Drankkartons: recyclage via het PMD-circuit

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Drankkartons: recyclage via het PMD-circuit"

Transcriptie

1 Drankkartons: recyclage via het PMD-circuit Gebruikte drankkartons worden opgehaald via het PMD-circuit. Alle materialen waaruit ze zijn samengesteld worden gerecupereerd voor de fabricage van een brede waaier producten. De sorteer- en recyclagetechnieken worden voortdurend verder verfijnd. Sorteren en scheiden om te recycleren Ophalen. Drankkartons worden ingezameld in de blauwe PMD-zakken samen met plastic flessen en flacons en metalen verpakkingen of via het containerpark. Sorteren. In de sorteercentra worden deze verschillende verpakkingen gesorteerd. De drankkartons worden meestal automatisch van de andere fracties gescheiden, ofwel met behulp van wervelstroomscheiding, ofwel door optische scheiding (NIR of Near Infrared ). Daarna worden ze in balen van zo n 500 kg samengeperst. Vezels voor papier, hulpstoffen voor cement Het gerecycleerde karton wordt in de papierindustrie gebruikt voor de aanmaak van kartonnen dozen, omslagen en mapjes, keuken- en toiletpapier, papieren zakken, eierdozen en servetten. De pulp uit gerecycleerde drankkartons is erg nuttig voor de papierindustrie, zegt Magda Buelens van Recarton. In drankkartons zitten immers alleen nieuwe houtvezels. Dat levert na recyclage een pulp op met lange vezels. Die pulp geeft extra Verwerken. De drankkartons worden gerecycleerd in papierfabrieken, zoals gewoon oud papier. In een pulper (een grote draaiende trommel of kuip gevuld met water) worden de kartonvezels van elkaar losgeweekt en op die manier komen ze ook los van de plastic- en aluminiumlaagjes. Zo ontstaat opnieuw papierpulp die nog een aantal zuiveringsstappen ondergaat voor hij in de papierfabriek tot nieuwe papierproducten wordt verwerkt. Ook het plastic en het aluminium worden verwerkt in de industrie. stevigheid aan de gerecycleerde producten en vervangt vaak nieuwe pulp in hoogwaardige toepassingen. Het plastic en het aluminium kunnen in de cementindustrie worden gebruikt. Het plastic dient als energiebron voor de ovens, het aluminium wordt gebruikt als katalysator voor de cementproductie zelf. Editie: November 2010 V.U.: J. Goossens Fost Plus vzw Martinus V-straat 40 BE-1200 Brussel Gedrukt op gerecycleerd papier Niet op de openbare weg gooien.

2 Drankkartons: recyclage via het PMD-circuit Een stabiel recyclagecircuit In België wordt via de inzameling van PMD ongeveer 77 % van de drankkartons gerecycleerd. Door systematische informatie- en communicatiecampagnes kan dit cijfer nog verhoogd worden. Er is voldoende recyclagecapaciteit voorhanden voor de selectief ingezamelde drankkartons. De papierfabriek net over de grens in Duitsland, die het grootste gedeelte van de in België ingezamelde drankkartons recycleert, laat de restmaterialen - het plastic- en aluminiumlaagje - in de cementfabriek verwerken. Maar andere papierfabrieken, zowel in Europa als in Azië en Amerika, recycleren de plastic- en aluminiumlaagjes op andere manieren, bijvoorbeeld: - door er korrels van te maken die dan door verhitting tot verschillende producten worden geperst, zoals auto-onderdelen, paletten of palen; - door het materiaal te drogen, te versnipperen en tot platen te persen die dan bijvoorbeeld als dakbedekking worden gebruikt; - door pyrolyse, waarbij het materiaal op een voldoende hoge temperatuur wordt gebracht zodat het plastic in een gas wordt omgezet dat dan als energiebron voor het proces en de papierproductie dient. De temperatuur mag ook niet te hoog zijn, zodat het aluminium intact blijft en door de aluminiumindustrie tot aluminiumproducten kan hersmolten worden. De milieubalans nog verbeteren Drankkartons zijn op het einde van hun levenscyclus perfect recycleerbaar (zie ook De sector doet echter voortdurend inspanningen om de milieubalans nog verder te verbeteren. Er wordt vooral geïnvesteerd in onderzoek naar innovatieve recyclagetechnieken voor de fractie polyethyleen en aluminium en in optimalisatie van de bestaande technologieën. Drankkartons leveren na recyclage een papierpulp op met lange vezels, voor stevige papierproducten en hoogwaardige toepassingen. Magda Buelens, Directeur van Recarton Pack4recycling.be De website pack4recycling.be geeft meer informatie over de recycleerbaarheid van de verschillende verpakkingen. Via een beslissingsboom kunt u nagaan of een gekozen verpakking gerecycleerd kan worden of niet. Recarton en ACE Recarton is een onafhankelijke organisatie die door Fost Plus wordt ingeschakeld als expertisecentrum voor de inzameling en recyclage van drankkartons. Ace Belgium is de Belgische afdeling van The Alliance for Beverage Cartons and the Environment, een Europees samenwerkingsverband van papierproducenten en fabrikanten van drankkartons.

3 Kunststof: complexe verpakkingen vermijden Flessen uit PET en HDPE worden via het PMD-circuit opgehaald. Het recyclageproces is erg technisch en de kwaliteit en toepassingsmogelijkheden van het gerecycleerde materiaal hangen sterk af van het ingezamelde materiaal. Daarom moeten de ontwerpregels voor design for recycling gerespecteerd worden. Een vernuftig proces bewaakt de kwaliteit Ophalen. Flessen en flacons van PET (Polyethyleentereftalaat) en HDPE (Hoge Densiteit Polyethyleen) worden ingezameld via het PMD-circuit. Sorteren. Het PMD-materiaal dat in het sorteercentrum binnenkomt wordt deels handmatig en deels automatisch gesorteerd. Zo worden de plastic flacons en flessen op basis van materiaal en kleur gesorteerd in vier verschillende stromen: de HDPE-flessen en doorzichtige PET-flessen (kleurloos, blauw en groen). De verpakkingen worden daarna samengeperst tot grote balen. Recyclage. De balen zijn homogeen, maar bevatten nog vreemde substanties: restinhoud van de verpakking, doppen en etiketten van een verschillend materiaal of andere storende elementen zoals metaal, karton of andere kunststoffen. De vreemde elementen worden er stapsgewijs uitgehaald door een combinatie van technieken. Het plastic wordt vermalen, gezuiverd en gewassen. Daarbij worden alle storende materialen verwijderd via NIRscanning ( Near Infrared ), flotatie, aërodynamische scheiding (lucht- of watercyclonen) en andere scheidingstechnieken (ferro en non-ferro). De gerecycleerde kunststof wordt uiteindelijk afgeleverd in de vorm van flakes (maalgoed) of granulaten. Grondstof voor verschillende toepassingen Ongeveer 20 % van de Europese gerecycleerde PET wordt gebruikt voor de fabricage van nieuwe flessen en flacons, al dan niet in contact met voeding. De rest van de gerecycleerde PET wordt gebruikt voor de fabricage van uiteenlopende producten waaronder textiel (45 %), plastic folies (22 %), en binddraden (11 %) (Bron: PCI Gerecycleerde HDPE wordt onder meer gebruikt in afvoerbuizen, bakken, kratten en nieuwe flacons. Een stabiele PET-markt De kwaliteit van de gerecycleerde PET is geleidelijk verbeterd en is vandaag zelfs bijna gelijkwaardig aan die van nieuwe PET. Dankzij de huidige recyclagetechnieken kunnen we in principe flessen maken van 100 % gerecycleerd materiaal, zegt An Vossen van Plarebel. Maar in de praktijk wordt het altijd gemengd met nieuwe PET om verkleuring te vermijden. Hierdoor kunnen we immers transparante flessen maken, dat is Een markgevoelige HDPE-markt De markt voor gerecycleerde HDPE wordt gekenmerkt door zijn veelzijdigheid aan eindtoepassingen: van afvoerbuizen, afvoerkanalen, bakken, kratten, stabiliteitstegels, rasters, etc. tot autostoelen voor kinderen. Belangrijkste toepassing zijn de afvoerbuizen in de bouwsector die meer marktgevoelig is. wat de consument graag heeft. Het gehalte gerecycleerd materiaal in PET-flessen varieert tussen de 10 en de 50 %. Voorlopig zal dat niet veel toenemen omdat de andere afzetmarkten voor gerecycleerde PET eveneens aan belang winnen, vooral die van plastic folie. Het is belangrijk om voldoende te recycleren materialen te hebben: de vraag voor gerecycleerde PET is hoger dan het aanbod. De winnaar van de EPRO wedstrijd voor gerecycleerde kunststoffen was, in 2009, een autostoel voor kinderen Editie: November 2010 V.U.: J. Goossens Fost Plus vzw Martinus V-straat 40 BE-1200 Brussel Gedrukt op gerecycleerd papier Niet op de openbare weg gooien.

4 Kunststof: complexe verpakkingen vermijden Goede sortering is cruciaal voor kwaliteit Voor een goede recyclage is het van belang dat de balen zuiver en homogeen zijn. Sommige materialen kunnen het recyclageproces echt verstoren, zegt An Vossen. Metalen doppen kunnen de messen van de shredder beschadigen of filters blokkeren. Papierpulp zet zich vast op de installatie, silicone elementen en motorolie verminderen de kwaliteit van de gerecycleerde materialen. Te veel PVC kan echt nefast zijn: in heldere PET-flessen zorgt het voor verkleuringen en zwarte puntjes en textielvezels worden brozer. Een enkele PVC-fles kan bijvoorbeeld de kwaliteit van een baal van 250 kg gevoelig naar beneden halen. Daarom is een goede sortering in het sorteercentrum zo bepalend voor de eindkwaliteit. Problemen aan de bron vermijden Veel problemen kunnen aan de bron worden vermeden door een goede ontwerpkeuze. Het ontwerp van de verpakking is van cruciaal belang, verklaart Vossen. Zo moeten we oppassen met het combineren van materialen met een gelijke densiteit zoals PET met PLA of PVC want die kunnen we niet scheiden door flotatie. Ook worden er steeds meer flessen gemaakt met barrièremateriaal en/of additieven, die vaak de recyclage bemoeilijken. In PET-flessen voor fruitsap wordt bijvoorbeeld soms een barrière op basis van nylon verwerkt. Dat is niet optimaal, want de gerecycleerde PET-flessen wordt dan geler. We adviseren sterk om complexe flessen zoveel mogelijk te vermijden. Technisch is het wel mogelijk om de sorteer- en scheidingstechnieken te verfijnen, maar dat maakt het recyclageproces ingewikkelder en duurder. Op de website vindt u concrete richtlijnen en adviezen voor het combineren van materialen in plastic flessen met het oog op recyclage. Technisch complexe flessen met additieven barrièrematerialen bemoeilijken vaak het recyclageproces. Met eenvoudige flessen vermijden we problemen aan de bron. An Vossen, Manager bij Plarebel Pack4recycling.be De website pack4recycling.be geeft meer informatie over de recycleerbaarheid van de verschillende verpakkingen. Via een beslissingsboom kunt u nagaan of een gekozen verpakking gerecycleerd kan worden of niet. Plarebel Plarebel is een onafhankelijke organisatie die door Fost Plus wordt ingeschakeld als expertisecentrum rond de inzameling en recyclage van verpakkingen in kunststof.

5 Metalen verpakkingen: steeds meer recyclage Vandaag wordt het merendeel van de metalen verpakkingen gerecycleerd. Zo krijgen ze een tweede leven in tal van nieuwe toepassingen. De materialen zijn dan ook eenvoudig te smelten en kunnen tot in het oneindige worden hergebruikt om nieuwe metalen te produceren. België en Europa doen enorm veel aan recyclage. Door gerecycleerde materialen te gebruiken, is er immers minder nood aan primaire metalen. Daarom blijven de 27 landen van Europa de recyclage ook opvoeren. Zo recycleerden ze in 2008 al 71 % van alle stalen verpakkingen. Van de PMD-zak naar de smelterij Ophalen. De metalen verpakkingen worden voornamelijk huisaan-huis ingezameld via de zogenaamde PMD-zakken (plastic flessen en flacons, metalen verpakkingen en drankkartons). Ook via de containerparken worden metalen verpakkingen ingezameld voor latere recyclage. Daarin zitten onder meer gebruikte conservenblikken, lege drankblikjes, aluminium schaaltjes en andere verpakkingen zoals spuitbussen voor cosmetica en voeding. Recycleren. Eens gesorteerd worden de stalen verpakkingen samengeperst in pakketten en de aluminium verpakkingen in balen. De schroothandelaars sorteren het aluminiumafval nog op kwaliteit. Nadien wordt alle afval doorverkocht aan aluminiumsmelterijen en staalfabrieken. Daar worden ze in ovens gesmolten om er nieuwe metalen mee te produceren. Sorteren. Sorteercentra sorteren de inhoud van de pmd-zakken. Het staal wordt magnetisch gescheiden, voor het aluminium wordt wervelstroommachines gebruikt. Gerecycleerd in tal van toepassingen Van gerecycleerde stalen verpakkingen wordt nieuw staal gemaakt voor de bouwindustrie, de automobielsector, of voor elektrische huishoudapparatuur en nieuwe verpakkingen. Steeds meer gerecycleerde metalen Op weg naar 100 % recyclage Gerecycleerd aluminium wordt hergebruikt als aluminium voor verpakkingen, in de bouwindustrie en de transportsector. Staal en aluminium zijn oneindig lang recycleerbaar. Ze verliezen daarbij nooit hun fysieke en chemische eigenschappen, ongeacht het aantal recyclagecycli. De 27 landen van Europa recycleren steeds meer stalen verpakkingen. In 2008 haalden ze een recyclagepercentage van 71 %. Europa produceert vandaag 200 miljoen ton staal per jaar. De helft daarvan gebeurt op basis van schroot. Met het elektrisch proces kan de volledige productie van staal op basis van schroot gebeuren. Ook de recyclage van aluminium neemt fors toe in Europa. Vandaag wordt 50 % van alle aluminium verpakkingen gerecycleerd. In sommige landen loopt dit zelfs op tot meer dan 90 % voor drankblikjes. Er bestaat vandaag al een staal productieproces dat enkel gebruik maakt van schroot. Maar zou het op termijn denkbaar zijn dat alle staal en aluminium geproduceerd wordt met schroot? In de praktijk wordt vaak een combinatie van primaire en secundaire materialen gebruikt. Een groot deel van deze metalen zit immers gevangen in langetermijntoepassingen zoals gebouwen en auto s. Er gaan dus enkele jaren over vooraleer deze metalen gerecupereerd kunnen worden. Verpakkingen met een kortere levensduur kunnen wel snel gebruikt worden om nieuwe metalen te produceren. Met een goed georganiseerd inzamelings- en sorteerproces zijn drankblikjes bij voorbeeld binnen de 60 dagen gerecycleerd. Editie: November 2010 V.U.: J. Goossens Fost Plus vzw Martinus V-straat 40 BE-1200 Brussel Gedrukt op gerecycleerd papier Niet op de openbare weg gooien.

6 Metalen verpakkingen: steeds meer recyclage Besparen op energie en primaire grondstoffen De recyclage van metalen verpakkingen spaart niet alleen primaire grondstoffen (ijzermineralen, bauxiet) uit, ook het energieverbruik daalt. Met schroot en aluminiumafval kunnen we metalen produceren van een zelfde kwaliteit, maar met minder energie dan wat mogelijk is op basis van primaire materialen, vertelt Luc Braet van Stalupack. Bovendien vermindert de recyclage van metalen de uitstoot van CO 2 en stikstof (NOx) aanzienlijk. De uitstoot van zwavel (SO 2 ) en perfluorverbindingen (PFC) daalt zelfs met meer dan 90 %. De hogere verkoopprijs van gesorteerde metalen weerspiegelt trouwens de kwaliteit van de behandeling die erop is uitgevoerd. De sector voert het aantal acties op We hebben samen met Fost Plus een campagne op poten gezet die de concrete resultaten van recyclage in de verf zet, besluit Luc Braet. De campagne toont dat het perfect mogelijk is om een fiets te vervaardigen op basis van 600 gerecycleerde blikjes. Zo hopen we in de toekomst nog meer metalen verpakkingen in te zamelen. Een jaar recyclage = nieuwe fietsen. Bedankt iedereen. Sorteren is goed, voorkomen is beter. Samen > Goed sorteren > Beter recycleren Stalupack Stalupack is een onafhankelijke organisatie die door Fost Plus wordt ingeschakeld als expertisecentrum voor de inzameling en recyclage van verpakkingen in staal en aluminium. Pack4recycling.be De website pack4recycling.be geeft meer informatie over de recycleerbaarheid van verschillende soorten verpakkingen. Via een beslissingsboom kunt u nagaan of een gekozen verpakking gerecycleerd kan worden of niet. Meer info op:

