Instantie Hof van Beroep te Gent Onderwerp Schending persoonlijkheidsrecht. Fotomodel heeft akkoord tot gebruik foto in "een" vakantiegids. De foto wordt gebruikt om reclame te maken voor de vakantiegids en kent daardoor een verspreiding via internet en krantenadvertenties Datum 3 maart 2008 Copyright and disclaimer Gelieve er nota van te nemen dat de inhoud van dit document onderworpen kan zijn aan rechten van intellectuele eigendom, die toebehoren aan bepaalde betrokkenen, en dat er u geen recht wordt verleend op die desbetreffende rechten. M&D Seminars wil u met dit document de nodige informatie verstrekken, zonder dat de in dit document vervatte informatie bedoeld kan worden als een advies. Bijgevolg geeft M&D Seminars geen garanties dat de informatie die dit document bevat, foutloos is, zodat u dit document en de inhoud ervan op eigen risico gebruikt. M&D Seminars, noch enige van haar directieleden, aandeelhouders of bedienden zijn aansprakelijk voor bijzondere, indirecte, bijkomstige, afgeleide of bestraffende schade, noch voor enig ander nadeel van welke aard ook betreffende het gebruik van dit document en van haar inhoud. M&D Seminars - 2008 M&D CONSULT BVBA Eikelstraat 38-9840 DE PINTE Tel. 09/224.31.46 - Fax 09/225.32.17 info@mdseminars.be - www.mdseminars.be
HOF VAN BEROEP GENT 3 MAART 2008 Nr. 2006/AR/2183 in de zaak van : L.T. appellant, hebbende als raadsman mr. Dorothée Vanstalle, advocaat met kantoor te 9040 Gent (Sint Amandsberg), Maalderijstraat 2 4, tegen 1. B.V.B.A. PEOPLE CHOICE, met maatschappelijke zetel te 9000 Gent, Zuidstationstraat 2A en met ondernemingsnummer 0447.499.602, eerste geïntimeerde, hebbende als raadsman mr. Peter Heirman, advocaat met kantoor te 9000 Gent, Keizersvest 169, 2. N.V. VLAAMSE UITGEVERSMAATSCHAPPIJ, met maatschappelijke zetel te 1702 Groot Bijgaarden, Alfons Gossetlaan 30 en met ondernemingsnummer 0401.096.285, tweede geïntimeerde, hebbende als raadsman mr. Ann Devroe, advocaat met kantoor te 2000 Antwerpen, Louizastraat 32 bus 1, 3. N.V. THESE DAYS, met maatschappelijke zetel te 2018 Antwerpen, Broederminstraat 9 en met ondernemingsnummer 0474.139.661, derde geïntimeerde, hebbende als raadsman mr. Peter Marx, advocaat met kantoor te 1150 Brussel, Tervurenlaan 270, velt het Hof volgend arrest : I. Bestreden beslissing Rechtspleging in hoger beroep 1. Bestreden beslissing:
het vonnis van de eerste kamer van de rechtbank van eerste aanleg te Gent (05/2214/A) van 22 mei 2006. 2. Het hoger beroep is ingesteld bij verzoekschrift van 24 augustus 2006. Het is tijdig en regelmatig naar de vorm. Een akte van betekening wordt niet voorgelegd. Het Hof heeft artikel 24 van de wet van 15 juni 1935 op het gebruik der talen in gerechtszaken in acht genomen. De procedure gebeurde op tegenspraak. II. Overblijvende betwisting Feiten Procedure in eerste aanleg 3. De overblijvende betwisting betreft de vraag of het recht op afbeelding en / of het auteursrecht van L.T. (hierna LT) geschonden werd. 4. LT is acteur en schreef zich zelf in bij de B.V.B.A. People's Choice (hierna PC), eerste geïntimeerde, om als model prestaties te vervullen. PC krijgt een opdracht van de nv These Days (hierna TD), derde geïntimeerde. Hiervan liggen geen stukken voor. Het zou gaan om een opdracht om reclame te maken voor of in "een vakantiebrochure" of "een vakantiegids". LT krijgt een mondelinge opdracht om als model op de foto te staan die zal gebruikt worden voor of in deze vakantiegids. Ook hiervan bestaan geen stukken. Hij ontving een vergoeding van euro 283,02. In eerste aanleg schrijft LT dat hij als acteur meer deed dan enkel op de foto staan, maar ook zijn inbreng had als acteur bij het maken ervan. De foto wordt gebruikt om reclame te maken voor de vakantiegids en kent daartoe een verspreiding via internet en een aantal advertenties in de kranten van de nv Vlaamse Uitgeversmaatschappij (hierna VUM), tweede geïntimeerde. LT is van oordeel dat de foto gebruikt is voor doeleinden waarvoor hij geen toestemming gaf. Hij zou gecontracteerd geweest zijn en enkel betaald zijn voor de prestaties op de dag van de fotoschoot zelf. Hij tekende geen afstand van recht voor zijn foto.
