VDAB SECTORRAPPORT PRIMAIRE SECTOR

Transcriptie

1 VDAB SECTORRAPPORT PRIMAIRE SECTOR

2

3 SECTORRAPPORT PRIMAIRE SECTOR VOORJAAR 2012

4

5 SECTORRAPPORT PRIMAIRE SECTOR Inhoudstafel 3-4 VDAB Sectorrapporten: Inleiding 5-6 Binnenlandse werkgelegenheid: Situering van de sector 7-8 Loontrekkende werkgelegenheid: Subsector en regio 9-10 Loontrekkende werkgelegenheid: Geslacht Loontrekkende werkgelegenheid: Leeftijd Loontrekkende werkgelegenheid: Arbeidsregime Jobs: Statuut Jobs: Jobcreatie en jobdestructie Jobs: Loontrekkende jobs Bedrijven: Vestigingsgrootte Vacatures: Ontvangen door VDAB Knelpuntberoepen: Knelpuntvacatures Remediëring: Individuele Beroepsopleiding in de Onderneming (IBO) Bijlage: NACE-codes Foto s: Pascal Vyncke, SeniorenNet.be - 2 -

6 VDAB Sectorrapporten Inleiding Invalshoek Deze sectorrapporten vertrekken van de vraagzijde van de arbeidsmarkt. We brengen de tewerkstelling in Vlaanderen per sector in kaart en bekijken de kenmerken. De sectorindeling is gebaseerd op de NACE-classificatie van 2008 die ondernemingen indeelt volgens economische activiteiten. Op die manier wijken we dus af van de indeling in paritaire comités die op werknemersniveau zijn gedefinieerd. Eén onderneming kan werknemers uit diverse paritaire comités tewerkstellen, terwijl de werknemers uit éénzelfde paritair comité in diverse economische activiteiten aan de slag kunnen zijn. Beide indelingen zijn zo verschillend dat ook de cijfers niet vergelijkbaar zijn. Voor een sectorrapportering op basis van paritair comité verwijzen we naar de rapporten van het Departement Werk en Sociale Economie In onze sectorindeling worden aanverwante activiteiten gegroepeerd. Op het eind van elk sectorrapport staan de opgenomen activiteiten opgelijst. Databronnen In dit rapport wordt gebruik gemaakt van cijfers die beschikbaar worden gesteld in de Vlaamse Arbeidsrekening van het Steunpunt Werk en Sociale Economie in samenwerking met het Departement WSE. Het gaat dus om verwerkte cijfers van diverse sociale zekerheidsinstellingen (vb. RSZ, RSZPPO, RSVZ ). Daarnaast publiceren we ook cijfers van de VDAB zelf. Er is de voorkeur gegeven aan administratieve data eerder dan cijfers die gebaseerd zijn op enquêtes zoals de Enquête naar de Arbeidskrachten. Structuur van het sectorrapport Figuur 1 toont hoe het rapport is opgebouwd. De tewerkstelling kan uitgedrukt worden in het aantal personen dat in Vlaanderen tewerkgesteld wordt nl. de binnenlandse werkgelegenheid, of het aantal arbeidsplaatsen dat er in Vlaanderen is nl. de jobs. Deze jobs zijn de ingevulde arbeidsplaatsen in de Vlaamse vestigingen. We spreken hier bewust over vestigingen en niet over bedrijven of ondernemingen. Een onderneming met vestigingen in Vlaanderen kan haar hoofdzetel hebben in Brussel. De openstaande arbeidsplaatsen worden uitgedrukt in vacatures. Eén van de remediëringsinstrumenten die VDAB hanteert om werkzoekenden aan het werk te krijgen is de Individuele Beroepsopleiding in de Onderneming (IBO) Sectorrapport

