Beleggingsovertuigingen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Beleggingsovertuigingen"

Transcriptie

1 Beleggingsovertuigingen

2 Inhoudsopgave 1 Beleggingsovertuigingen bpfbouw 1.1 Inleiding 1.2 Beleggingsovertuigingen t.a.v. Financiële Markten 1.3 Beleggingsovertuigingen t.a.v. de portefeuille en instrumenten 1.4 Beleggingsovertuigingen t.a.v. het vermogensbeheer 1.5 Beleggingsovertuigingen volgens het Prudent Person principe 2 Slotopmerking

3 1 Beleggingsovertuigingen bpfbouw 1.1 Inleiding Beleggingsovertuigingen, of breder de Verklaring Beleggingsbeginselen waarin deze dikwijls zijn ingebed, vormen de verzameling uitgangspunten van een pensioenfonds welke ten grondslag liggen aan haar beleggingsbeleid. Een volledige Verklaring Beleggingsbeginselen, welke niet het onderwerp van dit document is, bevat naast Beleggingsovertuigingen ook zaken als de doelstelling en ambitie van het fonds, uitgangspunten en houding ten aanzien van risico, afspraken voor de uitvoering en fondsenwaarden zoals ESG-standpunten en de geambieerde maatschappelijke rol. Binnen dit bredere kader spelen ook de verplichtingen een rol, welke onder andere via de ALM worden vertaald naar het beleggingsbeleid, waaronder de rendementsdoelstellingen. Met behulp van Beleggingsovertuigingen, in de sector ook wel Investment Beliefs of Beleggingsprincipes genoemd, en door deze vast te leggen, formuleert een pensioenfonds een kader hoe om te gaan met financiële markten en producten. Beleggingsovertuigingen worden wel gekarakteriseerd als een goed gedefinieerde visie op de werking van financiële markten en de manier waarop het pensioenfonds hierin acteert om haar doelstellingen te behalen. Beleggingsovertuigingen zijn in principe uitspraken van het Bestuur over beleggingstechnische aspecten, welke niet onomstotelijk of wetenschappelijk bewezen zijn of vastliggen, maar wel van wezenlijk belang zijn voor het beleggingsbeleid. Sinds een aantal jaren heeft het verankeren van dergelijke aspecten meer gewicht gekregen versus het pure homo economicus denken. Zodoende wordt een helder en eenduidig kader vastgelegd ten behoeve van actuele en toekomstige besluitvorming. Tevens kan bpfbouw met de Beleggingsovertuigingen duidelijk haar uitgangspunten communiceren met actieve en gewezen deelnemers, en zakelijke tegenpartijen. Richting de uitvoerder dragen goed gedefinieerde uitgangspunten bij aan de alignment of interest, aangezien de beleggingsovertuigingen onderdeel uitmaken van de opdracht.

4 Beleggingsovertuigingen zijn geen statisch gegeven, omdat bijvoorbeeld de inzichten door de loop van de tijd kunnen wijzigen, of omdat er nieuwe issues ontstaan. Beleggingsovertuigingen zijn ook niet vrijblijvend: indien een voorgenomen beslissing hier tegen in zou gaan, zou deze niet genomen mogen worden, of moet zeer grondig overwogen worden of de Overtuigingen nog wel door het bestuur gedragen worden. Evenzo zouden mogelijke bestaande beleggingen, die haaks zouden staan op de Beleggingsovertuigingen, geliquideerd dienen te worden, en zijn proactief uitsluitingen bekend. De reikwijdte van Beleggingsovertuigingen betreft in het bijzonder de volgende aspecten: De dynamiek en werking van financiële markten; De invulling van een portefeuille en de eigenschappen van bepaalde beleggingscategorieën en instrumenten; Het vermogensbeheer; Aspecten volgend uit het wettelijk vastgelegde Prudent Person principe. 1.2 Beleggingsovertuigingen t.a.v. Financiële Markten 1. Risico wordt beloond: Voor de meeste beleggingsrisico s geldt dat deze in een weloverwogen samengestelde beleggingsportefeuille in een normaal functionerende economie op lange termijn beloond worden in de vorm van een hoger rendement. Er zijn ook risico s die niet beloond worden, zoals valuta- en renterisico. Risico kan diverse verklaringen hebben zoals de instabiliteit van onderliggende (operationele) kasstromen, maar ook het begin van een nieuwe (beleggings)trend of andere vormen van innovatie. Het beleggingsbeleid moet erop gericht zijn om die beleggingsvormen te identificeren waarop een structureel beloond risico ligt. 2. Markten tenderen altijd naar fair value: Op lange termijn zal iedere belegging tenderen naar haar fair value. De belegger maakt gebruik van de fase van de cyclus waarin markten zich bevinden qua waarderingen. Door het innemen van posities kan de belegger gebruik maken van Mean Reversion. Daarvoor is het nodig om op regelmatige basis en op consistente wijze vast te stellen voor welke beleggingscategorieën of vormen sprake is van over- en onderwaardering.

