TRAINING HEMODIALYSE

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "TRAINING HEMODIALYSE"

Transcriptie

1 VEERTIENDAAGS INFORMATIEBLAD VAN HET UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM ST RADBOUD JAARGANG 36 NUMMER 6 2 april 2010 TRAINING HEMODIALYSE De dialyseafdeling van het UMC St Radboud is gestart met een eigen training voor hemodialyse thuis. Daardoor hoeven hemodialysepatiënten voor deze training niet langer meer enkele maanden drie keer per week op en neer naar Utrecht. Ook hemodialysepatiënten uit omliggende regionale ziekenhuizen kunnen de training in het Radboud volgen. AD DEN HELD Met het aanbieden van de training voor hemodialyse thuis heeft het UMC St Radboud twee doelen voor ogen: de reistijd voor de betrokken nierpatiënten tot een minimum beperken én de barrière voor hemodialyse thuis verlagen. Zodat nierpatiënten die voor thuisdialyse in aanmerking komen, hierdoor gemakkelijker die stap zullen zetten. Dat geldt overigens niet alleen voor patiënten van het Radboud, maar vanaf volgende maand kunnen ook hemodialysepatiënten uit alle omliggende regionale ziekenhuizen deze bijzondere thuistraining in het Radboud volgen. Volgens dr. Henk van Hamersvelt, internist-nefroloog en werkplekmanager van de dialyseafdeling, zijn hemodialysepatiënten zeer enthousiast over de nieuwe trainingsmogelijkheid in Nijmegen. Een training voor hemodialyse thuis, die weliswaar wordt uitgevoerd door onze medewerkers van Foto: Jan van Teeffelen de dialyseafdeling, maar waarvan de hele organisatie en ook de eindverantwoordelijkheid in handen blijft van de Stichting Thuisdialyse Dianet in Utrecht, licht Van Hamersvelt toe. Dianet verzorgde de afgelopen twintig jaar, in Utrecht, al dezelfde thuistraining voor Nijmeegse hemodialysepatiënten. De maandelijkse medische en verpleegkundige controle van Radboudpatiënten blijft, in Nijmegen, in handen van Van Hamersvelt en coördinerend dialyseverpleegkundige Anita Toonen van de dialyseafdeling van het UMC St Radboud. Kosten De thuistrainingen worden gegeven tijdens de reguliere hemodialyses op een aparte zaal van de dialyseafdeling. Bij voorkeur in aanwezigheid van de partner, zodat hij/zij zonodig thuis kan bijspringen bij het uitvoeren van de dialysebehandeling. Wanneer dat niet mogelijk is, verzorgt Dianet de hulp van een gespecialiseerde dialyseverpleegkundige voor het dialyseren thuis. Er wordt bij de trainingen in het Radboud gebruik gemaakt van dezelfde dialysemachine en stoel, die de patiënt thuis via Dianet ter beschikking krijgt. De kosten van het dialyseren thuis, inclusief de dialysemachine (van ca. e ,-), de bijbehorende elektriciteits- en watervoorzieningen en een eventuele verbouwing, komen volledig voor rekening van de zorgverzekeraar. De installatie moet bij aanvang van de training helemaal rond zijn, zodat de patiënt na de laatste trainingssessie meteen thuis kan beginnen. Winst voor patiënt De trainingen op de dialyseafdeling vergen extra investering in mankracht, zonder dat daar een vergoeding tegenover staat. Maar macro-economisch Lees verder op pagina 4 Pagina 3 Van Babykamer naar Medium Care Neonatologie Pagina 5 Anesthesist helpt in Haïti. Het vertrek van het team voelde als een enorme naschok Pagina 8 UMC piekt met Health Valley Pagina 16 Jan Kremer in debat met CZ zorgverzekeraar. Kremer ziet bij CZ te weinig bereidheid om echt in Zorg2.0 te investeren

2 radbode kunst inhoud Interview Beleid Reportage Onderzoek Helpen in Haïti Anesthesist Geert-Jan Geffen vertrok zes weken na de ramp naar Haïti. Vijf meiden van een weeshuis verrichtten hand- en spandiensten. Bij ons afscheid hielden ze een speech die ons enorm raakte. Secretaresse aan zet Behoefte aan uitwisseling kennis is groot. Het secretaressenetwerk timmert ook extern aan de weg en kijkt bij het ROC mee met de beoordeling van examens. Innovaties in de medische technologie Grote belangstelling voor Health Valley Event, waar vraag en aanbod van kennis in de gezondheidszorg bij elkaar kwamen. Onderdeel was ook ReShape, het UMC-project rond Zorg2.0, dat negen digitale poli s opende. Ben ter Haar syndroom Onderzoekers van het UMC St Radboud hebben als eerste ter wereld een genmutatie ontdekt die de functie van podosomen verstoort. De vondst, gedaan bij patiënten met het Ter Haar syndroom, legt een heel nieuw onderzoeksveld bloot. 13 Onderwijs You re a medical hero! In Amerika worden patiënten persoonlijk toegesproken in kerken en buurthuizen om deel te nemen aan onderzoek. Geschikte huisartsen selecteren Er komt een Europese richtlijn voor het selecteren van de beste huisartsen. 15 Betoog Iedereen voor zich en niemand regeert Onze gezondheid staat er matigjes voor. Er kan bijna tien jaar leven bij als we ons wat meer inspannen om leefstijl, omgeving en zorg van de Nederlander te verbeteren. Hoogleraar Public Health Koos van der Velden over de valkuilen van de gezondheidszorg. En verder... Medium Care Neonatologie, Wie pijn lijdt wil hulp hebben, Nieuwsladder 3 Androgenitaal syndroom, Stéphane Belzère 4 Het Moment 5 Informatiemarkt persoonlijk budget, Ethiek 7 Lichaamseigen enzym beteugelt nierschade op IC 10 Prijzen en benoemingen 11 Matthäus Passion 13 Belangrijke DNA-marker voor blaaskanker ontdekt, Mensen, Colofon 14 HRM-info 15 Het Radbode-debat 16 agenda Oecumenische vieringen 2, 4, 11 en 18 april Goede vrijdag 2 april, uur personeelsrestaurant, meditatieve viering, voorgangers Els Groeneveld en Ans Bertens uur personeelsrestaurant: 1e paasdag 4 april, voorganger Jack de Groot, zondag 11 april, Ans Bertens en zondag 18 april Anneke de Vries (afscheidsviering Ries van de Sande). PAOG-Heyendael Voor nadere info: 23 april Symposium Complexe Inflammatoire darmziekten - controversen in de behandeling. Bestemd voor chirurgen (i.o.), MDL-artsen (i.o.), internisten (i.o.), radiologen (i.o.) stomaverpleegkundigen en (IBD) verpleegkundigen. S e c t i e B i j s c h o l i n g, Radboud Zorgacademie Sectie Bijscholing van de Radboud Zorgacademie verzorgt bijscholing voor medewerkers van het UMC St Radboud en voor externe klanten. Meer informatie: 1 0 m e i Vaardigheidstraining venapunctie, inschrijven tot 25 april. 2 8 m e i Ziekenhuisbrede scholing van werkbegeleiders module 2 Begeleiden en instrueren, inschrijven tot 15 april. Overig maart, april en mei Vaardigheidstraining Mindfulness-based Stress Reduction, van Han Fortmann Centrum, bestemd voor medewerkers UMC St Radboud. De cursus bestaat uit acht wekelijkse bijeenkomsten van 2,5 uur die plaatsvinden in een groep van acht tot vijftien deelnemers. Meerdere meditatievormen, yoga en andersoortige oefeningen maken deel uit van het programma. Informatie en inschrijven: 13 april Openbare plenaire VAR-vergadering, Aula Radboud Zorgacademie, route 51, 1e etage. Verpleegkundig Vizier 2010, symposium De overbelaste mantelzorger. Bestemd voor verpleegkundigen en andere geïnteresseerden van het UMC St Radboud, algemene ziekenhuizen, thuiszorg en verpleeg- en verzorgingshuizen. Tijd: uur in Auditorium onderwijsgebouw, route 296. Sluitingsdatum inschrijven: 6 april. Informatie: Foto s: Jan van Teeffelen Hoewel in eigenlijke zin geen deel uitmakend van de kunstcollectie, is het passend rond Pasen de ramen van Marc Mulders in de Stevenskerk te bespreken. Werden ze immers niet door het UMC St Radboud, bij de viering van vijftig jaar academische gezondheidszorg, aan de stad Nijmegen geschonken? Het hoge raam laat tussen een veelheid aan organisch leven twee parallelle levensbomen zien die de levenssappen naar de hemel voeren. Terwijl ze voor een opwaartse kracht zorgen, laten ze tegelijk de broosheid zien. De rechtse plantaardige slinger ontspringt aan een rode open wonde. Van Christus? We kunnen eveneens denken aan het klassieke thema waarbij aan de zijdewonde van Jesse de stamboom van Christus ontspringt. Intussen ontleent het raam zijn naam, Pelikaanraam, aan de vele vogelkopjes die erin voorkomen. Ze verwijzen naar de moederpelikaan die haar eigen borst open prikte om met haar bloed haar jongen weer tot leven te wekken. Refererend aan Christus, wordt leven schenken door zelfopoffering verbeeld. En net als op oude ramen vermeldt de kunstenaar de schenker niet door hem te portretteren of via zijn wapenschild (wat in onze tijd het logo zou worden), maar door tot driemaal toe een esculaapslang in het raam aan te brengen. Bezit het langgerekte raam een complexe verstrengeling aan verwijzingen, het lage raam beperkt zich tot de stigmata, de wonden van Christus. Er zijn er zes; naast de vijf gangbare gaat het om hetzij de hoofdwonden door de doornenkroon, hetzij de schouderwond veroorzaakt door het dragen van het kruis. Dit alles wordt in het bovenste deel van het raam bekroond met een vis ichtus, het symbool van Christus. Marc Mulders signaleert tot slot een duivenkop die hij in dit raam verwerkte: de duif die verwijst naar de Ark van Noach, de Heilige Geest en de vredesduif. 15 april Scholing Débridement in de praktijk, door Wilma Verbeek decubitus- en wondconsulent. Tijd uur in leslokaal fysiotherapie route, 645. Inschrijven 23 april Symposium Hé topper in de zorg, laat je uitdagen. Bestemd voor verplegenden en verzorgenden. Lezingen en interactieve workshops over voeding, agressie, bejegening en dagbesteding. Inschrijving en informatie: 28 april Scholingsavond Acute Zorgregio Oost met als thema Disastermanagement. Tijd: uur. Plaats: Hippocrateszaal (route 77). Deelname is gratis, inschrijving is echter noodzakelijk via Nadere informatie: Daan Van Speybroeck 2

