Spataderbehandelingen
Wat zijn spataderen (varices)? Spataderen zijn veel voorkomende aderafwijkingen. Ze komen vaker voor bij vrouwen dan bij mannen en zitten bijna altijd in de benen. Als er sprake is van duidelijk zichtbare en verdikte of voelbare aderen die wat kronkelig verlopen, noemen we dit spataderen. Bij het ontstaan van spataderen spelen meerdere factoren een rol. Vaak wordt een belangrijk deel veroorzaakt door erfelijke aanleg. Spataderen veroorzaken meestal geen klachten maar ze worden vooral als storend of lelijk ervaren. Hoe ontstaan spataderen? Door verschillende oorzaken kunnen de kleppen in de oppervlakkige ader gaan lekken. Dat kan bijvoorbeeld omdat er teveel druk op de kleppen komt te staan, omdat het bloedvat wijder wordt of omdat de kleppen zelf zwak zijn aangelegd. Als de kleppen lekken, wordt de druk onder die kleppen in de ader groter. Hoe groter de druk, des te wijder het bloedvat, waardoor er meer kleppen bezwijken. Na verloop van tijd worden de gevolgen zichtbaar als spataderen. Afbeelding 1: Kapotte kleppen veroorzaken spataderen 2
Wie krijgt er spataderen? Iedereen kan spataderen krijgen. Maar in sommige gevallen bestaat er een verhoogde kans op het ontstaan van spataderen. In veel gevallen is erfelijke aanleg de oorzaak van veranderingen in de binnenwand van de spataderen. Door een aangeboren zwakte van de vaatwand van de aderen kunnen spataderen ontstaan. Omdat de mens rechtop loopt, ontwikkelen deze zich onder invloed van de zwaartekracht voornamelijk in de onderbenen. De kans op het ontstaan van spataderen neemt toe na zwangerschappen, na trombose en bij overgewicht. Tevens door te weinig beweging als gevolg van te veel staan of zitten, heeft men een verhoogde kans op het ontwikkelen van spataderen. Wat zijn de klachten? Heeft u spataderen en last van: pijn aan een spatader; vochtophoping rond de enkels; een moe en zwaar gevoel in de benen; jeuk en tintelingen in de benen; rusteloze benen of een bloeding uit een spatader dan hoeft u met deze klachten niet door te blijven lopen. Uw huisarts kan u naar de chirurgische spataderpolikliniek van de OZG verwijzen. Hier kunt u snel terecht om de oorzaken van uw klachten vast te stellen en de juiste behandeling te bepalen. 3
De chirurgische spataderpolikliniek De OZG biedt onderzoek, specialistische behandelingen en nacontrole aan via één polibezoek. Dus zonder interne doorverwijzingen. U wordt snel en vakkundig geholpen door een team met veel ervaring. Onderzoek Na verwijzing door uw huisarts krijgt u meestal een gecombineerde afspraak voor duplexonderzoek (vaat echo) en aansluitend een afspraak bij één van onze vaatchirurgen. Het duplex onderzoek vindt in een staande houding plaats. Hierbij zijn de spataderen vaak het beste te zien en kan er met een paar eenvoudige testjes onderzocht worden hoe ernstig de spataderen zijn. Hierbij wordt onder andere gelet op vochtophoping in de benen, huidverkleuringen en eventuele wonden. Aanvullend onderzoek Een duplexonderzoek is nodig om vast te stellen hoe de aderen in uw benen functioneren. Dit is een pijnloos onderzoek. Bij dit duplexonderzoek worden naar de oppervlakkige en diepe aderen in uw benen gekeken. Er wordt gekeken naar eventuele afwijkingen in de kleppen in de aderen, eventuele stolsels in de aderen en de uitgebreidheid van eventuele afwijkingen. Vastgesteld wordt of en hoe de spataderen kunnen worden behandeld. De uitslag van dit onderzoek is direct bekend. U hoeft dus niet te wachten op de resultaten van dit onderzoek. Bij het gesprek met uw vaatchirurg worden de onderzoeksresultaten op een rij gezet en wordt samen met u het behandelplan opgezet. De behandeling Spataderen kunnen op zeer veel verschillende manieren behandeld worden. Dit hangt onder andere af van de ernst en de uitgebreidheid van de afwijkende aderen. De meeste behandelingen worden poliklinisch verricht. U kunt kort na de behandeling (binnen een uur) weer naar huis. Voor sommige behandelingen is een (plaatselijke) verdoving nodig. 4
