Ouderen in het ziekenhuis

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ouderen in het ziekenhuis"

Transcriptie

1 Ouderen in het ziekenhuis Informatie over het voorkomen van vallen, ondervoeding en het omgaan met acute verwardheid Naar het ziekenhuis gaan is op elke leeftijd erg vervelend. Ouderen lopen in het ziekenhuis meer risico s omdat hun gezondheid vaak kwetsbaarder is. Gelre ziekenhuizen geeft extra aandacht aan de groep kwetsbare ouderen. In deze folder krijgen mensen op leeftijd aanvullende informatie over een aantal onderwerpen die vaak voor problemen zorgen: 1. Vallen U kunt in het ziekenhuis komen met een gebroken heup. Wat ook voorkomt is dat ouderen ten val komen in het ziekenhuis tijdens een opname. De andere omgeving zorgt voor een ongelukkige val die zorgt voor een situatie waarin u aanvullende behandelingen nodig heeft. In deze folder leest u hoe u dit kunt voorkomen. 2. Ondervoeding Als u de laatste maand(en) onbedoeld bent afgevallen en/of een verminderde eetlust heeft (gehad) kan het zijn dat u risico loopt op een slechte voedingstoestand of dat u een slechte voedingstoestand heeft. Om uw voedingstoestand te verbeteren krijgt u in het ziekenhuis optimale voeding aangeboden. Wat dit inhoudt, leest u in deze folder. 3. Acute verwardheid Door verandering van omgeving en soms ook door de behandelingen en onderzoeken kan er verwardheid optreden. In Deze folder kunt u lezen wat de omgeving van de patiënt en het ziekenhuis dan kunnen doen. 4. Meer informatie Diverse belangenorganisaties die u verder kunnen helpen en aanvullende informatie kunnen geven. Patiënteninformatie wordt met de grootste zorg samengesteld. Het betreft algemene informatie. U kunt aan deze uitgave geen rechten ontlenen. Gelre ziekenhuizen Beter naar huis Ons doel is er voor te zorgen dat u beter het ziekenhuis verlaat dan dat u kwam. Het is echter niet de bedoeling dat we tijdens de behandeling/verzorging het onmogelijke van u gaan vragen. Daarom wordt aan het begin goed in kaart gebracht wat u voor uw opname allemaal kon. Dat is ons vertrekpunt voor een zo goed mogelijke behandeling en zorg tijdens uw verblijf in het ziekenhuis. Geriatrie GER juni 2015 pagina 1/10

2 1. Wat is vallen? Vallen is een onbedoelde, plotselinge gebeurtenis waarbij u op de grond terechtkomt. Hierbij kan schade ontstaan aan het lichaam, zoals schaafwonden, kneuzingen maar ook breuken. Uit onderzoek blijkt dat tenminste 25 procent van alle zelfstandig wonende ouderen boven de 70 jaar, eenmaal per jaar valt, en 15 procent valt tweemaal of vaker. In deze folder vindt u informatie over wat u kunt doen om het risico op vallen zo klein mogelijk te houden. Ook vindt u in deze folder informatie over slechtziendheid. Mensen die minder scherp zien hebben een verhoogde kans om te vallen. Wat zijn de oorzaken van vallen? Vallen is geen ziekte, maar een gebeurtenis als gevolg van allerlei verschillende oorzaken. Verschillende oorzaken van vallen zijn: Ongeluk door de omgeving, bijvoorbeeld over een voorwerp struikelen; Loop- en/of balans problemen, bijvoorbeeld een verminderde spierkracht en een kleinere stapgrote; Duizeligheid; Flauwvallen; Verwardheid; Ziektes, bijvoorbeeld ernstige botontkalking en bloedarmoede; Medicijn gebruik; Moeite met toiletgang (urine/ontlasting); Slecht horen; Slecht zien; dit wordt aan het einde van de folder verder uitgelegd. Gevolgen van vallen Ook als een val niet leidt tot een beschadiging van het lichaam, kan het door u als ingrijpend worden ervaren. Soms leidt een val er toe, dat u minder zelfstandig wordt. Vaak ontstaat er een angst om een tweede keer te vallen. U kunt daardoor onzeker worden. Een valpartij kan uiteindelijk zorgen voor een langere opnameduur in het ziekenhuis. Ook de kans op bedrust vanwege verwondingen is groter. Het voorkomen van een val is belangrijk. Iedereen wil immers zo lang mogelijk zelfstandig blijven. Dat kan door uw omgeving zo veilig mogelijk te maken en door zelf ook goed op te letten dat u geen onnodig risico loopt.wat kunt u zelf doen? Hieronder vindt u informatie over hoe u een val kunt voorkomen in het ziekenhuis. Val door de omgeving 1. Zorg dat het bed op de laagste stand staat als u in of uit bed wilt stappen. 2. Klap uw nachtkastje voordat u gaat slapen in. Het nachtkastje is geen goede steun, het kan verreden worden en maakt daardoor juist dat u uit balans kunt raken. 3. Zorg dat alles wat u nodig heeft, binnen handbereik is en op een vaste plek staat. 4. Ruim rondslingerende spullen op. U kunt dit kwijt in uw kledingkast. 5. Maak gebruik van de nachtverlichting. Geriatrie GER juni 2015 pagina 2/10

3 Val door lopen en/of balans problemen 1. Zorg voor goed passende schoenen met stroeve zolen tijdens het lopen, zodat u niet uitglijdt of struikelt. 2. Probeer in beweging te blijven. Dit kan ook samen met uw bezoek. Overleg daarvoor even met de verpleegkundige of het kan en mag. Liever drie maal daags een klein stukje dan één keer een grote afstand lopen. 3. Maak zonodig gebruik van een loophulpmiddel, zoals een rollator, looprek of loopstok. Indien u gebruik dient te maken van een hulpmiddel, zorg dan dat dit op de juiste hoogte afgesteld is. Een fysiotherapeut of ergotherapeut kan u hierbij helpen en met u oefenen hoe u het hulpmiddel op een juiste manier gebruikt. 4. U kunt aan de fysiotherapeut vragen of u gebruikt kunt maken van bewegingsprogramma s. Bewegingsprogramma s zijn gericht op het blijven staan, evenwicht houden en versterkt lichaamsgewrichten. Het contactadres van deze organisatie kunt u vinden onder het kopje Meer informatie in deze folder. Val door duizeligheid en flauwvallen 1. Zet de hoofdsteun van uw bed wat omhoog voordat u gaat slapen. Zodat de bloeddruk minder zakt bij het opstaan. 2. Wanneer u opstaat, doe dit dan langzaam en blijf even op het randje van het bed zitten. Span de spieren van de benen een paar keer aan door de tenen van uw voeten omhoog te bewegen. 3. Zet een stoel dicht bij uw bed, zodat u daarop kunt zitten wanneer u duizelig wordt. Val door verwardheid Als u verward bent kan het prettig zijn dat een familielid aanwezig is. In overleg met de verpleegkundige kunnen afspraken gemaakt worden over bezoek buiten de vastgestelde bezoektijden om. Val door medicijn gebruik Wees alert op het ontstaan van bijwerkingen zoals sufheid, stijfheid, verwardheid, duizeligheid en spierzwakte. Wanneer hier sprake van is geef dit dan door aan uw verpleegkundige. Val door moeite met toiletgang (urine/ontlasting) Probeer te achterhalen hoe vaak u naar het toilet moet (welke tijden) zodat u dit op tijd kunt aangeven. De verpleegkundige kan u dan hulp en ondersteuning bieden. U kunt altijd gebruik maken van een po-stoel naast het bed. Patiënteninformatie wordt met de grootste zorg samengesteld. Het betreft algemene informatie. U kunt aan deze uitgave geen rechten ontlenen. Gelre ziekenhuizen Val door slecht horen in combinatie met loopproblemen of slecht zien 1. Gebruik uw gehoorapparaat. Laat zo nodig de verpleegkundige het gehoorapparaat controleren. 2. U kunt zelf naar een audicien gaan om uw gehoor en gehoorapparaat te laten controleren. Het is van belang dat u dit regelmatig doet. Geriatrie GER juni 2015 pagina 3/10