7 Figuur 1 Structuur van het sectorrapport TEWERKSTELLING IN VLAANDEREN Personen of VTE Arbeidsplaatsen BINNENLANDSE WERKGELEGENHEID JOBS Ingevulde arbeidsplaatsen VESTIGINGEN Openstaande arbeidsplaatsen IBO VACATURES Remediëringsinstrument Regionale verdeling In het rapport zijn de cijfers ook beschikbaar gesteld op regionaal niveau. Resoc staat voor Regionaal Sociaaleconomisch Overlegcomité. Dit comité groepeert de sociale partners van de regionale SERR (Sociaal-Economische Raad van de Regio) samen met vertegenwoordigers van de lokale besturen (gemeenten en provincie). Voor Resoc Limburg is er gekozen om verder uit te splitsen naar streektafels omdat de regio anders te ruim is. Deze streektafels zijn er trouwens ook gekomen om de betrokkenheid van de lokale besturen te verhogen. Ze kunnen er werken aan streekgebonden knelpunten inzake sociale economie die door de provinciale RESOC-werking ondersteund worden. Vlaams rapport Naast de rapportering op sectorniveau is er ook een Vlaams rapport waarin de cijfers voor de gehele economie zijn opgenomen en de sectoren worden gebenchmarkt. Er is bewust gekozen om de Vlaamse cijfers niet telkens op te nemen in de sectorrapporten. PRIMAIRE SECTOR - 4 -

8 BINNENLANDSE WERKGELEGENHEID Situering van de sector Wat betekent deze indicator? De binnenlandse werkgelegenheid heeft betrekking op de arbeid die wordt ingezet in de Vlaamse vestigingen. De binnenlandse werkgelegenheid kan bijgevolg worden omschreven als het totale aantal personen (vanaf 15 jaar) dat een hoofdjob heeft in Vlaanderen. Ook studenten, PWA ers behoren hiertoe. Ter verduidelijking, de werkende bevolking is de som van de binnenlandse werkgelegenheid en het saldo grensarbeid. Figuur 2 Werkgelegenheid in Vlaanderen: Indeling naar hoofdsector en aandeel sector (2009) Primaire sector % Primaire sector 2% Secundaire sector % Tertiaire sector Quartaire sector % Figuur 3 Werkgelegenheid in de sector: Indeling naar statuut (2009) Loontrekkend % 24% Zelfstandig Helper % Sectorrapport

9 Bron: Steunpunt WSE i.s.m. Departement WSE - Bewerking VDAB Studiedienst jaargemiddelde 2009 De primaire sector hoort tot één van de kleinere sectoren van de Vlaamse economie en zorgt voor nauwelijks 2% van de totale werkgelegenheid. Tijdens het crisisjaar bleef de tewerkstelling gelijk. Bij meer dan de helft van de tewerkstelling gaat het om een zelfstandige activiteit. De rest is ongeveer gelijk verdeeld tussen loontrekkende werknemers en helpers. Figuur 4 Werkgelegenheid in Vlaanderen: Indeling naar sector en evolutie (jaargemiddelde 2009 t.o.v. 2008) Groot- en kleinhandel Onderwijs Zakelijke dienstverlening M aatschappelijke dienstverlening Bouw Transport, logistiek en post Openbare besturen M etaal Gezondheidszorg Horeca en toerisme Uitzendbureaus en arbeidsbemiddeling Dranken, voeding en tabak Chemie, rubber en kunststof Primaire sector Financiële diensten Informatica, media en telecom Diensten aan personen Ontspanning, cultuur en sport Textiel, kleding en schoeisel Energie, water en afvalverwerking Grafische nijverheid, papier en karton Hout- en meubelindustrie Vervaardiging van bouwmaterialen Overige dienstverlening Overige industrie ,5% -9,7% -0,4% -1,6% -0,8% -6,6% -0,7% -3,3% -0,0% -1,5% -3,6% -4,9% -0,7% -5,3% +0,1% +2,6% +2,4% +5,3% +2,1% +0,0% +0,1% +2,6% +2,6% +6,2% +1,1% PRIMAIRE SECTOR - 6 -

10 LOONTREKKENDE WERKGELEGENHEID Subsector en regio Wat betekent deze indicator? De loontrekkende binnenlandse werkgelegenheid betreft alle personen vanaf 15 jaar en ouder met een job die in loonverband wordt uitgevoerd. Figuur 5 Loontrekkende werkgelegenheid in Vlaanderen: Indeling naar leeftijd en geslacht: 10 belangrijkste subsectoren binnen de sector (2009) Teelt van eenjarige gewassen % 58% Teelt van meerjarige gewassen % 55% Plantenvermeerdering % 81% Veeteelt % 62% Winning van steen, zand en klei % 83% Ondersteunende activiteiten in verband met de landbouw; activiteiten met betrekking tot gewassen na de oogst % 73% Gemengd bedrijf % 75% Exploitatie van bossen 97 7% 93% Visserij 81 18% 82% Bosbouw 53 19% 81% < 25 jaar jaar >= 50 jaar Mannen Vrouwen Veruit de belangrijkste activiteiten in termen van tewerkstelling binnen de primaire sector betreffen de teelt van eenjarige en meerjarige gewassen. Mannen hebben een licht overwicht. Er zijn relatief veel jongeren actief. Antwerpen is de belangrijkste regio van tewerkstelling, Oost-Vlaanderen volgt op de tweede plaats Sectorrapport

