INLEIDING gehouden door de voorzitter van de raad van commissarissen van Batenburg Techniek N.V. bij de behandeling van agendapunt 3 Verplicht openbaar bod tijdens de Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders, welke plaatsvond in het Novotel Rotterdam Brainpark, K.P. van der Mandelelaan 130, