Laserbehandeling van spataderen
LASERBEHANDELING VAN SPATADEREN De klassieke behandeling van spataderen is een operatie waarbij de lekke oppervlakkige bovenbeenader óf onderbeenader via een kleine snee in de lies of knieholte wordt afgebonden en vervolgens (gedeeltelijk) wordt verwijderd. Een andere techniek voor een behandeling van de spatader in het bovenbeen of onderbeen is de spatader dicht te branden met behulp van de laser. Deze techniek wordt EVLT (EndoVeneus Laser Therapy) genoemd, kortweg laserbehandeling. Met de laserbehandeling wordt de beenader dus niet verwijderd maar dichtgebrand. Er wordt geen snee in de lies of knieholte gemaakt, maar de lekke beenader wordt ter hoogte van de knie of enkel aangeprikt waarbij een echo-apparaat de ader in beeld brengt. Door de ader wordt een voerdraad opgeschoven richting de lies bij de bovenbeenader en richting de knieholte bij de onderbeenader. Over de voerdraad wordt een canule ingebracht en door deze canule wordt de laserdraad geschoven tot aan de lies of knieholte. Nadat een plaatselinge verdoving en/of (koel)vloeistof is ingespoten wordt de ader dichtgebrand. Het voordeel van de behandeling is dat u geen snee in de lies of knieholte krijgt en u onder plaatselijke verdoving (dus geen narcose, geen ruggenprik) geholpen wordt. Voor welke patiënten? In het Kennemer Gasthuis passen we de laserbehandeling toe bij patiënten met beginnende spataderen (vastgesteld door een duplexonderzoek) en wanneer u niet opziet tegen de plaatselijke verdoving. Belangrijk is dat u na de behandeling gedurende een week dag en nacht een elastische steunkous of zwachtel draagt tot in de lies of tot aan de knie. De behandeling kan alleen doorgaan wanneer u de kous of zwachtel heeft meegenomen. Niet elke spatader is geschikt voor de behandeling. Het kan zijn dat de ader te klein of te wijd is of dat er 1
te veel kronkels in de ader zitten of er uitgezette aderen zijn. Ook bij mensen waarbij de spataderen zijn teruggekomen kan niet altijd een laserbehandeling gedaan worden. De (vaat)chirurg bespreekt met u of u wel of niet voor een laserbehandeling in aanmerking komt op grond van het lichamelijk en een aanvullend duplex-onderzoek. Vanzelfsprekend heeft u zelf ook een stem in het geheel. Werkwijze Op de dag van behandeling wordt u opgenomen op de afdeling dagverpleging. De behandeling zelf vindt plaats op de operatiekamer of soms op het vaatlaboratorium. Op de dagverpleging krijgt u 1000 mg Paracetamol (zetpil) tegen eventuele napijn. U wordt met een bed naar de operatieafdeling of vaatlaboratorium gebracht. Daar wordt u overgetild op een ander bed met een ontbloot bovenlichaam. Het bed wordt schuin geplaatst zodat uw benen wat naar beneden hangen. Na het desinfecteren en afdekken van het been wordt de hele ader onderzocht en bekeken met behulp van het duplex-apparaat. U krijgt hiervoor gel op uw been. In geval van een lekke bovenbeenader ligt u op uw rug en wordt de ader ter hoogte van de knie aangeprikt (eventueel na plaatselijke verdoving). De voerdraad wordt door de ader naar de lies opgevoerd. In geval van een lekke onderbeenader ligt u op uw buik en wordt de ader op het onderste deel van de kuit aangeprikt. De voerdraad wordt opgevoerd tot aan de knieholte. De ligging van de voerdraad wordt met de duplex gecontroleerd. Vervolgens wordt de laser over de voerdraad opgevoerd en ook nu wordt met de duplex de draad en de laser gecontroleerd. Als de ligging van de laser in de ader goed is wordt het gehele gebied (vanaf lies tot knie of van kuit tot knieholte) plaatselijk verdoofd. Dit gebeurt via meerdere prikken (circa 10 prikken), waarbij de verdovingsvloeistof rondom de ader wordt gespoten. Dit kunt u als vervelendervaren, maar is over het algemeen goed te 2
