TOTAALBEELD Hardenberg

Transcriptie

1 Interbestuurlijk toezicht Hardenberg, Toezichtbeeld 2016 TOTAALBEELD Hardenberg FIN WABO WRO ARCHIEF HUISVESTING Motivering totaalbeeld Het totaalbeeld van de gemeente Hardenberg is verschoven van oranje naar groen. Alleen het domein financiën is, evenals de voorgaande jaren, oranje omdat er bestuurlijke onderwerpen zijn benoemd die het begrotingsevenwicht bedreigen. De begroting 2016 en meerjarenraming zijn structureel en reëel in evenwicht. Het weerstandsvermogen is een aandachtspunt voor de gemeente. Bij de begroting 2016 blijkt het weerstandsvermogen (algemene reserve) onvoldoende om de risico s op te vangen. In 2016 zal de gemeenteraad een voorstel risicomanagement behandelen waarin maatregelen worden genomen om dit te herstellen. Daarnaast zijn de positieve saldi uit de begroting mede afhankelijk van de (tijdige) realisatie van de bezuinigingen op de bedrijfsvoering, die de gemeente bij de gemeenschappelijke regeling Bestuursdienst Ommen Hardenberg (BOH) heeft ondergebracht. Op het domein Wabo heeft de gemeente het afgelopen jaar positieve stappen gezet. Op basis van de uitgevoerde toetsing en vanwege de ingezette verbetering is het kleurbeeld verschoven van oranje naar groen. Hardenberg heeft actuele structuurvisies en actuele bestemmingsplannen. Daarnaast heeft de gemeente in 2015 een ruimtelijk-economische ontwikkelagenda opgesteld waarmee de gemeente via vijf beleidsthema s en hieraan gekoppelde concrete strategische projecten, richting geeft aan haar ruimtelijk-economisch beleid. Hardenberg heeft de zorg voor en het beheer van het archief op orde. De aanbevelingen uit de KPI-rapportages voor Hardenberg en Ommen zijn voortvarend opgepakt. Ook heeft de gemeente voor het domein huisvesting van verblijfsgerechtigden voldaan aan de wettelijke kaders. Al met al levert dit het beeld op van een gemeente die, op de domeinen waar de provincie toezicht houdt, haar wettelijke taken naar behoren uitvoert en daarin ook stappen maakt.

2 Domein Beoordeling en onderbouwing door GS Beeld Toezichtregime FINANCIËN Beoordeling De begroting 2016 en meerjarenraming zijn structureel en reëel in evenwicht. Er zijn bestuurlijke onderwerpen benoemd die het begrotingsbeeld bedreigen. Context Het financiële beeld van Hardenberg was in 2015 oranje vanwege een niet structureel sluitende begroting en er waren risico s gesignaleerd die het begrotingsbeeld bedreigden. Hardenberg had met de vaststelling van het bezuinigingsprogramma Tegen de stroom in besloten tot forse bezuinigingen op de bedrijfsvoering. De gemeente heeft haar bedrijfsvoering ondergebracht in de GR Bestuursdienst Ommen Hardenberg (BOH). De positieve saldi van de begroting zijn grotendeels afhankelijk van het realiseren van de bezuinigingen door de GR BOH. Het weerstandsvermogen is een aandachtspunt voor Hardenberg. De gemeente heeft vorig jaar maatregelen genomen tot herstel. Bij de begroting 2016 blijkt het weerstandsvermogen (algemene reserve) onvoldoende om de risico s op te vangen. In 2016 behandelt de raad een voorstel risicomanagement waarin maatregelen worden genomen om dit te herstellen. Gedacht wordt aan het betrekken van de onbenutte belastingcapaciteit en de post onvoorzien. Toelichting beoordeling Hardenberg constateert in de begroting dat de beschikbare weerstandscapaciteit (algemene reserve) op dit moment onvoldoende is om de risico s op te vangen. De gemeente wil de onbenutte belastingcapaciteit en