5 3. Financiële markten zijn niet altijd efficiënt, dus: Actief beleid, mits dat aantoonbare toegevoegde waarde inclusief kosten heeft: De Efficiënte Markt Hypothese gaat uit van de veronderstelling dat alles wat bekend is, al in de prijzen is verwerkt. De praktijk laat echter zien dat dit niet altijd het geval is, en dat op korte en middellange termijn onevenwichtigheden kunnen bestaan. Beleggers kunnen hiervan profiteren door tijdelijke posities in te nemen, cq. dynamisch of actief beleid te voeren in plaats van het volgen van standaard en maatwerk benchmarks. 1.3 Beleggingsovertuigingen t.a.v. de portefeuille en instrumenten 4. Allocatie bepaalt het rendement: De allocatie over beleggingscategorieën is veruit de belangrijkste drijver van het portefeuillerendement. Specifieke keuzes binnen een categorie zijn van ondergeschikt belang, mits er voldoende spreiding is. De kern van het vermogensbeheer betreft dan ook de ALM-analyse en de daaruit voortvloeiende strategische allocatie, waar (tactisch) slechts in beperkte mate van mag worden afgeweken. Bij ieder voorgenomen risico bestaat altijd één portefeuille(allocatie) met een hoger verwacht rendement dan alle andere mogelijke portefeuilles. Deze optimale portefeuille bepaalt de strategische allocatie. Door het ontstaan van waarderingsverschillen en het optreden van Mean Reversion verandert deze optimale portefeuille in de tijd. Dit kan reden zijn om af te wijken van de strategische gewichten, binnen de daarvoor toegestane bandbreedtes. Wegings- en uitvoeringsrisico s kunnen het feitelijke fondsrisico aanmerkelijk verhogen; 5. Op lange termijn, reduceert diversificatie het risico zonder rendementsconcessie: Spreiding over diverse beleggingscategorieën, stijlen regio s etc. is de meest eenvoudige manier om de verhouding tussen rendement en risico te verbeteren. Voldoende diversificatie binnen een beleggingscategorie elimineert het specifieke risico volledig, waardoor slechts marktrisico resteert. Diversificatie moet wel zinvol, beheersbaar en kostenefficiënt blijven: bpfbouw neemt dan ook geen te kleine allocaties; 6. Valutarisico wordt niet beloond: Ontwikkelingen ten aanzien van vreemde valuta s zijn onvoorspelbaar op korte termijn en op lange termijn leveren valuta s inclusief rente geen overrendement op ten opzichte van de basisvaluta. In principe moet valutarisico dan ook volledig worden afgedekt. Om tactische, strategische en praktische redenen, zoals voor diversificatie of vanwege te hoge afdekkingskosten, kan daar van worden afgeweken; 7. Rente is op korte termijn niet voorspelbaar: Net als bij valuta s, wordt ook het nemen van renterisico niet structureel beloond. Wel tenderen rentes op termijn naar een niveau dat wordt gerechtvaardigd door het niveau van de

6 inflatie. Het eerste aspect pleit voor 100% afdekking, maar volgens het tweede aspect moet er ruimte zijn om balanstechnisch te profiteren van stijgende rente op termijn. 8. Inflatiegerelateerde beleggingen zoals vastgoed zijn nodig voor de fondsambitie: De ambitie betreft onder andere een waardevast pensioen voor de deelnemers. Daarom dient een deel van de beleggingen een inflatiegerelateerd rendement te bieden. Onder andere vastgoed, waar bpfbouw vanwege haar achterban bovengemiddelde affiniteit mee heeft, valt binnen dit kader; 9. Geduld wordt beloond: bpfbouw is een lange termijn belegger met een voorkeur voor beleggingsstrategieën met een lange termijn focus. Dit biedt de mogelijkheid tot het beleggen in illiquide producten. Bij beleggingen in illiquide instrumenten is een overrendement ten opzichte van het genomen risico gerechtvaardigd als beloning voor het afzien van liquiditeit. Voor innovatieve beleggingen is een bovengemiddeld rendement gerechtvaardigd vanwege de combinatie van risico, Illiquiditeit en first mover beloning. 1.4 Beleggingsovertuigingen t.a.v. het vermogensbeheer 10. Professioneel beheer en gestructureerde beleggingsprocessen hebben toegevoegde waarde: Het gebruik van professionele fiduciaire en/of asset managers met een gestructureerd beleggingsproces leidt ertoe dat risico s en rendementsdrijvers beter worden geïdentificeerd en afgewogen. Dit biedt een hogere mate van zekerheid op het behalen van een goed beleggingsresultaat en het beperken van operationele en financiële risico s. Alignment of interest en gecontroleerd vertrouwen zijn belangrijke randvoorwaarden. Een onderscheidend beleggingsproces, dat geheel ingebed is in de beleggingsorganisatie en ISAE 3402 gecertificeerd is, geeft een hoge mate van zekerheid ten aanzien van uitvoering en controle; 11. Het beleggingsbeleid is gericht op een optimale verhouding tussen rendement, risico en kosten. Daarbij wordt voortdurend de afweging gemaakt of de kosten opwegen tegen het verwachte rendement en het bijbehorende risico. Daarnaast wordt aandacht besteed aan een kostenbewuste uitvoering; door de uitvoeringskosten zo laag mogelijk te houden en de efficiency te verhogen, verbetert het netto rendement; 12. Goed bestuur, aandacht voorduurzaamheid en maatschappelijk verantwoord beleggen leveren een bijdrage aan de maatschappij en een duurzame wereld. bpfbouw heeft hier een verantwoordelijkheid in: Ondernemingen met goed bestuur en aandacht voor ESG-aspecten kunnen in sommige gevallen beter presteren dan hun peer group, maar anderzijds kunnen

7 dergelijke aspecten de winstgevendheid beperken. bpfbouw s overtuiging is dat gemiddeld genomen er geen impact op de financiële performance is, maar wel op de maatschappelijke performance. bpfbouw heeft een verantwoordelijkheid om maatschappelijk rendement na te streven en te stimuleren, mits het geen zichtbare ongunstige invloed op het fondsrisico heeft. Dit kan onder andere door actief gebruik te maken van stemrecht, uitsluiting van bepaalde ondernemingen of debiteuren, verduurzaming van vastgoed beleggingen en via maatschappelijk gerichte beleggingen. 1.5 Beleggingsovertuigingen volgens het Prudent Person principe Het wettelijk vastgestelde Prudent Person principe is mede bepalend voor de keuze van bepaalde Beleggingsovertuigingen. Art 135 van de Pensioenwet zegt, kort samengevat, dat beleggingen in het belang van de aanspraak- en rechthebbenden gedaan worden en op marktwaarde gewaardeerd worden. Dit is in het FTK verder aangescherpt zodanig dat de veiligheid, kwaliteit, liquiditeit en het rendement zijn gewaarborgd. In de praktijk leidt dit tot diverse randvoorwaarden, waarvoor geen harde, cijfermatige externe normen gelden, maar het Bestuur moet inschatten wat redelijk en zinvol is. De uitgangspunten die hier uit volgen, kunnen in het verlengde van de Beleggingsovertuigingen worden gezien. Te denken valt aan: 13. Concentratie is onbeloond risico: Een te hoog gewicht voor een bepaalde subcategorie (o.a. manager, regio, sector, debiteur) leidt tot additioneel risico, waar geen extra rendement tegenover staat; 14. Complexiteit en transparantie: Beleggingen, die het Bestuur qua werking op hoofdlijnen niet begrijpt, of die onvoldoende inzicht in de werking bieden, impliceren onwenselijk risico. Dergelijke beleggingen dienen te worden geliquideerd, of het conflict moet worden gemitigeerd door bijvoorbeeld kennisverhoging of verbetering van het inzicht; 15. Leverage en Derivaten: Leverage en andere vormen van balansverlenging (met name offensief ingezette derivaten) zorgen in principe voor een onwenselijke verhoging van het risico. Daarom is bpfbouw in principe tegen onnodige balansverlenging. Echter, leverage en derivaten mogen wel ingezet worden ten behoeve van efficiënt portefeuillebeheer; 16. Illiquiditeit: Een te groot belang in illiquide beleggingen (zoals direct vastgoed en infrastructuur) leidt tot onwenselijk liquiditeitsrisico.

