Inleiding. Opdrachten

Transcriptie

1 Het geactualiseerde Sigmaplan Dagen van de Scheldekaaien Inleiding ir. Wim Dauwe Afdelingshoofd afdeling Zeeschelde - Waterwegen en Zeekanaal NV Structuur Opdrachten Vlaamse Overheid Beleidsdomein Mobiliteit en Openbare Werken Extern verzelfstandigd agentschap W&Z Afdeling Zeeschelde Beheer van de waterwegen én de naastgelegen gronden in Vlaanderen (uitgezonderd waterwegen beheerd door haven en door NV De Scheepvaart) met aandacht voor alle belanghebbenden Stimuleren van het multifunctionele gebruik van de waterweg Verzekeren van de veiligheid op en van de waterwegen Beheersen van het overstromingsrisico Scheldekaaien Antwerpen Gelegen langs de Zeeschelde Sigmaplan: beveiliging tegen overstromingen Kaaien worden beheerd door Waterwegen en Zeekanaal NV Stabiliteit van de historische kaaimuur Kaaien in concessie aan de stad Antwerpen en het Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen

2 Zeescheldebekken 355 km bron - monding km 2 10,5 miljoen mensen gemiddeld HW en LW doodtij LW doodtij HW springtij LW springtij HW Opstuwing door W-NW storm Stormvloed = getij + storm Hogere waterstanden (opzet) Kans op overstroming Mogelijks grote gevolgen Vlissingen Hansweert Antwerpen Denderm onde Gent -1 afstand in km (^ (^ (^ (^ Sint Elisabethsvloed in 1404 Sint Elisabethsvloed in 1421 Sint Felixvloed in 1530 Allerheiligenvloed in 1570 Februari 1953

3 Het Deltaplan 1836 slachtoffers Het Deltaplan Haringvlietdam Maeslandtkering Sint Elisabethsvloed in Sint Elisabethsvloed in Sint Felixvloed in Allerheiligenvloed in Februari Januari Oosterscheldekering Brouwersdam Baasrode Wintam Antwerpen

4 Beslissing: Ministerraad van 18 februari 1977 Dijkverhogingen Stormvloedkering Oosterweel 13 GOG s circa ha Dijkverhogingen zone 2 : 8,35 m TAW uitvoering van het SIGMAPLAN Doelstelling: beveiligingen van het Zeescheldebekken tegen stormvloeden vanuit de Noordzee met een kans op voorkomen van 1 % per eeuw (= 1 per jaar) 8.97 m T.A.W. te Antwerpen Dijkverhogingen zone 3 : 8,00 m TAW gehanteerde dijkhoogte Tielrodebroek 93 ha m T.A.W Durme Vlissingen Hansweert Antwerpen Dendermonde Gent afstand in km Zeeschelde ringdijk GOG overloopdijk Schelde

5 Realisatie: 80 % geplande dijkwerken uitgevoerd 12 van de 13 geplande GOG s in werking Aanleg GOG Kruibeke - Bazel - Rupelmonde is bezig Resultaat: 1/70 jaar (7,83 m TAW): situatie nu 1/350 jaar (8,24 m TAW): na aanleg KBR 1/ jaar (8,97 m TAW): oorspronkelijk doel Antwerpen : overschrijdingslijn hoogwaterstanden 10 Zeeschelde te Antwerpen - Loodsgebouw : (algemeen) langjarige tij-evolutie 60 cm waterstand (in cm TAW) tijd (in jaren) 1 jaargemiddeld hoogwater jaargemiddeld laagwater jaargemiddelde halftij-waarde jaargemiddelde tij-amplitude Polynoom (jaargemiddeld hoogwater) Polynoom (jaargemiddelde tij-amplitude) Polynoom (jaargemiddelde halftij-waarde) Polynoom (jaargemiddeld laagwater) ,000 10,000 Terugkeerperiode (jaar) Data (Theuns) Data (Claessens) Data (Taverniers) Prognose (2050) Prognose (2100) 1 / 70 jaar (7,83 m TAW): situatie nu 1 / 350 jaar (8,24 m TAW): na aanleg KBR

6 Vroeger: maatregelen op basis van maatgevende hoogwaterstanden; uitgangspunt: water kan bedwongen worden Nu: maatregelen op basis van potentiële schade (kosten-baten analyse); uitgangspunt: we moeten leren omgaan met overstromingen Kostprijs overschrijdingslijn HW te Antwerpen terugkeerperiode (jaar) OPTIMUM * Afmetingen waterbeheersingsinfrastructuur Kostprijs constructie Kostprijs schade Afmeting * Aanleiding: VN-Conferentie 1992 Rio (Agenda 21): nationaal integraal waterbeleid Verdrag van Helsinki 1992: grensoverschrijdend integraal waterbeleid Doelstelling: watersysteem ontwikkelen, beheren, herstellen functies van het watersysteem waarborgen Schelde-estuarium: samenwerking Nederland - Vlaanderen LTV Schelde-estuarium (streefbeeld 2030) drie hoofdlijnen (toegankelijkheid veiligheid - natuurlijkheid) VL grondgebied: Geactualiseerd SIGMAPLAN NL grondgebied: Westerschelde - Oosterschelde De Langetermijnvisie Schelde-estuarium vormt de basis voor de uitwerking van de Ontwikkelingsschets 2010 Scheldeestuarium en van de actualisatie van het SIGMAPLAN: : start opmaak LTV : vastlegging LTV (drie functies V, T en N) : standpunt Vlaamse Regering koppeling 3 pijlers, vraag voor gezamenlijk beleid en verder onderzoek en 13,10 m getij-onafhankelijke diepgang : standpunt Nederlandse Regering verder onderzoek is noodzakelijk, bereid tot onderzoek van verdieping : Tweede Memorandum van Overeenstemming opstellen van gezamenlijke OS 2010 via een grensoverschrijdende samenwerking binnen een periode van twee jaar : goedkeuring OS 2010 door de Vlaamse Regering : goedkeuring OS 2010 door de Nederlandse Regering : Derde Memorandum van Overeenstemming : bekrachtiging SIGMAPLAN door de Vlaamse Regering : bijkomende beslissingen door de Vlaamse Regering alluviale vlakte => uitsluitingscriteria => zoekzones zoekzones => randvoorwaarden => 180 POG's ( ha)

