BEHEEROVEREENKOMSTEN
Algemeen
Europees Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) Pijler 1: Rechtstreekse betalingen Pijler 2: Plattelandsontwikkeling Basisbetaling 30% vergroening PDPO III = Vlaams Programmadocument voor Plattelandsontwikkeling (2014-2020) Instandhouding blijvend grasland Agromilieumaatregelen landbouw Behoud ecologisch aandachtsgebied (5%) Gewasdiversificatie Beheerovereenkomsten
Europese prioriteiten voor plattelandsontwikkeling: P1 Bevordering kennisoverdracht & innovatie in de land- en de bosbouwsector en in plattelandsgebieden P2 Versterking concurrentievermogen van alle landbouwtypen; verbetering rendabiliteit van de landbouwbedrijven P3 Bevordering organisatie voedselketen & risicobeheer in landbouw P4 Herstel, instandhouding en verbetering van ecosystemen die aangewezen zijn op de landbouw en de bosbouw P5 Bevordering efficiënt gebruik van hulpbronnen & omslag naar koolstofarme en klimaatbestendige economie in de landbouw, de voedselen de bosbouwsector P6 Bevordering sociale inclusie, armoedebestrijding en economische ontwikkeling in plattelandsgebieden
Wat? Vrijwillig Overeenkomst VLM - landbouwer 5 jaar Start 1 januari Vooraf bepaalde vergoeding (min. 750 /5 jaar)
Wie? Actieve landbouwers Niet voor: Vastgoedmakelaars Uitbaters van sport- of recreatiegronden Luchtvaart-, water- of spoorwegmaatschappijen
Waar? Perceel gelegen in Vlaams Gewest Op/langs een perceel geregistreerd als landbouwgrond Sommige pakketten enkel in beheergebieden
Hoe sluit ik een beheerovereenkomst?
Neem contact op met uw bedrijfsplanner! 6/10/2015 9
Taken van de bedrijfsplanner Mogelijkheden voor BO op bedrijf in kaart brengen De aanvraag opstellen en indienen (deadline: 1 oktober) Administratieve verwerking van de aanvraag Begeleiding landbouwer tijdens de looptijd van het contract GEEN controle 6/10/2015 10
Welke beheerovereenkomsten?
Doelstelling Soortenrijke graslanden
Waarom beheerovereenkomsten voor soortenrijke graslanden?
Ontwikkelingsbeheer op grasland Aangepast maai- en/of begrazingsbeheer + register Maaisel afvoeren Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen Blijvend grasland in beheergebied Jaarlijks: 881 euro/ha 6/10/2015 14
Beheergebied ontwikkelingsbeheer ontwikkelingsbeheer
Instandhoudingsbeheer op grasland Aangepast maai- en/of begrazingsbeheer + register Maaisel afvoeren Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen Soortenrijk blijvend grasland in gans Vlaanderen Jaarlijks: 1.174 euro/ha 6/10/2015 16
Doelstelling Erosiebestrijding
Erosie = Losmaken en verplaatsen van bodemdeeltjes door water/wind/bewerking Gevolg? Opbrengst daalt Bodemkwaliteit daalt Schade aan gebouwen, wegen, waterlopen, 6/10/2015 18
Grasstroken GRASSTROOK 15 JUNI: 1.317 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha GRASSTROOK: 1.047 euro/ha 6/10/2015 19
Grasstrook Ligging: Erosiegevoelige akkers Plaats waar water en sediment afstromen Beheer: Vrij maaien of klepelen Ploegvoor wegwerken Jaarlijks: 1.047 euro/ha 6/10/2015 20
Grasstroken GRASSTROOK 15 JUNI: 1.317 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha GRASSTROOK: 1.047 euro/ha 6/10/2015 21
Grasstrook 15 juni Ligging: Erosiegevoelige akkers Langs kwetsbaar landschapselement Beheer: Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen Maaien/klepelen vanaf 15/6 Jaarlijks: 1.317 euro/ha 6/10/2015 22
Grasstroken GRASSTROOK 15 JUNI: 1.317 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha GRASSTROOK: 1.047 euro/ha 6/10/2015 23