7 Glazen verpakkingen: de recyclage vereenvoudigen Lege glazen verpakkingen worden voornamelijk ingezameld via de glasbol. Dat glas kan dan meerdere keren worden gerecycleerd, tenminste als het recyclageproces goed georganiseerd is. Daarom is het zo belangrijk om het ingezamelde glas zo goed mogelijk te sorteren. Het is belangrijk om verpakkingen te ontwikkelen, zonder materialen die het recyclageproces in de war kunnen sturen. Sorteren in verschillende stappen Inzamelen. In België wordt huishoudelijk glasafval voornamelijk via de glasbol ingezameld. Er bestaan afzonderlijke glasbollen voor gekleurd en wit glas. Bepaalde flessen worden ingezameld via het systeem van statiegeld om daarna hergebruikt te worden. Recycleren. Het ingezamelde glas belandt uiteindelijk bij recyclagebedrijven. Zij halen er eerst alle vreemde stoffen uit. Eerst verwijderen magneten de ijzerhoudende materialen. Vervolgens worden de grootste en meest opvallende vervuilende elementen met de hand verwijderd. Het glas dat overblijft wordt De cirkel is rond In de jaren 1970 was de glassector de eerste om te beginnen recycleren. Ondertussen wordt het gros van de glazen verpakkingen gerecycleerd, meestal voor de productie van nieuwe verpakkingen. Het is theoretisch zelfs perfect mogelijk om glazen verpakkingen volledig te produceren op basis van 100% gerecycleerd glas. In de praktijk gaat het echter zelden zo ver. In gekleurd glas zit maximum 80 % gerecycleerd glas. Deze beperking garandeert de optimale regeling van de smeltoven. dan vermalen om daarna langs een zuigmachine te passeren. Die zuigt alle etiketten en materialen die lichter zijn dan glas op. Vervolgens verwijderen wervelstroommachines de nietmagnetische elementen. Tot slot verwijderen optische sorteermachines de ondoorzichtige stukken(porselein, grind, keramiek) en maken ze een verfijnd kleurenonderschijd. Bij de glasproducent. Op het einde van het inzamelings- en recyclageproces blijven er enkel nog ovenklare glasscherven over. Dat wordt opgekocht door glasproducenten die het omsmelten voor hergebruik. In wit glas zit slechts 30 % gerecycleerd glas, voornamelijk om commerciële redenen. Gerecycleerd wit glas ziet er immers vaak minder proper uit, waardoor het product minder aantrekkelijk kan overkomen. Het ingezamelde glas dat glasproducenten niet kunnen recycleren, werd in andere toepassingen gebruikt. Zo komen glasscherven voor in betonblokken of in de onderlaag van autowegen terecht. Editie: November 2010 V.U.: J. Goossens Fost Plus vzw Martinus V-straat 40 BE-1200 Brussel Gedrukt op gerecycleerd papier Niet op de openbare weg gooien.

8 Glazen verpakkingen: de recyclage vereenvoudigen Onsmeltbare materialen vermijden Voor glasproducenten is het belangrijk dat het glasgruis zo homogeen mogelijk is samengesteld, aldus Jean-Pierre Delande van Filglass. Bepaalde decoratieve hulzen en etiketten in plastic kunnen zich, bijvoorbeeld, sterk vasthechten op het glas. Daardoor blijven glasscherven al eens aan elkaar plakken en kunnen we ze niet correct sorteren. Voor etiketten gaat de voorkeur naar papier dat met wateroplosbare of synthetische lijm op het glas wordt geplakt. Bovendien zijn complexe keramische sluitsystemen op bepaalde bokalen vanuit recyclageoogpunt absoluut te vermijden, ook al geven ze het product een retro-look. Het glas decoreren met onsmeltbare materialen zoals stenen en porselein is ook uit den boze. Dergelijke stoffen verstoren het recyclageproces aangezien ze pas smelten op hogere temperaturen dan glas. De fracties die overblijven, veroorzaken vaak onzichtbare, interne spanningen die de fles kunnen doen breken zelfs na verkoop. Daarom is het zo belangrijk om de onsmeltbare stoffen die in de glasbol belanden te verwijderen tijdens de inzameling en de recyclage. Ook vuurvast glas brengt recyclagebedrijven in de problemen. Het is niet alleen moeilijk op te sporen, het vraagt ook heel wat investeringen om te voldoen aan de eisen van de glasproducenten. De consumenten die vuurvast glas in de glasbol achterlaten, beseffen niet welke schade ze toebrengen aan de recyclagebedrijven. Het gaat trouwens niet eens meer om glazen verpakkingen. Wilt u weten of uw verpakkingen recycleerbaar zijn? Doe de test op U vindt er ook informatie over design for recycling. 28 % minder CO 2 -emissies De recyclage van glas spaart heel wat energie uit. De oven moet immers niet zo warm meer gestookt worden, voegt Jean-Pierre Delande toe. Daardoor daalt het verbruik van aardgas of een andere brandstof en daalt ook de uitstoot van broeikasgassen. Met 60 % glasgruis zal de uitstoot van CO 2 met 0,17 ton dalen per ton glas dat geproduceerd wordt. Dat komt overeen met een CO 2 -besparing van 28 %. Door glas te recycleren, is er minder nood aan primaire grondstoffen zoals zand, kalksteen en soda. Ook al zijn deze stoffen relatief goedkoop, door ze minder te gebruiken is er ook minder ontginning en transport nodig. Afweging tussen marketing en eenvoudige recyclage Rekening houdend met de relatief gesloten cyclus om glas te recycleren, willen glasproducenten de recyclage zo weinig mogelijk verstoren. Zo kunnen ze glas gemakkelijker hergebruiken, vertelt Jean-Pierre Delande. Maar terwijl glasproducenten het design van de flessen zo eenvoudig mogelijk willen houden, willen de marketing- en designafdelingen het creatieve potentieel van glas zo veel mogelijk benutten. In de praktijk wordt er meestal gezocht naar de gulden middenweg. Filglass Filglass is een onafhankelijke organisatie die door Fost Plus wordt ingeschakeld als expertisecentrum voor de inzameling en de recyclage van glazen verpakkingen. Pack4recycling.be De website pack4recycling.be geeft meer informatie over de recycleerbaarheid van verschillende soorten verpakkingen. Via een beslissingsboom kunt u nagaan of een gekozen verpakking gerecycleerd kan worden of niet. Meer info op

9 Papier en karton: Belgische papier- en kartonproductie gebruikt 55 % gerecycleerde vezels Papier en karton worden al lang massaal gerecycleerd. De hoeveelheid gerecycleerd materiaal varieert sterk naargelang de toepassing: in hoogwaardig grafisch papier zit slechts een kleine fractie, in golfkarton tot 80 %. Vandaar het belang van een goed beheer van de recyclagestromen van oud papier en karton. De sector doet ook nog inspanningen om nog meer oud papier beschikbaar te maken voor recyclage. Een goed lopend recyclageproces Ophaling Oud papier en karton wordt op verschillende manieren ingezameld. In de meeste Belgische gemeenten halen de intercommunales het op via huis-aan-huis inzameling. De gemeenten voorzien ook speciale containers in hun containerparken. Daarnaast laten steeds meer bedrijven hun papier- en kartonafval selectief ophalen. Recyclage Gespecialiseerde bedrijven kopen het ingezamelde oud papier en karton op en sorteren het zorgvuldig. In België zijn een vijftigtal van die bedrijven actief. Ze leveren zowat 50 verschillende soorten oud papier af aan de papierindustrie. In de papierfabriek worden de vezels uit oud papier opnieuw los geweekt in water zodat een grijze brij ontstaat. Die massa wordt grondig gereinigd om vreemde voorwerpen te verwijderen zoals nietjes, lak, vernis, lijmresten, stukjes plastic en touw. Daarna volgen vaak nog verschillende wasbeurten en fractioneringen om lange en korte vezels te scheiden zodat een homogene pulp ontstaat. Voor de productie van sommige papiersoorten moet de pulp ook ontinkt worden, vaak gevolgd door een bleekproces. Dankzij die gecontroleerde processen is de uiteindelijke kwaliteit van de gerecycleerde pulp goed gekend en stabiel zodat de papierindustrie perfect weet voor welke toepassingen ze bruikbaar is. Verpakkingen: een markt voor gerecycleerde vezels De hoeveelheid Druk- en schrijfpapier (schriften,...) gerecycleerd materiaal in papieren en kartonnen huishoudelijk en hygiënisch papier (keukenrollen,..) producten verschilt sterk. kranten Om deze verschillen te illustreren papier- en kartonverpakkingen gebruikt de sector graag Verbruik van oud papier en karton in de productie het beeld van de recyclagepiramide. Bovenaan staat hoogwaardig grafisch pa- Aanvoer van nieuwe vezels blijft nodig verse vezels pier dat nauwelijks gerecycleerde vezels bevat. Gewoon wit papier bevat er al iets meer. Bij huishoudelijk en hygiënisch papier zoals keukenrollen en wc-papier loopt het aandeel op tot ongeveer 30 %. Bij krantenpapier is dat al bijna de helft. Papieren en kartonnen verpakkingen vormen de basis van de piramide. Ze bevatten tot 80 % gerecycleerde vezels. We bekijken de recyclagepiramide best in zijn geheel, zegt Ilse Vervloet van Fetra. Nieuwe vezels zijn absoluut nodig voor hoogwaardig papier, maar het zou onverstandig zijn om even veel nieuwe vezels te gebruiken voor de fabricage van kartonnen verpakkingen. Integendeel: die verpakkingen zorgen juist voor een grote afzetmarkt voor de verdere recyclage van papierproducten uit de hogere lagen. Dankzij de zorgvuldige inzameling en sortering slaagt de sector er vandaag al in om het gerecycleerd papier volledig te benutten in nieuwe papierproducten. Voor elk product is ook een evenwicht bereikt in het aandeel gerecycleerde vezels. Voor vouwkarton ligt dat ongeveer op 60 %, voor golfkarton op 80 %. We verwachten daarin geen echte toename meer, bevestigt Jan Cardon van Filpap. De sector gebruikt hoe dan ook zoveel mogelijk gerecycleerde vezels om economische redenen. In verpakkingen is het plafond bereikt. De soms wat eenzijdige vraag naar gewichtsvermindering van verpakkingen staat trouwens haaks op het streven naar meer gerecycleerde vezels. Bij recyclage moeten we immers vaak iets meer vezels gebruiken om dezelfde stevigheid te bereiken als met nieuwe vezels. Afhankelijk van de toepassing is een bepaalde hoeveelheid nieuwe houtvezels dus altijd nodig. Het is ook een illusie om eindeloos dezelfde houtvezels te blijven gebruiken. In de opeenvolgende recyclagecycli geraken die namelijk beschadigd. In de globale cyclus van de papierproductie is een constante aanvoer van nieuwe vezels dus noodzakelijk. Editie: November 2010 V.U.: J. Goossens Fost Plus vzw Martinus V-straat 40 BE-1200 Brussel Gedrukt op gerecycleerd papier Niet op de openbare weg gooien.