4 Vallen door slechtziendheid Een van de oorzaken van vallen is slechtziendheid. Wanneer u slechter ziet, kunt u opstapjes of omgeklapte vloerkleedjes over het hoofd zien. Ook het slecht kunnen inschatten van diepte kan ervoor zorgen dat u sneller valt. Slechtziendheid is het meest voorkomende zintuiglijke probleem bij ouderen. Veel ouderen en hun familieleden denken dat slechtziendheid bij het ouder worden hoort. Tot op zekere hoogte is dat ook wel zo, ouder worden gaat vaak samen met minder goed kunnen zien. Hoewel slechtziendheid van enorme invloed kan zijn op het dagelijkse leven van de oudere, wordt vaak geen hulp gezocht Slechtziendheid kan ontstaan door verschillende aandoeningen. De bekendste aandoening die bij ouderen tot slechtziendheid leidt is ouderdomsstaar (cataract). Ouderdomsstaar is goed te behandelen. Hieronder staan een aantal tips hoe u met slechtziendheid in het ziekenhuis kan omgaan: 1. Wanneer u uit bed gaat, gebruik dan uw bril. 2. Het is belangrijk goed te kunnen zien. Wanneer u veel problemen heeft met het zien geef dit dan tijdig aan in het ziekenhuis. Zodoende kan de verpleegkundige rekening houden met de inrichting van de kamer en brengt zonodig herkenningspunten aan. Bijvoorbeeld een stoel op een vaste plek. 3. U kunt een verwijzing vragen voor een afspraak met een oogarts. U kunt met de arts uw zicht bespreken en kijken of er verbeteringen kunnen plaatsvinden. Natuurlijk kunt u ook zelf naar een opticien gaan om uw gezichtsvermogen en bril te laten controleren. Het is van belang dat u dit regelmatig doet. Wat kunt u doen als u thuis bent? Valpolikliniek Wanneer u thuis gevallen bent meldt dit dan aan uw huisarts. De huisarts kan zelf onderzoek doen en u eventueel doorsturen naar de valpolikliniek. Zij onderzoeken daar de oorzaak van uw val. De bevindingen worden met u besproken. Aan de hand daarvan kan een behandelplan opgesteld worden. Hulpmiddelen Thuis kunnen aanpassingen gemaakt worden om een veilige thuissituatie te scheppen. U kunt bijvoorbeeld denken aan het monteren van een douchestoel en handgrepen in de badkamer. Ook kunt u denken aan een antislipmat, een draagbaar alarmsysteem of een po-stoel naast uw bed. Wanneer u daar meer over wilt weten kunt u dit lezen in de Val niet thuis folder. Deze folder is te verkrijgen bij de Valpolikliniek of via patiëntenorganisatie Consument en Veiligheid. Het contactadres van deze instanties kunt u aan het einde van de folder vinden. Voor het regelen van hulpmiddelen, dient u contact op te nemen met een Rode Kruis winkel of uw huisarts. Ook kunt u terecht bij het WMO loket van de gemeente. Geriatrie GER juni 2015 pagina 4/10

5 2. Voorkomen van ondervoeding thuis en in het ziekenhuis Als u de laatste tijd onbedoeld bent afgevallen kan het zijn dat uw voedingstoestand is verslechterd. Wanneer u de laatste tijd ook nog een slechte eetlust hebt gehad is het risico hierop nog groter. Om uw voedingstoestand te verbeteren krijgt u in het ziekenhuis een aangepaste voeding aangeboden. Wat dit inhoudt, leest u in dit hoofdstuk. Ziek zijn is topsport Wie ziek is, moet extra letten op de voeding. Net als bij zware inspanning verbruikt het lichaam bij ziekte meer voedingsstoffen en energie. Ziek zijn kan het eetpatroon verstoren. Geen trek, misselijkheid, benauwdheid, nuchter blijven voor allerlei onderzoeken, emoties, er zijn allerlei redenen om minder te eten. Het is belangrijk dat u tijdens uw opname voldoende eet en drinkt om complicaties te voorkomen. Als u voldoende eet en drinkt, knapt u sneller op: uw weerstand neemt toe waardoor infecties minder kans krijgen. Wonden genezen ook sneller. Vooral bij langdurige ziekte en een hogere leeftijd is het belangrijk om op de voeding te letten. Screening op ondervoeding Bij opname is gevraagd naar uw gewichtsverloop en eetlust. De verpleegkundige beoordeelt hiermee of er risico bestaat op een slechte voedingstoestand of dat u een slechte voedingstoestand heeft. Wanneer dit het geval is, krijgt u tussenmaaltijden aangeboden. Bij de hoofdmaaltijden wordt er rekening gehouden met een voeding met extra voedingsstoffen. Het gebruik van de tussenmaaltijden kan helpen uw voedingstoestand te verbeteren of op peil te houden. U valt minder of niet meer af en bouwt zo aan een betere weerstand. In de meeste gevallen komt de diëtist van uw afdeling bij u langs om het eten te bespreken en te zorgen dat uw voeding alle voedingsstoffen bevat die u nodig hebt. Patiënteninformatie wordt met de grootste zorg samengesteld. Het betreft algemene informatie. U kunt aan deze uitgave geen rechten ontlenen. Gelre ziekenhuizen Optimale voeding Een optimale voeding is meer gericht op het verminderen en/of voorkomen van ondervoeding en past beter bij de behoefte van de zieke patiënt. In onderstaande tabel staan de hoeveelheden voedingsmiddelen vermeld die u minimaal nodig heeft. Door deze elke dag te gebruiken, wordt uw lichaam van alle voedingsstoffen voorzien, in goede onderlinge verhoudingen. Brood: tenminste 3 4 sneetjes Kaas: 2 plakken Vleeswaren: 2 plakken Melk en melkproducten: 3 bekers / porties Fruit of vruchtensap: 2 stuks of glazen Vlees, vis, kip, vegetarisch: 100 gram (= 1 portie) Aardappelen: 2-3 stuks ( = 1 of 1 ½ portie) Groente: 3 opscheplepels ( = 1 of 1 ½ portie) Geriatrie GER juni 2015 pagina 5/10

