Een voorbeeld van vakkenintegratie In het Web hebben verschillende artikelen gestaan over vakkenintegratie. Hier een voorbeeld van thematische werken rondom een 'mikspel' Kubb (hotseknots). Dit project kan uitgevoerd worden in de bovenbouw; groep 7 en 8 en brugklassers. Eerst een uitleg van het mikspel 'Kubb'. Er wordt bijna altijd op gras gespeeld maar op gravel, beton of in sneeuw zou het ook kunnen. Het spel bestaat uit verschillende houten stukken: 1 koning van 9x9cm en 30cm hoog 10 kubbs (ridders) van 7x7cm en 15cm hoog 6 stokken met een diameter van ongeveer 44mm en 30cm lang Eventueel 4 hoekstokken Het spel Kubb Het spel Kubb is afkomstig uit Zweden. Er wordt gezegd dat dit spel heel vroeger ontstaan is tijdens het verzamelen van brandhout. De Zweden bedachten dat ze met die verschillende takken ook een spel konden doen. Zo is het 'gooien met stokken' ontstaan. Kubb is een spel voor buiten en wordt meestal gespeeld op een vlak speelveld van 5 bij 8 meter. Uitzetten speelveld De spelstukken worden opgesteld zoals in de onderstaande afbeelding, figuur 1. Opbouw in de gymzaal De kinderen zijn nog niet bekend met het spel en aangezien het spel veel regels heeft, is het verstandig om via een aantal stappen tot het uiteindelijke spel te komen. Dit zorgt er ook voor dat de kinderen zich ontwikkelen in het mikken. Het
4 meter 6 meter.. ~ Pittenzak Blokje 0 Omgekeerdepilon is niet raadzaam om aile stappen in een korte tijd uit te leggen. Laat de kinderen hun eigen spel en tactiek ontwikkelen en geef ze de tijd om dit af te tasten en te leren. Herhaal 1 stap dus meerdere keren. Het spel kan ook in een les met andere activiteiten geplaatst worden. Stap 1 Uitgaande van een klas met 28 kinderen, wordt de klas in groepjes van 4 kinderen verdeeld. Het spel kan dan twee tegen twee gespeeld worden in de gymzaal. Er moeten dan 7 opstellingen worden neergezet. Er wordt begonnen met 5 blokken aan elke kant, 6 pittenzakken en 1 omgekeerde pion in het midden. Het veld is 6 bij 4 meter. (zie figuur 6.2) Laat de kinderen hun eigen spel en tactiek ontwikkelen en geef ze de tijd om dit af te tasten en te leren Opdracht: Probeer aile (ridders) blokken met de pittenzakken bij de tegenstanders om te gooien. Ais dat gelukt is, probeer dan de koning (omgekeerde pilon) om te gooien. Regels stap 1:. 1team mag beginnen met het gooien van aile pittenzakken. Om de beurt mag het team een pittenzak gooien vanachter de eigen achterlijn. Gooi je de koning om, voordat je aile blokken om hebt gegooid, dan heb je verloren. Aile omgegooide blokken leg je in het midden van je veld. Heb je als team aile 6 pittenzakken gegooid, dan is het volgende team aan de beurt. Heb je aile blokken bij de tegenpartij omgegooid, dan mag je de koning proberen om te gooien. Ais je als team de koning omgooit (nadat je aile blokken hebt omgegooid). dan heb je gewonnen. Zet alles weer rechtop, het spel begint opnieuw. Het verliezende team mag beginnen. Stap 2 Stap 2 heeft exact dezelfde opstelling als stap 1. Ook de regels zijn hetzelfde, maar er wordt 1 regel toegevoegd: Ais er een blok om is, moet je deze aan de tegenstander geven. Deze mag het blok op een ander blok van hem zelf zetten. Zo wordt er een toren gebouwd. Is er 1 blok van de toren om? Dan zijn aile blokken om. Deze blokken zet je vervolgens weer op de blokken van de tegenstander. Stap 3: Bij deze stap blijven regels hetzelfde. Het spel wordt groter gemaakt door het veld uit te breiden naar 8 bij 5 meter (officiele grootte). Stap 4: Bij deze stap wordt er naar de officiele regels toegewerkt. Extra regels stap 4: Nadat een team bij jou de blokken heeft geprobeerd om te gooien, verzamel je de omgegooide blokken. Deze blokken schuif (!) je vanaf de achterlijn over de middenlijn naar het yak van de tegenstander.