11 Bron: Steunpunt WSE i.s.m. Departement WSE - Bewerking VDAB Studiedienst jaargemiddelde 2009 Figuur 6 Loontrekkende werkgelegenheid in Vlaanderen: Indeling naar Resoc: 10 belangrijkste subsectoren binnen de sector (2009) Teelt van eenjarige gewassen Teelt van meerjarige gewassen Plantenvermeerdering Veeteelt Winning van steen, zand en klei Ondersteunende activiteiten in verband met de landbouw; activiteiten met betrekking tot gewassen na de oogst Gemengd bedrijf Exploitatie van bossen Visserij Bosbouw Antwerpen Mechelen Turnhout Prov. Antwerpen Halle-Vilvoorde Leuven Prov. Vlaams-Brabant Brugge Westhoek Zuid-West-Vlaanderen Oostende Midden-West-Vlaanderen Prov. West-Vlaanderen Zuid-Oost-Vlaanderen Dender-Waas Gent en rand Meetjesland-Leiestreek Prov. Oost-Vlaanderen Midden-Limburg West-Limburg Zuid-Limburg Noord-Limburg Maasland Prov. Limburg Vlaanderen PRIMAIRE SECTOR - 8 -

12 LOONTREKKENDE WERKGELEGENHEID Geslacht Wat betekent deze indicator? De loontrekkende binnenlandse werkgelegenheid betreft alle personen vanaf 15 jaar en ouder met een job die in loonverband wordt uitgevoerd. Hier wordt de loontrekkende werkgelegenheid onderverdeeld naar geslacht. Figuur 7 Loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar geslacht (2009) Mannen ,5% Vrouw en ,5% Figuur 8 Loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar geslacht en Resoc (2009) Mannen Vrouwen Antwerpen Mechelen Turnhout Prov. Antwerpen Halle-Vilvoorde Leuven Prov. Vlaams-Brabant Brugge Westhoek Zuid-West-Vlaanderen Oostende Midden-W est-vlaanderen Prov. West-Vlaanderen Zuid-Oost-Vlaanderen Dender-Waas Gent en rand Meetjesland-Leiestreek Prov. Oost-Vlaanderen Midden-Limburg West-Limburg Zuid-Limburg Noord-Limburg Maasland Prov. Limburg Vlaanderen Sectorrapport

13 Bron: Steunpunt WSE i.s.m. Departement WSE - Bewerking VDAB Studiedienst jaargemiddelde 2009 Figuur 9 Evolutie loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar geslacht en jaar Mannen Vrouwen Figuur 10 Aandeel mannen in de loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar Resoc (2009) Mannen nemen iets meer dan 60% van de loontrekkende werkgelegenheid voor hun rekening. Er zijn echter belangrijke regionale verschillen. In Gent en rand, Zuid-West-Vlaanderen, West-Limburg en Maasland zijn mannen en vrouwen ongeveer gelijk vertegenwoordigd. Het aantal loontrekkende werknemers is in 2009 wel gestegen tegenover De provincie Antwerpen is veruit de belangrijkste regio van tewerkstelling, Limburg komt op de tweede plaats. PRIMAIRE SECTOR

