Grondverzet: Stappenplan voor de bouwheer

Transcriptie

1 Grondverzet: Stappenplan voor de bouwheer Zwijnaarde, 12 februari 2015 VIK Oost/West-Vlaanderen Andy Heurckmans Grondbank gewaarborgd grondverzet

2 Inhoud Grondverzetsregeling : basisprincipes Technisch verslag : aandachtspunten Vertaling v/h TV naar meetposten in het bestek Uitvoering en oplevering

3 Grondverzetsregeling basisprincipes Zwijnaarde, 12 februari 2015 VIK Oost/West-Vlaanderen Andy Heurckmans Wat is de grondverzetsregeling? Wanneer is de grondverzetsregeling van toepassing? Welke stappen moet ik als bouwheer nemen? Welke stappen moet mijn grondwerker nemen? Traceerbaarheidsprocedure Gebruiksmogelijkheden Grondbank gewaarborgd grondverzet

4 Basisprincipes grondverzetsregeling Doel: beheersen van het risico op verspreiding van bodemverontreiniging door hergebruik van uitgegraven bodem Basisprincipes: Bodemonderzoek van de uit te graven bodem: technisch verslag Attesteren van traceerbaarheid en milieukwaliteit bij levering van bodem: bodembeheerrapport Wettelijke bepalingen Hoofdstuk XIII van Bodemdecreet Hoofdstuk XIII van Vlarebo

5 Wanneer is de grondverzetsregeling van toepassing? Een technisch verslag en bodembeheerrapport zijn verplicht Bij uitgravingen op verdachte* grond; Bij uitgravingen op onverdachte grond indien de totale uitgraving > 250 m³; Samengestelde partijen vanaf 250 m³; Uitzonderingen voor gebruik binnen de werf: Verdachte grond: < 250 m³ en hergebruik binnen de kadastrale werkzone Hergebruik als sleufaanvulling bij aanleg en herstel van rioleringen en leidingen (ZvGP) Herstel van oevers en dijkprofielen (ZvGP) Hergebruik i.k.v. bodemsaneringsproject

6 Wanneer is de grondverzetsregeling van toepassing? (2) *Verdachte grond Risicogrond Grondeninformatieregister (> richtwaarde) Openbare weg, oude wegbedding, bermen Aanwijzingen (lijst niet beschikbaar)

7 Welke stappen moet ik als bouwheer nemen? Opmaak van een technisch verslag* (TV) Opdracht geven aan een ebsd voor de opmaak van een TV (+ conformverklaring aanvragen); De uitgegraven bodem afvoeren naar een tussentijdse opslagplaats (TOP) opmaak van TV door TOP (contractueel te bepalen) Clausules opnemen in het bestek of contractuele documenten die waarborgen dat de grondverzetsregeling nageleefd wordt * Initiatiefnemer is verantwoordelijk voor het technisch verslag, dus ook voor het actueel houden van het technisch verslag (o.a. actualisatie, nieuwe normen, )

8 Welke stappen moet mijn grondwerker nemen? Melding start werken Selectieve uitgraving uitvoeren volgens zoneringsplan en opmetingstabel (in functie van beoogde gebruik) Grondtransportmelding voor afvoer naar TOP/CGR Voorafgaandelijk Grondverzettoelating aanvragen Ontvangstverklaring overmaken aan ebbo Kopie bodembeheerrapport overmaken aan initiatiefnemer grondverzet én eindgebruiker

9 Traceerbaarheidsprocedure Technisch verslag Conformverklaring OPDRACHTGEVER Lastenboek Melding start der werken AANNEMER Gebruik binnen de werf Afvoer naar een TOP of CGR Afvoer naar andere eindbestemming Gebruiksbrief Grondtransportmelding Grondtransporttoelating Eindverklaring Eindverklaring Eindverklaring Bodembeheerrapport Bodembeheerrapport kopie aan Opdrachtgever Eindgebruiker kopie aan Opdrachtgever Eindgebruiker

