Factsheet: NL27_B_1_2

Transcriptie

1 Factsheet: NL7_B_1_ Groote Beerze Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Groote Beerze Code: NL7_B_1_ Deelstroomgebied: Maas Type: R5 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Bergeijk, Bladel, Boxtel, Eersel, Oirschot, Oisterwijk Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 1 van 309

2 Karakterschets: Groote Beerze is een uitgestrekt waterlichaam bestaande uit zowel de bovenlopen Aa of Goorloop en Dalemstroompje als het midden en benedenstroomse deel waar de beek als Kleine Aa in de Essche stroom uitkomt. Ook de aftakking naar de Dommel is onderdeel van dit waterlichaam. Het waterlichaam is een R5 type. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Kampina & Oisterwijkse Vennen (NL_HAB_133), Kempenland-West (NL_HAB_135) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina van 309

3 . Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Rioolwaterzuiveringsinstallaties Stedelijke ontwikkeling Nutrienten, Ammonium, zwevend stof diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging regulering waterbeweging Hydrologische verandering watersysteem voor hoogwaterbescherming Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming Hoogwaterbescherming Hydromorfologie, Macrofauna, Vis biologie regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 3 van 309

4 niet niet niet niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) linuron zink A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R5) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. De stikstofnorm is voor de beken aangepast van 4.0 naar.3 mg N/l. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen opgeschoven (strenger geworden). Op basis van de oude klassengrenzen zou de huidige toestand gelijk zijn gebleven waardoor er geen sprake is van een echte achteruitgang. Totaal stikstof haalt de norm net niet. Bovenstrooms RWZI Hapert scoort de beek zeer, benedenstrooms de RWZI veelal. Naast de RWZI stroomt de beek door een gebied met een intensief agrarische functie. Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 4 van 309

5 niet ontoereikend ontoereikend niet niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 5 van 309

6 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Bladel Gemeente Bladel:Jaarlijks terugkerend fenomeen! Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Bergeijk Gemeente Bergeijk 1 stuks 1 stuks herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 6,5 0,9 km (Wagenbroeks Loopje) 010, 1,5 km (Smalwater Noord) 011,0,3 NVO omleidingskanaal Groote Beerze door agrarier 01, 1 km Beerze Kampina 013,,8 km EVZ Pielis 014 Gefaseerd:,5 0,7 km BHS Smalwater in project Kom Esch Ruiting is naar 016 geschoven ivm grondposities. Deel van projecten ligt stil ivm EHS-discussie en vervallen RV. In huidige programmering naar na 015 geschoven. In SGBP1 stond 9 km voor periode OAS cluster Hapert 9 km 1 stuks Gefaseerd: 1 De eerste fase van het project is in uitvoering: de modelvalidatie van de afvalwaterketen. Het projectplan Kallisto Hapert is bestuurlijk vastgesteld en wordt uitgevoerd in de periode Rwzi Hapert 1 stuks verminderen belasting RWZI nutrienten Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 6 van 309

7 Gefaseerd: 1 De inverstering voor de zandfilter is doorgeschoven voor besluitvorming 016/017 met aangescherpte normen N en P. Praktijkproef is uitgevoerd. Huidige bedrijfsvoering rwzi wordt aangepast. Realisatie zandfilter uitgesteld. Saneren overstort aanpakken overstorten gemengde stelsels Bladel 1 stuks Gemeente Bladel:Aanleg retentievijver Veilig Oord achter overstort voor 75 % gereed.wordt in 015 afgerond. Overstort behoud alleen een calamiteitenfunctie. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Uitgevoerd: stuks uitgevoerd in project Smalwater stuks Gefaseerd: 1 Deel van projecten ligt stil ivm EHS-discussie en vervallen RV. In huidige programmering naar na 015 geschoven. Opgenomen in SGBP 3 stuks periode Afkoppelen Verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Oirschot Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 6,5 ) ha ) in totaal 6,5 ha voor meerdere waterlichamen. gemeente Oirschot: Jaarlijks wordt 1% van het gemengde stelsel afgekoppeld.locatiecode was: NL7_B_1 NL7_B_ NL7_SD_6 NL7_SD_ Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Bladel Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4 ) ha ) in totaal 4 ha voor meerdere waterlichamen. Gemeente Bladel:Ook in 013 worden er op diverse lokaties nog verhard oppervlak afgekoppeld.bas Bierens heeft op laten weten dat deze maatregel wordt meegenomen in het Blauwe Aderplan. (Actualitsatie van dit plan loopt) Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 7 van 309

8 Bepalen af te koppelen oppervlak Bergeijk ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Bergeijk Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 8 van 309

9 Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 9 van 309

10 Maatregelen gepland voor de periode Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Bladel Afkoppelen verhard oppervlak Duurzaam terreinbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Bladel BDT niveau Goud herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied Onderzoek effect ontbrekende stukjes beekherstel 5 ha 1 stuks 8,7 km 1 stuks Vormen kleine niet herstelde trajecten een belemmering voor het ecologisch herstel van een waterlichaam? Optimalisatiestudie afvalwaterketen verminderen belasting RWZI nutrienten Bladel Kallisto Hapert Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Bergeijk 1 stuks 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Bladel 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken 4 stuks Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 10 van 309

11 Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 11 van 309

12 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 1 van 309

13 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Groote Beerze Code waterlichaam: NL7_B_1_ pagina 13 van 309

14 Factsheet: NL7_B Kleine Beerze Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Kleine Beerze Code: NL7_B Deelstroomgebied: Maas Type: R4 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Bladel, Eersel, Oirschot Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 14 van 309

15 Karakterschets: De Kleine Beerze is een waterlichaam dat zijn oorsprong heeft bovenstrooms Duizel. Vanaf Duizel stroomt de beek richting Hoogeloon/Vessem. Vanaf Vessem stroomt de beek richting Oostelbeers. In dit traject is veel Drijvende Waterweegbree aanwezig. In dit traject is de Kleine Beerze veel breder en groter dan het bovenstroomse deel. Bovenstrooms Oostelbeers verdeeld het water zich over het afleidingskanaal Kleine Beerze en de oorspronkelijke kleine Beerze. De waterverdeling is zo dat zo veel mogelijk water door de oorspronkelijke Kleine Beerze stroomt. In het natuurgebied de Baest stroomt de Kleine Beerze samen met de Groote Beerze. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Kempenland-West (NL_HAB_135) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 15 van 309

16 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 16 van 309

17 niet niet niet ontoereikend ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 40 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 18,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 4,5-8,0 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R4) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. De stikstofnorm is voor de beken aangepast van 4.0 naar.3 mg N/l. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen opgeschoven (strenger geworden). Op basis van de oude klassengrenzen zou de huidige toestand gelijk zijn gebleven waardoor er geen sprake is van een echte achteruitgang. N-totaal schommelt de laatste jaren tussen en (zeer) en haalt de norm in deze toetsing net niet. De beek stroomt door een gebied met een intensief agrarische functie. Tussen de meetjaren zijn er verschillen in score van >0.5 mg/l N-totaal. Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 17 van 309

18 niet ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) nikkel Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 18 van 309

19 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Eersel Gemeente Eersel:Vanaf 01 gestart met chemievrije onkruidbestrijding op verharding. herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 1 stuks 0,9 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 0,9 0,5 km Beekherstel/EVZ Kleine Beerze Den Heuvel 013, 0,4 km Beekherstel Kleine Beerze fase 1 in 015 Stond eerder opgenomen in SGBP voor de periode Motivatie: 1 deeltraject van 0,5 km en een deelproject van 0,4 km zijn naar voren gehaald grondpositie en draagvlak vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken 1 stuks 1 stuks in 013 project Beekherstel/EVZ Kleine Beerze Den Heuvel) Stond eerder opgenomen in SGBP voor de periode Uitvoering 1 stuks tbv periode (Beekherstel/EVZ Kleine Beerze Den Heuvel) Motivatie: 1 stuks naar voren gehaald grondpositie en draagvlak Afkoppelen Verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Oirschot Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 6,5 ) ha ) in totaal 6,5 ha voor meerdere waterlichamen. gemeente Oirschot: Jaarlijks wordt 1% van het gemengde stelsel afgekoppeld.locatiecode was: NL7_B_1 NL7_B_ NL7_SD_6 NL7_SD_ Afkoppelen verhard oppervlak ) ha zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Bladel Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 19 van 309

20 Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4 ) in totaal 4 ha voor meerdere waterlichamen. Gemeente Bladel:Ook in 013 worden er op diverse lokaties nog verhard oppervlak afgekoppeld.bas Bierens heeft op laten weten dat deze maatregel wordt meegenomen in het Blauwe Aderplan. (Actualitsatie van dit plan loopt) Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eersel Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4 ) in totaal 4 ha voor meerdere waterlichamen. Gemeente Eersel:per 31/1/01 circa 3,8 ha verhard oppervlak afgekoppeld : meer dan 4 ha gerealiseerd ) ha Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 0 van 309

21 Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 1 van 309

22 Maatregelen gepland voor de periode herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied 8 km (opgenomen in SGBP1 met 5,8 km in periode ). 0,5 km in planvorming voor periode Voor SGBP op 8.0 km gesteld. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Eersel 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Habitatrichtlijn gebied 5 stuks (stond opgenomen in SGBP1 met 7 stuks voor periode ) 1 stuks heeft status planvorming Voor SGBP gesteld op 5 stuks. Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina van 309

23 In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 3 van 309

24 Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 4 van 309

25 Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Kleine Beerze Code waterlichaam: NL7_B pagina 5 van 309

26 Factsheet: NL7_B_3_ Rosep Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Rosep Code: NL7_B_3_ Deelstroomgebied: Maas Type: R4 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Haaren, Hilvarenbeek, Oisterwijk Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 6 van 309

27 Karakterschets: De Rosep ligt voor het grootste deel in de Kampina en kan daar over een groot traject vrij meanderen. In de Kampina is de Rosep voor ongeveer 90% beschaduwd door oeverbegeleidende beplanting. Bovenstrooms van de Kampina vindt de Rosep zijn oorsprong in het landbouwgebied ten oosten van Moergestel. De monding is nabij de Belversbrug in de Essche Stroom. Net voor de monding staat een stuw waardoor er geen vrije doorgang voor vissen van de Essche stroom naar de Rosep is. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Kampina & Oisterwijkse Vennen (NL_HAB_133) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 7 van 309

28 ontoereikend. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen regulering waterbeweging Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 40 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 18,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 4,5-8,0 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 8 van 309

29 niet niet niet Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R4) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. Bij macrofauna is de achteruitgang in EKR beperkt en zit nu net onder de klassengrens. Het betref geen echte achteruitgang, maar ecologisch variatie. Bij temperatuur is de achteruitgang te verklaren door een aantal hoge waarden gedurende een warme zomer. Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 9 van 309

30 ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 30 van 309

31 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 7,1 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 7,1 4, km beekherstel Rosep in LI de Hilver 010,,9 km Beekherstel Rosepdal 013 (in SGBP 4,5 km periode , 3,9 km periode ) Motivatie: extra prestaties tov SGBP : deels meeliften met initiatieven van derden, deels inspelen op kansen grondpositie en draagvlak streek vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken 1 stuks uitgevoerd in 013 (Beekherstel Rosepdal) 1 stuks (opgenomen in SGBP in periode ). 1 stuks uitgevoerd in periode (Beekherstel Rosepdal) Motivatie: 1 stuks naar voren gehaald:inspelen op kansen grondpositie en draagvlak streek Bepalen af te koppelen oppervlak Oisterwijk ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Oisterwijk:afronding voor 015 wordt niet gegarandeerdlocatiecode was: NL7_B_3 NL7_R_1 NL7_L_1 Meetprogramma Oisterwijk ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Oisterwijk:afronding voor 015 wordt niet gegarandeerdlocatiecode was: NL7_B_3 NL7_R_1 NL7_L_1 Onderzoek eutrofe sliblaag ) stuks Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 31 van 309

32 Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 3 van 309

33 Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 33 van 309

34 Maatregelen gepland voor de periode herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied 0,6 km opgenomen in SGBP met 3,9 km in periode ).,6 km in planvorming voor periode SGBP: 0.6 vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied 1 stuks Stond eerder opgenomen in SGBP1 met stuks voor de periode stuks Planvorming tbv periode In SGBP: 1 Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 34 van 309

35 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 35 van 309

36 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Rosep Code waterlichaam: NL7_B_3_ pagina 36 van 309

37 Factsheet: NL7_BE_1_ Beekse waterloop Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Beekse waterloop Code: NL7_BE_1_ Deelstroomgebied: Maas Type: M1a Waterbeheerder: Status: Kunst Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Schijndel, Sint-Michielsgestel Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 37 van 309

38 Karakterschets: De Beekse Waterloop wordt gevoed door inlaatwater uit het Wilhelminakanaal (inlaat Olen). Het water stroomt eerst door een aantal landbouwgebieden (Jekschotse, Rooise en Schijndelse Heide) en vervolgens door de Natte Natuurparel de Geelders. Om vervolgens net bovenstrooms van St. Michielsgestel in de Dommel te stromen. Het aanvoerkanaal St Oedenrode en de Beekse Waterloop zijn samengevoegd tot 1 waterlichaam. Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 38 van 309

39 3 3 3 niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,55 Overige waterflora (EKR) 0,40 Vis (EKR) 0,60 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0, Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),40 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) ammonium zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M1a) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De stikstofnorm is aangepast van 4.0 naar.4 mg N/l. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen opgeschoven (strenger geworden). Op basis van de oude klassengrenzen zou de huidige toestand gelijk zijn gebleven waardoor er geen sprake is van een echte achteruitgang. Totaal stikstof haalt de norm net niet. De score schommelt jaarlijks rond de norm. Ondanks dat er geen trend is gedetecteerd lijkt N-totaal te verbeteren in deze agrarische regio. Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 39 van 309

40 niet niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 40 van 309

41 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad st Michielsgestel Gemeente st Michielsgestel Motivatie: is beleids opgenomen in regulier beheer herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 0,4 0,4 km EVZ in 014 uitgevoerd door particulier (Olen) 1 stuks 1, km Gefaseerd: 0,8 projecten liggen stil in verband met grondposities en draagvlak in streek. (Opgenomen in SGBP in de periode , km) vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Gefaseerd: projecten liggen stil in verband met gebrek aan kansen grondverwerving (Opgenomen in SGBP in de periode stuks). stuks Bepalen af te koppelen oppervlak Boxtel ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Boxtel:programmering afkoppeling verhard oppervlak is opgenomen in GRP en in uitvoering Onderzoek eutrofe sliblaag ) stuks Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 41 van 309

42 Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 4 van 309

43 Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 43 van 309

44 Maatregelen gepland voor de periode Herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Onderzoek "Building with Nature" 3,3 km ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 44 van 309

45 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 45 van 309

46 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Beekse waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_1_ pagina 46 van 309

47 Factsheet: NL7_BE_3_ Groote waterloop Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Groote waterloop Code: NL7_BE_3_ Deelstroomgebied: Maas Type: M1a Waterbeheerder: Status: Kunst Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Best, Boxtel, Sint-Oedenrode Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 47 van 309

48 Karakterschets: De Groote waterloop heeft zijn oorsprong bij de tunnelbak van de spoorlijn bij Best. Deze tunnelbak wordt permanent onderbemalen waardoor deze altijd water levert. Het water stroomt door de Natte Natuurparel de Scheeken om te Liempde in de Dommel uit te komen. Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 48 van 309

49 niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,60 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0, Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),40 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M1a) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 49 van 309

50 ontoereikend ontoereikend slecht niet ontoereikend ontoereikend niet niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Er is geen motivering beschikbaar. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 50 van 309

51 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m,6 km Voortgang: km Motivering: Gefaseerd:,6 Naar achter geschoven in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak (Opgenomen in SGBP,6 km) Onderzoek buffer Best Afvalwaterakkoord gereed voor ondertekening in 01 1 stuks Bepalen af te koppelen oppervlak Best ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Best:Dhr vd Wielen heeft op laten weten dat het is gekoppeld aan het afvoer structuurplan. Bepalen af te koppelen oppervlak Boxtel ) stuks ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Boxtel:programmering afkoppeling verhard oppervlak is opgenomen in GRP en in uitvoering Onderzoek eutrofe sliblaag ) stuks Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 51 van 309

52 Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 5 van 309

53 Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 53 van 309

54 Maatregelen gepland voor de periode was 1,1 SGBP: 3,8 herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Onderzoek "Building with Nature" 3,8 km ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 54 van 309

55 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 55 van 309

56 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Groote waterloop Code waterlichaam: NL7_BE_3_ pagina 56 van 309

57 Factsheet: NL7_BO_1_ Boven Dommel Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Boven Dommel Code: NL7_BO_1_ Deelstroomgebied: Maas Type: R5 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Bergeijk, Valkenswaard, Veldhoven, Waalre Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 57 van 309

58 Karakterschets: De Boven Dommel loopt vanaf de Belgische grens tot aan de RWZI Eindhoven. De Boven Dommel is een apart waterlichaam geworden. Tevens is de knip met de Midden en Beneden Dommel een stukje verschoven. Deze ligt nu op de instroom van RWZI Eindhoven. Beschermde gebieden: - Vogelrichtlijngebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_VOG_136) - Habitatrichtlijn gebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_HAB_136) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 58 van 309