Waar het blok stopt, zet de tegenstander het blok rechtop. Moet je meerdere blokken schuiven over de middenlijn, dan mag je proberen om met het blok een ander blok om te schuiven. Deze blokken worden dan op elkaar gestapeld. Schuif je het blok 'per ongeluk' over de achterlijn van de tegenstander, dan mag de tegenstander het blok zelf plaatsen in zijn veld. (minimaal 1 voet afstand van andere blokken) Staan er geen blokken meer in het veld van de tegenstander? Probeer dan de koning om te gooien. Zodra deze om is, heb je gewonnen en begint het spel opnieuw nadat aile blokken weer op de goede plaats staan. Deze stap moet de leerkracht vaak herhalen, om zo de kinderen de kans te geven het spel te kennen en zich daarin te ontwikkelen. Stap 5: Tot nu toe is er in gymzaal gespeeld. Nu kan er buiten verder worden gespeeld. De pittenzakken worden verwisseld met de stokken en de pion wordt vervangen door een houten koning. Hoe het speelveld opgezet moet worden, kunt u aan het begin van deze paragraaf lezen. Extra regels stap 5: De stokken dienen onderhands in een verticale richting gegooid te worden. Er mag dus geen 'spin' aan worden gegeven. Ook bij deze stap is herhaling essentieel, om zo de kinderen de kans te geven het spel te kennen en zich daarin te ontwikkelen. Dit zorgt er ook voor dat de kinderen zich ontwikkelen in het mikken Kubb integreren met andere vakken Tot zo ver is er aandacht besteed aan het spelen van het spel Kubb. Hierbij is het vakgebied bewegingsonderwijs veel aan bod gekomen. Daarnaast hebben kinderen zich ook kunnen ontwikkelen in het samenwerken, omdat zij een team van twee kinderen vormen. Vanaf nu wordt dit spel (en dus het bewegingsonderwijs) ge'lntegreerd met andere vakken; de kinderen gaan samen een toernooi voor het spel Kubb. Allereerst organiseren wordt er klassikaal gekeken naar het officiele spel Kubb. Kinderen proberen informatie te vinden over het spel, over de geschiedenis, etc. Daarbij zoeken ze ook naar plaatjes. Ais deze orientatiefase is geweest, wordt er overgegaan naar het opzetten van het toernooi.
Voor het toernooi zijn meerdere spellen Kubb nodig. Het is de bedoeling dat kinderen deze in groepjes van 4 zelf gaan maken. Het maken van het spel kun je integreren met het vakgebied rekenen Vraagstukken die hierbij aan de orde kunnen komen zijn: In de winkel verkopen ze stokken van 1,2 meter. Hoeveel cm is 1 kleine werpstok? Hoeveel stokjes gaan er uit een grote stok? Hoeveel houd je dan over? Hoeveel grote stokken heb je nodig voor 1 spel? (deze vragen kunnen ook gesteld worden bij de blokjes) Wat kost het hele spel bij elkaar? Hoeveel kosten de afzonderlijke delen? Wat zou het spel kosten als je de overgebleven stukken niet zou hoeven te betalen? Je hebt een budget van... Euro. Hoeveel muntstukken krijg je minimaal terug als je al het hout voor 1 spel in 1 keer afrekent? Zo zijn kinderen bezig met meetkunde, aftrekken, optellen, delen en vermenigvuldigen. De kinderen zijn doelgericht bezig en ontwikkelen zich zo in deze facetten van het rekenonderwijs. Vervolgens gaan de kinderen echt met het hout aan de slag. In de groepjes van 4 kinderen zagen ze het hout in de juiste grootte en schuren ze het geheel. Ais het spel gezaagd en geschuurd is moeten ze het spel verder ontwerpen. Dit betekent dat ze het spel mogen schilderen. Dit kan gebeuren in de vorm van een thema. Nu de 6 spellen voor het toernooi zijn gemaakt, wordt er gekeken naar het toernooi zelf. De vakgebieden (en de bijbehorende opdrachten) die je hierbij kunt integreren zijn: Taal, kunstzinnige vorming en geschiedenis: Ontwerp een folder voor mensen die ge'interesseerd zijn in het spel. Je wilt mensen enthousiast maken en informeren over de geschiedenis van het spel, de regels, etc. Muziek, taal en kunstzinnige vorming: Maak een spandoek voor de teams en verzin een yell. Taal: Stel een reglement op voor het toernooi waar aile regels in staan en leid enkele scheidsrechters op om op het toernooi te f1uiten. Rekenen, verkoop, kunstzinnige vorming en taal: Zorg voor een verkoopplek voor drinken, etenswaren en andere dingen die je kunt verkopen tijdens het toernooi. Ook kun je een leuke prijsvraag bedenken waarmee mensen iets kunnen winnen. Bedenk de prijzen voor het eten en drinken en maak hier een aanplakbiljet van. AI deze onderdelen kunnen plaatsvinden in groepjes. De kinderen kunnen zich inschrijven in het onderdeel waarbij zij graag willen helpen. Zo werkt de gehele klas uiteindelijk naar een gezamenlijk doel. Door verschillende opdrachten te formuleren, wordt er beter aangesloten op de meervoudige intelligentie van de kinderen en kunnen kinderen hun intelligenties inzetten (matchen) bij een bepaald onderdeel of kunnen ze juist hun intelligentie ontwikkelen (stretchen). Rekenen: Maak een wedstrijdschema voor een toernooi voor 16 teams. Het toernooi bestaat uit voorrondes, kwartfinales, halve finales en een finale. Taal en kunstzinnige vorming: Maak een promotieposter voor het toernooi waarop mensen kunnen zien waar het is, hoe laat, wanneer en wat de e'ntree is. Kunstzinnige vorming: Ontwerp en maak een prijs voor de winnaar. Kunstzinnige vorming: Ontwerp T-shirts voor het toernooi.