14 LOONTREKKENDE WERKGELEGENHEID Leeftijd Wat betekent deze indicator? De loontrekkende binnenlandse werkgelegenheid betreft alle personen vanaf 15 jaar en ouder met een job die in loonverband wordt uitgevoerd. Hier wordt de loontrekkende werkgelegenheid onderverdeeld naar leeftijd. Figuur 11 Loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar leeftijdscategorie (2009) < 25 jaar ,2% 18,1% jaar >= 50 jaar ,7% Figuur 12 Loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar leeftijdscategorie en Resoc (2009) < 25 jaar jaar >= 50 jaar Antwerpen Mechelen Turnhout Prov. Antwerpen Halle-Vilvoorde Leuven Prov. Vlaams-Brabant Brugge Westhoek Zuid-West-Vlaanderen Oostende Midden-West-Vlaanderen Prov. West-Vlaanderen Zuid-Oost-Vlaanderen Dender-Waas Gent en rand Meetjesland-Leiestreek Prov. Oost-Vlaanderen Midden-Limburg West-Limburg Zuid-Limburg Noord-Limburg Maasland Prov. Limburg Vlaanderen Bijna één vijfde van de loontrekkende werknemers is 50 jaar of ouder, wat vergelijkbaar is met het aandeel jongeren in de primaire sector. Het aandeel jongeren ligt het hoogst in de provincie West-Vlaanderen, Turnhout, Midden-Limburg en Zuid-Limburg - Haspengouw. Het aandeel ouderen is het hoogst in Zuid-Oost-Vlaanderen, Halle-Vilvoorde, Leuven, West- en Midden-Limburg en Maasland Sectorrapport

15 Bron: Steunpunt WSE i.s.m. Departement WSE - Bewerking VDAB Studiedienst jaargemiddelde 2009 Figuur 13 Evolutie totale loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar leeftijdscategorie en jaar < 25 jaar jaar >= 50 jaar Figuur 14 Aandeel <25 jarigen in de loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar Resoc (2009) Figuur 15 Aandeel >=50 jarigen in de loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar Resoc (2009) PRIMAIRE SECTOR

16 LOONTREKKENDE WERKGELEGENHEID Arbeidsregime Wat betekent deze indicator? Op basis van het arbeidsregime van de loontrekkende binnenlandse werkgelegenheid kan het aantal voltijdse equivalenten (VTE) afgeleid worden. Dit geeft het arbeidsvolume aan binnen de sector, waardoor deze indicator beter geschikt is als vergelijkingsbasis tussen verschillende sectoren. Figuur 16 Loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar arbeidsregime (2009) Voltijds ,3% 46,7% Deeltijds Speciaal regime ,0% Figuur 17 Loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Personen en VTE (2009) Personen VTE Figuur 18 Loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar arbeidsregime, geslacht en leeftijd (2009) Mannen Vrouwen <25 jaar jaar >=50 jaar 0 <25 jaar jaar >=50 jaar Voltijds Deeltijds Speciaal regime Sectorrapport

17 Bron: Steunpunt WSE i.s.m. Departement WSE - Bewerking VDAB Studiedienst jaargemiddelde 2009 Figuur 19 Loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar arbeidsregime en Resoc (2009) Voltijds Deeltijds Speciaal Antwerpen Mechelen Turnhout Prov. Antwerpen Halle-Vilvoorde Leuven Prov. Vlaams-Brabant Brugge Westhoek Zuid-West-Vlaanderen Oostende Midden-West-Vlaanderen Prov. West-Vlaanderen Zuid-Oost-Vlaanderen Dender-Waas Gent en rand Meetjesland-Leiestreek Prov. Oost-Vlaanderen Midden-Limburg West-Limburg Zuid-Limburg Noord-Limburg Maasland Prov. Limburg Totaal Opvallend is dat meer dan één derde van de werknemers onder een speciaal regime werkt, wat het belang van seizoenswerk in de primaire sector wel benadrukt. Een kleine helft werk voltijds, iets minder dan één vijfde deeltijds. Uitzendarbeid is niet in deze grafiek opgenomen omdat ze in de sociale zekerheidscijfers bij de uitzendsector gevoegd wordt. Naar verhouding werken vrouwen vaker met een speciaal regime dan mannen. Het aantal voltijdse werknemers is het hoogst in Gent en rand, Antwerpen en Mechelen. Figuur 20 Aandeel voltijds arbeidsregime in de loontrekkende werkgelegenheid in de sector: Indeling naar Resoc (2009) PRIMAIRE SECTOR

