Deurbeslag en Normen Wist u dat er voor deurbeslag ook normen bestaan. Nee? HAFI Benelux wil u graag nader informeren. In het Bouwbesluit (2012) staan erg veel regels en normen die begrijpelijk niet iedereen kent. Zaken over brandveiligheid, brandwerendheid (o.a. deuren) en 3 minuten inbraakwerendheid is wel bij velen bekend. Maar wist u dat er voor het normale "deurbeslag" (deurkruk met rozet, kort- of langschild) ook een norm bestaat? nl.; de EN-1906 Daarbij zijn er voor het "hang- en sluitwerk en het deurbeslag" ook normen voor "Nood-, Paniek/Vluchtdeuren" nl.; de EN-179 en EN-1125 Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen > is straks uw eigen verantwoordelijkheid? Vanaf 1 januari 2018 is er geen bouwtoezicht meer die controleerd, maar gaat via interne of externe kwaliteitborgers. U (de marktpartijen) bent dan zelf verantwoordelijk voor de kwaliteitsbewaking en of het project aan de wettelijke eisen voldoet! HAFI Benelux informeert u over de geldende en advies 'normen' die er voor het 'deurbeslag' (voor toepassing op normale, brandwerende en nood- en paniek-/vluchtdeuren) zijn. Als deurbeslag en hang- en sluitwerkspecialist geven wij u per project graag advies voor het juist toepassen van deze normen. Aan de hand van uw projectgegevens adviseren wij over de juiste "gebruiksfunctionaliteit" van de deur. Uw project wordt dan voorzien van hoogwaardige producten, die de kwaliteitscontroles voor gebruik en normen probleemloos doorstaan. Bent u straks verantwoordelijk voor het niet juist toepassen van deze normen? (het niet toepassen kan zelfs leiden tot het plegen van een economisch delict) HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 1 van 10
Norm voor 'normaal' deurbeslag - NEN-EN 1906:2012 (DIN EN 1906:2012) U ziet ze ook wel regelmatig: een vlakke- of profieldeur met afhangende deurkruk. Soms functioneert het nog met het insteekslot, maar dikwijls kun je zo'n deur gewoon open duwen. Als we het dan over 'kwaliteit en estethiek' hebben, nemen wij aan dat u dit voor uw project niet acceptabel vindt. HAFI Beschläge vindt dit ook niet acceptabel en produceert daarvoor roestvast staal gecertificeerd deurbeslag. In de Europese Norm EN-1906:2012 worden kwaliteitseisen voor deurbeslag aangegeven. Eisen en beproevingsmethoden voor deurklinken en knoppen worden in deze norm, DIN EN 1906 of NEN-EN 1906, beschreven en zijn ingedeeld in 4 klassen. Vanaf 2003 is de NEN-EN 1906 al rechtsgeldig en de laatst gewijzigde versie is van 2012. Veel HAFI producten zijn al volgens de uitgave EN-1906:2012 getest en gecertificeerd. Om de verschillende kwaliteiten in klassen en uitvoeringen goed en duidelijk te kunnen onderscheiden, heeft men hiervoor een "classificatiesleutel" als kwaliteitsniveau vastgelegd. Aan de hand van zo'n classificatiesleutel kunt u in een besteksomschrijving al een gewenste kwaliteit aangeven. U kunt zo bij de keuze bepaling, aankoop of op de bouwplaats bepalen/controleren welke kwaliteit u wenst c.q. ontvangen heeft! HAFI Benelux adviseert u aan de hand van deze norm graag voor een juiste "gebruiksfunctionalteit" van uw deuren. zie op de volgende pagina's enkele specifieke eisen uit de norm. HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 2 van 10
Norm: EN 1906:2012 - uitleg van de classificatiesleutel voor deurbeslag Classificatiesleutel klassen codes Betekenis van de klassen 1e pos. 2e pos. Gebruikersklasse Levensduur constructie 1 t/m 4 6 of 7 1 = woningbouw (test met trekkracht van 300 N) 2 = hoogwaardige woningbouw / kleine kantoren, bijv. 20-25 personen (test met trekkracht van 500 N) 3 = utiliteitsbouw, kantoren en openbare gebouwen (test met trekkracht van 800 N) 4 = utiliteitsbouw, met zeer intensief gebruik (test met trekkracht van 1000 N) 6 = 100.000 bewegingscycli 7 = 200.000 bewegingscycli 7* = 1.000.000 bewegingscycli!! 