Eerstelijnszorgateliers

Transcriptie

1 Eerstelijnszorgateliers Modellen voor versterking wijkgerichte geïntegreerde eerstelijnszorg Minke Nieuwboer, adviseur / onderzoeker Adviesgroep Procesverbetering en Innovatie

2 Achtergrond 1 e lijns zorgateliers 1 e lijn = versnipperd, onsamenhangend Uitgangspunten programma: Meer integrale zorg; wijkgerichte benadering; Evalueren/ onderbouwen van best practices Doel: Mensen met complexe gezondheidsproblemen, vanuit eigen kracht, zo lang mogelijk in eigen omgeving houden. Mogelijk gemaakt door ZonMw, Frans Huygen stichting

3 Onze innovatieve oplossingen Dia 3 ZIN parade

4 Wijkanalyses Markeert uitgangssituatie van de wijk Helpt om samen prioriteiten te stellen Ervaring opgedaan in 9 eerstelijnszorgateliers (sinds 2010): Perspectief: Samen verbeteringen in gang zetten Methodiek: actiegericht Samen betekenis geven aan cijfers Echte cijfers, geen extrapolatie van landelijke cijfers evaluatie-instrument

5 Wijkanalyse in vogelvlucht Initiatiefnemers in een wijk Bepalen van de wijk en doelgroep Verzamelen gegevens volgens format GGD Gemeente VGZ, HIS, apothekers, JGZ Bespreken multidisciplinair professionals Betrekken bewoners Gezamenlijk bepalen prioriteit Veel preventieve thema s: valpreventie, meer bewegen eenzaamheid Theoretisch degelijk Praktisch mogelijk Beleidsmatig nuttig overgewicht, stoppen met roken

6 Versie 1.0 (2010, kennisateliers) leefstijldeterminanten Format wijkanalyse : 1.0 en 2.0 achtergrond gegevens ziektes medicijngebruik contacten 1 e lijn Versie 2.0 (2012, AMPHI-ZONMW)) JGZ-gegevens Beter dan gemiddelde Gelijk aan gemiddelde Slechter dan gemiddelde HIS-gegevens kosten

