ALMANAK DE~ A.S.V. SS~E

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ALMANAK 94-95 DE~ A.S.V. SS~E"

Transcriptie

1

2 ALMANAK DE~ A.S.V. SS~E

3

4

5 Wilhelmus van Nassouwe gemaect ter eeren des Daarluchtichsten Heeren/Heere Wilhelm Prince van Oraengien/Grave van Nassau Patris Patrae, mijnen G. Forsten en Heeren. Na de wijse van Chartres. 1e en 6" couplet Wilhelmus van Nassouwe, Ben ick van Duytschen bloet, Den Vaderlandt ghetrouwe Blyf ick tot indendoet; Een Prince van Oraengien Ben ick vrij onverveert, Den Coninck van Hispaengien Heb ick altijdt gheeert. Mijn schilt ende betrouwen Sijt ghy, 0 Godt myn Heer, Op U soo wil ick bouwen, Verlaet my nemmermeer; Oat ick doch vroom mach blijven U dienaar taller stondt, Die tyranny verdrijven Die my mijn hert doorwondt.

6 AlmanakBoekCommissie AUOI?EY g,nk' SANDEl? KLOKMAN MASCHA I?OELOVS P'EiEI? gl?ouwei? I?'ANNE MEu..ENBI?OEK WENDY TlMMEI?MANS

7 8AN1Ef<ZANG Societas hef omhoog uw banier, Uw vrijheidsleuze zo schoon en zo fier, Geen ijdele klanken, geen valse schijn, Maar heerlijk wezen moet zij ons zijn: Libertas ex Veritate! Libertas ex Veritate! Societas Haar rei Van 't sc Wij Socii blijven trouw deze vaan, Waarlangs de weg van ons leven moog' gaan. Want Een is de Waarheid, de weg en 't Leven, Hijzelf heeft ons als leuze gegeven: Libertas ex Veritate! Libertas ex Veritate!

8 oef<i<nal Geachte lezer, De oerknal enkele honderden miljoenen jaren geleden bracht ons de aarde. Miljoenen jaren van het bestaan van de aarde zijn onopgemerkt aan de mensheid voorbijgegaan. Pas enkele duizenden jaren is de mens in staat om hun gedachten op schrift vast te leggen. De technieken voor deze op schriftstelling zijn na het jarenlange gebruik van stenen, papyrus en perkament vooral de laatste eeuw sterk verbeterd. Levend in het heden, vormen zes mensen de A1manakBoekCommissie '94-'95 die deze verbeterde schrijftechnieken gebruiken om de evolutie van het afgelopen jaar in een ultiem boek te bundelen. Volgens natuurlijke selectieprocedures zijn aileen de hoogtepunten erin gekomen. Niet aile gebeurtenissen in de evolutie zijn altijd even vermeldenswaardig. Wei noemenswaardig is het feit dat de vereniging in het voorgaande jaar heeft besloten de societeit met twee lagen uit te breiden. Eindelijk neemt SSRE een enorme stap op de evolutieladder. De gebeurtenissen in het afgelopen verenigingsjaar zijn vereeuwigd in het perkament der perkamenten. Het zal bewaard worden voor het nageslacht en wellicht over enkele miljoenen jaren in het gesteente teruggevonden worden. Hopelijk zal dit boek een steentje bijdragen aan de evolutie van de komende decennia. De A1manakBoekCommissie '94-'95

9

10 ~ VOOI<WOOI<OEN 10 IHEMASfUKKEN 18 WEI<ELO IN EVa..Ul1E 34 VEI<EMGINGSEVa..Ul1E 58 8ESlUI<EN & COMMISSIES 82 OISPUfEN 114 PI<EHISfOl<lE 134 ONOEI<VEI<EN1GINGEN 140 HUZEN JAAr<cLUBS f48 f68 GENOOfSCHAPPEN 178 HOMO SAPIENS & AAPACHffGEN f86

11 Commissaris van de Koningin W ie het begrip "evolutie" gebruikt, denkt daarbij meesal onbewust aan Charles Darwin, het ontstaan der soorten en survival of the fittest. Maar daar draait het bij een studie en het liclmaatschap van de Algemene Studenten Vereniging SSRE niet om. Het gaat om de opvatting dat evolutie veel te maken heeft, zoniet synoniem is, met het begrip ontwikkeling. Wie begint met een studie ontwikkelt zich. Natuurlijk, in de eerste plaats gaat het om de ontwikkeling van kennis en vaardigheden. Naar wie een studie uitsluitend in dat licht beziet, is eenzijdig bezig. En dat is precies waar het belang van een studentenvereniging, SSRE in het bijzonder, ligt. Het gaat om het ontmoeten van nieuwe vrienden en kennissen, het gaat om het geven van steun aan elkaar en om het vormen van een nieuwe sociale omgeving. Wie zo studeert, evolueert. Die evolutie, in een combinatie van werk en plezier, wens ik iedereen in het komende studiejaar toe. Mr. F.J.M. Houben, Commissaris van de Koningin Provincie Noord-Brabant 10

12 VOOI<WOO1<0 Van de burgemeester R eeds eeuwen heeft het ontstaan van de huidige planten-, dieren- en mensenwereld grate denkers beziggehouden. Schitterende theorieen zijn ontwikkeld en verdedigd. Spectaculaire debatten vanden plaats. De beste debater bepaalde wat men gedurende een tijdsperiode als verklaring accepteerde. Langzaamaan slaagde de natuurwetenschap erin stukjes bewijs op tafel te brengen die de puzzel in een nieuw perspectief plaatsten. Onderdelen van een biologisch ontwikkelingsmechanisme werden duidelijk. Fases in de evolutie konden op een tijdschaal worden geplaatst. Echter vragen rand het hoe, het waaram en waarheen van het grate evolutiepraces blijven onbeantwoord. Evolutie kan oak veel in een heel wat beperkter zin worden gebruikt. De relatief rustige, maar onomkeerbare ontwikkeling op velerlei terreinen. De evolutie van de technologie is er een voorbeeld van. In de laatste eeuw is op dit gebied heel veel gebeurd. De realisatie van wereldwijde informaticanetwerken is voorlopig een van de hoogtepunten. De snelle verandering van onze enorme wereld in een global village wordt in niet geringe mate door dit netwerk teweeggebracht. Rand de wereldwijde maatschappelijke gevolgen van het informaticanetwerk komen veel vragen op. Techniek en maatschappij vormen vanuit vele gezichtspunten een uitermate belangrijk terrein. Ik hoop dat dit type vraagstukken bij TU-studenten de aandacht zal blijven krijgen die ze verdienen. Evolutie, en oak de evolutie van de technologie, Iijkt een energierijk vliegwiel dat bijsturing bijna niet mogelijk is. Tach zal die bijsturing plaats moeten vinden am nieuwe ontwikkelingen hun plaats te geven en een maatschappij die menselijke waarden centraal blijft stellen. En dat is tach our common future. Dr. RW. Welschen, burgemeester van Eindhoven

13 Van de rector Magnificus et thema is 'Evolutie'. Evolutie heeft geleid tot vele soorten en ik t-j constateer dat er ook vele soorten studentenboekwerken zijn ontstaan in de loop der tijden: almanakken, lustrumboeken, jaarboeken enz. Ondanks hun verscheidenheid hebben ze al enkele jaren wat gemeen: a. een thema; b. Een voorwoord van mij. Vaak is (a) een probleem voor (b) maar deze keer is er een hele reeks aanknopingspunten. Evolutie spreekt mij aan omdat ik mijn loopbaan aan de (toen nog) THE begon precies 100 jaar nadat Darwin's Origin of Species' werd geschreven. De soort 'SSRE-Iid' bestond toen in Eindhoven nog niet. In overeenstemming met de theorie bereikte het idee onze universiteit uiteindelijk wei. Na enige tijd eiste ook het mutatieprincipe zijn rol. De vereniging veranderde. In mijn studententijd zou SSRE niet graag Evolutie besproken hebben! Ik geloof dat SSRE daama (zonder het te weten) twee belangrijke wetten van de evolutietheorie een rol heeft zien spelen: (i) Ook iets waarvan duidelijk is dat het goed is heeft toch tijd nodig om z'n positie te vestigen; en (ii) wi! een soort zich handhaven dan moet deze aantrekkelijk zijn. Welnu, de vereniging heeft zander meer getoond een aantrekkelijke mogelijkheid te zijn als gezelligheidsvereniging voor Eindhovense studenten. Laten we hopen dat ook SSRE'er aan zal bijdragen dat na de dinosaurus en de dodo niet ook de echte student (d.w.z. een die meer doet dan studeren aileen) een uitstervend ras is; ondanks de tempobeurs! Wees echter voorzichtig: de Iiteratuur leert dat een van Darwin's belangrijke bronnen voor de evolutietheorie aan alcohol ten onder is gegaan. Ik hoop dat deze almanak weer een zeer geslaagd jaar zal vastleggen. Tijdens de evolutie zijn onze hersenen steeds groter geworden. Dat gebeurt tijdens de studie niet maar wei neemt de inhoud met buitengewoon veel toe! Gelukkig hoeft men niet alles te onthouden: er is later de almanak om het nog eens na te lezen. Prof. dr. J.H. van Lint, Rector Magnificus TUE IZ