3e pos. 4e pos. 5e pos. Deurmassa Brandvertragendheid Veiligheid - 0 t/m D1 0 of 1 wordt niet geclassificeerd 0 = niet toegstaan op brand- en rookwerende deuren A = toegestaan op rookwerende deuren A1 = toegestaan op rookwerende deuren, met 200.000 bewegingscycli en getest op een proefdeur B = toegestaan op rook- en brandwerende deuren B1 = toegestaan op rook- en brandwerende deuren, met 200.000 bewegingscycli en getest op een proefdeur C = toegestaan op rook- en brandwerende deuren, met brandwerende voorzieningen in schild, kruk- en sleutelrozet C1 = toegestaan op rook- en brandwerende deuren, met brandwerende voorzieningen in schild, kruk- en sleutelrozet, met 200.000 bewegingscycli en getest op een proefdeur D = toegestaan op rook- en brandwerende deuren, met brandwerende voorzieningen in deurkrukkern en deurkruk/knop D1 = toegestaan op rook- en brandwerende deuren, met brandwerende voorzieningen in deurkrukkern en deurkruk/knop, met 200.000 bewegingscycli en getest op een proefdeur 0 = voor normale doeleinden 6e pos. Corrosiebestendigheid 0 t/m 5 1 = voor veiligheidseisen 0 = geen vastgelegde corrosiebestendigheid 1 = geringe corrosiebestendigheid 2 = matige corrosiebestendigheid 3 = hoge corrosiebestendigheid 4 = zeer hoge corrosiebestendigheid 5 = extreem hoge corrosiebestendigheid HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 3 van 10
Norm: EN 1906:2012 - uitleg van de classificatiesleutel voor deurbeslag 7e pos. Inbraakwerendheid 0 t/ m 4 8e pos. Uitvoeringstype A, B of U 0 = niet inbraakwerend 1 = gering inbraakwerend 2 = matig inbraakwerend 3 = sterk inbraakwerend 4 = extreem inbraakwerend A = met veerondersteuning B = met voorgespannen veer (optie: deurkruk altijd terug in nul stand) U = zonder veer Voorbeelden: * is met > 1.000.000 bewegingscycli Voor u belangrijke posities in de classificatiesleutel om te vergelijken: 1e Pos. is de gebruikersklasse, 1 t/m 4 2e Pos. 4e Pos. is levensduur constructie, 6 of 7. Met 7* is 5x boven de max. norm is brandvertragenheid, per 2012 van 0 t/m D1 6e Pos. corrosiebestendigheid, per 2012 0 t/m 5 (was 0 t/m 4) HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 4 van 10
Norm voor deurbeslag - NEN EN 1906 (DIN EN 1906) HAFI levert de volgende gecertificeerde deurbeslag series: Klasse 4 (is 4/7*) met > 1.000.000 Premium Design Line 5 speciale modellen met o.a. de designers bewegingscycli COOP HIMMELB(L)AU Jean-Michell Wilmotte Klasse 4 (is 4/7*) met > 1.000.000 Public Line 30 modellen voor uitiliteitsbouw met bewegingscycli zeer intensief gebruik ook in 4/7 met 200.000 Klasse 3 met 200.000 Business Line 21 modellen voor utiliteitsbouw / kantoren bewegingscycli Klasse 2 met 100.000 Privat Line 15 modellen voor de woningbouw bewegingscycli of kleine kantoren, bijv. 20-25 personen (deze klasse is niet gecertificeerd) Klasse 1 met 100.000 bewegingscycli levert HAFI niet (vergelijkt u maar eens vermeldingen op andere producten) Voor de verder op vermelde normen EN-179 en EN-1125 heeft HAFI gecertificeerde modellen t.w.; > 16 stuks voor normale deuren > 25 stuks voor profieldeuren HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 5 van 10
Brandveiligheid en Vluchtwegen In het 'nieuwe' bouwbesluit van 2012 zijn behoorlijk wat wijzigingen aangebracht voor de brandveiligheid van een gebouw. Hoofdzakelijk betreft het compartimenteringen en brandscheidingen, brandinstallaties (bijv. sprinklers) en diverse beschermde vluchtwegen. Wij houden ons vanuit het deurbeslag maar op de brandscheidingen, de u wel bekende 30 en 60 minuten brandwerende deuren/elementen. Echter in de huidige bouw komen oplossingen van 90 of 120 minuten brandwerend ook al voor (o.a. hoogbouw). Brandwerende deuren/elementen kunnen in Nederland nog getest worden volgens de NEN 6069, maar men ziet al meer en meer dat er getest wordt volgens de NEN-EN 1634-1 en 2 (of zelfs al de NEN-EN 1634-3, is meer voor de deur i.c.m. rook). Bij de NEN 6069 hoort ook nog de BRL 3241 waarin voor vluchtdeurbeslag al temperaturen (140 of 180 ) voor deurbeslag worden aangegeven. Worden de brandwerende deuren getest volgens