3 patiëntenzorg Babykamer verleden tijd RADBODE nieuwsladder De zogenoemde Babykamer gaat in de ban en wordt Medium Care Neonatologie. Een grote verandering voor verpleegkundigen die tot dusver baby s met laagcomplexe zorg hebben verpleegd. Wilma Jenniskens was bezorgd toen ze hoorde dat kinderen met laagcomplexe zorg voortaan zoveel mogelijk bij de moeder komen te liggen. Bleef er nog wel werk over? We hebben een spannende tijd achter de rug. Ik ben 58, dan liggen de banen niet voor het oprapen. Ik had geen kinderaantekening, mijn toekomst zag er zorgelijk uit. Maar hoofdverpleegkundige Diana Moolhuijzen wilde graag gebruik maken van de ervaring van verpleegkundigen. Vooral van hun heldere klinische blik en streefde naar behoud van kwaliteit. De gehele Kinderaantekening (VKV) halen bleek niet nodig. In plaats daarvan ontwikkelde Moolhuijzen samen met de Radboud Zorgacademie een incompanytraining. Dat iedereen gekwalificeerd medium care-verpleegkundige voor neonaten moest zijn, stond voor haar als een paal boven water. Als we overstappen van Babykamer op Medium Care Neonatologie moet ik elke verpleegkundige hoe dan ook kunnen inzetten. Een aantal verpleegkundigen had geen affiniteit met dit werk en vertrok. Van lieverlee vonden wat wisselingen plaats, kwamen er jonge verpleegkundigen binnen en hebben in totaal tien verpleegkundigen de incompanytraining gedaan. Wilma Jenniskens vond het een enorme uitdaging om dit traject in te gaan en is enthousiast. Ik wilde graag met kinderen blijven werken. Met deze opleiding kon ik mijzelf ontwikkelen, ontzettend leuk dat ik dat op mijn leeftijd nog kon doen. Jenniskens en haar andere collega s moesten zich eerst de theorie eigen maken en vervolgens de handelingen in praktijk brengen op de High Care Neonatologie, zoals het verzorgen van een centrale lijn voor toevoer van medicatie of intraveneuze voeding en de bediening van een bewakingsmonitor. We hebben hoge eisen gesteld aan de vaar - digheden. Iedere deelnemer kreeg een eigen begeleider, vertelt Moolhuijzen. De toetsing was streng. Ik heb alle begeleiders op het hart gedrukt dat zij medeverantwoordelijk zijn voor het functioneren van de toekomstige medium care-verpleegkundigen. Zomaar voor een handeling een paraaf zetten was er niet bij. De Medium Care Neonatologie beschikt over tien bedden waarvan twee met een monitor. Tevens zijn er twee babywatchplekken met een camera aan het bed zodat ouders hun kind vanuit thuis kunnen zien. Per 1 april ging de Medium Care Neonatologie officieel van start. ND U M C S t R a d b o u d in twee televisieseries Het UMC St Radboud is de komende weken veelvuldig op tv. De nieuwe 10-delige serie Het Academisch Ziekenhuis van Teleac gaat over geavanceerde operaties en innovatieve behandeltechnieken. Het Radboud is hierin bovengemiddeld vertegenwoordigd. De serie is sinds 30 maart op dinsdag te volgen op Nederland 1 om uur. Vanaf 3 april zendt Omroep Gelderland vijftien nieuwe afleveringen uit van Radboud Spoed over de acute zorg in het Radboud en de regio. Uitzending: zaterdag uur, daarna elk uur herhaald tot zondagmiddag uur en nogmaals op zondag om uur. Dure en Weesgeneesmiddelen Medio april kunnen voor de vijfde ronde van het programma Dure en Weesgeneesmiddelen van ZonMW projectideeën worden ingediend. De deadline is 25 mei om uur. Dit programma biedt de mogelijkheid om onderzoek te financieren op het gebied van doelmatigheid en doeltreffende inzet van dure of weesgeneesmiddelen. Meer informatie, zie onder Actueel. Controle kiesregister UMC-raad Van 10 tot 24 juni zijn er verkiezingen voor de UMCraad. Kandidaten kunnen zich tot 6 mei verkiesbaar stellen. Alleen als u in het kiesregister bent vermeld, mag u stemmen en/of uzelf verkiesbaar stellen. Het verzoek is om te controleren of u in het kiesregister opgenomen bent. Dit kan vanaf 8 april via de site van de UMC-raad. Bent u ten onrechte niet geregistreerd als kiesgerechtigde, dan moet u voor 6 mei een bezwaarschriftformulier indienen. Informatie over alle procedures is te vinden op intranet, onder Medezeggenschap, UMC-raad. Wilma Jenniskens: Ik wilde graag met kinderen blijven werken. Wie pijn lijdt wil hulp hebben Op 15 april viert het Radboud in De Vereeniging 25 jaar pijnbestrijding en palliatieve zorg met een internatonaal congres en gerenommeerde sprekers. Een van de sprekers is Vania Apkarian die ontdekte dat bij langdurige chronische pijn de hersenschors dunner wordt en er dus sprake is van een degeneratief syndroom. Een stap van symptoomleer, naar syndroomleer. Toen Kris Vissers vijf jaar geleden als eerste hoogleraar Palliatieve zorg en Pijnbestrijding in het Radboud aantrad was hij een vurig pleitbezorger voor het weghalen van de palliatieve zorg uit het verdomhoekje van de dood. Er werd pas over palliatieve zorg nagedacht als de patiënt terminaal en stervende was. De WHO stelt dat palliatieve zorg moet starten zodra iemand ongeneeslijk ziek wordt. Vissers: Door het naar voren schuiven van de palliatieve zorg, kunnen hulpverleners proactief patiënten opsporen met problemen die horen bij een palliatieve fase. Al dacht men in Nederland pas na over palliatieve zorg als de dagen waren geteld, toch belandde Vissers in een gespreid bedje. In het Radboud was onder leiding van prof.dr. Ben Crul een stevig fundament gelegd om palliatieve zorg en pijnbestrijding vroeg te betrekken in het behandeltraject. Palliatieve zorg wordt steeds meer onderdeel van het behandelplan en steeds minder gezien als terminale zorg. Gelukkig, want palliatieve zorg is voor ongeneeslijk zieke mensen die moeilijk behandelbare symptomen hebben. Daar vallen ook chronisch zieken onder. Foto: Nelleke Dinnissen Betrokkenheid Vissers en zijn team zetten sterk in op interdisciplinaire samenwerking. Artsen, pijn- of palliatief verpleegkundigen en andere hulpverleners werken vanuit één gezamenlijk behandelplan. In zo n interdisciplinair team zetelt ook de huisarts. Zo kunnen we heel de mens in kaart brengen, op somatisch, psychisch, sociaal, spiritueel en existentieel gebied. Heb je de patiënt goed in beeld, dan pas is een adequaat en goed gesprek met de patiënt mogelijk. Want is het niet de patiënt die mee moet bepalen of hij een behandeling wel of niet wil ondergaan? De patiënt staat centraal. Hij mag bij hevige pijnen en in zijn laatste levensfase de regie voeren. Hij moet zich veilig voelen, ook thuis. Vissers: Ons adagium is: Bellen is komen. Kwaliteit van leven en zonodig de kwaliteit van sterven moeten een wezenlijk onderdeel vormen van de behandeling. Onderzoek Ons bestaan kenmerkt zich niet alleen door symptoomleer en care, maar we zijn ook een apart medisch vakgebied met eigen onderzoek, zegt Vissers. Het centrum zet dus sterk in op onderzoek en innovatie, en heeft drie aandachtsgebieden: acute pijn, chronische pijn (niet van kanker), oncologische pijn en palliatieve zorg. Momenteel loopt er een onderzoek naar telemedicine. De patiënt, ons team én de huisarts hebben allemaal een telescreen. De patiënt kan door het aanraken van het scherm naar believen een hulpverlener oproepen. Wij hebben de apparatuur al in huis. In augustus wordt de pilot gestart en die moet eind van het jaar zijn afgerond. Op 15 april zullen onderzoekers de nieuwste ontwikkelingen en snufjes met elkaar uitwisselen. nd E-learning EHBO en reanimatie Het Nederlandse Rode Kruis en IedereenEHBO bundelen hun krachten met het UMC St Radboud om alle automatische externe defibrillators (AED s) in Nederland verder in kaart te brengen en uit te breiden met een e-learning module over reanimatie en EHBO. Het Rode Kruis gaat via haar achterban controleren of de AED s ook daadwerkelijk inzetbaar zijn op de opgegeven plaatsen. De AED s zijn te vinden op de site die het Radboud in 2009 lanceerde. Het Radboud wil de beschikbare data op meer innovatieve manieren beschikbaar stellen. Sinds kort kan iedereen met een iphone beschikken over (nog) beperkte AED-data, zoals afstand, contactgegevens en (loop)route naar de dichtstbijzijnde AED. Roparun steunt Kinderziekenhuis Stichting Roparun stelt van de opbrengst van de Roparun 2010 maximaal euro ter beschikking aan de Stichting Vrienden van het Radboud Kinderziekenhuis. Het bedrag wordt gebruikt voor de aanschaf van apparatuur voor Radboud Kinder TV. G e n e t i c a v a n d o o f h e i d n u spoedig opgehelderd Binnen enkele jaren zullen alle honderdvijftig à tweehonderd genen bekend zijn die leiden tot doofheid of slechthorendheid, als ze fouten in het DNA bevatten. Dit verwacht genetica-onderzoeker dr. Hannie Kremer, verbonden aan de afdeling KNO van het UMC St Radboud in Nijmegen. Zij leidt een internationaal befaamde onderzoeksgroep die de afgelopen jaren diverse genen en tientallen gendefecten op het gebied van doofheid heeft ontdekt. Het volledige bericht, zie Nieuws op 3