6 Boter, margarine: tenminste 30 gram ( = op iedere snee brood boter of margarine smeren en jus bij de warme maaltijd) Houding en hulpmiddelen Om goed te kunnen eten is het belangrijk dat u rechtop zit en voldoende armsteun hebt tijdens het eten. De verpleegkundige helpt u daarbij en stelt vaak voor dat u uit bed komt om aan tafel te eten. Wanneer u thuis gewend bent om bij het eten bepaalde hulpmiddelen te gebruiken (zoals aangepast bestek/beker) kunt u met de verpleegkundige overleggen of u dat in het ziekenhuis ook kunt gebruiken. Enkele praktische tips om uw voeding calorierijker te maken zijn: Besmeer het brood royaal met roomboter of dieetmargarine; Voor de variatie kunt u in plaats van 1 snee brood ook 2 beschuiten/crackers of 1 schaaltje pap nemen; Neem bij iedere broodmaaltijd en bij elke koffieronde een beker melk of karnemelk of yoghurt; In plaats van vlees of vis bij de warme maaltijd kunt u ook een omelet of een vegetarisch gerecht nemen. Lukt dit niet neem dan extra vleeswaren/kaas bij het brood (of uit het vuistje) of gebruik een gekookt ei extra; Beperk voedingsmiddelen met weinig voedingsstoffen zoals bouillon, koffie of thee. Neem liever een glas vruchtensap of limonade of en melkproduct extra; Eventueel kan uw bezoek iets meenemen wat u lekker vindt zoals koekjes, gebak of iets hartigs. Hierbij is het belangrijk dat er hygiënisch wordt omgegaan met het eten dat komt. Eet extra s bij voorkeur meteen op. Gewicht Het gewicht is een goede graadmeter om te kijken of u voldoende voeding binnen krijgt. Als u afvalt, kan dat een teken zijn dat uw lichaam meer energie en voedingsstoffen nodig heeft. Tijdens opname wordt u regelmatig gewogen zodat maatregelen, als dat nodig is, op tijd genomen kunnen worden. Let op voldoende vocht Per dag is 1,7 liter vocht nodig om de nieren goed te laten functioneren en alle afvalstoffen te verwijderen. Dat komt overeen met 11 glazen of 9 bekers of 14 kopjes. U drinkt voldoende als u regelmatig kunt plassen en de urine licht van kleur is. Verdeel het drinken over de dag: neem bij elke maaltijd en drankenronde steeds 2 glazen. Uitzondering: wanneer u een vochtbeperking heeft, moet u zich aan deze voorgeschreven hoeveelheid vocht houden! Persoonlijk advies van de diëtist Als het u niet lukt voldoende te eten of als u (ongewenst) gewichtsverlies heeft, komt de diëtist bij u langs. Zij bekijkt samen met u of uw voeding goed is samengesteld en of er aanpassingen nodig zijn om een goede voedingstoestand te bereiken. De diëtist houdt rekening met uw voedingsbehoefte, uw ziekte en behandeling en uw individuele wensen en mogelijkheden. Het kan ook zijn dat u al een dieet volgt. Sommige van de adviezen die bij uw eigen dieet horen, zijn in tegenspraak met de adviezen die in Geriatrie GER juni 2015 pagina 6/10

7 deze brochure staan. De diëtist van het ziekenhuis kan dit met u bespreken. U kunt altijd aan de verpleegkundige vragen of de diëtist bij u langs kan komen. Wat kunt u thuis doen? De voeding zoals geadviseerd in het ziekenhuis kunt u thuis blijven gebruiken. Daarbij is het van belang uw gewicht te controleren door wekelijks te wegen. Als uw gewicht blijft dalen (meer dan 3 kg per maand) is het raadzaam om contact op te nemen met uw specialist, huisarts of diëtist. Wanneer u uw wenselijk gewicht heeft bereikt raden wij u aan een gezonde voeding te gebruiken volgens de Schijf van Vijf. Meer informatie over gezonde voeding kunt u verkrijgen bij het Voedingscentrum; of op telefoonnummer (070) Vragen Heeft u na het lezen van deze informatie nog vragen of heeft u vragen betreffende uw voeding dan kunt u terecht bij de verpleegkundige of voedingsassistent. 3. Acuut optredende verwardheid Uw familielid, vriend(in) of kennis is opgenomen in Gelre ziekenhuizen. Hij/zij is opgenomen vanwege ziekte, ongeval en/of operatie. Zoals u waarschijnlijk gemerkt heeft reageert uw familielid, vriend(in) of kennis niet zoals u van hem/haar verwacht. Mogelijk bent u hiervan geschrokken. In deze folder wordt uitgelegd wat er aan de hand is. Acuut optredende verwardheid Degene die u in zijn/haar normale doen kent is nu onrustig, het is moeilijk een gesprek te voeren. Hij/zij begrijpt u niet en denkt op een andere plaats te zijn. Deze vorm van acute verwardheid wordt ook wel delier genoemd. Deze toestand is tijdelijk en neemt af als de lichamelijke situatie van uw familielid, vriend(in) of kennis verbetert. Patiënteninformatie wordt met de grootste zorg samengesteld. Het betreft algemene informatie. U kunt aan deze uitgave geen rechten ontlenen. Gelre ziekenhuizen Wat zijn de oorzaken? Een acuut optredende verwardheid kan vele oorzaken hebben. De oorzaak kan in eigenlijk alles liggen wat het natuurlijk evenwicht verstoort. Mogelijke oorzaken zijn: operaties; ziekten aan het hart of de longen; ontstekingen; stoornissen in de stofwisseling of hormonen; een ongeluk (hersenschudding/kneuzing); medicijngebruik (bijvoorbeeld tegen de pijn); stress, angst of te weinig slaap; overmatig gebruik van alcohol. Geriatrie GER juni 2015 pagina 7/10

8 Patiënten met een grotere kans om acuut verward te raken zijn: alle patiënten ouder dan 70 jaar; patiënten met dementie; patiënten met al bestaande of vroeg doorgemaakte psychiatrische stoornissen. Wat zijn de verschijnselen? Niet helder, vergeetachtig Uw familielid, vriend(in) of kennis is niet zo helder als normaal, het lijkt alsof de dingen langs hem/haar heen gaan. Misschien heeft u net iets verteld wat hij/zij na korte tijd alweer vergeten is. Realiseert u zich dat dit niet bewust is. Denkstoornis Uw familielid, vriend(in) of kennis weet misschien niet zo goed meer waar hij/zij is en is niet meer bij de tijd. Hij/zij is de vat op zichzelf en de omgeving kwijt. Dit kan hem/haar angstig maken. De reactie hierop kan zijn: waakzaamheid, achterdocht of zelfs agressief van aard zijn. Maar hij/zij kan zich ook stilletjes terugtrekken in tegenstelling tot wat u van hem/haar gewend bent. Waarneemstoornis Uw familielid, vriend(in) of kennis kan de werkelijkheid anders ervaren. Hij/zij hoort of ziet dingen die er niet zijn. Hij/zij kan bijvoorbeeld beestjes zien of stemmen of andere geluiden horen. Voor hem/haar zijn deze echt. Daarnaast kan hij/zij ook onrustig zijn. Bijvoorbeeld door te plukken aan de dekens of te trekken aan de infuusslang. Het beeld kan sterk wisselen over de dag en zelfs binnen enkele momenten. s Avonds en s nachts is de verwardheid vaak erger. Waaruit bestaat de behandeling? De arts probeert zo snel mogelijk de oorzaken van de acuut optredende verwardheid vast te stellen en deze te behandelen. Daarnaast kan het zinvol zijn om de patiënt medicijnen te geven om de verschijnselen van deze toestand te verminderen. Wat kunt u doen? Als familielid, vriend(in) of kennis kunt u het volgende doen: Bezoek is erg belangrijk. Maar teveel of te lang bezoek in één keer werkt vermoeiend en verwarrend, ook al bent u een bekende. Ga bij meerdere personen aan één kant van het bed zitten en praat niet door elkaar heen. Probeer geruststellend en rustig aanwezig te zijn, bijvoorbeeld door het vasthouden van zijn/haar hand. Help met oriënteren; zeg bij binnenkomst wie u bent. Vertel hem/haar waar hij is en wat er gebeurd is. Herhaal dit zonodig. Spreek rustig en in korte duidelijke zinnen. Stel eenvoudige vragen zoals: Heeft u lekker geslapen? en niet Heeft u lekker geslapen of bent u wakker geweest? Geriatrie GER juni 2015 pagina 8/10