8 2 Slotopmerking De Beleggingsovertuigingen, zoals in dit document opgesteld, zijn een kader voor het vermogensbeheer en de BAC om beleggingsmogelijkheden te beoordelen. Ze zijn een ijkpunt voor het bestuur in crisistijden en ze maken een duidelijke verantwoording naar de deelnemers, toezichthouder en andere stakeholders mogelijk. Met het vastleggen van de Beleggingsovertuigingen draagt bpfbouw zorg voor een consistent kader voor bepaalde, deels niet-objectiveerbare, beleggingstechnische aspecten.

Onderbouwing Prudent Person regel Bijlage O bij ABTN

Onderbouwing Prudent Person regel Bijlage O bij ABTN Onderbouwing Prudent Person regel Bijlage O bij april 2017 Dit document heeft 5 pagina s Versiebeheer Versie Auteur Datum Revisie V1.0 BAC 11 april 2017 Nieuwe bijlage i Inhoudsopgave Strategisch beleggingsbeleid

Nadere informatie

Verklaring Beleggingsbeginselen

Verklaring Beleggingsbeginselen Verklaring Beleggingsbeginselen Deze verklaring beschrijft de beginselen van het beleggingsbeleid van Pensioenfonds Metaal en Techniek (PMT). Deze verklaring is opgesteld, omdat het beleggings- en risicobeleid

Nadere informatie

Investment beliefs Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK

Investment beliefs Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK Investment beliefs 2017 Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK Mei 2017 Inhoudsopgave 1. Inleiding...3 2. Investment beliefs 2014...4 3. Investment beliefs 2017...6 2 1. Inleiding Tijdens de strategiedag

Nadere informatie

STICHTING PENSIOENFONDS SAGITTARIUS BELEGGINGSBEGINSELEN

STICHTING PENSIOENFONDS SAGITTARIUS BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS SAGITTARIUS BELEGGINGSBEGINSELEN 22 september 2016 Beleggingsbeginselen De beleggingsbeginselen van het pensioenfonds zijn de uitgangspunten ten aanzien van beleid en uitvoering,

Nadere informatie

Investment beliefs. Uitgangspunten vermogensbeheer. bpfhibin.nl. stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de handel in bouwmaterialen

Investment beliefs. Uitgangspunten vermogensbeheer. bpfhibin.nl. stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de handel in bouwmaterialen Investment beliefs bpfhibin.nl stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de handel in bouwmaterialen Uitgangspunten vermogensbeheer Milieu, maatschappij en corporate governance zijn belangrijk Inhoudsopgave

Nadere informatie

1. Organisatie BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS ACHMEA. ABTN 2014 versie 21-3-2014 1. Stichting Pensioenfonds Achmea

1. Organisatie BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS ACHMEA. ABTN 2014 versie 21-3-2014 1. Stichting Pensioenfonds Achmea BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN Introductie Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen (hierna: Verklaring) beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van SPA.

Nadere informatie

ANNEX Verklaring inzake beleggingsbeginselen

ANNEX Verklaring inzake beleggingsbeginselen ANNEX Verklaring inzake beleggingsbeginselen 1. Inleiding De verklaring inzake Beleggingsbeginselen beschrijft de door het bestuur vastgestelde uitgangspunten voor het beleggingsbeleid van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds

Nadere informatie

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Consumentenbrief beleggingen van Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Introductie Een groot aantal brancheorganisaties waaronder DSI, DUFAS, NVB, VBA en VV&A hebben het initiatief genomen om Consumentenbrief