4 In bedrijf Kan ik tot vijf uur s ochtends uitgaan? Jannie Meussen Zestig jaar geleden gingen baby s met de erfelijke stofwisselingsziekte Androgenitaal Syndroom (AGS) enkele dagen na de geboorte dood. Met de komst van Cortisol-preparaten, leiden patiënten nu een redelijk normaal leven, vertelt kinderendocrinoloog Hedi Claahsen. Op 15 april vindt hier een informatieavond plaats voor ouders én kinderen met AGS. Binnenkort gaat ook de digitale AGS-poli de lucht in. Bij AGS is de bijnier ziek. Deze maakt te weinig Cortisol en zouthormoon aan. Hierdoor hebben patiënten een tekort aan stress- en zouthormonen en juist een overvloed aan mannelijke hormonen. Meisjes worden vaak vermannelijkt geboren. Hun clitoris is vergroot en de schaamlipjes zijn vergroeid, maar ze hebben wél gewoon een baarmoeder en eileiders. De ziekte wordt jaarlijks bij circa achttien pasgeborenen in Nederland vastgesteld, via het hielprikje dat alle baby s vlak na de geboorte krijgen. De afdeling metabole en endocriene ziekten van het Radboud heeft veel expertise opgebouwd rond deze patiëntengroep. De helft van alle patiënten in Nederland zijn hier onder behandeling, momenteel zo n negentig kinderen. Kinderendocrinologie werkt nauw samen met de afdeling Endocrinologie voor volwassenen. Voor ouders brengt AGS veel zorgen mee. Wij zijn dan ook 24 uur per dag voor hen bereikbaar, vertelt gespecialiseerd verpleegkundige Melanie Burgers. Door te weinig stresshormoon reageren kinderen vanaf de geboorte heftig op stressvolle situaties. Bij ziekte met koorts reageert hun lichaam bijvoorbeeld niet adequaat, waardoor klachten als zwakte, misselijkheid en braken kunnen ontstaan. Zonder extra Cortisol kunnen ze zelfs overlijden. Maar ook bij spannende situaties als Sinterklaas, de eerste keer naar de peuterspeelzaal of een reis naar Zuid- Frankrijk kunnen extra medicijnen nodig zijn. Voor acute situaties leren we ouders hoe ze moeten injecteren. Levenslang Cortisol AGS-patiënten slikken dus levenslang Cortisol. De toediening komt heel nauw. Ook een teveel heeft consequenties voor groei, gewicht en bloeddruk. Elke drie maanden komen ouders daarom met hun kinderen op de poli. Claahsen: We houden de groei exact bij. We hebben een gespecialiseerd lab voor de hormoonspiegelbepalingen. Uniek is dat we die uit speeksel halen zodat kinderen niet telkens bloed hoeven te prikken. De toedieningschema s zijn verfijnd. Vroeger zijn patiënten bijvoorbeeld vrij klein gebleven. Met een verantwoorde lagere dosering groeien de patiënten nu langer door. Ook de vernieuwde techniek van de hersteloperaties bij AGSmeisjes in het jaar van de geboorte - levert betere resultaten op. AGS kan optreden als beide ouders drager zijn. Is dat bekend dan dienen wij bij een meisjesfoetus tegenwoordig al in de baarmoeder extra Cortisol toe, zodat de geslachtsdelen zich normaal ontwikkelen. De afdeling Metabole en Endocriene ziekte heeft al een paar AGS-ouderavonden georganiseerd. Op 15 april zijn voor het eerst ook de kinderen uitgenodigd, we verwachten vooral pubers. Ze kunnen onder meer vragen stellen aan een jong volwassen patiënt: kan ik tot vijf uur s ochtends uitgaan? Hoe reageert mijn lijf op alcohol? En ze kunnen met elkaar over hun ziekte praten. Deze maand gaat ook de digitale AGS-poli voor kinderen, ouders en volwassen patiënten de lucht in. Claahsen: We houden hen op de hoogte van de laatste ontwikkelingen. Ze kunnen het digitale dossier inzien en via een forum onder meer vragen stellen aan hulpverleners en andere ouders. Omdat AGS zo weinig voorkomt, hebben ouders enorme behoefte aan onderlinge uitwisseling. n TRAINING HEMODIALYSE Stéphane Belzère in het Anatomisch Museum Foto: Jan van Teeffelen Vervolg van pagina 1 gezien is hemodialyseren thuis goedkoper, omdat de patiënt geen reiskosten meer heeft, zegt Van Hamersvelt. De taxikosten bedragen al gauw zo n euro per patiënt per jaar. Maar veruit de grootste winst van het hemodialyseren thuis valt de patiënt ten deel, want hij is niet meer gebonden aan vaste afspraken met de dialyseafdeling en kan grotendeels zelf bepalen wanneer hij of zij thuis dialyseert. Desnoods s avonds of s nachts. Onze ervaring is bovendien dat patiënten thuis veel vaker kunnen dialyseren, meestal vier, vijf of zes keer in de week in plaats van de gebruikelijke drie keer op de dialyseafdeling. Daardoor voelen zij zich veel beter en hebben zij ook minder dieetbeperkingen. Door mijn thuisdialyse zelfs van wachtlijst af! Tien jaar geleden onderging Anne (30) met succes een niertransplantatie. Totdat opeens haar nierziekte weer de kop opstak en de nieuwe nier het begaf. In afwachting van een volgende transplantatienier volgde Anne met succes de training voor hemodialyse thuis. En zij voelt zich nu beter dan ooit! Nadat haar transplantatienier het liet afweten, was de nu dertigjarige Anne opnieuw aangewezen op driemaal per week vier uur dialyseren. Met mijn werkweek van 32 uur in het ziekenhuis ging dat net. Nachtdiensten hoefde ik niet te draaien; die namen mijn collega s van mij over. Ontzettend aardig natuurlijk, er was veel begrip voor mijn situatie en dat is heel prettig werken. Toch vond ik het vervelend dat ik voor mijn drie dialyses per week elke keer twee uur eerder weg moest van mijn werk. Want ik moest telkens uiterlijk om vier uur op de dialyseafdeling zijn. En dit laatste was voor mij de belangrijkste reden om me aan te melden voor de training voor hemodialyse thuis. Meer vrijheid, betere conditie Bij haar thuis werden alle noodzakelijke voorbereidingen getroffen, de training voor thuisdialyse volgde Anne met succes. En vanaf dat moment gaat het eigenlijk alleen maar steeds beter met mij!, laat ze enthousiast weten. Ik heb bewust gekozen voor solodialyse. Dus ik doe het thuis, volledig zelfstandig. Vijf nachten per week, terwijl ik slaap. En daar voel ik me ontzettend goed bij. Intussen gaat het zo goed met mij, dat mijn dieet al grotendeels is weggevallen. Ik mag nu al veel meer dingen eten. Daarnaast fiets ik ook heel veel. Mijn conditie is sindsdien met sprongen vooruitgegaan. Ik denk zelfs dat ik op dit moment een betere conditie heb dan veel van mijn vriendinnen! En omdat ik me nu zo goed voel, heb ik me zelfs van de wachtlijst voor niertransplantatie laten afhalen. Want nu weet ik gewoon: het gaat goed met me. En daar ben ik zo blij mee, dat ik nu even niet aan weer een nieuwe nier moet denken! Het thuis dialyseren heeft voor mij eigenlijk alleen maar voordelen. Ik kan echt iedere dialysepatiënt aanraden om, als dat mogelijk is, een training voor hemodialyse thuis te gaan volgen. Thuis dialyseren geeft je gewoon heel veel extra vrijheid! n Op zondag 11 april om uur, is Stéphane Belzère, Frans beeldend kunstenaar, aanwezig bij zijn tentoonstelling in het Anatomisch Museum UMC St Radboud. In de context van het Museumweekend nodigde de Commissie Beeldende Kunst hem uit er tot 2 mei 2010 te exposeren. Dat een kunstenaar zijn werk toont in een ander museum dan dat voor kunst, is een gangbaar concept geworden. Het levert boeiende confrontaties op en leert om anders naar de bestaande collectie te kijken. Het bijzondere aan de tentoonstelling is echter de grote gelijkenis. Belzère heeft immers veel opgezette preparaten geschilderd en ze gebundeld in de reeks Histoires de bocal. Een aantal ervan opgenomen tussen de vaste opstelling van het museum, brengt een zekere verdubbeling mee, een soort spiegeleffect. Het is een vervormende spiegel! Dit komt niet zozeer omdat het, in tegenstelling tot wat in het museum is te zien, geen menselijke maar dierlijke preparaten betreft zoiets ontgaat de niet-anatomisch onderlegde bezoeker misschien wel helemaal. En dat het enerzijds de objecten zelf zijn en anderzijds een geschilderde versie, zorgt op zich niet voor de vervorming; dit is eerder een kwestie van vertalen. De vervorming wordt vooral teweeggebracht door het formaat - de ontzettende uitvergroting - en het kleurgebruik. Terwijl het museum de geïsoleerde organen, gevangen in een glazen pot laat zien, en daardoor een zekere afstand schept - zij het daarom niet altijd vrij van emotionele beladenheid -, zorgen de doeken voor een overrompeld raken door de organen. De kunstenaar lijkt zich dit gaandeweg het project goed te hebben gerealiseerd. Aanvankelijk is er de suggestie van organen in een bokaal gevat, en de groepering van vele bokalen zorgt voor de confronterende werking. Later verwerven de organen onder hun geschilderde gedaante een autonomie: ontdaan van iedere suggestie van glas waarachter ze in een vloeistof worden opgeslagen, zijn ze om zo te zeggen lijfelijk aanwezig. Wanneer ze Foto: Jan van Teeffelen daarbij nog uitvergroot worden, is het niet langer de mens die zijn wil aan de organen oplegt, maar worden de rollen omgekeerd: oog in oog ermee, lukt het niet zich eraan te onttrekken. En ook de vaste opstelling van het museum ontkomt niet aan die overweldiging. Er valt nog meer te vertellen over het werk van Stéphane Belzère. Hij zal dit zelf doen op zondag 11 april om uur. U bent van harte welkom. Verder exposeert hij tot 2 mei eveneens in de Zuidcorridor eerste verdieping: schilderijen; op de Omloop bij de Bibliotheek Medische Wetenschappen: ontwerpen voor glas-in-loodramen in de kathedraal van Rodez. Daan Van Speybroeck, kunstcoördinator UMC St Radboud 4

