Sint-Martinuscollege Overijse kwaliteitsonderwijs in eigen streek! www.smo-vzw.be
Welkom! Het Sint-Martinuscollege is een school op mensenmaat die kwaliteitsonderwijs aanbiedt in het hart van de Druivenstreek, in Overijse. Dankzij onze brede waaier van studierichtingen in het ASO, het BSO en het TSO zijn wij ervan overtuigd dat leerlingen op onze school snel een thuis vinden. Kies je voor onze school, dan wensen we je alvast een fijne start en een leerrijke schooltijd! Het Sint-Martinuscollege Overijse is een christelijk geïnspireerde school met een grote openheid voor iedereen die zijn steentje bijdraagt aan een positieve wereld. Onze school stelt zich tot taak om kwaliteitsonderwijs te bieden aan jongeren uit de Druivenstreek. Daarom kiezen we er bewust voor om in deze snel veranderende samenleving onze waarden centraal te plaatsen: openheid, respect, solidariteit, vriendschap, gezondheid en milieu. staat borg voor een krachtige leer- en leefgemeenschap: niet alleen worden onze leerlingen goed begeleid in hun studie- en beroepskeuze, ze krijgen ook de kans om in wederzijds vertrouwen te leren samenleven. Onze school is een spiegel van de samenleving en haalt het beste uit haar leerlingen: we bieden een thuis aan leerlingen uit het ASO, het BSO en het TSO. beschikt over twee campussen in een prachtig kader: meer dan 3,5 hectare groen omringt onze school. Dit biedt onze leerlingen heel wat kansen om te ontspannen, te sporten en tot rust te komen. is met fiets en bus vlot bereikbaar. De eerste en tweede graad zijn gevestigd op de Waversesteenweg (campus Lipsius), de derde graad op de Brusselsesteenweg (campus Nahon). Nuttige adressen 1 e graad Waversesteenweg 96 3090 Overijse 02 687 82 46 1egraad@smo-vzw.be 2 e graad Waversesteenweg 96 3090 Overijse 02 687 72 70 2egraad@smo-vzw.be 3 e graad Brusselsesteenweg 147 3090 Overijse 02 687 74 83 3egraad@smo-vzw.be 2
Het leven zoals het is op het Sint-Martinuscollege Dagindeling van de eerste graad 8.10 u. eerste lesuur 9.00 u. tweede lesuur 9.50 u. 10.10 u. speeltijd 10.10 u. derde lesuur 11.00 u. vierde lesuur 11.50 u. 12.40 u. middagpauze en speeltijd 12.40 u. vijfde lesuur 13.30 u. zesde lesuur 14.20 u. 14.35 u. speeltijd 14.35 u. zevende lesuur 15.25 u. einde van de lesdag, mogelijkheid tot inhaalles De dagindeling van de tweede en derde graad vindt u op onze website: www.smo-vzw.be Middagpauze In iedere graad wordt er tijdens de middagpauze gesport. In de eerste graad worden er, in het kader van de Gelijke Onderwijs- Kansen, boeiende en leerrijke activiteiten georganiseerd: film, taalles, quiz, Elke campus beschikt over een eigen bibliotheek waar de nadruk op het betere (jeugd-) boek ligt en waar leerlingen meermaals per week boeken kunnen lezen of ontlenen. Tijdens de middagpauze of op afspraak na schooltijd kunnen leerlingen terecht in een mediaklas om digitaal te leren. 3
Ons pedagogisch project Een christelijke school We halen onze inspiratie uit het leven van Jezus van Nazareth. Vriendschap en respect, eerlijkheid en betrouwbaarheid zijn waarden die we centraal stellen in ons denken en doen. We zijn ervan overtuigd dat onze wereld en onze school in het bijzonder met zijn manier van leven een betere plaats kan worden. Een verhaal dat door iedereen gerespecteerd kan worden. We luisteren niet alleen bij de grote kerkelijke momenten naar zijn boodschap. Samen met de leerlingen staan we ook stil bij wat het gewone leven overstijgt, in een ochtendbezinning of gebedsviering. Tijdens de bezinningsdagen in het zesde jaar proberen we meer diepgang te geven aan het leven. Sint-Martinus is eveneens een bron van inspiratie. Hij gaf de helft van zijn mantel weg aan bedelaars. Hij motiveert ons ook vandaag nog tot grotere solidariteit met de anderen. Zo zetten we ons in voor initiatieven als Bond zonder Naam, de Damiaanactie en Orper (straatkinderen in Kinshasa). 