18 JOBS Statuut Wat betekent deze indicator? Jobs zijn het aantal vervulde arbeidsplaatsen in de in Vlaanderen gevestigde productie-eenheden. Een job kan als loontrekkende, zelfstandige of helper ingevuld worden en hoofd- of bijberoep zijn. Arbeidsplaatsen van werknemers die afwezig zijn wegens ziekte, verlof of tijdelijke werkloosheid worden ook geteld als jobs. Arbeidsplaatsen van werknemers in voltijdse loopbaanonderbreking of tijdskrediet worden niet geteld als jobs. Figuur 21 Aantal jobs in de sector: Indeling naar statuut (2010) Loontrekkend ,4% 22,4% Zelfstandig Helper ,1% Figuur 22 Aandeel loontrekkende jobs in de sector: Indeling naar Resoc (2010) Sectorrapport

19 Bron: Steunpunt WSE i.s.m. Departement WSE - Bewerking VDAB Studiedienst jaargemiddelde 2010 De meerderheid van de arbeidsplaatsen binnen de sector betreft een job als zelfstandige. Het aantal loontrekkende jobs is het hoogst in Gent en rand, Mechelen, Turnhout, Maasland en Zuid-Limburg - Haspengouw. PRIMAIRE SECTOR

20 JOBS Jobcreatie en jobdestructie Wat betekent deze indicator? Jobcreatie en -destructie worden gemeten als het verschil tussen het aantal jobs op 30 juni 2010 en 30 juni 2009 van een onderneming. Op vestigingsniveau wordt er meer dynamiek waargenomen dan op het niveau van de onderneming maar hier wordt geen rekening mee gehouden. Als het aantal arbeidsplaatsen in een onderneming op het eind van de periode groter is dan in het begin, is er sprake van jobcreatie. Als het aantal jobs op het einde kleiner is dan in het begin, spreken we van jobdestructie. Figuur 23 Jobcreatie en -destructie in de sector: Indeling naar bedrijfsgrootte (juni 2010 t.o.v. juni 2009) Figuur 24 Netto aangroei aantal jobs in de sector: Indeling naar bedrijfsgrootte (juni 2010 t.o.v. juni 2009) w n -1,7% w n +2,7% w n -2,1% +9-2 > 199 w n +0,9% Figuur 25 Aantal bedrijven en aantal jobs in de sector: Indeling naar bedrijfsgrootte (juni 2010 t.o.v. juni 2009) 421 Bedrijven Jobs wn wn wn > 199 wn Sectorrapport

21 Bron: RSZ en Dynam-belgium.org Cijfers juni 2010 t.o.v. juni 2009 Achter de netto-evolutie van jobs gaat een ruimere dynamiek van jobcreatie en -destructie schuil. De sterkste dynamiek vindt plaats bij de kleinste bedrijven waar er echter meer jobs zijn verdwenen dan dat er zijn gecreëerd. Enkel de ondernemingen met 10 tot 49 werknemers en de bedrijven met 200 werknemers of meer zijn er qua aantal jobs op vooruit gegaan. PRIMAIRE SECTOR

22 JOBS Loontrekkende jobs Wat betekent deze indicator? Dit zijn de jobs die in loondienst worden uitgeoefend. W erknemers kunnen een job uitoefenen bij meerdere werkgevers. Arbeidsplaatsen ingevuld door uitzendkrachten worden geteld als jobs van het uitzendkantoor en niet van de onderneming waar ze effectief werken. Dit betekent dat het aantal jobs wordt onderschat indien veel gebruik gemaakt wordt van uitzendarbeid. De primaire sector is qua absoluut aantal loontrekkende jobs het best vertegenwoordigd in de Westhoek, Midden-West- Vlaanderen en Turnhout. Qua relatief belang is de sector het grootst in de Westhoek, Midden-West-Vlaanderen, Meetjesland-Leiestreek en Zuid-Limburg - Haspengouw. De evolutie verschilt sterk van regio tot regio. In sommige regio s is er sprake van een achteruitgang terwijl andere regio s het aantal loontrekkende jobs procentueel fors zagen toenemen zoals de Westhoek, Brugge, Zuid-Oost-Vlaanderen en Halle- Vilvoorde Sectorrapport

23 Bron: Steunpunt WSE i.s.m. Departement WSE - Bewerking VDAB Studiedienst jaargemiddelde 2010 Figuur 26 Aantal loontrekkende jobs in de sector: Indeling naar Resoc (2010) Figuur 27 Aandeel van de sector in het totaal aantal loontrekkende jobs: Indeling naar Resoc (2010) Figuur 28 Evolutie van het aantal loontrekkende jobs in de sector: Indeling naar Resoc (jaargemiddelde 2010 t.o.v. 2009) PRIMAIRE SECTOR

