Martijn van de Pol afwezig
|
|
|
- Koenraad de Veer
- 9 jaren geleden
- Aantal bezoeken:
Transcriptie
1 Welkom
2 Martijn van de Pol afwezig
3 Programma 14:00 Welkom 14:05 Voorstelrondje 14:20 Presentaties Bruno, Hans, Willem 15:20 Pauze 15:40 Eisen STW mbt gebruikersgroep 16:00 Wat willen gebruikers 16:30 Afspraken 17:00 Einde
4 Draagkracht overleving META-POPULATIE MODEL Populatie dynamica reproductie Gedragskeuzes individuele Scholeksters gebied B Dispersie & plaatstrouw carry-over effecten gebied B Dispersie & plaatstrouw gebied A Winter condities gebied A Zomer condities Menselijke activiteiten en anthropocene ontwikkelingen Schelpdiervisserij Bodemdaling Eutrophiëring Klimaatverandering Klimaatverandering Verstoring door recreatie Intensivering landbouw Beheer kwelders Etc. Etc.
5 Masterplan Scholekster Bruno Ens Kees Oosterbeek Kees Rappoldt
6 Twee van de vele aanleidingen 1. Evaluatie meerjarenafspraken handkokkelvisserij: onderzoek naar de invloed van de handkokkelvisserij, alsmede de invloed van andere factoren, op de draagkracht van de Waddenzee voor scholeksters 2. Jaar van de Scholekster en de nasleep daarvan
7
8
9
10 Uitsterven?
11
12
13
14
15 1990
16 1995
17 2000
18 2005
19 2009
20 Waar broeden de Scholeksters?
21 Is intensivering van de landbouw hoofdoorzaak afname Scholekster?
22 Alle Scholeksters overwinteren aan de kust: ook daar sterke afname Waddenzee Delta
23 Natura 2000 doelstelling voor de Scholekster in de Waddenzee Behoud omvang en verbetering kwaliteit leefgebied met een draagkracht voor een populatie van vogels (seizoensgemiddelde) Landelijk zeer ongunstige staat van instandhouding 2004 t/m 2009 gem Scholeksters Hersteldoelstelling voor de Waddenzee
24 Mogelijke oorzaken afname Overwinteringsgebieden Waddenzee Delta Broedgebieden Akkers & weilanden Kwelders & schorren Stedelijk gebied
25 Menselijke activiteiten, zoals mechanische schelpdiervisserij
26 Anthropocene ontwikkelingen, zoals introductie van invasieve exoten
27 Wat is cumulatieve effect?
28 Wat is cumulatieve effect?
29 Zonder modellen kan het niet Cumulatie/interactie met andere effecten Zelfde plek, zelfde tijd Andere plek, zelfde tijd Andere tijd (zomer versus winter) Vertaling van korte termijn effecten op het individu naar lange termijn effecten op de populatie
30 Model om draagkracht te voorspellen van wadgebieden voor foeragerende steltlopers: WEBTICS Wader Energy Balance Tidal Cycle Simulator Wader = Oystercatcher - OEBTICS
31 Model om draagkracht te voorspellen van wadgebieden voor foeragerende steltlopers: WEBTICS Wader Energy Balance Tidal Cycle Simulator Wader = Oystercatcher - OEBTICS
32 WEBTICS berekent verdeling Scholeksters voor elke 15 minuten gedurende hele winter
33 Wadplaten in Oosterschelde eroderen als gevolg van Deltawerken Instelling nieuwe geomorfologische evenwicht duurt nog vele tientallen jaren