14 VOOf<WOOf<D Van de Hogeschool D e term "evolutie" hangt samen met het uitrollen van boekrollen. Evolutie heeft een positief imago. lets dat zich ontwikkelt, maar wei in geleidelijkheid. Gaat de ontwikkeling niet snel genoeg of verandert de omgeving sterker dan de interne verandering, dan moeten revoluties de sprongsgewijze veranderingen faciliteren. De maatschappij is volgens Toffler nu toe aan de derde golf. Evoluties van technologieen veriopen vaak langs generatiefasen. De eerste generatie houdt meestal niet meer in, dan dat men de oude werkwijze blijft toepassen, met slechts op een punt een aanpassing. Denk maar aan kar en paard, waar het paard vervangen werd door een Otto-motor. Het mooist zie ik zo'n generatie-ontwikkeling bij computers. Waar we in 1982, 36 jaar na de introductie, toe waren aan de vierde generatie. De vijfde generatie had er nu moeten zijn, maar ik hoor daar weinig meer over. Ik vraag mij af, of ideologieen zich ook generatiegewijs ontwikkelen. En hoe staat het met de mens? Is de overgang van Voortgezet Onderwijs naar Hoger Onderwijs een revolutiestap voor de persoon in kwestie, of lijkt het meer op de generatiestappen, zoals bij computers. Of verschilt de heftigheid van zo'n stap van persoon tot persoon? Studenten in het Hoger Onderwijs krijgen het steeds moeilijker, zo lijkt het. De tempobeurs wordt een prestatiebeurs. En werkgevers, althans sommigen, letten steeds minder op wat je gestudeerd hebt, maar hoe je gestudeerd hebt. 20 vertelde John de Groot van ABN Amro begin juni op een congres van bestuurlijk actieve studenten (leden van medezeggenschapsraden, bestuursleden van studie- en studentenverenigingen), dat het essentieel is om naast je studie ook andere dingen te doen. Sterker nog: bij zijn bedrijf kom je anders helemaal niet binnen! Succes met de studie en doe er nog iets bij. Ir.J.M.H.M. Claessens College van bestuur Hogeschool Eindhoven 13

15 14 Van de Praeses /-:een jaar is hetzelfde, geen dag is gelijk. L..-1Mocht je gisteravond zittend aan de bar achter je biertje je nog gelukkig voelen, toen je vanochtend wakker werd was dat gevoel volledig omgeslagen. Je probeert je kater met een sterke bak koffie en een koude douche weg te krijgen en neemt je voor vandaag aan je studie te werken. Je springt, half wakker half slaperig, op je fiets op weg naar de TUE en 10 minuten later zit je in.de collegebanken. Zittend in die zaal vraag je je af of je gisteravond niet beter eerder naar huis had kunnen gaan. Je hoofd bonkt momenteel wei erg hard en de woorden van de hoogleraar willen niet bij jou doordringen. Aan de andere kant besef je dat je dan ook heel veel gezelligheid, interessante gesprekken en sociale contacten was misgelopen. Geen dag is hetzelfde en elke beslissing die je maakt is van invloed op de rest van je leven. De een met een grotere invloed dan de ander, maar elke beslissing zorgt ervoor dat jij constant in ontwikkeling bent. SSRE leeft ook, door haar leden wordt zij levendig gehouden en zij houdt haar leden levendig. Doordat zij leeft is zij ook constant in ontwikkeling en aan veranderingen onderhevig. Ook bij SSRE is geen jaar hetzelfde en geen dag gelijk. Wat ooit 38 jaar geleden als S.S.R.E. begon is inmiddels uitgegroeid tot SSRE, een begrip bekend als de grootste studentenvereniging van Eindhoven. Spijkerbroeken, truien en jasjes in de besturen maakten langzaam plaats voor kostuums, mantelpakjes, baretten en de inmiddels voor elke functie gebruikte hesjes. Zoals SSRE wordt gevormd door haar leden, worden de leden ook door de vereniging gevormd. Je begint als foet en groeit langzaam op tot 4e, 5e, 6e,...-jaars en in die tijd ben je aan vele veranderingen onderhevig. Je studententijd is zelfs de tijd waarin je jezelf het meest ontplooit, in ieder geval kunt ontplooien. Bewust en onbewust worden je vele vaardigheden, kennis en manieren aangeleerd, zodat je later met een tevreden gevoel op je studententijd en je verenigingsleven terug kunt kijken. Bekijk zo ook deze Almanak, lees de verhalen en gebeurtenissen van het

16 VOOf(WOOf(D afgelopen veremgmgsjaar en besef dat SSRE leeft. Leeft en dus een ontwikkeling en groei meemaakt. Een ontwikkeling waar jij aan meewerkt en waardoor ook jij ontwikkeld wordt. Zodat je later terug kunt bladeren in deze Almanak en kunt zien waar jouw evolutie heeft plaats gevonden. Esther Tamboer h.t. praeses Verenigingsbestuur '95 '96 Esther Tamboer Rik Wetzels Rob van Haaster Mark de Vries Martine Verkoyen Marcellien Joosten praeses ab-actis fiscus vereniging fiscus societeit vice-praeses vereniging vice-praeses societeit IS

17

18 VOOr<WOOr<OEN e=:::::2> lliemas'fukken fo f8 WEr<ELO fn EVa...Ul1E 34 VEr<ENfGfNGSEVa..Ul1E 58 BEsrur<EN & COMMfSSIES 82 OISPUfEN "4 Pr<EHfSfOr<IE ONOEr<VEr<ENfGINGEN HUZEN JAAr<cLUBS GENOOfSCHAPPEN f34 f40 f48 f68 f78 HOMO SAP1ENS & AAPACHl1GEN

19 Het Damast-mes Hoe Janger gejeden, hoe primifiever de mens was! Hoe Janger gejeden, hoe dommer de mens was! De evolutieleer suggereert dat de mens in de loop der eeuwen steeds slimmer is geworden, wat resulteert in onze superslimme generatie. De teehnisehe vooruitgang van de laatste eeuw lijkt de theorie glorieus te ondersteunen. Daarom beelden we onze verre voorouders het liefst af als lompe boeren of woeste jagers, die hun vrouwen aan de haren naar de grot sleuren, om hen dobbelen of zuipen tot ze hun voordeur niet meer halen. We vergeten wei eens dat wij hun reehtstreekse afstammelingen zijn. Onze voorouders waren slim, leergierig, vindingrijk, handig en steeds op zoek naar betere gebruiksvoorwerpen. Ze zoehten tijdwinst door meehanisatie, gebruik van steeds betere grondstoffen en materialen. In Eindhoven hebben 5 personen negen weken lang geprobeerd het leven van 2000 jaar geleden te beleven. Het was een ontdekkingstoeht naar het onbekende, waarbij men vooral stootte op een gebrek aan de teehnisehe kennis en het vakmansehap van de prehistorisehe voorganger. Een van de merkwaardigste aktiviteiten in die weken was de poging om ijzer te winnen om hiermee gebruiksvoorwerpen te maken. Thijs van de Manakker, een professionele smid uit Helenaveen, die zich al jarenlang speeialiseert in het smeden van prehistorisehe en vroegmiddeleeuwse wapens, sieraden en gebruiksvoorwerpen, heeft geprobeerd om het ambaeht van ijzerlijdsmid in de Kempen te herontdekken en de prestaties van zijn voorgangers te evenaren. am ijzer te winnen gebruikt hij het ijzeroer dat in de regio Eindhoven in de bodem is te vinden. Dat oer moet geprepareerd worden, kleingeslagen en geroost. Thijs bouwt een oventje van ca. 50 em hoog met een doorsnede van ca. 22 em. In dit onooglijke oventje moet hij een temperatuur halen van ca DC, zoals de ijzertijdsmid dat kon. De kunst bestaat er in om de temperatuur net hoog genoeg op te laten lopen, niet meer en niet minder. Met onze seheikundige kennis kunnen wij proefondervindelijk vaststellen hoe 18

