De Power Mac G4 installeren. Installatie en uitbreiding van Power Mac G4-computers

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De Power Mac G4 installeren. Installatie en uitbreiding van Power Mac G4-computers"

Transcriptie

1 apple De Power Mac G4 installeren Installatie en uitbreiding van Power Mac G4-computers

2 K Apple Computer, Inc Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens de auteursrechtelijke bepalingen mag deze handleiding niet zonder schriftelijke toestemming van Apple geheel of gedeeltelijk worden gekopieerd. Het Apple logo is een handelsmerk van Apple Computer, Inc., dat is gedeponeerd in de Verenigde Staten en andere landen. Zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Apple is het niet toegestaan het via het toetsenbord op te roepen Apple logo (Option-Shift-K) te gebruiken voor commerciële doeleinden. Deze handleiding is met uiterste zorg samengesteld. Apple aanvaardt geen aansprakelijkheid voor druk- of typefouten. Apple Computer, Inc. 1 Infinite Loop Cupertino, CA AirPort, Apple, het Apple logo, Apple Store, AppleShare, AppleTalk, Final Cut Pro, FireWire, het FireWire-logo, Keychain, Mac, Macintosh, QuickTime en Sherlock zijn handelsmerken van Apple Computer, Inc., die zijn gedeponeerd in de Verenigde Staten en andere landen. DVD Studio Pro, Finder, imovie, ipod, itunes, Power Mac en SuperDrive zijn handelsmerken van Apple Computer, Inc. AppleCare is een servicemerk van Apple Computer, Inc. Digital imagery copyright 2001 Photodisc, Inc. Java en alle Java-handelsmerken en -logo's zijn handelsmerken of gedeponeerde handelsmerken van Sun Microsystems, Inc. in de Verenigde Staten en andere landen. PowerPC en het PowerPC-logo zijn handelsmerken van International Business Machines Corporation die in licentie worden gebruikt. Vervaardigd onder licentie van Dolby Laboratories. "Dolby" en het "dubbele D"-symbool zijn handelsmerken van Dolby Laboratories. Vertrouwelijke onuitgegeven werken Dolby Laboratories, Inc. Alle rechten voorbehouden. Dit product bevat programmatuur die is ontwikkeld door de universiteit van Californië, Berkeley. Andere in deze handleiding genoemde bedrijfs- of productnamen zijn handelsmerken van de desbetreffende bedrijven. Producten van andere fabrikanten worden alleen genoemd ter informatie. Dit betekent niet dat deze producten door Apple worden aanbevolen of door Apple zijn goedgekeurd. Apple aanvaardt geen enkele aansprakelijkheid met betrekking tot de betrouwbaarheid van deze producten. Gelijktijdig gepubliceerd in de Verenigde Staten en Canada.

3 Inhoud 1 De computer installeren 7 De computer en het beeldscherm plaatsen 7 De computer aansluiten 8 Problemen? 12 De sluimerstand inschakelen of de computer uitzetten 13 Het beeldscherm aanpassen 13 Vertrouwd raken met de computer 14 Poorten en connectors: de mogelijkheden van de computer uitbreiden 16 De binnenkant van de Power Mac: de interne uitbreidingsmogelijkheden 18 En nu? 20 2 Aan de slag 21 De meest recente informatie verkrijgen 21 Mac OS X 22 'Sherlock': uw persoonlijke speurder op het Internet 24 itools: gratis Internet-diensten voor Mac-gebruikers 26 Apple.com: uw vertrekpunt voor het Internet 28 'QuickTime': audio en video op het Internet 30 'imovie': zelf digitale films maken en bewerken 32 'idvd': eigen dvd's maken en branden 34 'itunes': digitale muziek voor de Mac 36 Programmatuur bijwerken: de computer automatisch up-to-date houden 38 Meerdere gebruikers: meerdere Macintosh computers in één 40 'Mac Help': antwoorden op uw vragen over de Macintosh 42 3

4 3 Werken met het besturingssysteem 43 Mac OS X 43 'Classic' gebruiken in Mac OS X 44 Schakelen tussen besturingssystemen 44 Problemen? 46 4 Werken met de computer 47 Werken met het Apple Pro Keyboard en de Apple Pro Mouse 48 Een tweede beeldscherm op de computer aansluiten 50 Werken met USB-apparaten 51 Werken met FireWire-apparaten 53 Werken met de optische-schijfeenheid 55 Werken met de modem 58 De computer op een Ethernet-netwerk aansluiten 59 Werken met een AirPort-kaart voor draadloze netwerktoegang 61 De sluimerstand inschakelen voor een lager energieverbruik 63 SCSI-apparaten aansluiten op de computer 64 Gegevens uitwisselen tussen twee Apple computers 65 De computer als server zonder beeldscherm gebruiken 65 5 Interne onderdelen installeren 67 De computer openen 68 Geheugen installeren 71 Interne opslagapparaten installeren 73 PCI-uitbreidingskaarten installeren of de AGP-kaart vervangen 81 Een AirPort-kaart installeren 85 De batterij vervangen 86 6 Problemen oplossen 89 Problemen met de programmatuur 91 Problemen met het beeldscherm 92 Programmatuur herstellen 94 Bijlage A Specificaties 97 Bijlage B Veiligheid, onderhoud en ergonomie Inhoud

5 Belangrijke wenken voor uw veiligheid 103 Algemene onderhoudsrichtlijnen 105 De inrichting van uw werkplek en uw gezondheid 106 Inhoud 5

6

7 H O O F D S T U 1K 1 De computer installeren De Power Mac G4 is een zeer complete computer die is uitgerust met alle nieuwste voorzieningen op het gebied van computertechnologie, zoals FireWire, USB, ondersteuning van draadloze netwerk- en Internet-toegang via AirPort en Mac OS X, het nieuwste Macintosh besturingssysteem. Dit hoofdstuk bevat instructies voor de installatie van de computer en het beeldscherm. De computer en het beeldscherm plaatsen U kunt de computer bij de handgrepen optillen. Als het beeldscherm zwaar is, wordt u geadviseerd goed op uw houding te letten als u het beeldscherm optilt. Zorg ervoor dat m u de computer en het beeldscherm op een stevige, vlakke ondergrond plaatst; m de stekkers van de netsnoeren niet tegen een muur of ander object aankomen; m de luchtstroom naar de ventilator aan de achter- of onderkant van het beeldscherm of de computer niet wordt gehinderd; m de lade van de optische-schijfeenheid bij het opengaan nergens tegenaan kan stoten. Belangrijk De enige manier om de stroomvoorziening van het beeldscherm en de computer volledig te onderbreken, is door het netsnoer te verwijderen. Zorg ervoor dat de netsnoeren van de computer en het beeldscherm zich altijd binnen handbereik bevinden, zodat u deze, indien nodig, snel kunt loskoppelen. 7

8 De computer aansluiten 1 Zorg ervoor dat de voltageschakelaar op het achterpaneel van de computer is ingesteld op het juiste voltage. m Als de computer geen voltageschakelaar heeft, is het juiste voltage automatisch ingesteld en kunt u deze stap overslaan. m Als de computer een voltageschakelaar heeft, dient u ervoor te zorgen dat het juiste voltage voor uw land is ingesteld. Om schade aan de computer te voorkomen, dient u de voltageschakelaar in te stellen op het juiste voltage. De computer beschikt mogelijk over een voltageschakelaar op het achterpaneel van de computer. U kunt de instellingen wijzigen door met een kleine schroevendraaier de schakelaar te verschuiven. 115 voor voltages tussen voor voltages tussen V. 8 Hoofdstuk 1

9 Land Bermuda, Canada, Filippijnen, Jamaica, Japan, Mexico, Puerto Rico, Saoedi-Arabië, Taiwan, Venezuela, Verenigde Staten Bahrein, Brazilië, Frankrijk, Indonesië, Italië, Libanon, Peru, Spanje 1, Zuid-Korea Argentinië, Australië, België, Bosnië en Herzegovina, Chili, China (Volksrepubliek inclusief Hong Kong), Denemarken, Duitsland, Egypte, Finland, Griekenland, Groenland, Hongarije, Ierland, IJsland, India, Iran, Israël, Jemen, Jordanië, Koeweit, Kroatië, Liechtenstein, Luxemburg, Macedonië, Malta, Nederland, Nepal, Nieuw-Zeeland, Noord-Ierland, Noorwegen, Oman, Oostenrijk, Pakistan, Papoea Nieuw-Guinea, Paraguay, Polen, Portugal, Qatar, Roemenië, Rusland en het overige Gemenebest van Onafhankelijke Staten (GOS), Servië en Montenegro, Singapore, Slovenië, Slowakije, Tsjechië, Verenigde Arabische Emiraten, Verenigd Koninkrijk, Zuid-Afrika, Zweden, Zwitserland Instelling of In sommige landen worden twee voltages naast elkaar gebruikt. Als u niet zeker weet welk voltage op uw locatie wordt gebruikt, neemt u contact op met het plaatselijke elektriciteitsbedrijf voordat u de computer op het lichtnet aansluit. 2 Sluit de stekker van het netsnoer stevig en volledig aan op de poort voor het netsnoer (herkenbaar aan het symbool op het achterpaneel van de computer). Sluit de stekker aan het andere uiteinde van het netsnoer aan op een geaard stopcontact of een geaarde verdeeldoos. Poort voor het netsnoer Stekker van het netsnoer De computer installeren 9

10 3 Sluit de beeldschermkabels aan de hand van de volgende afbeelding aan. Belangrijk Afhankelijk van het type beeldscherm dient u mogelijk één of meer kabels aan te sluiten. Raadpleeg de instructies bij het beeldscherm voor meer informatie. USB-poorten Beeldschermpoorten Beeldschermkabel De kaart is voorzien van een ADC-poort (Apple Display Connector) voor het aansluiten van een flat-panel-beeldscherm van Apple, en van een VGA-beeldschermpoort (Video Graphics Array) voor het aansluiten van standaardbeeldschermen die zijn voorzien van een VGAconnector. ADC-beeldschermpoort VGA-beeldschermpoort Als de beeldschermkabel is voorzien van een DB-15-connector, kunt u bij een door Apple erkende leverancier een Macintosh-naar-VGA-adapter aanschaffen en het beeldscherm aansluiten op de VGA-poort van de computer. Raadpleeg hoofdstuk 4, Werken met de computer voor meer informatie over het aansluiten van een tweede beeldscherm. 10 Hoofdstuk 1

11 4 Indien gewenst, sluit u de computer aan op een Ethernet-netwerk of sluit u de modempoort aan op een telefoonlijn. Modempoort Ethernet-poort 5 Sluit de toetsenbordkabel aan op een van de USB-poorten ( ) van de computer of van het beeldscherm. Sluit de muiskabel aan op een USB-poort van het toetsenbord. Leg geen voorwerpen in de luidsprekeropening. De luidspreker kan hierdoor worden beschadigd. Toetsenbord Muis er kunnen zijn bedekt met een dunne plastic laag die is aangebracht om de computer tijdens het transport te beschermen. U kunt deze plastic laag verwijderen. De computer installeren 11

12 Pas, indien gewenst, de stand van het toetsenbord aan door de voet naar achteren te klappen. 6 Zet de computer aan door op de Aan/uit-knop ( ) op het voorpaneel van de computer te drukken. Bij sommige beeldschermen kunt u de computer ook inschakelen met de Aan/uitknop van het beeldscherm. m Sommige beeldschermen dienen apart te worden ingeschakeld. Deze kunt u aanzetten door op de Aan/uit-knop van het beeldscherm te drukken. Problemen? Als u helemaal niets op het scherm ziet of denkt dat de computer niet juist is opgestart, probeert u aan de hand van de volgende punten de oorzaak te achterhalen: m Is het netsnoer van de computer goed aangesloten? Als u een verdeeldoos met schakelaar gebruikt, is deze dan ingeschakeld? m Zijn de kabels van het toetsenbord en het beeldscherm goed aangesloten? m Branden de lampjes op het voorpaneel van de computer en het beeldscherm? Als dat niet het geval is, is de computer of het beeldscherm niet op het lichtnet aangesloten. m Is het beeldscherm ingeschakeld? Zijn de helderheids- en contrastregelaars op het beeldscherm goed afgesteld? Als het beeldscherm helderheids- en contrastregelaars heeft, kunt u de instelling wijzigen om te zien of het probleem zo wordt opgelost. m Start de computer opnieuw op. Houd de Aan/uit-knop van de computer ongeveer vijf seconden ingedrukt totdat de computer wordt uitgeschakeld. Druk nogmaals op deze knop om de computer weer in te schakelen. m Als u een knipperend vraagteken op het scherm ziet of een aantal piepjes hoort wanneer u de computer aanzet, raadpleegt u hoofdstuk 6, Problemen oplossen op pagina Hoofdstuk 1