34 Voorspelling WEBTICS over draagkracht Scholeksters: van in 2000 naar in 2045
35 Gaswinning NAM zorgt voor bodemdaling in de Waddenzee
36 Er was een tijd dat bodemdaling door gaswinning als de grootste bedreiging van de Waddenzee gold
37 Indeling in kombergingen
38
39 Wat is effect handkokkelvisserij?
40 Hoogteligging opgeviste kokkels is niet bekend. Twee scenario s: Alleen kokkels boven 45% droogligtijd worden weggevist Alleen kokkels onder 45% droogligtijd worden weggevist
41 Berekende effect kokkelvisserij
42 Onderzoeksvoorstel Scholekster Gebruik modellen om cumulatieve/interactieve effecten te berekenen met andere invloeden Koppel draagkrachtmodel (individueel gedrag) met metapopulatie model; idem zomer Ontwikkel metapopulatie model Bestudeer individuele Scholeksters 24/7 m.b.v. UvA-BiTS bij verstoring, wegvissen etc. Ga door met populatie studies
43 Nieuwe populatie studies door vrijwilligers
44 Stimuleer aflezen gemerkte Scholeksters
45 Hendrik van Kampen
46
47
48
49 Ringgroep Limburg sinds 2012
50
51 Rol populatie studies Data over link winter zomer Data over dispersie (m.n. jonge vogels) Data over demografie Samen met modellen = vinger aan de pols PRW: leren door doen NAM: gaswinning met de hand aan de kraan
52
53
54 Open technologieprogramma Geen termijn voor indiening Beoordeling als voldoende aanvragen binnen Eind 2012 veel aanvragen afgewerkt Begin 2013 goed moment voor indiening Aanvragen vanuit universiteit of onderzoeksinstituut Twee criteria: Wetenschappelijke kwaliteit & vernieuwing Utilisatie door gebruikers
55 Gebruikerscommissie STW stelt in overleg met projectleider een gebruikerscommissie in Jaarlijkse bijeenkomst over voortgang Projectleider is voorzitter en STW voert secretariaat Minimaal 4 gebruikers in commissie, maar hoe meer hoe beter (Minimaal 50% uit bedrijfsleven)
56 Committering gebruikers moet ook blijken uit financiele bijdrage Maximale bijdrage STW is euro Voor project van euro is minimaal euro additionale financiering nodig Hoe groter bijdrage gebruikers, hoe meer kans op honorering
57 All users are equal, but some users are more equal than others Belangen Terreinbeheerders Beleidsmakers Bedrijven Financiele mogelijkheden
Scholeksterweekend Ameland 2013
Scholeksterweekend Ameland 2013 Van vrijdag 8 februari tot en met zondag 10 februari werd onder leiding van Bruno Ens en Kees Oosterbeek een scholeksterweekend georganiseerd op Ameland voor ringers en
Kokkels in Waddenzee en Zeeuwse Delta,
Indicator 2 juli 2015 U bekijkt op dit moment een archiefversie van deze indicator. De actuele indicatorversie met recentere gegevens kunt u via deze link [1] bekijken. De natuurlijke dynamiek van het
Scholekster (Haematopus ostralegus) A Status. 2. Kenschets. 3. Ecologische vereisten
Dit profiel dient gelezen, geïnterpreteerd en gebruikt te worden in combinatie met de leeswijzer, waarin de noodzakelijke uitleg van de verschillende paragrafen vermeld is. Scholekster (Haematopus ostralegus)
Wadvogels op Ameland-Oost
Wadvogels op Ameland-Oost Verandering van het aantal wadvogels op Ameland- Oost sinds het begin van de gaswinning in 1986 Marcel Kersten 1 Inhoudsopgave 1. Conclusies 3 2. Inleiding 4 3. Methode 5 4. Resultaten
Het effect van bodemdaling op het aantal scholeksters dat kan overwinteren in de Waddenzee