5. De eerste rechter oordeelde dat LT wel toestemming gaf voor het nemen van de foto, het gebruik ervan in "een" vakantiegids en er ook voor vergoed werd, zodat er geen sprake is van een contractuele of buitencontractuele fout. III. Grieven Voorwerp van het hoger beroep 6. LT werpt op dat de eerste rechter ten onrechte: 1) de bewijslast omdraaide en ten onrechte bij hem legde; 2) uit een aantal feitelijke omstandigheden van de zaak afleidde dat LT zijn toestemming verleende om de foto te gebruiken zoals hij gebruikt werd. In graad van beroep breidt LT zijn vordering uit door euro 5.000 te vorderen als vergoeding van de kosten en erelonen van zijn advocaat. 7. De drie geïntimeerden stellen incidenteel hoger beroep in. TD breidt haar tegeneis ook uit in graad van beroep. IV. Beoordeling Het hoger beroep is toelaatbaar 8. Sommige partijen werpen de ontoelaatbaarheid van het hoger beroep op, zonder evenwel dit middel verder te ontwikkelen. Aangezien er geen ambtshalve middelen op te werpen zijn met betrekking tot de toelaatbaarheid van het hoger beroep, wordt deze exceptie afgewezen. Het hoger beroep is toelaatbaar. Om de volgende redenen oordeelt het Hof dat de vordering van LT tegen de drie geïntimeerden ongegrond is.
De werkelijke betwisting handelt over de prijs van de diensten van LT 9. In zijn verzoekschrift tot hoger beroep schrijft LT op de vierde laatste bladzijde (de bladzijden zijn niet genummerd): "Dat verzoeker in casu allicht wel zijn toelating zou gegeven hebben voor het gebruik van zijn afbeelding, doch mits het uitbetaald krijgen van een veel hogere vergoeding in verhouding met de omvang van de campagne". Hiermee geeft LT de kern aan van deze zaak. Hij is acteur en model. Hij heeft zichzelf aangeboden bij PC en was bereid foto's te laten maken tegen betaling om ze te laten gebruiken in publicaties. Er is bij het contract over "een" vakantiegids of "een" vakantiebrochure een misverstand ontstaan bij LT over de prijs. Aanvankelijk meende hij correct vergoed te zijn voor zijn inspanning. Over een gebrek aan instemming met betrekking tot het maken en het gebruik van de foto voor reclamedoeleinden was toen geen sprake. Pas op het ogenblik dat LT beseft heeft dat de foto voor een grotere campagne gebruikt werd, wenste hij een hogere vergoeding. Via het recht op afbeelding en de schending van een auteursrecht wenst hij deze hogere vergoeding te bekomen. LT had minstens moeten weten dat zijn foto niet "in een vakantiebrochure" (daaronder verstaan: "met een heel beperkte verspreiding") zou gebruikt worden, nu hij niet gevraagd werd voor een bepaalde locatie op een bepaalde vakantiebestemming, maar in maatpak op de hoek van de Wetstraat en de Kleine Ring te Brussel. Bovendien heeft de eerste rechter terecht geoordeeld dat de publicatie van een foto in een vakantiegids niet kan worden opgevat als een intern gebruik' nu het doel van een vakantiegids en / of brochure er precies in bestaat te worden verdeeld en gepubliceerd. Op geen enkele wijze blijkt uit de dossiers dat de geïntimeerden contractueel of buitencontractueel onbehoorlijk zouden gehandeld hebben en enige zorgvuldigheidsnorm zouden geschonden hebben. Van enige misleiding is er zelfs geen begin van bewijs. Wel kan PC misverstanden zoals het voorliggende voorkomen door duidelijk en eventueel zelfs schriftelijk te communiceren met haar modellen, zonder dat haar evenwel in de voorliggende zaak een fout ten kwade geduid kan worden. In de mate er een onduidelijkheid zou bestaan hebben over het gebruik van de foto op het ogenblik van de contractsluiting, was het aan LT om meer uitleg te vragen over het precieze gebruik ervan. De bewijslast de hoofdvordering is ongegrond 10. In zijn beroepsschrift schrijft LT "Dat de bewijslastverdeling inzake een schending van het persoonlijkheidsrecht op afbeelding zeer gunstig is voor de afgebeelde persoon, doordat deze laatste voor de afdwinging van zijn recht slechts het drievoudig bewijs dient te leveren van: het bestaan van zijn recht