13 De sluimerstand inschakelen of de computer uitzetten Na een bepaalde tijd van inactiviteit wordt de sluimerstand automatisch ingeschakeld. In de sluimerstand verbruikt de computer heel weinig stroom. Druk op een willekeurige toets om de sluimerstand uit te schakelen. U kunt op elk gewenst moment de sluimerstand inschakelen of instellen dat de sluimerstand nooit wordt ingeschakeld. Raadpleeg De sluimerstand inschakelen voor een lager energieverbruik op pagina 63 voor meer informatie over de sluimerstand. Als u de computer langere tijd niet gebruikt, kunt u de computer het beste uitzetten. Om de computer uit te zetten, kiest u 'Zet uit' uit het Apple-menu (K). Belangrijk Zet de computer alleen uit met de schakelaar van een verdeeldoos of door de stekker uit het stopcontact te trekken als u de computer, om welke reden dan ook, op geen enkele andere manier kunt uitzetten. Als u de computer niet op de juiste manier uitzet, kunnen bestanden of de systeemprogrammatuur beschadigd raken. Het beeldscherm aanpassen Om de instellingen van het beeldscherm aan te passen, kiest u 'Systeemvoorkeuren' uit het Apple-menu (K) en klikt u vervolgens op 'Beeldschermen'. Raadpleeg Problemen met het beeldscherm op pagina 92 voor informatie over de manier waarop u problemen met het beeldscherm oplost. Raadpleeg Onderhoud van het beeldscherm op pagina 106 voor meer informatie over het onderhoud van het beeldscherm. Daarnaast kunt u 'Mac Help' raadplegen voor informatie over het gebruik van het beeldscherm. De computer installeren 13

14 Vertrouwd raken met de computer P 14 Hoofdstuk 1

15 Optische-schijfeenheid De computer is voorzien van een cd-rw-speler, een dvd-rom/cd-rw-speler of een SuperDrive. U kunt met al deze spelers cd-romschijven, Photo-cd's, standaardaudio-cd's en andere media gebruiken. Als u een dvd-rom/cd-rw-speler of een SuperDrive hebt, kunt u bovendien dvd-schijven en dvd-films afspelen en muziek, documenten en andere digitale bestanden op een cd-r- of cd-rw-schijf branden. Als u een SuperDrive hebt, kunt u zelfs informatie op lege dvd-r-schijven opslaan. U opent de optische-schijfeenheid met de cd/dvd-verwijdertoets op het Apple Pro Keyboard. P Zip-eenheid (optioneel) U kunt informatie op verwisselbare Zip-schijven opslaan of hierop uw reservekopieën maken. Als u een Zip-eenheid hebt aangeschaft, is deze hierin geïnstalleerd. Aan/uit-knop, indicatielampje Met deze knop kunt u de computer aanzetten of de sluimerstand uitschakelen. Als de computer is ingeschakeld en u op de Aan/uit-knop drukt, schakelt u de sluimerstand in. Als het lampje wit is, staat de computer aan. Als het lampje knippert, is de sluimerstand ingeschakeld. Bij sommige Apple beeldschermen kunt u de computer ook met de Aan/uit-knop van het beeldscherm aanzetten of de sluimerstand inschakelen. Reset-knop Met deze knop start u de computer opnieuw op. Gebruik deze knop alleen als u de computer niet op de normale manier opnieuw kunt opstarten, bijvoorbeeld met het commando 'Herstart' uit het Apple-menu (K) (Mac OS X) of uit het Speciaal-menu (Mac OS 9). Raadpleeg hoofdstuk 6, Problemen oplossen op pagina 89 voor meer informatie over het gebruik van de Reset-knop. Programmeursknop Met deze knop onderbreekt u de normale uitvoering van de programmatuur op de computer. Deze knop wordt alleen gebruikt wanneer op de computer een firmwareupdate moet worden geïnstalleerd. Aanwijzingen voor het gebruik van deze knop vindt u in de documentatie die bij de firmware-update wordt geleverd. C Luidspreker De verzonken luidspreker is ontworpen voor een optimale geluidskwaliteit. Zorg dat niets in contact komt met dit kwetsbare onderdeel. Cd/dvd-verwijdertoets Met de cd/dvd-verwijdertoets op het Apple Pro Keyboard opent u de optischeschijfeenheid en verwijdert u cd's en dvd's. Op sommige toetsenborden kunt u ook de F12-toets gebruiken om schijven te verwijderen en de optische-schijfeenheid te openen. De computer installeren 15

16 Poorten en connectors: de mogelijkheden van de computer uitbreiden f W G F 16 Hoofdstuk 1

17 F Koptelefoonaansluiting Hiermee kunt u een koptelefoon, luidsprekers met eigen versterkers of andere audiouitvoerapparatuur op de Macintosh aansluiten. Raadpleeg voor meer informatie over de typen luidsprekers die u kunt aansluiten de volgende website van Apple: Mini-aansluiting voor Apple luidsprekers Hiermee kunt u hifi Apple Pro Speakers op de Macintosh aansluiten, zodat u stereomuziek en geluid van multimedia, spellen en audio-cd's kunt afspelen. Raadpleeg Geluid aanpassen tijdens het afspelen van dvd's en audio-cd's op pagina 55 voor meer informatie over het gebruik van de luidsprekers. FireWire-poorten Hiermee kunt u FireWire-apparatuur, zoals een digitale videocamera, een scanner of een harde schijf, op de Macintosh aansluiten. Met FireWire bent u verzekerd van een snelle gegevensoverdracht. USB-poorten Hiermee kunt u USB-apparaten, zoals een toetsenbord, een muis, een printer, een scanner, een microfoon, luidsprekers of een USB-hub, op de Macintosh aansluiten. Mogelijk is het beeldscherm ook voorzien van USB-poorten waarop u USB-apparaten kunt aansluiten. F W G Beeldschermpoorten Hiermee kunt u de Macintosh aansluiten op een beeldscherm met een ADC-connector of op een standaardbeeldscherm met een VGA-connector. Opening voor antidiefstalkabel en haakje voor vergrendeling van de behuizing U kunt ter beveiliging een antidiefstalkabel aan de Macintosh en aan het achterpaneel van de computer bevestigen. Als de opening voor de antidiefstalkabel is uitgetrokken, kunt u hierdoor een antidiefstalkabel of een slot bevestigen, zodat de behuizing van de computer niet kan worden geopend. Vraag uw leverancier van computerproducten naar antidiefstalkabels die geschikt zijn voor uw computer. Interne-modempoort Hiermee sluit u een telefoonlijn op de interne modem aan. Poort voor netsnoer Hier sluit u het netsnoer van de Macintosh aan. 10/100/1000 Ethernet-poort (twisted-pair) Hiermee kunt u de Macintosh aansluiten op een snel Ethernet-netwerk. Op deze manier hebt u toegang tot netwerkvoorzieningen, zoals printers en servers, en kunt u via het netwerk informatie delen met andere computers. Afdekplaatjes voor uitbreidingssleuven (4) U kunt in de Macintosh maximaal vier PCI-kaarten installeren. De afgedekte sleuven (2, 3, 4 en 5) bieden extra uitbreidingsmogelijkheden. Bij sommige configuraties is in een van deze sleuven een Ultra160 LVD SCSI-kaart (Low Voltage Differential) geïnstalleerd. De computer installeren 17

18 De binnenkant van de Power Mac: de interne uitbreidingsmogelijkheden 18 Hoofdstuk 1

19 Harde-schijfdragers In deze dragers in de computer kunt u extra harde schijven installeren. Als u met ATA harde schijven werkt, kunt u maximaal twee schijven in één U-vormige drager installeren (schijfpositie 3). Als de computer een of meer SCSI-schijfeenheden heeft, kunt u maximaal drie SCSI-schijven in de schijfdragers installeren. AirPort-kaartconnector Hiermee sluit u een AirPort-kaart aan, zodat de computer kan communiceren met een draadloos netwerk. PCI-uitbreidingssleuven In deze sleuven kunt u PCI-kaarten installeren om de mogelijkheden van de computer uit te breiden. U kunt bijvoorbeeld een SCSI PCI-kaart installeren en vervolgens SCSIapparaten hierop aansluiten, zoals een scanner, harde schijf of Zip-eenheid. Sleuf voor AGP-videokaart In deze sleuf kunt u een AGP-videokaart installeren zodat afbeeldingen sneller op het beeldscherm worden weergegeven. Afhankelijk van de grafische kaart kunt u een beeldscherm aansluiten met een ADC-connector of met een standaard-vga-connector. SDRAM-sleuven (Synchronous Dynamic Random-Access Memory) U kunt extra geheugen in de computer installeren door maximaal 3 DRAM-DIMM's in de geheugensleuven te plaatsen. U kunt het geheugen van de computer uitbreiden tot maximaal 1536 MB (1,5 GB). Batterij De computer werkt met een batterij die u slechts zelden hoeft te vervangen. Als de computer af en toe moeite heeft met opstarten of niet meer de juiste datum en tijd aangeeft, dient u de batterij mogelijk te vervangen. Raadpleeg De batterij vervangen op pagina 86 voor meer informatie. De computer installeren 19

20 En nu? m Raadpleeg hoofdstuk 2, Aan de slag op pagina 21 voor een overzicht van de mogelijkheden van de programmatuur. m Raadpleeg hoofdstuk 3, Werken met het besturingssysteem op pagina 43 voor meer informatie over de Macintosh besturingssystemen en instructies voor het schakelen tussen Mac OS X en Mac OS 9. m Raadpleeg hoofdstuk 4, Werken met de computer op pagina 47 voor meer informatie over het gebruik van de modem, het tot stand brengen van een verbinding met een netwerk en diverse mogelijkheden van de apparatuur van de computer. m Raadpleeg hoofdstuk 5, Interne onderdelen installeren op pagina 67 voor meer informatie over het installeren van extra schijven, geheugen of PCI-kaarten of het vervangen van de batterij van de computer. m De configuratie-assistent helpt u stapsgewijs bij de registratie van uw nieuwe computer bij Apple. U kunt de computer, het Apple beeldscherm en de Apple programmatuur ook registreren op de volgende website van Apple: 20 Hoofdstuk 1