9 Als uw familielid, vriend(in) of kennis dingen ziet of hoort die er eigenlijk niet zijn, is het beter dat u daar niet in meegaat. Spreek hem/haar niet tegen, probeer duidelijk te maken dat uw waarneming anders is. Maak er geen strijd van. Praat over bestaande personen en echte gebeurtenissen. Probeer uw familielid, vriend(in) of kennis te betrekken bij het hier en nu. Door bijvoorbeeld het volgende mee te nemen: een (buurt-/stads)krant, lees er eventueel stukjes uit voor; een (eigen) kalender of klok; vertrouwde spullen zoals eigen slaapkleding, foto s en voorwerpen. Hoe nu verder? Na herstel van de lichamelijke problemen zal ook de verwardheid verminderen. Het kan voorkomen dat de geheugenproblemen langer aanhouden. Sommige mensen weten zich na herstel niets meer te herinneren van de verwardheid. Anderen kunnen zich dit wel herinneren en kunnen hier allerlei reacties op hebben. Zoals angst voor het ziekenhuis en schuldgevoel over hun gedrag tijdens de verwardheid. Het kan zinvol zijn om dit bespreekbaar te maken bij de arts. Tot slot Aarzel niet om eventuele vragen voor te leggen aan de verpleegkundige van de afdeling die uw familielid, vriend(in) of kennis verpleegt. 4. Meer informatie Bartiméus Iemand die slechtziend of blind is, heeft dezelfde behoeften als ieder ander mens. Eten, drinken, slapen, mensen om zich heen. Bartiméus wil de kwaliteit van leven voor mensen die slechtziend of blind zijn verbeteren. Met persoonlijk advies, ondersteuning en kennisoverdracht. Bartiméus Infolijn Tel: Website: Oogvereniging De Oogvereniging is de patiënten- en belangenorganisatie voor iedereen in Nederland die iets aan zijn ogen heeft. Telefoon: Website: Patiënteninformatie wordt met de grootste zorg samengesteld. Het betreft algemene informatie. U kunt aan deze uitgave geen rechten ontlenen. Gelre ziekenhuizen Consument en Veiligheid Bij Consument en Veiligheid werken ze aan het verbeteren van de veiligheid van de leefomgeving van mensen. Zij verzorgen in het kader van consumentenvoorlichting het thema veiligheid in en om huis. Website: Geriatrie GER juni 2015 pagina 9/10

10 Vragen Als u na het lezen van deze folder nog vragen heeft, dan kunt u deze stellen aan uw verpleegkundige, huisarts, fysiotherapeut of behandelende arts. De verpleegkundige kan u ook in contact brengen met maatschappelijk werk. Zij kunnen materialen voor thuis regelen, zoals een traplift. Of ondersteuning in psychosociale zorg geven, mocht u dit willen. Geriatrie GER juni 2015 pagina 10/10

Het voorkomen van valincidenten binnen

Het voorkomen van valincidenten binnen Valpreventie Het voorkomen van valincidenten binnen het ziekenhuis Vallen is een onbedoelde, plotselinge gebeurtenis waarbij u op de grond terechtkomt. Hierbij kan schade ontstaan aan het lichaam, zoals

Nadere informatie

Goed eten en drinken in het CWZ

Goed eten en drinken in het CWZ Goed eten en drinken in het CWZ Als u de laatste maand(en) onbedoeld bent afgevallen en/of een verminderde eetlust heeft (gehad) kan het zijn dat u risico loopt op een slechte voedingstoestand of dat u

Nadere informatie

Voorkom vallen. Waardoor kunt u vallen? Gevolgen van vallen

Voorkom vallen. Waardoor kunt u vallen? Gevolgen van vallen Vallen is een onbedoelde, plotselinge gebeurtenis, waarbij u op de grond terechtkomt. Hierbij kunt u schaafwonden, kneuzingen maar ook breuken oplopen. In deze folder vindt u informatie over wat u kunt

Nadere informatie

Delier. (Acuut optredende verwardheid)

Delier. (Acuut optredende verwardheid) Delier (Acuut optredende verwardheid) Wat is acuut optredende verwardheid/delier Uw familielid, vriend(in) of kennis ligt in ons ziekenhuis. Hij/zij is opgenomen vanwege ziekte, ongeval en/of operatie.

Nadere informatie

Ondervoeding een zaak van gewicht

Ondervoeding een zaak van gewicht Ondervoeding een zaak van gewicht 2 Inleiding Ondervoeding door ziekte komt in het ziekenhuis veel voor. Daarom besteedt ook de Ommelander Ziekenhuis Groep, locatie Lucas hier extra aandacht aan onder

Nadere informatie

Delier. Informatie voor familie en betrokkenen

Delier. Informatie voor familie en betrokkenen Delier Informatie voor familie en betrokkenen Inleiding Op onze verpleegafdeling is een familielid, vriend(in) of kennis van u opgenomen. Tijdens uw bezoek aan de patiënt heeft u waarschijnlijk gemerkt

Nadere informatie

Acuut optredende verwardheid Delier

Acuut optredende verwardheid Delier Acuut optredende verwardheid Delier Uw familielid, vriend(in) of kennis is opgenomen in ons ziekenhuis vanwege ziekte, ongeval en/of operatie. Zoals u vermoedelijk hebt gemerkt, is zijn of haar reactie

Nadere informatie

Informatie over delier

Informatie over delier Algemeen Informatie over delier www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl ALG017 / Informatie over delier / 18-10-2013 2 Informatie over delier Uw

Nadere informatie

De patiënt met acuut optredende verwardheid (delier)

De patiënt met acuut optredende verwardheid (delier) De patiënt met acuut optredende verwardheid (delier) De patiënt met acuut optredende verwardheid/delier Uw familielid, vriend(in) of kennis is opgenomen vanwege een ziekte, een ongeval en/of een operatie.

Nadere informatie

Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen

Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen Inleiding Ondervoeding door ziekte komt in het ziekenhuis veel voor. Daarom besteedt ook de Ommelander Ziekenhuis Groep hieraan extra aandacht. Ziek zijn is topsport

Nadere informatie

Acute verwardheid (Delier/Delirium)

Acute verwardheid (Delier/Delirium) Acute verwardheid (Delier/Delirium) Informatie voor naasten van patiënten met acuut optredende verwardheid. Uw naaste is opgenomen in het TweeSteden ziekenhuis vanwege een ziekte, ongeval, en/of operatie.

Nadere informatie

Acuut optredende verwardheid/delier

Acuut optredende verwardheid/delier Acuut optredende verwardheid/delier Klinische geriatrie alle aandacht De patiënt met acuut optredende verwardheid/ delier (informatie voor familie en betrokkenen) Wat zijn de verschijnselen van een delier/acuut

Nadere informatie

In de war? Informatie voor familie van patiënten met acuut optredende verwardheid

In de war? Informatie voor familie van patiënten met acuut optredende verwardheid In de war? Informatie voor familie van patiënten met acuut optredende verwardheid Inleiding Uw familielid, partner of kennis is in het Albert Schweitzer ziekenhuis opgenomen. Waarschijnlijk heeft u gemerkt

Nadere informatie

acute verwardheid adviezen na een ZorgSaam

acute verwardheid adviezen na een ZorgSaam acute verwardheid adviezen na een hernia-operatie (delier) ZorgSaam 1 2 ACUTE VERWARDHEID Dit informatieboekje is bedoeld voor familie en betrokkenen van de patiënt met acuut optredende verwardheid. Inleiding

Nadere informatie

Gebruik bedtent bij acuut optredende verwardheid

Gebruik bedtent bij acuut optredende verwardheid Gebruik bedtent bij acuut optredende verwardheid Ziekenhuis Gelderse Vallei Uw familielid, vriend(in) of kennis is opgenomen in ons ziekenhuis vanwege ziekte, ongeval en/of operatie. Zoals u vermoedelijk