4 Kennis verwerven en verwerken Onze school streeft ernaar dat leerlingen zich ontwikkelen tot positief ingestelde, zelfstandige jonge mensen. Onze leerkrachten motiveren hen om zichzelf te ontdekken, hun grenzen te leren kennen én te verleggen. Onze school houdt rekening met de verschillen tussen leerlingen: de één heeft een talent voor Latijn, een ander voor wiskunde of voor informatica. Ook al zit hun talent vandaag nog diepverborgen en zijn jongeren soms onzeker: samen halen we er het beste uit. Vriendschap centraal Jongeren brengen veel tijd op school door. Daarom besteden we veel aandacht aan de klassfeer en aan een positief schoolklimaat. Door klasactiviteiten en het engagement van de leerkrachten ervaren jongeren hoe bevrijdend en respectvol samenwerken en samenleven kan zijn. Onze school investeert in het leren samenleven in wederzijds vertrouwen en in een grote openheid naar leerlingen en hun ouders. Kritisch én verantwoordelijk Wij willen onze leerlingen uitdagen om op te groeien tot kritische volwassenen. Jongeren leren kiezen voor het echte, voor waarheid, voor soberheid. We geven hen de vrijheid om eigen keuzes te maken en daar ook verantwoordelijkheid voor te dragen. Jongeren met zin voor verantwoordelijkheid kijken verder dan de eigen kring. Positief Vlaams Onze school is positief Vlaams: concreet betekent dit dat de voertaal op school het Nederlands is en dat we onze Vlaamse culturele eigenheid benadrukken in de ruime Europese en mondiale beschaving die onze school omringt.
Een lerende zorgzame inspirerende culturele bruisende sportieve school 5
Een lerende school De grote drie: ASO BSO TSO Breedbeeld 1e graad LIPSIUS Waversesteenweg 96 Tel. 02 687 82 46 Fax 02 687 93 07 1e jaar 1e leerjaar A (met Latijn of met steunvakken) 1e leerjaar B Het Sint-Martinuscollege is een spiegel van de samenleving: leerlingen van het ASO, het BSO en het TSO vinden bij ons een school waar ze welkom zijn. Dankzij deze brede kijk op onderwijs beschikken we over de kennis om leerlingen ten volle te begeleiden in het verkennen en ontplooien van hun talenten. Zo ontwikkelen onze leerlingen zich in wederzijds respect voor elkaars kennen en kunnen tot zelfstandige, kritische en sociaal geëngageerde leerlingen. Binnen onze school wordt er geen onderscheid gemaakt tussen de studievormen: iedere leerling is evenwaardig. Wél is de uitdaging en de aanpak anders. 2e jaar Handel Latijn 3e jaar & 4e jaar 5e jaar & 6e jaar 5e jaar & 6e jaar Moderne Wetenschappen 2e graad LIPSIUS Waversesteenweg 96 Tel. 02 687 72 70 Fax 02 687 93 07 Economie (4 of 5 uur wiskunde) Beroeps Algemeen secundair Humane Wetenschappen Latijn (4 of 5 uur wiskunde) Wetenschappen BVL (Kantoor - Verkoop / Verzorging - Voeding) 3e graad NAHON Brusselsesteenweg 147 Tel. 02 687 74 83 Fax 02 687 46 49 Economie - Mod. talen Kantoor - Verkoop (Office & Retail) Economie - Wiskunde 7e jaar Humane Wetenschappen Specialiteitsjaren (Beroeps) Kantooradministratie en gegevensbeheer Algemeen secundair Latijn - Mod. talen Latijn - Wiskunde Verkoop en Vertegenwoordiging Beroeps Kantoor - Verkoop (Office & Retail) Mod. talen - Wetenschappen 5e jaar & 6e jaar Mod. talen - Wiskunde Technisch Boekhouden - Informatica Technisch Handel Wetenschappen - Wiskunde Meer informatie over lessentabellen en vakinhouden vindt u op onze website: www.smo-vzw.be Handel 6