10 Papier en karton: goed kiezen, recyclage bevorderen Het juiste papiertype kiezen Zowel om economische als om ecologische redenen is het belangrijk om het juiste type papier of karton te kiezen. Vergelijk het met kleren: als je kinderen gaan ravotten, kleed je ze niet op hun paasbest, zegt Ilse Vervloet. Zo moet je voor elk product nagaan wat de meest geschikte papiersoort is. Bijvoorbeeld: voor grafische toepassingen is papier van nieuwe vezels nodig, voor kranten niet. Drankkartons hebben voor de stevigheid nieuwe vezels nodig, in andere verpakkingen kunnen gerecycleerde vezels worden gebruikt. Elke toepassing heeft zo zijn plaats in de recyclagepiramide. Recyclage bevorderen door ontwerp en communicatie In sommige verpakkingen worden vreemde elementen zoals plastic handvaten gebruikt. In dat geval is het best dat de consument ze gemakkelijk zelf kan verwijderen, zoniet wordt het recycleren iets complexer. Meer informatie over de recycleerbaarheid van verpakkingen vindt u op Overigens is de inzameling de gevoeligste schakel in de recyclageketen van papier en karton. We moeten de consument hierin gidsen, zegt Vervloet. Jan Cardon voegt daaraan toe: Het te recycleren papier mag niet te veel vezelvreemde materialen bevatten. Het moet proper zijn, niet vuil of vettig. Het moet bij voorkeur aangeboden worden in een kartonnen doos of samengebonden met natuurtouw, zonder gebruik van tape. Daarover moeten we duidelijk communiceren. Sector wil nog meer oud papier ophalen Recyclage is al decennialang een essentieel onderdeel in de papierindustrie. In Europa wordt ongeveer 66 % van het gebruikte papier effectief gerecycleerd. Dat aandeel kan nog verhogen. Toepassingen voor gerecycleerd papier zijn er genoeg, zegt Ilse Vervloet. We kunnen dus nog nieuwe bronnen gebruiken. Zo willen we de inzameling van oud papier van kantoorgebouwen nog verbeteren. Aangezien aanvoer van verse houtvezels altijd zal nodig blijven, hecht de sector ook veel belang aan duurzaam bosbeheer. De hernieuwbaarheid van de grondstof is een bijkomend voordeel van papier en karton. De grondstoffen worden aangeplant, zegt Cardon. Dat doen we zoveel mogelijk. Zo is er in Europa een duidelijke toename van de hoeveelheid productiebossen. Kartonnen verpakkingen zorgen voor een grote afzetmarkt voor de verdere recyclage van hoogwaardigere papierproducten. Ilse Vervloet, Milieuadviseur bij Fetra Het te recycleren papier mag niet te veel vezelvreemde materialen bevatten. Het moet proper zijn, niet vuil of vettig. Het moet bij voorkeur aangeboden worden in een kartonnen doos of samengebonden met natuurtouw, zonder gebruik van tape. Jan Cardon, Directeur Filpap Pack4recycling.be De website pack4recycling.be geeft meer informatie over de recycleerbaarheid van de verschillende verpakkingen. Via een beslissingsboom kunt u nagaan of een gekozen verpakking gerecycleerd kan worden of niet. Filpap Filpap is een onafhankelijke organisatie die door Fost Plus wordt ingeschakeld als expertisecentrum voor de inzameling en recyclage van verpakkingen in papier en karton. Fetra De Federatie der Papier- en Kartonverwerkende Bedrijven (Fetra) is opgericht in 1946 en groepeert onder meer de producenten van vouwkartonnen verpakkingen, golfkartonnen verpakkingen en papieren zakken.

Glas 1. Jullie zitten nu mooi per kleur in de glasbol gesorteerd. Wat is jullie volgende stap? dit kraslot ligt op post 1

Glas 1. Jullie zitten nu mooi per kleur in de glasbol gesorteerd. Wat is jullie volgende stap? dit kraslot ligt op post 1 Glas 1 Jullie zitten nu mooi per kleur in de glasbol gesorteerd. Wat is jullie volgende stap? Met de vrachtwagen naar de recyclagefabriek Wassen Smelten De vrachtwagen haalt jullie op aan post 2! Waag

Nadere informatie

De blauwe zak is er! Vanaf nu wordt uw pmd-afval opgehaald in de nieuwe blauwe zak!

De blauwe zak is er! Vanaf nu wordt uw pmd-afval opgehaald in de nieuwe blauwe zak! De blauwe zak is er! Vanaf nu wordt uw pmd-afval opgehaald in de nieuwe blauwe zak! De blauwe zak is er! Ophaling pmd van start Vanaf december wordt in de hele provincie Limburg en Diest pmd (plastic flessen

Nadere informatie

De voorwerpen van morgen, die sorteer je vandaag.

De voorwerpen van morgen, die sorteer je vandaag. De voorwerpen van morgen, die sorteer je vandaag. Samen Goed sorteren Beter recycleren Recyclage: alles begint bij sorteren Waarom is goed sorteren belangrijk? Verpakkingen zijn overal Huishoudelijke verpakkingen

Nadere informatie

De voorwerpen van morgen, die sorteer je vandaag.

De voorwerpen van morgen, die sorteer je vandaag. De voorwerpen van morgen, die sorteer je vandaag. Samen Goed sorteren Beter recycleren Recyclage: alles begint bij sorteren Verpakkingen zijn overal Huishoudelijke verpakkingen maken deel uit van het dagelijkse

Nadere informatie

Op zoek naar de recyclagekampioen

Op zoek naar de recyclagekampioen Op zoek naar de recyclagekampioen Even voorstellen NAAM: eur twagenchauff h c ra V : P E O R E B gt ze ren op en bren Hij haalt goede ebedrijf. ag naar een recycl Mijn naam is. Ik sta momenteel in mijn

Nadere informatie

Campagneteksten glas en papier

Campagneteksten glas en papier Campagneteksten glas en papier Voor de glas-en-papier-campagne zijn twee uitgewerkte campagneteksten geschreven in de vorm van: DE MEEST GESTELDE VRAGEN OVER GLAS DE MEEST GESTELDE VRAGEN OVER PAPIER Deze

Nadere informatie

Van afval tot grondstof keer op keer opnieuw

Van afval tot grondstof keer op keer opnieuw Van afval tot grondstof keer op keer opnieuw Overzicht Definities: - glas - recycling Inzameling: - methoden - kwaliteit Het verwerkingsproces: - kleurenscheiding - breukgraad - KSP en Hittebestendig glas

Nadere informatie

Per wanneer komen de nieuwe containers voor kunststof en kunnen ze direct gebruikt worden?

Per wanneer komen de nieuwe containers voor kunststof en kunnen ze direct gebruikt worden? Q&A kunststof Rotterdam Waarom komen er in Rotterdam nu wel ineens containers voor kunststof te staan? Rotterdam wil de best presterende grote gemeente worden op het gebied van afvalscheiding, hierin hoort

Nadere informatie

Inzameling en verwerking van vlakglas

Inzameling en verwerking van vlakglas Inzameling en verwerking van vlakglas Vlaanderen gebruikt en verbruikt heel wat materialen, grondstoffen en energie. In tijden van toenemende schaarste dringt de vraag zich op hoe we ze zo efficiënt mogelijk

Nadere informatie

De voorwerpen van morgen sorteert u vandaag

De voorwerpen van morgen sorteert u vandaag Verantwoordelijke uitgever : E. De Vos, Martinus V straat 40, 1200 Brussel www.fostplus.be FOST Plus Martinus V straat 40 1200 Brussel Tel. : 02 775 03 50 Fax : 02 771 16 96 E-mail: fostplus@fostplus.be

Nadere informatie

Net Brussel. Afval sorteren in de onderneming : Principes en sensibiliseringsmateriaal. Oktober 2010

Net Brussel. Afval sorteren in de onderneming : Principes en sensibiliseringsmateriaal. Oktober 2010 Net Brussel Afval sorteren in de onderneming : Principes en sensibiliseringsmateriaal Oktober 2010 Programma I. Het Agentschap Net Brussel II. Afval sorteren III. Sorteren in de onderneming IV. Het niet-gesorteerd

Nadere informatie

Zeg ook JA tegen afval scheiden.