20 fhemas11jkken de processen in de oven verlopen. De ijzertijdsmid deed alles op gevoel en ervaring. In oktober 1993, tijdens een intemationaal symposium dwong Thijs respekt af bij de Europese specialisten door per poging ca. 500 gram ijzer te winnen uit dat Brabantse ijzeroer (zie A. Bonstra e.a., Ijzersterk, Omme11994, ISBN ). Tijdens het leefexperiment van 1995 slaagt hij er in uit hetzelfde oer ca. 25 kg ijzer te winnen, 50 maal beter in anderhalf jaar! Dit onwaarschijnlijke resultaat is een beloning voor jarenlange oefening, waarbij hij laat zien wat een meesters die ijzertijdsmeden zijn geweest. Ook het smeden van ijzer vergt jarenlange oefening. Oat vakmanschap leerde men van vader op zoon. De kennis bleef meestal in de familie als 'het geheim van de smid'. Zo is het begrijpelijk dat in de vroegmiddeleeuwse literatuur de smid een voomame plaats innam in het gevolg van een hertog of koning. Terecht! De weinig bewaarde (ijzer roest in de bodem) ijzeren gebruiksvoorwerpen uit de prehistorie laten bij studie ervan de smeedtechnieken zien. Een voorbeeld geven we hier: het damast-mes dat de Keltische ijzertijdsmeden meesterlijk bewerkten. Het mes is een gebruiksvoorwerp in het huishouden maar ook een geducht wapen in de lijf- aan lijfgevechten. Het smeden van een huishoudmes was voor de smid een 'koud' kunslje. Maar als hij een ijzersterk mes wilde maken dat bruikbaar was in de strijd, dan moest hij een behoorlijke smeedervaring hebben. Het ijzer uit zijn oventje is vrij zuiver. Zuiver ijzer is erg plooibaar en een plooibaar mes vecht niet lekker. Maar ijzer waarin koolstof is vermengd maakt het ijzer hard, staalhard! Koolstofrijk en dus hard ijzer breekt echter gemakkelijk en in een gevecht beslist het breken van je mes wellicht over leven en dood. De ijzersmid met faam maakte zowel een simpel huishoudmes als een vechtersmes. Oat laatste mes moest onbreekbaar zijn en toch staalhard. Daartoe werkte hij met twee soorten ijzer door elkaar. Hij sloeg een plaat zuiver en dus zacht plooibaar ijzer en daamaast een plaat staalhard koolstofrijk ijzer. Beide hete platen smeedde hij aan elkaar. Hij plooide die daarna om, zodat er 4lagen ijzer ontstonden, afwisselend zacht-taai en hard 19

21 ijzer. Steeds verder plooide hij de plaat om, zodat er 8, dan 16, dan 32 wissellagen ineengesmeed werden. Er zijn messen gevonden met honderden lagen. Het voorwerp was dan moeilijk breekbaar en toch staalhard. Zo'n mes noemt men het damast-mes, een technisch hoogstandje uit de prehistorie. Thijs heeft de techniek van damascering toegepast op het ijzer dat hij uit de Kempen heeft gewonnen. Oat mes toont een mooie houtnerfstruktuur door de afwisseling van houtskoolrijk en houtskoolarm ijzer. Het lijkt versierd met grillige bloemmotieven. Het smeden van een damast-mes is maar een klein voorbeeld van de technische kennis van onze voorouders, die door de studie van grondstoffen kwamen tot ambachtelijke hoogstandjes. We horen wei eens van de fantastische uitvinding van het wiel, van het maken van vuur, het winnen en bewerken van erts. Denk ook maar eens aan de uitvinding van de molensteen om graan te malen of van de maaimachine die de Kelten in Midden Europa uitvonden om machinaal graan te oogsten. Domme voorouders? Vergeet het maar. Paul Callebert, Prehistorisch Openluchtmuseum Eindhoven zc

22 f'~~/ /.,.["\'. ~. ~ 7 /) I, {~:_: fhemas11jkken Ichthyologie Er is in zee een coelacanth gevonden, de missing link tussen twee vissen in. De vlinder weende van verwondering. Onder zijn ogen lag voor 't eerst verbonden de eeuwen onderbroken schakeling. En allen die om deze vis heenstonden voelden zich op dat ogenblik versionden door de miljoenen jaren achter hen. Rangorde tussen mens en hagedis en van de hagedis diep in de stof, verder dan onze instrumenten reiken. Bij dit besef mogen wij doen alsof de reeks naar boven toe hetzelfde is en kunnen zo bij God op tafel kijken. Gerrit Achterberg ZI

23 Homo sapiens W aarde lezer, dit jaar heeft de ABC als thema Evolutie gekozen en het is aan mij om enige woorden hierover tot een artikel samen te smeden. Dit thema is zorgvuldig gekozen, zeker omdat ik in mijn korte periode van lidmaatschap al terdege van bewust ben van nieuwe stromingen binnen SSRE. Deze deiningen in verenigingsleven wi! ik niet meteen betitelen als Evolutie, maar in het gehele levenspatroon is wei een Evolutie te herkennen. Natuurlijk zijn er enkele schokken, die de societeit, als epicentrum, doen schudden, maar om op dat moment over een blijvend verschijnsel te praten is overdreven. De technologie raast in een rap tempo door en de vereniging zal mee moeten groeien. Over enkele jaren komt de Almanak op cd-rom uit en misschien beleven we een oud verenigingsjaar weer over 40 jaar als virtual reality. Zolang we niet vergeten, dat we van het verieden moeten leren, zal het wei goedkomen met alles. Eigenlijk kom ik met deze laatste zin op de ware inhoud van mijn themastuk. Enkele mi!joenen jaren geleden gaf de evolutie een nieuwe moorddadige wending aan het verhaal van het leven. De ontwikkeling van de kaak, die begon bij een visje, luidde een nieuw tijdperk in, in de evolutie van de fauna op aarde. Op het moment dat dit beestje zich op land begaf, ontstonden verschillende diersoorten, maar de mens was ver van ontwikkeld. Er is een raadsel voor nodig geweest om de dinosaurussen te doen uitsterven. De meest geniale wetenschappers buigen zich nog steeds over dit wonder en kunnen dit niet ontrafelen. Wetenschappers, liever gezegd mensen, ontstonden vlak na dit incident en namen na vele duizenden jaren de aarde in haar bezit. Diersoorten uit deze onbekende tijd worden nu door de mens met uitsterven bedreigd. Nu vraag ik aan u, waarde lezer, doet u mee aan deze uitroeiing van de oudste der aarde? "Nee, ik steun een natuurorganisatie.", zal ongetwijfeld uw antwoord zijn, maar deze respons is voor ieder moreel denkend mens te verwerpen. ZeUs de makers van het boek, dat nu voor u ligt, houden niet rekening met de diersoorten. Het boek is bijvoorbeeld niet van gerecycled papier en dan spreek ik niet over de elektrische apparaten, die ze nodig hebben voor het in elkaar draaien van dit 22

24 fhemas11ji<i<en vakwerk. Natuurlijk kunt u spreken over de gemakken van de natuur die we uitbuiten, maar moet het ten koste gaan van de natuur? Uiteindelijk verwoesten we onszelf, de fossiele brandstoffen raken uitgeput en de ontwikkeling van altematieven wordt gestremd door de grate oliemaatschappijen, zodat zij nog voldoende winst maken in de tijd die ons rest. Natuurlijk deel ik mee in luxe en weelde van de grote multinationals, maar dit kan mijn negatieve beleving van alles niet onderdrukken. Het wordt tijd dat ieder bij zichzelf gaat afvragen in hoeverre we de aarde willen behouden. 23

25 Evolutie Van nul tot nu. Een ons allen bekende uitspraak. Zeker de nieuwe eerstejaars zullen zich bij deze uitspraak het een en ander kunnen voorstellen. Het academisch jaar is enige tijd bezig en nu is voor deze groep nieuwe SSRE-ers de tijd aangebroken daadwerkelijk te bewijzen hoezeer zij zich van hun 'nul-status' hebben losgeweekt. Immers een student zender studieresultaten blijft in mijn ogen een nul. De intro is achter de rug, de DIES-week zit erop. Het is tijd voor bezinning: het doel zien van je aanwezigheid in het Eindhovense. Deze zeu anders wei eens van korte duur kunnen zijn. Toen ik vanochtend een poging ondemam de juiste betekenis van het woerd 'evolutie' te achterhalen, zag ik weer hoeveel betekenissen woorden in de latijnse taal kunnen bezitten. Uit de halve pagina van termen bij het woord 'volo' heb ik een keuze gemaakt. Of dit de juiste keuze is blijft de vraag, de uitleg die eraan gegeven kan worden strookt met het huidige begrip. 'Volo' betekent 'ik kies'. Het latijnse 'e-' of 'ex-' betekent onder andere: uit. Evolutie kan op deze manier vertaald worden als 'uitkiezen'. Uitkiezen in de betekenis van selekteren. Evolutie is een proces van selektie. In dit proces worden de sterkere entiteiten behouden. de zwakkere of minder dynamische verdwijnen uiteindelijk. Sterker betekent hier dus: met meer aanpassingsvermogen. Dit aanpassingsvermogen is nu precies waar het om gaat; ook, nee zeker in het studentenleven. Minister Ritzen is de procesvormer. Verenigingen zullen zich steeds vaker moeten aanpassen om te blijven draaien: nieuwe structuren, minder commissies; vaak kleinere groepen. De zwakkere zal uiteindelijk het onderspit moeten delven. Dit geldt ook voer de individuele student. Het veilige middelbare-school 'aquarium' is omgebouwd tot een woeste zee, waar de normen anders liggen. Voldoe je daar niet aan, dan kan het snel gebeurd zijn. 24

