Uitwendige versie Januari 2016 Dit document bevat mogelijk vertrouwelijke informatie van JIJWIJ. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van JIJWIJ is verboden. JIJWIJ januari 2016
Doel Het door uitwendige manipulatie veranderen van stuit- of dwarsligging naar hoofdligging middels forward roll of backward flip om het aantal sectio s te verminderen. Definitie Het door uitwendige manipulatie veranderen van stuit- of dwarsligging naar hoofdligging middels forward roll of backward flip. Versie is vanaf 35 weken een optie indien de kans op een succesvolle vaginale partus van een kind in hoofdligging groot is. Kans op succes moet worden afgewogen tegen ongemak en potentiële risico s van versie. Prevalentie Bij 36-37 weken ligt 3-4% van de kinderen in stuitligging. De kans op een succesvolle versie is 40-60% (afhankelijk van partiteit), van de gedraaide kinderen eindigt 80% in een vaginale partus. Uitvoerenden Gynaecoloog, 1e lijns verloskundige, vepleegkundige. Medisch beloop Versiepogingen alleen toegestaan tijdens kantooruren vanaf AD 35 weken. Primiparae voorkeur 35-36 weken. Multiparae voorkeur 37-38 weken. Kans op succesvolle versie beduidend lager bij: Weinig tot krap vruchtwater (cq # vliezen) Reeds diep ingedaalde stuit Contractiele uterus Voorzichtigheid met: Placenta op voorwand Sectio litteken Contra-indicaties: (ernstige) Pre-eclampsie Uterusanomalie Vaginaal bloedverlies Status na abruptio placentae Placenta praevia Littekenuterus anders dan horizontale incisie OUS Gecompromitteerde foetus Meerlingzwangerschap HIV positiviteit Diagnostiek Uitwendig zwangerenonderzoek Echografie, biometrie, ligging, flexie/deflexie hoofd, soort stuitligging, placentalokalisatie, hoeveelheidvw, volle blaas zwangere CTG-monitoring, RR en pols. 2 Uitwenidge versie januari 2016
Behandeling en zorgbeleid Voorbereidingen Echografisch onderzoek, met name ter uitsluiting van (relatieve) contra-indicaties, foetale afwijkingen of bijvoorbeeld groeivertraging als teken van gecompromitteerde foetale conditie dient reeds te hebben plaatsgevonden bij zowel zwangeren uit de 1e lijn als uit de 2e lijn. Voorafgaand aan elke versiepoging CTG-monitoring. Geef tocolyticum. Tractocile 6.75 mg iv, ca 3 minuten voor versiepoging Positioneren patiënte: ontspannen houding, (half)volle blaas, patiënte plat leggen, opgetrokken knieën. Aan een resusnegatieve zwangere wordt 1000 IE anti-resus(d)immunoglobuline gegeven (tenzij bekend is dat de foetus resusnegatief is). Complicaties Deceleratief CTG. Contractiel CTG. Abruptio placentae. Foetomaternele transfusie Indien de versie succesvol verlopen is, komt zwangere na 1 week terug op de poli of in de 1e lijn, met controle ligging. Indien de versie niet gelukt is, kan men nog een poging plannen of krijgt de zwangere uitgebreide informatie over stuitbevalling vaginaal en middels sectio. Informatie controle heupjes van de baby 3 maanden post partum, ook indien versie gelukt is. Advies poli kinderarts <1 maand post partum voor heuponderzoek. Alle versies worden geregistreerd op de versiekaart op de VK en in het KNOV versieregister. Opmerkingen -- Gerelateerde documenten Bijlage 1:registratie KNOV versie-register Bijlage 2:checklist voorlichting en counseling voor het versiespreekuur Bronnen NVOG richtlijn Stuitligging ; 2008 KNOV standpunt Uitwendige versie ; 2013 3 Uitwenidge versie januari 2016
Bijlage 1: De eerste lijn registreert alle versies in het KNOV versie-register. De informatie prenataal is bij Linda Backx en Lenneke van Oorschot bekend. Om de registratie volledig te maken hebben we de postpartum info nodig. VOOR IN ZORGMAIL De gegevens die nodig zijn om de registratie in het versie register volledig te maken. Mevr. [VL] [N+], [GD] A terme datum: [AT] Partusdatum: [GK] Geboortegewicht: [GG] gram Geslacht: [SK] Apgar-score: [A1]/[A2]/[A3] Ligging kind: [KL] Wijze van partus: [HB] Lokatie baring: [LB] Indien verwijzing, reden van verwijzing: [RO] Verwijzing kinderarts postpartum: [NO], [KT] Problematiek kind: [AK] Eventuele opmerkingen: Aangezien iedereen zorgmail heeft, zit in bijlage het format voor het verzenden van deze info. Zouden jullie dit willen knippen/plakken in Onatal (werkt op dezelfde manier als de acute verwijzing)? En ons deze info postpartum willen mailen via Zorgmail. Ons Zorgmail adres is 500049557@lms.lifeline.nl 4 Uitwenidge versie januari 2016
Bijlage 2: Checklist voorlichting en counseling voor het versiespreekuur Nodig de partner uit bij het gesprek en de uitwendige versie. Rapporteer alle gegevens. Voorlichting Algemene informatie Wat is een stuitligging? Wat zijn de oorzaken van een stuitligging? Hoe vaak komt een stuitligging voor? Wat zijn de risico s van een stuitligging? Wat is het voordeel van een hoofdligging? Wat zijn de mogelijkheden bij een stuitligging? Uitwendige versie algemeen Wat is een uitwendige versie? Waarom een uitwendige versie? Wie voert de uitwendige versie uit? Waar wordt de uitwendige versie uitgevoerd? Bij welke termijn wordt de uitwendige versie uitgevoerd en waarom? Hoe verloopt het draaien en wat voelt de cliënt tijdens de uitwendige versie? Hoe veilig is een uitwendige versie, wat zijn de risico s? Wat is het slagingspercentage? Wat als een uitwendige versie niet lukt? Wat is het beleid bij een rhesus negatieve zwangere? Uitwendige versie in Helmond Het is belangrijk dat u een VOLLE BLAAS heeft Voorafgaand aan de versie ongeveer 30 minuten CTG registratie ±2 minuten voor de versie wordt (evt via waaknaaldje) een tocolyticum (Tractocil) toegediend De versie wordt gedaan door 1 1 e lijns verloskundige en 1 gynaecoloog Na de versie ongeveer 30 minuten CTG registratie, indien nodig langer Wat wordt meegegeven aan de zwangere Informatie voor de zwangere de voorlichtingsfolder van de KNOV/ Elkerliek de flyer van het versiespreekuur 5 Uitwenidge versie januari 2016
Informatie voor de zorgverleners van het versiespreekuur zwangerschapskaart alle echo uitslagen; met name de liggings-/ groeiecho van ± 34 weken alle lab uitslagen voor zover niet bekend in het Elkerliek ziekenhuis Wij willen op het versie spreekuur graag de tijd nemen voor iedereen. Wij verzoeken iedereen op de afgesproken tijd aanwezig te zijn en bij verhindering op tijd af te bellen. 6 Uitwenidge versie januari 2016