Zeg ook JA tegen afval scheiden. Zeg ook JA tegen afval scheiden. Elkaar iets beloven. Voor een betere toekomst. Zonder het onnodig verbruiken en weggooien van grondstoffen. Om dat te kunnen realiseren moeten we met elkaar JA zeggen tegen

Nadere informatie

1 Papier? waar? technologische activiteiten. kleef hier enkele etiketten van papier die je in de keuken kan vinden

1 Papier? waar? technologische activiteiten. kleef hier enkele etiketten van papier die je in de keuken kan vinden Hoofdstuk 5 : Papierfabricage 1 Papier? waar? Papier is overal aanwezig. In het dagelijkse leven duikt het voortdurend op. Bij het ontbijt, bijvoorbeeld. Denk maar aan de doos met ontbijtgranen, de servetten,

Nadere informatie

De recyclage van plastic flessen en flacons

De recyclage van plastic flessen en flacons 1 De recyclage van PET- en HDPE- is bij het grote publiek misschien nog niet zo bekend, maar is inmiddels uitgegroeid tot een grote industrie. De vraag naar gerecycleerde materialen stijgt, net als de

Nadere informatie

een net feest, sport of ander festijn? dan moet je bij de evenementencontainer zijn.

een net feest, sport of ander festijn? dan moet je bij de evenementencontainer zijn. MIROM Roeselare, Oostnieuwkerksesteenweg 121, 8800 Roeselare. Tel: 051/26 03 50 of e-mail: info@mirom.be een net feest, sport of ander festijn? dan moet je bij de evenementencontainer zijn. Enkele definities:

Nadere informatie

Duurzaamheid. De voordelen van blikverpakkingen

Duurzaamheid. De voordelen van blikverpakkingen Duurzaamheid De voordelen van blikverpakkingen Duurzaamheid Duurzaamheid is één van de belangrijke aandachtspunten van het bedrijfsleven. Deze brochure is een initiatief van EMPAC, de organisatie van de

Nadere informatie

Gescheiden inzameling van papierafval, PMD-afval en huishoudelijk glasafval op de campus Jette

Gescheiden inzameling van papierafval, PMD-afval en huishoudelijk glasafval op de campus Jette Gescheiden inzameling van papierafval, PMD-afval en huishoudelijk glasafval op de campus Jette Dienst Milieucoördinatie, 19 januari 2009 Vanaf 2009 worden op campus Jette volgende afvalfracties gescheiden

Nadere informatie

1. Probleemstelling. Wij maken van drankblikjes uit de PMD-zak nieuwe voorwerpen en dragen zo ook ons steentje bij tot het recyclageproces.

1. Probleemstelling. Wij maken van drankblikjes uit de PMD-zak nieuwe voorwerpen en dragen zo ook ons steentje bij tot het recyclageproces. 1. Probleemstelling We leven in een consumptiemaatschappij en produceren meer dan 450 kg huishoudelijk afval per persoon per jaar. Al ons afval mogen we zo maar niet in de natuur achterlaten, maar wat

Nadere informatie

Controle van de netheid van de glasbollen en de glasbolsites

Controle van de netheid van de glasbollen en de glasbolsites Controle van de netheid van de glasbollen en de glasbolsites Gids voor de evaluatie van de netheid Samen Goed sorteren Beter recycleren pagina 1 Inleiding Deze gids is bedoeld om de netheid van de glasbollen

Nadere informatie

OP ZOEK NAAR DE recyclagekampioen

OP ZOEK NAAR DE recyclagekampioen gratis e-brief 3 de graad basis Truckmail 2 najaar 2011 OP ZOEK NAAR DE recyclagekampioen Truckmail is de gratis e-brief met didactisch materiaal voor lessen over mobiliteit, milieu en verkeersveiligheid.

Nadere informatie

1. Probleemstelling. Hoe kunnen we dit probleem oplossen?

1. Probleemstelling. Hoe kunnen we dit probleem oplossen? 1. Probleemstelling 1. Als we in de zomer buiten in de tuin spelen of een lekkere barbecue organiseren hebben we wel eens last van opdringerige wespen. De wespen worden aangetrokken door zoetigheid zoals

Nadere informatie

Langer plezier van karton en papier

Langer plezier van karton en papier Stichting Papier Recycling Nederland Langer plezier van karton en papier www.prn.nl Langer plezier van karton en papier Kranten, tijdschriften, folders, boeken, kopieer- en printpapier en catalogi, we

Nadere informatie

HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water

HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water 100%eco & NORTH RIVER ÉCHT DUURZAAM PRODUCEREN 100%eco 100% betrouwbaar - 100% transparant Ons doel is een kleurrijk voetspoor op

Nadere informatie

De cyclus van dopjes tot steun aan BCG

De cyclus van dopjes tot steun aan BCG De cyclus van dopjes tot steun aan BCG 1. De recuperatie. Plastic is een afgeleide van petroleum die onder meerdere vormen en functies een uiteindelijke bestemming krijgt: dat kan gaan van boodschappentassen

Nadere informatie

Langer plezier van karton en papier

Langer plezier van karton en papier Langer plezier van karton en papier Stichting Papier Recycling Nederland PERSEN DROGEN GLADSTRIJKEN SNIJDEN BEDRUKKEN GEBRUIKEN KRANT KARTON RECLAME KRANT 1 6 5 2 VAN OUD NAAR NIEUW 3 4 PULP WEKEN ONTINKTEN

Nadere informatie

Ophaling van organisch afval

Ophaling van organisch afval Ophaling van organisch afval Voor zijn klanten organiseert Net Brussel afvalophalingen in containers. Per afvaltype worden containers in eenzelfde kleur voorzien (blauw voor PMD - geel voor papier-karton

Nadere informatie

Nascheiding kunststoffen. Het heldere alternatief van Attero

Nascheiding kunststoffen. Het heldere alternatief van Attero Nascheiding kunststoffen Het heldere alternatief van Attero Sinds 1 januari 2010 moet elke gemeente in Nederland een fors deel van het kunststof verpakkingsafval scheiden van de rest van het huishoudelijk

Nadere informatie

Cradle to cradle Glas

Cradle to cradle Glas Cradle to cradle Glas Glasafval wordt aan de bron gescheiden. Na het scheiden wordt glas gewassen en fijngemalen door een glasrecycling bedrijf. De fabricage van glasproducten uit glasscherven bespaard

Nadere informatie

Hoi afvalkameraden! Leuk, zo'n afvalladder! Wiiiiiiiiii! Terwijl ik hier hang, kan jij misschien de ontbrekende woorden invullen!

Hoi afvalkameraden! Leuk, zo'n afvalladder! Wiiiiiiiiii! Terwijl ik hier hang, kan jij misschien de ontbrekende woorden invullen! 1. Voorko op de afval-ladder Hoi afvalkameraden! Leuk, zo'n afvalladder! Wiiiiiiiiii! Terwijl ik hier hang, kan jij misschien de ontbrekende woorden invullen! Wat moeten we aanvangen met ons afval? Het

Nadere informatie

het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water

het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water 100%eco & north river écht duurzaam produceren 100%eco 100% betrouwbaar - 100% transparant Ons doel is een kleurrijk voetspoor op

Nadere informatie

Op weg naar een circulaire economie

Op weg naar een circulaire economie Op weg naar een circulaire economie Agenda Afvalstromen Cijfers De Haarlemse aanpak Naar een circulaire economie Afval = Grondstof Afvalstromen GFT Kunststof Papier Glas Textiel Restafval GFT-stroom Inzameling

Nadere informatie

Papier en karton: van natuurlijke grondstof tot flexibele verpakking

Papier en karton: van natuurlijke grondstof tot flexibele verpakking 1 Speciaal materialen Papier en karton: van natuurlijke grondstof tot flexibele verpakking Papier is al eeuwenoud maar karton, een afgeleidproduct van papier, is ontwikkeld in de negentiende eeuw. Sinds

Nadere informatie

Dag1.2 Inleiding en situatie in het BHG

Dag1.2 Inleiding en situatie in het BHG OPLEIDING DUURZAME GEBOUWEN: BOUWAFVAL Dag1.2 Inleiding en situatie in het BHG Koen Berghmans Lionel Billiet Rotor asbl berghmanskoen@gmail.com, billiet.lionel@gmail.com www.rotordb.org 3 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

ECO REVOLUTION! Eco Natural Lucart: de nieuwe generatie 100% gerecycleerd papier vervaardigd uit kartonnen drank en voedsel verpakkingen.

ECO REVOLUTION! Eco Natural Lucart: de nieuwe generatie 100% gerecycleerd papier vervaardigd uit kartonnen drank en voedsel verpakkingen. = ECO REVOLUTION! Eco Natural Lucart: de nieuwe generatie 100% gerecycleerd papier vervaardigd uit kartonnen drank en voedsel verpakkingen. PROFESSIONAL HET TWEEDE LEVEN VAN DE KARTONNEN DRANK EN VOEDSELVERPAKKINGEN

Nadere informatie

Vandaag al een haalbare kaart?