59 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Riooloverstorten Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof, organisch slib diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Anders Vis, Macrofauna overige belastingen Zwerfvuil of illegale stortplaatsen Stedelijke ontwikkeling biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders Nutrienten, bestrijdingsmiddelen en zware metalen 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 59 van 309

60 niet niet niet niet niet niet ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) ammonium thallium zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R5) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 60 van 309

61 niet ontoereikend niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet niet niet niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen - Geen Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) cadmium som a-, b-, c- en d-hch niet niet niet A Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de grensoverschrijdende belasting geen knelpunt meer vormt 4. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn, Cd) buiten beschouwing wordt gelaten. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 61 van 309

62 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Aanleg randvoorziening aanpakken overstorten gemengde stelsels Valkenswaard Uitgevoerd: 6 6 stuks Gemeente Valkenswaard:er moeten nog BBB's gebouwd worden (gereed 01) Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Valkenswaard 1 stuks Gemeente Valkenswaard:Vanaf 013 gaat de gemeente een jaar het onkruid op de bestrating borstelen en met hete lucht bestrijden, hierna volgt er een evalutie015: Is nu doorlopend proces herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 4,8 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 4,8 0,4 km Loondermolen in 010, 4,4 km Beekherstel Beekloop 015 (in SGBP,5 km periode , 15,5 km periode ) Motivatie:,3 km Extra in planning voor periode :deels inspelen op kansen grondpositie en draagvlak streek, deels door mogelijkheid meeliften met andere doelen Saneren bodemverontreiniging saneren verontreinigde landbodems Bergeijk Gemeente Bergeijk Saneren bodemverontreiniging saneren verontreinigde landbodems Bergeijk 1 stuks 1 stuks Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 6 van 309

63 Gemeente Bergeijk vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken 7 stuks Uitgevoerd: 7 1 stuks (Loondermolen) in 010,6 stuks Beekherstel Beekloop 015 (opgenomen in SGBP met 4 stuks in de periode en 8 stuks in periode ) Motivatie 3 stuks extra in planning: inspelen op kansen grondpositie en draagvlak streek Waterbodemsanering bij Loondermolen verwijderen vervuilde bagger (m.u.v. eutrofe bagger) Voortgang: m3 Motivering: Uitgevoerd: 930 horende bij beekherstel en vispassage bij Loondermolen (stond niet in SGBP) Motivatie extra 930 m3: horende bij beekherstel en vispassage bij Loondermolen Bepalen af te koppelen oppervlak Valkenswaard doorlopende actie, in bedrijfsvoering verankerd tot 030 ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Valkenswaard 930 m3 ) stuks Bepalen af te koppelen oppervlak Waalre ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Waalre:Locatiecode was: NL7_T_1 NL7_BO_1 NL99_6_BO_BE Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 63 van 309

64 Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Waalre ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Waalre ) stuks Overleg waterkwaliteit met buren overige instrumentele maatregelen ) stuks Gefaseerd: 1 Er is gezamenlijk een aanvraag ingediend voor grensoverschrijdend project. Er vindt een verkenning plaats van oplossingen voor de aanpak van een fosfaatprobleem in Warmbeek/Tongelreep.Eind 015 zal duidelijk zijn of e (interreg)subsidie is teogekend. Indien ja, dan is project oner subsidieparaplu in uitvoering. Indien niet, dan warschijnlijk in andere vorm, maar meer onzeker, vanwege financien. Bij de fosfaatgroep Warmbeek zullen de oplossingsrichtingen eind 015 naar verwachting duidelijk zijn. Start van concrete maatregelen naar verwachting in 016. ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Eind 013 is een samenwerkingsbijeenkomst geweest met onze Vlaamse partners. Aan Wambeek-Tongelreep stroomgebied wordt prioriteit gegeven. Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 64 van 309

65 Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 65 van 309

66 Maatregelen gepland voor de periode Afkoppelen riolering zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Valkenswaard Van riolering afkoppelen van verhard oppervlak herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied 6 ha 0,7 km (opgenomen in SGBP met 1,3 km in periode ).,3 km in planvorming voor periode SGBP: 0.7 km Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Valkenswaard 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied Onderzoek "Building with Nature" stuks ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 66 van 309

67 We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 67 van 309

68 Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 68 van 309

69 Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Boven Dommel Code waterlichaam: NL7_BO_1_ pagina 69 van 309

70 Factsheet: NL7_BO Run Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Run Code: NL7_BO Deelstroomgebied: Maas Type: R4 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Bergeijk, Eersel, Veldhoven Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 70 van 309

71 Karakterschets: Het waterlichaam bestaat uit de Run vanaf de oorsprong tot de monding in de Dommel. De Run wordt gekenmerkt door ijzerrijke kwel die vrijkomt van de Feldbissbreuk. De Run doorsnijd deze breuk. Door de specifieke waterkwaliteit komt de Drijvende Waterweegbree frequent voor in de Run nabij de uitmonding in de Dommel. In het gedeelte van de monding in de Dommel tot Eersel staan een aantal stuwen. Deze zijn nodig om verdroging in het gebied tegen te gaan. Het inmiddels gedempte bovenstroomse deel is verwijderd. Beschermde gebieden: - Vogelrichtlijngebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_VOG_136) - Habitatrichtlijn gebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_HAB_136) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Beperken piekafvoeren in bovenlopen agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Dempen watergangen in agrarisch gebied True Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied True Hermeandering beken in agrarisch gebied True Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Verwijderen stuwen in intensief agrarisch gebied True Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 71 van 309

72 Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebied met een agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. Een te laag grondwaterpeil is ongewenst in gebieden met een landbouwfunctie (verminderde opbrengsten). Het peil van het oppervlaktewater is sterk bepalend voor de grondwaterstand. Dit oppervlaktewaterpeil wordt gereguleerd door stuwen. Het verwijderen van deze stuwen heeft daarmee een verstoring van de grondwaterstand tot gevolg. Bovendien kan door het ontbreken van stuwen niet meer worden ingespeeld op situaties van langdurige droogte of hoge afvoeren. De grondwaterstand wordt in groot deel van het jaar lager en extreem lage grondwaterstanden houden langer aan. De ontstane opbrengstderving voor de landbouw is niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Het enige alternatief is verplaatsing van functies. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebieden met een intensieve agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie in dit in dit gebied alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het hermeanderen van beken heeft als doel meer variatie te creëren in het stromingspatroon en substraat van beken. Om dit te realiseren en eventuele negatieve effecten op de waterhuishouding te compenseren, moet areaal worden vrijgemaakt ten behoeve van het verleggen van de beek en wellicht voor mogelijke inundaties die zullen plaatsvinden vanwege het gewijzigde profiel. Hierdoor gaat areaal voor de landbouw verloren, dat in het dichtbevolkte Nederland slechts beperkt en tegen relatief hoge kosten beschikbaar is. Bovendien worden inundaties vanwege de water / slibkwaliteit op veel plaatsen uit milieuoverwegingen ongewenst geacht. Aanpassen van de gebruiksfuncties is slechts mogelijk als grondeigenaren tegen een acceptabele prijs schadeloos worden gesteld of functieverplaatsing mogelijk is. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de landbouwfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het vasthouden van water in de bovenlopen van het watersysteem door middel van stuwen en verondiepen van waterlopen heeft in dit gebied aanzienlijke gevolgen voor de landbouw. Door deze ingrepen wordt optimale waterhuishoudkundige situatie verstoord en treedt opbrengstderving op als gevolg van vernatting. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 7 van 309

73 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Riooloverstorten Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof, organisch slib diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 73 van 309

74 niet niet niet ontoereikend ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,55 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,33 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 40 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 18,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 4,5-8,0 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R4) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. De e score voor de Zuurstofverzadigingsgraad is te verklaren door overzadiging door planten. De stikstofnorm is voor de beken aangepast van 4.0 naar.3 mg N/l. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen opgeschoven (strenger geworden). Op basis van de oude klassengrenzen zou de huidige toestand gelijk zijn gebleven waardoor er geen sprake is van een echte achteruitgang. Totaal stikstof haalt de norm net niet. De Run wordt beinvloed door landbouw maar scoort desondanks de laatste jaren afwisseld zeer tot. Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 74 van 309

75 niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet niet niet niet niet slecht slecht niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) cadmium nikkel Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn, Cd) buiten beschouwing wordt gelaten. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 75 van 309

76 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Aanleg retentievoorziening aanpakken overstorten gemengde stelsels Eersel 1 stuks Gemeente Eersel:Noodzaak/voortgang bekend na realisatie BRP de helft 013. Overleg over al dan niet faseren met gemeente noodzakelijk.gemeente/pt Dat de noodzaak voor de retentievoorzieningen onderzocht is Gebleken is dat aanvullend onderzoek, met een bredere scope vereist is Dit ingepland is voor SGBP Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Veldhoven Gemeente Veldhoven 1 stuks herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 0,5 0,5 km EVZ Run bij Peters 0,5 km Stond eerder opgenomen in SGBP voor de periode ,5 km uitgevoerd in periode Motivatie: 0,5 km in planning naar voren getrokken ivm uitvoeringskansen voor in combinatie met andere doelen en mee te liften met initiatieven van derden vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Beekherstel Run (drempel verwijderd Runstraat bij Witven) 1 stuks Stond eerder opgenomen in SGBP voor de periode stuks uitgevoerd in periode (Beekherstel Run) Motivatie: Inspelen op kansen: Drempel vervroegd verwijderd door Beheer en Onderhoud Afkoppelen verhard oppervlak ) ha zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 76 van 309

77 Eersel Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4 ) in totaal 4 ha voor meerdere waterlichamen. Gemeente Eersel:per 31/1/01 circa 3,8 ha verhard oppervlak afgekoppeld : meer dan 4 ha gerealiseerd Bepalen af te koppelen oppervlak Bergeijk ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Bergeijk Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 77 van 309

78 Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 78 van 309

79 Maatregelen gepland voor de periode herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied 11 km (stond in SGBP met 1,1 km in periode ) 0,5 km uitgevoerd in periode SGBP: 11 Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Veldhoven 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Waalre 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied 4 stuks (staat in SGBP1 met 6 stuks in periode ). 1 stuks uitgevoerd in periode Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 79 van 309

80 We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 80 van 309

81 Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 81 van 309

82 Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Run Code waterlichaam: NL7_BO pagina 8 van 309

83 Factsheet: NL7_BO_3_ Keersop/ Beekloop Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Keersop/ Beekloop Code: NL7_BO_3_ Deelstroomgebied: Maas Type: R4 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 83 van 309

84 Karakterschets: Het waterlichaam omvat de Keersop, de Beekloop en de Fortjeswaterloop. Allen ontspringen op/nabij de grens met Belgie en stromen uiteindelijk naar de Dommel (even boven Dommelen). De Keersop/Beekloop is afgesplitst van de Boven Dommel. Beschermde gebieden: - Vogelrichtlijngebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_VOG_136) - Habitatrichtlijn gebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_HAB_136) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 84 van 309

85 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Riooloverstorten Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof, organisch slib diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Anders Vis, Macrofauna overige belastingen Zwerfvuil of illegale stortplaatsen Stedelijke ontwikkeling biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 85 van 309

86 niet niet niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 40 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 18,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 4,5-8,0 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) koper zink A A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R4) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Er is geen motivering beschikbaar. Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 86 van 309

87 niet ontoereikend niet niet niet niet niet niet niet niet niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen - Geen Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) nikkel Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de grensoverschrijdende belasting geen knelpunt meer vormt 4. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn) buiten beschouwing wordt gelaten. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 87 van 309

88 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Er zijn geen maatregelen opgenomen in SGBP009 voor de periode t/m 015 Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 88 van 309

89 Maatregelen gepland voor de periode Herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied Onderzoek "Building with Nature" 5 km ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 89 van 309

90 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 90 van 309

91 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Keersop/ Beekloop Code waterlichaam: NL7_BO_3_ pagina 91 van 309

92 Factsheet: NL7_KD_1_ Groote Aa/ Buulder Aa Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Groote Aa/ Buulder Aa Code: NL7_KD_1_ Deelstroomgebied: Maas Type: R5 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Cranendonck, Heeze-Leende Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 9 van 309

93 Karakterschets: Groote Aa/Buulder Aa is een waterlichaam bestaande uit de waterlopen Bosloop, Srijper Aa, Buulder Aa en Grote Aa. De gehele Oude Strijper Aa is aan het waterlichaam toegevoegd, een landbouwsloot is er afgehaald. Het waterlichaam is een R5 type. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_HAB_136) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Beperken piekafvoeren in bovenlopen agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Dempen watergangen in agrarisch gebied True Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied True Hermeandering beken in agrarisch gebied True Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Verwijderen stuwen in intensief agrarisch gebied True Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 93 van 309

94 Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebied met een agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. Een te laag grondwaterpeil is ongewenst in gebieden met een landbouwfunctie (verminderde opbrengsten). Het peil van het oppervlaktewater is sterk bepalend voor de grondwaterstand. Dit oppervlaktewaterpeil wordt gereguleerd door stuwen. Het verwijderen van deze stuwen heeft daarmee een verstoring van de grondwaterstand tot gevolg. Bovendien kan door het ontbreken van stuwen niet meer worden ingespeeld op situaties van langdurige droogte of hoge afvoeren. De grondwaterstand wordt in groot deel van het jaar lager en extreem lage grondwaterstanden houden langer aan. De ontstane opbrengstderving voor de landbouw is niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Het enige alternatief is verplaatsing van functies. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebieden met een intensieve agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie in dit in dit gebied alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het hermeanderen van beken heeft als doel meer variatie te creëren in het stromingspatroon en substraat van beken. Om dit te realiseren en eventuele negatieve effecten op de waterhuishouding te compenseren, moet areaal worden vrijgemaakt ten behoeve van het verleggen van de beek en wellicht voor mogelijke inundaties die zullen plaatsvinden vanwege het gewijzigde profiel. Hierdoor gaat areaal voor de landbouw verloren, dat in het dichtbevolkte Nederland slechts beperkt en tegen relatief hoge kosten beschikbaar is. Bovendien worden inundaties vanwege de water / slibkwaliteit op veel plaatsen uit milieuoverwegingen ongewenst geacht. Aanpassen van de gebruiksfuncties is slechts mogelijk als grondeigenaren tegen een acceptabele prijs schadeloos worden gesteld of functieverplaatsing mogelijk is. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de landbouwfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het vasthouden van water in de bovenlopen van het watersysteem door middel van stuwen en verondiepen van waterlopen heeft in dit gebied aanzienlijke gevolgen voor de landbouw. Door deze ingrepen wordt optimale waterhuishoudkundige situatie verstoord en treedt opbrengstderving op als gevolg van vernatting. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 94 van 309

95 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Rioolwaterzuiveringsinstallaties Stedelijke ontwikkeling Nutrienten, Ammonium, zwevend stof diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 95 van 309

96 niet niet niet ontoereikend ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,55 Overige waterflora (EKR) 0,55 Vis (EKR) 0,33 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R5) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de grensoverschrijdende belasting geen knelpunt meer vormt 4. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn) buiten beschouwing wordt gelaten. Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 96 van 309

97 ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Er is geen motivering beschikbaar. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 97 van 309

98 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Cranendonck Gemeente Cranendonck Wordt afgerond in 015 Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Geldrop-Mierlo Gemeente Geldrop-Mierlo Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Heeze-Leende Gemeente Heeze-Leende Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Nuenen CA Gemeente Nuenen CA 1 stuks 1 stuks 1 stuks 1 stuks herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 3,8 3.8 km Herinrichting Buulder Aa 015 Gefaseerd: 10,6 14,4 km Naar achter geschoven in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 98 van 309

99 (in SGBP 14,4 km) nu 3,8 km in planvoorbereiding, rest doorgeschoven naar na 015 Onderzoek waterkwaliteit Ringselven 1 stuks Gefaseerd: 1 Het project is gestart. Op basis van de monitoringsgegevens wordt de kwaliteit van het oppervlaktewater gemeten. Naar verwachting is de monitoring eind 015 afgerond. Hydrologisch model wordt gebouwd. Op basis van de monitoringsresultaten wordt er een plan van aanpak opgesteld. In dit project fungeert Natuurmonumenten als trekker, het waterschap lift mee. Monitoring in het kader van venherstel/n000 niet opgestart, er loopt wel een monitoring in het kader van het vergunningtraject. In 013 wordt het onderzoek opgepakt. Dit onderzoek loopt nog. rwzi Soerendonk verminderen belasting RWZI nutrienten Gereed in maart 01 1 stuks vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken 7 stuks Uitgevoerd: 4 1 Leenderstrijp Meander, 3 stuks Herinrichting Buulder Aa 015 Gefaseerd: 3 Deel naar achter geschoven in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak (in SGBP 7 stuks) Bepalen af te koppelen oppervlak Cranendonck ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Cranendonck:Voortgaand proces in relatie tot de hemelwaterzorgplicht Wordt afgerond in 015 Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 99 van 309