de post onvoorzien betrekken bij het beschikbare weerstandsvermogen. In 2016 behandelt de raad een voorstel risicomanagement, waarin het beleid rondom dit onderwerp wordt behandeld. De toezichthouder verwacht dat dit zal resulteren in een adequaat weerstandsvermogen uiterlijk bij de begroting Hardenberg heeft de bedrijfsvoering overgeheveld naar de GR BOH en besloten tot forse bezuinigingen op de bedrijfsvoering. De positieve saldi uit de begroting zijn mede afhankelijk van de (tijdige) realisatie van deze bezuinigingen. Hardenberg heeft de structurele gevolgen van de voorgenomen wijziging van het Besluit begroting en verantwoording gemeenten en provincies (BBV) met betrekking tot de grondexploitaties verwerkt in de begroting. Dit levert een structureel nadeel op van 1.5 miljoen. De niet in Exploitatie Genomen Gronden (NIEGG) zijn inmiddels gewaardeerd op agrarische waarde waardoor de wijziging op dit punt geen gevolgen zal hebben voor de gemeente. Hardenberg heeft een structureel bedrag geraamd van als gevolg de wijziging Vennootschapsbelasting. De taken voortvloeiend uit de decentralisaties in het sociaal domein worden budgettair neutraal geraamd. De gemeente verwacht dat het gevoerde beleid zal resulteren in lagere kosten. Hier is nog geen rekening mee Toezichtregime oranje 1. De geraamde uitgaven en inkomsten zijn structureel en reëel in evenwicht. Uit meerjarenbegroting is nog niet aannemelijk dat dit evenwicht behouden blijft, of, 2. De geraamde structurele uitgaven en inkomsten zijn niet in evenwicht. Uit de meerjarenbegroting is aannemelijk dat dit evenwicht wordt hersteld, en/of, 3. Er is sprake van één of meer bestuurlijk relevante onderwerpen die de financiële positie substantieel nadelig kunnen beïnvloeden. Hierbij kan gedacht worden aan de jaarrekening, het weerstandsvermogen, de grondexploitatie of andere onderwerpen. Intensiteit toezicht: gemiddeld o Begroting vergt geen goedkeuring. o Verdiepingsvragen rondom meerjarige financiële problematiek. o Intensivering ambtelijk en bestuurlijk contact (2-5 x per jaar). o Monitoren van herstelmaatregelen/begrotingswijzigingen. o Het zijn van sparringpartner. o Themaonderzoeken. o Onderzoek programmarekening met accountantsverslag. o Opvragen nota s deelonderwerpen financiële positie.

3 WABO WRO gehouden in de raming. Hardenberg beschikt, naast de algemene reserve, niet over specifiek buffervermogen voor dit domein. Algemeen In het jaar 2015 is aan de gemeente Hardenberg het oranje kleurbeeld toegekend. Inmiddels heeft de gemeente positieve stappen ter verbetering gezet. Op basis van de uitgevoerde toetsing, zoals hieronder is weergegeven, is het kleurbeeld voor 2015, mede vanwege de ingezette verbeteringen, groen. Hardenberg heeft het uitvoeringsprogramma 2015 en het jaarverslag 2014 tijdig vastgesteld. Hardenberg heeft het uitvoeringsprogramma 2015 tijdig vastgesteld vóór 1 januari 2015, te weten op 16 december Hardenberg heeft het jaarverslag over de handhavingsuitvoering in 2014 tijdig vastgesteld vóór 1 april 2015, te weten op 31 maart Hardenberg voert de prioriteitstelling uit op basis van de risicoanalyse. Hardenberg gebruikt een risicoanalyse en maakt consequenties van de gemaakte keuzes inzichtelijk. De RUD-risico analyse is niet gebruikt voor de onderdelen bouw en sloop. Hardenberg heeft hiervoor eigen, onderbouwde, keuzes gemaakt. Voor het onderdeel milieu wijkt Hardenberg bij 4 branches af. Hardenberg heeft een duidelijke