Vandaag al een haalbare kaart? De uitbreiding van de PMD-inzameling Vandaag al een haalbare kaart? Een studie naar de milieuvoordelen, kosten en perceptie van een uitgebreide selectieve inzameling van plastic verpakkingen. Samen > Goed

Nadere informatie

Design for recycling Recycling for design vanuit de verpakkingsindustrie

Design for recycling Recycling for design vanuit de verpakkingsindustrie FEDERPLAST.BE Innovatief design met kunststoffen 18 september 2007, Gent Design for recycling Recycling for design vanuit de verpakkingsindustrie An Vossen Technical Manager Plarebel Inleiding Ecodesign

Nadere informatie

Sorteergids Sorteer uw afval: t is voor iedereen goed, als u t juist doet.

Sorteergids Sorteer uw afval: t is voor iedereen goed, als u t juist doet. Sorteergids Sorteer uw afval: t is voor iedereen goed, als u t juist doet. Grof Karton Dit sorteren wij in de stad Antwerpen Meer info op: GFT Groente-, Fruiten Tuinafval Plantaardig afval + koffiefilters,

Nadere informatie

Flessen. water. in een. duurzame. wereld. Over de ecologische voetafdruk van natuurlijk mineraalwater en bronwater

Flessen. water. in een. duurzame. wereld. Over de ecologische voetafdruk van natuurlijk mineraalwater en bronwater Flessen water in een duurzame wereld WAAR of NIET WAAR? Over de ecologische voetafdruk van natuurlijk mineraalwater en bronwater De bescherming van de oorspronkelijke zuiverheid van natuurlijk mineraalwater

Nadere informatie

Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau, Dames en heren,

Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau, Dames en heren, Vrijdag 10 september 2010 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Comité van de Regio s Resource Efficient Europa Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau,

Nadere informatie

REGIONS FOR R4R RECYCLING. Janna Vandecruys OVAM 03/06/2014

REGIONS FOR R4R RECYCLING. Janna Vandecruys OVAM 03/06/2014 REGIONS FOR R4R RECYCLING Janna Vandecruys OVAM 03/06/2014 R4R = INTERREG IV C project Interregionale samenwerking binnen Europa Uitwisseling van ervaringen Doel: effectiviteit regionale beleid verbeteren

Nadere informatie

Gijs Jansen (CEO Alucha)

Gijs Jansen (CEO Alucha) Gijs Jansen (CEO Alucha) December 2012 INDEX Alucha Technologie Toepassingen in de papierindustrie Drankenkartons Mixed plastics Papierslib Conclusies ALUCA istorie: Ons doel: Referentie installatie: Opgericht

Nadere informatie

Doelstellingen Vakgebonden eindtermen Aantonen dat verantwoord handelen van individu en maatschappij noodzakelijk zijn voor het milieu.

Doelstellingen Vakgebonden eindtermen Aantonen dat verantwoord handelen van individu en maatschappij noodzakelijk zijn voor het milieu. Doelstellingen Vakgebonden eindtermen Aantonen dat verantwoord handelen van individu en maatschappij noodzakelijk zijn voor het milieu. Algemene doelen en de link met de vakoverschrijdende eindtermen vind

Nadere informatie

Milieuverantwoord aankopen binnen je bedrijf. Kathelijne De Ridder

Milieuverantwoord aankopen binnen je bedrijf. Kathelijne De Ridder Milieuverantwoord aankopen binnen je bedrijf Kathelijne De Ridder Hoeveel kilo papier gebruikt de gemiddelde Belg per jaar? a) 265 kilo/jaar b) 354 kilo/jaar c) 358 kilo/jaar Hoeveel kilogram restafval

Nadere informatie

HET NIEUWE INZAMELEN IN SLIEDRECHT

HET NIEUWE INZAMELEN IN SLIEDRECHT HET NIEUWE INZAMELEN IN SLIEDRECHT Afval? SAMEN HALEN WE ERUIT WAT ERIN ZIT! Gemeentelijk Afvalcongres 19 maart 2015 Ing. D.J.B. Sakko Beleidsadviseur Proef droog en herbruikbaar liep af Bij oud papier

Nadere informatie

Vraag- en antwoord document kunststofinzameling 2009 Gemeente Zwolle Laatste update: 20 augustus 2009

Vraag- en antwoord document kunststofinzameling 2009 Gemeente Zwolle Laatste update: 20 augustus 2009 Vraag- en antwoord document kunststofinzameling 2009 Gemeente Zwolle Laatste update: 20 augustus 2009 Inzameling & communicatie Wanneer moeten gemeenten starten? Wanneer begint Zwolle met kunststofinzameling?

Nadere informatie

Diftar? De verwerking van restafval en gft= duur

Diftar? De verwerking van restafval en gft= duur Diftarin Herent Diftar? De verwerking van restafval en gft= duur Toepassing vanhet principe van 'de vervuiler betaalt' Door het afval te wegen wordt per gezin/vereniging gefactureerd wat men heeft aangeboden

Nadere informatie

ALLES OVER PLASTIC RECYCLING

ALLES OVER PLASTIC RECYCLING ALLES OVER PLASTIC RECYCLING Naam: Plastic Hero Gemaakt van: gerecycled plastic Naam in het Nederlands: Kunststof Held Zit onder andere in: je brooddoos en je spelcomputer Opdracht 1: PLASTIC GEZOCHT!

Nadere informatie

gerecycled plastic Plastic Hero je brooddoos en je spelcomputer Kunststof Held Alles over plastic recycling Gemaakt van: Naam: Zit onder andere in:

gerecycled plastic Plastic Hero je brooddoos en je spelcomputer Kunststof Held Alles over plastic recycling Gemaakt van: Naam: Zit onder andere in: Alles over plastic recycling Naam: Plastic Hero Gemaakt van: gerecycled plastic Naam in het Nederlands: Kunststof Held Zit onder andere in: je brooddoos en je spelcomputer Opdracht 1: Plastic gezocht!

Nadere informatie

milieu KRANTJE GEREALISEERD DOOR PAPER CHAIN FORUM http://www.paperchainforum.org

milieu KRANTJE GEREALISEERD DOOR PAPER CHAIN FORUM http://www.paperchainforum.org Papier en milieu KRANTJE GEREALISEERD DOOR PAPER CHAIN FORUM http://www.paperchainforum.org Papier is overal aanwezig. In het dagelijkse leven duikt het voortdurend op. Bij het ontbijt, bijvoorbeeld. Denk

Nadere informatie

Kunststof recycling ten behoeve van het maken van levensmiddelenverpakkingen

Kunststof recycling ten behoeve van het maken van levensmiddelenverpakkingen Kunststof recycling ten behoeve van het maken van levensmiddelenverpakkingen Controle van bedrijven die gebruikt kunststof verwerken dat in contact komt met voeding 4 juni 2015 Colofon Projectnaam Kunststof

Nadere informatie

PREMIES VOOR UW VERPAKKINGS- AFVAL, INTERESSE?

PREMIES VOOR UW VERPAKKINGS- AFVAL, INTERESSE? PREMIES VOOR UW VERPAKKINGS- AFVAL, INTERESSE? WEET U DAT UW VERPAKKINGSAFVAL GELD WAARD IS? TE MOOI OM WAAR TE ZIJN? LEES SNEL VERDER! Afval is in vele sectoren een onvermijdelijk gevolg van de economische

Nadere informatie

Recyclingsymposium 2015. Coen Kolthof

Recyclingsymposium 2015. Coen Kolthof Recyclingsymposium 2015 Coen Kolthof Historie Ontwikkeling Inverko 1997 Ontstaan van de Inverko Groep met de oprichting van Inverko Plastics BV 2001 Acquisitie van Poly-Grind BV & uitbreiding van de activiteiten

Nadere informatie

Ecoilet. De nieuwe definitie van duurzaamheid.

Ecoilet. De nieuwe definitie van duurzaamheid. Ecoilet. De nieuwe definitie van duurzaamheid. Gecertificeerde duurzaamheid in de sanitaire ruimte Ligt de bescherming van natuurlijke hulpbronnen u na aan het hart? Waterverbruik en afval reduceren eveneens?

Nadere informatie

VOOR WELKE WIJZE VAN

VOOR WELKE WIJZE VAN VOOR WELKE WIJZE VAN (KUNSTSTOF)-INZAMELING KIEST U? Duo-presentatie Ryan Palmen & Huub Keijzers Donderdag 11 juni 2009 Besluit Verpakkingen Op 1 januari 2006 in werking getreden. Bedrijven verantwoordelijk

Nadere informatie

Papier & Karton? In deze bak natuurlijk! Haal meer uit afval ISO-14001

Papier & Karton? In deze bak natuurlijk! Haal meer uit afval ISO-14001 Papier & Karton? In deze bak natuurlijk! ISO-14001 Haal meer uit afval Oud Papier en Karton: een waardevolle grondstof voor nieuw papier Niet hout, maar Oud Papier is in Nederland de belangrijkste grondstof

Nadere informatie

Een speciaal geval: elektro-afval! Afval sorteren is de boodschap

Een speciaal geval: elektro-afval! Afval sorteren is de boodschap Wat doe je met een kapotte laptop? Een mooiere wereld begint bij je thuis Recyclage: de cirkel is rond Afval sorteren is de boodschap Lege wijnflessen moeten naar de glasbak. Papier en karton worden apart

Nadere informatie

Koken met de groene antikleefpan

Koken met de groene antikleefpan Adres Antoon Catriestraat 16 Contactpersoon Website 9031 Drongen David Verhofstadt Communications Manager www.green-pan.com Koken met de groene antikleefpan Activiteiten GreenPan is een Gents bedrijf dat

Nadere informatie

Activiteiten. Duurzaam ondernemen. Cradle to Cradle: tapijttegels worden opnieuw tapijttegels. R. Ramlotstraat 89 B-9200 Dendermonde.