24 BEDRIJVEN Vestigingsgrootte Wat betekent deze indicator? Een onderneming kan op één enkele plaats gevestigd zijn of meerdere vestigingen met personeel hebben. De ondernemingsgrootte wordt hier berekend op vestigingsniveau. Dit betekent dat grote bedrijven met meerdere vestigingen worden opgesplitst. Voor alle duidelijkheid spreken we dan ook over vestigingsgrootte. Dit betekent dat alle arbeidsplaatsen in Vlaanderen meegenomen worden, ook als de hoofdzetel van een onderneming buiten Vlaanderen gelegen is. Figuur 29 Aantal vestigingen in de sector: Indeling naar vestigingsgrootte (2010) 0-9 wn ,1% 0,7% wn wn 23 > 199 wn 1 90,2% Figuur 30 Aantal vestigingen in de sector: Indeling naar vestigingsgrootte en Resoc (2010) 0-9 wn wn wn > 199 wn Antwerpen Mechelen Turnhout Prov. Antwerpen Halle-Vilvoorde Leuven Prov. Vlaams-Brabant Brugge Westhoek Zuid-West-Vlaanderen Oostende Midden-West-Vlaanderen Prov. West-Vlaanderen Zuid-Oost-Vlaanderen Dender-Waas Gent en rand Meetjesland-Leiestreek Prov. Oost-Vlaanderen Midden-Limburg West-Limburg Zuid-Limburg Noord-Limburg Maasland Prov. Limburg Vlaanderen Sectorrapport

25 Bron: Steunpunt WSE i.s.m. Departement WSE - Bewerking VDAB Studiedienst jaargemiddelde 2010 Figuur 31 Aandeel vestigingen met minder dan 50 werknemers: Indeling naar Resoc (2010) Figuur 32 Aandeel vestigingen met meer dan 199 werknemers: Indeling naar Resoc (2010) Meer dan 9 op de 10 vestigingen stellen minder dan 10 werknemers tewerk. De primaire sector telt amper grote vestigingen. Slechts één bedrijf telt meer dan 199 werknemers (gelegen in de regio Leuven). In Maasland zijn er relatief meer grote vestigingen van meer dan 50 werknemers dan in de rest van Vlaanderen. * Noot bij Figuur 30: door het afronden van de cijfers op het niveau van de regio, is de som van de regio s groter dan het totaal. PRIMAIRE SECTOR

26 VACATURES Ontvangen door VDAB Wat betekent deze indicator? Vacatures zijn openstaande arbeidsplaatsen waarvoor de werkgever op zoek is naar een kandidaat-werknemer. Werkgevers kunnen deze vacatures melden aan de VDAB. In de cijfers wordt enkel rekening gehouden met vacatures uit het normaal economisch circuit zonder uitzendopdrachten (NECzU). Ook vacatures in het kader van tewerkstellingsmaatregelen worden buiten beschouwing gelaten. Tot slot zijn ook de vacatures in de sector uitzendbureaus en arbeidsbemiddeling uit de cijfers gehaald. De regionale verdeling is gebaseerd op de hoofdzetel van de onderneming. Over de plaats van tewerkstelling is er onvoldoende informatie beschikbaar. Vacatures buiten Vlaanderen kunnen dus afkomstig zijn van ondernemingen met hoofdzetel in Brussel maar met vestigingen in Vlaanderen. Omgekeerd kunnen de ontvangen vacatures uit een regio eigenlijk tewerkstelling in een vestiging buiten deze regio betekenen. Figuur 33 Aantal ontvangen vacatures in Vlaanderen: Aandeel van de sector (2010) 1,5% Primaire sector Andere ,5% Figuur 34 Vacaturegraad (openstaande vacatures t.o.v. loontrekkende jobs): Evolutie 3,6% 3,8% 2,7% Sectorrapport