21 C H A P T 2E R 2 Aan de slag Als u niet kunt wachten om nieuwe mogelijkheden van uw computer uit te proberen, is dit hoofdstuk bij uitstek geschikt voor u. U vindt hierin een overzicht van belangrijke voorzieningen van de programmatuur en de unieke Internet-diensten voor Mac-gebruikers. Op de Power Mac G4 zijn twee besturingssystemen geïnstalleerd: Mac OS X en Mac OS 9. De computer wordt standaard opgestart met Mac OS X, maar u kunt instellen dat de computer wordt opgestart met het door u gewenste Mac OS. Vervolgens kunt u eenvoudig tussen de beide besturingssystemen schakelen. Raadpleeg hoofdstuk 3, Werken met het besturingssysteem op pagina 43 voor meer informatie over het opstarten van de computer en over de besturingssystemen op de computer. Mac OS X biedt krachtige functies waarmee u op het Internet video's kunt bekijken, informatie kunt zoeken, kunt winkelen en zelfs de programmatuur automatisch kunt bijwerken. Met de Power Mac G4 kunt u bovendien verschillende programma's van Apple downloaden waarmee u multimedia-meesterwerken kunt maken. Als u een digitale camera op de computer aansluit, kunt u bijvoorbeeld met 'imovie' uw eigen desktop movies maken of een dvd-schijf van al uw imovie-films maken. Met 'idvd' kunt u digitale foto's maken (als u een SuperDrive hebt) en met 'itunes' kunt u digitale-muziekbestanden afspelen. Ten slotte biedt Apple u gratis Internet-diensten, waaronder uw eigen opslagruimte op het Internet, een persoonlijk adres bij Mac.com, functies waarmee u eenvoudig uw eigen website of imovie-bioscoop kunt maken en nog veel meer. Opmerking: doordat Apple regelmatig nieuwe versies uitbrengt van haar programma's en systeemprogrammatuur en de Internet-site geregeld bijwerkt, wijken de afbeeldingen in deze handleiding mogelijk iets af van de afbeeldingen op het scherm. De meest recente informatie verkrijgen Op de website van Apple (www.apple.com/nl) vindt u koppelingen naar technische ondersteuning, het laatste nieuws, gratis downloads en handleidingen van de programmatuur en apparatuur voor de Mac. U kunt ook vanaf de AppleCare service- en ondersteuningswebsite verschillende handleidingen van Apple producten downloaden. 21

22 Mac OS X Apple-menu Via dit menu kunt u systeeminstellingen wijzigen, recente onderdelen openen en de computer uitzetten.. Uitrolvenster Documentvensters bevatten uitrolvensters voor het bewaren en afdrukken. Knop Als een knop oplicht, kunt u op de Enter- of Return-toets drukken. Dock Klik op een symbool in het Dock om het onderdeel te openen of te activeren. Bepaalde symbolen geven de programmastatus aan. Statussymbolen Controleer de status van de systeemvoorkeuren in de menubalk. Finderknoppenbalk Klik hier om mappen, bestanden en snelkoppelingen toe te voegen. Venster met knoppen Klik op een knop om het venster te sluiten, in het Dock te plaatsen of te maximaliseren. 22 Hoofdstuk 2

23 De mogelijkheden Mac OS X bevat een nieuwe, krachtige en elegante gebruikersinterface. Met Mac OS X hoeft u niet in te zitten over de hoeveelheid geheugen die aan een programma moet worden toegewezen of hoe u de computer na een fout in een programma opnieuw moet starten. In de Classic-omgeving van Mac OS X kunt u naast Mac OS X-programma's uw Mac OS 9- programma's gewoon blijven gebruiken. Raadpleeg hoofdstuk 3, Werken met het besturingssysteem op pagina 43 voor meer informatie over de Classic-omgeving. Mac OS X biedt ook ondersteuning voor Java en UNIX-programma's. Aan de slag Met het programma 'Systeemvoorkeuren' kunt u alle computerinstellingen aanpassen. U kunt bijvoorbeeld de weergave van het bureaublad wijzigen of de gegevens voor de toegang tot het netwerk opgeven. Met 'Finder' en het Dock hebt u snel toegang tot mappen, programma's, documenten en andere onderdelen op de computer en in het netwerk. Raadpleeg de handleiding Welkom bij Mac OS X bij de computer of kies 'Mac Help' uit het Help-menu in Mac OS X voor meer informatie over de voorzieningen in Mac OS X. Snelle methoden en tips 'Finder' aanpassen U kunt een afbeelding of kleur voor het bureaublad selecteren door 'Systeemvoorkeuren' uit het Apple-menu (K) te selecteren en vervolgens op 'Bureaublad' te klikken. U kunt een afbeelding naar het vak met voorbeelden slepen of een afbeelding selecteren uit de verzameling Apple achtergrondafbeeldingen. Het Dock aanpassen U kunt de grootte van de symbolen in het Dock wijzigen en de vergrotingsfunctie inschakelen, zodat de symbolen onder de aanwijzer groter worden weergegeven dan de rest van het Dock. Kies 'Dock' uit het Apple-menu en kies vervolgens 'Dock-voorkeuren'. U kunt ook 'Systeemvoorkeuren' kiezen uit het Apple-menu en vervolgens op 'Dock' klikken. Het bureaublad ordenen U kunt het bureaublad overzichtelijk houden door geopende vensters te minimaliseren. Deze worden dan in het Dock weergegeven. Klik dubbel op de titelbalk van een venster of klik op de middelste knop in de linkerbovenhoek van het venster om het venster in het Dock te plaatsen. Klik op het symbool van het venster in het Dock als u het venster weer wilt openen. Meer informatie Raadpleeg de handleiding Welkom bij Mac OS X bij de computer voor meer informatie over het aanpassen van de Mac OS X-omgeving en over het werken met Mac OS X. Aan de slag 23

24 'Sherlock': uw persoonlijke speurder op het Internet Sherlock-kanalen Zoek op het Internet naar personen, winkels, nieuws, Apple informatie en meer. Knop 'Zoek' Geef op wat u zoekt en klik vervolgens op deze knop om de zoekopdracht uit te voeren. Zoeksites Hier vindt u de zoekprogramma's die door 'Sherlock' worden gebruikt om op het Internet te zoeken. Sherlock-symbool Klik op het symbool in het Dock. 24 Hoofdstuk 2

25 De mogelijkheden Met 'Sherlock' kunt u op het Internet zowel informatie zoeken als on line winkelen. Met dit programma vindt u in een handomdraai personen, nieuws en wat u verder maar wilt. U kunt op zoek gaan naar boeken en muziek, veilingen bezoeken, de diverse prijzen vergelijken en nagaan of de gewenste producten verkrijgbaar zijn. Aan de slag 1 Breng een verbinding tot stand met het Internet. 2 Klik op het symbool in het Dock om 'Sherlock' te starten of kies 'Zoek' uit het Archief-menu als u bestanden op de computer wilt zoeken. 3 Selecteer een Sherlock-kanaal. 4 Geef op wat u zoekt en klik op de knop 'Zoek'. Snelle methoden en tips Uw eigen Sherlock-zoekkanaal maken 1 Kies 'Nieuw kanaal' uit het Kanalen-menu. 2 Selecteer een naam, een kanaaltype en een symbool. 3 Download Sherlock-plugins en sleep deze naar de lijst met zoeksites. U kunt ook de Optiontoets ingedrukt houden en plugins uit andere zoeklijsten naar het symbool van het nieuwe kanaal slepen. Meer informatie Voor meer informatie over de mogelijkheden van 'Sherlock' opent u 'Mac Help' en zoekt u op 'Sherlock'. Als u extra plugins wilt downloaden en wilt weten hoe u een eigen Sherlockplugin maakt, raadpleegt u de Sherlock-website op Aan de slag 25

26 itools: gratis Internet-diensten voor Mac-gebruikers U kunt heel eenvoudig gratis een eigen adres krijgen bij Mac.com. Dit adres is bruikbaar in alle programma's. Hiermee kunt u icards voor elke gelegenheid sturen. U kunt kiezen uit kant-en-klare foto's of eigen icards maken met de foto's die op uw idisk staan. 20 MB eigen opslagruimte op de Internet-servers van Apple. Hier kunt u foto's, films en andere bestanden toegankelijk maken voor alle Internetgebruikers. U kunt ook extra opslagruimte kopen. Hiermee maakt u in drie eenvoudige stappen een eigen website. Hierop kunt u bijvoorbeeld geboortekaartjes, uw curriculum vitae, fotoalbums of uw eigen imovie-films plaatsen. Uw website wordt op de Internet-server van Apple geplaatst, zodat elke Internet-gebruiker uw site kan bekijken. 26 Hoofdstuk 2

27 De mogelijkheden itools is een nieuw type Internet-diensten dat Apple Mac-gebruikers biedt. Met itools verzendt u s en kaarten naar uw vrienden, maakt u het Internet veiliger voor uw kinderen en maakt u foto's en films beschikbaar voor andere Internet-gebruikers. U kunt zelfs uw eigen website maken. Aan de slag 1 Breng een verbinding tot stand met het Internet. 2 Ga naar (Engelstalig). 3 Klik op de tab 'itools' en klik vervolgens op de knop 'Sign Up'. Snelle methoden en tips Afbeeldingen naar uw idisk uploaden om zo aangepaste icards te maken U kunt icards verzenden met een eigen afbeelding. Sla de afbeelding op als een GIF- of JPEG-bestand en kopieer deze naar de map 'Pictures' op uw idisk. Als u daarna een icard maakt via de categorie 'Create your own', wordt uw afbeelding als keuzemogelijkheid weergegeven. Met een HomePage-sjabloon in enkele minuten uw eigen webpagina maken In HomePage vindt u sjablonen voor webpagina's die u kunt wijzigen door uw eigen tekst en afbeeldingen toe te voegen. Zo kunnen leraren met behulp van de educatieve sjablonen van HomePage informatie over de lessen, opgegeven huiswerk en andere gegevens voor ouders op het Internet plaatsen. Ook kunt u met het fotoalbum van HomePage en de imoviesjablonen eenvoudig foto's en films aan vrienden en familie laten zien. Een alias naar uw idisk aanmaken voor snelle toegang Behalve met een webbrowser kunt u idisk ook openen door 'idisk' te kiezen uit het Gamenu. U kunt ook een symbool van idisk toevoegen aan de werkbalk van 'Finder'. Kies 'Pas knoppenbalk aan' uit het Weergave-menu, sleep het symbool 'idisk' naar de werkbalk van een Finder-venster en klik op 'Gereed'. Met itools de toegang van andere gebruikers controleren U kunt de computer zo instellen dat elk familielid kan inloggen op de computer. Raadpleeg Meerdere gebruikers: meerdere Macintosh computers in één op pagina 40 voor informatie over het instellen van de computer voor meerdere gebruikers. Aan de slag 27

28 Apple.com: uw vertrekpunt voor het Internet Macintosh Products Guide Raadpleeg deze website (Engelstalig) als u op zoek bent naar apparatuur of programmatuur voor de Mac of let op het Mac-logo. Apple programmatuur Hier kunt u per categorie zoeken naar Apple programmatuur voor uw Mac. De Apple Store De nieuwste Apple apparatuur, programmatuur en accessoires. 28 Hoofdstuk 2

29 Mac OS X Voor het laatste nieuws over Mac OS X, het meest geavanceerde besturingssysteem ter wereld. Apple Nieuws Het laatste nieuws van Apple, informatie over evenementen, programmatuurupdates voor de Mac en de mooiste QuickTime-films. Apple ondersteuning Op deze website vindt u informatie over het AppleCare Protection Plan, trainingsprogramma's en overige productondersteuning. Deze website geeft u tevens toegang tot programmatuurupdates, de Apple Knowledge Base en technische informatie. Aan de slag 29

30 'QuickTime': audio en video op het Internet Volumeregelaar QuickTime TV Als u hier klikt, ziet u welke QuickTime TVkanalen u via de computer kunt bekijken. QuickTime-symbool Klik op het symbool in het Dock. 30 Hoofdstuk 2

31 De mogelijkheden U kunt met 'QuickTime' niet alleen video- en muziekbestanden op de Mac afspelen, maar ook live-uitzendingen en opgenomen uitzendingen via het Internet bekijken. U kunt uw favoriete kanalen opslaan door deze te slepen naar uw persoonlijke QuickTimefavorietenlade (de tab met het hartje). Aan de slag 1 Breng een verbinding tot stand met het Internet. 2 Klik op het symbool 'QuickTime Player' in het Dock. U kunt ook dubbel klikken op 'QuickTime Player' in de map 'Applications'. 3 Selecteer een kanaal of kies een optie uit het QuickTime Player-menu. 'QuickTime TV' maakt gebruik van Internet-streaming, zodat u de nieuwste video-, muziek- en gegevensbestanden van het Internet kunt ophalen zonder dat er materiaal op de harde schijf wordt opgeslagen. U kunt de favorietenlade (de tab met het hartje) weergeven door 'Favorieten' te kiezen uit het QTV-menu en vervolgens 'Toon favorieten' uit het submenu te kiezen. Snelle methoden en tips Extra QuickTime TV-kanalen toevoegen Ga naar en klik op 'QTV-kanalen' op de menubalk van 'QuickTime'. Hier vindt u alle beschikbare QuickTime-kanalen. Terwijl u naar een QuickTime TV-kanaal kijkt, kunt u dit met één klik toevoegen aan de favorietenlade van 'QuickTime Player'. Stap over op 'QuickTime Pro' voor de volgende mogelijkheden: m video's schermvullend afspelen en het formaat van films wijzigen; m streaming films maken; m met meer dan dertig audio-, video- en afbeeldingsstructuren werken, waaronder Flash; m films en audiobestanden maken, openen, bewerken en opslaan met een werkwijze die net zo eenvoudig is als knippen en plakken. Meer informatie Video's kijken via het Internet is slechts één van de mogelijkheden van 'QuickTime'. Raadpleeg 'QuickTime Help' voor meer informatie. Als u extra kanalen wilt downloaden of informatie wilt zoeken over het opzetten van een eigen Internet-streamingserver, raadpleegt u de QuickTime-website op Aan de slag 31