Gemengde grasstrook Ligging: Erosiegevoelig perceel Akkerland of meerjarige fruit-/sierteelt Beheer: Contractueel zaadmengsel Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen Maaien/klepelen vanaf 15/7 OF 1/3 laten staan Jaarlijks: 1.812 euro/ha (aanleg) of 1.700 euro/ha (onderhoud) 6/10/2015 24
Grasstroken GRASSTROOK 15 JUNI: 1.317 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha GRASSTROOK: 1.047 euro/ha 6/10/2015 25
Gemengde grasstrook PLUS O. Dochy Ligging: Erosiegevoelige percelen Akkerland of meerjarige fruit-/sierteelt In beheergebied Beheer: Contractueel zaadmengsel Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen 1-2x/jaar maaien/klepelen MAG 15/3 15/4 MOET 15/8 31/10 Jaarlijks: 2.108 euro/ha of 1.996 euro/ha 6/10/2015 26
Breedte stroken afhankelijk van erosiegevoeligheid (6-30 meter) 6/10/2015 27
Strategisch gelegen grasland Erosiegevoelige percelen De laatste 5 jaar uitgebaat als akkerland Cruciale ligging voor erosiebestrijding (ALBON) Jaarlijks: 619 euro/ha 6/10/2015 28
Erosiedam uit strobalen Erosiegevoelig perceel In combinatie met erosiestrook/strategisch gelegen grasland Hoogte min. 50cm, opvanghoogte min. 30cm K. Vandaele Jaarlijks: 12,86 euro/m 6/10/2015 29
Doelstelling Perceelsrandenbeheer
Doel = Bufferen van kwetsbare landschapselementen Bermen Bossen Grachten VHA-waterlopen Graften en holle wegen Houtige landschapselementen Poelen Soortenrijke graslanden 6/10/2015 31
Grasstroken GRASSTROOK 15 JUNI: 1.317 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha 6/10/2015 32
Grasstrook 15 juni Ligging: Langs kwetsbaar element Akkerland Beheer: Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen Maaien/klepelen vanaf 15/6 6-12 m breed Jaarlijks: 1.317 euro/ha 6/10/2015 33
Grasstroken GRASSTROOK 15 JUNI: 1.317 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha 6/10/2015 34
Gemengde grasstrook Ligging: Langs kwetsbaar element Beheer: Contractueel zaadmengsel Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen Maaien/klepelen vanaf 15/7 OF 1/3 laten staan 6-18 m breed Jaarlijks: 1.812 euro/ha (aanleg) of 1.700 euro/ha (onderhoud) 6/10/2015 35
Grasstroken GRASSTROOK 15 JUNI: 1.317 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha 6/10/2015 36
Gemengde grasstrook PLUS O. Dochy Ligging: In beheergebied Langs kwetsbaar element Beheer: Contractueel zaadmengsel Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen 1-2x/jaar maaien/klepelen: MAG 15/3 15/4 MOET 15/8 31/10 6-18m breed Jaarlijks: 2.108 euro/ha of 1.996 euro/ha 6/10/2015 37
Bloemenstroken Langs de zuidelijke kant van een houtig landschapselement Één- of meerjarig bloemenmengsel of klavermengsel Meerjarig bloemenmengsel: maaien/klepelen Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen 6-12 m breed Jaarlijks: 1.972 euro/ha 6/10/2015 38
Doelstelling Soortenbescherming
Akkervogels
Index Index Index Index Index Index Veldleeuwerik Gele Kwikstaart 150 125 100 150 125 100 75 Kievit 50 200 25 150 0 1990 1995 2000 2005 2010 100 Grasland Bouwland 50 0 1990 1995 2000 2005 2010 75 Patrijs 50 150 25 125 0 100 1990 1995 2000 2005 2010 75 Grasland Bouwland 50 25 0 1990 1995 2000 2005 2010 Grasland Bouwland Grasland Bouwland Veldleeuwerik Gele Kwikstaart 150 125 100 150 125 100 75 50 75 50
De Grote Drie Akkervogels hebben nood aan: Zomervoedsel Wintervoedsel Nestgelegenheid en dekking 6/10/2015 42
Beheergebied akkervogelbeheer
Grasstroken GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha 6/10/2015 44
Gemengde grasstrook Ligging: In beheergebied Beheer: Contractueel zaadmengsel Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen Maaien/klepelen vanaf 15/7 OF 1/3 laten staan 9-30 m breed Jaarlijks: 1.812 euro/ha (aanleg) of 1.700 euro/ha (onderhoud) 6/10/2015 45