5 interview RADBODE het moment In deze rubriek vertellen medewerkers over een bijzondere ervaring die verband houdt met hun werk in het UMC St Radboud. Dit keer een verhaal van researchverpleegkundige Hematologie Maartje Kerkkamp. Patiënt zijn De vijf oudste weesmeisjes assisteerden het OK-team. Zij mogen nu een verpleegkundige opleiding gaan volgen in een stad buiten Port-au-Prince. Het is slechts een neveldruppeltje op een gloeiende plaat Vrijdagmiddag 26 februari kreeg anesthesist Geert-Jan van Geffen een telefoontje: Ga je mee naar Haïti, hulporganisatie Cordaid heeft dringend een anesthesist nodig? De volgende ochtend stapte hij om vijf uur in het vliegtuig. Ik kreeg alle medewerking, kon vakantiedagen opnemen en collega s namen spontaan mijn diensten over. In twaalf dagen heeft hij met een Nederlands OK-team 48 chirurgische ingrepen verricht in een kliniekje midden in Port-au-Prince. J a n n i e M e u s s e n Hij wist niet wat hij zag toen hij zes weken na de aardbeving in Port-au-Prince aankwam. Het oogt nog steeds als een zwaar getroffen oorlogsgebied. Bij gebrek aan bulldozers is er amper puin geruimd. Onder dit ingestorte gebouw liggen nog driehonderd stoffelijke overschotten, zo becommentarieerde de taxichauffeur onze weg naar het ziekenhuis. We passeerden enorm veel tentenkampen. Tussen de brokstukken zagen we kraampjes met groente en fruit, spelende kinderen en rijen wachtende mensen bij watertappunten. Ik heb niets van plunderaars of agressie waargenomen. Alleen maar ontzettend vriendelijke mensen, die moeizaam de draad proberen op te pakken. Cordaid heeft een week na de aardbeving in Hopital Notre Dame de Lourdes een provisorische operatiekamer ingericht en daar een roulerend OK-team op gezet. Wij kwamen er 28 februari met z n zevenen aan. In twaalf dagen hebben we 48 chirurgische ingrepen verricht en dagelijks zijn er vijftig tot zestig mensen geholpen op de polikliniek. Dat is echter slechts een neveldruppeltje op een gloeiende plaat. Het team zag veel ontstoken wonden. Ook hebben ze veel (open) botbreuken hersteld. In het Radboud lopen we voorop met het toepassen van lokale verdoving. Daar had ik nu profijt van. Ik heb veel blokverdovingen gezet in benen en armen, die twaalf tot 24 uur werkten. Voordeel daarvan is dat de pijn daarna met een pijnstiller - goed te onderdrukken is. Ik heb helemaal geen morfine hoeven te gebruiken. Inventief Je moet wel inventief zijn, benadrukt Van Geffen. Je kunt bijvoorbeeld niet even een labbepaling aanvragen. Aan de ogen moet je zien of iemand bloedarmoede heeft. Zo vreesde ik vooraf of een meisje de operatie zou overleven zonder extra bloed. Er was gelukkig een bloedbankje in de buurt. Voor een zakje moesten we twee donoren leveren. Dit bleek echter een lastig verhaal, want volgens Haïtiaans Voodoo-geloof heeft bloed magische krachten. Uiteindelijk hebben we jongeren die rond het ziekenhuis hingen en goed Engels praatten het probleem voorgelegd. Vijf van hen waren bereid bloed te doneren. Drie uur later kwamen ze met een emmertje met drie zakken bloed terug van de bloedbank. Rond onze tent ontstond een gezellige sfeer. We zaten pal naast een weeshuis met zeventig meisjes van drie tot 23 jaar. We hebben voetballen en springtouwen voor ze gekocht. Kinderen speelden met onze gebruikte mondmaskers, OK-mutsjes en beschermbrillen. Ze wilden Engelse woordjes leren. Voor hen was ons verblijf daar een welkome afleiding. De vijf oudste meiden van het weeshuis hebben ons enorm geholpen. Ze deden de administratie, knipten gips los en assisteerden ons tijdens operaties. Ze aten tussen de middag een stokbroodje mee. Bij ons afscheid hielden ze een speech die ons enorm raakte. Over dat de aardbeving voor hén iets waardevols heeft opgeleverd. De afgelopen zes weken kreeg hun troosteloze bestaan opeens glans. Ze voelden dat ze iets konden betekenen voor anderen. Jullie vertrek voelt voor ons als een enorme naschok. Na ons zou er namelijk geen OK-team meer komen. We waren allemaal van slag, hadden het gevoel dat we hen in de steek lieten. De dag erna zijn we op zoek gegaan naar een verpleegkundige opleiding. Qua intelligentie kunnen ze het aan, dat hebben ze bewezen. We zijn de financiën nog aan het regelen, waarschijnlijk worden ze opgeleid in een stad vlak buiten Port-au-Prince. Anesthesist Geert-Jan van Geffen met één van zijn patiënten. Goed besteed Volgens Van Geffen wordt de Nederlandse donatie goed besteed. En dat willen de hulporganisaties ook laten zien. We moesten regelmatig de patiënten op krukken op de foto zetten als bewijsmateriaal. Ietwat overdreven, dacht ik, maar het is wel begrijpelijk. De ruim vierhonderd hulporganisaties in het rampgebied werken volgens Van Geffen wel langs elkaar op. Met een centrale regie zou het efficiënter werken. Maar de regering ligt plat en iedereen die meer dan gemiddeld is opgeleid, probeert het land te ontvluchten. Er is dus geen kader om die verantwoordelijkheid op te pakken. Bij het AMC en het Spaarneziekenhuis wapperen er vlaggen bij de kliniek. Zij hebben medewerkers naar het rampgebied gestuurd en extra geld gesponsord. Misschien had het Radboud ook een actievere rol kunnen spelen. Dat kan overigens nog steeds. Voor verpleegkundigen of artsen in opleiding is het een geweldige leerschool. Een jongen in mijn buurt zocht voor zijn timmeropleiding een stageplek. Ga naar Haïti heb ik hem geadviseerd. Daar worden allemaal blokhutten gebouwd. Hij is dat nu met zijn school aan het regelen. n Twee jaar geleden beviel ik van mijn tweede dochter. Ik was erg moe, hoestte en viel af. Het werken viel me zwaar. Een dag voordat ik op vakantie ging, kreeg ik koorts en voelde ik een opgezette klier in mijn hals. Ik besloot toch te vertrekken. Toen de koorts aanhield, ging ik naar een huisarts op mijn vakantieplek en zei dat ik bang was voor een lymfoom. Hij kon mijn klachten niet verklaren en schreef een antibioticum voor. De koorts verdween en de klier slonk. Maar na de kuur kreeg ik opnieuw koorts. Eenmaal bij mijn eigen huisarts werd ik, na afwijkende bloeduitslagen, doorverwezen. Waar ik heen wilde vroeg mijn huisarts. Radboud, zei ik. Ik twijfelde wel even, want ik zou daar bekenden tegenkomen. Ik was erg ongerust en ben naar de Spoedeisende Hulp gegaan. Daar trof ik een bekende arts aan. Na uitgebreid onderzoek kwam hij terug met zijn supervisor. Foute boel, wist ik meteen. Er zat inderdaad een grote tumor (lymfoom) achter mijn ribben. Mijn kinderen!, spookte het door mijn hoofd. Ik moet leven. Ik wil nu een hematoloog, zei ik. Wie wil je hebben, vroeg de arts? Michel Schaap, zei ik. Binnen tien minuten stond hij aan mijn bed. Dat waardeerde ik zo erg. Ik heb gevraagd of hij mij I k w a s b a n g, m a a r v o e l d e m e w e l i n veilige handen wel wilde behandelen, maar hij vond het geen probleem. Ik bleek Hodgkin te hebben en zou binnen mijn eigen specialisme worden behandeld. Het ging me moeilijk af patiënt te zijn, ik hoorde daar als verpleegkundige te lopen. Maar ikzelf kreeg nu chemokuren en bestralingen. De kennis die ik had over hematologische aandoeningen richtte zich tegen mij. Slechte prognoses en complicaties doemden steeds weer in mijn hoofd op. Ik was bang, maar voelde me wel in veilige handen, want ik wist hoe zorgvuldig onze afdeling met patiënten omgaat en dat ervaarde ik aan den lijve. Daarnaast kreeg ik zoveel steun van collega s van E00, E10 en de poli. Dat was geweldig! Toch was het lastig me niet met alles te bemoeien. Zit het infuus goed? Hoor je echt niets over mijn longen of is het bestralingsapparaat wel op mijn programma ingesteld, allemaal vragen die mij parten speelde. Confronterend was ook dat ik dingen ervaarde die ik me als verpleegkundige niet zo had kunnen voorstellen. De misselijkheid, de pijn, de angst en de invloed op alles en iedereen om je heen was veel groter dan ik dacht. En wat een vreselijke nacht had ik achter de rug voor mijn eerste chemokuur en wat was ik bang voor de uitslag van de CT-scan. Toen ik weer opknapte kon ik mijn werk op E00 niet meer oppakken. Ik was nog teveel patiënt. Ik heb een andere functie gekregen binnen hematologie, en daar ben ik heel blij mee. Ik wil graag in het Radboud blijven werken. Mijn man werkt hier ook als verpleegkundige. Het Radboud is op zoveel manieren vervlochten in ons leven. Pas sinds kort zie ik in alle kale mensen niet meer mezelf en is Michel Schaap ook weer een collega in plaats van alleen mijn dokter. Door de ongelooflijke toewijding van mijn collega s ben ik nog trotser op onze afdeling dan ik al was. Nelleke Dinnissen 5