Het effect van bodemdaling op het aantal scholeksters dat kan overwinteren in de Waddenzee In opdracht van de Nederlandse Aardolie Maatschappij Het effect van bodemdaling op het aantal scholeksters dat
Wat bepaalt de draagkracht van de Waddenzee voor wadvogels: onderzoek naar het verspreidingsgedrag van Scholeksters
Wat bepaalt de draagkracht van de Waddenzee voor wadvogels: onderzoek naar het verspreidingsgedrag van Scholeksters Bruno J. Ens, Adriaan Dokter, Kees Rappoldt & Kees Oosterbeek Sovon-rapport 2015/02 Wat
De Waddenacademie Introductie & De Audits van het Monitoringsprogramma (Effecten) Bodemdaling (door gaswinning) Ameland
De Waddenacademie Introductie & De Audits van het Monitoringsprogramma (Effecten) Bodemdaling (door gaswinning) Ameland De Waddenacademie 30 Juli 2008: Start Waddenacademie-KNAW 1 en 2 December 2008: inauguratie
Onderwerp: Aanvraag vergunning Natuurbeschermingswet 1998 Handmatige kokkelvisserij in de Waddenzee
Vereniging 'Op handkracht verder' de heer B.J. Keus Postbus 116 4400 AC Yerseke Leeuwarden, 3 augustus 2006 Verzonden, Ons kenmerk : 649112 Afdeling : Landelijk Gebied Telefoon : 058-2925024 / M. Flipse
Programma naar een Rijke Waddenzee Kees van Es
Nieuwe Wadden Programma naar een Rijke Waddenzee Samen gaat het beter Kees van Es Inhoud Wat is PRW Wat doen we precies De rol van DLG binnen Rijke Waddenzee De toekomst Waarom PRW? 21 oktober 2008: Convenant
De functie van het Balgzand als hoogwatervluchtplaats voor wadvogels II. aantallen vogels en hun verspreiding tijdens hoogwater
De functie van het Balgzand als hoogwatervluchtplaats voor wadvogels II. aantallen vogels en hun verspreiding tijdens hoogwater Rapportage van onderzoek In opdracht van Rijkswaterstaat Directie Noord-Holland
Het effect van bodemdaling op overwinterende scholeksters in de Waddenzee
Het effect van bodemdaling op overwinterende scholeksters in de Waddenzee In opdracht van de Nederlandse Aardolie Maatschappij Het effect van bodemdaling op overwinterende scholeksters in de Waddenzee
Natura 2000 gebied Markiezaat
Natura 2000 gebied 127 - Markiezaat (Zie leeswijzer) Kenschets Natura 2000 Landschap: Noordzee, Waddenzee en Delta Status: Vogelrichtlijn Site code: NL3009015 Beschermd natuurmonument: Markiezaatsmeer
Beheerplan bijzondere natuurwaarden Broekvelden, Vettenbroek & Polder Stein Samenvatting
Beheerplan bijzondere natuurwaarden Broekvelden, Vettenbroek & Polder Stein Samenvatting Samenvatting van het beheerplan 2012-2017 een bijdrage aan het Europese programma Natura 2000 Het beheerplan is
Natuurverkenning 2030
Natuurverkenning 2030 Aanpak Terrestrische verkenning Scenario s Verlies en versnippering van leefgebied Vermesting Klimaatverandering Aquatische verkenning Scenario s Verontreiniging Versnippering van
Betere bescherming en herstel van het voedselweb in de Waddenzee
Betere bescherming en herstel van het voedselweb in de Waddenzee Wadden Engine Waddensleutels Mosselwad Ellen Weerman Postdoc Wadden Engine Community Ecology and Conservation group Rijksuniversiteit Groningen
UTRECHTSE SCHOLEKSTERS IN DE KIJKER
UTRECHTSE SCHOLEKSTERS IN DE KIJKER Marc van Leeuwen Vanaf het broedseizoen 2009 draai ik mee met het landelijke kleurringonderzoek voor scholeksters. Dit populatieonderzoek aan individueel gemerkte scholeksters
Themadag Exoten, 2 december