26 ,HEMAS1lJ1<KEN Hoe verloopt de selektie op globaal nivo? Worden we uiteindelijk een beschaafder soort, of blijft het beest aanwezig, wordt dit slechts een intelligenter wezen? Hoewel er tot op heden geen soort heeft bestaan die zichzelf vemietigt, zouden wij mensen wei eens de eerste kunnen worden. De tijd zal het ons leren: evolutie is een proces, dat we niet beheersen. Voorspellen hoe het proces zal selekteren kunnen we niet, slechts het verleden in beschouwing nemen en hier van leren. Jeroen van den Elzen zs

27 Vergeten held De geschiedenis kent vele heiden die de geschiedenisboeken niet gehaald hebben. Dit is het verhaal van een van hen: Jean Baptiste de Beaudrink. JBB werd op 17 november 1726 geboren als jongste (en zoals zo zal blijken laatste) telg van een adellijk geslacht uit het zuiden van Frankrijk. Het landgoed Beaudrink lag zo'n 30 km ten zuiden van Narbonne. JBB volgde verschillende opleidingen en was een begiftigd paleontoloog, waarover later meer. JBB leefde tot september In die maand werd hij opgepakt door een revolutionaire bende, die het chateau in brand stak en JBB naar Parijs afvoerde, waar hij onder de guillotine stierf. Bij de brand in het chateau was het werk van JBB grotendeels verloren gegaan. De resten ervan zijn deze eeuw ontdekt in een oude boerderij. JBB bleek zijn leven gevuld te hebben met het onderzoek naar de botten die in de streek werden opgegraven. Onze ijverige paleontoloog probeerde uit de botten die hij had opgegraven een skelet te vormen. Het is niet helemaal duidelijk hoe maar wei dat hij erin slaagde een tweetal skeletten op te bouwen. Deze bleken ruwweg de vorm van reusachtige mensenskeletten te hebben. Een aantal schetsen van zijn 'reuzen' zijn bewaard gebleven en inderdaad leken het net mensen. Vermoed wordt dat JBB niet aile botten uit zijn vindplaats heeft gebruikt (waarschijnlijk de dinosaurusschedels niet) en een aantal botten enigszins bewerkt heeft om er een mooi geheel van te maken. In ieder geval was hij zelf zeer tevreden over het resultaat en hij vergeleek het met de skeletten van een in de streek gevonden prehistorisch mens, de zgn. Tautaffel-mens. JBB was een kind van zijn tijd en schreef zoals veel verlichte wetenscha~pers zijn theorieen over zijn ontdekkingen in een eenvoudige stijl die iedereen zou moeten kunnen lezen. JBB vergeleek de lengte van T-mens met zijn eigen lente en zag dat hij groter was; zijn reuzen waren ruim drie meter langer. Gezien de leeftijd van het gesteente waarin de reuzen waren gevonden (hij zat er overigens erg ver naast) en de ouderdom van de T-mens kwam JBB tot een revolutionaire 26

28 fhemas1ljki<en conclusie: de mens onderging een periodiek proces van groei en krimp, waarbij in elke fase veranderingen en verbeteringen optraden in de vorm van het skelet. JBB meende dat de mens van zijn tijd in een groeifase zat. Hij had ook al onvolkomenheden ontdekt in zijn theorie, maar als de mens groeide zouden ook zijn hersens groeien en dus ook de menselijke intelligentie. Latere generaties zouden dus ongetwijfeld de hele toedracht van het proces doorgronden. Zijn eigen hersentjes waren daar gewoon nog niet aan toe. Het revolutionaire van zijn theorie lag natuurlijk in het feit dat dit de eerst theorie was waar uberhaupt van een ontwikkelingsproces werd gesproken. Dit druiste dwars tegen de mening van de kerk in. JBB heeft er ook altijd ruzie over gehad met de plaatselijke pastoor. Het is nooit van een veroordeling gekomen, omdat hij kort na het voltooien van zijn levenswerk werd geguillotineerd door de horde met hetzelfde streven als zijn eigen conclusie: Een grote toekomst voor de mensheid. 27

29 ~n(j() LikliJJIJJ Rare jongens, die evolutie C indelijk ben ik erachter. Na jaren in onwetendheid geleefd te hebben ~eb ik het door. Ik weet eindelijk wat mij de laatste tijd is overkomen. De laatste tijd? Nee, mijn hele leven. Altijd heb ik gedacht dat het allemaal vanzelf ging. Maar heb ik het wei echt door? Zittend voor de tv denk ik erover na. Het ene na het andere beeld flitst aan me voorbij. Hoe is het allemaal gebeurd? Hoe komt het dat ik hier nu zit en ben wie ik ben? Lang denk ik er niet over na en al snel kom ik tot de conclusie dat het er allemaal niet toe doet. Het is teveel om op te noemen. Elke gebeurtenis, elk incident, elk artikel, elke beslissing heeft er invloed op. Zelfs de laatste reclame van 'het beste' wasmiddel heeft er iets mee te maken. Gek idee. Zelfs een enkele vlieg heeft er iets mee te maken. Zittend op het beeldscherm van mijn tv, londer eigenlijk iets te doen. Ogenschijnlijk onschuldig. Als ik echter dieper nadenk, valt me de gedachte in, dat het vroeger allemaal met dat soort beestjes is begonnen. Eigenlijk is lo'n beest een heel waardevol wezen. Idioot idee, en met een flinke mep beeindig ik het fenomeen vlieg. Wat er achter blijft is een gore veeg op het beeldscherm, juist op de plek waar ik eigenlijk het logo van een of andere auto had moeten zien. Het doet me echter weinig, over een uur krijg ik het weer te zien. Zappend schiet ik over de kanalen. Niks vindend bladeren ik maar in de tv-gids. Onderwijl denk ik aan belangrijke personen. Zouden die het kunnen veranderen, of hebben die het soms al veranderd? Waarschijnlijk worden ze er zelf ook door bei"nvloed. Misschien is het een wisselwerking, worden zij er eerst door bei"nvloed, waama zij hetzelfde dat hun veranderd heeft, weer veranderen. Misschien blijkt de presentator die een beetje stom aan een rad loopt te draaien, later wei een invloedrijk man en heeft die duidelijk z'n stempel erop heeft gedrukt. Dit lijkt me echter een zeer onwaarschijnlijk idee. Een staatshoofd bijvoorbeeld, lou die er nou echt invloed op hebben? Op het geheel misschien wei, maar lou lo iemand indirect mij kunnen veranderen? Mijn aandacht wordt getrokken door het joumaal, er is weer ergens een oorlog en de loveelste bomaanslag heeft net plaatsgevonden. Oat maakt 28

30 f"cc il! i:j /.,, '. /)j I,tt~;'_(" fhemas1ljkken echter allang geen indruk meer op me. Elke dag hetzelfde wordt een beetje flauw. Uit verveling zet ik de tv uit en ga maar naar boven. Een CD is misschien wei relaxed. Of toch maar een lekker gewelddadig computerspelletje? Met een flink kanon wat debiele wezens neermaaien. Ze lijken wei wat op een uit de kluiten gewassen vlieg zonder vleugels. Herstel, leken. Zouden deze opvolgers van de eerste beestjes vroeger ook zo geeindigd zijn? Waarschijnlijk niet, maar na al die lijken die ik tegenkom geeft het idee dat ik de enige mens daar ben die die hel overleeft me wei een kick. Gedachteloos ga ik verder door de levels. Op het eind red ik tussendoor eventjes de aarde van aile monsters. De vraag of zoiets mij nou be'invloedt dringt zich in me op. In mezelf geef ik toe dat ik morgen graag weer zo'n spelletje speel. Leren doe ik een andere keer wei. Even later draai ik me om in bed en denk ik nog eens aan hethele proces dat ik heb doorgemaakt. Ik concludeer dat het eigenlijk onmogelijk is om alles te begrijpen. Volgens mij is het het beste om het allemaal maar te relativeren. Het is teveel om overal bij sth te staan. Je zou er gek van worden. Met een laatste gedachte val ik in slaap. Rare jongens, die evolutie. Obelix 29

De Franse keizer Napoleon voerde rond 1800 veel oorlogen in Europa. Hij veroverde verschillende gebieden, zoals Nederland en België. Maar Napoleon leed in 1813 een zware nederlaag in Duitsland. Hij trok

Nadere informatie

In het begin. Schepping versus Evolutie voor groep 7. Inhoud. 1. Wat is waar? 2. Het verschil tussen een feit en een gedachte

In het begin. Schepping versus Evolutie voor groep 7. Inhoud. 1. Wat is waar? 2. Het verschil tussen een feit en een gedachte In het begin Schepping versus Evolutie voor groep 7 Inhoud 1. Wat is waar? 2. Het verschil tussen een feit en een gedachte 3. Wat gebeurde er in het verleden? 4. Waar komt het leven vandaan? 5. Hoe oud?