handhavingsstrategie en ambitie. De handhavingsstrategie en ambitie van Hardenberg komen overeen met het RUDambitieniveau. Hardenberg geeft inzicht in de voorgenomen activiteiten en benodigde en beschikbare middelen en capaciteit Hardenberg heeft de uit te voeren controles en andere activiteiten voor de handhavingsuitvoering duidelijk opgenomen in het uitvoeringsprogramma. Deze voorgenomen activiteiten zijn gerelateerd aan de gestelde doelen en prioriteiten. De benodigde en beschikbare capaciteit en middelen is inzichtelijk. De risicothema s asbest, verontreinigde grond, brandveiligheid opslag gevaarlijke stoffen, constructieveiligheid en brandveiligheid, zijn betrokken in de voorgenomen activiteiten. Hardenberg heeft in het jaarverslag de gestelde doelen toereikend verantwoord. Hardenberg geeft volledig inzicht in de uitvoering ten opzichte van de planning, in preventief en repressief toezicht en inzicht in de gevolgen en risico s. Het resultaat van de evaluatie van de uitvoering is vertaald naar de programmering voor Samenvatting Op grond van onderstaande overwegingen krijgt de gemeente Hardenberg de beoordeling groen voor IBT Ruimtelijke Ordening. (Structuur)visies Hardenberg heeft één of meer actuele structuurvisies en uitvoeringsprogramma s. Het uitvoeringsprogramma wordt jaarlijks Inzicht in uitvoering en handhaving o Voor 1 januari is het handhavingsprogramma aan de raad aangeboden en aan GS gestuurd; o Voor 1 april, dan wel samen met de jaarrekening, is het handhavingsjaarverslag aan de raad aangeboden en aan GS gestuurd; o Doelen en normen zijn behaald conform eisen in Wabo, Bor en Mor en kwaliteitsverordening. Er is een goede en actuele analyse van de risico s. Er is sprake van een consistent programma met voldoende operationele doelen, afwijkingen zijn begrijpelijk geformuleerd. o Ambtelijk gesprek bevindingen beoordeling uitvoering en handhaving: 1 à 2 keer per jaar. o Dossieronderzoek: indien specifieke omstandigheden daar aanleiding toe geven (steekproef) Vaststelling en actualisatie structuurvisies en bestemmingsplannen: o de gemeente heeft zowel de structuurvisies en de bestemmingsplannen op orde (voldoet aan de hiervoor

4 geactualiseerd. Er is daarmee voldaan aan de wettelijke bepalingen. Daarnaast heeft Hardenberg in 2015 een ruimtelijk-economische ontwikkelagenda opgesteld waarmee de gemeente, via vijf beleidsthema s en hieraan gekoppelde concrete strategische projecten, richting geeft aan haar ruimtelijk-economisch beleid. o genoemde beoordelingscriteria) en gelijktijdig met de jaarrekening is het door de raad geziene jaarverslag uitvoering Wro taken aan GS gestuurd. De gemeente Hardenberg beschikt over een bedrijventerreinenvisie (vastgesteld in 2010) waarmee GS en de buurgemeenten hebben ingestemd. De woonafspraken met Hardenberg uit 2010 zijn in 2014 met één jaar verlengd tot eind De gemeente beschikt over een actuele woonvisie (vastgesteld in 2014). Eind 2014 hebben alle gemeenten, waaronder de gemeente Hardenberg, en GS ingestemd met de Regionale woonvisie West-Overijssel. De gemeente Hardenberg heeft in dit traject een actieve rol ingenomen. De gemeente Hardenberg beschikt niet alleen over een Landschapsontwikkelingsplan, maar ook over Landschapsidentiteitskaarten en een Ontwikkelingsvisie. De koppeling met het bestemmingsplan Buitengebied is daarbij een goed voorbeeld voor de wijze waarop gemeenten invulling kunnen geven aan sturing op ruimtelijke kwaliteit in hun buitengebied. Hardenberg