10 Toepassingsmogelijkheden Bodem: ophoging, nivellering, opvulling putten, Waarde vrij gebruik (bijlage V) Bodemsaneringsnormen (bijlage IV) Bouwkundig bodemgebruik: onderfundering wegenis, omhulling rioolbuizen, talludlichamen, ) Bijlage VI (totaalconcentraties) Bijlage VII (schudproef) Lijst bouwkundige toepassingen (MB) Vormvast product: bakstenen, dakpannen, zandcementmengsels, betonproducten Idem bouwkundig bodemgebruik Lijst vormvaste toepassingen (MB)

11 Lijst Bouwkundig Bodemgebruik (1) Verharde wegen en paden (onder)fundering, maximum 60cm tenzij anders gespecificeerd in (bijzonder) bestek of ontwerp Aardebaan, verbeterde ondergrond = bodem! Idem voor parkings, opritten, vloerplaten bouwkundig bodemgebruik

12 Lijst Bouwkundig Bodemgebruik (2) Verharde wegen en paden in ophoging Taludlichaam (massief boven maaiveld) Steeds afdek (leeflaag, verharding) = bodem! Zate (8), grondverbetering = bodem! bouwkundig bodemgebruik

13 Lijst vormvast product Toepassing in gebonden toestand (betonproducten incl. zandcement, dakpannen, ) NIET bekalkte grond Voor UITGEGRAVEN BODEM, voor hergebruik van afvalstoffen als secundaire grondstof geldt de definitie voor vormgegeven bouwstof (Vlarema)

14 Driedelige Code Het eerste cijfer (X) : als bodem BUITEN de kadastrale werkzone. Het tweede cijfer (Y) : als bodem, bouwkundig bodemgebruik of vormvast product BINNEN de kadastrale werkzone. Het derde cijfer (Z) : voor BOUWKUNDIG BODEMGEBRUIK of in een VORMVAST PRODUCT. (attesteert enkel de milieuhygiënische kwaliteit voor bouwkundig bodemgebruik of gebruik in een vormvast product, en doet geen uitspraak over de bouwtechnische kwaliteit. )

15 Legende driedelige code Cijfer Bodem buiten KWZ (X) Bodem, bouwkundig bodemgebruik* of in een vormvast product binnen KWZ (Y) Bouwkundig bodemgebruik/vormvast product* 0 onbekend onbekend onbekend 1 (vrij gebruik) vrij gebruik vrij gebruik in een bouwkundige of vormvaste toepassing 2 vrij gebruik mits toepassing Codes van Goede Praktijk 3 gebruik I tem V mits studie ontvangende grond 4 gebruik III tem V mits studie ontvangende grond 5 gebruik IV tem V mits studie ontvangende grond 6 7 gebruik V mits studie ontvangende grond 8 9 geen gebruik mogelijk geen gebruik mogelijk geen gebruik mogelijk

16 Zeven? Vlarebo legt maximale gehaltes op voor stenen en bodemvreemde materialen (BVM) Richtlijn OVAM <25% stenen/bvm = altijd bodem >25% stenen/bvm = gemengde afvalstroom (altijd zeven)! Bodem via Vlarebo (grondverzetsregeling) Afgezeefde stenen/bvm via Vlarema >75% steen/bvm = Vlarea Niet-natuurlijke stenen Bodemvreemde materialen (plastic, metaal, afval, ) Steenachtige materialen (sintels, assen, ) Afvoer als bodem (X) <5% en <50mm Samen <1% Gebruik binnen KWZ (Y) Bouwkundig bodemgebruik (Z) - - <1% <1% - -

17 Technisch verslag aandachtspunten Zwijnaarde, 12 februari 2015 VIK Oost/West-Vlaanderen Andy Heurckmans Grondbank gewaarborgd grondverzet