Nadere informatie

Apostolische rondzendbrief

Apostolische rondzendbrief oktober 9, 2011 Jaargang 1, nummer 1 Lieve mensen, Zo bent u een voorbeeld voor alle gelovigen in Macedonië en Achaje geworden. Wij zijn nu al weer een tijdje hier in het zuiden van Griekenland, in de

Nadere informatie

Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC

Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC Week 1ABC: Algemeen Info: Prehistorie De geschiedenis in Nederland begint al heel lang geleden. Lang voordat de Romeinen in Nederland kwamen, waren er al mensen.

Nadere informatie

Bijbel voor Kinderen. presenteert JONA EN DE GROTE VIS

Bijbel voor Kinderen. presenteert JONA EN DE GROTE VIS Bijbel voor Kinderen presenteert JONA EN DE GROTE VIS Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Jonathan Hay Aangepast door: Mary-Anne S. Vertaald door: Erna van Barneveld Geproduceerd door: Bible

Nadere informatie

TIJDLIJN. Een reis door de geschiedenis

TIJDLIJN. Een reis door de geschiedenis De OERKNAL! Wetenschappers denken dat zo n 13,7 miljard aardse jaren geleden alles in het heelal samengeperst was tot een gloeiend heet punt. Tijdens een enorme oerexplosie ontstonden uit dat punt materie

Nadere informatie

GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat

GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat Naam GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat Groot Brittannië Groot-Brittannië is Schotland, Engeland en Wales samen. Engeland is het grootst van Groot-Brittannië en Wales het kleinst. Engeland heeft meer dan 46

Nadere informatie

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen 14 In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen einde, alleen een voortdurende kringloop van materie

Nadere informatie

Programma Dodenherdenking Lopik-dorp 2009

Programma Dodenherdenking Lopik-dorp 2009 Graag aandacht voor het volgende. Uit respect voor alle oorlogs- en geweldslachtoffers vragen wij u om niet uw rug richting het monument te draaien. Programma Dodenherdenking Lopik-dorp 2009 I II III IV

Nadere informatie

Bert staat op een ladder. En trekt aan de planten die groeien in de dakgoot. Hij verstopt de luidspreker en het stopcontact achter de planten.

Bert staat op een ladder. En trekt aan de planten die groeien in de dakgoot. Hij verstopt de luidspreker en het stopcontact achter de planten. Helaas Wanneer besloot Bert om Lizzy te vermoorden? Vreemd. Hij herinnert zich het niet precies. Het was in ieder geval toen Lizzy dat wijf leerde kennen. Dat idiote wijf met haar rare verhalen. Bert staat

Nadere informatie

Evolutie. schepping. belangrijk! Wat geloof jij?

Evolutie. schepping. belangrijk! Wat geloof jij? Evolutie schepping belangrijk! Van levensbelang van levensbelang Wat geloof jij? 1 1. Onze gedachten bepalen wat we zien. Zal een kleuter van vier jaar een boek zonder plaatjes mooi vinden? Nee, uiteraard

Nadere informatie

HC zd. 3 nr. 32. dia 1

HC zd. 3 nr. 32. dia 1 HC zd. 3 nr. 32 deze zondag verzet zich tegen fatalisme als grondtrek van veel menselijk denken fatalisme wil zeggen dat het gaat zoals de goden besloten hebben jij kunt daar niets aan veranderen dia 1

Nadere informatie

Inhoud. Woord vooraf 7. Het allereerste begin 9. Oervaders 19. Israël als moeder 57. Wijsheid voor ouders en kinderen 83. Koninklijke vaders 113

Inhoud. Woord vooraf 7. Het allereerste begin 9. Oervaders 19. Israël als moeder 57. Wijsheid voor ouders en kinderen 83. Koninklijke vaders 113 Inhoud Woord vooraf 7 Het allereerste begin 9 Oervaders 19 Israël als moeder 57 Wijsheid voor ouders en kinderen 83 Koninklijke vaders 113 Profetische opvoedkunde 145 Kinderen in zijn koninkrijk 177 Leerling

Nadere informatie

Evolutie, wat is dat nu feitelijk?!

Evolutie, wat is dat nu feitelijk?! Evolutie, wat is dat nu feitelijk?! Heb je je wel eens afgevraagd waarom er zo veel verschillende soorten vlinders, vogels of vissen zijn? Waarom is er niet gewoon één soort van die dieren? Er is toch

Nadere informatie

Die overkant was een streek waar veel niet-joodse mensen woonden. Vreemd gebied.

Die overkant was een streek waar veel niet-joodse mensen woonden. Vreemd gebied. e Opstandingskerk - 15 maart 2015 4 zondag van de veertig dagen - Laetare Lezing: Johannes 6, 1-15 Gemeente van Christus, Het is kort voor het paasfeest. Jezus gaat naar de overkant van het Meer van Galilea.

Nadere informatie

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te kijken...4 De mensenmenigte opende zich in het midden...5 Toen

Nadere informatie

De vorm van het verhaal

De vorm van het verhaal Over dit boek Het verhaal van Reinaart de vos is een van de oudste verhalen in het Nederlands. Het is geschreven in de 13 de eeuw door Willem. Wie die Willem precies was, weten we niet. Willem heeft het

Nadere informatie

O, antwoordde ik. Verder zei ik niets. Ik ging vlug de keuken weer uit en zonder eten naar school.

O, antwoordde ik. Verder zei ik niets. Ik ging vlug de keuken weer uit en zonder eten naar school. Voorwoord Susan schrijft elke dag in haar dagboek. Dat dagboek is geen echt boek. En ook geen schrift. Susans dagboek zit in haar tablet, een tablet van school. In een map die Moeilijke Vragen heet. Susan

Nadere informatie

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Dankdag voor gewas en arbeid Liturgie Voorzang LB 448,1.3.4 Stil gebed Votum Groet Zingen: Gez 146,1.2 Gebed Lezen: Johannes 6,1-15 Zingen: Ps

Nadere informatie

wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen

wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen Geloven, wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen pagina 10 Hoe is de wereld ontstaan? pagina 26 Waarom bestaat de mens? pagina 42 Wat is geloven? pagina 58 Wie is God? pagina 74 Waarom heeft

Nadere informatie

In het oude Rome De stad Rome

In het oude Rome De stad Rome In het oude Rome De stad Rome In het oude Rome De stad Rome is héél oud. De stad bestaat al meer dan tweeduizend jaar. Rome was de hoofdstad van het grote Romeinse rijk. De mensen die naar Rome kwamen,

Nadere informatie

KIJK IN JE BREIN LESMODULE BASISSCHOOL LEERLING

KIJK IN JE BREIN LESMODULE BASISSCHOOL LEERLING LESMODULE BASISSCHOOL LEERLING 1. DE HERSENEN 1.1 HOE ZIEN HERSENEN ERUIT? VRAAG WIE KAN VERTELLEN WAT HERSENEN ZIJN? VRAAG HEBBEN KINDEREN KLEINERE HERSENEN DAN GROTE MENSEN? 1.2 WANNEER GEBRUIK JE ZE?

Nadere informatie

Karel de Grote Koning van het Frankische Rijk

Karel de Grote Koning van het Frankische Rijk Karel de Grote Koning van het Frankische Rijk Eén van de bekendste koningen uit de Middeleeuwen is Karel de Grote. Hij leeft zo'n 1300 jaar geleden, waar hij koning is van het Frankische rijk. Dat rijk

Nadere informatie

De klassieke tijdlijn

De klassieke tijdlijn De klassieke tijdlijn In de lessen geschiedenis heb je waarschijnlijk al gehoord over de tijdlijnen, of de historische periodes en waarschijnlijk ook over exacte datums zoals 476. In dit documentje kom

Nadere informatie

EEN PRINS WORDT EEN HERDER

EEN PRINS WORDT EEN HERDER Bijbel voor Kinderen presenteert EEN PRINS WORDT EEN HERDER Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Erna van Barneveld

Nadere informatie

Dames en heren, Mijn besef van oorlog en vrede. heb ik meegekregen van mijn. vader, die de gastvrijheid van. de Duitse bezetter aan den lijve

Dames en heren, Mijn besef van oorlog en vrede. heb ik meegekregen van mijn. vader, die de gastvrijheid van. de Duitse bezetter aan den lijve Dames en heren, Mijn besef van oorlog en vrede heb ik meegekregen van mijn vader, die de gastvrijheid van de Duitse bezetter aan den lijve heeft mogen ondervinden. Mijn vader heeft in Scheveningen gezeten,

Nadere informatie

INHOUD Inleiding Onze gedachten bepalen wat we zien!... pag. 2 Wie God?... pag. 3 Er zijn soorten wetenschap... pag. 4 Wat gaat vanzelf?... pag.