27 Bron: VDAB Studiedienst jaartotaal 2010 Figuur 35 Aantal ontvangen vacatures van de sector: 10 belangrijkste beroepsgroepen (2010) Landbouw er, visser Andere bureaubedienden Handlanger algemeen Werknemer verkeer Bouw arbeider Metaalbew erker Havenarbeider, magazijnier Technicus Verkoper Architect, meetkundige De primaire sector zorgt voor 1,5% van de ontvangen vacatures bij VDAB, dit ligt iets lager dan het aandeel van de sector in de totale werkgelegenheid (2%). Bij de vacaturegraad zetten we het jaargemiddelde van de openstaande vacatures af tegenover de som van het aantal loontrekkende jobs en de openstaande vacatures (volgens de definitie van het Steunpunt W erk en Sociale Economie). Deze indicator geeft dus het aandeel van de arbeidsplaatsen in de sector aan dat niet ingevuld is. De vacaturegraad is, ondanks de crisis, in 2009 nog ietwat gestegen tot 3,8% tegenover de 3,6% in In 2010 kende de sector wel een belangrijke terugval tot 2,7%. Veruit de meeste vraag komt logischerwijs voor het beroep landbouwer of visser. PRIMAIRE SECTOR

28 VACATURES Ontvangen door VDAB Figuur 36 Aantal ontvangen vacatures van de sector: Indeling naar Resoc (2010) Aantal vacatures Antwerpen 105 Mechelen 99 Turnhout 221 Prov. Antwerpen 425 Halle-Vilvoorde 191 Leuven 245 Prov. Vlaams-Brabant 436 Brugge 61 W esthoek 70 Zuid-West-Vlaanderen 84 Oostende 22 Midden-West-Vlaanderen 79 Prov. West-Vlaanderen 316 Zuid-Oost-Vlaanderen 60 Dender-Waas 166 Gent en rand 139 Meetjesland-Leiestreek 43 Prov. Oost-Vlaanderen 408 Midden-Limburg 23 W est-limburg 44 Zuid-Limburg Noord-Limburg 55 Maasland 38 Prov. Limburg Buiten Vlaanderen 54 Eindtotaal De meeste vacatures situeren zich in de provincie Limburg. Zuid-Limburg - Haspengouw spant hierbij de kroon Sectorrapport

29 Bron: VDAB Studiedienst jaartotaal 2010 Figuur 37 Aandeel ontvangen vacatures van de sector t.o.v. totaal aantal vacatures: Indeling naar Resoc (2010) PRIMAIRE SECTOR

30 KNELPUNTBEROEPEN Knelpuntvacatures Wat betekent deze indicator? Niet elke vacature voor een knelpuntberoep geraakt moeilijk ingevuld. Bij de vacatures voor knelpuntberoepen waar het meer dan 90 dagen (of 3 maand) duurde voor ze ingevuld raakten, spreken we van knelpuntvacatures. Ook hier is voor de regionale verdeling rekening gehouden met de regionale knelpunten die kunnen afwijken van de Vlaamse lijst van knelpuntberoepen. Figuur 38 Aandeel knelpuntvacatures in de sector (2010) 16,4% Figuur 39 Aandeel knelpuntvacatures in alle sectoren (2010) 22,5% 83,6% 77,5% Geen knelpuntvacatures Knelpuntvacatures Een kleine minderheid van de ontvangen vacatures zijn échte knelpuntvacatures. Dit aandeel ligt lager dan het gemiddelde over alle sectoren. De meeste knelpuntvacatures zijn te vinden bij het beroep land- en tuinbouwarbeider, maar ook voor het beroep hovenier aanleg en onderhoud parken en tuinen zijn er soms moeilijkheden om een vacature in te vullen. Het aandeel knelpuntvacatures is het hoogst in Midden-Limburg Sectorrapport

31 Bron: VDAB Studiedienst jaartotaal 2010 Figuur 40 Aantal knelpuntvacatures in de sector: 10 belangrijkste clusters van knelpuntberoepen (2010) Land- en tuinbouw arbeider 207 Hovenier aanleg en onderhoud parken en tuinen 106 Wegenw erker Onderhoudsmecanicien van machines en industriële installaties Vrachtw agenbestuurder Heftruckbestuurder 8 Technicus 8 Bouw plaats- en w egenbouw machinist 4 Kraanman 4 Productieverantw oordelijke 4 Figuur 41 Aandeel van de knelpuntvacatures in het totaal aantal vacatures van de sector: Indeling naar Resoc (2010) PRIMAIRE SECTOR