7 testen van strategieën via overstromingskaarten Stap 1 Stap 2 eens om de jaar, bij 60 cm zeespiegelstijging Planalternatieven vergelijken in een MKBA 1D hydrodynamisch model van het Zeescheldebekken Elf terugkeerperiodes T 1, 2, 5, , 2500, 4000, Overloop en bresvorming als faalmechanisme Berekenen van schade t.g.v. overstromingen via GIS 1630 km² Planalternatieven vergelijken in een MKBA Schadefactoren 1,20 1,00 alpha 0,80 0,60 0,40 0,20 0, Bewoning huizen 0,00 0, 05 0,11 Bewoning inboedels 0,00 0, 47 0,50 Bedrijven wernemers 0,00 0, 10 0,16 Landbouw 0,00 0, 64 0,88 Wegen en spoorwegen 0,00 0, 28 0,46 3 Diepte (m) 4 5 0,35 0,68 1, 00 0,66 0,83 1, 00 0,22 0,61 1, 00 0,96 1,00 1, 00 0,64 0,82 1, 00 Stap 3

8 Planalternatieven vergelijken in een MKBA Stap 1 Stap 2 Stap 3 Het nulalternatief (SIGMAPLAN 1977 zonder SVK) Oplossingen met stormvloedkering(en) Oplossingen met dijkverhoging (T2500 en T4000) Oplossingen met GOG s (T1000, T2500, T4000) inrichting als GGG ontpoldering en GOG Oplossingen met Overschelde Oplossingen voor hoge bovendebieten Stap 4 Planalternatieven vergelijken in een MKBA Stap 1 Stap 2 Stap 3 Stap 4 Stap 5 Stap 6 Optimalisatie op basis van beveiligen van schadecentra Optimalisatie op basis van beveiligen van schadecentra

9 zone 2 : 8,35 m TAW zone 3 : 8,00 m TAW GOG : circa 710 ha GOG : circa 710 ha GOG : circa 320 ha zone 3 : 8,35 m TAW zone 3 : 8,35 m TAW zone 4 : 8,00 m TAW zone 4 : 8,00 m TAW GOG : circa 710 ha GOG : circa 320 ha GOG : circa 400 ha GOG : circa 710 ha GOG : circa 320 ha GOG : circa 400 ha zone 3 : 8,35 m TAW zone 4 : 8,00 m TAW zone 3 : 8,35 m TAW zone 4 : 8,00 m TAW

10 GOG : circa 710 ha GOG : circa 320 ha GOG : circa 400 ha GOG : circa 520 ha GOG : circa 710 ha GOG : circa 320 ha GOG : circa 400 ha GOG : circa 520 ha ha zone 3 : 8,35 m TAW zone 3 : 8,35 m TAW zone 4 : 8,00 m TAW zone 4 : 8,00 m TAW draagkracht Ecosysteem structuur en functie Beoogde resultaten Waterbeheersing Binnenvaart en recreatievaart Natuurontwikkeling wetlands estuariene natuur threshold Onaanvaardbare impact Afname verandering van het systeem impact of stress over de tijd Overzicht belangrijkste projecten Hedwige-Prosperpolder Langs Belgisch-Nederlandse grens Sluit aan bij vermaarde natuurgebied Verdronken Land van Saeftinghe Nieuw natuurgebied met slikken en schorren Uitvoering is gestart september ha

11 Overzicht dijkwerken Kaaimuur Gebouwd in de periode (6 type-snedes) Lengte: 5.5 km Hoogte: 15-18m Stabiliteitsproblemen (o.a. aanwezigheid boomse klei, grondwaterdruk) Kaaimuur Gebouwd in de periode (6 type-snedes) Lengte: 5.5 km Hoogte: 15-18m Stabiliteitsproblemen (o.a. aanwezigheid boomse klei, grondwaterdruk)

12 7m TAW Blauwe steen 60 à 80m 8,35 m TAW waterkeringsmuur Noord Zuid Waterkeringsmuur Gebouwd in 1977 Lengte: 5.5 km Hoogte: 1.35 m Geactualiseerde Sigmaplan: Waterkering Antwerpen tot 9.25 m TAW (+0.90m aan de Scheldekaaien) Waterkeringsmuur Gebouwd in 1977 Lengte: 5.5 km Hoogte: 1.35 m Geactualiseerde Sigmaplan: Waterkering Antwerpen tot 9.25 m TAW (+0.90m aan de Scheldekaaien) Waterkering : 90 cm hoger Volledige herinrichting Scheldekaaien Versterking band Stad-Schelde: Stad aan de Stroom Masterplan klaar in najaar 2009 Optie 1: zelfsluitende waterkering

13 Optie 2: kantelmuur Optie 3: kleppenkering Bedankt.