INHOUD Inleiding Onze gedachten bepalen wat we zien!... pag. 2 Wie God?... pag. 3 Er zijn soorten wetenschap... pag. 4 Wat gaat vanzelf?... pag. INHOUD Inleiding 1. Onze gedachten bepalen wat we zien!... pag. 2 2. Wie is God?... pag. 3 3. Er zijn soorten wetenschap... pag. 4 4. Wat gaat vanzelf?... pag. 6 5. Een paar feiten a.fossielen.. pag. 7

Nadere informatie

Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk?

Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk? Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk? Verantwoordelijkheid. Ja, ook heel belangrijk voor school!!! Het lijkt veel op zelfstandigheid, maar toch is het net iets anders. Verantwoordelijkheid

Nadere informatie

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Ferenc Göndör IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Uitgeverij Eenvoudig Communiceren 3 Mijn vader Lang geleden kwam een jonge, joodse man naar het land Hongarije. Mohr Goldklang was zijn naam. Dat was mijn opa. Mohr

Nadere informatie

Prehistorie (van tot )

Prehistorie (van tot ) Prehistorie (van tot ) Oerknal of Big Bang We bekijken samen twee korte filmpjes. Waarover gaan deze filmpjes? - - Wat is de Oerknal? Maak een woordspin met alles waaraan jij denkt als je het woord Oerknal

Nadere informatie

We hebben verleden week nog gewinkeld. Toen wisten we het nog niet. De kinderbijslag was binnen en ik mocht voor honderd euro kleren uitkiezen.

We hebben verleden week nog gewinkeld. Toen wisten we het nog niet. De kinderbijslag was binnen en ik mocht voor honderd euro kleren uitkiezen. Woensdag Ik denk dat ik gek word! Dat moet wel, want ik heb net gehoord dat mijn moeder kanker heeft. Niet zomaar een kankertje dat met een chemo of bestraling overgaat. Nee. Het zit door haar hele lijf.

Nadere informatie

SO 1. Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014. Historisch Overzicht

SO 1. Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014. Historisch Overzicht SO 1 Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014 Historisch Overzicht 1. Welke doelstelling had Wilhelm II bij zijn aantreden als Keizer van Duitsland? 2. Welk land behoorde niet tot de Centralen tijdens de Eerste

Nadere informatie

DE UITTOCHT UIT EGYPTE

DE UITTOCHT UIT EGYPTE Bijbel voor Kinderen presenteert DE UITTOCHT UIT EGYPTE Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Janie Forest Aangepast door: Lyn Doerksen Vertaald door: Importantia Publishing Geproduceerd door:

Nadere informatie

Inhoud. Inleiding blz. 3. Wat is een fossiel? blz. 4. Hoe fossielen ontstaan blz. 5. Fossielen van zacht weefsel blz. 6. Zeedieren blz.

Inhoud. Inleiding blz. 3. Wat is een fossiel? blz. 4. Hoe fossielen ontstaan blz. 5. Fossielen van zacht weefsel blz. 6. Zeedieren blz. Door: Oscar Zuethoff Groep 6b - Meneer Jos & Ingrid Februari 2008 Inhoud Inleiding blz. 3 Wat is een fossiel? blz. 4 Hoe fossielen ontstaan blz. 5 Fossielen van zacht weefsel blz. 6 Zeedieren blz. 7 De

Nadere informatie

Kunstlessen over Hundertwasser

Kunstlessen over Hundertwasser Kunstlessen over Hundertwasser Bovenbouw primair onderwijs en vmbo - een tekst met vragen en opdrachten voor een les op school - opdrachten in de tentoonstelling in het Cobra Museum Colofon 2013 Uitgave

Nadere informatie

DE WONDEREN VAN JEZUS

DE WONDEREN VAN JEZUS Bijbel voor Kinderen presenteert DE WONDEREN VAN JEZUS Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Byron Unger en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

9 Vader. Vaders kijken anders. Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd

9 Vader. Vaders kijken anders. Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd 53 9 Vader Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd heeft. P Ik begin steeds beter te begrijpen dat het heel bijzonder is dat ik een kind van God, mijn

Nadere informatie

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 LES 4 Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 De boodschap God hoort en verhoort onze gebeden voor elkaar. Leertekst: Terwijl Petrus onder zware bewaking zat

Nadere informatie

Elk kind heeft het recht om...

Elk kind heeft het recht om... Elk kind heeft het recht om... Rechten is hetgeen je mag doen en mag hebben. Je hoeft er niet eerst iets anders voor te doen. Rechten heb je gewoon. Ook jij hebt rechten. Iedereen heeft ze. Kinderrechten

Nadere informatie

De koude oorlog Jesse Klever Groep 7

De koude oorlog Jesse Klever Groep 7 De koude oorlog Jesse Klever Groep 7 1 Voorwoord Tijdens het maken van mijn spreekbeurt over Amerika kwam ik de Koude oorlog tegen. De koude oorlog leek mij een heel interessant onderwerp waar ik niet

Nadere informatie

Naam: EEN BRUG TE VER De Slag om Arnhem

Naam: EEN BRUG TE VER De Slag om Arnhem Naam: EEN BRUG TE VER De Slag om Arnhem A Bridge too Far is een film over de meest tragische blunder van de Tweede Wereldoorlog en vertelt heel precies over een groot plan. Dat plan kostte meer Geallieerden

Nadere informatie

Latijn en Grieks in de 21ste eeuw

Latijn en Grieks in de 21ste eeuw Latijn en Grieks in de 21ste eeuw Kiezen voor Latijn en/of Grieks? Als leerling in het laatste jaar van de basisschool sta jij voor een belangrijke keuze. Welke studierichting moet je gaan volgen in het

Nadere informatie

1 november Dankzondag dankbare verwondering. Lezingen: Spreuken 6 : 6 11 Marcus 4 : 26-34

1 november Dankzondag dankbare verwondering. Lezingen: Spreuken 6 : 6 11 Marcus 4 : 26-34 1 november 2015 - Dankzondag dankbare verwondering Lezingen: Spreuken 6 : 6 11 Marcus 4 : 26-34 Het is bijzonder gesteld met onze verhalen van vandaag. Ze schuren zo op het eerste gezicht. In het ene horen

Nadere informatie

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Elk jaar op de ochtend van 14 augustus is er een korte plechtigheid in de ontvangsthal van de oude Tweede Kamer. Een kleine groep

Nadere informatie

DE PRINS VAN DE RIVIER

DE PRINS VAN DE RIVIER Bijbel voor Kinderen presenteert DE PRINS VAN DE RIVIER Geschreven door: E. Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: M. Maillot en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

100 jaar geleden. t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna.

100 jaar geleden. t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna. 100 jaar geleden t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna. t Is oorlog! Binderveld, Kozen, Nieuwerkerken en Wijer 100 jaar geleden is een

Nadere informatie

KIJK VOOR MEER INFORMATIE EN LESTIPS OP WWW.EUROPAEDUCATIEF.NL HET STARTPUNT VOOR EUROPA IN HET ONDERWIJS. werkvel - 1. Tweede Fase Havo/vwo

KIJK VOOR MEER INFORMATIE EN LESTIPS OP WWW.EUROPAEDUCATIEF.NL HET STARTPUNT VOOR EUROPA IN HET ONDERWIJS. werkvel - 1. Tweede Fase Havo/vwo werkvel - 1 De Europese Unie (EU). Je hebt er dagelijks mee te maken. Al is het alleen al omdat je niet alleen Nederlander bent, maar ook Europeaan. Of dat er bijvoorbeeld euro s in je portemonnee zitten.

Nadere informatie

DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?.

DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?. DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?. Amersfoort, 21 augustus 2007 John van den Hout Geachte aanwezigen, Toen ik me voorbereidde om voor u dit verhaal te houden, was mijn eerste gedachte: Wat

Nadere informatie

Geld. Ontstaan van geld

Geld. Ontstaan van geld Geld Ontstaan van geld Onze voorouders hadden geen geld. Als ze iets nodig hadden, ruilden ze dat. Dit heet ruilhandel. De bakker ruilde brood bij de slager voor vlees enz. Op een dag wilde iemand weten

Nadere informatie

FOUT VRIENDJE? PAS OP! Hulp. Internet. Heb je vragen? Bel dan naar Meldpunt Jeugdprostitutie, tel.: 0900 044 33 22.

