Tweedaags Jodiumuptake onderzoek
In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten een tweedaags jodium-uptake onderzoek te laten verrichten op de afdeling Nucleaire Geneeskunde van het Radboudumc te Nijmegen. In deze folder wordt in grote lijnen uitleg gegeven over de gang van zaken voor, tijdens en na het onderzoek. Inleiding De schildklier heeft de eigenschap om jodium op te nemen en te gebruiken voor de aanmaak van hormonen. De mate van opname van jodium is afhankelijk van de werking van de schildklier. Bij u is de schildklier in zijn functie ontregeld geraakt, waardoor er een teveel aan bepaalde hormonen (zonder het gebruik van schildkliermedicijnen) en/of een vergroting van de schildklier is ontstaan. Om te kijken wat er in uw situatie precies aan de hand is, wordt een kleine hoeveelheid radioactief jodium toegediend, zodat uw specifieke situatie goed in beeld kan worden gebracht. Dit onderzoek wordt al sinds 1946 toegepast. Zwangerschap en borstvoeding Het ongeboren kind mag niet worden blootgesteld aan straling. Als u zwanger bent of denkt te zijn, neemt u dan meteen contact op met de afdeling Nucleaire Geneeskunde. Het geven van borstvoeding moet vóór het onderzoek worden gestaakt en mag niet worden hervat na het onderzoek. Voorbereiding Het is belangrijk dat u in de afgelopen zes maanden voorafgaand aan dit onderzoek geen röntgenonderzoek heeft gehad, waarbij jodiumhoudend contrastmiddel is toegediend. Het is belangrijk dat u geen supplementen of (homeopathische) producten gebruikt die grote hoeveelheden jodium bevatten. Denk bijvoorbeeld aan multivitamine met kelp, jodide of jodium. Het is belangrijk dat u niet meer dan twee keer per week vis, kelp of zeewier gebruikt. 1
Mogelijk krijgt u het verzoek om eerst nog bloed te laten prikken, voordat een afspraak kan worden gemaakt. Het meest recente bloedonderzoek is te lang geleden en/of niet stabiel. Dit kunt u bij uw eigen ziekenhuis of prikpost laten uitvoeren. U hoeft niet nuchter te zijn voor dit onderzoek. Medicijnen Als u schildkliermedicijnen gebruikt, zal de Medisch Beeldvormings- en Bestralingsdeskundige (MBB er; persoon die het onderzoek uitvoert) met het maken van de afspraak met u bespreken of u schildkliermedicijnen tijdelijk zult moeten stoppen voor het onderzoek. Dit stoppen is nodig, omdat deze medicijnen de opname van het radioactief jodium-131 kunnen belemmeren. Na het onderzoek hoort u van de nucleair geneeskundige (arts/specialist van de afdeling Nucleaire Geneeskunde) wanneer u weer kunt starten met de medicijnen. Neemt u meteen contact op met de afdeling Nucleaire Geneeskunde wanneer u amiodarone of cordarone gebruikt. Beiden zijn medicijnen voor het hart(ritme). Ook deze medicijnen kunnen de opname van het radioactief jodium-131 belemmeren. Er zal in overleg met u en de arts worden bekeken of deze medicijnen (tijdelijk) kunnen worden gestopt alvorens u voor dit onderzoek kunt komen. Als u andere medicijnen dan hierboven beschreven gebruikt, kunt u deze innemen op de gebruikelijke manier. Het onderzoek wordt niet gehinderd door het gebruik van deze medicijnen. Het is belangrijk dat u een actuele lijst van medicijnen mee neemt naar uw afspraak. De nucleair geneeskundige kan op deze manier zien welke medicijnen en doseringen u gebruikt. U kunt zelf een overzicht maken of een geneesmiddelenpaspoort laten maken bij uw apotheek (kosteloos). Het is belangrijk dat u deze lijst aanvult met supplementen welke niet op doktersadvies worden gebruikt; denk hierbij onder andere aan (multi)vitamine. Beschrijf de volledige benaming (merk) en dosering van de medicijnen. 2
Kleding U hoeft voor dit onderzoek geen kleding uit te trekken. Er zal u wel gevraagd worden sieraden in het halsgebied te verwijderen. U kunt deze sieraden beter thuis laten. Belangrijke papieren Wilt u bij uw bezoek aan het Radboudumc een geldig legitimatiebewijs (identiteitsbewijs, paspoort of rijbewijs) en een bewijs van zorgverzekering meenemen? Hier kan op de afdeling Nucleaire Geneeskunde naar worden gevraagd. In het Radboudumc wordt geen gebruik gemaakt van een ponsplaatje. Wilt u veranderingen in uw persoonlijke gegevens (gehuwd, gescheiden, verhuizing of verzekering) doorgeven aan de secretaresse? Onderzoek Op dag 1 wordt het onderzoek opgestart door de MBB er. U zult een korte uitleg over de uitvoering krijgen en vragen zullen zover als mogelijk worden beantwoord. Daarnaast zal bloed bij u worden afgenomen en vindt een controlemeting plaats, waarna u een kleine hoeveelheid radioactief jodium-131 in water zult opdrinken. De volgende dag (ongeveer 24 uur later) komt u terug voor het vervolg van het onderzoek. Wederom zal er een meting worden gemaakt en zullen er foto s worden gemaakt, waarvoor u op uw rug op tafel komt te liggen. De camera zal vervolgens vlak boven uw gezicht worden geplaatst (foto 1). Deze meting en foto s geven zicht op de manier van opname van het radioactief jodium-131 in de schildklier en de grootte van de schildklier. Het is belangrijk dat u uw hoofd goed stil laat liggen en niet praat tijdens het maken van de foto s. De foto s duren ieder tien minuten. Na het onderzoek spreekt u de nucleair geneeskundige over de bevindingen van het onderzoek en krijgt u de benodigde informatie over een passende behandeling. 3