32 REMEDIËRING Individuele Beroepsopleiding in de Onderneming (IBO) Wat betekent deze indicator? De individuele beroepsopleiding in de onderneming is een opleiding waarbij een cursist op de werkplek wordt getraind en begeleid. Het bedrijf betaalt geen loon en RSZ, enkel een productiviteitspremie. Na deze opleiding is het bedrijf verplicht om de cursist aan te werven met een contract voor onbepaalde duur. Figuur 42 Aantal gestarte IBO s in Vlaanderen: aandeel van de sector (2010) 2,1% Primaire sector 248 Andere ,9% Figuur 43 Aantal gestarte IBO s in de sector: Indeling naar kenmerk (2010) Geslacht M V Leeftijd <25 j j. >=50 j. Scholingsniveau Laag Midden Hoog Knelpuntberoep Knelpunt Geen knelpunt Origine EU Niet-EU Werkloosheidsduur <1 j. 1-2 j. 2-5 j. >5 j. De primaire sector zorgt voor 2,1% van alle Individuele Beroepsopleidingen in de Onderneming (IBO). Dit is in verhouding tegenover het belang van de sector in de totale werkgelegenheid (2%). Er worden vooral mannen via IBO tewerkgesteld. Jonger en maken de meerderheid uit. Zowel laag- als middengeschoolden worden gevraagd. Allochtonen en langdurig werkzoekenden vinden moeilijk de weg naar een IBO. In bijna 80% van de IBO s gaat het om knelpuntberoepen Sectorrapport

33 Bron: VDAB Studiedienst jaartotaal 2010 Figuur 44 Aantal gestarte IBO s in de sector: Indeling naar Resoc (2010) Figuur 45 Aandeel van de gestarte IBO s t.o.v. aantal loontrekkende jobs in de sector: Indeling naar Resoc (2010) PRIMAIRE SECTOR

34 BIJLAGE Nace-codes Deze sector omvat: NACE OMSCHRIJVING NACE OMSCHRIJVING Teelt van granen (m.u.v. rijst), peulgewassen en oliehoudende zaden Teelt van rijst Teelt van groenten, meloenen en wortel- en knolgewassen Teelt van suikerriet Teelt van tabak Teelt van vezelgewassen Teelt van bloemen Teelt van andere eenjarige gewassen, n.e.g Teelt van druiven Teelt van tropisch en subtropisch fruit Teelt van citrusvruchten Teelt van pit- en steenvruchten Teelt van andere boomvruchten, kleinfruit en noten Teelt van oliehoudende vruchten Teelt van gewassen bestemd voor de vervaardiging van dranken Teelt van specerijgewassen en van aromatische en medicinale gewassen Zeevisserij Binnenvisserij Mariene aquacultuur Aquacultuur in zoet water Winning van steenkool Winning van bruinkool Winning van aardolie Winning van aardgas Winning van ijzererts Winning van uranium- en thoriumerts Winning van andere non-ferrometaalertsen Winning van bouw- en siersteen Winning van kalksteen, gips, krijt en leisteen Winning van grind Winning van zand Winning van klei en kaolien Winning van mineralen voor de chemische en de kunstmestindustrie Teelt van andere meerjarige gewassen Boomkwekerijen, m.u.v. bosboomkwekerijen Overige plantenvermeerdering Fokken van melkvee Fokken van andere runderen en buffels Fokken van paarden en andere paardachtigen Fokken van kamelen en andere kameelachtigen Fokken van schapen en geiten Fokvarkenshouderijen Varkensvetmesterijen Kippenkwekerijen Productie van eieren van pluimvee Pluimveehouderijen, m.u.v. kippenkwekerijen Fokken van andere dieren Gemengd bedrijf Ondersteunende activiteiten in verband met de teelt van gewassen Ondersteunende activiteiten in verband met de veeteelt Activiteiten met betrekking tot gewassen na de oogst Zaadbewerking met het oog op vermeerdering Jacht, zetten van vallen en diensten in verband met deze activiteiten Winning van turf Zoutwinning Overige winning van delfstoffen, n.e.g Ondersteunende activiteiten in verband met de aardolie- en aardgaswinning Ondersteunende activiteiten in verband met de overige winning van delfstoffen Bosbouw Exploitatie van bossen Verzamelen van in het wild groeiende producten met uitzondering van hout Ondersteunende diensten in verband met de bosbouw Sectorrapport

35 PRIMAIRE SECTOR