Nadere informatie

Beleggingsovertuigingen

Beleggingsovertuigingen Beleggingsovertuigingen Vastgesteld door de Raad van Toezicht op 12 oktober 2015 Beleggingsovertuigingen De beleggingsovertuigingen vormen de basis waarop het Prins Bernhard Cultuurfonds (hierna Cultuurfonds

Nadere informatie

Beleggingsbeginselen

Beleggingsbeginselen Beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds voor de Architectenbureaus Versie april 2015 Deze Verklaring beleggingsbeginselen maakt onderdeel uit van het beleggingsbeleid van het pensioenfonds en is aangepast

Nadere informatie

Bijlage C: Verklaring Beleggingsbeginselen

Bijlage C: Verklaring Beleggingsbeginselen Bijlage C: Verklaring Beleggingsbeginselen 1 Introductie 1.1 Inleiding Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen ( de Verklaring ) beschrijft de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van Stichting

Nadere informatie

Informatie over beleggingsbeleid particulier vermogensbeheer. 1) Op welke beleggingsovertuigingen baseert Index People haar dienstverlening?

Informatie over beleggingsbeleid particulier vermogensbeheer. 1) Op welke beleggingsovertuigingen baseert Index People haar dienstverlening? Informatie over beleggingsbeleid particulier vermogensbeheer 1) Op welke beleggingsovertuigingen baseert Index People haar dienstverlening? Welke principes vormen de basis voor het beleggingsbeleid en

Nadere informatie

Strategisch Pensioenmanagement

Strategisch Pensioenmanagement Strategisch Pensioenmanagement Strategisch Pensioenmanagement is samenbrengen. Strategisch Pensioenmanagement De belangrijkste taak van Strategisch Pensioenmanagement is ervoor te zorgen dat u in control

Nadere informatie

Pensioen Een nieuwe wijze van rapporteren voor pensioenfondsen. Een nieuwe wijze van rapporteren voor pensioenfondsen

Pensioen Een nieuwe wijze van rapporteren voor pensioenfondsen. Een nieuwe wijze van rapporteren voor pensioenfondsen Een nieuwe wijze van rapporteren voor pensioenfondsen 14 De lijsten van pensioenfondsen met de hoogste en de laagste vermogensbeheerkosten die onder andere door Pensioen Pro en De Nederlandsche Bank (hierna:

Nadere informatie

32.0039.15. Stichting Pensioenfonds voor de Woningcorporaties. Beleggingsbeginselen SPW

32.0039.15. Stichting Pensioenfonds voor de Woningcorporaties. Beleggingsbeginselen SPW 32.0039.15 Stichting Pensioenfonds voor de Woningcorporaties Beleggingsbeginselen SPW 28 juni 2016 Inleiding Beleggingsbeginselen zijn de belangrijkste overtuigingen die ten grondslag liggen aan de strategie,

Nadere informatie

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG 1. Introductie 1.1. Inleiding De Verklaring inzake de beleggingsbeginselen ( Verklaring ) beschrijft

Nadere informatie

Populair beleggingsplan

Populair beleggingsplan Populair beleggingsplan versie oktober 2015 1 Inhoudsopgave Waarom belegt het pensioenfonds? 4 Wat is het doel van beleggen? 4 Wat levert beleggen op? 4 Er gaan toch ook risico s gepaard met beleggen?

Nadere informatie

Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking

Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking Heeft u vragen? Neemt u dan telefonisch contact op met Triodos Bank Private Banking via 030 693 65 05. Of stuur een e-mail naar [email protected].

Nadere informatie

Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid DoubleDividend Management B.V.

Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid DoubleDividend Management B.V. Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid DoubleDividend Management B.V. Amsterdam, juni 2016 DoubleDividend Management B.V. Herengracht 320 1016 CE Amsterdam Tel: +31 20 520 7660 [email protected]

Nadere informatie

Verklaring Beleggingsbeginselen. 1. Inleiding

Verklaring Beleggingsbeginselen. 1. Inleiding Verklaring Beleggingsbeginselen 1. Inleiding Voor u ligt de Verklaring inzake de beleggingsbeginselen (hierna: de verklaring ). Hierin kunt u lezen wat het beleggingsbeleid is van het pensioenfonds Wonen

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie 1. Introductie Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Doelstelling en basis voor dit document Dit document ("de Verklaring") beschrijft