32 'imovie': zelf digitale films maken en bewerken Monitorvenster Hier kunt u een voorvertoning van uw film bekijken of videobeelden direct vanaf een digitale camera weergeven. Modusknoppen Hier kunt u kiezen tussen de camera- of de bewerkmodus. Archief Nadat u de videofragmenten hebt geïmporteerd, sleept u ze vanuit het archief naar de fragmentenviewer. Fragmentenviewer Tijdbalkviewer De fragmentenviewer en de tijdbalkviewer zijn visuele tijdbalken voor het maken en bewerken van films. Afspeelknoppen Hiermee speelt u de film af in het imovie-venster. Navigatiebalk Met behulp van deze balk kunt u gedeelten van de film selecteren. Bewerkingsknoppen Via deze knoppen opent u de paletten waarmee u het geluid, de video-effecten, de ondertitels en de overgangen instelt en aanpast. Met de knop 'Archief' opent u het fragmentenpalet. Videospoor Hier kunt u de videobeelden selecteren waarvan u het geluid wilt bewerken. Geluidssporen Hiermee kunt u opgenomen geluiden, muziek en geluidseffecten bewerken. Afspeelkop Deze kop geeft de locatie aan van het beeld in het monitorvenster van imovie. Verplaats de afspeelkop om te zien waar fragmenten in de film voorkomen. 32 Hoofdstuk 2

33 De mogelijkheden 'imovie' is een gebruikersvriendelijk programma voor het bewerken van digitale videobeelden. Met 'imovie' en een dv-camcorder (digitale video) kunt u uw eigen films maken en bewerken. Importeer videobeelden van uw camera, bewerk fragmenten en voeg overgangen, titels, geluidseffecten en muziek toe. Kopieer de film vervolgens naar een camcorderband of maak een QuickTime-film. U kunt uw QuickTime-film ook aan anderen laten zien door deze op uw idisk of HomePage te plaatsen. De computer wordt geleverd met een versie van 'imovie' die geschikt is voor Mac OS X en voor Mac OS 9. Aan de slag 1 Neem de video op en sluit de camera aan op de FireWire-poort van de computer. 2 Open 'imovie' in de map 'imovie' in de programmamap. 3 Klik op de knop 'Importeer' om filmfragmenten in het archief te importeren. Voeg de fragmenten vervolgens toe aan de film door deze naar de fragmentenviewer te slepen. 4 Stel uw film samen en bewerk deze in de fragmentenviewer en de tijdbalkviewer. 5 Voeg overgangen, titels, geluid en muziek toe. 6 Kies 'Exporteer' uit het Archief-menu zodra u klaar bent. Snelle methoden en tips Uw imovie-film aan familie en vrienden vertonen Exporteer uw film in de vorm van een QuickTime Web-film en kopieer de film naar uw idisk. Maak vervolgens met HomePage uw eigen imovie-bioscoop, zodat anderen uw film via het Internet kunnen bekijken. Meer informatie Raadpleeg 'imovie Help' of de imovie-oefeningen voor meer informatie over het gebruik van 'imovie'. Voor de meest recente informatie over 'imovie', zoals imovie-updates, extra plugins en een lijst met compatibele dv-camcorders, raadpleegt u de imovie-website op Aan de slag 33

34 'idvd': eigen dvd's maken en branden Thema's U kunt een achtergrond kiezen uit de meegeleverde thema's of uw eigen thema aanmaken. Films Als u een film wilt toevoegen, sleept u deze eenvoudig naar 'idvd'. U kunt films gebruiken die in 'imovie' zijn gemaakt. Meerdere menu's Klik op de knop 'Map' om meerdere dvd-menu's toe te voegen. Brand Plaats een dvd-rschijf en klik op 'Brand'. U kunt met de computer blijven werken terwijl de dvd in de achtergrond wordt gebrand. Diavoorstelling Klik op 'Diavoorstelling' en sleep stilstaande afbeeldingen naar 'idvd'. Een dvd kan duizenden afbeeldingen bevatten. Voorvertoning Klik op 'Voorvertoning' om te zien hoe de dvd eruit komt te zien. 34 Hoofdstuk 2

35 De mogelijkheden Als op de Power Mac G4 een SuperDrive is geïnstalleerd, kunt u met 'idvd' dvd's branden op lege dvd-r-schijven. U kunt uw imovie-films, digitale foto's en andere QuickTimemediabestanden op een dvd-schijf opslaan en deze vervolgens afspelen op de meeste standaard-dvd-spelers. Aan de slag 1 Als u werkt met 'imovie' of 'Final Cut Pro', exporteert u de film als een QuickTime-film. Raadpleeg 'idvd Help' voor instructies over het voorbereiden van films voor 'idvd'. 2 Open het programma 'idvd' in de map 'idvd' (in de map 'Applications (Mac OS 9)'). 3 Stel de dvd samen. Sleep de filmbestanden vanuit 'Finder' naar het idvd-venster. 4 Klik op 'Thema' en kies een ontwerp voor uw dvd. 5 Geef een voorbeeld weer van uw 'idvd' door op 'Voorvertoning' te klikken. 6 Klik op de knop 'Brand' als u de dvd-schijf wilt branden. Snelle methoden en tips Het ontwerp van uw dvd aanpassen U kunt een van de idvd-thema's op uw dvd toepassen of uw eigen afbeeldingen importeren. U kunt een aangepaste knopafbeelding of achtergrond maken door de gewenste afbeelding te slepen naar de knop of de achtergrond. Klik op 'Thema' als u nog andere ontwerpelementen van uw dvd wilt aanpassen, zoals de vorm van knoppen, titelstijlen en knopteksten. Meer informatie Raadpleeg 'idvd Help' voor meer informatie over 'idvd', bijvoorbeeld waar u dvd-r-schijven kunt aanschaffen, of raadpleeg de idvd-website op Aan de slag 35

36 'itunes': digitale muziek voor de Mac Bilbiotheek De collectie van nummers die u hebt geïmporteerd vanaf uw eigen audio-cd's of hebt gedownload van het Internet. U kunt in de bibliotheek eenvoudig zoeken naar de gewenste muziek. ipod Synchroniseer de Mac met de ipod en werk muzieknummers en afspeellijsten automatisch bij. Tuner U kunt naar een van de vele radiostations op het Internet luisteren, waarbij u kunt kiezen uit bijvoorbeeld jazz, rock of een praatprogramma. Audio-cd's U kunt een audio-cd op de computer afspelen en nummers in de bibliotheek importeren, zodat u deze ook zonder de cd kunt beluisteren Equalizer Met de 10 banden van de equalizer kunt u het geluid geheel aan uw smaak aanpassen. Visuele effecten Zoek Typ tekst om met 'itunes' een nummer te zoeken. Afspeellijsten Maak uw eigen afspeellijsten. Orden uw muziek op artiest of genre of stel lijsten samen voor elke gemoedstoestand. Verwijderknop In 'itunes' is een adembenemende lichtshow ingebouwd, die synchroon loopt met de maat van de muziek. De kleuren en patronen zijn voor elk nummer weer anders. 36 Hoofdstuk 2

37 De mogelijkheden Met 'itunes' kunt u nummers als MP3-bestanden importeren van muziek-cd's, uw eigen itunes-bibliotheek maken of naar een van de vele radiostations luisteren via het Internet. U kunt ook afspeellijsten samenstellen en muziek overbrengen naar een draagbare MP3-speler of uw eigen muziekselectie op een cd-r-schijf branden. De computer wordt geleverd met een versie van 'itunes' die geschikt is voor Mac OS X en voor Mac OS 9. Aan de slag 1 Open 'itunes' in de map 'itunes' in de programmamap. 2 Plaats een muziek-cd in de optische-schijfeenheid. 3 Schakel het aankruisvak in naast de nummers die u wilt importeren. 4 Klik op de knop 'Importeer'. De nummers worden geconverteerd naar MP3-bestanden en opgeslagen in de bibliotheek. Snelle methoden en tips Afspeellijsten samenstellen met uw favoriete nummers Een afspeellijst is een lijst met nummers in een bepaalde volgorde. Klik op de knop 'Voeg afspeellijst toe' en sleep de nummers uit de bibliotheek naar de afspeellijst. De grootte van het itunes-venster aanpassen of 'itunes' vanaf het bureaublad openen U kunt het itunes-venster samenvouwen als u alleen de afspeelregelaars en de status wilt weergeven. Klik in het zoomvak in de rechterbovenhoek van het itunes-venster. De regelaars zijn ook toegankelijk via de module 'itunes' in de Regelbalk (Mac OS 9) of via het Dock (Mac OS X). Cd-gegevens opvragen via de CDDB-database Voor elk nummer op de cd wordt automatisch informatie opgevraagd van de CDDB-database op het Internet. Deze gegevens worden vervolgens in de bibliotheek opgeslagen. De computer aansluiten op een stereo-installatie Sluit het ene uiteinde van een RCA-kabel met ministekker (niet meegeleverd) aan op de koptelefoonpoort (f) op de computer en het andere uiteinde op de audio-invoerpoorten van de stereo-installatie. Meer informatie Raadpleeg voor meer informatie over 'itunes' 'itunes Help' of de itunes-website op Aan de slag 37

38 Programmatuur bijwerken: de computer automatisch up-to-date houden Programmatuur bijwerken Hier stelt u in hoe vaak wordt gezocht naar programmatuurupdates van Apple. Werk nu bij Klik op 'Werk nu bij' om te controleren of er updates beschikbaar zijn voor uw Apple programmatuur. Selecteer vervolgens de bij te werken programmatuur in de lijst die verschijnt. 38 Hoofdstuk 2

39 De mogelijkheden Met de functie 'Programmatuurupdate' kunt u de meest recente updates, besturingsbestanden en andere Apple uitbreidingen automatisch van het Internet downloaden. Desgewenst stelt u de computer zo in dat de server van Apple regelmatig automatisch wordt gecontroleerd. U kunt zelfs instellen dat de bijgewerkte programmatuur automatisch voor u wordt gedownload en geïnstalleerd. Aan de slag 1 Breng een verbinding tot stand met het Internet. 2 Open het programma 'Systeemvoorkeuren' en klik op 'Programmatuurupdate'. 3 Klik op 'Werk nu bij', selecteer de programmatuur die u wilt bijwerken, en klik vervolgens op 'Installeer'. Snelle methoden en tips Het schema voor programmatuurupdates aanpassen Als u een permanente verbinding met het Internet hebt, kunt u een schema voor de computer instellen. Op basis hiervan wordt op vaste tijdstippen op bepaalde dagen gekeken of er programmatuurupdates beschikbaar zijn. Als u zelf moet inbellen om toegang tot het Internet te verkrijgen, worden deze controles uitgevoerd zodra u weer een verbinding met het Internet tot stand brengt. Nieuwe programmatuur automatisch installeren U kunt de computer zo instellen dat elke week wordt gecontroleerd of er programmatuurupdates beschikbaar zijn. Als dat het geval is, worden deze automatisch geïnstalleerd. U kunt een schema instellen op basis waarvan moet worden gezocht naar programmatuurupdates. Schakel het aankruisvak 'Bevestig downloaden programmatuur' uit. Meer informatie Voor meer informatie over programmatuurupdates zoekt u in 'Mac Help' op 'Programmatuurupdate'. Voor de meest recente informatie over het Mac OS raadpleegt u de Mac OS-website op Aan de slag 39

