Getuigenbewijs is bewijs

Transcriptie

1 1 (Getuigen)bewijs en de goede procesorde d.d. 29 oktober 2015 Themamiddag Formeel Belastingrecht NVAB & Pocessuele regels van bewijs Getuigenbewijs is bewijs Is er een apart regime? En zo ja, met een reden? 2 Gewoon bewijs BNB 2006/204 en 2007/222 De omstandigheid dat een belanghebbende in de gelegenheid is geweest de Inspecteur gegevens te verschaffen is onvoldoende reden hem in de procedure niet alsnog de gelegenheid te geven bewijs te leveren. Bij de beslissing of een partij de gelegenheid moet krijgen bewijsstukken na de zitting alsnog over te leggen, zal een afweging moeten plaatsvinden van enerzijds het belang van die partij bij het overleggen van die stukken en de reden waarom hij dit niet in een eerdere fase van de procedure voor de feitenrechter heeft gedaan, en anderzijds het algemeen belang van een doelmatige procesgang. 3 1

2 Bewijsaanbod BNB 2005/152 De partij die zeker wil stellen dat harerzijds beschikbaar (tegen)bewijsmateriaal door de rechter zal worden meegewogen, dient dat bewijsmateriaal vóór de sluiting van het onderzoek ter zitting te presenteren, dan wel een (voorwaardelijk) bewijsaanbod te doen. ( ). Indien een voorwaardelijk bewijsaanbod is gedaan, zal de rechter dan ook kunnen volstaan met de mededeling dat hij gelegenheid biedt tot uitvoering van het bewijsaanbod. ( ) De rechter zal de mededeling dat hij gelegenheid biedt tot uitvoering van het bewijsaanbod ter zitting kunnen doen, maar ook nadien (per brief), al naar gelang het moment waarop hij te rade wordt dat het bewijsaanbod terzake dienend is. 4 Bewijsaanbod De facto is voorwaardelijke bewijsaanbod uit BNB 2005/152 om zeep geholpen door Hoge Raad in BNB 2014/153: Standaard zin in oproepingsbrief van Rechtbank/Hof over oproepen getuigen volstaat. Conclusie: Ten aanzien van dit bewijsaanbod dat veelal ziet op het oproepen van getuigen is de Hoge Raad strenger. Geen toets aan goede procesorde maar beurt voorbij -redenering 5 Bezwaarfase Artikel 7:8 Awb: Op verzoek van de belanghebbende kunnen door hem meegebrachte getuigen en deskundigen worden gehoord? Wat als deze getuigen nou niet willen? Brengt 3:2 Awb dan mee dat de inspecteur de getuigen verzoekt te verschijnen? ( vergaart (..) de nodige kennis omtrent de relevente feiten ) 6 2

3 Inbrengen schriftelijke verklaringen; Meenemen naar de zitting (artikel 8:63, lid 2 Awb: afwijzen indien getuigenis redelijkerwijs niet kan bijdragen aan beoordeling); Verzoek aan rechter de getuige op te roepen (artikel 8:63, lid 3 Awb): BNB 2010/4 (staat de rechter alleen dan vrij als het hem zinvol voorkomt). 7 HR 25 september 2015 (NTFR ): motiveringsplicht: De mate waarin de beslissing motivering behoeft, is afhankelijk van de omstandigheden van het geval. Oef. Zoek het maar weer uit!! Poging wagen? 8 Laat dit s.v.p. niet waar zijn (annotatie in NTFR): Mogelijk dat de terughoudendheid (van het oproepen van getuigen door de rechter; toev GdB) is ingegeven door het feit dat de kosten van door de rechter opgeroepen getuige ten laste van het Rijk komen ( ). Inspecteur kan alles; belanghebbende kan niets (zonder rechter). Rechter dient equality of arms te waarborgen!! 9 3

4 Omstandigheden van het geval = goede procesorde (afweging tegen algemeen belang bij een doelmatige procesgang) Wat is er te motiveren aan zinvol? Uitgangspunt: Essentie van fiscale procesgang is waarheidsvinding. Iedere getuige die kan verklaren omtrent betwiste feiten binnen het geschil dat voorligt, lijkt me zinvol. 10 Nieuwe ontwikkeling ter zitting (v.z.v. dat al niet in strijd is met goede procesorde); Belanghebbende heeft getuige opgeroepen maar die is niet verschenen (daartoe bestaat ook geen wettelijke plicht); Getuige is eerder gehoord bij Rechtbank 11 Getuige is al eerder gevraagd bij de rechtbank (en in bezwaar) maar (nog) niet gehoord; Getuige is eerder buiten aanwezigheid van belanghebbende gehoord door fiscus of FIOD; Feiten in schriftelijke verklaring van de getuige wordt door de inspecteur (en rechter) niet erkend. 12 4

5 Partij-getuige? Bewijsaanbod moet concreet zijn: wie te horen en over welke feiten kan hij verklaren. Prognose-verbod mitigeren?. A la BNB 2008/161: uitzonderingsgevallen als misbruik van procesrecht 13 Zinvol-criterium Zinvol is het als de verklaring van de getuige redelijkerwijs kan bijdragen aan de beoordeling van het geschil (de toets van 8:63, lid 2 Awb bij meegenomen getuigen) Aanbod kan worden afgewezen op grond van de reguliere toets: afwegen van het belang van de belastingplichtige tegenover het belang bij een doelmatige procesgang Afkeer tegen getuigenbewijs dient te verdwijnen! 14 Utrecht, 29 oktober 2015 Guido de Bont 15 5