Controlerende taak en Informatie

Transcriptie

1 Controlerende taak en Informatie Raad op Zaterdag 17 mei 2014 Den Haag Harro Spanninga, Taskforce BID Hans Versteeg, VNG

2 Informatie is overal

3 Informatie is geld

4 Informatie is lastig

5

6 Informatie is belangrijk Drie voorbeelden: 1. Informatiebeveiliging & hackers 2. Toezichtsrol Gemeenteraad (Wet Revitalisering Generiek Toezicht) 3. Privacy in Sociaal Domein

7 Willen en moeten INFORMATIEBEVEILIGING

8 Taskforce Bestuur & Informatieveiligheid Dienstverlening Geïnitieerd door minister Plasterk N.a.v. Rapport Onderzoeksraad voor Veiligheid over DigiNotar Gestart per 13 februari 2013 Actief voor een periode van twee jaar Focus op bestuur & topmanagement Bouwt voort op bestaande initiatieven en is gericht op

9 Digitale dreigingen

10

11

12 Zwarte markt in hacks en gestolen data Prijs zero day exploits 2012 Adobe Reader $5,000 $30,000 Android $30,000 $60,000 Chrome or Internet Explorer $80,000 $200,000 Firefox or Safari $60,000 $150,000 Flash or Java Browser Plug-ins $40,000 $100,000 ios $100,000 $250,000 Mac OSX $20,000 $50,000 Microsoft Word $50,000 $100,000 Windows $60,000 $120,000 Bron: Rand Corporation, Markets for Cybercrime Tools and Stolen Data, 2014

13 Verantwoordelijkheid nemen Belangrijkste twee ontwikkelingen binnen het gemeentelijk domein: 1. Oprichting Informatiebeveiligingsdienst (IBD) 2. Verplichtende Zelfregulering Informatieveiligheid (Resolutie)

14 Verantwoordelijkheid nemen Belangrijke ontwikkelingen binnen het gemeentelijk domein: 1. Oprichting Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten (IBD) 2. Verplichtende Zelfregulering Informatieveiligheid (VNG Resolutie Informatieveiligheid)

15 VNG Resolutie Informatieveiligheid 1. Informatieveiligheid onderdeel van collegeambities 2. Verankering op agenda, paragraaf in jaarverslag 3. BIG als hét gemeentelijke normenkader 4. Informatieveiligheidsbeleid (BIG) met eigenstandige risicoafwegingen 5. Borging door aansluiting P&C-cyclus: leren en cyclisch ontwikkelen organisatie 6. Transparantie door wsjg.nl, peer reviews en interbestuurlijke visitatiecommissie

16 Wat zijn de uitgangspunten? 1. Baseline (BIG) als normenkader 2. Verlagen audit/monitorlast (ENSIA) 3. Interbestuurlijke visitatiecommissie gefinancierd door Rijk 4. Tijd voor implementatie 5. Helderheid werkbare meldplichten 6. Beperking wet- en regelgeving Informatieveiligheid op agenda bij leveranciers

17 Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten (IBD) Doelen IBD: - Bewustwording - Incidentpreventie, -detectie en -coördinatie - Projecten op informatiebeveiligingsvlak Dienstverlening IBD: - Generieke dienstverlening voor elke gemeente en specifieke dienstverlening voor aangesloten gemeenten - Helpdesk voor alle vragen en melding incidenten

18 Wat kunt u doen? Informatieveiligheid in collegeprogramma Maak één portefeuillehouder verantwoordelijk, vraag om regelmatige update Sluit aan bij landelijke kaders en normen (de Baseline Informatiebeveiliging Gemeenten oftewel BIG) Zorg dat de gemeente officieel aansluit bij de IBD

19 Informatie en de gemeenteraad als toezichtshouder WET REVITALISERING GENERIEK TOEZICHT

20 Drie rollen 1. Volksvertegenwoordiger 2. Kadersteller 3. Controleur

21 Medebewind Uitvoering ligt bij rijk en gemeenten Toezicht is nodig

22 Brede Controle Rechtmatigheid (wettelijke criteria, toezichtindicatoren) Doeltreffendheid (maatschappelijk resultaat, opgave, prognose, burgeroordelen, output) Doelmatigheid (bedrijfsvoering, financiën, kwaliteit, output)