Nadere informatie

Beleggingsbeleid Pensioenfonds PGB. 29 april 2016

Beleggingsbeleid Pensioenfonds PGB. 29 april 2016 Beleggingsbeleid Pensioenfonds PGB 29 april 2016 1 Uw pensioen bij PGB in 2016 3 september 2015 Pensioenfonds balans 50% 50% Bezittingen Matching portefeuille Staatsobligaties Bedrijfsobligaties Hypotheken

Nadere informatie

Tekst Nationaal regime MiFID. Bijlage. Toetstermen als bedoeld in artikel 36a, lid 2. toetsterm 1

Tekst Nationaal regime MiFID. Bijlage. Toetstermen als bedoeld in artikel 36a, lid 2. toetsterm 1 ijlage Toetstermen als bedoeld in artikel 36a, lid 2 Nummer Termen T* toetsterm 1 Eindterm 5a: De personen zijn in staat met betrekking tot financiële instrumenten uit te leggen aan de consument waarom

Nadere informatie

Beleggingsovertuigingen

Beleggingsovertuigingen Beleggingsovertuigingen Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Drankindustrie 13 januari 2015 Beleggingsovertuigingen Een beleggingsovertuiging is kortweg de perceptie van het pensioenfonds van de

Nadere informatie

VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011

VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011 VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011 VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 1.1 Het beleggingsproces Het beleggingsproces vormt de randvoorwaarden

Nadere informatie

Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later

Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later Vermogensbeheer Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later Een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later. Dat is de belofte van uw pensioenfonds aan uw deelnemers. Verder gaan is nu zorgen voor

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfspensioenfonds AVH 1. Introductie 1.1 Inleiding Deze verklaring inzake de beleggingsbeginselen geeft beknopt de uitgangspunten weer van het

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 April 2011 ING Investment Management / ICS Inleiding Jaarlijks stelt het Bestuur van de Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg (Huntsman)

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen. Vereniging Nederlands Pensioenfonds voor de Sigarenindustrie en aanverwante Bedrijven (VNPS)

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen. Vereniging Nederlands Pensioenfonds voor de Sigarenindustrie en aanverwante Bedrijven (VNPS) Verklaring inzake de beleggingsbeginselen Vereniging Nederlands Pensioenfonds voor de Sigarenindustrie en aanverwante Bedrijven (VNPS) 1. Inleiding Voor u ligt de Verklaring inzake de beleggingsbeginselen

Nadere informatie

Governance Vermogensbeheer: anders denken Robert van der Meer & Martin Mlynár

Governance Vermogensbeheer: anders denken Robert van der Meer & Martin Mlynár Governance Vermogensbeheer: anders denken Robert van der Meer & Martin Mlynár Jaarcongres Pensioenfederatie 16 mei 2017 14:30-15:15 15:20-16:05 Martin Mlynár 06 2113 8933 +41 76 397 4200 [email protected]

Nadere informatie

Toezicht op beleggingen

Toezicht op beleggingen Toezicht op beleggingen Studiebijeenkomst VvP, 6 Jurgen Willemsen Inhoud Sectie 1: Introductie toezicht op het beleggingsbeleid Sectie 2: Overzicht vermogensbeheeronderzoeken Sectie 3: Veranderingen in

Nadere informatie

VERKLARING INZAKE DE BELEGGINGSBEGINSELEN

VERKLARING INZAKE DE BELEGGINGSBEGINSELEN VERKLARING INZAKE DE BELEGGINGSBEGINSELEN SEPTEMBER 2015 1. Introductie 1.1 Inleiding Dit document ( de Verklaring ) beschrijft beknopt de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van Stichting Pensioenfonds

Nadere informatie

Verklaring Beleggingsbeginselen

Verklaring Beleggingsbeginselen Verklaring Beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds Trespa April 2014 1 Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 Inleiding...3 Doelstellingen...5 Risicobereidheid...5 Beleggingsovertuigingen...6 Uitbesteding

Nadere informatie

STRATEGISCH BELEGGINGSPLAN STICHTING PENSIOENFONDS ROCKWOOL

STRATEGISCH BELEGGINGSPLAN STICHTING PENSIOENFONDS ROCKWOOL STRATEGISCH BELEGGINGSPLAN 2019-2021 STICHTING PENSIOENFONDS ROCKWOOL 1 Inhoudsopgave Inleiding... 3 1. Inleiding strategisch beleggingskader... 4 2. Doelstelling... 5 3. Beleggingsbeginselen.... 7 4.