40 Meerdere gebruikers: meerdere Macintosh computers in één Gebruikers In het paneel 'Gebruikers' in 'Systeemvoorkeuren' kunt u nieuwe gebruikersaccounts aanmaken. Thuismap Elke gebruiker heeft een thuismap. De instellingen voor 'Finder', Dock, itools en 'Mail' worden voor elke gebruiker afzonderlijk in de thuismap opgeslagen, zodat alle gebruikers Mac OS X aan hun eigen wensen kunnen aanpassen. De map 'Shared' Om toegang te geven tot de map 'Shared', dient de gebruiker 'Samengebruik' in te schakelen in het paneel 'Samengebruik' van het programma 'Systeemvoorkeuren'. 40 Hoofdstuk 2

41 De mogelijkheden Verschillende gebruikers kunnen werken met één computer door in te loggen met een eigen gebruikersaccount. Elke gebruiker kan eigen instellingen opgeven, zoals bladwijzer- en bureaubladweergaven, en toegang krijgen tot een eigen opslagruimte (thuismap). Alle gebruikers van de computer hebben ook toegang tot de algemene map 'Public'. De eerste gebruiker die u op de computer aanmaakt, is de beheerder. Beheerders zijn gebruikers met speciale toegangsprivileges. Zij kunnen nieuwe gebruikers toegang tot de computer verlenen, programmatuur installeren en de instellingen van de computer wijzigen. Opmerking: Als u het beheerderswachtwoord vergeet, kunt u dit opnieuw instellen met de cd met Mac OS X-programmatuur. Start de computer op vanaf de cd en kies 'Stel wachtwoord opnieuw in' uit het Installer-menu. Met behulp van deze cd hebben gebruikers onbeperkt toegang tot de computer. Het is daarom van belang dat u de cd op een veilige plaats bewaart. Aan de slag 1 Maak een nieuwe gebruiker aan door 'Systeemvoorkeuren' te kiezen uit het Applemenu (K). Klik op 'Gebruikers' en vervolgens op 'Nieuwe gebruiker'. 2 Bewerk de gebruikersgegevens. U kunt beheerdersprivileges toewijzen aan gebruikers. 3 Sluit het venster. Snelle methoden en tips De computer beveiligen U kunt een wachtwoord instellen voor toegang tot een computer nadat de schermbeveiliging is ingeschakeld als gebruikers die zijn ingelogd de computer onbeheerd achterlaten. Open hiervoor het programma 'Systeemvoorkeuren', klik op 'Schermbeveiliging' en vervolgens op de tab 'Inschakeling' om de gewenste periode van inactiviteit in te stellen waarna de schermbeveiliging moet worden gestart. Schakel vervolgens de optie 'Vraag om het wachtwoord van mijn gebruikersaccount' in. Meer informatie Voor meer informatie over het instellen van gebruikersaccounts in Mac OS X zoekt u op 'gebruikers' in 'Mac Help'. Aan de slag 41

42 'Mac Help': antwoorden op uw vragen over de Macintosh Zoek Typ een vraag en klik op 'Zoek'. 42 Hoofdstuk 2

43 H O O F D S T U 3K 3 Werken met het besturingssysteem Een besturingssysteem is de bureaubladomgeving van de computer. Deze omgeving bepaalt hoe de onderdelen op het bureaublad worden weergegeven en hoe u met de verschillende onderdelen kunt werken. Elk besturingssysteem werkt anders. Mac OS X De computer wordt gestart met Mac OS X, zodat u gebruik kunt maken van de geavanceerde technologie van dit besturingssysteem, zoals de elegante nieuwe gebruikersinterface, de fantastische grafische mogelijkheden en de verbeterde stabiliteit en prestaties. Alle computerprocessen worden met Mac OS X uitgevoerd, zodat u zich volledig op uw werk kunt concentreren. Met Mac OS X hoeft u niet in te zitten over hoe de computer na een fout in een programma opnieuw moet worden gestart. Het programma wordt simpelweg gesloten en u kunt zonder onderbreking doorwerken. Dankzij het virtueel-geheugenbeheer van Mac OS X wordt aan elk programma precies de juiste hoeveelheid geheugen toegewezen. Raadpleeg de handleiding Welkom bij Mac OS X voor meer informatie over de mogelijkheden van dit besturingssysteem. Deze handleiding bevat een beschrijving van de functies in Mac OS X en tips voor Mac OS 9-gebruikers over het uitvoeren van Mac OS 9-taken in Mac OS X. Als zich problemen voordoen, raadpleegt u het gedeelte voor het oplossen van problemen achter in de handleiding of kiest u 'Mac Help' uit het Help-menu in Mac OS X. Belangrijk Omdat Mac OS X al op de computer is geïnstalleerd, hoeft u de installatieinstructies in Welkom bij Mac OS X niet meer door te lezen. Neem in plaats daarvan de instructies voor het inloggen en werken met Mac OS X door. Raadpleeg voor meer informatie over Mac OS X de volgende website van Apple: De compatibiliteit van programmatuur met Mac OS X Raadpleeg voor meer informatie over de compatibiliteit van programma's met Mac OS X de volgende website van Apple: guide.apple.com/macosx. 43

44 'Classic' gebruiken in Mac OS X In de Classic-omgeving kunt u behalve alle Mac OS X-programma's al uw Mac OS 9- programma's gewoon blijven gebruiken. 'Classic' wordt in de achtergrond gebruikt voor toegang tot Mac OS 9-functies en -programma's. Als 'Classic' is gestart, werkt de Mac OS 9- programmatuur in Mac OS X precies zoals in Mac OS 9. Er wordt echter geen gebruikgemaakt van Mac OS X-functies, zoals de nieuwe gebruikersinterface. Het enige wat u hoeft te doen is een Mac OS 9-programma te openen of dubbel te klikken op een document dat in een Mac OS 9-programma is gemaakt. Als 'Classic' op dat moment niet actief is, wordt het automatisch gestart. 'Classic' wordt vervolgens in de achtergrond uitgevoerd, zelfs als er geen Classic-programma's zijn geopend, zodat het openen van Mac OS 9-programma's en -documenten sneller en eenvoudiger verloopt. U kunt instellen dat 'Classic' automatisch wordt gestart wanneer u inlogt met Mac OS X. Kies hiervoor 'Systeemvoorkeuren' uit het Apple-menu (K), klik op 'Classic' en selecteer 'Start 'Classic' bij inloggen op computer'. Als u 'Classic' wilt stoppen, klikt u op de knop 'Forceer stop' in het voorkeurenpaneel 'Classic'. U kunt ook 'Forceer stop' uit het Apple-menu (K) kiezen. Selecteer 'Classicomgeving' uit de lijst en klik vervolgens op 'Forceer stop'. Belangrijk Verwijder het besturingssysteem Mac OS 9 niet van de computer. De Classicomgeving werkt alleen als Mac OS 9 is geïnstalleerd. Schakelen tussen besturingssystemen Bepaalde taken en programma's functioneren niet optimaal onder Mac OS X of 'Classic'. U kunt deze daarom het beste onder Mac OS 9 gebruiken. U kunt de computer zo instellen dat deze automatisch wordt opgestart met Mac OS 9. U kunt op elk gewenst moment instellen met welk Mac OS-besturingssysteem de computer moet worden opgestart. 44 Hoofdstuk 3

45 Om onder Mac OS X in te stellen dat de computer wordt opgestart met Mac OS 9, gaat u als volgt te werk: 1 Kies 'Systeemvoorkeuren' uit het Apple-menu (K) en klik op 'Opstartschijf'. Opmerking: doordat Apple regelmatig nieuwe versies en updates uitbrengt van haar systeemprogrammatuur, wijkt het versienummer van de besturingssystemen Mac OS X en Mac OS 9 in deze handleiding mogelijk af van de versie die op de computer is geïnstalleerd. 2 Selecteer de Mac OS 9-systeemmap als de opstartmap. (Als de symbolen inactief zijn, klikt u op het hangslot onder in het venster en voert u de gebruikersnaam en het wachtwoord in die u hebt opgegeven in de configuratie-assistent.) Raadpleeg de handleiding Welkom bij Mac OS X voor meer informatie over het inloggen als beheerder. 3 Start de computer opnieuw op. Werken met het besturingssysteem 45

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE POWER MAC G4 http://nl.yourpdfguides.com/dref/3677814

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE POWER MAC G4 http://nl.yourpdfguides.com/dref/3677814 U kunt de aanbevelingen in de handleiding, de technische gids of de installatie gids voor. U vindt de antwoorden op al uw vragen over de in de gebruikershandleiding (informatie, specificaties, veiligheidsaanbevelingen,

Nadere informatie

De Power Mac G4 installeren. Installatie en uitbreiding van Power Mac G4- en Macintosh Server G4-computers

De Power Mac G4 installeren. Installatie en uitbreiding van Power Mac G4- en Macintosh Server G4-computers apple De Power Mac G4 installeren Installatie en uitbreiding van Power Mac G4- en Macintosh Server G4-computers K Apple Computer, Inc. 2000 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens de auteursrechtelijke

Nadere informatie

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE POWER MAC G4 http://nl.yourpdfguides.com/dref/3677812

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE POWER MAC G4 http://nl.yourpdfguides.com/dref/3677812 U kunt de aanbevelingen in de handleiding, de technische gids of de installatie gids voor. U vindt de antwoorden op al uw vragen over de in de gebruikershandleiding (informatie, specificaties, veiligheidsaanbevelingen,

Nadere informatie

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE POWERBOOK G4 GIGABIT ETHERNET http://nl.yourpdfguides.com/dref/3677836

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE POWERBOOK G4 GIGABIT ETHERNET http://nl.yourpdfguides.com/dref/3677836 U kunt de aanbevelingen in de handleiding, de technische gids of de installatie gids voor APPLE POWERBOOK G4 GIGABIT ETHERNET. U vindt de antwoorden op al uw vragen over de in de gebruikershandleiding

Nadere informatie

Aan de slag met de PowerBook G4. Installatie en uitbreiding van PowerBook G4-computers en het oplossen van problemen

Aan de slag met de PowerBook G4. Installatie en uitbreiding van PowerBook G4-computers en het oplossen van problemen apple Aan de slag met de PowerBook G4 Installatie en uitbreiding van PowerBook G4-computers en het oplossen van problemen K Apple Computer, Inc. 2001 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens

Nadere informatie

Mac OS X 10.6 Snow Leopard Installatie- en configuratiehandleiding

Mac OS X 10.6 Snow Leopard Installatie- en configuratiehandleiding Mac OS X 10.6 Snow Leopard Installatie- en configuratiehandleiding Lees dit document voordat u Mac OS X installeert. Dit document bevat belangrijke informatie over de installatie van Mac OS X. Systeemvereisten

Nadere informatie

Boot Camp Installatie- en configuratiegids

Boot Camp Installatie- en configuratiegids Boot Camp Installatie- en configuratiegids Inhoudsopgave 3 Inleiding 4 Installatie-overzicht 4 Stap 1: Controleren of er updates nodig zijn 4 Stap 2: Uw Mac voorbereiden voor Windows 4 Stap 3: Windows

Nadere informatie

Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5-computers en het oplossen van problemen

Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5-computers en het oplossen van problemen Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5-computers en het oplossen van problemen apple Apple Computer, Inc. 2004 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens

Nadere informatie

Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5-computers en het oplossen van problemen

Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5-computers en het oplossen van problemen Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5-computers en het oplossen van problemen apple Apple Computer, Inc. 2005 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens

Nadere informatie

S X c O om bij Ma elk W

S X c O om bij Ma elk W Welkom bij Mac OS X Welkom bij Mac OS X, het meest geavanceerde besturingssysteem ter wereld. Met behulp van deze handleiding kunt u snel aan de slag met Mac OS X. Installeer de programmatuur en ontdek