23 Ministerie Ministerie Ministerie Ministerie Inspectie Provincie Provincie Inspectie Inspectie Gemeente Interbestuurlijk toezicht

24 Versterken Horizontale Verantwoording 1 e lijn Gemeente College Raad 2 e lijn Instrumenten: 1. INDEPLAATSSTELLING BIJ TAAKVERWAARLOZING 2. SCHORSING / VERNIETIGING BIJ BESLUIT Ministerie Provincie Inspectie

25 Wat kunt u doen? Laat u informeren over uw rol ihkv 1 e lijns toezicht Vraag college om toezichtsinformatie Vraag door!! Kijk op waarstaatjegemeente.nl

26 Meer informatie klik bij thema s op horizontale verantwoording

27 Bescherming van de gegevens van kwetsbare burgers PRIVACY IN HET SOCIAAL DOMEIN

28

29

30 Eén gezin, één plan, één regisseur De vraag van de burger staat centraal Wijkgerichte aanpak, dichtbij de burger waar mogelijk Zelfredzaamheid van de burger staat centraal Participatie: iedereen kan meedoen Gemeente voert regie en stuurt op resultaat Regionale samenwerking op gemeente-overstijgende terreinen

31 Samenwerken = informatie delen

32 Gegevensuitwisseling op veel plaatsen Veiligheidshuis ZAT s (zorgadviesteams) AMK / SHG (kindermishandeling & huiselijk geweld) 1 e lijn huisartsen Sociale wijkteams Werkpleinen, CJG s, Wmo-loketten Etc

33 Art. 8 EHRM Artikel 8 - Recht op eerbiediging van privéleven, familie- en gezinsleven 1. Een ieder heeft recht op respect voor zijn privéleven, zijn familie- en gezinsleven, zijn woning en zijn correspondentie. 2. Geen inmenging van enig openbaar gezag is toegestaan in de uitoefening van dit recht, dan voor zover bij de wet is voorzien en in een democratische samenleving noodzakelijk is in het belang van de nationale veiligheid, de openbare veiligheid of het economisch welzijn van het land, het voorkomen van wanordelijkheden en strafbare feiten, de bescherming van de gezondheid of de goede zeden of voor de bescherming van de rechten en vrijheden van anderen.

34 Afweging van belangen (Vroeg)signalering Overzicht betrokken aanbieders (dat-info) Bij MPG: inzage kerngegevens (wat-info) Samenloop signalen Bescherming privacy Burgertoegang (transparantie) Niet teveel info (proportionaliteit) Beperkte groep met toegang Borgen beroepsgeheim

35 Privacy en gegevensuitwisseling Belangrijkste wetten WBP (Wet bescherming persoonsgegevens) Gemeentewet Materiewetten (Wmo, Jeugdwet, p-wet, Suwi e.d.) Wet BSN, BSN in de zorg e.d. EVRM (inclusief de herziening) WGBO (geneeskundige behandelingsovereenkomst) Wet Meldcode Samenvoeging AMK en SHG (Kindermishandeling en Huiselijk Geweld)

36 Wat kunt u doen? Maak informatiedeling onderdeel van beleidsplannen sociaal domein Protocol / privacyreglement sociaal domein PIA: Privacy Impact Assessment Vraag gemeente naar rol CIO (Chief Information Officer) Ga in gesprek!! Met uw inwoners Met professionals (medisch )

37 VNG raadsledenprogramma TENSLOTTE

38 Informatie is belangrijk

39 Activiteiten VNG voor (kandidaat-)raadsleden Interessante informatie op vng.nl met een link naar het decentralisatiedossier speciaal voor raadsleden, VNG Raadgevers, VNG publicaties en een overzicht van bijeenkomsten VNG Raadgevers Beknopte factsheets over actuele beleidsonderwerpen o.a. over decentralisaties en financiën Filmpjes Aan de slag als raadslid In maart 2014 verschijnt een reeks korte, informatieve filmpjes voor raadsleden; o.a. basisinformatie over raadsinstrumenten en gemeentefinanciën, maar ook de decentralisaties Raad op Zaterdag, regiobijeenkomsten en masterclasses Voor raadsleden over o.a. de decentralisaties. Voor een agenda, zie Community of practice over de decentralisaties: In 2014 wordt gestart met een leernetwerk voor raadsleden