100 Onderzoek foutaansluitingen Cranendonck ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. wordt in 015 afgerond ) stuks Overleg waterkwaliteit met buren overige instrumentele maatregelen ) stuks Gefaseerd: 1 Er is gezamenlijk een aanvraag ingediend voor grensoverschrijdend project. Er vindt een verkenning plaats van oplossingen voor de aanpak van een fosfaatprobleem in Warmbeek/Tongelreep.Eind 015 zal duidelijk zijn of e (interreg)subsidie is teogekend. Indien ja, dan is project oner subsidieparaplu in uitvoering. Indien niet, dan warschijnlijk in andere vorm, maar meer onzeker, vanwege financien. Bij de fosfaatgroep Warmbeek zullen de oplossingsrichtingen eind 015 naar verwachting duidelijk zijn. Start van concrete maatregelen naar verwachting in 016. ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Eind 013 is een samenwerkingsbijeenkomst geweest met onze Vlaamse partners. Aan Wambeek-Tongelreep stroomgebied wordt prioriteit gegeven. Overstortregistratie Cranendonck ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Cranendonck:3 deelprojecten Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 100 van 309

101 Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 101 van 309

102 Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 10 van 309

103 Maatregelen gepland voor de periode herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Cranendonck 6 km 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Geldrop-Mierlo 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Heeze-Leende 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Nuenen CA 1 stuks Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 103 van 309

104 Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied Onderzoek "Building with Nature" 3 stuks ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 104 van 309

105 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 105 van 309

106 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Groote Aa/ Buulder Aa Code waterlichaam: NL7_KD_1_ pagina 106 van 309

107 Factsheet: NL7_KD_3_ Witte loop/ Peelrijt Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Deelstroomgebied: Witte loop/ Peelrijt Maas Code: Type: NL7_KD_3_ R4 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Provincies: Provincie Noord-Brabant Gemeenten: Heeze-Leende, Someren Factsheet KRW v3.36 Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ Nee Versie: factsheets behorende bij de plannen pagina 107 van 309

108 Karakterschets: De Peelrijt en Witte loop bestaan nu uit twee waterdelen. De Peelrijt stroomt door een intensief landbouwgebied ten zuid/oosten van Someren. Het water wordt bovenstrooms het natuurgebied de Strabrechtse Heide afgeleid naar het stroomgebied van de Kleine Aa in het beheersgebied van Waterschap Aa en Maas. Dit water is zeer voedselrijk. _x000d_ De Witte Loop heeft zijn oorsprong in de Strabrechtse Heide. De waterkwaliteit is voedselarm en licht zuur. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Strabrechtse Heide & Beuven (NL_HAB_137) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 108 van 309

109 . Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's wateronttrekkinge n/wateroverdracht Landbouwactiviteiten Landbouw biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 109 van 309

110 niet niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend slecht ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 40 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 18,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 4,5-8,0 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) ammonium zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R4) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 110 van 309

111 ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet niet niet niet niet niet niet slecht slecht ontoereikend niet niet niet ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet De fosfornorm is aangepast van 0.1 naar 0.11 mg P/l voor de bovenlopen. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen ook opgeschoven (strenger geworden). Dit is alleen niet voldoende om de volledige achteruitgang te verklaren. Mogelijk dat de herstelwerkzaamheden in het gebied een verklaring vormen (tijdelijke verstoring van de bodem). De stikstofnorm is voor de beken aangepast van 4.0 naar.3 mg N/l. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen opgeschoven (strenger geworden). Op basis van de oude klassengrenzen zou de huidige toestand gelijk zijn gebleven waardoor er geen sprake is van een echte achteruitgang. De Peelrijt stroomt door een zeer intensief landbouwgebied waarbij veel voedingsstoffen tot afstroming komen. Het benedenstroomse meetpunt scoort wel beduidend beter. Bij temperatuur is de achteruitgang in EKR te verklaren door de warme zomer en lage afvoer. Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) cadmium nikkel Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn, Cd) buiten beschouwing wordt gelaten. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 111 van 309

112 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 helofytenfilters Strabrechtse Heide aanleg zuiveringsmoeras Voortgang: ha Motivering: Vervangen: 1 Bij nadere analyse van de afvoergegevens van de peelrijt bleek dat in de zomer te weinig water was om het helofytenfilter te laten functioneren. Het helofytenfilter heeft in de zomer juist water nodig om optimaal te kunnen functioneren. De peelrijt voert vooral in de periode november tot maart water af en valt in de zomer in grote delen droog. Daarom is besloten om de voorbereiding van het helofytenfilter te stoppen. Er is wel in dit traject natuurvriendelijke oevers aangelegd om de waterkwaliteit te verbeteren. SGBP1: 1 stuks.. herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 1 ha 6,3 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 6,3 NNZ en NVO Peelrijt Someren), km, en BHS Witte Loop in project NNP Strabrechtse Heide Stond eerder opgenomen in SGBP voor de periode km uitgevoerd periode (NNZ en NVO Peelrijt Someren) Motivatie:, km Naar voren gehaald: inspelen op kansen grondpositie, draagvlak streek en door mogelijkheid meeliften met andere doelen. Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 11 van 309

113 Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 113 van 309

114 Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 114 van 309

115 Maatregelen gepland voor de periode Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 115 van 309

116 Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 116 van 309

117 Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Witte loop/ Peelrijt Code waterlichaam: NL7_KD_3_ pagina 117 van 309

118 Factsheet: NL7_L_1_ Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code: NL7_L_1_ Deelstroomgebied: Maas Type: R5 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Goirle, Hilvarenbeek, Oisterwijk, Tilburg Nee Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 118 van 309

119 Karakterschets: De Nieuwe Leij/Poppelse Leij/Rovertse leij/voorste Stroom is een waterlichaam bestaande uit de eerdergenoemde waterlopen. De oorsprong van de beken Poppelse en Rovertse Leij ligt in Belgie. Het waterlichaam is een R5 type. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Regte Heide & Riels Laag (NL_HAB_134) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Beperken piekafvoeren in bovenlopen agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Dempen watergangen in agrarisch gebied True Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied True Hanteren natuurlijk waterpeil in stedelijk gebied True Hermeandering beken in agrarisch gebied True Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Verwijderen stuwen in intensief agrarisch gebied True Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 119 van 309

120 Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 10 van 309

121 Motivering: De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebied met een agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. Een te laag grondwaterpeil is ongewenst in gebieden met een landbouwfunctie (verminderde opbrengsten). Het peil van het oppervlaktewater is sterk bepalend voor de grondwaterstand. Dit oppervlaktewaterpeil wordt gereguleerd door stuwen. Het verwijderen van deze stuwen heeft daarmee een verstoring van de grondwaterstand tot gevolg. Bovendien kan door het ontbreken van stuwen niet meer worden ingespeeld op situaties van langdurige droogte of hoge afvoeren. De grondwaterstand wordt in groot deel van het jaar lager en extreem lage grondwaterstanden houden langer aan. De ontstane opbrengstderving voor de landbouw is niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Het enige alternatief is verplaatsing van functies. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebieden met een intensieve agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie in dit in dit gebied alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het hermeanderen van beken heeft als doel meer variatie te creëren in het stromingspatroon en substraat van beken. Om dit te realiseren en eventuele negatieve effecten op de waterhuishouding te compenseren, moet areaal worden vrijgemaakt ten behoeve van het verleggen van de beek en wellicht voor mogelijke inundaties die zullen plaatsvinden vanwege het gewijzigde profiel. Hierdoor gaat areaal voor de landbouw verloren, dat in het dichtbevolkte Nederland slechts beperkt en tegen relatief hoge kosten beschikbaar is. Bovendien worden inundaties vanwege de water / slibkwaliteit op veel plaatsen uit milieuoverwegingen ongewenst geacht. Aanpassen van de gebruiksfuncties is slechts mogelijk als grondeigenaren tegen een acceptabele prijs schadeloos worden gesteld of functieverplaatsing mogelijk is. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de landbouwfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het vasthouden van water in de bovenlopen van het watersysteem door middel van stuwen en verondiepen van waterlopen heeft in dit gebied aanzienlijke gevolgen voor de landbouw. Door deze ingrepen wordt optimale waterhuishoudkundige situatie verstoord en treedt opbrengstderving op als gevolg van vernatting. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in het stedelijk gebied is gebaad bij een gereguleerd grondwaterpeil. Oppervlaktewaterpeilen hebben een rechtstreekse invloed op het grondwaterpeil. In lager Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 11 van 309

122 gelegen gebieden met een stedelijke functie is een tijdelijk hoger grondwaterpeil ongewenst, omdat hierdoor wateroverlast zal ontstaan in bijvoorbeeld kelders en kruipruimten (ongezonde leefomgeving). Een te laag grondwaterpeil is eveneens ongewenst in het stedelijk gebied in verband met de afname van stabiliteit van funderingen (door bijvoorbeeld paalrot) en kades. Verplaatsing van de stedelijke functie (wonen en werken) is doorgaans geen optie: Gezien het beperkt beschikbare areaal voor aanpassing van de gebruiksfunctie in dit in dit gebied alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 1 van 309

123 niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,55 Overige waterflora (EKR) 0,55 Vis (EKR) 0,33 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R5) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de grensoverschrijdende belasting geen knelpunt meer vormt Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 13 van 309

124 ontoereikend niet niet niet niet niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen - Geen Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) fluorantheen Motivering chemische toestand: De chemische toestand is verslechterd omdat er in 014 meer parameters via projectie zijn meegenomen voor dit waterlichaam. De vergelijking is dus niet eenduidig uit te voeren. Fluorantheen heeft een norm lager dan de detectielimiet waardoor uit de toetsing een overschrijdingen naar voren komt. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 14 van 309

125 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Bepalen af te koppelen oppervlak Goirle 1 stuks Gemeente Goirle:Onderzoek naar noodzaak maatregelen maakt deel uit van AWAK, met meten en monitoren en verbetering model als belangrijkste speerpunten.mogelijk wordt alternatief aangedragen : Afkoppelen: Binnen de projecten Brem, Oranjebuurt, Rivierenbuurt, Oude Centrumstraten zijn alle verhard oppervlaktes afgekoppeld, wat doel af te koppelen was. Daarnaast is in het beleid (vgrp ) aangegeven, dat afgekoppeld wordt om water- en milieuoverlast te bestrijden. Daarvoor is tevens een indicatie aangegeven van de locaties, waar afkoppelen bijdraagt aan het verminderen van water- en milieuoverlast. Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Goirle 1 stuks Gemeente Goirle:In Goirle wordt om onkruid te beheer gebruik gemaakt van borstelen en branden. Alleen bij uitzonderlijke gevallen zal chemische bestrijding plaatsvinden. De afgelopen jaar heeft slechts zeer sporadische chemische bestrijding van onkruid in enkele plantsoenen plaatsgevonden. Het bestrijden van onkruid op verharding is volledig chemievrij uitgevoerd. Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Oisterwijk Gemeente Oisterwijk:Dubbel opgevoerd Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Oisterwijk Gemeente Oisterwijk:Dubbel opgevoerd 1 stuks 1 stuks Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 15 van 309

126 herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 6 km Voorste Stroom Tilburg en 3,7 km RVK Baarle Nassau,0.3 km Poppelsche Leij (in SGBP 4,5 km periode , 10, km periode ) Motivatie: extra km's in periode door meeliften met kansen en initiatieven derden. Onderzoek maatregel Korvelse Waterloop Tilburg Gemeente Tilburg:Meegenomen in onderzoek en ontwerp Helofytenfilter en waterpark Moerenburg Saneren overstort aanpakken overstorten gemengde stelsels Goirle Uitgevoerd: 3 6 km 1 stuks 3 stuks Gemeente Goirle:Onderzoek naar noodzaak maatregelen maakt deel uit van AWAK, met meten en monitoren en verbetering model als belangrijkste speerpunten.mogelijk wordt alternatief aangedragen :saneren overstorten: Uit de berekeningen van het herzien basisrioleringsplan (014) volgt dat het saneren van de 3 genoemde overstorten niet kosteneffectief, gezien de beperkte vuiluitworp ten opzichte van de vuiluitworp bij met name de overstort Abcovenseweg. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Gefaseerd: 1 gebrek aan kansen op korte termijn IN SGBP 1 stuks Bepalen af te koppelen oppervlak Hilvarenbeek ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Hilvarenbeek 1 stuks ) stuks Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 16 van 309

127 Bepalen af te koppelen oppervlak Tilburg ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Tilburg:Gestart in 010 als opdracht SWR, gereed november 01 Duurzaam Bouwen overige instrumentele maatregelen Tilburg ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Tilburg:Continu Opheffen ongezuiverde lozingen opheffen ongezuiverde lozingen Hilvarenbeek Uitgevoerd: 7 ) in totaal 7 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Hilvarenbeek ) stuks ) stuks Overleg waterkwaliteit met buren overige instrumentele maatregelen ) stuks Gefaseerd: 1 Er is gezamenlijk een aanvraag ingediend voor grensoverschrijdend project. Er vindt een verkenning plaats van oplossingen voor de aanpak van een fosfaatprobleem in Warmbeek/Tongelreep.Eind 015 zal duidelijk zijn of e (interreg)subsidie is teogekend. Indien ja, dan is project oner subsidieparaplu in uitvoering. Indien niet, dan warschijnlijk in andere vorm, maar meer onzeker, vanwege financien. Bij de fosfaatgroep Warmbeek zullen de oplossingsrichtingen eind 015 naar verwachting duidelijk zijn. Start van concrete maatregelen naar verwachting in 016. ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Eind 013 is een samenwerkingsbijeenkomst geweest met onze Vlaamse partners. Aan Wambeek-Tongelreep stroomgebied wordt prioriteit gegeven. Verbetermaatregelen riolering aanpakken overstorten gemengde stelsels Tilburg Uitgevoerd: 3 ) stuks ) in totaal 3 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Tilburg:Drie delig: 1) doortrekken overslagriiool, achterhaald door Blauwe Aders, niet meer nodig; ) ombouw zevenheuvelenweg van g.s. naar verbeterd g.s.: gereed; 3) ombouw gs Stappegoor stelsel met retentievoorziening, gereed voor zover ontwikkeling Stappegoor klaar is : maatregel gereed gemeld Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 17 van 309

128 Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 18 van 309

129 Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 19 van 309

130 Maatregelen gepland voor de periode Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Goirle 1 ha Zuidrand Goirle, afhankelijk van tempo gebiedsontwikkeling: 5 tot 10 ha. Oppervlak is nu fictief 1, omdat nog bepaald moet worden welk oppervlak haalbaar is voor 01. Duurzame bestrijding onkruid verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Goirle Continueren duurzame bestrijding onkruid Herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied Uitwerken doel (en afgestemd) maatregelprogramma overige immissiemaatregelen Goirle 1 stuks 6 km 1 stuks Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 130 van 309

131 We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 131 van 309

132 Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 13 van 309

133 Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Nieuwe Leij-Pop.L-Rov.L-Voortsestroom Code waterlichaam: NL7_L_1_ pagina 133 van 309

134 Factsheet: NL7_L Essche Stroom Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Deelstroomgebied: Essche Stroom Maas Code: Type: NL7_L R6 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Provincies: Provincie Noord-Brabant Gemeenten: Boxtel, Haaren, Oisterwijk, Sint-Michielsgestel Factsheet KRW v3.36 Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L Nee Versie: factsheets behorende bij de plannen pagina 134 van 309

135 Karakterschets: De Essche Stroom ontstaat uit de Voorste Stroom En Achterste Stroom die benedenstrooms van Oisterwijk samenvloeien. Vervolgens wordt een gedeelte van het water verdeeld over de Nemer die in 007 aangetakt is als meestromende nevengeul. Deelgebied De Nemer is toegevoegd aan het waterlichaam. Bovenstrooms van Essch stroomt de kleine Aa in de Essche Stroom. De Essche stroom, stroomt vervolgens ten zuiden van Vught om ter hoogte van het gehucht Halder in de Dommel uit te komen. Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Beperken piekafvoeren in bovenlopen agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Dempen watergangen in agrarisch gebied True Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied True Hermeandering beken in agrarisch gebied True Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Verwijderen stuwen in intensief agrarisch gebied True Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 135 van 309