18 Belang van het technisch verslag Wettelijke verplichting Vlarebo Meer en meer bepalend bij de aankoop van terreinen (impact op de aankoopprijs) Basis voor financiële afspraken (kostenverdeling tussen bouwheren onderling) Deel van het aanbestedingsdossier (contractueel document) Waardevol instrument Correcte budgettering van de kostprijs voor het grondverzet Grondbalans Bijsturen ontwerp - optimalisatie rendabiliteit

19 Basisgegevens Inschatting van het uitgravingsvolume Vaak onderschatting Niet alle volumes zijn vervat in afzonderlijke meetposten (bvb. uitgraving in talud) Totale uitgraving, niet enkel afvoer Historisch onderzoek/voorstudie: Eerdere bodemonderzoeken (incl. TVn): interpretatie i.f.v. grondverzet Verontreinigende activiteiten / Vlarebo / calamiteiten Afval en bodemvreemde materialen (oude stortplaatsen, asbest,..) Nuttige websites: services.ovam.be/geoloket (bodemonderzoeken) (luchtfoto s)

20 Bemonsteringsstrategie Minimale strategie is niet steeds voldoende om uitvoeringskosten te drukken en onzekerheden (onvoorziene kosten) te reduceren, vnl. Verificatie / afperking verontreiniging Uitloogproeven (xy0 xy1) Worst case afbakening best case budgettering Bijkomend onderzoek zo veel mogelijk vóór aanbesteding (wijzigingen trachten te beperken)

21 Kadastrale werkzone Kadastrale werkzone = zone waarbinnen: Gronden met gelijkaardige kwaliteiten kunnen hergebruikt worden Rekening houdend met: Concentraties Gebruik/functie van het terrein Belang van KWZ Kostenefficiëntie (hergebruik licht verontreinigde partijen) Verspreiden van verontreiniging vermijden aansprakelijkheden toekomstige bouwheren/eigenaars Opgelet : KWZ noodzakelijk de volledige uitgravingszone

22 Essentiële info 1: opmetingstabel Volumeverdeling per milieukwaliteit bepalend voor massabalans en kosten Soms significante verschillen in uitvoering oorzaken: Te weinig info ruwe schattingen Geen afperkend onderzoek: omvang en ligging van verontreiniging onvoldoende gekend Uitstel van bijkomend onderzoek naar uitvoering,

23 Essentiële info 1: Opmetingstabel

24 Essentiële info 2 : Zoneringsplan

25 Essentiële info : 3. Uitvoeringsbepalingen = bijkomende voorwaarden, richtlijnen tijdens de uitvoering van de werken Samengevat in conformverklaring TV = taak van de initiatiefnemer grondverzet => inclusief TV actueel en geldig te houden Wijzigingen t.o.v. TV tijdens de uitvoering van de werken hebben impact op de verrekening van de kosten! Wijziging gebruiksmogelijkheden (bvb. weerleggen van eerdere resultaten) Volume-verdeling van verschillende milieukwaliteiten Uitvoeringsbepalingen hebben impact op prijszetting

26

27 Veel voorkomende uitvoeringsbepalingen Steengehalte / BVM (steenachtige of nietsteenachtige) opgelet: afhankelijk van beoogd gebruik! 25% stenen afzeving alleszins vereist (Gemengde afvalstroom) Grondwaterverontreiniging bemaling controle effluent vereist? Zuiveringsinstallatie? Lozingsvergunning? Contacteer EBSD Nog te bemonsteren zones (bvb. na afbraak gebouw)

28 Veel voorkomende uitvoeringsbepalingen Verificatie milieukwaliteiten via controlemonstername Bvb. 011 voor gebruik als bodem buiten de kadastrale werkzone 211 in de buurt van een verontreiniging vaak beperkt voor gebruik als bodem op nieuwe bestemming Begeleiding ebsd Complexe uitgraving Verontreinigingskern Natuurlijk verhoogde concentraties vereenvoudigde studie ontvangende grond

29 Geldigheid TV/CV TV = 2 jaar geldig > 2 jaar : actualisatie Ontwerp ongewijzigd? Nieuwe info i.v.m. bodemkwaliteit (Calamiteiten? Decretale bodemonderzoeken?) Situatie ongewijzigd? Werken deels uitgevoerd? Hergebruik? Aanvoer? Vlarebo-activiteiten? Actualisatie naar analogie met standaardprocedure OBO Nieuwe normen? Nieuwe inzichten?