Langdurig gebruik van bijnierschorshormonen

Langdurig gebruik van bijnierschorshormonen Langdurig gebruik van bijnierschorshormonen Bijnierschorshormonen (glucocorticoïden), zoals hydrocortison, cortison-acetaat, prednisolon of dexamethason U gebruikt één van de volgende medicijnen: hydrocortison,

Nadere informatie

Dialyseafdeling Radboud universitair medisch centrum

Dialyseafdeling Radboud universitair medisch centrum Dialyseafdeling Door uw behandelend arts bent u doorverwezen naar de dialyseafdeling voor dialysebehandeling. Als u al langer onder behandeling bent bij de afdeling Nierziekten, heeft u misschien al een

Nadere informatie

Hoe Yulius jongeren met autisme kan helpen

Hoe Yulius jongeren met autisme kan helpen Jongeren Hoe Yulius jongeren met autisme kan helpen Vragen? Voor wie is deze brochure? Je hebt deze brochure gekregen omdat je autisme hebt of nog niet zeker weet of je autisme hebt. Je bent dan bij Yulius

Nadere informatie

Kinderdialyse Radboud universitair medisch centrum

Kinderdialyse Radboud universitair medisch centrum Kinderdialyse Door de behandelend arts is uw kind doorverwezen naar de kinderdialyseafdeling voor dialysebehandeling en/of plasmafiltratiebehandeling. Als uw kind al langer onder behandeling is bij de

Nadere informatie

Behandelteam voor kinderen en jongeren met een stoornis/variatie in de geslachtelijke ontwikkeling

Behandelteam voor kinderen en jongeren met een stoornis/variatie in de geslachtelijke ontwikkeling Behandelteam voor kinderen en jongeren met een stoornis/variatie in de geslachtelijke ontwikkeling Radboudumc expertisecentrum voor stoornissen/variaties in de geslachtelijke en geslachtschromosomale

Nadere informatie

GVT-team. Gespecialiseerde Verpleging

GVT-team. Gespecialiseerde Verpleging GVT-team Gespecialiseerde Verpleging Gespecialiseerde Verpleging: liever thuis dan in het ziekenhuis Infuus inbrengen, pijnbestrijding De Gespecialiseerde Verpleging Thuiszorgtechnologie van Cordaan- Thuiszorg

Nadere informatie

de nieren Tessa van de Weijer April 2015

de nieren Tessa van de Weijer April 2015 de nieren Tessa van de Weijer April 2015 0 Inhoudsopgave hoofdstuk: bladzijde: Inleiding 2 1. Wat zijn je nieren en hoe werken ze? 3 2. Nierziekte of nierfalen 5 3. Niertransplantatie 7 4. Nierdialyse

Nadere informatie

Elke miskraam is anders (deel 2)

Elke miskraam is anders (deel 2) Elke miskraam is anders (deel 2) Eindelijk zijn we twee weken verder en heb ik inmiddels de ingreep gehad waar ik op zat te wachten. In de tussen tijd dacht ik eerst dat ik nu wel schoon zou zijn, maar

Nadere informatie

Het medicijn Gammaglobuline onder je huid Subcutaan

Het medicijn Gammaglobuline onder je huid Subcutaan Het medicijn Gammaglobuline onder je huid Subcutaan Wilhelmina Kinderziekenhuis Wat staat er in deze folder Informatie voor ouders 2 Het medicijn Gammaglobuline onder je huid (subcutaan) 4 Wil je meer

Nadere informatie

Lumbaalpunctie (ruggenprik)

Lumbaalpunctie (ruggenprik) Sophia Kinderziekenhuis Uw kind moet een lumbaalpunctie (ruggenprik) ondergaan. In deze folder geven wij u graag antwoord op de 10 meest gestelde vragen over de puntie. Achter in de folder vindt u ook

Nadere informatie

Veertien leesteksten. Leesvaardigheid A1. Te gebruiken bij : Basisexamen Inburgering Studieboek. Ad Appel

Veertien leesteksten. Leesvaardigheid A1. Te gebruiken bij : Basisexamen Inburgering Studieboek. Ad Appel Veertien leesteksten Leesvaardigheid A1 Te gebruiken bij : Basisexamen Inburgering Studieboek Ad Appel Uitgave: Appel, Aerdenhout 2011-2016 Verkoopprijs: 1,95 Ad Appel Te bestellen via www.adappelshop.nl

Nadere informatie

Predialyse Polikliniek

Predialyse Polikliniek Predialyse Polikliniek H15.012-01 Inleiding Van uw behandelend arts heeft u te horen gekregen dat uw nieren minder goed werken. De arts heeft u daarom doorgestuurd naar de Predialyse Polikliniek. In deze

Nadere informatie

Verhaal: Jozef en Maria

Verhaal: Jozef en Maria Verhaal: Jozef en Maria Er was eens een vrouw, Maria. Maria was een heel gewone jonge vrouw, net zo gewoon als jij en ik. Toch had God haar uitgekozen om iets heel belangrijks te doen. Iets wat de hele

Nadere informatie

Afdeling Special Care. Informatie voor patiënt en familie

Afdeling Special Care. Informatie voor patiënt en familie 00 Afdeling Special Care Informatie voor patiënt en familie Verpleegafdeling Special Care De afdeling Special Care bevindt zich op de vijfde etage en is een verpleegafdeling voor intensieve verpleging,

Nadere informatie

Workshop communicatie

Workshop communicatie Workshop communicatie Feedback is collegiale ondersteuning of toch niet? Wat wil de beroepsvereniging betekenen voor Verzorgenden en Verpleegkundigen? Wij willen onze beroepsgroepen in staat stellen hun

Nadere informatie

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit Preek Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst Thema: @Home Voorganger: ds. Bert de Wit Schriftlezing: Lucas 15:11-32 Een vader had twee zonen zo begint het verhaal. Met de beschrijving van een gezin.

Nadere informatie

18 december 2013. 1 van 10. Op vakantie na een niertransplantatie; NP online enquête

18 december 2013. 1 van 10. Op vakantie na een niertransplantatie; NP online enquête Op vakantie na een niertransplantatie; NP online enquête Nierpatiënten Perspectief online is een internetpanel voor mensen met een nierziekte*, naasten van nierpatiënten en nierdonoren. Zij kunnen via

Nadere informatie

Poliklinische operatie plastische chirurgie. Voorbereiding en nazorg bij poliklinische operaties onder plaatselijke verdoving

Poliklinische operatie plastische chirurgie. Voorbereiding en nazorg bij poliklinische operaties onder plaatselijke verdoving Poliklinische operatie plastische chirurgie Voorbereiding en nazorg bij poliklinische operaties onder plaatselijke verdoving 2 Uw huisarts of specialist heeft u naar de plastische chirurgie van het Canisius-Wilhelmina

Nadere informatie

PATIËNTENINFORMATIE. ADRENOGENITAAL SYNDROOM Informatie voor ouders/verzorgers

PATIËNTENINFORMATIE. ADRENOGENITAAL SYNDROOM Informatie voor ouders/verzorgers PATIËNTENINFORMATIE ADRENOGENITAAL SYNDROOM Informatie voor ouders/verzorgers 2 ADRENOGENITAAL SYNDROOM Informatie voor ouders/verzorgers Met deze informatiefolder wil het Maasstad Ziekenhuis u informeren

Nadere informatie

Plenaire opening. Themamiddag Wil ik het weten? En dan? 28 september 2013

Plenaire opening. Themamiddag Wil ik het weten? En dan? 28 september 2013 Plenaire opening Themamiddag Wil ik het weten? En dan? 28 september 2013 Opening door Anke Leibbrandt Iedereen wordt van harte welkom geheten namens de BVN en de programmacommissie erfelijkheid (betrokken

Nadere informatie

Verpleegafdeling G2, Intensive Care

Verpleegafdeling G2, Intensive Care Verpleegafdeling G2, Intensive Care Locatie Dordwijk Informatie voor bezoekers Albert Schweitzer ziekenhuis afdeling Intensive Care februari 2015 pavo 0032 Inleiding Uw familielid is opgenomen op de verpleegafdeling