Grasstroken GEMENGDE GRASSTROOK: 1.812/1.700 euro/ha GEMENGDE GRASSTROOK PLUS: 2.108/1.996 euro/ha 6/10/2015 46
Gemengde grasstrook PLUS Inagro Ligging: In beheergebied Beheer: Contractueel zaadmengsel Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen 1-2x/jaar maaien: MAG 15/3 15/4 MOET 15/8 31/10 9-30 m breed Jaarlijks: 2.108 euro/ha (aanleg) of 1.996 euro/ha (onderhoud) 6/10/2015 47
Voedselgewas In beheergebied Zaadleverend gewas inzaaien vóór 31 mei Laten staan tot 15 maart van het volgende jaar Jaarlijks 1.931 euro/ha 6/10/2015 48
Weidevogels
6/10/2015 50
Beheergebied weidevogelbeheer
Graslandbeheer voor weidevogels Groter broedsucces door: Maaidatum uitstellen Beweidingsdatum uitstellen Veebezetting beperken Enkel in beheergebied 6/10/2015 52
Uitstel maaidatum Vanaf 20 maart t.e.m. 22 juni geen enkele (landbouwkundige) activiteit uitvoeren op het perceel Maaien vanaf 23 juni Maairegister bijhouden Jaarlijks 698 euro/ha 6/10/2015 53
Uitstel beweidingsdatum Vanaf 20 maart t.e.m. 20 mei geen enkele (landbouwkundige) activiteit uitvoeren op het perceel Vanaf 21 mei t.e.m. 15 juni beweiden met max. 4 dieren per ha Begrazingsregister bijhouden Jaarlijks 116 euro/ha 6/10/2015 54
Standweide Vanaf 20 maart t.e.m. 15 juni geen enkele (landbouwkundige) activiteit uitvoeren op het perceel Behalve veebezetting met max. 2 dieren per ha Begrazingsregister bijhouden Jaarlijks 661 euro/ha 6/10/2015 55
Kuikenweide Vanaf 20 maart t.e.m. 1 juli geen enkele (landbouwkundige) activiteit uitvoeren op het perceel (Behalve veebezetting met max. 2 dieren per ha) Begrazingsregister bijhouden Jaarlijks 761 euro/ha 6/10/2015 56
Vluchtstrook Ook mogelijk op akkerland Grasstrook 6-30m breed Maaien of klepelen vanaf 22 juni Geen meststoffen of bestrijdingsmiddelen Jaarlijks 1.616 euro/ha 6/10/2015 57
Doelstelling Kleine landschapselementen
Soorten kleine landschapselementen Kaphaag - knotbeheer Haag Heg Kaphaag - hakhoutbeheer Knotbomen Houtkant 6/10/2015 59
Algemene voorwaarden KLE s Min. 75% geschikte soorten Ligging: geen deel van tuinof erfbeplanting Stambasis beschermen tegen vee Goed beheer uitvoeren: Exoten verwijderen Dode planten vervangen Gaten >2m opvullen 6/10/2015 60
Onderhoud haag Minstens 25 meter lang Jaarlijks snoeien op minimale hoogte 0,8m Jaarlijks: 1,87 euro/m 6/10/2015 61
Onderhoud kaphaag Minstens 25 meter lang OF halfstammige knotbomen: Volledige knotcyclus in eerste vier jaar OF éénrijig hakhout Min. 75% afzetten in eerste vier jaar Jaarlijks: 1,51 euro/m 6/10/2015 62
Onderhoud heg Minstens 25 meter lang Enkel in het eerste jaar snoeien op min. 1,5m hoogte, min. 1m breedte Windscherm bij fruitteelt: min. 5 verschillende soorten Jaarlijks: 2,76 euro/m 6/10/2015 63
Onderhoud houtkant Minstens 1 are, max. 10 meter breed In eerste vier jaar min. 75% afzetten (hakhoutbeheer) Geen snoeihout in de houtkant laten liggen Jaarlijks: 40,1 euro/are 6/10/2015 64
Omvormingsbeheer houtkant Minstens 1 are, max. 10 meter breed Achterstallig onderhoud Projectmatig Jaarlijks: 80,9 euro/are 6/10/2015 65
Onderhoud knotbomen Min. 10 opeenvolgende bomen met tussenafstand 2-10m Knothoogte min. 1,8m Volledige knotcyclus uitvoeren binnen de eerste vier jaar Jaarlijks: 2,83 euro/boom 6/10/2015 66
Doelstelling Waterkwaliteit
Doel = Verbeteren van de waterkwaliteit 90% teelten met een laag risicoprofiel Risicoprofiel van een teelt wordt bepaald door Nitraatgevoeligheid Erosiegevoeligheid Aanvoer van organische stof 6/10/2015 68