Nadere informatie

Nederlands. Geheugen. AppleCare. Instructies voor vervanging

Nederlands. Geheugen. AppleCare. Instructies voor vervanging Nederlands Instructies voor vervanging Geheugen AppleCare Volg de instructies in dit document nauwgezet. Als u dit niet doet, kan uw apparatuur beschadigd raken en de garantie komen te vervallen. Opmerking

Nadere informatie

Boot Camp Installatie- en configuratiegids

Boot Camp Installatie- en configuratiegids Boot Camp Installatie- en configuratiegids Inhoudsopgave 3 Inleiding 3 Benodigdheden 4 Installatie-overzicht 4 Stap 1: Controleren of er updates nodig zijn 4 Stap 2: Uw Mac voorbereiden voor Windows 4

Nadere informatie

Boot Camp Installatie- en configuratiegids

Boot Camp Installatie- en configuratiegids Boot Camp Installatie- en configuratiegids Inhoudsopgave 3 Inleiding 4 Benodigdheden 5 Installatie-overzicht 5 Stap 1: Controleren of er updates nodig zijn 5 Stap 2: Uw Mac voorbereiden voor Windows 5

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 2012 Visual Steps - www.visualsteps.nl -Dit is de inhoudsopgave van de titel Visuele Stappengids Mac - ISBN 978 90 5905 048 8

Inhoudsopgave. 2012 Visual Steps - www.visualsteps.nl -Dit is de inhoudsopgave van de titel Visuele Stappengids Mac - ISBN 978 90 5905 048 8 Inhoudsopgave Inleiding 9 1. De Mac 11 1.1 De Mac aanzetten 12 1.2 De onderdelen van het bureaublad 12 1.3 Bureaubladachtergrond aanpassen 13 1.4 Secundair klikken instellen 14 1.5 Programma openen en

Nadere informatie

Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5- computers en het oplossen van problemen

Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5- computers en het oplossen van problemen Power Mac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Power Mac G5- computers en het oplossen van problemen apple Apple Computer, Inc. 2005 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens

Nadere informatie

Batterij. Een platte, plastic schroevendraaier om de batterij uit de houder te halen

Batterij. Een platte, plastic schroevendraaier om de batterij uit de houder te halen Nederlands Instructies voor vervanging Batterij AppleCare Volg de instructies in dit document nauwgezet. Als u dit niet doet, kan uw apparatuur beschadigd raken en de garantie komen te vervallen. Opmerking

Nadere informatie

apple Apple Computer, Inc. 2004 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden.

apple Apple Computer, Inc. 2004 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. ipod Oefeningen Oefeningen met betrekking tot het kopiëren van muziek naar de ipod, het afspelen van muziekbestanden en het opslaan van bestanden op de ipod apple Apple Computer, Inc. 2004 Apple Computer,

Nadere informatie

ATA-kabel. Opmerking: U kunt instructies op het internet vinden op http://www.apple.com/support/doityourself/.

ATA-kabel. Opmerking: U kunt instructies op het internet vinden op http://www.apple.com/support/doityourself/. Nederlands Instructies voor vervanging ATA-kabel AppleCare Volg de instructies in dit document nauwgezet. Als u dit niet doet, kan de apparatuur beschadigd raken en de garantie komen te vervallen. Opmerking:

Nadere informatie

Om te beginnen. Pro Focus UltraView. Deze handleiding is beschikbaar in verschillende talen op de website van BK Medical.

Om te beginnen. Pro Focus UltraView. Deze handleiding is beschikbaar in verschillende talen op de website van BK Medical. Om te beginnen Pro Focus UltraView Deze handleiding is beschikbaar in verschillende talen op de website van BK Medical. Ga naar: www.bkmed.com/customer service/user manuals Lees voordat u de scanner gebruikt

Nadere informatie

Nummers en andere geluidsbestanden afspelen

Nummers en andere geluidsbestanden afspelen Muziek op de ipad Muziek en audiobestanden toevoegen U kunt op de volgende manieren muziek en audiobestanden op de ipad zetten: U kunt via de i Tunes Store op de ipad materiaal kopen en downloaden. Tik

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Deel 1 Windows Media Player 11

Inhoudsopgave. Deel 1 Windows Media Player 11 Inhoudsopgave Voorwoord... 7 Introductie Visual Steps... 8 Nieuwsbrief... 8 Wat heeft u nodig?... 9 Hoe werkt u met dit boek?... 10 De volgorde van lezen... 11 De cd-rom bij dit boek... 11 Toets uw kennis...

Nadere informatie

Hoe werkt u met dit boek?

Hoe werkt u met dit boek? 10 Hoe werkt u met dit boek? Dit boek is geschreven volgens de Visual Steps -methode. De werkwijze is eenvoudig: u legt het boek naast uw Mac en voert alle opdrachten stap voor stap direct op uw Mac uit.

Nadere informatie

Inhoudsopgave Gebruikershandleiding pagina 1. 1. Inleiding... 2 Minimale systeemvereisten... 2. 2. Software installeren... 3

Inhoudsopgave Gebruikershandleiding pagina 1. 1. Inleiding... 2 Minimale systeemvereisten... 2. 2. Software installeren... 3 Inhoudsopgave Gebruikershandleiding pagina 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 Minimale systeemvereisten... 2 2. Software installeren... 3 3. LaCie Shortcut Button gebruiken... 4 3.1. Installatie... 4 3.2.

Nadere informatie

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE POWERBOOK G4 17 INCH http://nl.yourpdfguides.com/dref/3674439

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE POWERBOOK G4 17 INCH http://nl.yourpdfguides.com/dref/3674439 U kunt de aanbevelingen in de handleiding, de technische gids of de installatie gids voor. U vindt de antwoorden op al uw vragen over de in de gebruikershandleiding (informatie, specificaties, veiligheidsaanbevelingen,

Nadere informatie

Gebruik van itunes met de ipod

Gebruik van itunes met de ipod Gebruik van itunes met de ipod Toevoegen van muziek Muziek toevoegen van je itunes-bibliotheek naar je ipod 1. Sluit de ipod aan op je computer 2. itunes opent van zelf. Indien dit toch niet gebeurt, open

Nadere informatie

Mac mini Gebruikershandleiding

Mac mini Gebruikershandleiding Mac mini Gebruikershandleiding Installatie van de Mac mini en het oplossen van problemen KApple Computer, Inc. 2005 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens de auteursrechtelijke bepalingen

Nadere informatie

Beknopte nasslaggids Pro Focus 2202 Kleur

Beknopte nasslaggids Pro Focus 2202 Kleur Beknopte nasslaggids Pro Focus 2202 Kleur 2 Scanner aan- en uitzetten Mechanisch contact Stand-byschakelaar Array contact Transducers aansluiten Gebruik de groene stand-byschakelaar. Scanner aanzetten:

Nadere informatie

Nederlands. AirPort Extreme-kaart. AppleCare. Instructies voor vervanging

Nederlands. AirPort Extreme-kaart. AppleCare. Instructies voor vervanging Nederlands Instructies voor vervanging AirPort Extreme-kaart AppleCare Volg de instructies in dit document nauwgezet. Als u dit niet doet, kan de apparatuur beschadigd raken en de garantie komen te vervallen.

Nadere informatie

InterVideo Home Theater Snel op weg-gids Welkom bij InterVideo Home Theater!

InterVideo Home Theater Snel op weg-gids Welkom bij InterVideo Home Theater! InterVideo Home Theater Snel op weg-gids Welkom bij InterVideo Home Theater! InterVideo Home Theater is een complete oplossing voor digitaal entertainment om tv te kijken en op te nemen, foto's te bekijken

Nadere informatie

Inhoudsopgave Inleiding 9 1. De Mac 2. Finder

Inhoudsopgave Inleiding 9 1. De Mac 2. Finder Inhoudsopgave Inleiding 9 1. De Mac 11 1.1 De Mac aanzetten 12 1.2 De onderdelen van het bureaublad 12 1.3 Bureaubladachtergrond aanpassen 13 1.4 Secundair klikken instellen 14 1.5 Programma openen en

Nadere informatie

Boot Camp Beta 1.0.2 Installatie- en configuratiegids

Boot Camp Beta 1.0.2 Installatie- en configuratiegids Boot Camp Beta 1.0.2 Installatie- en configuratiegids 2 Inhoudsopgave 4 Overzicht 5 Stap 1: de systeemsoftware en de firmware van uw computer bijwerken 6 Stap 2: de Boot Camp-assistent gebruiken 9 Stap

Nadere informatie

ibook G4 Aan de slag Installatie en uitbreiding van ibook G4- computers en het oplossen van problemen

ibook G4 Aan de slag Installatie en uitbreiding van ibook G4- computers en het oplossen van problemen ibook G4 Aan de slag Installatie en uitbreiding van ibook G4- computers en het oplossen van problemen K Apple Computer, Inc. 2004 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens de auteursrechtelijke

Nadere informatie

Mac OS X Leopard versie 10.5 Installatiehandleiding

Mac OS X Leopard versie 10.5 Installatiehandleiding Mac OS X Leopard versie 10.5 Installatiehandleiding Als Mac OS X versie 10.3 of hoger al op uw computer is geïnstalleerd, hoeft u uw systeem alleen nog maar bij te werken naar Leopard. Raadpleeg het gedeelte

Nadere informatie

Boot Camp Installatie- en

Boot Camp Installatie- en Boot Camp Installatie- en configuratiegids Inhoudsopgave 3 Inleiding 4 Benodigdheden 4 Installatie-overzicht 4 Stap 1: De Boot Camp-assistent starten 4 Stap 2: Windows installeren 4 Stap 3: De Boot Camp-besturingsbestanden

Nadere informatie

Digitale camera Softwarehandleiding

Digitale camera Softwarehandleiding EPSON digitale camera / Digitale camera Softwarehandleiding Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar worden

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 7 Nieuwsbrief 8 Introductie Visual Steps 8 Wat heeft u nodig? 9 Hoe werkt u met dit boek? 10 De website bij het boek

Inhoudsopgave Voorwoord 7 Nieuwsbrief 8 Introductie Visual Steps 8 Wat heeft u nodig? 9 Hoe werkt u met dit boek? 10 De website bij het boek Inhoudsopgave Voorwoord... 7 Nieuwsbrief... 8 Introductie Visual Steps... 8 Wat heeft u nodig?... 9 Hoe werkt u met dit boek?... 10 De website bij het boek... 11 Toets uw kennis... 11 Voor docenten...

Nadere informatie

Nl_Rhomba CLE.fm Page 29 Wednesday, January 7, 2004 2:02 PM. Nederlands Overzicht (zie afbeelding op buitenblad)

Nl_Rhomba CLE.fm Page 29 Wednesday, January 7, 2004 2:02 PM. Nederlands Overzicht (zie afbeelding op buitenblad) Nl_Rhomba CLE.fm Page 29 Wednesday, January 7, 2004 2:02 PM Aan de slag Nederlands Overzicht (zie afbeelding op buitenblad) 1. Microfoon 7. Knop (R) Sectie herhalen 2. LCD-schermen 8. De knop Aan/Uit en

Nadere informatie

imac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van imac G5-computers en het oplossen van problemen

imac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van imac G5-computers en het oplossen van problemen imac G5 Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van imac G5-computers en het oplossen van problemen K Apple Computer, Inc. 2005 Apple Computer, Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens de auteursrechtelijke

Nadere informatie

Boot Camp Installatie- en configuratiegids

Boot Camp Installatie- en configuratiegids Boot Camp Installatie- en configuratiegids Inhoudsopgave 4 Inleiding 5 Benodigdheden 6 Installatie-overzicht 6 Stap 1: Controleren of er updates nodig zijn 6 Stap 2: De Boot Camp-assistent openen 6 Stap

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 7 Nieuwsbrief 7 Introductie Visual Steps 8 Wat heeft u nodig? 8 De website bij het boek 9 Hoe werkt u met dit boek?

