Introductie Kleurbeheer
Heb ik kleurbeheer nodig? Als uiteindelijke resultaat niet belangrijk is: Nee Als je genoeg tijd en geld hebt voor meerdere afdrukken: Nee Als het je niet uitmaakt hoe een ander je afbeelding ziet: Nee In alle andere gevallen: Ja! Je kennis van bepaalt de voorspelbaarheid van je uiteindelijke resultaat. En als JIJ wil bepalen wat het eindresultaat is heb je kleurbeheer nodig.
Is kleurbeheer moeilijk? Kleurbeheer is enorm moeilijk en enorm uitgebreid als je alles wil weten of begrijpen Maar je hoeft niet alles te weten of te gebruiken Als je het eenmaal onder de knie hebt, is het heel eenvoudig Analogie naar Analoog: Film : Velvia, Sensia 100, Kodak E100G, Ectachrome Papier : Illford of Kodak, Bariet? HahneMühle Verwerking : Temperatuur, Concentraties Met begrip van kleurbeheer is het reproduceren van constante kleuren kinderspel t.o.v. Analoog ontwikkelen.
Digitaal is toch zo makkelijk Waarom zo moeilijk doen?
Waarom moeilijk doen... Elk in- of uitvoerapparaat heeft zijn eigen methode Camera registreert licht Beeldscherm produceert licht Printer bouwt een beeld op met inkt Fotolab bouwt een afbeelding op met lagen Een correcte en betrouwbare vertaling tussen verschillende methodes = Kleurbeheer
De toren van Babel Camera: Engels (Cockney, Celtic, Scottish) Beeldscherm: Nederlands (Limburgs, Brabants, Fries) met subdialecten Printer: Duits (Beiers, Hochdeutsch, Schwäbisch) met subdialecten Afdrukcentrale: Frans Om elkaar te begrijpen zul je eerst standaard talen moeten afspreken en daarna woordenboeken gebruiken
Vertaalprobleem
Kalibreren = Standaard taal Elk beeldscherm is anders afgesteld (dialect) Elke printer is anders afgesteld (dialect) Elke papiersoort is anders De oplossing: een standaard taal leren. Kaliberen. Pas vanuit een standaard taal kun je gaan vertalen.
Ieder zijn eigen taal In een omgeving waarin je kleurbeheer toepast heeft elk (in- en uitvoerapparaat) apparaat zijn eigen Profiel nodig Schermprofiel: via Kalibreren Printer: standaard van fabrikant, of nog beter: een maatwerk profiel (kalibreren) Fotolab: de betere laboratoria hebben eigen profielen
Waar komen profielen vandaan? Cameraprofiel: standaard in sofware fabrikant (Canon/Nikon/etc) of bijv. Adobe Fotolab: een goed lab stelt eigen profielen beschikbaar. De rest: srgb of argb Check de website. Beeldscherm: zelf kalibreren Printer: fabrikant of laten kalibreren
Probleem vereenvoudigd Cameraprofiel Cameraprofiel Schermprofiel Schermprofiel Fotolab Fotolab profiel profiel Printerprofiel Printerprofiel
Vertalen: standaard profielen De internationale standaarden zijn de woordenboeken van kleurbeheer srgb (IEC61966-2.1) of srgb AdobeRGB of argb ProPhoto RGB
Vertalen: standaard profielen Cameraprofiel Cameraprofiel Schermprofiel Schermprofiel Standaardprofiel Standaardprofiel srgb argb ProPhoRGB Fotolab Fotolab profiel profiel Printerprofiel Printerprofiel
Waar komen profielen vandaan? Standaard profielen: Windows/OSX PhotoShop Colormanaged Software
Scherm Kalibreren Software Adobe Gamma Internet voorbeelden Alleen Scherminstellingen Hardware Pantone Huey Spyder Gretag MacBeth (demo) Twee stappen: Scherminstellingen Aanmaken profiel
Printer Kalibreren Printer http://www.marc-en-ciel.be Stel je scherm nooit af op je printer
Vertalen via standaard profielen Cameraprofiel Cameraprofiel Schermprofiel Schermprofiel Standaardprofiel Standaardprofiel Fotolab Fotolab profiel profiel Printerprofiel Printerprofiel
Welk standaard kleurprofiel? Nb. Top-schermen geven 95% van argb weer
Kies je standaard workflow Eenvoudig: Alles in srgb Kwaliteit mogelijk minder Kwaliteit: argb Workflow complexer Zo sterk als de zwakste schakel Freaks met Lightroom: ProPhoto RGB
Een srgb workflow Camera: Raw en srgb instellen bij RAW-verwerking JPG in srgb Bewerken in srgb Afdrukken in srgb
Een srgb workflow Edit Color Settings of (CTRL-SHIFT-K)
Een argb workflow Camera: Raw en argb instellen bij RAW-verwerking JPG in argb Bewerken in argb Afdrukken in argb Converteren naar srgb voor internet
Een argb workflow Edit Color Settings of (CTRL-SHIFT-K)
Het drama van Internet
Het drama van Internet Niet alle programma s werken met kleurbeheer Apple: in het algemeen Ja Windows: in het algemeen Nee Internet Explorer: Nee Windows Verkenner: Nee Firefox: Nee Firefox 3.0: Optioneel
Het drama van Internet Cameraprofiel Cameraprofiel Standaardprofiel Standaardprofiel Schermprofiel Schermprofiel Cameraprofiel Cameraprofiel Standaardprofiel Standaardprofiel Schermprofiel Schermprofiel
Kleurbeheer binnen Photoshop Controleer je Standaard instellingen Convert/assign Profile Convert = vertaal Vertalen van een arme taal naar een rijke taal levert niet meer woorden op Het babblefish probleem: herhaaldelijk vertalen verhoogd de ellende Assign = neem aan dat iets in een bepaalde taal is. Risico Proofen is voorspellen
Kleurbeheer in Photoshop Proofen is voorspellen Voorspel mijn afdruk
Kleurbeheer in Photoshop Proofen is voorspellen Voorspel een afbeelding zonder kleurbeheer
Kleurbeheer in Photoshop Voorspel hoe iemand zonder kleurbeheer de afbeelding ziet
Kleurbeheer binnen Elements Onvoorspelbaar Eenvoudig srgb Kwaliteit argb Keuze CTRL-SHIFT-K of Edit Color Settings Alleen standaard profielen Geen proofing
Kleurbeheer binnen Lightroom Alles in ProPhotoRGB Bij exporteren bepaal je waarvoor je exporteert Niet nadenken, als je de basiskennis hebt.
Kleurbeheer in Paintshop Beperkte implementatie van kleurbeheer Geen monitorprofielen (dus kalibreren is maar deels zinvol) Kan maar met één profiel werken. Dus mijn advies is srgb Geen proofing
Mijn advies Kalibreren is de basis Minimaal je scherm elke x weken Ook je printer bij zelfafdruk Kalibreren en kennis Vermindert frustratie is uiteindelijk goedkoop Investeer in kennis over kleurbeheer Gezamenlijke aanschaf Kalibreertool?
Nuttige links Links in het Nederlands: http://www.marc-en-ciel.be http://www.marc-en-ciel.be/pdf/kleurbeheer/fotografie/wat_is_kleurbeheer.pdf http://www.marc-en-ciel.be/pdf/kleurbeheer/fotografie/kleurbeheren.pdf http://www.marc-en-ciel.be/pdf/kleurbeheer/drukwerk/colormanagement_roadbook.pdf Links in het Engelands: http://www.adobe.com/digitalimag/pdfs/color_managed_raw_workflow.pdf