7 In de grafieken van de leefstijldeterminanten worden de geïndexeerde afwijkingen ten opzichte van de stad gepresenteerd. is nul en de afwijkingen in het verzorgingsgebied zijn weergegeven voor drie leeftijdscategorieën. Een negatief getal betekent een on 1 - DEMOGRAFISCHE GEGEVENS 3 - OMGEVING 2 - LEEFSTIJLDETERMINANTEN 4 - ZIEKTEBEELDEN SOCIALE PLATTEGROND HATERT, POSTCODE 6535 (V3.0) SOCIALE PLATTEGROND HATERT, POSTCODE 6535 (V3.0) Leeftijdsverdeling 65% 6 18% 21% 21% 14% Kinderen (0-19) Volwassenen (19-65)) Ouderen (65+) Kinderen (0-19) Volwassenen (20-64) Ouderen (65+) Totaal Hatert (6534 & 6535) Hatert (6534 & 6535) Bron: nijmegen.buurtmonitor.nl (Opgevraagd op ) % 37% Alleenwonend 27% 28% Echtpaar /samenwonend Huishoudens 22% 17% 9% 7% 4% 2% 2% 1% 1-oudergezin 2-oudergezin kamergewijs anders Hatert (6534 & 6535) Alleenwonend Echtpaar/ samen wonend Hatert (6534 & 6535) Ouder 2-Ouder Kamer gewijs Anders gezin gezin demografische kenmerken Bron: nijmegen.buurtmonitor.nl (Opgevraagd op ) Etniciteit 8 75% 64% % 19% 2 12% 13% Autochtoon Westers Niet-Westers Hatert (6534 & 6535) Bron: nijmegen.buurtmonitor.nl (Opgevraagd op ) Opleidingsniveau (19+ jr.) Autochtoon Westers Niet-Westers Totaal Hatert (6534 & 6535) Werkloosheid / Arbeidsongeschikt (19+ jr.) Heeft moeite met rondkomen (19+ jr.) % 7% 38% 21% 26% 26% 23% 46% 12% 8% 6% 4% 2% 8% 6% 5% 4 35% 3 25% 2 15% 34% 25% Laag (LO) Midden 1 (MAVO, LBO) Midden 2 (HAVO, VWO, MBO) hoog (HBO, WO) Hatert (6535) Werkloosheid Arbeidsongeschikt Hatert (6535) 5% Hatert (6535) Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid leefstijldeterminanten Leefstijldeterminanten Jongeren (13-16 jr.) Slecht ervaren gezondheid 67 Psychisch ongezond -60 Eet minder dan 6x pw fruit -15 Eet minder dan 6x pw groente -34 Zwaar overgewicht -93 Overmatig alcoholgebruik 16 Beweegt onvoldoende -45 Rookt Minder gunstig dan Gunstiger dan Bron: Emovo 2011 (* GGD registratie JGZ (5-19 jr.)) Leefstijldeterminanten Volwassenen (19-65 jr.) Slecht ervaren gezondheid -50 Eenzaamheid -46 Matig/Hoog risico op angst/depressie -23 Eet minder dan 6x pw fruit -2 Eet minder dan 6x pw groente -64 Jongeren (13-16 jr.) Slecht ervaren gezondheid Psychisch ongezond Eet minder dan 6x pw fruit Eet minder dan 6x pw groente Zwaar overgewicht* Overmatig alcoholgebruik Beweegt onvoldoende Rookt Bron: Emovo 2011 (* GGD registratie JGZ (5-19 jr.)) Volwassenen (19-65 jr.) Slecht ervaren gezondheid Eenzaamheid Matig/Hoog risico op angst/depressie Eet minder dan 6x pw fruit Hatert (6534 & 6535) 1% 5 3% 200 8% 30 5% % % % % 50 14% % 60 25% % % % 50 15% Hatert (6535) % % % % % Zwaar overgewicht -33 Eet minder dan 6x pw groente 46% % Overmatig alcoholgebruik 12 Zwaar overgewicht 12% 490 9% Beweegt onvoldoende Rookt Overmatig alcoholgebruik Beweegt onvoldoende 7% 280 8% % Minder gunstig dan Gunstiger dan Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid Rookt 39% % omgevings kenmerken Minder gunstig dan Gunstiger dan Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid Leefstijldeterminanten Ouderen (65+) Slecht ervaren gezondheid Eenzaamheid Matig/Hoog risico op angst/depressie Eet minder dan 6x pw fruit Eet minder dan 6x pw groente Zwaar overgewicht Overmatig alcoholgebruik Beweegt onvoldoende Rookt Ouderen (65+ jr.) Slecht ervaren gezondheid Eenzaamheid Matig/Hoog risico op angst/depressie Eet minder dan 6x pw fruit Eet minder dan 6x pw groente Zwaar overgewicht Overmatig alcoholgebruik Beweegt onvoldoende Rookt Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid Hatert (6535) 58% % % % % % % % % % % 60 9% % % % Omgevingsdeterminanten ziektes 35% 3 25% 2 15% 5% 29% 27% 25% 23% 11% 8% 6% Vrijwilligers werk Geen contact met de buren Mantelzorg ontvangen Geen regie over eigen leven 26% 2 Sociale onveiligheid 7% 3% Voelt zich buiten de samenleving staan Geen contact Vrijwilligers werk Mantelzorg ontvangen met de buren Hatert (6534 & 6535) Geen regie over eigen leven Sociale onveiligheid Voelt zich buiten de samenleving staan Hatert (6534 & 6535) Hatert (6535) Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid 25% 2 15% 13% Ziekten 22% 15% Diabetes Astma / COPD Hoge Bloeddruk Hatert (6535) Toelichting: Op de sociale plattegrond wordt een analyse van een afgebakend verzorgingsgebied gepresenteerd. 5% 8% 6% 5% 3% 3% Diabetes Astma / COPD Hoge Bloeddruk Hartfalen Kanker (Ooit) Hartfalen Kanker (Ooit) Hatert (6535) inwoners van het verzorgingsgebied dan in de stad ). Een positief getal betekent een gunstige afwijking (Er zijn bijvoorbeeld gemiddeld minder inwoners die onvoldoende bewegen in het verzorgingsgebied dan in de stad ). Bron: Gezondheidsmonitor 2012, GGD Gelderland-Zuid Hatert (6535) In de grafieken zijn de determinanten die significant zijn (dat wil zeggen dat tenminste 95% zeker is dat het verschil geen toeval is) groen gemaakt wanneer er sprake is van een positief siginifcante afwijking en rood gemaakt wanneer er sprake is van een negatief sigi plattegrond zijn afgerond op hele tientallen. Voor sommige gegevens betreft het postcode gebied 6534 en Deze twee gebieden samen vertegenwoordigen (ongeveer) heel Hatert. Wanneer dit het geval is dan staan beide postcodenummers aangegeven

8 Geleerd van de samenwerking rond wijkanalyses? Ieder heeft zicht op deel van de werkelijkheid Complementariteit is in de wijk concreet te vinden Praktijk, beleid en onderzoek vult elkaar goed aan Cijfers betekenis geven, schept eigenaarschap voor oplossingen Besef dat vraagstukken in de wijk gezamenlijke aanpak van 1 e en 0 e lijn vraagt Preventieve aanpak komt er mee in het vizier en kan meer integraal worden opgepakt. Dat is zinvol, geeft energie en past bij wat de samenleving vraagt.

9

10 Dia 1

11 Samenwerkingsmodellen Diverse vormen: Stuurgroep preventie /gezondheid Hometeam Multidisciplinair overleg ouderen Werkerslunches Sociaal wijkteams Geleerd: Geen blauwdruk Lokaal aanpassen Leiderschap in wijk: niet vanzelfsprekend

12 Sleutels tot succes: Samenwerking binnen programma: zelfde visie Samenhang tussen programma s van ZonMw (NPO, preventiekracht): elkaar versterken/ opschalen Samenwerking in ateliers: Werken aan concrete projecten: veel animo Rol huisarts erg belangrijk Wijkverpleging in nieuwe rol Sociale wijkteams: verbinding zorg en welzijn