Foto 1: Dit is de camera Duur Op dag 1 duurt het onderzoek 15 tot 30 minuten en op dag 2 ongeveer twee tot drie uur. Radioactief jodium-131 Omdat het radioactief jodium-131 in een zeer minimale hoeveelheid wordt gebruikt tijdens dit onderzoek, levert dit geen gevaar op voor uw of andermans gezondheid. Radioactief jodium-131 zendt straling uit die te vergelijken is met röntgenstraling. Deze straling komt buiten het lichaam en daarmee kunnen de halsmetingen en foto s worden verricht. 4
Toediening De toediening van het radioactief jodium-131 gebeurt via het opdrinken van een minimale hoeveelheid radioactief jodium-131 in water. Wanneer u dagelijks slikproblemen ervaart, neemt u dan contact op met de afdeling Nucleaire Geneeskunde. Dan krijgt u het jodium via de bloedvaten met een injectie toegediend. Misschien moet het onderzoek hierdoor worden uitgesteld. Bijwerkingen Omdat een minimale hoeveelheid radioactief jodium-131 wordt toegediend bij dit onderzoek, zitten er geen bijwerkingen aan deze stof. Het radioactief jodium-131 kan ook worden toegediend bij een jodiumallergie. Behandeling met radioactief jodium-131 Met een jodium-uptake onderzoek wordt bekeken of een behandeling met radioactief jodium-131 plaats kan vinden en wat de dosering gaat worden, afgestemd op uw persoonlijke situatie. Afhankelijk van de verzamelde gegevens is het soms mogelijk dat de behandeling aansluitend aan het onderzoek plaats kan vinden op de 2 e dag. In de meeste gevallen zal het nodig zijn dat u voor een bepaalde duur wordt opgenomen in verband met een hogere hoeveelheid radioactief jodium-131. Deze duur varieert per persoon en hier wordt een nieuwe afspraak voor gemaakt. In beide situaties krijgt u, in verband met een behandelingsdosering radioactief jodium-131, het advies voor een bepaalde tijd gedragsregels te handhaven. Deze informatie zal de MBB er u geven als alles duidelijk is omtrent uw behandeling. Begeleiding Het is toegestaan om een (volwassen) begeleider mee te nemen tijdens het onderzoek. De begeleider mag tijdens het onderzoek in de onderzoeksruimte(n) aanwezig zijn. U wordt gevraagd geen kinderen en/of zwangere vrouwen als begeleiding mee te nemen in verband met de straling en een eventuele behandeling. 5
Handicap Wilt u vooraf contact opnemen met de afdeling Nucleaire Geneeskunde als u een handicap heeft? Er wordt samen met u gekeken hoe het onderzoek door kan gaan en of er meer tijd moet worden gereserveerd. Verhindering/afspraak verzetten De radioactieve vloeistof wordt speciaal voor u geleverd en is helaas kort houdbaar. Mocht het zijn dat u uw afspraak niet na kunt komen, informeert u de afdeling Nucleaire Geneeskunde dan alstublieft tijdig. Er kan meteen een nieuwe afspraak met u worden gemaakt. Voorbehoud De informatie in deze folder is algemeen van aard. Dat wil zeggen dat het onderzoek is beschreven, zoals dit meestal zal verlopen. Dit kan aan uw situatie worden aangepast. Tot slot Heeft u na het lezen van deze folder dringende vragen, neemt u dan contact op met de afdeling Nucleaire Geneeskunde. U kunt de afdeling het beste bereiken tussen 8.15 uur en 16.15 uur. U kunt uw vragen ook stellen tijdens uw afspraak aan de nucleair geneeskundige of de MBB er. Website Wilt u meer informatie over de afdeling Nucleaire Geneeskunde? Kijkt u daarvoor op: www.radboudumc.nl/ng. Houdt u in verband met de drukte in en rond Nijmegen en de parkeermogelijkheden rekening met langere reistijden. U moet daarnaast rekening houden met een loopafstand van minimaal tien minuten vanaf uw parkeergelegenheid. o 6
Noteer hier uw vragen
08-2013-7379 Adres Afdeling Nucleaire Geneeskunde Hoofdingang Geert Grooteplein-Zuid 10 6525 GA Nijmegen Volg route 757, zone D-1 Postadres Radboudumc 757 Nucleaire Geneeskunde Postbus 9101 6500 HB Nijmegen Contact 024-361 45 10 Radboud universitair medisch centrum Radboudumc Overname van (gedeelten van) deze tekst is uitsluitend mogelijk na toestemming.