Inhoudsopgave Voorwoord 7 Nieuwsbrief 7 Introductie Visual Steps 8 Wat heeft u nodig? 8 De website bij het boek 9 Hoe werkt u met dit boek? Inhoudsopgave Voorwoord... 7 Nieuwsbrief... 7 Introductie Visual Steps... 8 Wat heeft u nodig?... 8 De website bij het boek... 9 Hoe werkt u met dit boek?... 9 Uw voorkennis... 10 Toets uw kennis... 10

Nadere informatie

3. Video, DVD en radio ... ... ... ...... ... ... ...... 4. Video s maken met Movie Maker 2 101 ... ... ... ... ... ... ... ... ......

3. Video, DVD en radio ... ... ... ...... ... ... ...... 4. Video s maken met Movie Maker 2 101 ... ... ... ... ... ... ... ... ...... Inhoudsopgave Voorwoord... 13 Nieuwsbrief... 13 Introductie Visual Steps... 14 Wat heeft u nodig?... 15 De volgorde van lezen... 17 De website bij het boek... 17 Uw voorkennis... 18 Hoe werkt u met dit

Nadere informatie

Google products. Het gebruik van Picasa 2 is gratis. Het programma is in veel verschillende talen verkrijgbaar, waaronder Nederlands.

Google products. Het gebruik van Picasa 2 is gratis. Het programma is in veel verschillende talen verkrijgbaar, waaronder Nederlands. 1 Picasa 2 Picasa 2 is een foto-organizer van zoekmachinefabrikant Google. Het gratis programma bevat handige functies om uw foto's te beheren, te bewerken en te delen. Het gebruik van Picasa 2 is gratis.

Nadere informatie

KENWOOD is een gedeponeerd handelsmerk of een handelsmerk van Kenwood Corporation in Japan en/of in andere landen.

KENWOOD is een gedeponeerd handelsmerk of een handelsmerk van Kenwood Corporation in Japan en/of in andere landen. Informatie over handelsmerken, auteursrechten en patenten KENWOOD is een gedeponeerd handelsmerk of een handelsmerk van Kenwood Corporation in Japan en/of in andere landen. Copyright 2004, PhatNoise, Inc.

Nadere informatie

Digitale Video. Gebruikershandleiding

Digitale Video. Gebruikershandleiding Digitale Video Gebruikershandleiding Nl 2 Inhoud Aan de slag Kennismaken met uw digitale video... 3 Het paneel gebruiken... 4 Aan-/uitzetten... 5 Modi... 6 Modusschakelaar... 7 Modus Movie Films opnemen...

Nadere informatie

Mac Pro Gebruikershandleiding. Installatie en uitbreiding van Mac Pro-computers en het oplossen van problemen

Mac Pro Gebruikershandleiding. Installatie en uitbreiding van Mac Pro-computers en het oplossen van problemen Mac Pro Gebruikershandleiding Installatie en uitbreiding van Mac Pro-computers en het oplossen van problemen apple Apple Inc. 2007 Apple Inc. Alle rechten voorbehouden. Volgens de auteursrechtelijke bepalingen

Nadere informatie

3. Video, DVD en radio

3. Video, DVD en radio 77 3. Video, DVD en radio Windows Media Player 10 kan voor meer gebruikt worden dan het beluisteren van muziek. Ook voor het bekijken van videofilmpjes is het programma zeer geschikt. Met Windows Media

Nadere informatie

Inloggen in AccountView online voor Mac OS 30 april 2015 versie 9.1 en hoger

Inloggen in AccountView online voor Mac OS 30 april 2015 versie 9.1 en hoger Inloggen in AccountView online Welkom bij eserviceware! Deze handleiding begeleidt u bij de stappen die nodig zijn voor het inloggen in AccountView online. Wanneer u gebruik maakt van een Apple computer,

Nadere informatie

ipod shuffle Gebruikershandleiding

ipod shuffle Gebruikershandleiding ipod shuffle Gebruikershandleiding Inhoudsopgave 3 Hoofdstuk 1: Informatie over de ipod shuffle 4 Hoofdstuk 2: Basiskenmerken van de ipod shuffle 4 De ipod shuffle in één oogopslag 5 De regelaars van de

Nadere informatie

Initiatie Movie Maker

Initiatie Movie Maker Initiatie Movie Maker Wat is Movie Maker? Windows Movie Maker is een computerprogramma dat toelaat video-bestanden te bewerken. Het wordt standaard bij de besturingssystemen Windows XP, Windows ME en Windows

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 5 Nieuwsbrief 5 Introductie Visual Steps 6 Wat heeft u nodig? 7 Uw voorkennis 7 Hoe werkt u met dit boek?

Inhoudsopgave Voorwoord 5 Nieuwsbrief 5 Introductie Visual Steps 6 Wat heeft u nodig? 7 Uw voorkennis 7 Hoe werkt u met dit boek? Inhoudsopgave Voorwoord... 5 Nieuwsbrief... 5 Introductie Visual Steps... 6 Wat heeft u nodig?... 7 Uw voorkennis... 7 Hoe werkt u met dit boek?... 7 Website bij het boek... 8 Toets uw kennis... 8 Voor

Nadere informatie

2. Uw digitale fotocamera en de computer

2. Uw digitale fotocamera en de computer 67 2. Uw digitale fotocamera en de computer Fotograferen met een digitale fotocamera is vandaag de dag erg populair. Het voordeel van een digitale camera is dat u de foto s direct kunt bekijken op uw camera.

Nadere informatie

Uitgeverij cd/id multimedia

Uitgeverij cd/id multimedia Inhoudsopgave Voorwoord 13 Deel 1 Aan de slag met je nieuwe Apple producten 1 Klaar maken voor gebruik 17 1 Over dit hoofdstuk 17 2 De computer configureren 18 3 Een Apple ID aanmaken op de computer 20

Nadere informatie

HANDLEIDING ENTERPRISE DRIVE. Laatst bijgewerkt: January 18, 2016

HANDLEIDING ENTERPRISE DRIVE. Laatst bijgewerkt: January 18, 2016 HANDLEIDING ENTERPRISE DRIVE Laatst bijgewerkt: January 18, 2016 Inhoudsopgave 1 Enterprise Drive installeren...3 2 Enterprise Drive voor de eerste maal opstarten...3 3 Deelnemen aan Spaces (Een uitnodiging

Nadere informatie

P-touch Editor starten

P-touch Editor starten P-touch Editor starten Versie 0 DUT Inleiding Belangrijke mededeling De inhoud van dit document en de specificaties van dit product kunnen zonder voorafgaande kennisgeving worden aangepast. Brother behoudt

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 5 Nieuwsbrief 5 Introductie Visual Steps 6 Wat heeft u nodig? 6 Uw voorkennis 7 Website 7 Hoe werkt u met dit boek?

Inhoudsopgave Voorwoord 5 Nieuwsbrief 5 Introductie Visual Steps 6 Wat heeft u nodig? 6 Uw voorkennis 7 Website 7 Hoe werkt u met dit boek? Inhoudsopgave Voorwoord... 5 Nieuwsbrief... 5 Introductie Visual Steps... 6 Wat heeft u nodig?... 6 Uw voorkennis... 7 Website... 7 Hoe werkt u met dit boek?... 8 Toets uw kennis... 9 Voor docenten...

Nadere informatie

Installeren van het stuurprogramma USB-Audiostuurprogramma Installatiehandleiding (Windows)

Installeren van het stuurprogramma USB-Audiostuurprogramma Installatiehandleiding (Windows) Installeren van het stuurprogramma USB-Audiostuurprogramma Installatiehandleiding (Windows) Inhoudsopgave Installeren van het stuurprogramma... Pagina 1 Verwijderen van het stuurprogramma... Pagina 3 Problemen

Nadere informatie

Invoeren/importeren van digitale foto s in je computer

Invoeren/importeren van digitale foto s in je computer Invoeren/importeren van digitale foto s in je computer Foto s die je importeert worden altijd opgeslagen in: Afbeeldingen. Windows 7 beschikt daarnaast over een apart programma om digitale foto s en videoclips

Nadere informatie

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE MAC MINI http://nl.yourpdfguides.com/dref/1167979

Uw gebruiksaanwijzing. APPLE MAC MINI http://nl.yourpdfguides.com/dref/1167979 U kunt de aanbevelingen in de handleiding, de technische gids of de installatie gids voor. U vindt de antwoorden op al uw vragen over de in de gebruikershandleiding (informatie, specificaties, veiligheidsaanbevelingen,

Nadere informatie

itunes itunes itunes Pieter van Groenewoud P i eter van G ro en ewo u d www.pearson.nl

itunes itunes itunes Pieter van Groenewoud P i eter van G ro en ewo u d www.pearson.nl Van Groenewoud itunes Pieter van Groenewoud itunes is een van de meest gebruikte muziekbeheerprogramma s op de pc en Mac. Maar het is al lang niet meer alleen een muziekprogramma. Je kunt naast muziek

Nadere informatie

1. icloud instellen 13 1.1 icloud op de iphone of ipad... 14 1.2 icloud op de Mac... 16 1.3 Achtergrondinformatie... 19

1. icloud instellen 13 1.1 icloud op de iphone of ipad... 14 1.2 icloud op de Mac... 16 1.3 Achtergrondinformatie... 19 Inhoudsopgave Voorwoord... 7 Introductie Visual Steps... 8 Wat heeft u nodig?... 8 Uw voorkennis... 9 Hoe werkt u met dit boek?... 9 De website bij het boek... 10 Toets uw kennis... 10 Voor docenten...

Nadere informatie

Foto s kopiëren van de camera

Foto s kopiëren van de camera 1 Foto s kopiëren van de camera Er zijn twee manieren om foto s vanaf een digitale fotocamera op uw computer te zetten: met behulp van een kabeltje tussen de camera en de computer of vanaf de geheugenkaart

Nadere informatie

Geheugen (bovenste RAM-sleuf)

Geheugen (bovenste RAM-sleuf) Nederlands Geheugen (bovenste RAM-sleuf) Instructies voor vervanging Volg deze instructies nauwgezet. Als u dit niet doet, kan uw apparatuur beschadigd raken en de garantie komen te vervallen. De vervanging

Nadere informatie

HANDLEIDING SIM KAART SPANJE

HANDLEIDING SIM KAART SPANJE HANDLEIDING SIM KAART SPANJE Copyright 2015. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand en/of openbaar gemaakt in enige

Nadere informatie

Bestnr. 87 90 69 ODYS Internettablet noon 9_7

Bestnr. 87 90 69 ODYS Internettablet noon 9_7 Bestnr. 87 90 69 ODYS Internettablet noon 9_7 Alle rechten, ook vertalingen, voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatische gegevensbestand, of openbaar

Nadere informatie

ios 5-software update voor de ipad

ios 5-software update voor de ipad 1 ios 5-software update voor de ipad Apple brengt van tijd tot tijd updates van de ipad software uit. Hierin worden problemen opgelost of nieuwe functies toegevoegd. Enige tijd geleden verscheen de ios

Nadere informatie

Back-up en herstel Gebruikershandleiding

Back-up en herstel Gebruikershandleiding Back-up en herstel Gebruikershandleiding Copyright 2009 Hewlett-Packard Development Company, L.P. Windows is een in de Verenigde Staten gedeponeerd handelsmerk van Microsoft Corporation. De informatie

Nadere informatie

3. Video, DVD en radio

3. Video, DVD en radio 77 3. Video, DVD en radio Windows Media Player 11 kan voor meer gebruikt worden dan het beluisteren van muziek. Ook voor het bekijken van videofilmpjes is het programma zeer geschikt. Met Windows Media

Nadere informatie

Aanvullende informatie voor Windows 8.1

Aanvullende informatie voor Windows 8.1 1 Aanvullende informatie voor Windows 8.1 Oktober 2013 is een update van het besturingssysteem Windows 8 verschenen: Windows 8.1. Deze update bevat enkele kleine wijzigingen die het gebruik van Windows

Nadere informatie

Een upgrade uitvoeren van Windows Vista naar Windows 7 (aangepaste installatie)

Een upgrade uitvoeren van Windows Vista naar Windows 7 (aangepaste installatie) Een upgrade uitvoeren van Windows Vista naar Windows 7 (aangepaste installatie) Als u geen upgrade kunt uitvoeren voor uw computer met Windows Vista naar Windows 7 voert u een aangepaste installatie uit.