136 Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebied met een agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. Een te laag grondwaterpeil is ongewenst in gebieden met een landbouwfunctie (verminderde opbrengsten). Het peil van het oppervlaktewater is sterk bepalend voor de grondwaterstand. Dit oppervlaktewaterpeil wordt gereguleerd door stuwen. Het verwijderen van deze stuwen heeft daarmee een verstoring van de grondwaterstand tot gevolg. Bovendien kan door het ontbreken van stuwen niet meer worden ingespeeld op situaties van langdurige droogte of hoge afvoeren. De grondwaterstand wordt in groot deel van het jaar lager en extreem lage grondwaterstanden houden langer aan. De ontstane opbrengstderving voor de landbouw is niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Het enige alternatief is verplaatsing van functies. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebieden met een intensieve agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie in dit in dit gebied alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het hermeanderen van beken heeft als doel meer variatie te creëren in het stromingspatroon en substraat van beken. Om dit te realiseren en eventuele negatieve effecten op de waterhuishouding te compenseren, moet areaal worden vrijgemaakt ten behoeve van het verleggen van de beek en wellicht voor mogelijke inundaties die zullen plaatsvinden vanwege het gewijzigde profiel. Hierdoor gaat areaal voor de landbouw verloren, dat in het dichtbevolkte Nederland slechts beperkt en tegen relatief hoge kosten beschikbaar is. Bovendien worden inundaties vanwege de water / slibkwaliteit op veel plaatsen uit milieuoverwegingen ongewenst geacht. Aanpassen van de gebruiksfuncties is slechts mogelijk als grondeigenaren tegen een acceptabele prijs schadeloos worden gesteld of functieverplaatsing mogelijk is. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de landbouwfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het vasthouden van water in de bovenlopen van het watersysteem door middel van stuwen en verondiepen van waterlopen heeft in dit gebied aanzienlijke gevolgen voor de landbouw. Door deze ingrepen wordt optimale waterhuishoudkundige situatie verstoord en treedt opbrengstderving op als gevolg van vernatting. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 136 van 309

137 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Rioolwaterzuiveringsinstallaties Stedelijke ontwikkeling Nutrienten, Ammonium, zwevend stof diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 137 van 309

138 niet niet niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,55 Overige waterflora (EKR) 0,55 Vis (EKR) 0,33 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) carbendazim metolachloor zink A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R6) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 138 van 309

139 ontoereikend niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. Bij macrofauna is de achteruitgang in EKR beperkt en zit nu net onder de klassengrens. Het betref geen echte achteruitgang, maar ecologisch variatie. Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Chemische toestand Ubiquitaire stoffen - Geen Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) fluorantheen Motivering chemische toestand: De chemische toestand is verslechterd omdat er in 015 meer parameters via projectie zijn meegenomen voor dit waterlichaam. De vergelijking is dus niet eenduidig uit te voeren. Fluorantheen heeft een norm lager dan de detectielimiet waardoor uit de toetsing een overschrijdingen naar voren komt. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 139 van 309

140 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 10 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 6,,3 km BHS Halsche Beemden,,5 km Bleijendijk, 1,5 km EVZ onder Kom Esch (droog-nat) Gefaseerd: 3,8 1,4 km Ruiting fase ivm grondposities vertraagd naar 016, overig: met beschikbare gronden onvoldoende ruimte om KRW doelstellingen te halen (in SGBP 10 km) Rwzi Haaren verminderen belasting RWZI nutrienten 1 stuks Gefaseerd: 1 Inmiddels is gebeleken dat de beluchting op de rwzi moet worden aangepast. Het Dagelijks Bestuur heeft op 17 maart 015 besloten te kiezen voor aanpassing van de rwzi Haaren door middel van puntbeluchting en een krediet beschikbaar te stellen van voor het voorbereiden van de aanpassing. De zomer van 014 is nodig om - na aanpassing besturingsysteem van de rwzi te bepalen wat prestaties zijn en welke aanvullende maatregel nodig is. Besluit in 015. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Halsche Beemden Gefaseerd: 1 Kom Esch vertraagd naar 016 ivm grondposities In SGBP opgenomen stuks. Waterbodemsanering Essche Stroom verwijderen vervuilde bagger (m.u.v. eutrofe bagger) Voortgang: m3 Motivering: Uitgevoerd: Sanering Essche Stroom Ingetrokken: (in SGBP m3) werkelijke hoeveelheid te verwijderen slib bleek lager stuks m3 Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 140 van 309

141 Bepalen af te koppelen oppervlak Boxtel ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Boxtel:programmering afkoppeling verhard oppervlak is opgenomen in GRP en in uitvoering Bepalen af te koppelen oppervlak Haaren ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Haaren:Waterkwaliteitspoor opgenomen in vgrp (017 als uitvoering) Bepalen af te koppelen oppervlak st Michielsgestel ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente st Michielsgestel:Code was voorheen: NL99_6_BO_BE NL7_L_ NL7_BE_1, St Michielsgestel Motivatie: gecombineerd met in VGRP geplande rioolvervangingen Onderzoek foutaansluitingen Vught in bedrijfsvoering verankerd ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Vught:In GRP als volgt opgenomen: Vervuiling van (in principe schoon) hemelwater doordat vuilwater met foutaansluitingen op hemelwaterbuizen is aangesloten, brengen we meteen onder de aandacht en laten we herstellen. Stimuleren en voorlichten, maar ook handhaven en juridisch afdwingen van burgers (communicatie) is hierbij een voortdurend belangrijk middel. We streven ernaar om zoveel mogelijk hemelwater van het vuilwaterstelsel af te koppelen. We kiezen consequent voor gescheiden riolering. Oftewel: een (functionele) eis aan de DWA-riolering is dat we geen hemelwater inzamelen en transporteren. We hebben geen gemengde riolering. De komende 6 jaar gaan we uit van positieve stimulans en controle via metingen. Uit de monitoring komt naar voren of we naar afloop van deze termijn over gaan op actief opsporen van overgebleven hemelwateraansluitingen en handhavend optreden op overtreding van de verordening. Onderzoek eutrofe sliblaag ) stuks Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 141 van 309

142 Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 14 van 309

143 Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 143 van 309

144 Maatregelen gepland voor de periode Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Oisterwijk 1 ha Hoeveelheid af te koppelen verhard oppervlak wordt nog bepaald. Daarom nu fictieve grootheid 1. Herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Onderzoek verspreiding exoten bij vispasseerbaar maken stuw Esch 4,4 km 1 stuks Wat is het effect van het vispasseerbaar maken van de stuw bij Esch op de verspreiding van ongewenste exotische vissoorten. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen Oisterwijk 1 stuks Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren, Meten, Modelleren, Maatregelen vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Onderzoek "Building with Nature" 1 stuks ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 144 van 309

145 We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 145 van 309

146 Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 146 van 309

147 Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Essche Stroom Code waterlichaam: NL7_L pagina 147 van 309

148 Factsheet: NL7_R_1_ Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code: NL7_R_1_ Deelstroomgebied: Maas Type: R5 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Bladel, Hilvarenbeek, Oisterwijk, Reusel-De Mierden Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 148 van 309

149 Karakterschets: De Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom is een waterlichaam bestaande uit de Achterste stroom vanaf het punt waar deze in de Essche Stroom uitmondt tot aan de bron bovenstrooms de bebouwde kern van Reusel. Ook de Raamsloop is onderdeel van dit waterlichaam. De Belevense Loop is toegevoegd aan het waterlichaam. Het waterlichaam is een R5 type. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Kampina & Oisterwijkse Vennen (NL_HAB_133), Kempenland-West (NL_HAB_135) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 149 van 309

150 . Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Rioolwaterzuiveringsinstallaties Stedelijke ontwikkeling Nutrienten, Ammonium, zwevend stof diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 150 van 309

151 niet niet niet niet niet ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) ammonium zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R5) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 151 van 309

152 ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 15 van 309

153 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Oisterwijk Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 9, Gemeente Oisterwijk:afronding voor 015 wordt niet gegarandeerd 9, ha Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Hilvarenbeek Gemeente Hilvarenbeek 1 stuks Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Reusel de Mierden 1 stuks Gemeente Reusel de Mierden:Duurzame bestrijding in de kleine kernen. Reusel nog niet, is gekoppeld aan wetgeving.in alle kernen wordt het groen en de wegen op verschillende duurzame wijzen behandeld. Dit is blijvend en daarmee afgehandeld. herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 11,8 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 8, 5,8 BHS Reusel in Hilver 010, 1,4 BHS Beleven 010, 0,3 km NVO Rouwenbogtloop 015, 0,7 kmbeekhserstel Rondom de Reusel 015 Gefaseerd: 3,6 Deels naar achter geschoven in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak (in SGBP 11,8 km) Onderzoek overstort Reusel de Mierden 1 stuks Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 153 van 309

154 Gemeente Reusel de Mierden:Alle overstorten zijn in 01 voorzien van meters. rwzi Biest-Houtakker verminderen belasting RWZI nutrienten Gereed in 01 1 stuks vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Uitgevoerd: 5 LI de Hilver 10 stuks Gefaseerd: 5 Naar achter geschoven in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak (in SGBP 10 stuks) zuiveringsmoeras Reusel aanleg zuiveringsmoeras Voortgang: ha Motivering: Gefaseerd: 1 Naar achter geschoven in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak Omvang nog te bepalen, nu fictief 1.Als project weer opgestart wordt moet nut en noodzaak bepaald worden 1 ha Bepalen af te koppelen oppervlak Hilvarenbeek ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Hilvarenbeek ) stuks Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 154 van 309

155 Bepalen af te koppelen oppervlak Oisterwijk ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Oisterwijk:afronding voor 015 wordt niet gegarandeerdlocatiecode was: NL7_B_3 NL7_R_1 NL7_L_1 Meetprogramma Oisterwijk ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Oisterwijk:afronding voor 015 wordt niet gegarandeerdlocatiecode was: NL7_B_3 NL7_R_1 NL7_L_1 Opheffen ongezuiverde lozingen opheffen ongezuiverde lozingen Hilvarenbeek Uitgevoerd: 7 ) in totaal 7 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Hilvarenbeek Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 155 van 309

156 Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 156 van 309

157 Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 157 van 309

158 Maatregelen gepland voor de periode herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Reusel de Mierden 13,4 km 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied zuiveringsmoeras Reusel aanleg zuiveringsmoeras Habitatrichtlijn gebied Omvang nog te bepalen, nu fictief 1. Onderzoek "Building with Nature" 9 stuks 1 ha ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 158 van 309

159 Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 159 van 309

160 Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 160 van 309

161 Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Reusel/Raamsloop/Achterste Stroom Code waterlichaam: NL7_R_1_ pagina 161 van 309

162 Factsheet: NL7_R Spruitenstroompje/ Roodloop Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code: NL7_R Deelstroomgebied: Maas Type: R4 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Hilvarenbeek, Oisterwijk Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 16 van 309

163 Karakterschets: Het Spruitenstroompje/Roodloop is een waterlichaam dat beïnvloed wordt door kwel. De naam Roodloop heeft zijn oorsprong in de ijzerrijkheid die het water de rode kleur geeft._x000d_ De Roodloop stroomt ten noorden van Hilvarenbeek. Het Spruitenstroompje heeft zijn oorsprong ten zuiden van Hilvarenbeek in natuurgebied "de Utrecht". Het water stroomt daar door de Broekeling. Dit is een water met een venachtig karakter. Ter plekke van de Broekeling draagt de waterloop de naam Hoogeindse beek. Vanuit "de Utrecht" stroomt het Spruitenstroompje ten westen van Esbeek en Hilvarenbeek. Net bovenstrooms Biest Houthakker komt het Spruitenstroompje samen met de Roodloop. Vervolgens stroomt het Spruitenstroompje onder het kanaal door om vervolgens in de Reusel uit te monden._x000d_ Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 163 van 309

164 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 164 van 309

165 niet niet niet ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 40 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 18,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 4,5-8,0 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R4) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. Bij temperatuur is de achteruitgang in EKR te verklaren door de warme zomer en lage afvoer. Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 165 van 309

166 ontoereikend ontoereikend niet niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) nikkel Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 166 van 309

167 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 EVZ De Aalst verbreden (snel) stromend water / hermeanderen, NVO groter dan 3 m en kleiner dan 10 m Hilvarenbeek Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 0,45 Gemeente Hilvarenbeek 0,45 km herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 5,4 5,4 km Roodloop/Spruiijtenstroompje in LI de Hilver 010 5,4 km (stond met 5, km in SGBP). Motivatie: klein deel (0, km) in planning naar voren getrokken ivm uitvoeringskansen voor in combinatie met ander traject vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Uitgevoerd: stuks uitgevoerd in LI de Hilver 3 stuks Gefaseerd: 1 Naar achter geschoven in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak (stond met 3 stuks in SGBP). Bepalen af te koppelen oppervlak Hilvarenbeek ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Hilvarenbeek Opheffen ongezuiverde lozingen opheffen ongezuiverde lozingen Hilvarenbeek Uitgevoerd: 7 ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 167 van 309

168 ) in totaal 7 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Hilvarenbeek Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 168 van 309

169 Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 169 van 309

170 Maatregelen gepland voor de periode herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Onderzoek "Building with Nature",3 km ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 170 van 309

171 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 171 van 309

172 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Spruitenstroompje/ Roodloop Code waterlichaam: NL7_R pagina 17 van 309

173 Factsheet: NL7_R_3_ Beekse Bergen Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Beekse Bergen Code: NL7_R_3_ Deelstroomgebied: Maas Type: M0 Waterbeheerder: Status: Kunst Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Hilvarenbeek Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 173 van 309

174 Karakterschets: De Beekse bergen is een waterlichaam die wordt getypeerd als een M0-type. Dit staat voor plassen en meren die groter zijn dan 0,5 km en een waterdiepte van meer dan 3 meter kennen. Deze plassen worden gevoed door regenen grondwater; soms is er sprake van kwel (lokaal, regionaal of vanuit een rivier). De bodem bestaat overwegend uit zand, grind of klei, maar ook met veen- en sliblagen. Beschermde gebieden: - Zwemwater Beekse Bergen zone 1 (NLBW7_45565) Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 174 van 309

175 niet slecht Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,55 Vis (EKR) 0,60 Fytoplankton (EKR) 0,60 Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,03 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l) 0,90 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 00 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 6,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) 1,70 Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) ammonium Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M0) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De zuurgraad schommelt jaarlijks rond de klassegrens. Er is hier dus geen sprake van significante achteruitgang. Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft De slechte N-totaal score voor Beekse Bergen is te verklaren doordat dit waterlichaam in open verbinding staat met het Wilhelminakanaal. De hoge ph is te verklaren door het grote aantal algen waardoor het zuurstofpercentage zeer hoog is. Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 175 van 309

176 slecht ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen - Geen Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: De toestand chemie is gekoppeld aan het RWS meetpunt in het Wilhelminakanaal (NL90_1). Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 176 van 309

177 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Voor maatregelen ten behoeve van de zwemwaterrichtlijn wordt verwezen naar Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 177 van 309

178 Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 178 van 309

179 Maatregelen gepland voor de periode Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 179 van 309

180 Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 180 van 309

181 Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Beekse Bergen Code waterlichaam: NL7_R_3_ pagina 181 van 309

182 Factsheet: NL7_SD_1_ Gender Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Deelstroomgebied: Gender Maas Code: Type: NL7_SD_1_ R4 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Provincies: Provincie Noord-Brabant Gemeenten: Eersel, Eindhoven, Veldhoven Factsheet KRW v3.36 Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ Nee Versie: factsheets behorende bij de plannen pagina 18 van 309

183 Karakterschets: De Gender bestaat uit een gedeelte dat door een landbouwgebied stroomt ten Noorden van Eersel en Steensel en een gedeelte dat door de bebouwde kom van Veldhoven en Eindhoven stroomt. In de kom is de Gender voor een groot gedeelte begeleid door een houten beschoeiing. Daarmee heeft het meer een karakter van een stadsgracht dan dat van een beek._x000d_ De Gender is een beek die niet in de Dommel uitstroomt, maar in het Beatrixkanaal. Vervolgens wordt het water afgevoerd naar het Wilhelminakanaal. Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Beperken piekafvoeren in bovenlopen agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Dempen watergangen in agrarisch gebied True Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied True Hermeandering beken in agrarisch gebied True Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Verwijderen stuwen in intensief agrarisch gebied True Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 183 van 309

184 Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebied met een agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. Een te laag grondwaterpeil is ongewenst in gebieden met een landbouwfunctie (verminderde opbrengsten). Het peil van het oppervlaktewater is sterk bepalend voor de grondwaterstand. Dit oppervlaktewaterpeil wordt gereguleerd door stuwen. Het verwijderen van deze stuwen heeft daarmee een verstoring van de grondwaterstand tot gevolg. Bovendien kan door het ontbreken van stuwen niet meer worden ingespeeld op situaties van langdurige droogte of hoge afvoeren. De grondwaterstand wordt in groot deel van het jaar lager en extreem lage grondwaterstanden houden langer aan. De ontstane opbrengstderving voor de landbouw is niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Het enige alternatief is verplaatsing van functies. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebieden met een intensieve agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie in dit in dit gebied alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het hermeanderen van beken heeft als doel meer variatie te creëren in het stromingspatroon en substraat van beken. Om dit te realiseren en eventuele negatieve effecten op de waterhuishouding te compenseren, moet areaal worden vrijgemaakt ten behoeve van het verleggen van de beek en wellicht voor mogelijke inundaties die zullen plaatsvinden vanwege het gewijzigde profiel. Hierdoor gaat areaal voor de landbouw verloren, dat in het dichtbevolkte Nederland slechts beperkt en tegen relatief hoge kosten beschikbaar is. Bovendien worden inundaties vanwege de water / slibkwaliteit op veel plaatsen uit milieuoverwegingen ongewenst geacht. Aanpassen van de gebruiksfuncties is slechts mogelijk als grondeigenaren tegen een acceptabele prijs schadeloos worden gesteld of functieverplaatsing mogelijk is. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de landbouwfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het vasthouden van water in de bovenlopen van het watersysteem door middel van stuwen en verondiepen van waterlopen heeft in dit gebied aanzienlijke gevolgen voor de landbouw. Door deze ingrepen wordt optimale waterhuishoudkundige situatie verstoord en treedt opbrengstderving op als gevolg van vernatting. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 184 van 309