Nadere informatie

Acuut optredende verwardheid (delier) Informatie voor familie en bezoekers van het Intensive Care Centrum UMC Utrecht. Afdeling Intensive Care

Acuut optredende verwardheid (delier) Informatie voor familie en bezoekers van het Intensive Care Centrum UMC Utrecht. Afdeling Intensive Care Acuut optredende verwardheid (delier) Informatie voor familie en bezoekers van het Intensive Care Centrum UMC Utrecht Afdeling Intensive Care Acuut optredende verwardheid (delier) Acuut optredende verwardheid

Nadere informatie

Voorkom vallen in het ziekenhuis

Voorkom vallen in het ziekenhuis Voorkom vallen in het ziekenhuis Waarom deze folder? U bent in het ziekenhuis, omdat er een onderzoek gedaan moet worden of omdat zorg of behandeling noodzakelijk zijn. Dit betekent dat u in een voor u

Nadere informatie

Algemeen Vallen bij ouderen

Algemeen Vallen bij ouderen Algemeen Vallen bij ouderen Als u opgenomen wordt in ons ziekenhuis willen wij weten of u een verhoogde kans heeft om te vallen. Indien u al eens eerder bent gevallen, thuis of in het ziekenhuis, heeft

Nadere informatie

Acuut optredende verwardheid (delier)

Acuut optredende verwardheid (delier) PSYCHIATRIE & PSYCHOLOGIE Acuut optredende verwardheid (delier) Informatie voor de patiënt, partner, familie en betrokkenen Acuut optredende verwardheid (delier) Uw partner, familielid, vriend of kennis

Nadere informatie

ACUUT OPTREDENDE VERWARDHEID (DELIER) INFORMATIE VOOR PATIENT, FAMILIE EN BETROKKENEN

ACUUT OPTREDENDE VERWARDHEID (DELIER) INFORMATIE VOOR PATIENT, FAMILIE EN BETROKKENEN ACUUT OPTREDENDE VERWARDHEID (DELIER) INFORMATIE VOOR PATIENT, FAMILIE EN BETROKKENEN Inleiding Uw familielid, partner of kennis is in Franciscus Gasthuis & Vlietland opgenomen. Hij of zij is opgenomen

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Het delier. Informatie voor familie en betrokkenen terTER_

Patiënteninformatie. Het delier. Informatie voor familie en betrokkenen terTER_ Patiënteninformatie Het delier Informatie voor familie en betrokkenen 1234567890-terTER_ Het delier Informatie voor familie en betrokkenen. U heeft een afspraak in Tergooi gehad voor een behandeling.

Nadere informatie

De patiënt met plotseling optredende verwardheid (delier) Informatie voor familie en betrokkenen

De patiënt met plotseling optredende verwardheid (delier) Informatie voor familie en betrokkenen De patiënt met plotseling optredende verwardheid (delier) Informatie voor familie en betrokkenen Inhoud Inleiding 3 Wat is een delier? 4 Wat zijn de verschijnselen bij een delier? 4 Wanneer treedt een

Nadere informatie

DE PATIËNT MET ACUUT OPTREDENDE VERWARDHEID/DELIER INFORMATIE VOOR FAMILIE EN BETROKKENEN

DE PATIËNT MET ACUUT OPTREDENDE VERWARDHEID/DELIER INFORMATIE VOOR FAMILIE EN BETROKKENEN DE PATIËNT MET ACUUT OPTREDENDE VERWARDHEID/DELIER INFORMATIE VOOR FAMILIE EN BETROKKENEN Wat is acuut optredende verwardheid/delier? Uw familielid, vriend(in) of kennis is opgenomen in het ziekenhuis

Nadere informatie

In de war? Op de Intensive Care

In de war? Op de Intensive Care In de war? Op de Intensive Care Albert Schweitzer ziekenhuis juni 2015 pavo 1168 Inleiding Uw partner of familielid is in het Albert Schweitzer ziekenhuis opgenomen op de Intensive Care. Waarschijnlijk

Nadere informatie

In de war? Op de Intensive Care

In de war? Op de Intensive Care In de war? Op de Intensive Care Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Inleiding Uw partner of familielid is in het Albert Schweitzer ziekenhuis opgenomen op de Intensive Care.

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Acuut optredende verwardheid (delier) Acuut optredende verwardheid (delier)

Patiënteninformatie. Acuut optredende verwardheid (delier) Acuut optredende verwardheid (delier) Patiënteninformatie Acuut optredende verwardheid (delier) Acuut optredende verwardheid (delier) 20140024 Delier.indd 1 1 24-01-17 14:02 Acuut optredende verwardheid (delier) Wat is acuut optredende verwardheid

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens opname

Risico op ondervoeding tijdens opname Risico op ondervoeding tijdens opname Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is in het ziekenhuis een veelvoorkomend probleem. Ongeveer één op de drie patiënten heeft een risico op

Nadere informatie

p a t i ë n t e n i n f o r m a t i e 2

p a t i ë n t e n i n f o r m a t i e 2 Delier In deze brochure leest u meer over acute verwardheid, ook wel delier genoemd. Verder krijgt u informatie over de behandeling en wat u kunt doen. Acuut optredende verwardheid Delier is een vorm van

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Acuut optredende verwardheid. (delier) Acuut optredende verwardheid (delier)

Patiënteninformatie. Acuut optredende verwardheid. (delier) Acuut optredende verwardheid (delier) Patiënteninformatie Acuut optredende verwardheid (delier) Acuut optredende verwardheid (delier) 1 Acuut optredende verwardheid (delier) Intensive Care, route 3.3 Telefoon (050) 524 6540 Inleiding Uw familielid

Nadere informatie

Ongewild afvallen. Dietetiek. gemini-ziekenhuis.nl

Ongewild afvallen. Dietetiek. gemini-ziekenhuis.nl Ongewild afvallen Dietetiek gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Ziek zijn is topsport 3 Gewicht 3 Wat doet het Gemini Ziekenhuis aan ondervoeding? 3 Wat is uw score? 4 Wat is goed eten en drinken? 4 Drink

Nadere informatie

Delirium of delier (acuut optredende verwardheid)

Delirium of delier (acuut optredende verwardheid) Delirium of delier (acuut optredende verwardheid) In deze folder leest u wat een delirium is, wat de verschijnselen van een delirium zijn en leest u informatie over de behandeling en tips voor patiënten

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Delier of plotse verwardheid. GezondheidsZorg met een Ziel

Patiënteninformatie. Delier of plotse verwardheid. GezondheidsZorg met een Ziel i Patiënteninformatie Delier of plotse verwardheid GezondheidsZorg met een Ziel DELIER OF PLOTSE VERWARDHEID Uw partner, familielid of iemand anders uit uw naaste omgeving is vanwege een ziekte, ongeval

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek PATIËNTEN INFORMATIE Ondervoeding in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek Ondervoeding bij ziekte Ondervoeding door ziekte is in ziekenhuizen een veel voorkomend probleem. Ongeveer 1 op de 4 patiënten is

Nadere informatie

Rode Kruis ziekenhuis. Patiënteninformatie. Delier (acute verwardheid) rkz.nl

Rode Kruis ziekenhuis. Patiënteninformatie. Delier (acute verwardheid) rkz.nl Patiënteninformatie Delier (acute verwardheid) rkz.nl Inleiding Uw partner, familielid of iemand uit uw naaste omgeving is opgenomen in het. Zoals u gemerkt heeft, reageert uw naaste niet zoals u gewend