de materialiteit van de inbreuk de identiteit van de overtreder". LT schrijft derhalve zelf terecht dat hij de materialiteit van de inbreuk moet bewijzen. Deze inbreuk kan in de voorliggende zaak niet zonder meer afgeleid worden uit de ruimere verspreiding die de foto gekend heeft, dan LT zegt te hebben verwacht. Nu vast staat dat: LT zijn toestemming gaf om de foto te maken, en er zelfs actief aan meewerkte, LT vergoed werd voor deze prestatie, LT ingestemd heeft met het gebruik van de foto voor "een" vakantiegids of brochure is in deze zaak voldoende bewezen dat de drie geïntimeerde partijen het gebruik dat ze maakten van de foto ook mochten maken. De materialiteit van de inbreuk staat niet vast. Minstens is PC voldoende tegemoet gekomen aan haar bewijslast. Mutatis mutandis geldt dit ook voor TD en de VUM. 11. Voor het overige wordt naar de punten B tot D van het bestreden vonnis verwezen. De feitelijke beoordeling en de juridische gevolgtrekkingen van de eerste rechter zijn terecht. Het Hof maakt dit onderdeel van het oordeel van de eerste rechter tot het hare. 12. Gelet op het voorgaande wordt de uitbreiding van de eis omtrent de vergoeding van de advocatenkosten eveneens afgewezen. De vergoeding van de kosten en erelonen voor advocaten kon een onderdeel van de schade vormen of is een forfaitaire vergoeding die de in het gelijk gestelde partij toekomt; LT werd niet in het gelijk gesteld. De tegenvorderingen en de tussenvorderingen tussen geïntimeerden 13. Terecht heeft de eerste rechter geoordeeld dat PC niet aantoont dat haar goede naam en faam geschonden zou zijn door de procedure die LT aangespannen heeft. Dat het vertrouwen van haar klanten en met name van de VUM geschonden zou zijn is niet aangetoond. Ook op dit punt wordt het bestreden vonnis bevestigd.
14. Ook TD toont onvoldoende aan dat haar reputatie en imago geschonden zouden zijn door de procedure van LT en de tussenvorderingen die deze meegebracht heeft. Hiervoor werd reeds geoordeeld dat PC problemen en misverstanden kan voorkomen door duidelijk en eventueel schriftelijk te communiceren met haar modellen, zonder dat haar evenwel in deze zaak een fout kan verweten worden. De vordering tot in solidum veroordeling met LT tot betaling van schadevergoeding wordt dan ook afgewezen. 15. Het geding, noch het hoger beroep zijn tergend en roekeloos. Er is niet aangetoond dat LT op een foutieve wijze de procedure, in eerste aanleg, noch in hoger beroep, zou gevoerd hebben. 16. Ook voor de tussenvorderingen in vrijwaring wordt naar het bestreden vonnis verwezen. Deze vorderingen zijn inderdaad zonder voorwerp, gelet op het voorgaande.. De tussenvorderingen inzake de overlegging van stukken en getuigenverhoor 17. De overlegging van stukken wordt gevraagd om de schade te kunnen begroten. Aangezien de fout niet aanvaard wordt, is het niet opportuun de overlegging van deze stukken te bevelen. Gelet op het voorgaande is het subsidiair gevorderde getuigenverhoor (door geïntimeerden) niet nuttig en wordt het verzoek dus afgewezen. De kosten 18. Bij toepassing van artikel 1022 Ger. Wb. worden de kosten ten laste van appellant gelegd. V. Beslissing Het hoger principaal beroep en de hogere incidentele beroepen zijn toelaatbaar, maar ongegrond.
Het bestreden vonnis wordt bevestigd. Het Hof veroordeelt appellant tot betaling van de kosten, bepaald als volgt: Geïntimeerden: rechtsplegingvergoeding hoger beroep: euro 495,79 Aldus gewezen door de zevende kamer van het Hof van beroep te Gent, zetelende in burgerlijke zaken samengesteld uit H. Debucquoy, kamervoorzitter, G. Vanderstichele, raadsheer, G. De la Ruelle, raadsheer, bijgestaan door Achiel Ferdinande, griffier en uitgesproken door de kamervoorzitter in openbare terechtzitting op drie maart tweeduizend en acht. A. Ferdinande G. De la Ruelle G. Vanderstichele H. Debucquoy