De eerste graad Het eerste leerjaar A Alle leerlingen van het eerste leerjaar A krijgen per week 32 lesuren, waarvan 27 in een gemeenschappelijk gedeelte. Daarnaast zijn er twee opties: Latijn: 4 uur Latijn en 1 uur sociale activiteiten/informatica; Steunvakken: 1 uur extra Nederlands, Frans en wiskunde, 1 uur sociale activiteiten en 1 uur informatica. Het eerste leerjaar B Leerlingen die in de loop van het basisonderwijs een leerachterstand hebben opgelopen of die minder belangstelling hebben voor algemene, theoretische vakken en zich willen voorbereiden op het beroepsonderwijs, kunnen terecht in het 1e leerjaar B. In dat leerjaar wordt getracht de leerachterstand weg te werken. Er wordt ook een ruimere initiatie in technologische activiteiten gegeven. Na een 1e leerjaar B kunnen de leerlingen naar het 1e leerjaar A of naar het beroepsvoorbereidend leerjaar overgaan. Het tweede leerjaar In het tweede leerjaar zijn er 4 keuzes: het beroepsvoorbereidend leerjaar, handel, Latijn of moderne wetenschappen. Het beroepsvoorbereidend leerjaar belicht twee studiegebieden: kantoor-verkoop en verzorging-voeding. In kantoor-verkoop maken de leerlingen kennis met wat er zich in de bedrijfswereld afspeelt: aankoop-verkoop, logistiek, reclame, promotie en administratie. De leerlingen leren typen en de basisvaardigheden ICT kennen. In verzorging-voeding leren ze over voeding en bereiden ze maaltijden. Tijdens de lessen personenzorg wordt er aandacht aan lichaamsverzorging besteed. In handel maken de leerlingen naast ICT kennis met IBEC (initiatie in bedrijfseconomie). In dit vak gaat het over kopen en verkopen, de handelaar en de verbruiker, de economische betekenis van de handel, de prijsvorming en de facturatie, de logistiek, de toeristische sector en de kantooromgeving. Latijn brengt de leerling via de studie van een verfijnd taalsysteem in contact met de waardevolle letterkunde en de beschaving van de Romeinse wereld. In deze lessen leren de leerlingen ook hoe die beschaving tot vandaag een sterke stempel op onze samenleving drukt. Ze lezen en bestuderen boeiende Latijnse teksten. Moderne wetenschappen verschaft inzicht in natuurkunde, laboratoriumwerk en economische problemen. Het vak sociaaleconomische initiatie (SEI) geeft een dieper inzicht in het leven en werken van mensen in een gezin, bedrijf, gemeente of land. In het vak wetenschappelijk werk staan proeven elektriciteit, schakelingen, geleiders, stroomsterkte op het programma. 7
Lessentabel Eerste leerjaar Tweede leerjaar 8 A Latijn A Steunvakken B BVL Handel Latijn Moderne Wetenschappen Godsdienst 2 2 2 2 2 2 2 Nederlands 5 5+1 6 5 5 4 5 Frans 4 4+1 2 3 4 4 4 Engels 2 2 2 Wiskunde 4 4+1 4 3 5 5 5 Aardrijkskunde 2 2 1 1 1 Natuurwetenschappen 2 2 2 2 Biologie 1 1 1 Geschiedenis 1 1 2 2 2 Maatschappelijke vorming 3 2 Lichamelijke opvoeding 2 2 2 2 2 2 2 Muzikale opvoeding 1 1 1 1 1 1 1 Plastische opvoeding 2 2 3 1 Techniek 2 2 6 2 2 2 Sociale activiteiten 2/3 1 1 Latijn 4 6 Informatica 1/3 1 Initiatie in administratie, retail en logistiek 2 Sociaal-economische initiatie 2 Wetenschappelijk werk 3 Initiatie in bedrijfseconomie 3 Dactylografie 2 Computervaardigheden 2 Personenzorg 2 Zorg voor voeding 3 Zorg voor Leef- en woonsituaties 2 TOTAAL 32 32 32 32 32 32 32 Voor lessentabellen en vakinhouden van de tweede en derde graad verwijzen we naar onze website: www.smo-vzw.be