werkt momenteel aan een digitale en interactieve website over ruimtelijke kwaliteit, die initiatiefnemers van ruimtelijke ontwikkelingen kunnen gebruiken bij het uitwerken van hun plannen. Bestemmingsplannen De gemeente beschikt over actuele bestemmingsplannen voor het gehele gemeentelijke grondgebied, waarin rekening is gehouden met de provinciale belangen. Inzicht in nalevingstoezicht: o Voor 1 januari van elk kalenderjaar is het door de raad geziene jaarlijkse programma voor toezicht en handhaving RO aan GS gestuurd en o voor 1 april, dan wel samen met de jaarrekening, is het door de raad geziene jaarverslag toezicht en handhaving RO aan GS gestuurd en o doelen en normen zijn behaald. Er is een goede en actuele analyse van de risico s. Er is sprake van een consistent programma met voldoende operationele doelen, afwijkingen zijn begrijpelijk geformuleerd. o Ambtelijk contact: 1 à 2 keer per jaar. o Kennisgevingsbrief van GS: situatie is conform de eisen. o Steekproef eens per 3 à 4 jaar. ARCHIEF Toezicht en handhaving Ten opzichte van afgelopen jaar heeft Hardenberg op het gebied van toezicht en handhaving positieve stappen gezet (zie ook IBT-Wabo). Hardenberg heeft een actueel uitvoeringsprogramma voor toezicht en handhaving. De gemeente heeft de capaciteit inzichtelijk gemaakt. De gemeente heeft de capaciteit om uitvoering te geven aan toezicht en handhaving op het gebied van ruimtelijke ordening. Samenwerking De samenwerking met Hardenberg verloopt goed. Er heeft dit jaar geen opschaling plaatsgevonden via het Overijssels opschalingsmodel: ambtelijke opschaling via management naar bestuur. De aanbevelingen uit de KPI-rapportages voor Hardenberg en Ommen heeft de gemeente voortvarend opgepakt. De werkzaamheden om het secretariearchief van de voormalige gemeente Gramsbergen over de periode te inventariseren zijn projectmatig opgepakt; afronding met externe inzet vindt plaats in De gemeente heeft hiervoor middelen beschikbaar gesteld. De Bestuursdienst Ommen-Hardenberg gaat werken aan een Handboek Kwaliteitszorg. Ook zal in 2016 digitale parafering plaatsvinden. De ontwikkelingen om koppelingen tot stand te Zorg voor en beheer van archief op orde o Frequentie algemeen inspectiebezoek: eens per 2 a 3 jaar o Informatie-uitvraag: algemene vragenlijst archiefinspectie eens per jaar (of verslaglegging via KPI s) o Horizontale verslaglegging:

5 HUIS- VESTING brengen tussen GWS4ALL (Sociaal domein) resp. het programma StadsBeheer Administratie (SBA) en het DMS Verseon betekenen dat er efficiënter digitaal kan worden gewerkt. Hardenberg heeft dit jaar het Handboek Vervanging vastgesteld en het vervangingsbesluit genomen. Op basis van de cijfers verstrekt door het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers op 1 januari 2016 heeft Hardenberg voldaan aan de taakstelling van de tweede helft De gemeente heeft een achterstand uit voorgaande periodes, maar die is ontstaan doordat het COA onvoldoende koppelingen heeft gemaakt tussen vergunninghouders en Hardenberg om te kunnen voldoen aan de taakstelling. jaarlijks. Tijdig gehuisvest o Voldaan aan de wettelijke taakstelling en heeft geen achterstanden en/of, o de huisvesting van de gekoppelde statushouders heeft plaatsgevonden binnen de afgesproken termijn van gemiddeld 12 weken. o Huisvesting statushouders wordt vast punt op de agenda van het voortgangsoverleg Prestatieafspraken Wonen o Jaarlijkse rapportage via de prestatieafspraken Wonen