Nadere informatie

1. Introductie 2. Omschrijving 2 Omschrijving van de onderdelen (voorzijde) 2. 2. Algemeen 3

1. Introductie 2. Omschrijving 2 Omschrijving van de onderdelen (voorzijde) 2. 2. Algemeen 3 HANDLEIDING Digitale Harddisk Recorder DVR DigitAll CCTV Doornseweg 2a Tel.: 0183-4016346 1. Introductie 2 Omschrijving 2 Omschrijving van de onderdelen (voorzijde) 2 2. Algemeen 3 Opstarten systeem 3

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 13 Nieuwsbrief 13 Introductie Visual Steps 14 Wat heeft u nodig 14 Uw voorkennis 16 Hoe werkt u met dit boek?

Inhoudsopgave Voorwoord 13 Nieuwsbrief 13 Introductie Visual Steps 14 Wat heeft u nodig 14 Uw voorkennis 16 Hoe werkt u met dit boek? Inhoudsopgave Voorwoord... 13 Nieuwsbrief... 13 Introductie Visual Steps... 14 Wat heeft u nodig... 14 Uw voorkennis... 16 Hoe werkt u met dit boek?... 16 De website bij het boek... 17 Aanvullende begeleidende

Nadere informatie

Handleiding Internet Veiligheidspakket Windows & Mac Versie april 2014

Handleiding Internet Veiligheidspakket Windows & Mac Versie april 2014 Handleiding Internet Veiligheidspakket Windows & Mac Versie april 2014 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1. Inleiding 3 Hoofdstuk 2. Bestellen van het Internet Veiligheidspakket 4 Hoofdstuk 3. Installatie 9 3.1

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 7 Nieuwsbrief 7 Introductie Visual Steps 8 Wat heeft u nodig 8 Hoe werkt u met dit boek 9 Uw voorkennis

Inhoudsopgave Voorwoord 7 Nieuwsbrief 7 Introductie Visual Steps 8 Wat heeft u nodig 8 Hoe werkt u met dit boek 9 Uw voorkennis Inhoudsopgave Voorwoord... 7 Nieuwsbrief... 7 Introductie Visual Steps... 8 Wat heeft u nodig... 8 Hoe werkt u met dit boek... 9 Uw voorkennis... 10 De website bij het boek... 10 Toets uw kennis... 10

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 11 Nieuwsbrief 11 Introductie Visual Steps 12 Wat heeft u nodig? 13 Hoe werkt u met dit boek? 14 Website 15 Toets uw kennis

Inhoudsopgave Voorwoord 11 Nieuwsbrief 11 Introductie Visual Steps 12 Wat heeft u nodig? 13 Hoe werkt u met dit boek? 14 Website 15 Toets uw kennis Inhoudsopgave Voorwoord... 11 Nieuwsbrief... 11 Introductie Visual Steps... 12 Wat heeft u nodig?... 13 Hoe werkt u met dit boek?... 14 Website... 15 Toets uw kennis... 15 Voor docenten... 15 De schermafbeeldingen...

Nadere informatie

Kopieer dvd s en zet video s eenvoudig om voor uw ipod, Iphone en nog veel meer.

Kopieer dvd s en zet video s eenvoudig om voor uw ipod, Iphone en nog veel meer. Popcorn 4 Kopieer dvd s en zet video s eenvoudig om voor uw ipod, Iphone en nog veel meer. De nieuwe Popcorn 4 biedt de beste manier om dvd's op de Mac te kopiëren. Converteer video eenvoudig voor uw ipod,

Nadere informatie

Inhoud... 1. Voorwoord... 2. 1 introductie... 3. 1 Een korte geschiedenis... 3. 2 Huidige computermodellen... 3. 3 Besturingssysteem...

Inhoud... 1. Voorwoord... 2. 1 introductie... 3. 1 Een korte geschiedenis... 3. 2 Huidige computermodellen... 3. 3 Besturingssysteem... 17 INHOUD Inhoud... 1 Voorwoord... 2 1 introductie... 3 1 Een korte geschiedenis... 3 2 Huidige computermodellen... 3 3 Besturingssysteem... 4 4 Hoe werkt een Mac... 4 4.1 Bits en bytes... 4 4.2 Processor...

Nadere informatie

ipod shuffle Gebruikershandleiding

ipod shuffle Gebruikershandleiding ipod shuffle Gebruikershandleiding Inhoudsopgave 5 Hoofdstuk 1: Info over de ipod shuffle 6 Nieuwe voorzieningen van de ipod shuffle 7 Hoofdstuk 2: ipod shuffle Basiskenmerken 7 De ipod shuffle in één

Nadere informatie

geen specifieke voorkennis

geen specifieke voorkennis LEREN WERKEN MET MAC TOELATINGSVOORWAARDEN Vereist: geen specifieke voorkennis BEGINNEN MET EEN MAC 1. De Mac aanzetten 2. De muis 2.1. Bewegen 2.2. Klikken en dubbelklikken 2.3. Slepen 3. De onderdelen

Nadere informatie

Gebruikershandleiding bij Nero MediaStreaming voor MCE

Gebruikershandleiding bij Nero MediaStreaming voor MCE Gebruikershandleiding bij Nero MediaStreaming voor MCE Nero AG Informatie over copyright en handelsmerken De handleiding en de volledige inhoud van de handleiding worden beschermd door het auteursrecht

Nadere informatie

Van Dale Elektronisch groot woordenboek versie 4.5 activeren en licenties beheren

Van Dale Elektronisch groot woordenboek versie 4.5 activeren en licenties beheren De nieuwste editie van dit document is altijd online beschikbaar: Activeren en beheren licenties Inhoudsopgave Van Dale Elektronisch groot woordenboek versie 4.5 activeren Automatisch activeren via internet

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 13 Nieuwsbrief 13 Introductie Visual Steps 14 Wat heeft u nodig? 14 Uw voorkennis 16 Hoe werkt u met dit boek?

Inhoudsopgave Voorwoord 13 Nieuwsbrief 13 Introductie Visual Steps 14 Wat heeft u nodig? 14 Uw voorkennis 16 Hoe werkt u met dit boek? Inhoudsopgave Voorwoord... 13 Nieuwsbrief... 13 Introductie Visual Steps... 14 Wat heeft u nodig?... 14 Uw voorkennis... 16 Hoe werkt u met dit boek?... 16 De website bij het boek... 17 Aanvullende begeleidende

Nadere informatie

Handleiding NarrowCasting

Handleiding NarrowCasting Handleiding NarrowCasting http://portal.vebe-narrowcasting.nl september 2013 1 Inhoud Inloggen 3 Dia overzicht 4 Nieuwe dia toevoegen 5 Dia bewerken 9 Dia exporteren naar toonbankkaart 11 Presentatie exporteren

Nadere informatie

ipod photo Gebruikershandleiding

ipod photo Gebruikershandleiding ipod photo Gebruikershandleiding Inhoud 3 Snel aan de slag 5 De vereisten 9 Muziek afspelen op de ipod photo 15 De ipod photo gebruiken 15 De regelaars van de ipod photo gebruiken 24 De ipod photo aansluiten

Nadere informatie

Downloaded from www.vandenborre.be. Gefeliciteerd! Jij en je Mac mini zijn echt voor elkaar gemaakt.

Downloaded from www.vandenborre.be. Gefeliciteerd! Jij en je Mac mini zijn echt voor elkaar gemaakt. Gefeliciteerd! Jij en je Mac mini zijn echt voor elkaar gemaakt. Maak kennis met de Mac mini www.apple.com/nl/macmini Thunderbolt snelle in- en uitvoer Snelle apparaten en beeldschermen aansluiten. Helpcentrum

Nadere informatie

Nederlands Italiano Español

Nederlands Italiano Español Nederlands Italiano Español Installatie Download Manager Aansluiten op uw PC Opmerking: u moet over de rechten van systeembeheerder beschikken om het programma onder Windows 2000 en XP te installeren.

Nadere informatie

Branden van ACDrive (mcd) disks Met Media Manager kunt u uw favoriete muziek zelf op mcd zetten.

Branden van ACDrive (mcd) disks Met Media Manager kunt u uw favoriete muziek zelf op mcd zetten. 1 FUNCTIES VAN MEDIA MANAGER 1 FUNCTIES VAN MEDIA MANAGER Met PhatNoise Media Manager (Media Manager) kunt u uw volledige muziekverzameling beheren en ACDrive disks branden. Muziek-cd ACDrive disk Muziekbestand

Nadere informatie

Handleiding Nero ImageDrive

Handleiding Nero ImageDrive Handleiding Nero ImageDrive Nero AG Informatie over copyright en handelsmerken De handleiding van Nero ImageDrive en de volledige inhoud van de handleiding zijn auteursrechtelijk beschermd en zijn eigendom

Nadere informatie

Switch. Handleiding 200.106.110117

Switch. Handleiding 200.106.110117 Switch Handleiding 200.106.110117 Hartelijk dank voor uw aanschaf van deze uitbreiding van uw Plugwise systeem. Met de Switch kunt u draadloos de elektrische stroom naar de apparaten in uw Plugwise netwerk

Nadere informatie

Welkom bij BOEKLEZER

Welkom bij BOEKLEZER Welkom bij BOEKLEZER Claro Boeklezer is een boek lezer die gebruikers in staat stelt om PDF bestanden te lezen of laten voorlezen met de ingebouwde schermlezer. Met deze boeklezer is het mogelijk om digitale

Nadere informatie

NIEUW! Nu ook voor Mac!

NIEUW! Nu ook voor Mac! NIEUW! Nu ook voor Mac! Opnamen op video's lopen op allerlei wijzen gevaar! Met het originele reddingspakket van MAGIX, bestaande uit MAGIX software, de praktische USB-video-omzetter en een SCARTadapter,

Nadere informatie

Dit aanvullende PDF-bestand is geschikt voor Mac-gebruikers die aan de slag gaan met Picasa.

Dit aanvullende PDF-bestand is geschikt voor Mac-gebruikers die aan de slag gaan met Picasa. 1 Picasa op de Mac Dit aanvullende PDF-bestand is geschikt voor Mac-gebruikers die aan de slag gaan met Picasa. In het boek Digitale fotobewerking met Picasa voor senioren wordt het programma Picasa voor

Nadere informatie

Beknopte handleiding voor de PLEXTALK Linio Pocket online speler

Beknopte handleiding voor de PLEXTALK Linio Pocket online speler Beknopte handleiding voor de PLEXTALK Linio Pocket online speler Het plaatsen van de batterij in de Linio Pocket 1. Draai de Linio Pocket om. Vergewis u ervan dat de 2 gemarkeerde punten naar boven wijzen.

Nadere informatie

Installatiehandleiding

Installatiehandleiding Secure Backup Installatiehandleiding Handelsmerken en auteursrechten Handelsmerken Windows is een gedeponeerd handelsmerk van Microsoft Corporation in de Verenigde Staten en andere landen. Alle anderen

Nadere informatie

AirPrint handleiding

AirPrint handleiding AirPrint handleiding Deze gebruikershandleiding is van toepassing op de volgende modellen: HL-L340DW/L360DN/L360DW/L36DN/L365DW/ L366DW/L380DW DCP-L50DW/L540DN/L540DW/L54DW/L560DW MFC-L700DW/L70DW/L703DW/L70DW/L740DW

Nadere informatie

Inhoud. Handleiding Dododent. Beste tandarts of praktijkmanager,

Inhoud. Handleiding Dododent. Beste tandarts of praktijkmanager, Handleiding Dododent Beste tandarts of praktijkmanager, Hartelijk dank voor de aanschaf van een website bij Dodoworks. Hieronder volgt een uitgebreide handleiding van het Dododent systeem waarmee de website

Nadere informatie