De tweede graad ASO Naast de vakken uit de eerste graad komen er enkele nieuwe vakken bij zoals fysica, chemie, informatica en Duits (vierde jaar). Er bestaan vier richtingen waar de leerlingen naast de gemeenschappelijke vakken één of meer richtingsvakken krijgen: Humane wetenschappen met cultuur-en gedragswetenschappen (4 u. wiskunde), Wetenschappen met extra biologie, fysica, informatica en chemie (5 u. wiskunde), Latijn (4 of 5 u. wiskunde), Economie (4 of 5 u. wiskunde). BSO In kantoor ligt de nadruk op een flink pakket talen en op de vakken administratieve vorming, project algemene vakken en toegepaste informatica. TSO In handel hebben de leerlingen specifieke vakken als bedrijfseconomie en toegepaste informatica naast een belangrijk pakket talen en wiskunde. De derde graad In de derde graad wordt het studieaanbod nog verder uitgediept. In het ASO kunnen de leerlingen kiezen tussen 8 studierichtingen: economie-moderne talen, economie-wiskunde, humane wetenschappen, Latijn-moderne talen, Latijn-wiskunde, moderne talen-wetenschappen, moderne talen-wiskunde en wiskundewetenschappen. In het BSO wordt de studierichting kantoor met de keuzemodule klantendienst verder uitgewerkt. Na het 7e specialisatiejaar halen de leerlingen in kantooradministratie en gegevensbeheer of verkoop en vertegenwoordiging hun diploma secundair onderwijs. In het TSO hebben we twee afstudeerrichtingen: boekhouden-informatica en handel. 9
Leren leren: meer dan twee werkwoorden Goede studiebegeleiding is erg belangrijk. Daarom begeleiden we de leerlingen op verschillende manieren in het leren leren : een schema maken, plannen, vragen stellen, problemen formuleren, informatie opzoeken, controleren en verwerken. De leerkrachten brengen de juiste studiehoudingen aan: samenwerking, concentratie, stiptheid, nauwkeurigheid Ze hebben oog voor de manier waarop de leerlingen met de leerstof omgaan: ze helpen hen ontdekken welke leerstijl zij hebben en leren hen daar op een bekwame manier mee omgaan. Leerlingen die het moeilijk hebben bij het studeren, kunnen een beroep doen op extra hulp. In de eerste graad: wordt er geïnvesteerd in een leren-lerenen huiswerkklas. Na schooltijd leren leerlingen hier hun boekentas maken, hun werk plannen en verkennen ze manieren om leren nog krachtiger te maken; zijn er op dinsdag en donderdag na school inhaallessen voor wiskunde of taal (Nederlands, Frans en Latijn). Dat gebeurt op verzoek van de leerling of op aanraden van de vakleraar; is er dagelijks (behalve op woensdag) tot 17.00 u. avondstudie. In de tweede en de derde graad: worden er geen systematische inhaallessen meer voorzien. Leerkrachten zijn wel steeds bereid om specifieke vragen te beantwoorden en leerlingen bij te werken na een afwezigheid; is er dagelijks (behalve op woensdag) tot 17.00 u. avondstudie. Sterke lessen door ruimte voor techniek en informatica Moderne communicatiemiddelen doen hun intrede in het onderwijs. In onze school gebruiken we Smartschool (www.smartschool.be) als leer- en communicatieplatform. Hier vinden leerlingen en ouders extra informatie over de vakken en het schoolleven, worden opdrachten digitaal ingezonden en kan er met leerkrachten, secretariaat, directie en CLB gecommuniceerd worden. Onze school investeert jaarlijks in informaticalokalen en -apparatuur. In de eerste graad zorgen de twee technieklokalen voor een aangename en leerrijke kennismaking met het vak techniek. 10
Een zorgzame school De klassenleraar Deze leerkracht volgt de klas nauwgezet op en is het aanspreekpunt voor leerlingen, leerkrachten en ouders. In het eerste jaar heeft de klassenleraar een bijkomende opdracht: met zijn klas aan sociale activiteiten werken. Leerlingen leren samen leven in een toffe, vriendschappelijke sfeer, gezonde keuzes maken en risico s inschatten. Dankzij opdrachten leren ze zich weerbaar opstellen tegen pesten en groepsdruk. De leerlingenbegeleiding Interne leerlingenbegeleiders, directie en het Centrum voor Leerlingenbegeleiding (CLB) werken nauw samen aan de leeren leefzorg van de leerlingen. Dit team vergadert wekelijks om de problemen, de bekommernissen en de zorg te bespreken