30 Vertaling van het technisch verslag naar de meetposten in het bestek Grondbank gewaarborgd grondverzet

31 Aandachtspunten voor bouwheren Technisch verslag en conformverklaring = belangrijke documenten voor de prijsvraag Onbekende parameters = risico op meerkosten Rekening houden met : volumes en gebruiksmogelijkheden (OT) uitvoeringsbepalingen zoneringsplan (indeling kadastrale werkzones) Correcte vertaling van het TV naar besteksposten Opgelet voor tegenstrijdigheden, overlappingen, (bvb. algemene bepalingen versus meetstaat) Technisch verslag zegt niets over bouwtechnische kwaliteit Fysisch scheiden afzonderlijke post aangewezen Oplevering: opvragen bodembeheerrapporten

32 Meest voorkomende oorzaken voor discussies in uitvoering Onderschatting volume uit te graven bodem Opmetingstabel onvoldoende accuraat Meetposten zijn in strijd met het technisch verslag. Meetposten zijn onvolledig Verrekening van de kosten voor het fysisch scheiden van de grond (afzeven) Onvoorziene omstandigheden

33 Voorbeeld: meetposten in strijd met driedelige code Technisch verslag: code 410 Meetpost: afvoer naar een vergunde stortplaats Probleem: Mits gunstige uitloogproef: hergebruik mogelijk Zoniet: enkel te storten indien niet reinigbaar Het bestek vraagt prijs voor een situatie die zich weinig waarschijnlijk zal voordoen en zelfs niet uitvoerbaar is.

34 Meetpost Toelichting Driedelige code Afvoer naar bestemming voor gebruik kwaliteit vrij gebruik Afvoer van overtollige grond die voldoet aan waarde vrij gebruik (bijlage V, Vlarebo) 211 Afvoer naar bestemming voor gebruik kwaliteit bouwkundig bodemgebruik Afvoer van overtollige grond die voldoet aan bouwkundig bodemgebruik (bijlage VI en VII, Vlarebo) xy1, met uitzondering van 211 (bvb. 311, 991) Afvoer naar een TOP Afvoer van overtollige grond die nog in aanmerking komt voor bodem of bouwkundig bodemgebruik, maar enkel mits bevestiging (bijkomende bemonstering of uitloogproef) xy0 (bvb. 410, 990) Afvoer naar een CGR Afvoer naar een erkende stortplaats Afvoer van overtollige grond die niet meer in aanmerking komt voor gebruik zonder voorafgaandelijke reiniging Niet reinigbaar Bvb. 419, 999 Attest niet reinigbaarheid

35 Meetposten onvolledig Uitvoeringsbepalingen in TV en CV, bvb. Zeven Bemaling Bijkomende bemonstering Overloop de uitvoeringsbepalingen met de EBSD Wat zijn de praktische gevolgen? Kan bijkomend onderzoek nuttig zijn? Voorzie de nodige posten in het bestek (bvb. tijdelijke opslag).