OPENHEID maakt KWETSBAAR Rob Leewis NCB Naturalis OF BIOLOGISCHE WEERSTAND??? STEL JEZELF OPEN OP EN JE WORDT KWETSBAAR CONCLUSIE: DAT MOET JE DUS ALLEEN DOEN ALS JE STERK (WEERBAAR) BENT Themadag Werkgroep
MIGRATIE, vogeltrek in een breed kader. College 3 Trek van ganzen en kraanvogels
MIGRATIE, vogeltrek in een breed kader College 3 Trek van ganzen en kraanvogels Programma 1. Migratie, inleiding en oriëntatie 2. Trek van kustvogels 3. Trek van ganzen en kraanvogels 4. Trek van roofvogels
WEIDEVOGELS LOPIKERWAARD
WEIDEVOGELS LOPIKERWAARD 214 Er is goed nieuws en er is slecht nieuws WEIDEVOGELS LOPIKERWAARD 214: ER IS GOED NIEUWS EN ER IS SLECHT NIEUWS Sinds 211 telt DNatuur voor ANV Lopikerwaard hoeveel Grutto
Jaap de Vlas Voorzitter Begeleidingscommissie Monitoring Bodemdaling Ameland. Bodemdalingsstudie
Jaap de Vlas Voorzitter Begeleidingscommissie Monitoring Bodemdaling Ameland Bodemdalingsstudie 1986-2011 Stuifdijk 1882 Hon Oerd Neerlands Reid Ameland met daling Duinvalleien Stuifdijk 1882 Hon Oerd
Wageningen IMARES. De rol van schelpdieronderzoek in een duurzame ontwikkeling van de Waddenzee. Pauline Kamermans
De rol van schelpdieronderzoek in een duurzame ontwikkeling van de Waddenzee Pauline Kamermans is een samenwerkingsverband tussen Wageningen UR en TNO De rol van schelpdieronderzoek in een duurzame ontwikkeling
Lerend beheer met Beheer-op-Maat (BoM)
Lerend beheer met Beheer-op-Maat (BoM) afleidingsmanoeuvre of brug beheer-wetenschap-beleid? 8 maart 2018; Dick Melman 1 1 mmv Tim Visser 1 Weidevogels: icoon van Nederlandse natuur Yellow wagtail redshank
1 Inleiding 1. 2 Verwerking van gegevens 2 2.1 Aangeleverde gegevens 2 2.2 Verwerking gegevens 3
Herberekening behoefte aan zandsuppletie ter compensatie van bodemdaling door gaswinning uit Waddenzee velden vanaf de mijnbouwlocaties Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen Z.B. Wang Deltares, 2009 Inhoud
Bedrijfsleven & Natuur een goede LAT-relatie?
Bedrijfsleven & Natuur een goede LAT-relatie? Pieter van de Water en Jeroen Jansen, Amersfoort 2013 Wat doet de NAM? 4 jaar Opsporen Boren Opruimen Winnen Waar zit dat gas? Nederland heeft één van de grootste
Eider (Somateria mollissima) (A063) 1. Status: 2. Kenschets. 3. Bijdrage van gebieden
Eider (Somateria mollissima) (A063) 1. Status: Niet in Bijlage I genoemde en geregeld voorkomende trekvogel zoals bedoeld in artikel 4.2 van de Vogelrichtlijn. Voor Natura 2000 relevant als broedvogel
d rm Neder wa e landopg
Opgewarmd Nederland deel Natuur, water en landbouw: aanpassen Ecosystemen en klimaat Water, mens en landschap: eeuwenlang een gevaarlijk samenspel Polders, sloten en plassen: binnenwateren in beweging
Nieuwe KNMIklimaatscenario s. Janette Bessembinder e.v.a.
Nieuwe KNMI klimaatscenario s Nieuwe KNMIklimaatscenario s 2006 2006 Janette Bessembinder e.v.a. Opzet presentatie Klimaatverandering Waargenomen veranderingen Wat zijn klimaatscenario s? Huidige en nieuwe
Klimaateffectschetsboek West-en Oost-Vlaanderen NATHALIE ERBOUT ZWEVEGEM, 5 DECEMBER 2014
Klimaateffectschetsboek West-en Oost-Vlaanderen NATHALIE ERBOUT ZWEVEGEM, 5 DECEMBER 2014 Klimaateffectschetsboek Scheldemondraad: Actieplan Grensoverschrijdende klimaatbeleid, 11 september 2009 Interregproject
Klimaatverandering Wat kunnen we verwachten?