185 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Niet IPPC industrieën Industrie nutrienten, zware metalen, organisch stof puntbronnen Riooloverstorten Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof, organisch slib diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging regulering waterbeweging Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Anders Anders biologie biologie, hydromorfologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 185 van 309

186 niet niet niet ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,35 Overige waterflora (EKR) 0,45 Vis (EKR) 0,33 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 40 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 18,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 4,5-8,0 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R4) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn, Cd) buiten beschouwing wordt gelaten. Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 186 van 309

187 ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet niet niet niet niet niet niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) cadmium nikkel Motivering chemische toestand: Er is geen motivering beschikbaar. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 187 van 309

188 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Aanleg retentievoorziening aanpakken overstorten gemengde stelsels Eersel 1 stuks Gemeente Eersel:Noodzaak/voortgang bekend na realisatie BRP de helft 013. Overleg over al dan niet faseren met gemeente noodzakelijk.gemeente/pt Dat de noodzaak voor de retentievoorzieningen onderzocht is Gebleken is dat aanvullend onderzoek, met een bredere scope vereist is Dit ingepland is voor SGBP herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 4,4 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 4,4 1,9 NVO Gender Veldhoven 013,.5 NVO Gender Eersel 013 en 014 Niet in SGBP opgenomen. In Uitvoering voor aanleg NVOs 5,3 km Motivatie: Inspelen op kansen door intiatieven derden (Gemeente Eersel en Gemeente Veldhoven) Onderzoek optimalisatie inrichting Gender 1 stuks Gefaseerd: 1 Gemeente Eindhoven voert gefaseerd de aanleg van de Nieuwe Gender uit. In zal er een tijdelijke beperkte afvoer worden gerealiseerd via een aan te passen regenwaterriool. De definitieve inrichting is voorzien in Door de gemeente Veldhoven is een kademuur met zonnepanelen aangelegd. Aansluitend is de NVO gerealiseerd. Eindhoven: gefaseerd uitgevoerd door gemeente (Nieuwe Gender; water van de Gender naar De Dommel) Veldhoven: NVO wordt in 01 uitgevoerd. Het project is op nog steeds in uitvoering. Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eersel Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4 ) ha Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 188 van 309

189 ) in totaal 4 ha voor meerdere waterlichamen. Gemeente Eersel:per 31/1/01 circa 3,8 ha verhard oppervlak afgekoppeld : meer dan 4 ha gerealiseerd Bepalen af te koppelen oppervlak Veldhoven ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Veldhoven:Locatiecode was voorheen: NL7_SD_1 NL7_SD_6 NL7_SD_ NL7_BO_. Sturing in afvalwaterketen Eindhoven aanpakken overstorten gemengde stelsels Eindhoven ) stuks ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Eindhoven:Code was voorheen: NL7_SD_1 NL7_SD_ NL7_SD_6 NL99_6_BO_BE : Project is op een paar kleine zaken na klaar. Vervolg is al opgevoerd voor SGBP. Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 189 van 309

190 Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 190 van 309

191 Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 191 van 309

192 Maatregelen gepland voor de periode Herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Onderzoek "Building with Nature" 1 km ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 19 van 309

193 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 193 van 309

194 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Gender Code waterlichaam: NL7_SD_1_ pagina 194 van 309

195 Factsheet: NL7_SD Ekkersrijt Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Ekkersrijt Code: NL7_SD Deelstroomgebied: Maas Type: R4 Waterbeheerder: Status: Sterk Veranderd Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Best, Eersel, Eindhoven, Oirschot, Son en Breugel, Veldhoven Nee Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 195 van 309

196 Karakterschets: De Ekkersrijt heeft zijn oorsprong op de Oirschotse Heide bij de Kazerne Oirschot. Vervolgens wordt een aantal keer een kanaal en een snelweg gepasseerd. Daarnaast heeft de De Ekkersrijt veel stedelijke invloeden. De beide stadsgrachten Blixembosch en Achtse Barrier hebben in de zomer ook vaak last van blauwalgbloei. Via de kern van Son komt De Ekkersrijt uiteindelijk uit in de Dommel._x000D_ Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Beperken piekafvoeren in bovenlopen agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Dempen watergangen in agrarisch gebied True Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied True Hermeandering beken in agrarisch gebied True Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Verwijderen stuwen in intensief agrarisch gebied True Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 196 van 309

197 Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebied met een agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. Een te laag grondwaterpeil is ongewenst in gebieden met een landbouwfunctie (verminderde opbrengsten). Het peil van het oppervlaktewater is sterk bepalend voor de grondwaterstand. Dit oppervlaktewaterpeil wordt gereguleerd door stuwen. Het verwijderen van deze stuwen heeft daarmee een verstoring van de grondwaterstand tot gevolg. Bovendien kan door het ontbreken van stuwen niet meer worden ingespeeld op situaties van langdurige droogte of hoge afvoeren. De grondwaterstand wordt in groot deel van het jaar lager en extreem lage grondwaterstanden houden langer aan. De ontstane opbrengstderving voor de landbouw is niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Het enige alternatief is verplaatsing van functies. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in gebieden met een intensieve agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie in dit in dit gebied alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het hermeanderen van beken heeft als doel meer variatie te creëren in het stromingspatroon en substraat van beken. Om dit te realiseren en eventuele negatieve effecten op de waterhuishouding te compenseren, moet areaal worden vrijgemaakt ten behoeve van het verleggen van de beek en wellicht voor mogelijke inundaties die zullen plaatsvinden vanwege het gewijzigde profiel. Hierdoor gaat areaal voor de landbouw verloren, dat in het dichtbevolkte Nederland slechts beperkt en tegen relatief hoge kosten beschikbaar is. Bovendien worden inundaties vanwege de water / slibkwaliteit op veel plaatsen uit milieuoverwegingen ongewenst geacht. Aanpassen van de gebruiksfuncties is slechts mogelijk als grondeigenaren tegen een acceptabele prijs schadeloos worden gesteld of functieverplaatsing mogelijk is. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de landbouwfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het vasthouden van water in de bovenlopen van het watersysteem door middel van stuwen en verondiepen van waterlopen heeft in dit gebied aanzienlijke gevolgen voor de landbouw. Door deze ingrepen wordt optimale waterhuishoudkundige situatie verstoord en treedt opbrengstderving op als gevolg van vernatting. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 197 van 309

198 Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's en regenwaterriolen) diffuse bronnen Ongerioleerd gebied Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 198 van 309

199 niet niet niet niet niet ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,35 Overige waterflora (EKR) 0,45 Vis (EKR) 0,33 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 40 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 18,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 4,5-8,0 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) ammonium zink A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R4) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Bij temperatuur is de achteruitgang te verklaren door een aantal hoge waarden gedurende een warme zomer. Het benedenstroomse meetpunt dat door stedelijk gebied stroomt haalt de score omlaag. Hier stroomt de beek door vrijwel stilstaande brede vijvers die makkelijk opwarmen. Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 199 van 309

200 ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 00 van 309

201 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Aanleg retentievoorziening aanpakken overstorten gemengde stelsels Eersel 1 stuks Gemeente Eersel:Noodzaak/voortgang bekend na realisatie BRP de helft 013. Overleg over al dan niet faseren met gemeente noodzakelijk.gemeente/pt Dat de noodzaak voor de retentievoorzieningen onderzocht is Gebleken is dat aanvullend onderzoek, met een bredere scope vereist is Dit ingepland is voor SGBP Aanleg retentievoorziening aanpakken overstorten gemengde stelsels Eersel 1 stuks Gemeente Eersel:Noodzaak/voortgang bekend na realisatie BRP de helft 013. Overleg over al dan niet faseren met gemeente noodzakelijk.gemeente/pt Dat de noodzaak voor de retentievoorzieningen onderzocht is Gebleken is dat aanvullend onderzoek, met een bredere scope vereist is Dit ingepland is voor SGBP Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eindhoven Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 1,5 1,5 ha Gemeente Eindhoven:WOENSELSE HEIDE TEMPEL WEST afronding in 014 Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eindhoven Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 8,8 Gemeente Eindhoven:Heizoom 8,8 ha herinrichting watergangen 4, km verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 01 van 309

202 Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 4, 4. km EVZ Bruggenrijt in LI Wintelre Oerle 014 (in SGBP stond 0 in periode en 11 km in periode ) 4, km EVZ in planning naar voren gehaald. Motivatie: EVZ wordt uitgevoerd in Landinrichting. Meeliften met kansen en initiatieven derden. Saneren overstort aanpakken overstorten gemengde stelsels Eersel Gemeente Eersel 1 stuks Aanleg retentievoorziening aanpakken overstorten gemengde stelsels Son en Breugel Ingetrokken: 1 Alternatief wordt opgevoerd voor ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Son en Breugel:Studie over alternatief, realisatie pas na 017 ) stuks Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eersel Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4 ) in totaal 4 ha voor meerdere waterlichamen. Gemeente Eersel:per 31/1/01 circa 3,8 ha verhard oppervlak afgekoppeld : meer dan 4 ha gerealiseerd ) ha Bepalen af te koppelen oppervlak Best ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Best:Dhr vd Wielen heeft op laten weten dat het is gekoppeld aan het afvoer structuurplan. ) stuks Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 0 van 309

203 Bepalen af te koppelen oppervlak Son en Breugel ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. ) stuks Sturing in afvalwaterketen Eindhoven aanpakken overstorten gemengde stelsels Eindhoven ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Eindhoven:Code was voorheen: NL7_SD_1 NL7_SD_ NL7_SD_6 NL99_6_BO_BE : Project is op een paar kleine zaken na klaar. Vervolg is al opgevoerd voor SGBP. Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 03 van 309

204 Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 04 van 309

205 Maatregelen gepland voor de periode Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Best 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 05 van 309

206 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 06 van 309

207 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Ekkersrijt Code waterlichaam: NL7_SD pagina 07 van 309

208 Factsheet: NL7_SD_3_ Hooidonkse beek Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Deelstroomgebied: Hooidonkse beek Maas Code: Type: NL7_SD_3_ M1a Waterbeheerder: Status: Kunst Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Provincies: Provincie Noord-Brabant Gemeenten: Geldrop-Mierlo, Nuenen, Gerwen en Nederwetten, Son en Breugel Factsheet KRW v3.36 Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ Nee Versie: factsheets behorende bij de plannen pagina 08 van 309

209 Karakterschets: Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Riooloverstorten Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof, organisch slib diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 09 van 309

210 niet niet niet niet niet ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,60 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0, Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),40 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) ammonium zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M1a) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De stikstofnorm is aangepast van 4.0 naar.4 mg N/l. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen opgeschoven (strenger geworden). Op basis van de oude klassengrenzen zou de huidige toestand gelijk zijn gebleven waardoor er geen sprake is van een echte achteruitgang. Totaal stikstof haalt de norm niet en lijkt niet te verbeteren. NH4 vormt hier een probleem wat tevens een verklaring voor de slechte EKR scores kan zijn voor de Biologie. Voormalige vuilstort Gulbergen is mogelijk een bron. De verslechtering van de macrofauna heeft te maken met de toevoeging van een extra meetlocatie op een kritisch punt. Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 10 van 309

211 ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet slecht slecht niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 11 van 309

212 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Bepalen af te koppelen oppervlak Nuenen CA 1 stuks Gemeente Nuenen CA:Locatiecode was: NL7_SD_3 NL99_BRA_01_KD_. in overleg met WS De Dommel of voldaan is aan de Basisinspanning. Daarna wordt gekeken naar eventuele extra maatregelen om water op straat te voorkomen.uitvoering van het merendeel van het afkoppelen heeft ook al plaats gevonden herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 5,9 km EVZ Hooidonkse Beek Gulbergen, 1, km EVZ Papenvoortse LoopEVZ en NVO Hooidonkse Beek Broekse Erven 013 (in SGBP stond 3,0 km in periode en 3,8 km in de periode ).Motivatie: km extra door meeliften met kansen en initiatieven derden. 5 km Verbetermaatregelen riolering aanpakken overstorten gemengde stelsels Geldrop-Mierlo ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Locatiecode was: NL7_SD_3 NL99_BRA_01_KD_ Onderzoek eutrofe sliblaag ) stuks ) stuks Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen ) stuks Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 1 van 309

213 Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 13 van 309

214 Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 14 van 309

215 Maatregelen gepland voor de periode Herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Onderzoek "Building with Nature" 7 km ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 15 van 309

216 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 16 van 309

217 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Hooidonkse beek Code waterlichaam: NL7_SD_3_ pagina 17 van 309

218 Factsheet: NL7_SD_5_ Afwateringskanaal Dommel Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Deelstroomgebied: Afwateringskanaal Dommel Maas Code: Type: NL7_SD_5_ M3 Waterbeheerder: Status: Kunst Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Provincies: Provincie Noord-Brabant Gemeenten: Eindhoven Factsheet KRW v3.36 Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ Nee Versie: factsheets behorende bij de plannen pagina 18 van 309

219 Karakterschets: Het afwateringskanaal Dommel behoort tot het watertype M3. Kenmerkend voor dit watertype is stilstaand tot langzaamstromend kanaalwater dat bestaat uit oppervlaktewater waarvan de herkomst wisselend is. De stroomrichting kan gedurende het jaar omkeren. Vaak is sprake van een belangrijke scheepvaartfunctie, wat ook leidt tot een rechte waterbak (rechthoekig of trapeziumvorm) met abrupte overgangen van land naar water. Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Riooloverstorten Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof, organisch slib diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ pagina 19 van 309

220 niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,45 Overige waterflora (EKR) 0,40 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) 0,60 Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,15 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),80 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 300 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) 0,65 Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M3) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn, Cd) buiten beschouwing wordt gelaten. Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ pagina 0 van 309

221 niet niet niet niet niet niet niet niet niet niet niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen - Geen Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) cadmium nikkel som a-, b-, c- en d-hch niet niet niet A Motivering chemische toestand: Er is geen motivering beschikbaar. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ pagina 1 van 309

222 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd:,3,3 km Dommel door Eindhoven,3 km (in SGBP stond 1,6 km in periode en 0,7 km in de periode ). De gehele EVZ van,3 km is uitgevoerd de periode waterbodemsanering Afwateringskanaal verwijderen vervuilde bagger (m.u.v. eutrofe bagger) Voortgang: m3 Motivering: m3 ( volgens SGBP) Motivatie m3 extra: Hoeveelheid bagger hoger dan eerder voorzien Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ pagina van 309

223 Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ pagina 3 van 309

224 Maatregelen gepland voor de periode Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ pagina 4 van 309

225 Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ pagina 5 van 309

226 Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Afwateringskanaal Dommel Code waterlichaam: NL7_SD_5_ pagina 6 van 309

227 Factsheet: NL7_SD_6_ Beatrixkanaal Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Deelstroomgebied: Beatrixkanaal Maas Code: Type: NL7_SD_6_ M6b Waterbeheerder: Status: Kunst Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Provincies: Provincie Noord-Brabant Gemeenten: Best, Eindhoven Factsheet KRW v3.36 Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ Nee Versie: factsheets behorende bij de plannen pagina 7 van 309

228 Karakterschets: Het Beatrixkanaal behoort tot het watertype M6b. Kenmerkend voor dit watertype is dat het een groot, ondiep kanaal betreft dat vooral bestaat uit oppervlaktewater waarbij de herkomst wisselend is en de stroomrichting gedurende het jaar kan omkeren. Periodiek is er zichtbare stroming, vooral in de buurt van inlaten/gemalen. Vaak is sprake van een belangrijke scheepvaartfunctie, wat ook leidt tot een rechte waterbak (rechthoekig of trapeziumvorm) met abrupte overgangen van land naar water. Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Riooloverstorten Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof, organisch slib diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's en regenwaterriolen) diffuse bronnen Ongerioleerd gebied Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ pagina 8 van 309

229 niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,35 Overige waterflora (EKR) 0,35 Vis (EKR) 0,40 Fytoplankton (EKR) 0,60 Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,5 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l) 3,80 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 300 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) 0,65 Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink A Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M6b) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn, Cd) buiten beschouwing wordt gelaten. Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ pagina 9 van 309

230 niet ontoereikend ontoereikend niet niet niet niet niet niet niet niet niet niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen - Geen Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) cadmium nikkel som a-, b-, c- en d-hch niet niet niet A Motivering chemische toestand: Er is geen motivering beschikbaar. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ pagina 30 van 309

231 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Vergrotingen berging riolering aanpakken overstorten gemengde stelsels Veldhoven 1 stuks Gemeente Veldhoven:Op dit moment zijn we op diversen plekken in voorbereiding om extra riolering aan te leggen. Daarnaast gaan we dit jaar starten met de aanleg van een BBB om zo uitstoot te verminderen. Bepalen af te koppelen oppervlak Veldhoven ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Veldhoven:Locatiecode was voorheen: NL7_SD_1 NL7_SD_6 NL7_SD_ NL7_BO_. ) stuks Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ pagina 31 van 309