Activiteiten. Duurzaam ondernemen. Cradle to Cradle: tapijttegels worden opnieuw tapijttegels. R. Ramlotstraat 89 B-9200 Dendermonde. Cradle to Cradle: tapijttegels worden opnieuw tapijttegels Activiteiten Adres De geschiedenis van DESSO begon toen in 1930 een Belgische fabrikant in het Nederlandse Oss geweven tapijten ging maken. Momenteel

Nadere informatie

ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo

ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo ma di wo do vr za zo Agenda 0 / 0 januari februari maart 0 0 0 0 0 april mei juni 0 0 0 0 0 0 juli augustus september 0 0 0 0 0 0 oktober november december 0 0 0 0 0 0 Januari Februari Keep going No matter what art DO BETTER.

Nadere informatie

DOE MEE! Afval scheiden. Dat scheelt een hoop

DOE MEE! Afval scheiden. Dat scheelt een hoop DOE MEE! Afval scheiden. Dat scheelt een hoop Ook u kunt nog veel kilo s scheiden Veel Amsterdammers scheiden hun afval al. De een wat meer, de ander wat minder. Toch komt er nog steeds veel herbruikbaar

Nadere informatie

Naam. OPDRACHT 1 Project 1: GSM. Kunststoffen. 1. Wat zijn kunststoffen? Chemische verbindingen die niet op een natuurlijke manier worden gemaakt.

Naam. OPDRACHT 1 Project 1: GSM. Kunststoffen. 1. Wat zijn kunststoffen? Chemische verbindingen die niet op een natuurlijke manier worden gemaakt. Naam PDRACHT 1 Kunststoffen 1. Wat zijn kunststoffen? Chemische verbindingen die niet op een natuurlijke manier worden gemaakt. 2. Wat is bakeliet en wie is de uitvinder? Kunststof (PhenolFormaldehyde),

Nadere informatie

Vlaamse bedrijven produceren minder afval en sorteren voortaan ook pmd

Vlaamse bedrijven produceren minder afval en sorteren voortaan ook pmd Persmededeling JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Dinsdag 13 november 2012 Vlaamse bedrijven produceren minder afval en sorteren voortaan ook pmd Vlaams minister van Leefmilieu

Nadere informatie

>70% 2 TON SEC. Met slechts 1% van de totale CO 2. -uitstoot is de pulp, papieren printindustrie één van de minst vervuilende sectoren.

>70% 2 TON SEC. Met slechts 1% van de totale CO 2. -uitstoot is de pulp, papieren printindustrie één van de minst vervuilende sectoren. Met slechts 1% van de totale CO 2 -uitstoot is de pulp, papieren printindustrie één van de minst vervuilende sectoren. CO 2 1% In Europa wordt 2 ton papier per seconde gerecycleerd. Meer dan 70% van alle

Nadere informatie

Oefentoets polymeren havo en vwo

Oefentoets polymeren havo en vwo Oefentoets polymeren havo en vwo Opgave 1 Kunststofrecycling Sinds een aantal jaar wordt in Nederland kunststof op verschillende manieren apart ingezameld. In het scheikundige tijdschrift chemische feitelijkheden

Nadere informatie

KUNSTSTOFFEN: DE WATERRAKET

KUNSTSTOFFEN: DE WATERRAKET KUNSTSTFFEN: DE WATERRAKET Tuinhuis Kerstboom Stoel Bloempot Vak: Techniek Waterraket Leraar: J. Gielen Naam:... 1 1. Wat is het probleem? Als we naar de winkel gaan, zijn er glazen- en plastiek flessen.

Nadere informatie

Elementen Thema 1 MAterialen. de kringloop tussen mens / dier en plant uiteggen mbv CO2 en O2

Elementen Thema 1 MAterialen. de kringloop tussen mens / dier en plant uiteggen mbv CO2 en O2 Toetstermen Hout (H1) Stofeigenschappen 5 soorten hout onderscheiden in kleur, structuur en toepasbaarheid 5 verschillende houtsoorten herkennen 5 verschillende houtsoorten - wisselw. mens, dier Gebruik

Nadere informatie

Afvalbrengstation. Volg de aanwijzingen van het personeel

Afvalbrengstation. Volg de aanwijzingen van het personeel fvalbrengstation Afvalbrengstation Als inwoner van Amstelveen kunt u bij het Afvalbrengstation terecht voor al uw huishoudelijk afval dat gescheiden aangeboden moet worden. A f va l s c h e i d i n g Echt

Nadere informatie

Deelsessie 1 Inzameling voor recycling

Deelsessie 1 Inzameling voor recycling Deelsessie 1 Inzameling voor recycling Marchel van der Grift (NEDVANG) Anouk Teuns (gemeente Utrecht) Inzameling voor recycling Marchel van der Grift (NEDVANG) Gemeentelijke inzameling Ontwikkeling en

Nadere informatie

Wat mag in welke afvalcontainer? Deze folder helpt u bij het scheiden van uw afval en grondstoffen.

Wat mag in welke afvalcontainer? Deze folder helpt u bij het scheiden van uw afval en grondstoffen. Wat mag in welke afvalcontainer? Deze folder helpt u bij het scheiden van uw afval en grondstoffen. Verpakkingen: plastic, blik, sap- en Plastic Plastic tasjes, tassen en broodzakken Pasta- en rijstzakken

Nadere informatie

Persdossier. Fost Plus in enkele woorden

Persdossier. Fost Plus in enkele woorden Fost Plus in enkele woorden Fost Plus is een vzw, opgericht in 1994, die instaat voor de promotie, de coördinatie en de financiering van selectieve ophaling, het sorteren en recycleren van huishoudelijke

Nadere informatie

A1 Wat is de boodschap van de Plastic Soup Surfer? Zijn boodschap/missie is om aandacht te vragen voor plastic afval in zee

A1 Wat is de boodschap van de Plastic Soup Surfer? Zijn boodschap/missie is om aandacht te vragen voor plastic afval in zee ANTWOORDMODEL PROEFLES PLASTIC SOUP SURFER mei 2016 Antwoordmodel opdracht A (T1) A1 Wat is de boodschap van de Plastic Soup Surfer? Zijn boodschap/missie is om aandacht te vragen voor plastic afval in

Nadere informatie

Mechanische consignatie. Maandthema oktober

Mechanische consignatie. Maandthema oktober Mechanische consignatie Maandthema oktober Mechanische consignatie Lock out/tag out (LOTO) is meer dan alleen een hangslot op de elektrische schakelaar van een installatie plaatsen Er zijn 7 belangrijke

Nadere informatie

SORTEREN EN RECYCLEREN VAN HUISHOUDELIJKE VERPAKKINGEN

SORTEREN EN RECYCLEREN VAN HUISHOUDELIJKE VERPAKKINGEN SORTEREN EN RECYCLEREN VAN HUISHOUDELIJKE VERPAKKINGEN Wat leeft er vandaag bij de Belgische consument? Een kwantitatieve analyse van gedrag, percepties en attitudes rond sorteren, selectief inzamelen

Nadere informatie

Waar blijft m'n blikje

Waar blijft m'n blikje ? Waar blijft m'n blikje JE DOET 'T GOED, ALS JE BLIK BIJ HET HUISVUIL DOET. Hier je b DUS, GEWOON IN DE VUILNISBAK! De blikjes worden gesmolten en er worden weer nieuwe producten van gemaakt. Het blikje

Nadere informatie

4.A.1 Ketenanalyse Groenafval

4.A.1 Ketenanalyse Groenafval 4.A.1 Ketenanalyse Groenafval Prop Beplantingswerken v.o.f. Autorisatie Nummer/versie Datum Opsteller Goedgekeurd directie 01 22-01-2015 Naam: F. van Doorn Naam: A. Prop Datum: 22 januari 2015 Datum: 22

Nadere informatie

De selectieve fracties bij ondergrondse inzameling

De selectieve fracties bij ondergrondse inzameling De selectieve fracties bij ondergrondse inzameling Studiedag VVSG 11.3.2014 - Afval gaat ondergronds Presentaties : http://tinyurl.com/po8purh Fost Plus Erkend organisme voor huishoudelijk verpakkingsafval

Nadere informatie

Ketenanalyse Afval in project "Nobelweg te Amsterdam"

Ketenanalyse Afval in project Nobelweg te Amsterdam Ketenanalyse Afval in project "Nobelweg te Amsterdam" 4.A.1_2 Ketenanalyse afval in project "Nobelweg te Amsterdam" 1/16 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten Van

Nadere informatie

Aluminium en duurzaamheid

Aluminium en duurzaamheid Aluminium en duurzaamheid samenvatting van het rapport Duurzaamheidsaspecten van aluminium geschreven in opdracht van het Aluminium Centrum. Niels Jonkers, Lieke Dreijerink Amsterdam, april 2011 IVAM research

Nadere informatie

Wat is Hardmetaal? Wij produceren ons hardmetaal dus milieuvriendelijk!