Nadere informatie

Delier (acute verwardheid)

Delier (acute verwardheid) Geriatrie Delier (acute verwardheid) i Patiënteninformatie Thuis en in het ziekenhuis Slingeland Ziekenhuis Algemeen Vooral oudere mensen kunnen bij een lichamelijke ziekte thuis of in het ziekenhuis plotseling

Nadere informatie

Onderwerp: Acute verwardheid of delier

Onderwerp: Acute verwardheid of delier Onderwerp: 1 Informatie over acute verwardheid of delier Voor wie is deze folder bedoeld? Deze folder is bedoeld voor patiënten die worden opgenomen in het Ikazia Ziekenhuis. Zoals de verpleegkundige aan

Nadere informatie

H.40001.0915. Zorg voor kwetsbare ouderen

H.40001.0915. Zorg voor kwetsbare ouderen H.40001.0915 Zorg voor kwetsbare ouderen 2 Inleiding Uw naaste is opgenomen in het ziekenhuis. Een oudere patiënt is kwetsbaar als er sprake is van een wankel evenwicht in de gezondheid en het dagelijks

Nadere informatie

Acute verwardheid / Delier

Acute verwardheid / Delier Acute verwardheid / Delier In deze folder vindt u informatie over acute verwardheid / delier. Daarnaast staat beschreven wat u voor uw naaste kan doen. Waar "hij" staat, kunt u uiteraard ook "zij" lezen.

Nadere informatie

Acute verwardheid (delirium) op de Intensive Care

Acute verwardheid (delirium) op de Intensive Care Acute verwardheid (delirium) op de Intensive Care Op dit moment verblijft uw partner of familielid op de afdeling Intensive Care. Dit is een afdeling waar (ernstig) zieke mensen worden behandeld en verzorgd.

Nadere informatie

Acute verwardheid. Informatie voor familie en betrokkenen

Acute verwardheid. Informatie voor familie en betrokkenen HHZH_INF_114.01(0315) h.-hartziekenhuis vzw Mechelsestraat 24 2500 Lier tel. 03-491 23 45 fax 03-491 23 46 www.hhzhlier.be Informatie voor familie en betrokkenen Acute verwardheid Voorwoord Uw partner,

Nadere informatie

Acute verwardheid (delier)

Acute verwardheid (delier) Acute verwardheid (delier) Inleiding Uw partner, familielid is in ons ziekenhuis opgenomen. Zoals u waarschijnlijk heeft gemerkt, reageert hij/zij 1 niet zoals u gewend bent. Het is vaak moeilijk om met

Nadere informatie

Delirium op de Intensive Care (IC)

Delirium op de Intensive Care (IC) Deze folder is bedoeld voor de partners, familieleden, naasten of bekenden van op de Intensive Care (IC) afdeling opgenomen patiënten. Door middel van deze folder willen wij u als familie* uitleg geven

Nadere informatie

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding patiënteninformatie voedingsadvies bij dreigende ondervoeding De arts of verpleegkundige heeft met u besproken dat u kans heeft op ondervoeding. Goede voeding kan helpen om uw conditie te verbeteren. Wat

Nadere informatie

Informatiefolder delier

Informatiefolder delier Informatiefolder delier Informatiefolder delier Het gedrag en de reactie van uw partner, familielid, vriend(in) of kennis zijn anders dan u gewend bent. Hij of zij is onrustig, begrijpt u niet, geeft vreemde

Nadere informatie

Eet smakelijk Informatie over vocht en voeding voor ouderen

Eet smakelijk Informatie over vocht en voeding voor ouderen Ouder worden kan verschillende problemen op het gebied van voeding met zich meebrengen. Zo kan onder andere de eetlust afnemen en kunnen ouderen minder gaan drinken dan gewenst. Dit heeft gevolgen voor

Nadere informatie

Wat u moet weten over acute verwardheid

Wat u moet weten over acute verwardheid 0000/020/0 - GZA - mei 2013 Sint-Augustinus Sint-Vincentius Sint-Jozef Wat u moet weten over acute verwardheid campus Sint-Augustinus Oosterveldlaan 24 BE-2610 WILRIJK tel. + 32 3 443 30 11 campus Sint-Vincentius

Nadere informatie

Algemene informatie. Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis - Kom uit het bed -

Algemene informatie. Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis - Kom uit het bed - Algemene informatie Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis - Kom uit het bed - 1 U zult misschien wel schrikken als u leest dat drie maanden na ontslag ongeveer 30% van de ouderen die behandeld

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis -Kom uit bed-

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis -Kom uit bed- Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis -Kom uit bed- VOORKOM ONNODIGE ACHTERUITGANG IN HET ZIEKENHUIS -KOM UIT BED- INLEIDING U zult misschien wel schrikken als u leest dat drie maanden na ontslag

Nadere informatie

Ziek zijn en voeding. Informatie voor de ondervoede patiënt

Ziek zijn en voeding. Informatie voor de ondervoede patiënt Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt Deze folder is bedoeld voor patiënten en familieleden van patiënten waarbij ondervoeding is geconstateerd. Het doel is u schriftelijk te informeren

Nadere informatie

Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis Handleiding voor patiënten

Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis Handleiding voor patiënten Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis Handleiding voor patiënten Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te gaan. Waarom deze informatie? 2 Gebruiksaanwijzing 3 Cartoon 1 bereid uw ziekenhuisopname

Nadere informatie

Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet

Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet Deze folder is bedoeld voor patiënten met een natrium en/of vochtbeperkt dieet waarbij ondervoeding

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Delier

PATIËNTEN INFORMATIE. Delier PATIËNTEN INFORMATIE Delier Uw naaste is opgenomen op de Intensive Care (IC) van het Maasstad Ziekenhuis. Waarschijnlijk heeft u gemerkt dat hij/zij niet reageert zoals u dit gewend bent. Degene die u

Nadere informatie

Verhoogde kans op een delier?

Verhoogde kans op een delier? Geriatrie Verhoogde kans op een delier? Maatregelen om een delier te voorkomen Inleiding U of uw naaste heeft een verhoogd risico op een delier. Dat heeft de verpleegkundige en/of uw behandelend specialist

Nadere informatie

Stap dichter naar huis. Zo fit mogelijk blijven tijdens uw verblijf in het ziekenhuis

Stap dichter naar huis. Zo fit mogelijk blijven tijdens uw verblijf in het ziekenhuis Stap dichter naar huis Zo fit mogelijk blijven tijdens uw verblijf in het ziekenhuis 2 Waarom deze folder? Een ziekenhuisverblijf is een hele gebeurtenis, waarbij onderzoek en behandeling veelal centraal

Nadere informatie

Met goede voeding op weg naar beterschap

Met goede voeding op weg naar beterschap Met goede voeding op weg naar beterschap Ondervoeding bij ziekte Tijdens ziekte kan de behoefte aan voedingsstoffen verhoogd zijn. Door het ziek zijn is de eetlust echter vaak verminderd, bent u misselijk

Nadere informatie

Acute verwardheid of delier

Acute verwardheid of delier Acute verwardheid of delier Beter voor elkaar Voor wie is deze folder bedoeld? Deze folder is bedoeld voor patiënten die worden opgenomen in het Ikazia Ziekenhuis. Zoals de verpleegkundige aan u heeft

Nadere informatie

Verhoogde kans op een delier?