de Europese norm EN 1634-1 en 2, wordt er ook brandwerend deurbeslag toegepast. In het betreffende 'deurattest' wordt dit vastgelegd en kan in de praktijk alleen maar met 'gecertificeerd' brandwerendbeslag worden uitgevoerd. Per 01.11.2016 is de nieuwe norm EN 16034 al bruikbaar (brandwerende elementen met CE-markering) en wordt per 01.11.2019 rechtsgeldig! Het brandwerende deurbeslag wordt getest en gecertificeerd volgens o.a. de norm DIN 18273 FS. Deze norm geeft de diverse eisen waaraan het beslag moet voldoen aan, o.a. een 9 mm vierkantstift. Dit komt weer voort uit de voorgeschreven norm voor rook- en brandwerende insteeksloten' de DIN 18250. Hierin moet het slot voorzien zijn van een 9 mm tuimelaar! HAFI Beschläge brandwerend deurbeslag voldoet aan de DIN 18273 FS en aan de EN 1906 in klasse 4. Hiermee bieden wij u 'kwaliteits' oplossingen, uw toegepaste product is dubbel gecertificeerd. Daar vluchtwegen meestal brandwerend zijn, wordt het beslag/sluitingen alleen in een brandwerende uitvoering geproduceerd! zie de volgende pagina's. HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 6 van 10
Vluchtwegen: Normen voor 'Nooddeuren' met NEN-EN 179 In het bouwbesluit 2012 wordt er o.a. gesproken over beschermde, extra beschermde en veiligheidsvluchtroutes, waarbij de deuren in deze vluchtroutes aan diverse normen moeten voldoen. Voor deze vluchtwegen zijn er twee uitvoeringen t.w. 'Nooddeur' en een 'Paniek/Vluchtdeur. Verlaten in nood? Nood(situaties), er is sprake van nood als er geen paniek ontstaat in gevaarlijke situaties. Dat is veelal bij een kleine groep personen die met het gebouw bekend zijn en weten waar de nooduitgangen zich bevinden. Als het goed is, krijgen deze personen hierover uitleg van hun werkgever. Uiteraard moeten deze deuren ook zonder losse onderdelen met één handbeweging te openen zijn! Begripsbepaling in Bouwbesluit: Nooddeur, deur die uitsluitend bestemd is om te vluchten NEN-EN 179, Sluitingen voor nooduitgangen met deurkruk of een drukplaat (Bouwbesluit 2012 advies vanaf > 37 personen in art. 6.25) Bij nooddeuren moeten de producten minimaal voldoen aan : > bediening door een ' vrij beweegbare' deurkruk, greep of duwplaat > de deurkruk een ' U-model' vorm heeft, waarin het testblok moet passen! > de producten een duurtest hebben ondergaan > deurafmeting max. 1320x2520 mm en 200kg, groter dan speciaal testen (kruk min. 40 mm teruggebogen!) De norm alleen kan functioneren met toepassing van de juiste paniek-insteeksloten of paniek-meerpuntssluitingen!! Geheel voorzien van markering. Nooddeur moet een 'vrije doorgang' hebben van 850 mm! (bij dubbele deuren weleens ongelijke breedtes noodzakelijk!) HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 7 van 10
Vluchtwegtechniek: NORMEN voor 'Paniekdeuren' met NEN-EN 1125 In het bouwbesluit 2012 wordt er o.a. gesproken over beschermde, extra beschermde en veiligheidsvluchtroutes, waarbij de deuren in deze vluchtroutes aan diverse normen moeten voldoen. Voor deze vluchtwegen zijn er twee uitvoeringen t.w. 'Nooddeur' en een 'Paniek/Vluchtdeur. Vluchten in paniek? Paniek(situaties), is een reactie van een grote groep personen in een voor hen onbekende omgeving (bijv. openbare ruimte, groot kantoorgebouw, bioscoop enz.). In zo'n geval moeten personen eenvoudig de paniek/vluchtdeur kunnen vinden, maar vooral vrij kunnen bedienen. Deze deuren moeten zonder losse onderdelen in één handbeweging te openen zijn! Begripsbepaling in Bouwbesluit: Wordt niet specifiek genoemd, maar komt overal voor bij vluchtroutes. NEN-EN 1125, Panieksluitingen voor vluchtdeuren met een horizontale bedieningsstang voor gebruik bij vluchtroutes (Bouwbesluit 2012 verplicht vanaf > 100 personen in art. 6.25, mag ook bij minder) Bij paniek/vluchtdeuren moeten de producten minimaal voldoen aan : > bediening door horizontale stang/balk (Pushbar of Touchbar, is duwstang of duwbalk) > deze moet minimaal 60% van de deurbreedte bestrijken > maximaal met 220 N zijdelingse druk te openen zijn > deurafmeting max. 1320x2520 mm en 200kg, groter dan speciaal testen De norm alleen kan functioneren met toepassing van de juiste paniek-insteeksloten of paniek-meerpuntssluitingen!! Geheel voorzien van markering. Paniek/vluchtdeur moet een 'vrije doorgang' hebben van 850 mm! (bij dubbele deuren weleens ongelijke breedtes noodzakelijk!) HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 8 van 10