verdragen. Na de verdoving krijgt u een laserbril op en wordt de laser met een bepaalde snelheid door de ader getrok ken (circa 1 cm/5 sec). U kunt soms een wat verbrande smaaksensatie in de mond en/of een wat branderig gevoel in het been ervaren. Zegt u dit wanneer u dit merkt. Na verwijderen van de laser wordt een pleister op de wondjes geplakt, soms een hechting geplaatst en krijgt u de hoge steunkous aan (tot aan de lies) bij een bovenbeenaderbehandeling en een lage steunkous bij een onderbeenaderbehandeling. U moet de steunkous een week dag en nacht dragen. Tijdens de behandeling bent u bij kennis, kunt u vragen stellen en aangeven hoe u zich voelt. Wanneer de laserbehandeling onder algehele of spinale (ruggenprik) verdoving plaatsvindt, wordt naast bovengenoemde handelingen ook vloeistof rondom de ader ingespoten om te zorgen dat de laser niet het weefsel rondom de ader beschadigt. Na de behandeling wordt u teruggebracht naar de afdeling dagverpleging. U mag naar huis wanneer u zich goed voelt en weer zelfstandig kunt lopen. U mag niet alleen naar huis en die dag niet aan het verkeer deelnemen. Zorg er dus voor dat u wordt opgehaald. U krijgt een controleafspraak mee voor op de polikliniek. Bij een eerder polibezoek, waar de laserbehandeling is besproken, heeft u een recept met pijnstilling meegekregen (3 x 50 mg diclofenac). Deze moet u standaard 3 x per dag gebruiken, tenzij u nierproblemen (dan paracetamol 3 x 1000 mg) of maagproblemen (dan 3 x 50 mg arthotrec) heeft. De pijnklachten na de behandeling zijn hetzelfde als na een operatie. Sommige mensen denken dat laseren minder pijnlijk is, omdat de behandeling wordt uitgevoerd onder plaatselinge verdoving en er geen snee gemaakt wordt. 3
Na de behandeling De steunkous of zwachtel dient u een week lang dag en nacht te dragen. Na de behandeling kunt u soms een trekkend tot strak en branderig tot pijnlijk gevoel ervaren in uw been. Er kunnen blauwe plekken ontstaan. Bij heftige pijn kunt u altijd contact opnemen met de polikliniek. Doet u ongeveer een week rustig aan, maar u mag gewoon bewegen en lopen. Vaak geeft beweging verlichting van de stijve klachten. Ongeveer 1 tot 2 weken na de behandeling komt u terug op de polikliniek. Soms moet een hechting verwijderd worden bij het insteekgaatje. Samenvattend Belangrijkste voor- en nadelen van een operatie versus een laserbehandeling: Voor-/nadeel operatie - slechts 24 uur zwachtel, soms langer steunkous; - uitgezette aderen kunnen direct verwijderd worden; - altijd onder algehele of spinale (ruggenprik) verdoving; - litteken in de lies en ter hoogte van de knie of litteken in de knieholte. Voor-/nadeel laser - in principe onder plaatselijke verdoving; - kan en mag wel onder algehele of spinale (ruggenprik) verdoving; - geen litteken in de lies of knieholte; - 7 dagen steunkous of zwachtel dag én nacht; - niet geschikt voor elke spatader; - resultaat pas na langere tijd zichtbaar. Vragen Heeft u vragen, schroom dan niet contact op te nemen met één van uw behandelende artsen of met de afdeling opname. Ze zijn te bereiken via de afdeling opname op telefoonnummer (023) 545 3100 of via de polikliniek chirurgie op telefoonnummer (023) 545 3020. 4
Kennemer Gasthuis Locatie noord Vondelweg 999 2026 BW Haarlem Locatie zuid Boerhaavelaan 22 2035 RC Haarlem Postadres Postbus 417 2000 AK Haarlem Telefoon (023) 545 35 45 Website www.kg.nl e-mail info@kg.nl 1027492/27-08-2014