232 Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ pagina 3 van 309

233 Maatregelen gepland voor de periode Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ pagina 33 van 309

234 Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ pagina 34 van 309

235 Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Beatrixkanaal Code waterlichaam: NL7_SD_6_ pagina 35 van 309

236 Factsheet: NL7_T_1_ Tongelreep Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Tongelreep Code: NL7_T_1_ Deelstroomgebied: Maas Type: R5 Waterbeheerder: Status: Natuurlijk Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Eindhoven, Heeze-Leende, Valkenswaard, Waalre Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 36 van 309

237 Karakterschets: De Tongelreep is een waterlichaam bestaande uit de Tongelreep vanaf het punt waar deze bij de Achelse Kluis Nederland binnenstroomt tot de monding in de Dommel bij Eindhoven. Het waterlichaam is een R5 type. Beschermde gebieden: - Vogelrichtlijngebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_VOG_136) - Habitatrichtlijn gebied Leenderbos, Groote Heide & De Plateaux (NL_HAB_136) Status: Natuurlijk. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Riooloverstorten Stedelijke ontwikkeling zware metalen, nutrienten, zuurstof, organisch slib diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's diffuse bronnen Infrastructuur Transport zware metalen, nutrienten, PAK's diffuse bronnen Atmosferische depostitie Transport zware metalen, nutrienten, PAK's regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 37 van 309

238 niet niet niet Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,60 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R5) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. Vanwege fouten in de maatlat van 009 is de macrofytenmaatlat (als onderdeel van kwaliteitselement Overige waterflora) voor de beken sterk aangepast. De berekende toestand 009 en 014 zijn niet eenduidig te vergelijken. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 38 van 309

239 niet niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) benzo(ghi)peryleen Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de grensoverschrijdende belasting geen knelpunt meer vormt 4. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn) buiten beschouwing wordt gelaten. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 39 van 309

240 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eindhoven Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 3,4 Gemeente Eindhoven:BLOEMENBUURT ZUID 3,4 ha herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering:,9 1, Tongelreep 010, 0,7 km Tongelreep Brabantia 014 1,9 km (staat in SGBP met 1,1 km in periode en,5 km in periode ). Motivatie: 0,8 km in planning naar voren getrokken ivm uitvoeringskansen in combinatie met ander traject. Bepalen af te koppelen oppervlak Valkenswaard doorlopende actie, in bedrijfsvoering verankerd tot 030 ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Valkenswaard ) stuks Bepalen af te koppelen oppervlak Waalre ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Waalre:Locatiecode was: NL7_T_1 NL7_BO_1 NL99_6_BO_BE Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Waalre ) stuks Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 40 van 309

241 ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Waalre Overleg waterkwaliteit met buren overige instrumentele maatregelen ) stuks Gefaseerd: 1 Er is gezamenlijk een aanvraag ingediend voor grensoverschrijdend project. Er vindt een verkenning plaats van oplossingen voor de aanpak van een fosfaatprobleem in Warmbeek/Tongelreep.Eind 015 zal duidelijk zijn of e (interreg)subsidie is teogekend. Indien ja, dan is project oner subsidieparaplu in uitvoering. Indien niet, dan warschijnlijk in andere vorm, maar meer onzeker, vanwege financien. Bij de fosfaatgroep Warmbeek zullen de oplossingsrichtingen eind 015 naar verwachting duidelijk zijn. Start van concrete maatregelen naar verwachting in 016. ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Eind 013 is een samenwerkingsbijeenkomst geweest met onze Vlaamse partners. Aan Wambeek-Tongelreep stroomgebied wordt prioriteit gegeven. Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 41 van 309

242 Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 4 van 309

243 Maatregelen gepland voor de periode herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied km in SGBP was opgenomen km voor periode ,hiervan is 0,8 km uitgevoerd in de periode SGBP: Ontwikkelen grensoverschrijdend waterkwaliteitsmodel 1 stuks In de Tongelreep (Warmbeek in Vlaanderen) willen we als pilot onderzoek hoe we een grensoverschrijdend waterkwaliteitsmodel kunnen maken samen met onze Vlaamse partners Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 43 van 309

244 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 44 van 309

245 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Tongelreep Code waterlichaam: NL7_T_1_ pagina 45 van 309

246 Factsheet: NL7_Z_1_ Zandleij Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Deelstroomgebied: Zandleij Maas Code: Type: NL7_Z_1_ M1a Waterbeheerder: Status: Kunst Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Provincies: Provincie Noord-Brabant Gemeenten: Haaren, Tilburg, Vught Factsheet KRW v3.36 Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ Nee Versie: factsheets behorende bij de plannen pagina 46 van 309

247 Karakterschets: De Zandleij is een waterlichaam bestaande uit de Zandleij en Zandkantse Leij. De oorsprong van de Zandleij is de RWZI Tilburg. Het effluent bepaald in grote mate de waterkwaliteit van de Zandleij en Zandkantse Leij waar het effluent ook door stroomt. Het waterlichaam is een R5 type. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Loonse en Drunense Duinen & Leemkuilen (NL_HAB_131) Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Rioolwaterzuiveringsinstallaties Stedelijke ontwikkeling Nutrienten, Ammonium, zwevend stof diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen regulering waterbeweging Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 47 van 309

248 niet niet niet niet niet niet niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,55 Overige waterflora (EKR) 0,40 Vis (EKR) 0,60 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0, Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),40 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) ammonium carbendazim imidacloprid linuron zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M1a) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De stikstofnorm is aangepast van 4.0 naar.4 mg N/l. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen opgeschoven (strenger geworden). Op basis van de oude klassengrenzen zou de huidige toestand gelijk zijn gebleven waardoor er geen sprake is van een echte achteruitgang. De Zandleij wordt voor het grootste deel gevoed door effluent van RWZI Tilburg. Deze RWZI functioneert op het randje van haar capaciteit. Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 48 van 309

249 ontoereikend ontoereikend slecht niet ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 49 van 309

250 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Haaren Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4,3 Gemeente Haaren:Trace Langeweg (reconstructie) eind 013 afgerond 4,3 ha Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Haaren Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4,4 4,4 ha Gemeente Haaren:0,7 ha gerealiseerd (Matadorproject begin 01 afgerobnd). 3,7 ha zal niet meer worden afgevoerd naar de Zandleij maar naar de Broekleij. Uitvoering start in najaar 01 Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Haaren Gemeente Haaren - heeft certificaat Duurzaam Terreinbeheer Niveau Zilver 1 stuks Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Tilburg Gemeente Tilburg:Continu proces 1 stuks herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 4 0,4 EVZ Zandleij 010, 3,6 EVZ Zandleij en Koolvense Loop km (In SGBP was 1,5 km opgenomen voor periode en 4, km voor periode ). Motivatie: 3,4 km naar voren gehaald i.v.m. grondpositie en draagvlak Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 50 van 309

251 Onderzoek zink in gebied Zandleij 1 stuks Ingetrokken: 1 Zink is in de Zandelij wel een probleem, maar dat is in ons hele gebied. Dus geen specifiek probleem voor de Zandleij Zink is in de Zandleij wel een probleem, maar dat is in ons gehele gebied. Dus geen specifiek probleem voor de Zandleij Motivatie: Zink is in de Zandelij wel een probleem, maar dat is in ons hele gebied. Dus geen specifiek probleem voor de Zandleij Saneren Zandleij, traject de Brand, NNP De Brand verwijderen vervuilde bagger (m.u.v. eutrofe bagger) Voortgang: m3 Motivering: Saneren Zandleij, traject de Bran Ingetrokken: m3 hoeveelheid te verwijderen baggerspecie bleek iets lager dan voorzien In SGBP stond m3 bagger opgenomen voor periode Er is in totaal m3 bagger verwijderd. Bepalen af te koppelen oppervlak Haaren ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Haaren:Waterkwaliteitspoor opgenomen in vgrp (017 als uitvoering) Bepalen af te koppelen oppervlak Tilburg ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Tilburg:Gestart in 010 als opdracht SWR, gereed november 01 Duurzaam Bouwen overige instrumentele maatregelen Tilburg ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Tilburg:Continu ) stuks Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 51 van 309

252 Verbetermaatregelen riolering aanpakken overstorten gemengde stelsels Tilburg Uitgevoerd: 3 ) stuks ) in totaal 3 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Tilburg:Drie delig: 1) doortrekken overslagriiool, achterhaald door Blauwe Aders, niet meer nodig; ) ombouw zevenheuvelenweg van g.s. naar verbeterd g.s.: gereed; 3) ombouw gs Stappegoor stelsel met retentievoorziening, gereed voor zover ontwikkeling Stappegoor klaar is : maatregel gereed gemeld Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 5 van 309

253 Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 53 van 309

254 Maatregelen gepland voor de periode Herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied OAS Haaren overige immissiemaatregelen Haaren OAS Haarensteijnstraat (bijleggen) Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen Tilburg 0,9 km 1 stuks 1 stuks Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen Waterkwaliteitsspoor Haaren Haaren Reservering diverse maatregelen Onderzoek "Building with Nature" 1 stuks ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 54 van 309

255 In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 55 van 309

256 Maatregelen gepland voor de periode 0-07 Rwzi Tilburg-Noord verminderen belasting RWZI nutrienten 1 stuks Planvorming in 013 Motivatie: In 013 is het onderzoek nog gericht op de planvorming. Verder wordt ook gekeken wat de invloed is van piekemissies. herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 56 van 309

257 Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Zandleij Code waterlichaam: NL7_Z_1_ pagina 57 van 309

258 Factsheet: NL7_Z Broekleij Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Broekleij Code: NL7_Z Deelstroomgebied: Maas Type: M1a Waterbeheerder: Status: Kunst Provincies: Gemeenten: Provincie Noord-Brabant Haaren, Vught Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 58 van 309

259 Karakterschets: De Broekleij is een sloot die zijn oorsprong heeft ten Oosten van Haaren. Vervolgens stroomt de beek door de Natte Natuurparel Helvoirts Broek om vervolgens bij de gevangenis Nieuw Vosseveld in het Drongelens Kanaal uit te komen. De waterloop nu voor een groot gedeelte beschoeid en een pomp bij de N65 moet het water verpompen. Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders biologie overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders biologie, hydromorfologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 59 van 309

260 niet niet niet ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,55 Overige waterflora (EKR) 0,40 Vis (EKR) 0,60 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0, Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),40 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M1a) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 60 van 309

261 ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Er is geen motivering beschikbaar. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 61 van 309

262 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Haaren Voortgang: ha Motivering:,3 1,3 ha Gemeente Haaren:Afkoppelproject Kastanjelaan/Achterstraat Helvoirt zomer 014 afgerond herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 0,1 EVZ Ruysbossche Waterloop door Gemeente in 01 Gefaseerd: 0,9 EVZ Ruiting vertraagd door wijziging plannen Land (in SGBP 1,0 km periode , 6,0 km periode ). 1 km Bepalen af te koppelen oppervlak Haaren ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Haaren:Waterkwaliteitspoor opgenomen in vgrp (017 als uitvoering) Onderzoek foutaansluitingen Vught in bedrijfsvoering verankerd ) stuks Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 6 van 309

263 ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Vught:In GRP als volgt opgenomen: Vervuiling van (in principe schoon) hemelwater doordat vuilwater met foutaansluitingen op hemelwaterbuizen is aangesloten, brengen we meteen onder de aandacht en laten we herstellen. Stimuleren en voorlichten, maar ook handhaven en juridisch afdwingen van burgers (communicatie) is hierbij een voortdurend belangrijk middel. We streven ernaar om zoveel mogelijk hemelwater van het vuilwaterstelsel af te koppelen. We kiezen consequent voor gescheiden riolering. Oftewel: een (functionele) eis aan de DWA-riolering is dat we geen hemelwater inzamelen en transporteren. We hebben geen gemengde riolering. De komende 6 jaar gaan we uit van positieve stimulans en controle via metingen. Uit de monitoring komt naar voren of we naar afloop van deze termijn over gaan op actief opsporen van overgebleven hemelwateraansluitingen en handhavend optreden op overtreding van de verordening. Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 63 van 309

264 Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 64 van 309

265 Maatregelen gepland voor de periode Herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Onderzoek "Building with Nature",9 km ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 65 van 309

266 Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 66 van 309

267 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Broekleij Code waterlichaam: NL7_Z pagina 67 van 309

268 Factsheet: NL99_5C_SD_4_ Eindhovens Kanaal Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Eindhovens Kanaal Code: NL99_5C_SD_4_ Deelstroomgebied: Maas Type: M6a Waterbeheerder: Provincies: Gemeenten:, Waterschap Aa en Maas Provincie Noord-Brabant Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Helmond Status: Kunst Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Nee Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 68 van 309

269 Karakterschets: Het Eindhovens Kanaal heeft een functie van waterverdeling tussen verschillende stroomgebieden en is gegraven. Wateraanvoer komt wisselend van de westzijde en de oostzijde. Het is getypeerd als type M6a, groot ondiep kanaal zonder scheepvaart. Het westelijk deel van het Eindhovens Kanaal ligt binnen het gebied van, het oostelijk deel binnen Waterschap Aa en Maas. verzorgt namens beide waterbeheerders de rapportages voor de KRW voor dit waterlichaam. Beschermde gebieden: Er zijn geen relevante beschermde gebieden voor dit waterlichaam. Status: Kunst Het waterlichaam is door mensen gegraven op een plaats waar voorheen geen water was.. Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Biologie diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater Stedelijke ontwikkeling Zware metalen en regenwaterriolen) diffuse bronnen Atmosferische depostitie Stedelijke ontwikkeling zware metalen overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders Biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 69 van 309

270 Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,40 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) 0,60 Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,15 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),80 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 300 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) 0,65 Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) - Geen Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier M6a) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 70 van 309

271 niet niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen - Geen Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Er is geen motivering beschikbaar. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 71 van 309

272 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 7 van 309

273 Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 73 van 309

274 Maatregelen gepland voor de periode Bijdrage waterschap aan Deltaplan Agrarisch Waterbeheer verminderen emissie nutrienten landbouw Waterschap Aa en Maas Invulling wordt in de planperiode nader vormgegeven Duurzaam terreinbeheer door waterschap verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Waterschap Aa en Maas NVO/EVZ, rest programma-opgave verbreden watergang/-systeem langzaam stromend of stilstaand: NVO groter dan 3m en kleiner dan 10 m Waterschap Aa en Maas ) in totaal 50,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. nog nader toe te kennen aan waterlichamen betreft 90-39,3 = 50,7 km Onderhoud, passend bij inrichting waterloop uitvoeren op waterkwaliteit gericht onderhouds-/maaibeheer (water en natte oever) Waterschap Aa en Maas ) stuks ) stuks ) km ) km ) in totaal 735 km voor het beheergebied waterbeheerder. Betreft gehele gebied, conform beheerplan watergangen. Beheerplan wordt regel geactualiseerd Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek bijdrage groen-blauwe diensten overige instrumentele maatregelen Waterschap Aa en Maas ) stuks Nagaan welke groen-blauwe diensten binnen het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid kan bijdragen aan KRW-doelen Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 74 van 309

275 We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 75 van 309

276 Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km NVO programma vanaf 0 verbreden watergang/-systeem langzaam stromend of stilstaand: NVO groter dan 3m en kleiner dan 10 m Waterschap Aa en Maas ) km ) in totaal 90 km voor het beheergebied waterbeheerder. Naar verwachting zal in de periode van SGBP3 op een aantal locaties verdere herinrichting van oevers nodig zijn om ecologische doelen te realiseren. Locaties en omvang hangen sterk af van de ecologische toestand op dat moment en uitvoering van het maatregelprogramma in De omvang is zeer indicatief, en zal in voorbereiding op het SGBP3 nader in beeld worden gebracht. Vispasseerbaar maken barriere vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. ) stuks 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 76 van 309

277 Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Eindhovens Kanaal Code waterlichaam: NL99_5C_SD_4_ pagina 77 van 309

278 Factsheet: NL99_6_BO_BE_ Midden- en Beneden Dommel Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Midden- en Beneden Dommel Code: NL99_6_BO_BE_ Deelstroomgebied: Maas Type: R6 Waterbeheerder: Provincies: Gemeenten:, Waterschap Aa en Maas Provincie Noord-Brabant Status: Sterk Veranderd Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: 's-hertogenbosch, Boxtel, Eindhoven, Nuenen, Gerwen en Nederwetten, Sint-Michielsgestel, Sint-Oedenrode, Son en Breugel, Vught Nee Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 78 van 309

279 Karakterschets: Het waterlichaam Midden- en Benedendommel omvat het deel van de Dommel benedenstrooms van Eindhoven. Alleen het gedeelte in het stedelijk gebied van Den Bosch (Stadsdommel) ligt in het beheergebied van waterschap Aa en Maas. Het grootste deel van het waterlichaam Midden- en Beneden Dommel ligt in het beheergebied van Waterschap de Dommel. De knip tussen de Boven Dommel en de Midden- en Beneden Dommel is iets opgeschoven. Hij ligt nu op het punt waar het effluent van RWZI Eindhoven instroomt. Het waterlichaam is getypeerd als een R6, langzaam stromende rivier op zand. In Den Bosch komt de Dommel samen met de Aa en Zuid-Willemsvaart in de Dieze (waterlichaam NL38_6J). Ook staat de Dommel in open verbinding met het Drongelens Kanaal (waterlichaamnl38_6h). beheert het grootste deel van dit waterlichaam en draagt zorg voor monitoring en rapportage t.b.v. de Kaderrichtlijn Water. Beschermde gebieden: - Habitatrichtlijn gebied Vlijmens Ven, Moerputten & Bossche Broek (NL_HAB_13) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Hanteren natuurlijk waterpeil in stedelijk gebied True Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Verhogen drainagebasis in stedelijk gebied True Verwijderen waterkeringen True Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 79 van 309