Bij deze norm komen de eisen deels overeen met die van de EN 1906, maar hier heeft men dan een 10-cijferige classificatiesleutel Classificatiesleutel klassen codes Betekenis van de klassen (NEN-EN 179 art. 7) 1e pos. 2e pos. 3e pos. Gebruiksfrequentie Levensduur constructie Deurmassa 3 6 of 7 5, 6 of 7 3 = hier is er maar één, de hoogste gebruiksfrequentie 6 = 100.000 bewegingscycli 7 = 200.000 bewegingscycli 5 = tot 100 kg. 6 = tot 200 kg. 7 = meer als 200 kg. 4e pos. Voor toepassing op 0, A en B 0 = niet toegestaan op rook- en brandwerende deuren rook- en brandwerende A = toegestaan op rookwerende deuren, op basis van B.1 deuren B = toegestaan op rook- en brandwerende deuren, op basis van een test volgens EN 1634-1 5e pos. Persoonlijke- 1 elke "nooduitgangssluiting" moet voldoen aan een kritische veiligheidsfunctie, 6e pos. 7e pos. bescherming Corrosiebestendigheid Inbraakwerendheid 3 en 4 2 t/m 5 daarom wordt hier de hoogste klasse aangehouden. 3 = 96 uur (hoge corrosiebestendigheid) 4 = 240 uur (zeer hoge corrosiebestendigheid) 2 = 1000 N 3 = 2000 N 4 = 3000 N 5 = 5000 N 8e pos. Max. voorstaande maat 1 of 2 1 = tot 150 mm (deze klasse geldt alleen voor bedieningstype A) 9e pos. 10e pos. van kruk of drukplaat Bedieningstype Toepasbaar bij A of B A t/m D 2 = tot 100 mm A = Nooduitgangssluiting met "deurkruk" bediening B = Nooduitgangssluiting met "drukplaat" bediening A = naar buiten-draaiende 1 of 2 vleugelige vluchtdeuren, in loopdeur of vaste deur B = naar buiten-draaiende 1 vleugelige vluchtdeur C = naar buiten-draaiende 2 vleugelige vluchtdeuren, alleen de vaste deur D = naar binnen -draaiende 1 vleugelige vluchtdeur Voorbeeld classificering: NORM: NEN-EN 179:2008, sluitingen voor 'Nooddeuren' dm.v. deurkruk of drukplaat Maximale afmetingen van een "Nooddeur" is 2520 mm (h.) x 1320 mm (br.) en 200 kg deurgewicht. > will men boven deze afmetingen moet men per fabrikant speciaal testen HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 9 van 10
NORM: NEN-EN 1125:2008, sluitingen voor 'Paniek/vluchtdeuren' dm.v. een horizontale balk Bij de norm EN 1125 gelden dezelfde specificaties bij de EN 179, echter met een paar kleine aanpassingen of opmerkingen t.w.; Classificatiesleutel klassen codes Betekenis van de klassen (NEN-EN 179 art. 7) 1e pos. Gebruiksfrequentie 3 idem met als voorbeeld opmerking: Deuren die toegang geven van fabrieken, ziekenhuizen, scholen, overige gebouwen enz. en door veel personen gebruikt worden, welke ook nog doorgangbelemmerende zaken meedragen. 4e pos. Voor toepassing op rook- en brandwerende deuren 0, A en B opmerking: zie bijlage B welke aanvullende eisen aangeeft voor de panieksluiting 7e pos. Inbraakwerendheid 2 t/m 5 opmerking: Panieksluitingen zijn hoofdzakelijk voorzien voor deuren die aan de binnenzijde bediend worden. De inbraakwerendheid komt t.o.v. de vluchtweg voor personen op de tweede plaats!! 9e pos. Bedieningstype A of B 10e pos. Toepasbaar bij A, B en C A = Panieksluiting met "duwstang - Pushbar" bediening B = Panieksluiting met "duwbalk - Touchbar" bediening Deuren met een duwstang/balk draaien altijd naar buiten!! A = 1 of 2 vleugelige vluchtdeuren, in loopdeur of vaste deur B = 1 vleugelige vluchtdeur C = 2 vleugelige vluchtdeuren, alleen de vaste deur Voorbeeld classificering: Maximale afmetingen van een "Paniek/vluchtdeur" is 2520 mm (h.) x 1320 mm (br.) en 200 kg deurgrwicht. > will men boven deze afmetingen moet men per fabrikant speciaal testen HAFI Benenlux info Normen 2016-11.xlsx pag. 10 van 10