Verhoogde kans op een delier? Verhoogde kans op een delier? Maatregelen om een delier te voorkomen Afdeling Geriatrie Inleiding U of uw naaste heeft een verhoogd risico op een delier. Dat heeft de verpleegkundige en/of uw behandelend

Nadere informatie

Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis. SNAQ-score > 2. Diëtetiek

Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis. SNAQ-score > 2. Diëtetiek Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis SNAQ-score > 2 Diëtetiek 1 Afdeling Diëtetiek Telefoon: 0591-69 12 57 Email: dietetiek@sze.nl 2 Ondervoeding

Nadere informatie

Vallen voorkomen in het ziekenhuis

Vallen voorkomen in het ziekenhuis Vallen voorkomen in het ziekenhuis 2 Inleiding U bent opgenomen in CWZ. Wij willen weten of u een verhoogde kans heeft om te vallen. De verpleegkundige stelt u daarvoor een aantal vragen. Uit uw antwoorden

Nadere informatie

GOEDE VOEDING, GEZOND LEVEN, SNELLER GENEZEN INFORMATIE VOOR PATIËNTEN DIE EEN OPERATIE ONDERGAAN

GOEDE VOEDING, GEZOND LEVEN, SNELLER GENEZEN INFORMATIE VOOR PATIËNTEN DIE EEN OPERATIE ONDERGAAN GOEDE VOEDING, GEZOND LEVEN, SNELLER GENEZEN INFORMATIE VOOR PATIËNTEN DIE EEN OPERATIE ONDERGAAN FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding Voeding doet meer dan u denkt! Goede voeding is van levensbelang om gezond

Nadere informatie

Ouderen in ziekenhuis Tjongerschans. Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis

Ouderen in ziekenhuis Tjongerschans. Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis Ouderen in ziekenhuis Tjongerschans Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis Inhoudsopgave Inleiding... 1 Beter naar huis... 1 Tips... 2 Familieparticipatie... 9 Vragen... 9 Inleiding Ouderen lopen

Nadere informatie

Dieetadviezen bij wondgenezing

Dieetadviezen bij wondgenezing Dieetadviezen bij wondgenezing Diëtetiek Bereikbaarheid afdeling Diëtetiek Amphia Ziekenhuis: Locatie Langendijk, Molengracht, Pasteurlaan: (076) 595 30 75 Algemeen telefoonnummer Amphia Ziekenhuis: (076)

Nadere informatie

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding H.40025.0416 Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding Inleiding Een gezond voedingspatroon is voor iedereen van belang. Gezonde voeding levert de energie en de voedingsstoffen die uw lichaam

Nadere informatie

Een operatie? Let op uw voeding!

Een operatie? Let op uw voeding! Een operatie? Let op uw voeding! Belangrijk Om een operatie en uw herstel zo goed mogelijk te laten verlopen is het belangrijk dat u lichamelijk in een zo goed mogelijke conditie bent. Een goede voedingstoestand

Nadere informatie

Een ziekenhuisopname Wat kunt u doen?

Een ziekenhuisopname Wat kunt u doen? Een ziekenhuisopname Wat kunt u doen? Tips om lichamelijke en geestelijke achteruitgang te voorkomen patiënteninformatie Inhoud Inleiding...4 Hoe werkt het?...4 Bereid uw ziekenhuisopname voor...6 Tips...

Nadere informatie

Sneller herstellen door beter te eten

Sneller herstellen door beter te eten Sneller herstellen door beter te eten Dieetbehandeling voor: Naam: Geboortedatum: Datum van afgifte: Naam diëtist: Telefoonnummer diëtist: Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Wat kunt

Nadere informatie

Blijven bewegen in het ziekenhuis

Blijven bewegen in het ziekenhuis Blijven bewegen in het ziekenhuis Inleiding Thuis bent u gewend om s nachts in bed te liggen en overdag uit bed te zijn. Zodra u ziek bent wilt u misschien ook overdag in bed gaan liggen, omdat u zich

Nadere informatie

Overmatige misselijkheid en/of braken tijdens de zwangerschap

Overmatige misselijkheid en/of braken tijdens de zwangerschap Overmatige misselijkheid en/of braken tijdens de zwangerschap Informatie voor patiënten F0782-1245 februari 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan

Nadere informatie

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam 1 2 VOORKOMEN VAN ONDERVOEDING BIJ OUDEREN Bij het bezoek op de polikliniek is u een aantal vragen gesteld over gewichtsverlies en uw eetlust. Hiermee wordt

Nadere informatie

Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis. Handleiding voor patiënten

Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis. Handleiding voor patiënten Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis Handleiding voor patiënten Waarom deze handleiding? Deze handleiding hoort bij de patiëntveiligheidskaart Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis

Nadere informatie

Wie beter eet, wordt sneller beter. Afdeling Diëtetiek

Wie beter eet, wordt sneller beter. Afdeling Diëtetiek 00 Wie beter eet, wordt sneller beter Afdeling Diëtetiek Tijdens uw bezoek aan de polikliniek zijn enkele vragen gesteld die verband houden met uw eetlust en uw gewicht. U ontvangt deze folder omdat uit

Nadere informatie

Postprandiale hypotensie (PPH)

Postprandiale hypotensie (PPH) Postprandiale hypotensie (PPH) 2 Inleiding Bij u, uw partner of familielid is post prandiale hypotensie vastgesteld. In deze folder kunt u lezen wat dit is, wat er tegen te doen is en waar u voor verdere

Nadere informatie

Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis

Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis Voorkom onnodige achteruitgang in het ziekenhuis Wat kunt u zelf doen? mca.nl Inhoudsopgave Patiëntveiligheidskaart 3 Gebruiksaanwijzing 3 Bereid uw ziekenhuisopname voor 4 Laat u ook uw naasten de brochure

Nadere informatie

heelkunde 2 informatiebrochure Acute verwardheid of delier

heelkunde 2 informatiebrochure Acute verwardheid of delier heelkunde 2 informatiebrochure Acute verwardheid of delier Inhoudstafel 1. Wat is acuut optredende verwardheid? 4 2. Hoe ontstaat een delier? 4 3. Verschijnselen 5 4. Behandeling 5 5. Helpende hand 6

Nadere informatie

Tijdelijke verwardheid (delier) Ondervoeding Vallen Fysieke beperkingen

Tijdelijke verwardheid (delier) Ondervoeding Vallen Fysieke beperkingen Kwetsbare ouderen Het Van Weel Bethesda ziekenhuis zet zich extra in voor de zorg aan ouderen van 70 jaar en ouder. Het ziekenhuis volgt een landelijk Veiligheidsprogramma (VMS) gericht op Kwetsbare Ouderen.

Nadere informatie

Voeding bij chronische longziekten

Voeding bij chronische longziekten Voeding bij chronische longziekten Voeding bij chronische longziekten Goede lichamelijke conditie Veel mensen met chronische longziekten (ook wel COPD genoemd) hebben voortdurend last van hun aandoening.