280 Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. De waterhuishouding in het stedelijk gebied is gebaad bij een gereguleerd grondwaterpeil. Oppervlaktewaterpeilen hebben een rechtstreekse invloed op het grondwaterpeil. In lager gelegen gebieden met een stedelijke functie is een tijdelijk hoger grondwaterpeil ongewenst, omdat hierdoor wateroverlast zal ontstaan in bijvoorbeeld kelders en kruipruimten (ongezonde leefomgeving). Een te laag grondwaterpeil is eveneens ongewenst in het stedelijk gebied in verband met de afname van stabiliteit van funderingen (door bijvoorbeeld paalrot) en kades. Verplaatsing van de stedelijke functie (wonen en werken) is doorgaans geen optie: Gezien het beperkt beschikbare areaal voor aanpassing van de gebruiksfunctie in dit in dit gebied alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Oppervlaktewaterpeilen hebben een rechtstreekse invloed op het grondwaterpeil. In lager gelegen gebieden met een stedelijke functie is een hoger grondwaterpeil ongewenst, omdat hierdoor wateroverlast kan ontstaan in bijvoorbeeld kelders en kruipruimten (ongezonde leefomgeving). Juist om dit soort problemen te voorkomen is in het verleden regel drainage aangelegd om de grondwaterstand verder te kunnen reguleren. Het verhogen of verwijderen hiervan leidt in vrijwel alle gevallen tot de eerder genoemde ongewenste verschijnselen. Verplaatsing van de stedelijke functie (wonen en werken) is doorgaans geen optie. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor aanpassing van gebruiksfunctie in dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Het verwijderen van waterkeringen heeft via het mechanisme veiligheid nagenoeg altijd negatieve consequenties op één of meerdere gebruiksfuncties. Omdat het areaal waar schade optreedt bij het verwijderen van de waterkering over het algemeen vele hectaren bedraagt, is het verplaatsen van gebruiksfuncties alleen tegen onevenredig hoge kosten mogelijk. Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten - technisch onhaalbaar Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 80 van 309

281 . Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect puntbronnen Rioolwaterzuiveringsinstallaties Stedelijke ontwikkeling Nutrienten, Ammonium, zwevend stof diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Anders Vis, Macrofauna overige belastingen Andere antropogene belastingen Anders Nutrienten, bestrijdingsmiddelen en zware metalen 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 81 van 309

282 niet niet niet ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,55 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R6) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 8 van 309

283 ontoereikend ontoereikend ontoereikend niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend niet Chemische toestand Ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) kwik Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft Overschrijding van kwik wordt veroorzaakt door één extreme waarde in 01 en één extreme waarde in 013. Mogelijk contaminatie tijdens analyse. Alle andere waarden zijn lager dan de detectielimiet. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 83 van 309

284 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Aanleg bergbezinkleiding aanpakken overstorten gemengde stelsels Boxtel 1 stuks Gemeente Boxtel:is opgenomen in GRP In overleg met waterschap wordt thans bekeken of uitvoering doorgaat of wordt vervangen door alternatief gebaseerd op emissiespoor. aanpassen Verdeelwerk aanpassen streefpeil. Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eindhoven Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 3,7 Gemeente Eindhoven:SCHUTTERSBOS Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eindhoven Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4,7 Gemeente Eindhoven:KRUIDENBUURT LAKERLOPEN Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Eindhoven Voortgang: ha Motivering: Uitgevoerd: 4,5 Gemeente Eindhoven: HOLTROPLAAN 1 stuks 3,7 ha 4,7 ha 4,5 ha Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 84 van 309

285 Baggeren Oude Gracht en andere stadswateren verwijderen vervuilde bagger (m.u.v. eutrofe bagger) Eindhoven Voortgang: m3 Motivering: Uitgevoerd: m3 Gemeente Eindhoven:in origineel bestand werd alleen gesproken over oude gracht; onduidelijk is welke andere stadswateren het betreft. Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Boxtel Gemeente Boxtel Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Eindhoven Gemeente Eindhoven Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Son en Breugel Gemeente Son en Breugel:DOB Zilver 1 stuks 1 stuks 1 stuks Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Schijndel 1 stuks Gemeente Schijndel:We gaan voor dit jaar (en volgende; waarschijnlijk tot en met 015) een nieuw bestek maken voor onkruidbestrijding op verhardingen.tim Verhagen heeft laten weten dat dit een doorlopende maatregel is dat in de bedrijfsvoering is opgenomen. In het bestek zijn prestaties opgenomen als de spuiter overstapt op milieuvriendelijke producten. Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 85 van 309

286 herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 3,6 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 3,6 15,3 Dommel door Eindhoven, 7,4 Dommel door Boxtel, 0,9 km De Hogt (in SGBP 15,8 kmin periode en 16,6 km in periode ) Motivatie: 7,8 km extra in deze periode: Afwijkingen deels doordat traject in planning naar voren getrokken ivm uitvoeringskansen voor in combinatie met ander traject (Dommel door eindhoven) en deels om mee te liften met kansen door samenwerking met derden (De Hogt). OAS cluster Eindhoven OAS cluster Sint-Oedenrode 1 stuks 1 stuks Slibvang in Beneden Dommel overige beheersmaatregelen Gefaseerd: 1 Uitvoering naar verwachting pas in 016 gereed 1 stuks In SGBP ( ) 1 stuks opgenomenuitvoering start in 015 maar loopt naar verwachting door naar 016 vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken uitgevoerd 013 Dommel door Eindhoven Opname in SGBP 1 stuks in periode stuks Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 86 van 309

287 Waterbodemonderzoek oude meanders 1 stuks Ingetrokken: 1 De sanering van deze waterbodems is gezien de gebiedsvisie ABdK geen urgentie meer. Inmiddels hebben zich ecologische waarden ontwikkeld in deze meanders waardoor saneren of baggeren niet doel meer is. Waterbodemsanering Dommel in Boxtel verwijderen vervuilde bagger (m.u.v. eutrofe bagger) Voortgang: m3 Motivering: Uitgevoerd: Dommel door Boxtel In SGBP ( ) m m3 waterbodemsanering Midden Dommel verwijderen vervuilde bagger (m.u.v. eutrofe bagger) Voortgang: m3 Motivering: Dommel door Eindhoven (in SGBP m3 bagger) Motivatie 57000m3 bagger extra: hoeveelheid te verwijderen slib is aanzienlijk hoger gebleken dan voorzien. Aanleg retentievoorziening aanpakken overstorten gemengde stelsels Son en Breugel Ingetrokken: 1 Alternatief wordt opgevoerd voor ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Son en Breugel:Studie over alternatief, realisatie pas na 017 Bepalen af te koppelen oppervlak Boxtel m3 ) stuks ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Boxtel:programmering afkoppeling verhard oppervlak is opgenomen in GRP en in uitvoering Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 87 van 309

288 Bepalen af te koppelen oppervlak Son en Breugel ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. ) stuks Bepalen af te koppelen oppervlak st Michielsgestel ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente st Michielsgestel:Code was voorheen: NL99_6_BO_BE NL7_L_ NL7_BE_1, St Michielsgestel Motivatie: gecombineerd met in VGRP geplande rioolvervangingen Bepalen af te koppelen oppervlak Someren ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Someren ) stuks Convenant Duurzaam Bouwen overige instrumentele maatregelen Son en Breugel ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Son en Breugel. Motivatie: convenant GPR -gebouw ondertekend. Onderzoek foutaansluitingen Vught in bedrijfsvoering verankerd ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Vught:In GRP als volgt opgenomen: Vervuiling van (in principe schoon) hemelwater doordat vuilwater met foutaansluitingen op hemelwaterbuizen is aangesloten, brengen we meteen onder de aandacht en laten we herstellen. Stimuleren en voorlichten, maar ook handhaven en juridisch afdwingen van burgers (communicatie) is hierbij een voortdurend belangrijk middel. We streven ernaar om zoveel mogelijk hemelwater van het vuilwaterstelsel af te koppelen. We kiezen consequent voor gescheiden riolering. Oftewel: een (functionele) eis aan de DWA-riolering is dat we geen hemelwater inzamelen en transporteren. We hebben geen gemengde riolering. De komende 6 jaar gaan we uit van positieve stimulans en controle via metingen. Uit de monitoring komt naar voren of we naar afloop van deze termijn over gaan op actief opsporen van overgebleven hemelwateraansluitingen en handhavend optreden op overtreding van de verordening. Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 88 van 309

289 Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 89 van 309

290 Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Er zijn geen overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 90 van 309

291 Maatregelen gepland voor de periode Afkoppelen verhard oppervlak zuiveren + afkoppelen verhard oppervlak Boxtel 1 ha In het GRP 015 zal een nieuwe taakstelling worden opgenomen t.a.v. af te koppelen hemelwater van verhard oppervlak. Daarom fictieve grootheid 1. Slibvang in Beneden Dommel overige beheersmaatregelen Uitvoering start in 015, loopt in door in 016. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen Boxtel 1 stuks 1 stuks Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren, Meten, Modelleren, Maatregelen Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Eindhoven 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma Waterportaal ZuidOostBrabant overige immissiemaatregelen Son en Breugel 1 stuks Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. Bijdrage waterschap aan Deltaplan Agrarisch Waterbeheer verminderen emissie nutrienten landbouw Waterschap Aa en Maas Invulling wordt in de planperiode nader vormgegeven Duurzaam terreinbeheer door waterschap verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Waterschap Aa en Maas ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 91 van 309

292 NVO/EVZ, rest programma-opgave verbreden watergang/-systeem langzaam stromend of stilstaand: NVO groter dan 3m en kleiner dan 10 m Waterschap Aa en Maas ) in totaal 50,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. nog nader toe te kennen aan waterlichamen betreft 90-39,3 = 50,7 km Onderhoud, passend bij inrichting waterloop uitvoeren op waterkwaliteit gericht onderhouds-/maaibeheer (water en natte oever) Waterschap Aa en Maas ) km ) km ) in totaal 735 km voor het beheergebied waterbeheerder. Betreft gehele gebied, conform beheerplan watergangen. Beheerplan wordt regel geactualiseerd Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek bijdrage groen-blauwe diensten overige instrumentele maatregelen Waterschap Aa en Maas ) stuks Nagaan welke groen-blauwe diensten binnen het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid kan bijdragen aan KRW-doelen Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 9 van 309

293 In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 93 van 309

294 Maatregelen gepland voor de periode 0-07 Rwzi Eindhoven verminderen belasting RWZI nutrienten 1 stuks Beekherstel programma vanaf 0 verbreden (snel) stromend water / hermeanderen, NVO groter dan 3 m en kleiner dan 10 m Waterschap Aa en Maas ) km ) in totaal 70 km voor meerdere waterlichamen. Naar verwachting zal in de periode van SGBP3 op een aantal locaties verder beekherstel nodig zijn om ecologische doelen te realiseren. Locaties en omvang hangen sterk af van de ecologische toestand op dat moment en uitvoering van het maatregelprogramma in De omvang is zeer indicatief, en zal in voorbereiding op het SGBP3 nader in beeld worden gebracht. herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km NVO programma vanaf 0 verbreden watergang/-systeem langzaam stromend of stilstaand: NVO groter dan 3m en kleiner dan 10 m Waterschap Aa en Maas ) km ) in totaal 90 km voor het beheergebied waterbeheerder. Naar verwachting zal in de periode van SGBP3 op een aantal locaties verdere herinrichting van oevers nodig zijn om ecologische doelen te realiseren. Locaties en omvang hangen sterk af van de ecologische toestand op dat moment en uitvoering van het maatregelprogramma in De omvang is zeer indicatief, en zal in voorbereiding op het SGBP3 nader in beeld worden gebracht. Vispasseerbaar maken barriere vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. ) stuks 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 94 van 309

295 Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Midden- en Beneden Dommel Code waterlichaam: NL99_6_BO_BE_ pagina 95 van 309

296 Factsheet: NL99_BRA_01_KD Kleine Dommel/Sterkselse Aa Deze factsheet bevat relevante informatie over het waterlichaam met uitzondering van landelijke maatregelen. Iedere overheid is verantwoordelijk voor het deel van de inhoud, dat conform de omschrijving in het Waterbesluit en in het Besluit kwaliteitseisen en monitoring water tot haar bevoegdheden behoort. 1. Basisgegevens Dit onderdeel beschrijft de kenmerken en de status van het waterlichaam en geeft informatie over de beschermde gebieden, die een relatie met het waterlichaam hebben. Naam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code: NL99_BRA_01_KD Deelstroomgebied: Maas Type: R5 Waterbeheerder: Provincies: Gemeenten:, Status: Sterk Veranderd Waterschap Peel en Maasvallei Wateronttrekking t.b.v. menselijke consumptie: Provincie Noord-Brabant, Provincie Limburg Cranendonck, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Heeze-Leende, Nederweert, Nuenen, Gerwen en Nederwetten, Someren Nee Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 96 van 309

297 Karakterschets: De Kleine Dommel/Sterkselse Aa is een waterlichaam bestaande uit de Kleine Dommel, Sterkselse Aa en Sterksels Kanaal. Een gedeelte van het stroomgebied van dit waterlichaam ligt in Limburg. Het waterlichaam is een R5 type. Beschermde gebieden: - Vogelrichtlijngebied Strabrechtse Heide & Beuven (NL_VOG_137) - Habitatrichtlijn gebied Strabrechtse Heide & Beuven (NL_HAB_137) Status: Sterk Veranderd De volgende ingrepen liggen ten grondslag aan het sterk veranderde karakter van het waterlichaam: - Kanalisatie, normalisatie, stabilisatie geul en oeverversterking Hydromorfologische herstelmaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden vanwege significante negatieve effecten aan gebruiksfuncties en/of milieu in bredere zin: Maatregelen wel beschouwd, niet uitvoerbaar Hanteren natuurlijk waterpeil in agrarisch gebied gebruiksfuncties Milieu in brede zin Scheepvaart, havens, recreatie Activiteiten waarvoor water wordt opgeslagen Waterhuishouding en bescherming tegen overstromingen True Overige duurzame activiteiten Verhogen drainagebasis in agrarisch gebied True Motivering per gebruiksfunctie: Gebruiksfunctie: Motivering: Waterhuishouding, bescherming tegen overstromingen, afwatering De waterhuishouding in gebieden met een intensief agrarische functie vraagt om een gereguleerd grondwaterpeil. In gebieden met een landbouwfunctie betreft het bijvoorbeeld de teelt van gewassen die optimaal renderen bij een bepaalde grondwaterstand, maar ook aan de berijdbaarheid van percelen die nodig is voor een e bedrijfsvoering. Het dempen van waterlopen of het verhogen van de drainagebasis heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoord en opbrengstderving aan de orde is. Bovendien leiden de afgenomen mogelijkheden voor waterafvoer ertoe dat regenwater plaatselijk lang op het land blijft staan. Een natuurlijke fluctuatie van het peil heeft tot gevolg dat de optimale waterhuishoudkundige situatie wordt verstoort en opbrengstderving aan de orde is. De ontstane opbrengstderving is meestal niet te mitigeren door bewezen aanpassingen in de e landbouwpraktijk. Gezien het beperkt beschikbare areaal voor verplaatsing van de gebruiksfunctie is dit alleen mogelijk tegen onevenredig hoge kosten. Beschouwde alternatieven: Alternatieven voor de ingrepen die hebben geleid tot het sterk veranderde karakter van het waterlichaam zijn beschouwd, maar deze zijn verworpen om de volgende reden(en): - onevenredig hoge kosten Motivering: Geen uitvoerbare/betaalbare alternatieven beschikbaar Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 97 van 309

298 . Belastingen en effecten van menselijke activiteiten Voor de analyse van een waterlichaam wordt gebruik gemaakt van de DPSIR methode: Drivers - Pressures - State - Impact - Responses. Bepaalde functies (D) zorgen voor een belasting (P) die invloed heeft op de toestand (S) en het functioneren van het waterlichaam (I), die vragen om een respons (R) via maatregelen en/of toepassing van een uitzondering. Dit blok beschrijft de significante belastingen (P) door gebruiksfuncties (D) op het waterlichaam en geeft informatie over de effecten (I) ervan. Bij de volgende onderdelen komen S, I en R aan bod. Menselijke activiteiten en effecten Categorie Belasting Functie Effect diffuse bronnen Landbouwactiviteiten Landbouw Nutrienten, bestrijdingsmiddelen diffuse bronnen Run-off (afstromend wegwater en regenwaterriolen) Stedelijke ontwikkeling zware metalen, PAK's regulering waterbeweging Verdwijnen watersysteem voor hoogwaterbescherming en door klimaatverandering Hoogwaterbescherming biologie regulering waterbeweging regulering waterbeweging Dammen, dijken, kribben en stuwen - anders / overig Fysieke wijziging watersysteem - anders / overig Anders Anders Vis, Macrofauna biologie 3. Dit onderdeel beschrijft doelen en toestand (S) van het waterlichaam. Daarbij wordt gemotiveerd indien wordt afgeweken van nationaal vastgestelde doelen en indien de toestand achteruit gaat. Duidelijk wordt voor welke biologische groepen en stoffen het waterlichaam niet (I). De prognose 07 is een eerste ambtelijke inschatting. Deze prognose is geen onderdeel geweest van de ontwerp-plannen en daarom nu niet overal bestuurlijk vastgesteld. Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 98 van 309