FOUT VRIENDJE? PAS OP! Hulp. Internet. Heb je vragen? Bel dan naar Meldpunt Jeugdprostitutie, tel.: 0900 044 33 22. PAS OP! Hulp Heb je vragen? Bel dan naar Meldpunt Jeugdprostitutie, tel.: 0900 044 33 22. Internet Wil je meer lezen? Kijk op www.jipdenhaag.nl/loverboys En test jezelf op www.loverboytest.nl Dit is een

Nadere informatie

Toetsvragen Geschiedenis Toelatingstoets Pabo. Tijdvak 1 Toetsvragen

Toetsvragen Geschiedenis Toelatingstoets Pabo. Tijdvak 1 Toetsvragen Tijdvak 1 Toetsvragen 1 De meeste kennis over de periode waarin de eerste mensen leefden, komt van archeologen. Wat houdt het werk van archeologen in? A Zij bestuderen de verschillende theorieën over de

Nadere informatie

SAMUEL VAN DER MEER. De Ontsnapte Joden

SAMUEL VAN DER MEER. De Ontsnapte Joden SAMUEL VAN DER MEER De Ontsnapte Joden De inval Het is een zonnige dag. Bram en Theo zijn een spelletje aan het spelen, maar ze moeten eigenlijk allang naar bed. Papa zegt tegen Bram: Bram, je moet naar

Nadere informatie

8. De waarheid achter de waarheid.

8. De waarheid achter de waarheid. 8. De waarheid achter de waarheid. Ik zou graag de dingen die ik persoonlijk heb mogen meemaken van de daken willen schreeuwen, maar soms heb ik de indruk dat anderen daar nauwelijks geloof (willen) aan

Nadere informatie

Lekker ding. Maar Anita kijkt boos. Hersendoden zijn het!, zegt ze. Die Jeroen is de ergste. Ik kijk weer om en zie hem meteen zitten.

Lekker ding. Maar Anita kijkt boos. Hersendoden zijn het!, zegt ze. Die Jeroen is de ergste. Ik kijk weer om en zie hem meteen zitten. Lekker ding Pas op!, roept Anita. Achter je zitten de hersendoden! Ik kijk achterom. Achter ons zitten twee jongens en drie meisjes hun boterhammen te eten. Ze zijn gevaarlijk, zegt Anita. Ze schudt haar

Nadere informatie

De steentijd Jagers en verzamelaars

De steentijd Jagers en verzamelaars De steentijd Jagers en verzamelaars De prehistorie is de geschiedenis van de mensheid voordat mensen konden lezen en schrijven. We hebben uit de prehistorie daarom geen boeken, dagboeken of andere geschreven

Nadere informatie

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit Preek Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst Thema: @Home Voorganger: ds. Bert de Wit Schriftlezing: Lucas 15:11-32 Een vader had twee zonen zo begint het verhaal. Met de beschrijving van een gezin.

Nadere informatie

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940)

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Adolf Hitler In 1933 kwam Adolf Hitler in Duitsland aan de macht. Hij was de leider van de nazi-partij. Hij zei tegen de mensen: `Ik maak van Duitsland

Nadere informatie

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst.

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst. Interview op zaterdag 16 mei, om 12.00 uur. Betreft een alleenstaande mevrouw met vier kinderen. Een zoontje van 5 jaar, een dochter van 7 jaar, een dochter van 9 jaar en een dochter van 12 jaar. Allen

Nadere informatie

Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen

Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen De ezel van Bethlehem Naar een verhaal van Jacques Elan Bewerkt door Koos Stenger Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen over iets wat er met me gebeurd is. Het

Nadere informatie

Aanwijzing: Lees de verhalen op de borden boven de kist goed; er staan aanwijzingen op. Kijk goed in de kist. Valt je daar iets bijzonders op?

Aanwijzing: Lees de verhalen op de borden boven de kist goed; er staan aanwijzingen op. Kijk goed in de kist. Valt je daar iets bijzonders op? Ondergronds Opdrachten groepen 5, 6 en 7 In Ondergronds gaan kinderen aan de slag als een echte archeoloog. Ondergronds is een reconstructie van een archeologische opgraving. De leerlingen werken met echte

Nadere informatie

De Kaars is van adel, ze praat daarom wat uit de hoogte

De Kaars is van adel, ze praat daarom wat uit de hoogte De Kaars is van adel, ze praat daarom wat uit de hoogte Jongelui! Jullie denken wellicht: wat schijnt daar? Welnu, dat ben ik. Wat een licht, nietwaar! Hoezo, dat valt vies tegen! Jongeman, daar, op dat

Nadere informatie

Creatief bidden voor de vervolgde kerk aan de hand van de zeven kruiswoorden van Jezus

Creatief bidden voor de vervolgde kerk aan de hand van de zeven kruiswoorden van Jezus Creatief bidden voor de vervolgde kerk aan de hand van de zeven kruiswoorden van Jezus Duur: ongeveer 45 minuten zeven stompe kaarsen (om mee te beginnen) Steek zeven stompe kaarsen aan en plaats die naast

Nadere informatie

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Willibrord Willibrord werd geboren als zoon van pas bekeerde ouders en werd als zevenjarige jongen door zijn vader Wilgis toevertrouwd aan het klooster van Ripon nabij

Nadere informatie

.22. Hoe ziet een centrum eruit?

.22. Hoe ziet een centrum eruit? Hoe ziet een centrum eruit? Hoofdstuk 2 les 1 Wat ga je leren? In deze les leer je hoe een centrum eruitziet. Je leert ook hoe het komt dat sommige steden of plekken een centrum zijn geworden. Begrippen

Nadere informatie

De Evolutietheorie. Gemaakt door : Thomas Pereira Datum : 26-3-2010 School : Het Baken Klas : 7a

De Evolutietheorie. Gemaakt door : Thomas Pereira Datum : 26-3-2010 School : Het Baken Klas : 7a De Evolutietheorie Gemaakt door : Thomas Pereira Datum : 26-3-2010 School : Het Baken Klas : 7a 1 Inhoudsopgave 2. Inleiding... 3 3. Wat is Evolutie en wie is Darwin?... 4 3.1 Wat is Evolutie?... 4 3.2

Nadere informatie

Take a look at my life week 5&6

Take a look at my life week 5&6 Take a look at my life week 5&6 Maandag 27 januari 2014 Zou vandaag gaan werken, maar heb op het laatste moment afgezegd omdat het nogal glad was op de weg. Dus ik durfde het niet aan om op de fiets naar

Nadere informatie

Verdieping: DNA alleen onvoldoende bewijs

Verdieping: DNA alleen onvoldoende bewijs Verdieping: DNA alleen onvoldoende bewijs Korte omschrijving werkvorm: De leerlingen luisteren naar een radiofragment van Goedemorgen Nederland en lezen een tekst uit dagblad Trouw over de bewijsvoering

Nadere informatie

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer Nieske Selles-ten Brinke Jouw reis door de Bijbel Dagboek voor kinderen Uitgeverij Jes! Zoetermeer Onder de naam Jes! Junior verschijnen boeken voor kinderen tot twaalf jaar. Jes! Junior is een imprint

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Jezus was moe. Hij had het helemaal gehad. Het begon er allemaal mee toen sommige van de schiftgeleerden zagen hoe wij, zijn leerlingen, een stuk brood

Nadere informatie

Mariëtte Middelbeek REDDERS LANGS DE KUST VERHALEN UIT DE REDDINGBOOT. Muitgeverij. marmer

Mariëtte Middelbeek REDDERS LANGS DE KUST VERHALEN UIT DE REDDINGBOOT. Muitgeverij. marmer redders langs de kust Mariëtte Middelbeek REDDERS LANGS DE KUST VERHALEN UIT DE REDDINGBOOT Muitgeverij marmer Schoolreis Ed Koopman / KNRM Enkhuizen / Donderdagmiddag 15:34 uur DE DRIEËNDERTIG KINDEREN

Nadere informatie

WERKBLADEN. Lessenserie prehistorie Groep 5/6

WERKBLADEN. Lessenserie prehistorie Groep 5/6 WERKBLADEN Lessenserie prehistorie Groep 5/6 Op school: Beste jongens en meisjes, Hallo Jongens en meisjes, Handvaardigheid Kleding maken van vroeger en nu Als je kleding van nu, gaat vergelijken met de

Nadere informatie

Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk

Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk GEWASSEN IN WATER Inhoud: Vanuit de dopeling gezien een statement dat hij in het watergraf alles wat oud is achter zich laat. Hij weet niet alles, kent nog niet

Nadere informatie

Hoe voorkom je diefstal op reis.