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling

Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is een veelvoorkomend probleem in het ziekenhuis. Ongeveer één op de drie patiënten loopt risico

Nadere informatie

(Risico op) ondervoeding

(Risico op) ondervoeding (Risico op) ondervoeding Op oudere leeftijd is het soms lastig om regelmatig, gezond en voldoende te eten. Dit kan uiteindelijk leiden tot een verminderde voedingstoestand en zelfs ondervoeding. Dit komt

Nadere informatie

Energie en eiwitverrijkte. voor kinderen

Energie en eiwitverrijkte. voor kinderen Energie en eiwitverrijkte voeding voor kinderen Inleiding Als uw kind ziek is, verbruikt het lichaam van uw kind meer energie en voedingsstoffen in vergelijking met een gezond kind. Ook kan een ziekte

Nadere informatie

Risico op ondervoeding bij ziekte tijdens opname

Risico op ondervoeding bij ziekte tijdens opname DIETETIEK Risico op ondervoeding bij ziekte tijdens opname Deze folder is voor u en uw familieleden bestemd, omdat bij u (risico op) ondervoeding is geconstateerd. In deze folder is te lezen wat ondervoeding

Nadere informatie

Acute verwardheid. Locatiegegevens. Locatie Utrecht Bosboomstraat KE Utrecht. Locatie Zeist Jagersingel HL Zeist

Acute verwardheid. Locatiegegevens. Locatie Utrecht Bosboomstraat KE Utrecht. Locatie Zeist Jagersingel HL Zeist Acute verwardheid Inleiding Acute verwardheid wordt ook wel een delirium of een delier genoemd. In deze folder kunt u lezen wat acute verwardheid is en hoe het ontstaat. Er wordt ingegaan op de verschijnselen,

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Eten en drinken in het ziekenhuis

PATIËNTEN INFORMATIE. Eten en drinken in het ziekenhuis PATIËNTEN INFORMATIE Eten en drinken in het ziekenhuis 2 PATIËNTENINFORMATIE Wanneer u wordt opgenomen in het ziekenhuis, wordt u gevraagd of u een dieet of speciale wensen heeft; we kunnen de meest voorkomende

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Albert Schweitzer ziekenhuis september 2014 pavo 1127 Inleiding U heeft een Whipple-operatie gehad waarbij (een deel van) uw alvleesklier is verwijderd. Na de operatie

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een maagresectie

Voedingsadviezen na een maagresectie Voedingsadviezen na een maagresectie Afdeling diëtetiek U heeft een maagoperatie ondergaan. Hierbij is (een gedeelte van) uw maag weggenomen. Door deze ingreep is uw spijsverteringskanaal veranderd. Deze

Nadere informatie

Energie en eiwitverrijkt dieet. Afdeling Diëtetiek

Energie en eiwitverrijkt dieet. Afdeling Diëtetiek 00 Energie en eiwitverrijkt dieet Afdeling Diëtetiek Wanneer is een energie- en eiwitverrijkt dieet nodig? Een energie- en eiwitverrijkt dieet is bestemd voor mensen met een te laag lichaamsgewicht of

Nadere informatie

Valpreventie. Beter voor elkaar

Valpreventie. Beter voor elkaar Valpreventie Beter voor elkaar Inleiding Deze folder geeft u informatie over valrisico s en welke maatregelen u kunt nemen om vallen te voorkomen. Wat zijn valrisico s? Het risico op vallen is bij de één

Nadere informatie

Diëtetiek. Ondervoeding, wat doen we eraan. Afdeling: Onderwerp:

Diëtetiek. Ondervoeding, wat doen we eraan. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Diëtetiek 1 in het Ikazia Ziekenhuis? Bij het horen van ondervoeding zullen veel mensen denken aan ontwikkelingslanden. Toch komt ondervoeding ook in het welvarende Nederland voor

Nadere informatie

Ouderen in het ziekenhuis. Tips om lichamelijk en geestelijke achteruitgang te voorkomen.

Ouderen in het ziekenhuis. Tips om lichamelijk en geestelijke achteruitgang te voorkomen. Ouderen in het ziekenhuis. om lichamelijk en geestelijke achteruitgang te voorkomen. Inleiding Uit onderzoek blijkt dat sommige ouderen (> 70 jaar) tijdens een ziekenhuisopname achteruit gaan in functioneren.

Nadere informatie

Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen?

Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen? Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen? Hoeveel procent van Nederland is ouder dan 65 jaar? A 11 % B 5 % C 42% Hoeveel wonen er zelfstandig A. 50% van de 70 jaar en ouder B. 83 % van de 70 jaar

Nadere informatie

Ondervoeding door ziekte bij kinderen

Ondervoeding door ziekte bij kinderen Kindergeneeskunde i Ondervoeding door ziekte bij kinderen Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Algemeen Door ziekte eet uw kind (tijdelijk) minder of niet. Hierdoor krijgt uw kind mogelijk te weinig

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij misselijkheid

Voedingsadviezen bij misselijkheid Voedingsadviezen bij misselijkheid Ziekenhuis Gelderse Vallei 2 Als gevolg van diverse behandelingen bij kanker kunnen klachten ontstaan die het eten en drinken bemoeilijken. Een veel voorkomende klacht

Nadere informatie

Dienst geriatrie Gevecht tegen ondervoeding. Informatiebrochure voor de patiënt en de familie

Dienst geriatrie Gevecht tegen ondervoeding. Informatiebrochure voor de patiënt en de familie Dienst geriatrie Gevecht tegen ondervoeding Informatiebrochure voor de patiënt en de familie INLEIDING Met ouder worden veranderen uw dagelijkse activiteiten en gewoonten. Het is niet altijd eenvoudig

Nadere informatie

Ouderen in het Jeroen Bosch Ziekenhuis

Ouderen in het Jeroen Bosch Ziekenhuis Algemeen Ouderen in het Jeroen Bosch Ziekenhuis Inleiding Binnenkort wordt u opgenomen in het Jeroen Bosch Ziekenhuis. Het kan ook zijn dat u onverwacht bent opgenomen in het ziekenhuis. De arts heeft

Nadere informatie

Ondervoeding, wat doen we eraan Diëtetiek

Ondervoeding, wat doen we eraan Diëtetiek Ondervoeding, wat doen we eraan Diëtetiek Beter voor elkaar 2 Ondervoeding, wat doen we eraan in het Ikazia Ziekenhuis? Bij het horen van ondervoeding zullen veel mensen denken aan ontwikkelingslanden.

Nadere informatie

H Ouderen in het ziekenhuis

H Ouderen in het ziekenhuis H.40045.1017 Ouderen in het ziekenhuis Inleiding Uit onderzoek blijkt dat sommige ouderen (> 70 jaar) tijdens een ziekenhuisopname achteruit gaan in hun functioneren. Zij hebben een verhoogd risico op

Nadere informatie

Opname op de Geriatrie Trauma Unit

Opname op de Geriatrie Trauma Unit Opname op de Geriatrie Trauma Unit na een gebroken heup Hoofddorp U bent in ons ziekenhuis opgenomen op de Geriatrie Trauma Unit (GTU), omdat u uw heup gebroken heeft. In deze folder staat algemene informatie

Nadere informatie

Gewichtstoename bij behandeling van kanker

Gewichtstoename bij behandeling van kanker Gewichtstoename bij behandeling van kanker Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Inleiding U bent tijdens uw behandelingen tegen kanker ongewenst in gewicht aangekomen. In deze

Nadere informatie

Algemeen. Patiënteninformatie. Doorliggen. Voorkomen en behandelen. Slingeland Ziekenhuis

Algemeen. Patiënteninformatie. Doorliggen. Voorkomen en behandelen. Slingeland Ziekenhuis Algemeen Doorliggen i Patiënteninformatie Voorkomen en behandelen Slingeland Ziekenhuis Wat is doorliggen (decubitus) Een doorligplek is een plek waar de huid beschadigd is of beschadigd dreigt te gaan.

Nadere informatie

Voeding bij ziekte en herstel

Voeding bij ziekte en herstel Diëtetiek Voeding bij ziekte en herstel i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Inleiding Als u ziek bent, is de kans groot dat u gewicht verliest. Dat komt doordat het lichaam meer energie en voedingsstoffen

Nadere informatie

Ondervoeding, wat doen we eraan

Ondervoeding, wat doen we eraan Afdeling: Onderwerp: Diëtetiek Ondervoeding, wat doen we eraan 1 ? Bij het horen van ondervoeding zullen veel mensen denken aan ontwikkelingslanden. Toch komt ondervoeding ook in het welvarende Nederland

Nadere informatie