299 niet niet niet niet niet ontoereikend ontoereikend Ecologische toestand Biologie GEP Macrofauna (EKR) 0,60 Overige waterflora (EKR) 0,60 Vis (EKR) 0,45 Fytoplankton (EKR) Algemeen fysische chemie Fosfor totaal (zomergemiddelde) (mg P/l) 0,11 Stikstof totaal (zomergemiddelde) (mg N/l),30 DIN (winterperiode) (mg N/l) Zoutgehalte (zomergemiddelde) (mg Cl/l) 150 Temperatuur (max. waarde) (gr.c) 5,0 Zuurgraad (zomergemiddelde) (-) 5,5-8,5 Zuurstofverzadiging(sgraad)(zomergemiddelde) (%) Doorzicht (zomergemiddelde) (m) Specifieke verontreinigende stoffen (normoverschrijding) linuron zink Legenda: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet leeg = geen gegevens : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Afhankelijk van het type KRW-waterlichaam dat gebruikt is voor de toestandsbeoordeling (het doeltype, hier R5) zijn bepaalde maatlatten niet van toepassing. Deze maatlatten zijn met in de toestandskolommen gemarkeerd. A: Er is sprake van achteruitgang van de toestand ten opzichte van 009 Motivering ecologische toestand: Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 99 van 309

300 ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet ontoereikend ontoereikend niet De vismaatlat voor de beken is duidelijk strenger geworden en geeft lagere EKR's. De doelen (GEP's) zijn hier op aangepast waardoor het doelgat niet is gewijzigd. Na uitvoering van alle maatregelen, gecombineerd met een e waterkwaliteit, blijven de doelen gewoon haalbaar. De geconstateerde achteruitgang is dus geen echte achteruitgang, maar een rekenkundig gevolg van een strengere maatlat. De stikstofnorm is voor de beken aangepast van 4.0 naar.3 mg N/l. Op basis daarvan zijn ook de onderliggende klassengrenzen opgeschoven (strenger geworden). Op basis van de oude klassengrenzen zou de huidige toestand gelijk zijn gebleven waardoor er geen sprake is van een echte achteruitgang. Totaal stikstof haalt de norm net niet. De Kleine Dommel wordt beinvloed door landbouw in bovenstrooms afwaterende beken zoals landbouwbeek de Peelrijt. N-totaal is de laatste jaren verbeterd en scoort de laatse jaren zelfs (zeer) in de Sterkselsche Aa. Chemische toestand Niet-ubiquitaire stoffen - Geen Niet-ubiquitaire stoffen (normoverschrijding) Motivering chemische toestand: Voor zowel Chemie als Ecologie is de toestand 07 enkel op orde: 1. Mits het beleid inzake nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen voldoende effectief is. Mits rekening gehouden wordt met de hersteltijd die de natuur, na ingrepen, nodig heeft 3. Mits de grensoverschrijdende belasting geen knelpunt meer vormt 4. Mits de historische verontreinigingen vanuit de Kempen (Zn) buiten beschouwing wordt gelaten. Eindoordeel Chemie Chemie totaal Ubiquitaire stoffen Niet-Ubiquitaire stoffen Ecologie Ecologie totaal Biologie totaal Fysische chemie Specifieke verontreinigende stoffen Legenda: - Chemie: blauw = / rood = niet / niet - Ecologie: blauw = zeer / groen = geel = oranje = ontoereikend rood = slecht / niet : deze toestandsbeoordeling betreft een expertoordeel. Onder ubiquitaire stoffen wordt verstaan: stoffen waarvan de productie of het gebruik al is verboden, maar die vanwege persistentie nog lang in het milieu zullen voorkomen. Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 300 van 309

301 4. Maatregelen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn (R). Er zijn landelijke en gebiedsgerichte maatregelen. De landelijke maatregelen staan in het maatregelprogramma bij het stroomgebiedbeheerplan. Gebiedsgerichte maatregelen staan hieronder in tabellen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015. overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m maatregelen gepland voor de periode maatregelen gepland voor de periode 0-07 Verder is aangegeven wanneer een maatregel is gericht op de opgave op grond van een beschermd gebied. Maatregelen in SGBP 009 voor de periode t/m 015 Bepalen af te koppelen oppervlak Geldrop-Mierlo Duurzaam onkruidbeheer verminderen emissie gewasbeschermingsmiddelen stad Someren Gemeente Someren 1 stuks 1 stuks herinrichting watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m 5,5 km Voortgang: km Motivering: Uitgevoerd: 4,3, Beekherstel Zegge Geldrop 014,,1 km Beekherstel Kleine Dommel 015 Gefaseerd: 1, Deel van projecten liggen stil in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak in streek. (in SGBP 5,5 km) Saneren overstort aanpakken overstorten gemengde stelsels Heeze-Leende Uitgevoerd: Gemeente Heeze-Leende vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken 1 stuks Collse Watermolen 015 stuks 3 stuks Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 301 van 309

302 Gefaseerd: Deel van projecten liggen stil in verband met grondposities (EHS discussie) en draagvlak in streek. Opwettense Watermolen is in planning naar 016 geschoven. (opgenomen in SGBP 3 stuks) stuks gefasteerd Bepalen af te koppelen oppervlak Cranendonck ) stuks ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Cranendonck:Voortgaand proces in relatie tot de hemelwaterzorgplicht Wordt afgerond in 015 Onderzoek foutaansluitingen Cranendonck ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. wordt in 015 afgerond ) stuks Overleg waterkwaliteit met buren overige instrumentele maatregelen ) stuks Gefaseerd: 1 Er is gezamenlijk een aanvraag ingediend voor grensoverschrijdend project. Er vindt een verkenning plaats van oplossingen voor de aanpak van een fosfaatprobleem in Warmbeek/Tongelreep.Eind 015 zal duidelijk zijn of e (interreg)subsidie is teogekend. Indien ja, dan is project oner subsidieparaplu in uitvoering. Indien niet, dan warschijnlijk in andere vorm, maar meer onzeker, vanwege financien. Bij de fosfaatgroep Warmbeek zullen de oplossingsrichtingen eind 015 naar verwachting duidelijk zijn. Start van concrete maatregelen naar verwachting in 016. ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Eind 013 is een samenwerkingsbijeenkomst geweest met onze Vlaamse partners. Aan Wambeek-Tongelreep stroomgebied wordt prioriteit gegeven. Overstortregistratie Cranendonck ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Gemeente Cranendonck:3 deelprojecten ) stuks Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 30 van 309

303 Verbetermaatregelen riolering aanpakken overstorten gemengde stelsels Geldrop-Mierlo ) in totaal 1 stuks voor meerdere waterlichamen. Locatiecode was: NL7_SD_3 NL99_BRA_01_KD_ Onderzoek eutrofe sliblaag Onderzoek herkomst en maatregelen diverse voorkomende bestrijdingsmiddelen Onderzoek Kwaliteitsbaggeren (O) Onderzoek naar gevolgen waterbodemkwaliteit van voormalige lozingen ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks ) stuks Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 303 van 309

304 Onderzoek naar locatie, omvang en maatregelen mbt ontoelaatbare risico's door vervuilde waterbodems ) stuks Onderzoek waterbodem achter overstorten ) stuks Gefaseerd: 1 Sommige deelprojecten zijn afgerond. De andere deelprojecten zijn nog in uitvoering. Deze worden in 016 afgerond. De inventarisatie (knelpunten) is afgerond. Planvoorbereiding aanpak knelpunten start daarna. Onderzoek zuurstof bevorderende maatregelen Demo is gerealiseerd Pilot oppervlaktewater-beluchting is uitgevoerd; demo in voorbereiding. ) stuks Uitwerking waterkwaliteitsspoor waterschap en gemeenten ) stuks Gefaseerd: 1 In uitvoering met afgeleide doelen voor overige wateren. De knelpuntenanalyse overige wateren is afgerond. In 016 start het overleg met de gemeenten over de aanpak van probleemlocaties. vasthouden water in haarvaten vasthouden water in haarvaten van het systeem Waterschap Peel en Maasvallei Voortgang: ha Motivering: ) ha ) in totaal 1 ha voor het beheergebied waterbeheerder. helft van netto kosten Waterschap verdrogingsbestrijding in ILG-convenant voor N000 (rest TOP-gebieden). 4/7 deel hiervan "Bedoeld: antiverdrogingsmaatregelen binnen de Integrale GebiedsUitwerkingen: sarsven en de Banen, Heidsche Peel, Mariapeel. Hoeveelheid hectares nog niet bekend (daarom door PT fictief op 1 gezet)." Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 304 van 309

305 Overige maatregelen uitgevoerd in de periode t/m 015 totaalpakket Heukelomsche beek ) km verbreden (snel) stromend water / hermeanderen, NVO groter dan 3 m en kleiner dan 10 m Waterschap Peel en Maasvallei ) in totaal 4,1 km voor het beheergebied waterbeheerder. Heukelomsche beek. Maakt geen deel uit van een waterlichaam. Uitvoeringsovereenkomst is ondertekend in 011 totaalpakket Tielebeek ) km verbreden (snel) stromend water / hermeanderen, NVO groter dan 3 m en kleiner dan 10 m Waterschap Peel en Maasvallei ) in totaal 1,8 km voor het beheergebied waterbeheerder. Tielebeek. Maakt geen onderdeel uit van een waterlichaam "Bendenloop is in voorbereiding als sectoraal project door WPM. Overige deel is onderdeel van de Integrale GebiedsUitwerking Lob van Gennep. Dit project stagneert.".4 km van dit project zal uiteindelijk worden gefaseerd (wordt gerealiseerd door derden. Theunissen zand en grind als onderdeel van grindwinning. wordt gerealiseerd ikv afwerking grindwinning) totaalpakket Wilderbeek, Venlose molenbeek ) km verbreden (snel) stromend water / hermeanderen, NVO groter dan 3 m en kleiner dan 10 m Waterschap Peel en Maasvallei ) in totaal 1,8 km voor het beheergebied waterbeheerder. Wilderbeek en Venlose Molenbeek. Deze beken maken geen deel uit van een waterlichaam Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 305 van 309

306 Maatregelen gepland voor de periode Herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied vispasseerbaar maken barrière vispasseerbaar maken kunstwerken Habitatrichtlijn gebied, Vogelrichtlijngebied Effectiviteit Maatregelen Waterschap Peel en Maasvallei 6 km 4 stuks ) stuks Ten behoeve van onderbouwing van doelbereik in 01 en 07 wordt nader onderzoek uitgevoerd naar de effectiviteit van mogelijke maatregelen. Dit geld voor ALLE stroomgebieden. Daar waar we de doelstellingen niet dreigen te behalen, moeten we kijken of we begrijpen waarom niet. Als we weten waarom niet kunnen we maatregelen nemen. Als we nog niet begrijpen waarom niet, willen we verder onderzoek plegen om dit te achterhalen. Onderzoek "Building with Nature" ) stuks Verkenning naar alternatieve herstelmaatregelen in het project "building with nature" Onderzoek maatregel-effect relaties ) stuks We willen meer inzicht in de effecten van maatregelen. Denk aan het effect van beschaduwing op de ecologie in een beek of het effect van een bufferstrook op de waterkwaliteit. Onderzoek naar effect microverontreinigingen ) stuks We willen inzicht krijgen in de verspreiding van microverontreinigingen en het effect ervan op de ecologie. Het gaat dan om de zogenaamde nieuwe stoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Onderzoek toxiciteit metalen ) stuks Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 306 van 309

307 In vervolg op de tweedelijnstoetsing doen we een nadere analyse naar de biobeschikbaarheid van metalen en het effect ervan op de ecologie. RWZI Weert verminderen belasting RWZI nutrienten Waterschap Peel en Maasvallei ) stuks Aanpassen biologie voor verdere nutriëntenverwijdering. RWS heeft de rwzi Weert ook opgenomen in hun maatregelenprogramma (omdat er geloosd wordt op rijkswater, Zuid-Willemsvaart), maar niet als initiatiefnemer. Bij deze neemt het waterschap als initiatiefnemer de uitvoeringsmaatregel op Uitwerken doel en afgestemd maatregelprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes in de werkeenheden Doel Waterbeheer "Meijerij" en "Hart van Brabant": Uitwerken tot een doel (en afgestemd) maatregelprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Uitwerken gezamenlijk investeringsprogramma overige immissiemaatregelen ) stuks Met de gemeentes van de Werkeenheid Doel Waterbeheer "Waterportaal": Uitwerken en (deels) implementeren van gezamenlijk investeringsprogramma en afspraken over beheer afvalwaterketen gericht op het behalen van ecologische doelstellingen vanuit de KRW. Hierbij is de 4M-aanpak leidend: Monitoren Meten Modelleren Maatregelen. De 4M-en beslismethodiek, bestaat uit een viertal stappen: 1. Monitoren: bepalen hoe het watersysteem er voor staat en wat belemmeringen zijn.. Meten: vaststellen meetbehoefte en uitvoeren meetprogramma in riolering, RWZI en watersysteem. 3. Modelleren: ontwikkelen rekeninstrument voor bepalen effectiviteit van maatregelen. 4. Maatregelen: bepalen van een kosteneffectief maatregelenpakket. De methodiek wordt cyclisch doorlopen waarbij maatregelen worden geïmplementeerd en de cyclus weer wordt doorlopen om het effect ervan vast te stellen en zo nodig aanvullende maatregelen te nemen. Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 307 van 309

308 Maatregelen gepland voor de periode 0-07 herinrichten watergangen verbreden (snel) stromend water/ hermeanderen, NVO groter dan 10 m ) in totaal 9,7 km voor het beheergebied waterbeheerder. ) km Vispasseerbaar maken barriere ) stuks vispasseerbaar maken kunstwerken ) in totaal 33 stuks voor het beheergebied waterbeheerder. 5. Toepassing uitzonderingen Als de toestand niet aan de doelen kunnen aanvullende maatregelen nodig zijn, maar er kan ook van een uitzondering gebruik gemaakt worden (R). De KRW biedt ruimte om af te wijken van de doelen. Zo kan de realisatie van doelen worden gefaseerd en kunnen doelen worden verlaagd. Ook mag rekening worden gehouden met bepaalde nieuwe ontwikkelingen. Dit alles moet wel passen binnen de randvoorwaarden van de richtlijn. Het gebruik van deze uitzonderingen en de motiveringen hierbij worden hier weergegeven. Fasering van doelbereik tot na 01 Voor alle stoffen en kwaliteitselementen waarvoor in onderdeel '3. Doelen en toestand' is aangegeven dat de prognose voor 01 niet "" is, is fasering aan de orde. Onevenredig kostbaar Technisch onhaalbaar Ecologie toestand of potentieel Ecologie toestand of potentieel Motivering per motiveringsgrond: Onevenredig kostbaar Er is sprake van een gefaseerde uitvoering van de maatregelen op basis van haalbaarheid en betaalbaarheid, passend bij een gede tariefontwikkeling. De onderbouwing daarvan is beschreven in de financiële paragraaf van het Waterbeheerplan van. Een hoger investeringsvolume in deze planperiode zou leiden tot grotere tariefstijging die bestuurlijk als onevenredig hoog (disproportioneel) wordt beschouwd. Het investeringsvolume uit het WBP is gericht op integraal watersysteemherstel en draagt daarmee bij aan meerdere watersysteemdoelen. Uitsplitsing van de kosten naar de verschillende doelen is daarom niet exact mogelijk. Technisch onhaalbaar Het is niet mogelijk om alle geplande maatregelen op dusdanig korte termijn uit te voeren zodat reeds in 01 aan alle ecologische doelen wordt voldaan. Doelverlaging Conform beleidsafspraken wordt voor 01 niet overgegaan tot doelverlaging. Tijdelijke achteruitgang Wordt er beroep gedaan op art. 4.6 KRW m.b.t. tijdelijke achteruitgang? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.6 KRW. Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 308 van 309

309 Nieuwe ontwikkelingen Wordt er beroep gedaan op art. 4.7 KRW m.b.t. nieuwe veranderingen in fysische omstandigheden van het waterlichaam? Er wordt geen beroep gedaan op art. 4.7 KRW. Naam waterlichaam: Kleine Dommel/Sterkselse Aa Code waterlichaam: NL99_BRA_01_KD pagina 309 van 309