36 Fysisch scheiden Noodzaak tot zeven In functie van beoogde gebruik (bodem KWZbouwkundig bodemgebruik) In functie van technische of commerciële afspraken Technisch verslag geeft indicatie van het gehalte aan stenen Meeste oorzaken van discussies: Ontbreken meetpost Verschillende interpretaties mogelijk Onvoorziene hoeveelheden => meerwerken

37 Fysisch scheiden (2) Vermeld duidelijk in het bestek hoe de kosten voor het zeven verrekend zullen worden Maak duidelijke afspraken vóór het zeven (bvb. vaststelling volumes op de werf)

38 Extra informatie Grondbank Cel Ondersteuning Handleiding voor de opmaak van bestekken o.b.v. SB250 (november 2010) Praktische leidraad voor grondverzet bij projectontwikkeling en vervangingsbouw (2013)

39 Uitvoering en oplevering Zwijnaarde, 12 februari 2015 VIK Oost/West-Vlaanderen Andy Heurckmans Grondbank gewaarborgd grondverzet

40 Uitvoering van de werken Checklist startvergadering Actualisatie nodig (geldigheid CV)? Last minute wijzigingen aan het ontwerp? Afspraken m.b.t. uitvoeringsbepalingen Grondstromen Afspraken m.b.t. tussentijdse opslag Afspraken m.b.t. afzeven Opvolgen documenten Opvragen grondverzettoelatingen, bodembeheerrapporten (ook bij aanvoer!) Hiaten in traceerbaarheid kan problemen veroorzaken voor latere fasen, bvb. (tijdelijk) hergebruik in zones van volgende fase

41 Uitvoering van de werken (2) Onvoorziene omstandigheden Bvb. een niet eerder vastgestelde verontreiniging thv een ondergrondse stookolietank Duidelijke en snelle communicatie: time is money Bemonstering door ebsd: een vermoeden moet eerst bevestigd worden Andere actoren op de hoogte brengen? (schade voorkomen) Afvoer naar grondreinigingscentrum

42 Oplevering (eventueel per fase) Opvragen bodembeheerrapporten (BBR en) voor uitgegraven bodem, afgevoerd naar nieuwe bestemmingen uitgegraven bodem, hergebruikt binnen de werf uitgegraven bodem, aangevoerd op de werf Voor afvoer naar TOP/CGR: geen BBR vereist (aantoonbaar o.b.v. weegbonnen, eindverklaring, )

43 Documenten in uitvoering Stap 1 - melding start werken Stap 2 - Steeds vóór aanvang transporten melding bij afvoer naar TOP/CGR Geen gebruik => melding volstaat B-, C- en E-TOP s of CGR s (niet voor de W-TOP) Ook indien nog geen TV beschikbaar is Voor alle partijen van meer dan 250m³ Voor partijen van meer dan 50m³ (waarvoor opmaak TV verplicht is) Stap 2 aanvraag bodembeheerrapport Toepassing => noodzaak goedkeuring Bij elke toepassing- ook vertrek vanop TOP/CGR Stap 3 toepassing uitgegraven bodem Voorwaarden gebruiksbrief, grondtransporttoelating Gebruik transportdocument als onderdeel van de traceerbaarheidsprocedure (bv vrachtbon Grondbank) Traceerbaarheid via werfrapportering

44 Documenten na uitvoering Stap 4 eindverklaring Ontvangstbewijs afnemer = bevestiging levering partij op bestemming Uitvoerder grondwerken bevestigt correcte uitvoering (bv selectieve uitgraving) Overmaken aan BBO Stap 5 bodembeheerrapport Opmaak obv eindverklaring Aannemer stuurt kopie naar Initiatiefnemer grondwerken Eindgebruiker bodem (opgelet, is niet altijd afnemer) Geen kopie eindgebruiker bij verdeling in kleine hoeveelheden 8 jaar bijhouden Belang van interne communicatie!!

45 Rol initiatiefnemer grondwerken Je kan ook afnemer zijn ontvangt documenten ter controle van aanvoer of hergebruik ter plaatse Werk met aangesloten aannemers Lever tijdig alle informatie voor de correcte opvolging van de grondverzetsregeling Maak afspraken over selectieve uitgraving, bestemmingen en bijhorende voorwaarden (uitloging, zeving, ) Inzage documenten afgeleverd door Grondbank vzw (niet enkel bij afronding)