Behandelingsmogelijkheden Endoveneuze Laser Therapie (EVLT) EVLT staat voor endoveneuze lasertherapie. Met deze methode brengt de arts een dun glasvezeldraadje in een spatader, die vervolgens met behulp van laserenergie wordt dichtgemaakt. Meestal gaat het om de hoofdspatader, aan de binnenkant van uw bovenbeen. Tijdens het laseren krijgt u een speciale bril op om uw ogen te beschermen tegen het licht van de laser. Als u zwanger bent, borstvoeding geeft, bedlegerig bent, ernstige bloedingsneiging hebt, hoge koorts hebt of allergisch bent voor de verdoving, dan mag u geen EVLT ondergaan. Convolutectomie Bij deze ingreep verwijdert de arts via één of meerdere sneetjes de spatader in zijn geheel. Dit is een vaatchirurgische ingreep die poliklinisch onder plaatselijke verdoving kan worden uitgevoerd. Sclerocompressie therapie Convoluten (kleine zijtakjes van de hoofdstam) kunnen worden behandeld met sclerocompressie therapie. Hierbij wordt de spatader met een soort lijm (sclerosans) dichtgeplakt. Sclerotherapie Het wegspuiten van spataderen oftewel de sclerotherapie wordt uitgevoerd door de huidarts. Voor meer informatie over deze therapie verwijzen wij u naar de huidarts. In alle gevallen bespreekt de arts met u voor welke behandeling u in aanmerking komt. 5
Afbeelding 2: laserbehandeling Na de behandeling Afhankelijk van de zwaarte van de ingreep die u ondergaat, is het belangrijk dat u na de behandeling uw been of benen zoveel mogelijk rust geeft. Wij informeren u hierover zowel voor als na afloop van de behandeling. Wij maken een afspraak met u voor controle na de behandeling, om met u het resultaat van de behandeling te beoordelen. In de meeste gevallen zult u korte tijd steunkousen moeten dragen. Het is raadzaam de steunkous de eerste drie dagen na de behandeling dag en nacht te dragen en niet af te doen om te douchen en dergelijke. Na deze eerste drie dagen hoeft u de kous niet meer te dragen. Na een lasertherapie kunt u uw normale activiteiten meteen weer hervatten, maar vermijdt u de eerste twee weken sportieve activiteiten en hete baden. De eerste 8 dagen kunt u wat milde pijn en tintelingen ervaren op de plaats van de spatader. U krijgt bij uw eerste bezoek aan de chirurg een recept mee voor pijnstilling. Het is de bedoeling dat u deze medicatie meeneemt naar het ziekenhuis, wanneer u wordt behandeld met de endoveneuze lasertherapie. 6
Wij adviseren u de eerste 3 dagen de medicatie standaard in te nemen, daarna zo nodig. Mocht de medicatie onvoldoende pijnstilling geven, neemt u dan contact op met de polikliniek Chirurgie, via het algemene nummer 088-066 1000, zodat uw been beoordeeld kan worden. Wanneer u maagklachten heeft, vertelt u dit dan de chirurg tijdens uw eerste bezoek aan hem. Hij/zij geeft u dan een recept mee voor een andere pijnstiller. Mogelijke complicaties Geen enkele ingreep is zonder risico s. Per behandelingssoort worden de risico s besproken. Algemene complicaties, die na elke operatie kunnen voorkomen, zijn bloedingen, bloeduitstortingen, infecties, gevoelloosheid, een slechte wondgenezing en een allergische reactie. Bij alle chirurgische spataderbehandelingen is er, zoals bij elke andere chirurgische ingreep, kans op trombose. Bij lasertherapie komen complicaties zelden voor, aangezien er sprake is van een klein wondoppervlak. Kosten Met ingang van 1 juli 2014 zijn de vergoedingen van spataderbehandelingen door de zorgverzekeraars veranderd. Wij adviseren u contact op te nemen met uw zorgverzekeraar over uw vergoedingen. Vragen Heeft u nog vragen of zijn er problemen, dan kunt u tijdens kantooruren contact opnemen met de polikliniek Chirurgie. Buiten de kantooruren kunt u contact opnemen met de afdeling Spoedeisende Hulp. U belt in beide situaties naar het algemene telefoonnummer van de OZG: 088-066 1000. Informatie Meer informatie over spataderen treft u aan op: www.spatadervrij.nl www.hartstichting.nl 7
Ruimte voor vragen of opmerkingen Ommelander Ziekenhuis Groep locatie Delfzicht locatie Lucas Jachtlaan 50, Delfzijl Gassingel 18, Winschoten Postbus 30.000 Postbus 30.000 9930 RA Delfzijl 9670 RA Winschoten Telefoon 088 066 1000 E-mail: info@ozg.eu Website: www.ozg.nl OZG (11-14) CHI 095 8