Nadere informatie

RAPPORTAGE WACHTKAMERINTERVIEWS

RAPPORTAGE WACHTKAMERINTERVIEWS RAPPORTAGE WACHTKAMERINTERVIEWS Huisartsenpraktijk Dalfsen ARGO BV 2014 Rapportage wachtkamerinterview Inleiding Onder de cliënten van huisartsenpraktijk Dalfsen zijn de afgelopen 2 jaren tevredenheidsonderzoeken

Nadere informatie

Vragen naar aanleiding van informatiebijeenkomsten

Vragen naar aanleiding van informatiebijeenkomsten UMC St Radboud bouwt gespecialiseerde MS-zorg af De afdeling Neurologie van het UMC St Radboud heeft besloten om de gespecialiseerde MS-zorg die we de afgelopen jaren boden af te gaan bouwen. MS zal geen

Nadere informatie

MINDFULNESS PUBLIEKSSYMPOSIUM. voor patiënten, mantelzorgers, professionals en overige belangstellenden

MINDFULNESS PUBLIEKSSYMPOSIUM. voor patiënten, mantelzorgers, professionals en overige belangstellenden MINDFULNESS PUBLIEKSSYMPOSIUM voor patiënten, mantelzorgers, professionals en overige belangstellenden Zaterdag 30 augustus 2014 Toelichting Ook dit jaar organiseert het Radboud Universitair Medisch Centrum

Nadere informatie

Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg

Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg Informatie voor cliënten Cliënten en geestelijke gezondheidszorg Slachtoffers van mensenhandel hebben vaak nare dingen meegemaakt. Ze zijn geschokt

Nadere informatie

Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening

Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening Op de polikliniek van het Universitair Kinderziekenhuis St Radboud ziekenhuis willen wij je met deze folder informatie geven over seksualiteit

Nadere informatie

Non Hodgkin lymfoom. Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2014 pavo 1113

Non Hodgkin lymfoom. Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2014 pavo 1113 Non Hodgkin lymfoom Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2014 pavo 1113 Uw hoofdbehandelaar is: hematoloog dr. Uw specialist is op werkdagen tussen 08.30 17.00 uur bereikbaar via de polikliniek Interne

Nadere informatie

Nederland heeft ons veiligheid gegeven, we willen graag iets terugdoen

Nederland heeft ons veiligheid gegeven, we willen graag iets terugdoen Nederland heeft ons veiligheid gegeven, we willen graag iets terugdoen In haar werkkamer in het Universitair Medisch Centrum in Utrecht liggen op het bureau van Shaimaa Al Janabi houten lades met tientallen

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. De Dialyseafdeling UMCG

Interne Geneeskunde. De Dialyseafdeling UMCG Interne Geneeskunde De Dialyseafdeling UMCG Interne Geneeskunde Deze folder geeft u praktische informatie over behandeling op de dialyseafdeling. De informatie is bedoeld voor patienten maar ook voor

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

Behandelwijzer dialyse

Behandelwijzer dialyse Behandelwijzer dialyse Afdeling dialyse mca.nl Eigendom van: Naam:... Adres:... Postcode:... Plaats:... Telefoonnummer:... Als u dit boekje vindt, dan verzoeken wij u dringend om contact op te nemen met

Nadere informatie

Prenatale behandeling met dexamethason bij AGS

Prenatale behandeling met dexamethason bij AGS Prenatale behandeling met dexamethason bij AGS Bij meisjes met een ernstige vorm van het adrenogenitaal syndroom (AGS) treedt vermannelijking van de uitwendige geslachtsdelen op voor de geboorte. In deze

Nadere informatie

Geen ziekenhuis, maar een medisch centrum waar iedereen terecht kan

Geen ziekenhuis, maar een medisch centrum waar iedereen terecht kan Gewoon goed! Geen ziekenhuis, maar een medisch centrum waar iedereen terecht kan Wie zijn wij? Wij zijn Máxima Medisch Centrum, ofwel afgekort: MMC. Het grootste medisch centrum van de regio Zuidoost-Brabant.

Nadere informatie

Take a look at my life 30

Take a look at my life 30 Take a look at my life 30 Er is weer een week om gevlogen, en jullie moeten er echt aan gaan geloven maar het is voornamelijk Daan spam op me blog hihi. Ik kan het niet laten om dat heerlijke snoetje op

Nadere informatie

dagbehandeling bij kinderen

dagbehandeling bij kinderen patiënteninformatie dagbehandeling bij kinderen Binnenkort wordt uw kind voor een behandeling of ingreep opgenomen op afdellng Dagbehandeling, locatie F1. Wat kunt u thuis doen om uw kind voor te bereiden

Nadere informatie

Chirurgie. Patiënteninformatie. Blindedarmoperatie (appendectomie) Bij volwassenen. Slingeland Ziekenhuis

Chirurgie. Patiënteninformatie. Blindedarmoperatie (appendectomie) Bij volwassenen. Slingeland Ziekenhuis Chirurgie Blindedarmoperatie (appendectomie) i Patiënteninformatie Bij volwassenen Slingeland Ziekenhuis Inleiding U heeft een (acute) blindedarmontsteking. In deze folder vindt u informatie over de aandoening

Nadere informatie

Hersentumoren (gliomen) Tien minuten

Hersentumoren (gliomen) Tien minuten Hersentumoren (gliomen) Tien minuten 1. Slecht bericht - Horen dat u een kwaadaardige hersentumor (glioom) hebt is een slecht bericht. - Een glioom is een ernstige vorm van kanker. - Er gaat waarschijnlijk

Nadere informatie

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid 18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid Goed, gezond en gemotiveerd aan het werk tot je pensioen? Dat bereik je door kansen te pakken op het werk. Leer aan de hand van onderstaande punten hoe je

Nadere informatie

In de middag gingen we naar het Martiniziekenhuis, dit is mijn terrein. Omdat Daan op de kinderafdeling heeft gelegen ken ik daar mensen.

In de middag gingen we naar het Martiniziekenhuis, dit is mijn terrein. Omdat Daan op de kinderafdeling heeft gelegen ken ik daar mensen. Folders uitdelen Ik begin aan mijzelf te twijfelen, ben ik echt wel goed bezig. Ben ik echt wel toe aan andere ouders helpen. Zo overtuigd dat ik het aankon, zo erg is dat naar beneden gehaald omdat ik

Nadere informatie

Het medicijn Gammaglobuline in je bloed

Het medicijn Gammaglobuline in je bloed Het medicijn Gammaglobuline in je bloed Onder ouders verstaan wij ook verzorger(s), pleeg- of adoptieouder(s) U kunt wijzigingen of aanvullingen op deze informatie door geven per e-mail: patienteninformatiewkz@umcutrecht.nl

Nadere informatie

veeg de tranen van me weg. Ik kijk nog eens rond en er valt een hoop spanning van me af. Er komt zelfs een kleine glimlach op me gezicht terug.

veeg de tranen van me weg. Ik kijk nog eens rond en er valt een hoop spanning van me af. Er komt zelfs een kleine glimlach op me gezicht terug. Het DOC Ik kruip in één van de buikpijn terwijl ik in bed lig. Mijn gedachten gaan uit naar de volgende dag. Ik weet wat er die dag staat te gebeuren, maar nog niet hoe dit zal uitpakken. Als ik hieraan

Nadere informatie

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Bijnieroperatie (adrenalectomie)

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Bijnieroperatie (adrenalectomie) Afdeling Heelkunde, locatie AZU Bijnieroperatie (adrenalectomie) Inleiding Deze brochure geeft u informatie over een operatie aan de bijnier(en) (adrenalectomie). Informatie over aandoeningen waarvoor

Nadere informatie

6. Behandelingen. Wil jij dat jouw moeder zo snel mogelijk begint met de behandelingen of wil je dat ze nog even wacht? Waarom?

6. Behandelingen. Wil jij dat jouw moeder zo snel mogelijk begint met de behandelingen of wil je dat ze nog even wacht? Waarom? 6. Behandelingen De uitslagen van alle onderzoeken geven een duidelijk beeld van de ziekte. De artsen weten nu om welke soort borstkanker het gaat, wat de eigenschappen zijn van de kankercellen, hoe groot

Nadere informatie

Dialyseafdeling. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Dialyseafdeling. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl Dialyseafdeling Informatie voor patiënten F0260-1011 oktober 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070 357 44

Nadere informatie

Sport en Welzijn. Advanced Nursing Practice Masteropleiding Amsterdam

Sport en Welzijn. Advanced Nursing Practice Masteropleiding Amsterdam Gezondh Sport en Welzijn Advanced Nursing Practice Masteropleiding Amsterdam Gezondheid, Sport en Welzijn Masteropleiding Verpleegkundig Specialist De masteropleiding Advanced Nursing Practice (ANP) leidt

Nadere informatie

Thuiszorg Groningen. Werken met zorg. Bel 0900-8615 *

Thuiszorg Groningen. Werken met zorg. Bel 0900-8615 * Thuiszorg Groningen Werken met zorg Bel 0900-8615 * Thuiszorg Groningen Werken met zorg 1 Thuiszorg Groningen Werken met zorg 2 Thuiszorg Groningen is er voor iedereen: ouders, kinderen, jonge gezinnen,

Nadere informatie

Adriaan Visser, assitant lector

Adriaan Visser, assitant lector Adriaan Visser, assitant lector Kenniscentrum Zorginnovatie, Lectoraat transities in zorg, Hogeschool Rotterdam a.p.visser@hr.nl en adriaan.visser@planet.nl Daarover is onderzoek gedaan! Betreft m.n.