Klimaatverandering Wat kunnen we verwachten? Yorick de Wijs (KNMI) Veenendaal - 09 05 2019 Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut 1 Klimaatverandering Oorzaken en risico s wereldwijd Trends en
Morfologische effecten van bodemdaling door gaswinning op Ameland
Morfologische effecten van bodemdaling door gaswinning op Ameland Zheng Bing Wang, Wim Eysink, Johan Krol, 9 december 2011, Ameland Onderzochte aspecten Noordzeekust Friesche Zeegat en De Hon Waddenzee
STW-gebruikerscommissie
STW-gebruikerscommissie Versie: november 2013 Pagina 1 / 10 Inhoud Inhoud... 1 Inleiding... 2 Definities... 3 02. Toepasselijkheid... 3 03. Taak... 4 04. Uitvoering project... 4 05. Samenstelling... 4
Symposium Op reis op de Boschplaat, 30 mei 2017 Over (broed)vogels in veranderende landschappen
Symposium Op reis op de Boschplaat, 30 mei 2017 Over (broed)vogels in veranderende landschappen Kees Koffijberg Sovon Vogelonderzoek Nederland 2 / 23 Boschplaat op reis, 30.05.2017 Vogels zijn belangrijke
DUURZAAM EN DYNAMISCH. Advies van de Beleidsadviesgroep EVA II inzake het toekomstig beleid voor de schelpdiervisserij
DUURZAAM EN DYNAMISCH Advies van de Beleidsadviesgroep EVA II inzake het toekomstig beleid voor de schelpdiervisserij Juni 2004 Inleiding De Beleidsadviesgroep EVA II (BAG) is in juni 2003 door minister
A bat friendly colour spectrum? Effecten van klimaatverandering op vleermuizen
A bat friendly colour spectrum? Effecten van klimaatverandering op vleermuizen Herman Limpens en Jasja Dekker Effecten van klimaatverandering op vleermuizen?? Vooral: analyserende speculerende verhalen
Kort verslag kleurringen van Nijlganzen en Grote Canadese Ganzen
Kort verslag kleurringen van Nijlganzen en Grote Canadese Ganzen 2011-2015 Frank Majoor & Berend Voslamber Sinds 2011 worden op verschillende plekken in Nederland in opdracht van het Faunafonds Nijlganzen
Werk aan de grote wateren
Werk aan de grote wateren Op weg naar duurzaam beheer en ecologische kwaliteit Water. Wegen. Werken. Rijkswaterstaat. Transitie naar duurzaam waterbeheer Vispassages, natuurlijke oevers, aanpak van verontreinigende
De Nationale Week van de Nestkast 2006
De Nationale Week van de Nestkast 06 De resultaten De Nationale Week van de Nestkast is een groot succes! Veel mensen hebben één of meerdere nestkasten aangemeld en ook de broedresultaten aan ons doorgegeven.
o 2 Legenda grevelingen uitbreiden schelpdiervisserij met mosselteelt water hoge dijken / diepe geulen verruigde zoete vegetatie op oevers en eilanden
Noordzee binnen Legenda grevelingen hoge en / diepe geulen uitbreiden schelpdiervisserij met mosselteelt verruigde zoete vegetatie op oevers en eilanden stagnant zorgcomplexen Goeree versterken toerisme
Morfologische veranderingen van de Westelijke Waddenzee. Een systeem onder invloed van menselijk ingrijpen.
Morfologische veranderingen van de Westelijke Waddenzee. Een systeem onder invloed van menselijk ingrijpen. Edwin Elias Ad van der Spek Zheng Bing Wang John de Ronde Albert Oost Ankie Bruens Kees den Heier
Gaat inzet op dierenwelzijn hand in hand met efficiënt fokken?