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Verklaring inzake beleggingsbeginselen STICHTING PENSIOENFONDS RECREATIE Mei 2011 INHOUDSOPGAVE 0. Introductie 3 1. Doelstelling van het beleggingsbeleid 4 2. Organisatie en risicobeheerprocedures 5 3. Beleggingsbeginselen 7 Mei 2011 Pagina

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017

Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017 Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Zuivel en aanverwante industrie (BPZ) Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017 Inleiding Deze verklaring inzake de beleggingsbeginselen geeft de uitgangspunten

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam

Verklaring inzake beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Verklaring inzake beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen (hierna: Verklaring) beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van het beleggingsbeleid

Nadere informatie

1. Doelstelling en basis voor dit document. 1.1 Doelstelling

1. Doelstelling en basis voor dit document. 1.1 Doelstelling Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Pensioenfonds voor de Grafische Bedrijven (PGB), (vastgesteld door het bestuur op 19 juni 2014) 1. Doelstelling en basis voor dit document 1.1 Doelstelling

Nadere informatie

STICHTING PENSIOENFONDS Protector

STICHTING PENSIOENFONDS Protector STICHTING PENSIOENFONDS Protector Verklaring Beleggi ngsbeginselen december 2011 beleggingsbeginselen 1/8 Inhoudsopgave 1. Introductie 2. Profiel van het pensioenfonds 2.1 Organisatie 2.2 Geen nevenactiviteiten

Nadere informatie

Op welke beleggingsstrategie baseert de beleggingsonderneming haar dienstverlening? Antwoord:

Op welke beleggingsstrategie baseert de beleggingsonderneming haar dienstverlening? Antwoord: Om beleggingsondernemingen goed met elkaar te vergelijken is o.a. inzicht in het beleggingsproces een belangrijke maatstaf. Door vragen te stellen over het beleggingsbeleid krijgt u een goed beeld van

Nadere informatie

BELEGGEN? BEREID U GOED VOOR

BELEGGEN? BEREID U GOED VOOR BELEGGEN? BEREID U GOED VOOR Heeft u plannen om te gaan beleggen? En overweegt u daarvoor een afspraak te maken met een vermogensbeheerder of heeft u dit al gedaan? Dan worden u bij het eerste gesprek

Nadere informatie

Memo uitkomsten themaonderzoek Vermogensbeheer Zorgverzekeraars

Memo uitkomsten themaonderzoek Vermogensbeheer Zorgverzekeraars Memo uitkomsten themaonderzoek Vermogensbeheer Zorgverzekeraars De Nederlandsche Bank (hierna: DNB) heeft in 2013 en 2014 bij meerdere zorgverzekeraars onderzoek gedaan naar het beleid en de beheersomgeving

Nadere informatie

Verklaring inzake Beleggingsbeginselen

Verklaring inzake Beleggingsbeginselen Verklaring inzake Beleggingsbeginselen per 1 januari 2015 TRANSPARANT OVER ELKE FASE Inhoudsopgave Verklaring inzake Beleggingsbeginselen van Stichting ING CDC Pensioenfonds 3 De pensioendoelstellingen,

Nadere informatie

Verklaring inzake Beleggingsbeginselen

Verklaring inzake Beleggingsbeginselen Verklaring inzake Beleggingsbeginselen Goedgekeurd door het Bestuur op 18-09-2014 Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate Bezoekadres: Brugstraat 2, Almelo Correspondentieadres: Postbus 126, 7600

Nadere informatie

Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid. van. LG Partners BV. De vragen èn antwoorden op een rijtje

Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid. van. LG Partners BV. De vragen èn antwoorden op een rijtje Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid van LG Partners BV De vragen èn antwoorden op een rijtje April 2015 Introductie. In 2014 is een groot aantal brancheorganisaties het initiatief genomen om een Consumentenbrief

Nadere informatie

Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis

Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis Het strategisch beleggingsplan van ABP is stapsgewijs opgebouwd. De strategie is gebaseerd op vier pijlers: 1) de doelstelling van ABP 2) beleggingsovertuigingen

Nadere informatie