Nadere informatie

Samenvatting Mensen ABC

Samenvatting Mensen ABC Samenvatting Mensen ABC Week 1ABC: Wie zijn wij? Info: Wie zijn wij mensen Mensen zijn verschillend. Iedereen is anders, niemand is hetzelfde. Dat noem je uniek. Een mens heeft een skelet van botten. Daarom

Nadere informatie

Thuiszorg Groningen Werken met zorg

Thuiszorg Groningen Werken met zorg Thuiszorg Groningen Werken met zorg 1 Thuiszorg Groningen Werken met zorg 2 Gestart als het Groene Kruis, hebben wij al meer dan 100 jaar ervaring met zorg thuis. Dichtbij en vertrouwd.thuiszorg Groningen

Nadere informatie

Take a look at my life week 5&6

Take a look at my life week 5&6 Take a look at my life week 5&6 Maandag 27 januari 2014 Zou vandaag gaan werken, maar heb op het laatste moment afgezegd omdat het nogal glad was op de weg. Dus ik durfde het niet aan om op de fiets naar

Nadere informatie

PeerEducatie Handboek voor Peers

PeerEducatie Handboek voor Peers PeerEducatie Handboek voor Peers Handboek voor Peers 1 Colofon PeerEducatie Handboek voor Peers december 2007 Work-Wise Dit is een uitgave van: Work-Wise info@work-wise.nl www.work-wise.nl Contactpersoon:

Nadere informatie

Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS)

Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS) Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS) Stel dat dat (te grote wonder) gebeurt, ik betwijfel of dat zal gebeuren, maar stel je voor dat, wat zou je dan doen dat je nu niet doet? (p36)

Nadere informatie

NEDERLANDS CONGRES Volksgezondheid 2012 VOLKSGEZONDHEID. 11 en 12 april 2012 VU medisch centrum Amsterdam

NEDERLANDS CONGRES Volksgezondheid 2012 VOLKSGEZONDHEID. 11 en 12 april 2012 VU medisch centrum Amsterdam NEDERLANDS CONGRES Volksgezondheid 2012 S A M E N I N V E S T E R E N I N G E Z O N D H E I D VOLKSGEZONDHEID 2 0 11 en 12 april 2012 VU medisch centrum Amsterdam Volksgezondheidsprijs 2011 Fikse korting

Nadere informatie

U schrijft ook dat wij Belgen bang zijn voor elkaar. Hoezo?

U schrijft ook dat wij Belgen bang zijn voor elkaar. Hoezo? Wablieft praat met Paul Verhaeghe De maatschappij maakt mensen ziek Materieel hebben we het nog nooit zo goed gehad. De meesten van ons hebben een inkomen, een dak boven ons hoofd Toch voelen veel mensen

Nadere informatie

Afdeling Nierziekten (Dialyse, hemodialyse)

Afdeling Nierziekten (Dialyse, hemodialyse) Inwendige geneeskunde Afdeling Nierziekten (Dialyse, hemodialyse) www.catharinaziekenhuis.nl Wat is hemodialyse... 3 Waar wanneer en hoe laat wordt u gedialyseerd... 3 Wat kunt u verwachten... 4 Uw eigen

Nadere informatie

Welkom bij Centrum Jeugd. Informatie voor kinderen, jongeren en hun familieleden

Welkom bij Centrum Jeugd. Informatie voor kinderen, jongeren en hun familieleden Welkom bij Centrum Jeugd Informatie voor kinderen, jongeren en hun familieleden Welkom bij Centrum Jeugd Je gaat deelnemen aan een van de behandelingen bij Centrum Jeugd van GGz Breburg. De behandelaren

Nadere informatie

Ontdek je kracht voor de leerkracht

Ontdek je kracht voor de leerkracht Handleiding les 1 Ontdek je kracht voor de leerkracht Voor je ligt de handleiding voor de cursus Ontdek je kracht voor kinderen van groep 7/8. Waarom deze cursus? Om kinderen te leren beter in balans te

Nadere informatie

centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie MET ELKAAR VOOR ELKAAR

centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie MET ELKAAR VOOR ELKAAR centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie MET ELKAAR VOOR ELKAAR De Swaai is een samenwerking tussen GGZ Friesland en Talant en biedt volwassenen met zowel een verstandelijke beperking als

Nadere informatie

Neus correctie 2012. Aanleiding. Intake gesprek. Stap 1: Wat gaan we doen

Neus correctie 2012. Aanleiding. Intake gesprek. Stap 1: Wat gaan we doen Neus correctie 2012 Aanleiding Al een tijdje heb ik last van mijn neus. Als kind van een jaar of 5 kreeg ik een schep tegen mijn neus, wat er waarschijnlijk voor heeft gezorgd dat mijn neus brak. Als kind

Nadere informatie

Stop-Roken-Poli. De tweede afspraak is op de afgesproken

Stop-Roken-Poli. De tweede afspraak is op de afgesproken Stoppen met roken Als u wilt stoppen met roken heeft u binnen het ULC Dekkerswald en UMC St Radboud twee mogelijkheden: Als patiënt bestaat de mogelijkheid doorverwezen te worden door uw longarts of longverpleegkundige

Nadere informatie

Acute dialyse Nierfunctievervangende behandeling

Acute dialyse Nierfunctievervangende behandeling Acute dialyse Nierfunctievervangende behandeling Afdeling dialyse Inhoudsopgave Inleiding blz. 2 Algemene informatie over de nieren blz. 3 Verschijnselen bij nierziekten blz. 4 Nierfunctievervangende behandeling

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

(Gastro) enterostomie. Omleidingsoperatie van maag met dunne darm

(Gastro) enterostomie. Omleidingsoperatie van maag met dunne darm (Gastro) enterostomie Omleidingsoperatie van maag met dunne darm 1. Inleiding Binnenkort ondergaat u een omleidingsoperatie in het ETZ TweeSteden of het ETZ Waalwijk. In deze folder leest u informatie

Nadere informatie

Gedwongen opname met een IBS of RM *

Gedwongen opname met een IBS of RM * Gedwongen opname met een IBS of RM * Informatie voor cliënten Onderdeel van Arkin Inleiding In deze folder staat kort beschreven wat er gebeurt als u gedwongen wordt opgenomen. De folder bevat belangrijke

Nadere informatie

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Een land waar mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Lilian (48) vraagt haar zoontje om even een handje te komen geven. Dat doet hij en dan gaat hij weer lekker verder spelen. Wij nemen plaats aan

Nadere informatie

Wat betekent de diagnose van PKU voor mijn kind en het gezin?

Wat betekent de diagnose van PKU voor mijn kind en het gezin? Wat betekent de diagnose van PKU voor mijn kind en het gezin? Uw gevoelens Stap voor stap Ervaringen delen Teamwerk PKU uitleggen aan anderen Kan ik nog meer kinderen krijgen? PKU behandelen: de rol van

Nadere informatie

Welkom op verpleegeenheid D2, de kinderafdeling van ons ziekenhuis. Ziek zijn is niet altijd even prettig, zeker niet als je in het ziekenhuis ligt.

Welkom op verpleegeenheid D2, de kinderafdeling van ons ziekenhuis. Ziek zijn is niet altijd even prettig, zeker niet als je in het ziekenhuis ligt. Welkom Hallo Welkom op verpleegeenheid D2, de kinderafdeling van ons ziekenhuis. Ziek zijn is niet altijd even prettig, zeker niet als je in het ziekenhuis ligt. Toch kan een ziekenhuisopname best fijn

Nadere informatie

Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus.

Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus. 1 Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus. 2 Het verhaal De Goede Week Trouw, Hoop en Spijt Ik wil jullie vandaag vertellen over de Goede Week. Dat

Nadere informatie

ontdek. De beste zorg voor u, thuis. Informatie over: Thuiszorg

ontdek. De beste zorg voor u, thuis. Informatie over: Thuiszorg ontdek. Informatie over: Thuiszorg De beste zorg voor u, thuis. Zo goed en zelfstandig mogelijk leven in uw eigen vertrouwde omgeving. Laurens biedt alle zorg die u hierbij nodig heeft. meer dan zorg Langer

Nadere informatie

gelegenheid hebben om overdag meer activiteiten te ondernemen, inclusief werk (geen dialysedagen meer).

gelegenheid hebben om overdag meer activiteiten te ondernemen, inclusief werk (geen dialysedagen meer). Nachtelijke dialyse 2 De dialyseafdeling van het CWZ biedt nachtelijke dialyse aan. Dit houdt in dat u drie keer per week s nachts in het ziekenhuis slaapt en tijdens uw slaap dialyseert. In deze folder

Nadere informatie

Heeft u lichamelijke symptomen/klachten op dit moment en zo ja hoe lang bestaan deze klachten al?

Heeft u lichamelijke symptomen/klachten op dit moment en zo ja hoe lang bestaan deze klachten al? Anamnese formulier Het anamnese formulier dient als hulpmiddel voor het verkrijgen van adequate informatie voor het eerste consult en vervolg traject. Naast de basis vragen die hieronder vermeld staan

Nadere informatie

Doorbraak in onderzoek naar ME

Doorbraak in onderzoek naar ME Doorbraak in onderzoek naar ME Gezaghebbende Amerikaanse overheidsinstanties hebben opnieuw bij MEpatiënten een virus aangetroffen. Al eerder berichtte EenVandaag over de ontdekking van het XMRV-virus

Nadere informatie

VGZ Bedrijfszorgpakket Optimaal

VGZ Bedrijfszorgpakket Optimaal VGZ Bedrijfszorgpakket Optimaal U kunt nu gebruikmaken van VGZ Bedrijfszorg, om gezond en plezierig te blijven werken! Uw werkgever maakt gebruik van VGZ Bedrijfszorg van Zorgverzekeraar VGZ. VGZ Bedrijfszorg

Nadere informatie

Plakrand. Plakrand. Plakrand. Plakrand. Plakrand. Plakrand

Plakrand. Plakrand. Plakrand. Plakrand. Plakrand. Plakrand zgt.nl Wat heb je nodig? - De 2 bouwplaten - Schoenendoos (niet te klein) - Stiften of kleurkrijtjes - Schaar of prikpen - Lijm - Eventueel gekleurde vouwblaadjes De doos Knip de twee hoeken van de lange