en af te stemmen op de leerling. We onderscheiden vier domeinen van zorg: begeleiding van het studiekeuze- en beroepskeuzeproces, begeleiding van het leren leren, opvang van leerlingen met socioemotionele problemen, begeleiding van leerlingen met een leerstoornis. Voor leerlingen met een erkende leer- of ontwikkelingsstoornis worden er in overleg met de leerling, ouders, leerkrachten en het CLB maatregelen genomen. Tijdens de proefwerken vangen we deze leerlingen op in een zorgklas. Het Vrij Centrum voor Leerlingenbegeleiding Leuven (VCLB) Twee CLB-ankers staan in voor de begeleiding van onze leerlingen. Ze zijn te bereiken via de school of het CLB Leuven: Karel van Lotharingenstraat 5, 3000 Leuven info@vclbleuven.be tel. 016 28 24 00. De relatie met de ouders De school organiseert heel wat overlegmomenten tussen ouders en leerkrachten om over de leerprestatie van de leerling te spreken. Er is niet enkel het traditionele oudercontact doorheen het jaar, maar ook de mogelijkheid tot een persoonlijk gesprek met de klassenleraar bij het ophalen van het rapport (met Kerstmis, Pasen en op het einde van het schooljaar). De ontmoetingsmomenten Onthaaldagen in Vaalbeek (1e jaar) Groepsvormende activiteiten in Leuven (2e jaar) Ontmoetingsdag in Overijse (3e jaar) Tweedaagse in Villers-Sainte-Gertrude (4e jaar) Ontmoetingsdag in Bierbeek (5e jaar) Bezinning (6e jaar) Tijdens dergelijke ongedwongen momenten ontdekken leerlingen en leraren elkaar op een andere manier. Ook dit komt de zorg voor onze leerlingen ten goede. 11
Een culturele school Bouwen aan een rijke cultuur In onze school laten we jongeren kennismaken met verschillende vormen van cultuur: tentoonstellingen, film-, toneel- of muziekvoorstellingen. Leerlingen met muzikaal talent kunnen aansluiten bij het schoolconsort dat wekelijks oefent en in de Druivenstreek regelmatig het beste van zich laat horen. In de eerste graad is er een creatieve dag, in de tweede graad kunnen leerlingen deelnemen aan een vrij podium en in het zesde jaar worden de leerlingen jaarlijks uitgedaagd om een toneelstuk te brengen: de Cult. De wereld in de klas Bezoeken aan Antwerpen, Leuven, Brussel, Gent, brengen de wereld in de klas en zetten de theorie om naar de praktijk. Wallonië verkennen de leerlingen door verrassend leuke en leerrijke bezoeken aan Louvain-la- Neuve, Namen en Luik. Onze school bouwt actief aan de culturele bagage van de leerlingen: jaarlijks trekken alle leerlingen van het BSO samen op reis en gaan de leerlingen van het ASO naar Duitsland en Luxemburg (3e jaar), Polen of Italië (5e jaar), Parijs (6e jaar), 12
Een bruisende school De leerlingenraad In iedere graad is er een leerlingenraad die tal van activiteiten voor medeleerlingen organiseert zoals sportcompetities, een fuif, een Sinterklaasfeest, De leerlingenraad komt regelmatig samen om ideeën uit te werken en te discussiëren over het reilen en zeilen van de school. De ouderraad Onze school heeft een sterke ouderraad die bekommerd is om onze leerlingen. De ouderraad houdt de vinger aan de pols over het dagelijks leven op school, de veiligheid op weg naar school, zorgt voor een open communicatie tussen ouders en het directieteam en organiseert leerrijke of ontspannende activiteiten voor ouders. Bovendien ondersteunt ze ook heel wat acties op school: soep tijdens de olympiades, broodjes tijdens de Cult, De schoolraad In de schoolraad zetelt een afvaardiging van de leerkrachten, de ouderraad, de leerlingenraad, het schoolbestuur en de lokale gemeenschap. Een belangrijke taak van de schoolraad is op de hoogte blijven van wat er gebeurt op en rond de school. De raad geeft advies bij de strategische keuzes van de school. Een sportieve school Heel wat leerlingen nemen tijdens de middagpauze deel aan een minivoetbal- of trefbalcompetitie. Op de sportdag maken leerlingen kennis met sporten die niet (of onvoldoende) in de les lichamelijke opvoeding aan bod komen. Onze leerlingen meten zich met andere scholen in provinciale en nationale competities van de Stichting Vlaamse Schoolsport (SVS). Regelmatig behalen ze de hoogste scores. 13