Voorwaarden Min. 2 ha bouwland Variabele beheerovereenkomst (max. opp. = 1,2x de min. opp.) Min. 90% van het totale areaal bouwland laagrisicoteelten Min. 4 hoofdteelten waarvan 3 laag-risicoteelten Nateelt na laag-risicoteelten 6/10/2015 69
Voorwaarden Nitraatresidu laten bepalen op alle percelen in gebruik Gemiddeld nitraatresidu is meer dan 4kg/ha lager dan de laagste drempelwaarde Bodemanalyse laten uitvoeren (C-gehalte en phwaarde) in eerste jaar Jaarlijks 245 euro/ha 6/10/2015 70
Beheergebied BO waterkwaliteit
Doelstelling Speciale beschermingszones (IHD)
Fosfaatuitmijning Doel = fosfaat onttrekken aan de bodem Perceel aangeduid door ANB i.k.v. Natura 2000 Akker Teelten volgens teeltschema Bemesting volgens bemestingsadvies (geen fosfaat) Jaarlijks 704 euro/ha 6/10/2015 73
Verminderde bemesting Perceel aangeduid door ANB i.k.v. Natura 2000 Geen percelen met reeds bemestingsbeperking/ -verbod Geen P- of N-bemesting (ook geen beweiding) Nitraatresidubepaling op alle percelen in gebruik (meer dan 4kg N/ha lager dan drempelwaarde) Akker: vruchtwisseling Jaarlijks 1.391 euro/ha Grasland: in stand houden Jaarlijks 1.036 euro/ha 6/10/2015 74
Beheerovereenkomsten: controles
Contractvoorwaarden 3 types: Instapvoorwaarden Basisnormen Beheervoorwaarden Controles op ALLE contractvoorwaarden: Administratieve controles via verzamelaanvraag (100%) Terreincontroles (min. 5%)
Sanctionering Instapvoorwaarden: stopzetting & terugvordering Basisnormen en beheervoorwaarden: Vergoeding wordt verlaagd met bepaald percentage: Ernst, duur, omvang (10% à 150%) Herhaling Soms ook stopzetting & terugvordering Vervalsing, nalatigheid en aanzienlijke fouten: extra zware sanctie
Beheerovereenkomsten: uitzonderingsprocedures
Uitzonderingsprocedures Beheerovereenkomst: landbouwer verbindt zich voor 5 jaar Wijziging of beëindiging overeenkomst slechts mogelijk onder vrij strikte voorwaarden Overzicht procedures: Overname Opschorting Voortijdige beëindiging op vraag van beheerder Uitbreiding Omzetting en vervanging Herziening Verlenging Ambtshalve voortijdige beëindiging
Overname Gedeeltelijk of volledig Voor de resterende looptijd van de beheerovereenkomst Overnemer voldoet aan voorwaarden voor sluiten BO Gevolgen: Overname op 1 januari Overname na 1 januari
Opschorting Tijdelijke vrijstelling van de naleving van één of meerdere detailovereenkomsten Enkel in geval van overmacht of uitzonderlijke omstandigheid Geen recht op beheervergoeding tijdens periode van opschorting Registratie in GBCS niet nodig tijdens periode van opschorting
Voortijdige beëindiging op vraag van beheerder Gedeeltelijk of volledig Rechtmatige voortijdige beëindiging: In geval van overmacht of uitzonderlijke omstandigheid Herverkaveling of ruilverkaveling Onvoorzien verlies van pacht Definitieve gebruiksoverdracht van percelen naar een andere landbouwer zonder overname van de beheerovereenkomst Onrechtmatige voortijdige beëindiging
Voortijdige beëindiging op vraag van beheerder Gevolgen rechtmatige voortijdige beëindiging: Geen beheervergoeding voor het jaar waarin de beheerovereenkomst niet langer kan worden nageleefd (of een aangepaste beheervergoeding indien het gaat om de verkleining van een detailovereenkomst) Geen gevolgen voor de beheervergoeding van eventuele voorgaande jaren Gevolgen onrechtmatige voortijdige beëindiging: Voor het jaar waarin de beheerovereenkomst niet langer wordt nageleefd: korting van 150% De beheervergoeding van eventuele voorgaande jaren wordt teruggevorderd.