Nadere informatie

Alleen is maar alleen

Alleen is maar alleen 177 177 HOOFDSTUK 11 Alleen is maar alleen WOORDEN 1 1 Heb jij het ook zo...? a los b druk 2 Aan welke... van de stad woon jij? a kant b plek 3 O, daar? Daar woont ook een... van me! a omgeving b kennis

Nadere informatie

Logboek. Polikliniek hartfalen

Logboek. Polikliniek hartfalen Logboek Polikliniek hartfalen Inleiding Uw cardioloog heeft u naar de hartfalenpolikliniek verwezen. De hartfalenverpleegkundige is er om u te begeleiden hoe u met uw hartklachten om kunt gaan. Hij/zij

Nadere informatie

zorgpad kanker aan het spijsverteringskanaal

zorgpad kanker aan het spijsverteringskanaal zorgpad kanker aan het spijsverteringskanaal U bent onder behandeling bij het Oncologisch centrum Amsterdam in het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis (OLVG), het Sint Lucas Andreas ziekenhuis (SLAZ) of het BovenIJ

Nadere informatie

Niet in de balzak aanwezige zaadbal (orchidopexie)

Niet in de balzak aanwezige zaadbal (orchidopexie) Niet in de balzak aanwezige zaadbal (orchidopexie) De huisarts of schoolarts heeft uw zoontje verwezen naar de specialist omdat één of beide zaadballen niet aanwezig zijn in de balzak. Deze aandoening

Nadere informatie

Substitutietherapie. glucocorticosteroïden

Substitutietherapie. glucocorticosteroïden Substitutietherapie met glucocorticosteroïden In overleg met uw behandelend arts wordt u behandeld met glucocorticosteroïden (bijvoorbeeld: hydrocortison, cortisonacetaat, prednison of dexamethason).

Nadere informatie

0-3 maanden zwanger. Zwanger. Deel 1

0-3 maanden zwanger. Zwanger. Deel 1 Zwanger Ik was voor het eerst zwanger. Ik voelde het meteen. Het kon gewoon niet anders. Het waren nog maar een paar cellen in mijn buik. Toch voelde ik het. Deel 1 0-3 maanden zwanger Veel te vroeg kocht

Nadere informatie

Algemene informatie rond de operatie bij een klinische opname op de kinderafdeling

Algemene informatie rond de operatie bij een klinische opname op de kinderafdeling Algemene informatie rond de operatie bij een klinische opname op de kinderafdeling Inleiding Deze folder geeft u enige algemene informatie wanneer uw kind een operatie moet ondergaan en wordt opgenomen

Nadere informatie

Wat heb je nodig? De doos

Wat heb je nodig? De doos zgt.nl Wat heb je nodig? - De 2 bouwplaten - Schoenendoos (niet te klein) - Stiften of kleurkrijtjes - Schaar of prikpen - Lijm - Eventueel gekleurde vouwblaadjes De doos Knip de twee hoeken van de lange

Nadere informatie

Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten

Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten In dit proefschrift werd de relatie tussen depressie en het risico voor hart- en vaatziekten onderzocht in een groep

Nadere informatie

Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg : We hebben gezocht naar een titel die meteen naar de kern van de zaak gaat en die omvattend is voor de

Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg : We hebben gezocht naar een titel die meteen naar de kern van de zaak gaat en die omvattend is voor de 1 Inleiding door dr. Walter Krikilion, voorzitter Werkgroep Ethiek in de Kliniek van ICURO - Symposium Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg 19 oktober 2012 - Hasselt Beste deelnemers, Als Werkgroep

Nadere informatie

DERMATOLOGIE. Training ontspanningsoefeningen

DERMATOLOGIE. Training ontspanningsoefeningen DERMATOLOGIE Training ontspanningsoefeningen bij jeuk Training ontspanningsoefeningen bij jeuk Stress en (spier)spanning kunnen ervoor zorgen dat lichamelijke klachten verergeren. Dit geldt ook voor klachten

Nadere informatie

Wanneer en hoe raakt de huisarts betrokken bij een gezin waar jonge kinderen zijn en een van de ouders kanker heeft

Wanneer en hoe raakt de huisarts betrokken bij een gezin waar jonge kinderen zijn en een van de ouders kanker heeft Ervaringen in de huisartsenpraktijk. Cunera Jonker, huisarts in Delft Het was een mooie dag in de herfst. Varkentje plukte appels uit de boom.. toen Kikker aan kwam lopen. Hij keek bezorgd. Ik heb iets

Nadere informatie

Brijder Verslavingszorg Hoofddorp

Brijder Verslavingszorg Hoofddorp Ons Team Ons team is zeer divers. We bestaan uit het secretariaat, psychologen, maatschappelijk werkers, sociaal psychiatrisch verpleegkundigen, cognitief gedragstherapeutisch werkers, ervaringsdeskundigen,

Nadere informatie

Spinningmarathon van 6 uur voor Villa Joep

Spinningmarathon van 6 uur voor Villa Joep Organiseert 09 juni 2012 op Haantjesdag SpinForLife 2012 Carl Verheijen reikt cheque uit aan Kees Stuivenberg van Villa Joep Sensationele apbrengst in 2009 Spinningmarathon van 6 uur voor Villa Joep Woudenberg

Nadere informatie

Prednison (corticosteroïden)

Prednison (corticosteroïden) Prednison (corticosteroïden) Medicatie bij de ziekte van Crohn of colitis ulcerosa MDL-centrum IJsselland Ziekenhuis www.mdlcentrum.nl Uw MDL-arts (maag-, darm- en leverarts) heeft u Prednison voorgeschreven

Nadere informatie

Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf. 11 april 2013 Welkom VOC

Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf. 11 april 2013 Welkom VOC Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf 11 april 2013 Welkom VOC Hoogwaardige en persoonlijke patiëntenzorg Máxima Medisch Centrum: het grootste ziekenhuis in Zuidoost-Brabant Ruim 3.300 medewerkers,

Nadere informatie

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst.

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst. Interview op zaterdag 16 mei, om 12.00 uur. Betreft een alleenstaande mevrouw met vier kinderen. Een zoontje van 5 jaar, een dochter van 7 jaar, een dochter van 9 jaar en een dochter van 12 jaar. Allen

Nadere informatie

Verantwoordingsdocument voor gebruikte normen: Crohn/colitis ulcerosa

Verantwoordingsdocument voor gebruikte normen: Crohn/colitis ulcerosa Verantwoordingsdocument voor gebruikte normen: Crohn/colitis ulcerosa Verslagjaar 2014, september 2015 Verantwoording over de getoonde informatie: In de vergelijkingshulp worden alleen ziekenhuizen en

Nadere informatie

Tineke Boudewijns VERSTAG

Tineke Boudewijns VERSTAG Tineke Boudewijns VERSTAG Colofon Eindredactie Joost Pool Redactie Boris Goddijn Vormgeving Pien Vermazeren Fotografie Boris Goddijn Beeldbewerking Pien Vermazeren Copyright en disclaimer Het overnemen

Nadere informatie

Voor een toekomst in de zorg!

Voor een toekomst in de zorg! Voor een toekomst in de zorg! Excursies MBRT Radboud plus schooljaar 2014-2015 Versie voorjaar 2015 Doelgroep: 2 e, 3 e,en 4 e jaars MBRT Radboud plus studenten. Het Radboudumc is een grote organisatie

Nadere informatie

Kinderwens spreekuur Volendam

Kinderwens spreekuur Volendam Kinderwens spreekuur Volendam Voor wie is deze folder? Deze folder is voor mensen afkomstig uit Volendam met kinderwens. Wat is het kinderwens spreekuur? Het spreekuur is een samenwerking tussen de afdelingen

Nadere informatie

WERKEN MET EEN NIERZIEKTE

WERKEN MET EEN NIERZIEKTE WERKEN MET EEN NIERZIEKTE Themadag (Pre-)dialyserenden 22 september 2012 NIVEL Daphne Jansen Werken met een nierziekte: Belang van betaald werk In enkele cijfers Waar zit precies het knelpunt? Welke factoren

Nadere informatie

Inhoudsopgave...2. Voorwoord...3. Inleiding...3. Hoofdstukken...4. 1. Wat is een verpleeghuis?...4. 2. De geschiedenis van het verpleeghuis...

Inhoudsopgave...2. Voorwoord...3. Inleiding...3. Hoofdstukken...4. 1. Wat is een verpleeghuis?...4. 2. De geschiedenis van het verpleeghuis... Naam: School: Groep: 8 Laurens Tap De Trinoom Datum: 10 december 2012 Hoofdstuk: Inhoudsopgave Pagina 1 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave...2 Voorwoord...3 Inleiding...3 Hoofdstukken...4 1. Wat is een verpleeghuis?...4

Nadere informatie

Prednison of Prednisolon

Prednison of Prednisolon Prednison of Prednisolon Prednison of Prednisolon Uw maag, darm- en leverarts heeft in overleg met u besloten u te gaan behandelen met Prednison. Dit geneesmiddel dient ter behandeling van de ziekte van

Nadere informatie

Hoe gaat het in z n werk daar? Wat is er anders dan een gewone poli?

Hoe gaat het in z n werk daar? Wat is er anders dan een gewone poli? INTERVIEW d.d. 28 december 2009 Coeliakiepoli Op het interview-wenslijstje van Nynke en Zara staat Dr. Luisa Mearin. Zij is kinderarts MDL in het LUMC te Leiden en heeft als eerste met haar collega s in

Nadere informatie

Inknippen van je tongriempje

Inknippen van je tongriempje Wilhelmina Kinderziekenhuis Inknippen van je tongriempje Wat staat er in deze folder Inleiding voor ouders 2 Informatie voor jongeren vanaf 12 jaar 4 Inknippen van het tongriempje 6 Tips 9 Wil je meer

Nadere informatie