an de Druivenstreek In het hart van de Druivenstreek Tervuren: 35 min. Vossem: 35 min. Eizer: 16 min. Jezus-Eik: 13 min. N4 Overijse N253 Neerijse, Loonbeek: 35 min. Huldenberg: 14 min. Hoeilaart: 18 min. Maleizen: 18 min. E411 N4 Ottenburg: 35 min. 14 N253 Tombeek: 14 min. Een groen domein Het Sint-Martinuscollege is gevestigd op twee campussen in het hart van de Druivenstreek, in Overijse. De eerste en de tweede graad vinden een thuis op campus Lipsius op de Waversesteenweg. Een Vlot bereikbaar groen schooldomein van meer dan 3,5 ha betekent dat er rond onze schoolgebouwen heel wat open speelruimte is. Hier kunnen leerlingen akkelijk Het bereikbaar Sint-Martinuscollege met fiets is of gemakkelijk bus. De busregelingen bereikbaar met van fiets De of Lijn bus. zijn verkrijgbaar sporten, fijn op ontspannen het secretariaat en tot rust of te komen. vinden De op derde website graad vindt van haar De busregelingen van De Lijn zijn verkrijgbaar op het secretariaat of te thuis op campus Nahon, op de Brusselsesteenweg. Deze campus is vinden op de website van de school. kleiner en vormt een thuishaven voor de groten.
Kom naar de infomomenten Naar het hoger onderwijs Naar het vijfde jaar Dinsdag 22 januari 2013 Naar het derde jaar Maandag 29 april 2013 19.30 u. Naar het eerste jaar Donderdag 2 mei 2013 19.30 u. C.C. Den Bosuil Maandag 4 februari 2013 19.30 u. Brusselsesteenweg 147 3090 Overijse 19.00 u. Waversesteenweg 96 3090 Overijse Waversesteenweg 96 3090 Overijse 3090 Overijse Opendeurdag Kom kennismaken met het Sint-Martinuscollege op zaterdag 20 april 2013 van 13.30 u. tot 18.00 u. Campus LIPSIUS, Waversesteenweg 96, 3090 Overijse. 15
Inschrijvingen Eerste leerjaar van de eerste graad www.smo-vzw.be Voor nieuwe leerlingen, met broer of zus op onze school, lopen de inschrijvingen van maandag 28 januari tot en met donderdag 28 februari 2013. Neem tijdens de schooluren (8.00 tot 16.00 u.) contact op met het secretariaat van de eerste graad. Alle andere inschrijvingen gaan van start op vrijdag 1 maart 2013 om 9.00 u. Vanaf het tweede leerjaar van de eerste graad Tijdens de zomervakantie is het mogelijk in te schrijven op volgende data: zaterdag 29 juni, 6 juli, 24 augustus en 31 augustus: van 10.00 tot 16.00 u. maandag 1 juli tot en met vrijdag 5 juli en vrijdag 23 augustus: van 13.00 tot 19.00 u. maandag 26 augustus tot en met vrijdag 30 augustus: van 8.00 tot 16.00 u. Om organisatorische redenen vragen wij u met aandrang in te schrijven vóór donderdag 15 augustus 2013. Inschrijvingen voor het tweede leerjaar van de eerste graad, de tweede of de derde graad gebeuren na een gesprek met de directie. Maak dan een afspraak met een van de leden van het directieteam: Johan Vanloo 1 e graad Waversesteenweg 96 3090 Overijse 02 687 82 46 j.vanloo@smo-vzw.be Dirk Dewinter 2 e graad Waversesteenweg 96 3090 Overijse 02 687 72 70 d.dewinter@smo-vzw.be Harry Huskens 3 e graad Brusselsesteenweg 147 3090 Overijse 02 687 74 83 h.huskens@smo-vzw.be Wat breng je mee voor een inschrijving? identiteitskaart (of SIS-kaart) van de leerling rapport (voor het eerste leerjaar van de eerste graad: rapport van het zesde leerjaar, BaSO-fiche en origineel getuigschrift basisonderwijs) attest van het laatst gevolgde schooljaar en het CLB-attest 16