Uitbreiding Vergroten van één of meerdere bestaande detailovereenkomsten (maxima) Met behoud van de initiële looptijd van de beheerovereenkomst De uitbreiding gaat in op 1 januari van het tweede of het derde werkjaar De landbouwer dient zelf in te staan voor de aanpassing van zijn registratie
Omzetting en vervanging Omzetting + vervanging: (Gedeeltelijke) voortijdige beëindiging van een beheerovereenkomst (zonder terugvordering beheervergoedingen) Nieuwe beheerovereenkomst met een looptijd van 5 jaar Alle detailovereenkomsten met hetzelfde beheerpakket worden meegenomen Omzetting: Een strenger beheerpakket binnen dezelfde doelstelling Behoud of vergroting van de dimensies Vervanging: Behoud van het beheerpakket Grotere dimensies of extra detailovereenkomsten
Herziening Ambtshalve aanpassing van een lopende beheerovereenkomst om één van volgende redenen: Wijziging van de wetgeving waardoor de voorwaarden en maatregelen in de beheerovereenkomst niet langer verder gaan dan de geldende wettelijke verplichtingen Er bestaat een gelijkaardige nieuwe maatregel in een nieuw of gewijzigd PDPO
Herziening De landbouwer heeft de keuze: Hij aanvaardt de herziening: Hij dient vanaf de begindatum van de aangepaste beheerovereenkomst de nieuwe beheervoorwaarden na te leven Hij weigert de herziening: Hij is vanaf de ingangsdatum van de herziening niet langer gebonden door de beheerovereenkomst Hij heeft wel recht op de beheervergoeding van de werkjaren voorafgaand aan de herziening
Verlenging Verlenging van de looptijd van de beheerovereenkomst met één of twee werkjaren in functie van de overgang naar PDPOIV (2021 2027) De betreffende beheerpakketten zijn opgenomen in PDPOIV De beheerder voert de beheerovereenkomst ongewijzigd verder uit tot het einde van de verlengde looptijd
Ambtshalve voortijdige beëindiging Voortijdige beëindiging op basis van artikel 23 van het BVR: Het perceel waarop de beheerovereenkomst werd gesloten is niet langer gelegen in beheergebied Het perceel waarop de beheerovereenkomst werd gesloten komt te liggen binnen een natuur- of bosreservaat of binnen een gebied met een goedgekeurd natuurbeheerplan Het beheerpakket is niet langer in overeenstemming met de beheervisie
Ambtshalve voortijdige beëindiging Voortijdige beëindiging wegens controle: Administratieve controle Terreincontrole VLM: Voortijdige beëindiging wegens inbreuk op bepaalde beheervoorwaarden Verkleining wegens opmeting van lijnvormige beheerobjecten (haag, heg, kaphaag, knotbomenrij, erosiedam) Terreincontrole Departement Landbouw en Visserij: Voortijdige beëindiging wegens niet voldaan aan bepaalde voorwaarden inzake gebruik en teelt Verkleining wegens opmeting van vlakvormige beheerobjecten
Beheerovereenkomsten in de verzamelaanvraag
Vaste beheerovereenkomsten Voor een welbepaalde plaats en oppervlakte Een beheerobject correspondeert met een perceel Dit perceel moet 5 jaar lang worden geregistreerd Code BB BS ER FB HKW RB Vaste beheerovereenkomsten ontwikkeling en instandhouding soortenrijk grasland aanleg en onderhoud bloemenstrook aanleg en onderhoud strategisch grasland uitgestelde maaidatum, beweiden 20 mei, standweide 15 juni, kuikenweide en voedselgewas onderhoud houtkant en omvormingsbeheer houtkant grasstrook, grasstrook 15 juni, vluchtstrook 22 juni, gemengde grasstrook, gemengde grasstrook plus
Variabele beheerovereenkomsten PDPOIII: Beheerovereenkomst waterkwaliteit Code: BW4 5 jaar lang percelen melden in verzamelaanvraag Minimale oppervlakte respecteren (minstens 2ha)
Bedankt voor uw aandacht! Meer info: www.vlm.be 6/10/2015 98