Gaat inzet op dierenwelzijn hand in hand met efficiënt fokken? Kader en maatschappelijke context Dr.ir. Stef Aerts Odisee University College Ethics@Arenberg Overzicht Antwoord op de vraag Vragen en discussie
OViN%symposium,2015,
OViN%symposium2015 CarelvanderLippe Donderdag12februari2015NWO%gebouwDenHaag Programma 12.00%13.00 Inloopmetlunch 13.00%13.15 InleidingdoorJosSchiepers(CentraalBureauvoordeStatistiek) dagvoorzitter 13.15%14.45
Programma 7: Trekvogels
Programma 7: Trekvogels Wadvogels kennen geen grenzen. Ieder voor- en najaar strijken miljoenen trekvogels na een lange vlucht in onze Waddenzee neer. Ze rusten en tanken bij. Ons waddengebied is een onmisbare
Acceptatie van technologie in de gezondheidszorg. Arthur Bennis (HAN CIM)
Acceptatie van technologie in de gezondheidszorg Arthur Bennis (HAN CIM) De spreker Arthur Bennis Docent @ HAN University of Applied Sciences, Arnhem Onderzoeker @ Lectoraat Media Design, onderzoekslijn
Informatiebijeenkomst Getij Grevelingen 11 oktober Getij Grevelingen. Waarom herstel beperkt getij
Getij Grevelingen Waarom herstel beperkt getij We willen in de Grevelingen de waterkwaliteit verbeteren door beperkt getij terug te brengen. Dat is goed nieuws voor de onderwaternatuur en geeft ook mogelijkheden
Wat bepaalt de groei van ganzenpopulaties?
Wat bepaalt de groei van ganzenpopulaties? Henk van der Jeugd Vogeltrekstation Dutch Centre for Avian Migration and Demography NIOO-KNAW Centre for Avian Population Studies CAPS An embarrassment of riches:
Biodiversiteit, ecosysteemfuncties, en ecosysteemdiensten
Biodiversiteit, ecosysteemfuncties, en ecosysteemdiensten Luc De Meester Lab. Aquatische Ecologie en Evolutiebiologie KULeuven Laboratorium Aquatische Ecologie en Evolutiebiologie Biodiversiteit: : en
MOSSELWAD Herstel en Duurzaam beheer Mosselbanken Waddenzee
MOSSELWAD Herstel en Duurzaam beheer Mosselbanken Waddenzee EUCC, The Coastal Union Wageningen IMARES Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-CEME) Koninklijk Nederlands Instituut voor Zeeonderzoek (NIOZ)
NATUUR EN BIODIVERSITEIT
NATUUR EN BIODIVERSITEIT Wat hebt u eraan? Biodiversiteit is de verscheidenheid van leven op onze planeet. Het is het fundament van ons welzijn en de economie. We zijn van de natuur afhankelijk voor ons
Wageningen IMARES. Overzicht bestaande werkzaamheden. Bert Brinkman
Overzicht bestaande werkzaamheden Bert Brinkman Lopende projecten (1) NWO-ZKO: Draagkracht Waddenzee en Noordzee-kustzone (IMARES / NIOZ / NIOO / SOVON / RUG /...) BO-project: Draagkracht en vogels (LNV;
KNMI next klimaatscenario s. Bernadet Overbeek Gé Verver
KNMI next klimaatscenario s Bernadet Overbeek Gé Verver Inhoud 1. Totstandkoming klimaatscenario s 2. Keuzes KNMI next scenario s 3. Afstemming met gebruikers 4. Vragenronde: wensen uit beleid Klimaatscenario
MOSSELWAD ( ) Herstel en Duurzaam beheer Mosselbanken Waddenzee
MOSSELWAD (2009 2014) Herstel en Duurzaam beheer Mosselbanken Waddenzee EUCC, The Coastal Union Wageningen IMARES Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-CEME) Koninklijk Nederlands Instituut voor Zeeonderzoek
Klimaatverandering en klimaatscenario s in Nederland
Page 1 of 6 Klimaatverandering en klimaatscenario s in Nederland Hoe voorspeld? Klimaatscenario's voor Nederland (samengevat) DOWNLOAD HIER DE WORD VERSIE In dit informatieblad wordt in het kort klimaatverandering
Een proefboring op zee, wat houdt dat in?
Een proefboring op zee, wat houdt dat in? GDF SUEZ E&P Nederland B.V. voert regelmatig proefboringen uit naar gas op zee. Deze proef boringen worden uitgevoerd op een milieu- en veiligheidstechnisch verantwoorde