Hoe voorkom je diefstal op reis. Hoe voorkom je diefstal op reis. Diefstal op reis, dit is iets wat we liever niet willen overkomen wanneer we in het buitenland zitten. Toch gebeurt het. Ik kan me nog goed herinneren dat ik een jaar geleden

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

Zondag 28 juni 2015 Hem even aan te mogen raken

Zondag 28 juni 2015 Hem even aan te mogen raken Zondag 28 juni 2015 Hem even aan te mogen raken Bij Marcus 5 : 21-43 Voor mensen met school-gaande kinderen nadert de zomervakantie. Hier in de kerk blijven al enige tijd wat meer stoelen leeg om dat dan

Nadere informatie

Je bent jong en je wilt wat!

Je bent jong en je wilt wat! Je bent jong en je wilt wat! Logisch, je voelt je geen sukkel. Je bent jong, je zit vol energie en je wilt eruit halen wat er uit dit leven te halen valt. Plezier maken, feesten en doen waar je zin in

Nadere informatie

Romeinen. Romeinen. Germanen

Romeinen. Romeinen. Germanen Romeinen Romeinen Grieken en Romeinen lijken op elkaar qua levensstijl. Het Romeinse rijk is ontstaan in Rome (753 v. Chr.). De Romeinen kwamen 50 v. Chr. naar Nederland. De Romeinen hebben het Latijns

Nadere informatie

Verslag van een ervaringsdeskundige. Nu GAP-deskundige.

Verslag van een ervaringsdeskundige. Nu GAP-deskundige. Burn out Verslag van een ervaringsdeskundige. Nu GAP-deskundige. Ik was al een tijd druk met mijn werk en mijn gezin. Het viel mij zwaar, maar ik moest dit van mezelf doen om aan de omgeving te laten zien

Nadere informatie

HANDIG ALS EEN HOND DREIGT

HANDIG ALS EEN HOND DREIGT l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n HANDIG ALS EEN HOND DREIGT OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN HIER LEES JE HANDIGE INFORMATIE OVER HONDEN DIE DREIGEN. JE KUNT

Nadere informatie

Voorwoord. Rome en de Romeinen

Voorwoord. Rome en de Romeinen Voorwoord Rome en de Romeinen Dit verhaal speelt in Rome, ongeveer 2000 jaar geleden. Rome was toen een rijke stad, met prachtige gebouwen. Zoals paleizen voor de keizers, voor de Senaat en voor de grote

Nadere informatie

germaans volk), een sterke Franse groepering. Ze verkochten haar aan de Engelsen die haar beschuldigden van ketterij (het niet-geloven van de kerk).

germaans volk), een sterke Franse groepering. Ze verkochten haar aan de Engelsen die haar beschuldigden van ketterij (het niet-geloven van de kerk). Jeanne d'arc Aan het begin van de 15de eeuw slaagden de Fransen er eindelijk in om de Engelsen uit hun land te verdrijven. De strijd begon met een vrouw die later een nationale heldin werd, van de meest

Nadere informatie

Voorbereidende les bij:

Voorbereidende les bij: Voorbereidende les bij: 1 U heeft een bezoek aan de tentoonstelling 24 uur met Willem in het Nationaal Archief gepland. Wij verheugen ons op uw komst, u bent van harte welkom! Om uw bezoek aan het Nationaal

Nadere informatie

DE KNAPPE KONINGIN ESTER

DE KNAPPE KONINGIN ESTER Bijbel voor Kinderen presenteert DE KNAPPE KONINGIN ESTER Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Janie Forest Aangepast door: Ruth Klassen Vertaald door: Importantia Publishing Geproduceerd

Nadere informatie

Geschiedenis van de Galctische federatie en het Ashtar Command.

Geschiedenis van de Galctische federatie en het Ashtar Command. Geschiedenis van de Galctische federatie en het Ashtar Command. 5 december 2013 Vertaald uit het Engels door Henk Steur. Voordat de Aarde ooit vuur had ontdekt bestond er een ras van vergevorderde wezens

Nadere informatie

Inhoud Slaapkamer 6 Opwarming 8 Een jaar later 10 Genoeg 12 Terrorist 14 Geheim 16 Olie 20 R.O.A. 23 Betty 26 Vertrouwen 29 Feiten 32 G.O.F. 35 Protest 38 Warm 42 Reuzenmachine 44 Een bewaker! 47 Terrorist?

Nadere informatie

China. - Tibet Cultuur- les 2.

China. - Tibet Cultuur- les 2. China Pagina 1 - Tibet Cultuur- les 2. Colofon Les voor groep 7/8 50 minuten Aardrijkskunde Leerkracht - handreiking Inleiding In deze les willen we ons verdiepen in de situatie van Tibet. Wat speelt daar

Nadere informatie

Ik houd mijn spreekbeurt over de eerste mensen en mensachtigen op aarde, zoals de Neanderthalers.

Ik houd mijn spreekbeurt over de eerste mensen en mensachtigen op aarde, zoals de Neanderthalers. Ik houd mijn spreekbeurt over de eerste mensen en mensachtigen op aarde, zoals de Neanderthalers. Ik vind het zelf erg leuk om hier meer over te weten, heb hier veel over opgezocht en wil jullie daar nu

Nadere informatie

DANIËL EN DE LEEUWENKUIL

DANIËL EN DE LEEUWENKUIL Bijbel voor Kinderen presenteert DANIËL EN DE LEEUWENKUIL Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Jonathan Hay Aangepast door: Mary-Anne S. Vertaald door: Erna van Barneveld Geproduceerd door:

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds.

Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds. Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds. Evert Jan Hefting Mag ik me even voorstellen? Mijn naam is Zacheüs, oppertollenaar

Nadere informatie

DAVID DE HERDERSJONGEN

DAVID DE HERDERSJONGEN Bijbel voor Kinderen presenteert DAVID DE HERDERSJONGEN Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Lazarus Aangepast door: Ruth Klassen Vertaald door: Importantia Publishing Geproduceerd door: Bible

Nadere informatie

Tijd van jagers en boeren

Tijd van jagers en boeren Tijd van jagers en tot 3000 v. Chr. De prehistorie Prehistorie 3000 v. Chr. Evolutietheorie: Eerste mensen ong. 3 miljoen jaar geleden in Afrika ontstaan. Hij is geëvolueerd (Theorie Charles Darwin) en

Nadere informatie

Misschien zit u hier wel met de grote vraag: wat is Kerst eigenlijk?

Misschien zit u hier wel met de grote vraag: wat is Kerst eigenlijk? 25 december 2015 1 e Kerstdag Sixtuskerk te Sexbierum Ds. A.J. (Anneke) Wouda Teksten: Hebr. 1:1-6 en Lucas 2: 15-21 Geliefden van God, gemeente van Christus, Kerstochtend 2015 U zit midden in een kerstviering,

Nadere informatie

HET DROOMMUSEUM VAN DRE

HET DROOMMUSEUM VAN DRE HET DROOMMUSEUM VAN DRE Beste leerling, Dit werkblad wil je iets langer bij bepaalde zaken in het museum laten stil staan. Dit wil natuurlijk niet zeggen dat je niet mag rondneuzen naar andere objecten,

Nadere informatie

Gemeenteviering rond Jesaja 9:5b

Gemeenteviering rond Jesaja 9:5b Gemeenteviering rond Jesaja 9:5b 1 Verkondiging Enkele kinderen vragen in de kerk: waarom vieren we kerst? En wat betekent het voor u? Reactie op de antwoorden Ja, waarom vieren we kerst? En wat betekent

Nadere informatie

Sessie 68. Meningen over Wat Tyler. Mening in 1381. Mening Nu. Niet waar of Valt niet te zeggen

Sessie 68. Meningen over Wat Tyler. Mening in 1381. Mening Nu. Niet waar of Valt niet te zeggen Sessie 68. Meningen over Wat Tyler Mening in 1381 Mening Nu Niet waar of Valt niet te zeggen Sessie 68. Uitspraken over Wat Tyler Mensen moeten niet als slaven hoeven werken alleen maar omdat ze arm zijn.

Nadere informatie

Afgelopen week was het podium van de gay pride parade. In Nederland verzamelde iedereen zich in Amsterdam voor de praaltocht over de grachten.

Afgelopen week was het podium van de gay pride parade. In Nederland verzamelde iedereen zich in Amsterdam voor de praaltocht over de grachten. Afgelopen week was het podium van de gay pride parade. In Nederland verzamelde iedereen zich in Amsterdam voor de praaltocht over de grachten. Een feestelijke optocht waarin op allerlei manieren uiting

Nadere informatie

H utnieuws 4 2014-2015

H utnieuws 4 2014-2015 OBS de Boomhut 31 oktober 2014 H utnieuws 4 2014-2015 Locatie Bernhardlaan 10 6824 LE Arnhem 026-4433102 Locatie Julianalaan 1 6824 KG Arnhem 026-3701183 In dit nummer: Tussenschoolseopvang Tussenschoolseopvang

Nadere informatie