Wat is Hardmetaal? Wij produceren ons hardmetaal dus milieuvriendelijk! Wat is Hardmetaal? Wat is Hardmetaal? Hardmetaal is een composiet wat bestaat uit een combinatie van harde, slijtvaste carbidedie zijn opgenomen in een bindmiddel. Hardmetaal ontstaat na een zorgvuldig

Nadere informatie

ThreeC - verpakkingen. Lessenserie

ThreeC - verpakkingen. Lessenserie ThreeC - verpakkingen Lessenserie Opzet van het project Lesblok1 Maandag 16 maart Lesblok 2 Donderdag 19 maart Lesblok 3 Vrijdag 20 maart Introduc>e op het onderwerp Uitwerken oplossing Posterpresenta>e

Nadere informatie

Grondstof voor een beter milieu

Grondstof voor een beter milieu Afval is Grondstof voor een beter milieu ISO-14001 Haal meer uit afval Gescheiden inzameling De Gewestelijke Afvalstoffen Dienst (GAD) zorgt voor het inzamelen van het huishoudelijk afval in Gooi en Vechtstreek.

Nadere informatie

Provincie Oost-Vlaanderen. Vlaanderen,, 9 december 2011

Provincie Oost-Vlaanderen. Vlaanderen,, 9 december 2011 Recycled papier, een bewuste keuze Provincie Oost-Vlaanderen Vlaanderen,, 9 december 2011 Het breedste recyclede gamma op de markt Exta wit en natuurlijk wit Gestreken en ongestreken Gedeeltelijk en 100%

Nadere informatie

Selectief verwijderd en separaat aangeboden asbest; Binnen verpakking lucht en vezeldicht materiaal;

Selectief verwijderd en separaat aangeboden asbest; Binnen verpakking lucht en vezeldicht materiaal; ASBEST Als asbest wordt geaccepteerd: Selectief verwijderd en separaat aangeboden asbest; Asbestcementbuizen; Ingezameld asbest. Voorwaarden: Materiaal van te voren bevochtigen; Dubbel verpakt aanleveren;

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Glas Inleiding Ik kies voor dit onderwerp omdat mijn vaderbij de N.V. Verenigde Glasfabriek werkt en omdat ik wat meer over glas wil weten, bijvoorbeeld hoe je moet glasblazen en hoe flessen woorden gemaakt.

Nadere informatie

Green Deal. duurzaam denken & doen

Green Deal. duurzaam denken & doen Green Deal HEROS op koers duurzaam denken & doen HEROS SLUISKIL B.V. Heros ligt op koers met de implementatie van de Green Deal verduurzaming AEC-bodemas. Als specialist in het herwinnen van grondstoffen

Nadere informatie

Kansen voor gemeenten in communicatie, indien recyclen kan, wil men dit vaak ook wel doen.

Kansen voor gemeenten in communicatie, indien recyclen kan, wil men dit vaak ook wel doen. Kansen voor gemeenten in communicatie, indien recyclen kan, wil men dit vaak ook wel doen. Rapport HEDRA 0-meting 11 maart 2016 Inhoudsopgave Situatie en centrale vraagstelling Conclusies en aanbevelingen

Nadere informatie

Monitoring verpakkingen Preventie publicaties

Monitoring verpakkingen Preventie publicaties Monitoring verpakkingen Preventie publicaties 30 juli 2012 Postbus 8724 3009 AS Rotterdam 010 4206161 www.nedvang.nl info@nedvang.nl Deze monitoring rapportage is een uitgave van Nedvang. 3 INHOUD 1 Preventie

Nadere informatie

Ecoilet De duurzame sanitaire ruimte.

Ecoilet De duurzame sanitaire ruimte. Ecoilet De duurzame sanitaire ruimte. De duurzame sanitaire ruimte van CWS Met Ecoilet bent u zuinig op natuurlijke grondstoffen en op uw portemonnee. De keuze voor Ecoilet vergt geen extra investeringen,

Nadere informatie

2. 9. 44 ?4 @4 6 - 4> 4<. +.9 ( ( % & ( *. (( 9 / 9$,,:&:9$,, ; 0 ;9 0<690 -6 = ( !"# # % 56 = B ( 6#,=7;@0./ ( 6=( ( 6=0./@7; % 56,=( , -!!'#!

2. 9. 44 ?4 @4 6 - 4> 4<. +.9 ( ( % & ( *. (( 9 / 9$,,:&:9$,, ; 0 ;9 0<690 -6 = ( !# # % 56 = B ( 6#,=7;@0./ ( 6=( ( 6=0./@7; % 56,=( , -!!'#! - - 0-121 11 --458 012 02 0-0 01 4 < > -4D8 222< @> 1 119 9 1192 2 9 44 - = = 5 = B =;@0 = =0@; 5=?4 @4 2 055 1292-4> 4< C 9 22 C 9 C 9 2?2 C 9 22 C 9 C 9 22 C 9 22 C 9 C 9 C 9 2@2 C 9 C 9 2@?? C 9 2@

Nadere informatie

Laser codeersystemen. Veilig, flexibel, duurzaam

Laser codeersystemen. Veilig, flexibel, duurzaam Laser codeersystemen Veilig, flexibel, duurzaam lasersystem INDUSTRIËLE GOEDEREN cosmetica CHEMICALIËN kleur verwijderen hygiëne producten PHARMACEUTISCHE PRODUCTEN CONSUMENTEN GOEDEREN MEDISCHE INSTRUMENTEN

Nadere informatie

KRINGLOOPSPEL Afval=Grondstof

KRINGLOOPSPEL Afval=Grondstof KRINGLOOPSPEL Afval=Grondstof Colofon: Het Kringloopspel is ontwikkeld in opdracht van MARN, ARN, Dar, Gemeente Ede en ACV jan 2014 Het Kringloopspel is ontwikkeld door MEC Nijmegen en Het Dijkmagazijn

Nadere informatie

Burgerinitiatief inzameling plastic afvalstoffen.

Burgerinitiatief inzameling plastic afvalstoffen. Burgerinitiatief inzameling plastic afvalstoffen. Opsterland, februari 2011. Samenvatting : In februari/maart 2010 hebben Milieudefensie afdeling Opsterland en de Vereniging voor Natuurbescherming te Gorredijk

Nadere informatie

1 ste jaargang, nr. 1 Maandag 7 december 2015

1 ste jaargang, nr. 1 Maandag 7 december 2015 1 ste jaargang, nr. 1 Maandag 7 december 2015 Met enige trots stellen we u onze coole afvalkrant voor. Een krant voor en door de leerlingen van het 4 de leerjaar samengesteld. Er werd met zeer veel enthousiasme

Nadere informatie

Inzamel en recyclingketen kunststof verpakkingsafval. Eindhoven, 8 september 2015

Inzamel en recyclingketen kunststof verpakkingsafval. Eindhoven, 8 september 2015 Inzamel en recyclingketen kunststof verpakkingsafval Eindhoven, 8 september 2015 1 Inhoud 1. Producentenverantwoordelijkheid verpakkingen 2. De inzamel en hergebruikketen 3. Vergoedingen 4. Rapportage

Nadere informatie

Bijlage 1. Module Kunststof

Bijlage 1. Module Kunststof Bijlage 1 Module Kunststof GLASHELDER Je hebt al geleerd wat kunststof is. In deze opdracht ga je een fotolijstje maken. Je krijgt glashelder Acrylaat. Om het helder te houden moet je de beschermfolie

Nadere informatie

Op ontdekkingstocht naar aardolie

Op ontdekkingstocht naar aardolie O p o n t d e k k i n g s t o c h t n a a r a a r d o l i e Op ontdekkingstocht naar aardolie Miljoenen jaren geleden De mens heeft in de loop van de tijd vele vormen van energie gebruikt: spierkracht,

Nadere informatie

Duurzaam door innovatieve materialen en processen

Duurzaam door innovatieve materialen en processen Adres Bergensesteenweg 32 B-1651 Lot Contactpersoon Website Dhr. Stefan Theunis Product Manager Europe www.derbigum.be DERBIPURE : plantaardige grondstoffen voor een wit dak Activiteiten De Belgische onderneming

Nadere informatie

NIEUW recyclagepark ZONNEBEKE. 9u - 12u & 14u - 18u

NIEUW recyclagepark ZONNEBEKE. 9u - 12u & 14u - 18u NIEUW recyclagepark ZONNEBEKE Kortekeerstraat 1 NIEUW weeg- en registratiesysteem op het recyclagepark Vanaf 1 december 2015 heb je jouw identiteitskaart nodig om toegang te krijgen tot het nieuwe recyclagepark

Nadere informatie

Door Henk Jongsma, hoofdauteur Op niveau tweede fase eerste editie. Afval

Door Henk Jongsma, hoofdauteur Op niveau tweede fase eerste editie. Afval Door Henk Jongsma, hoofdauteur Op niveau tweede fase eerste editie Inleiding Afval Afval we produceren het allemaal, elke dag weer. Het kan nu eenmaal niet anders. Dat dat problemen oplevert, weten we

Nadere informatie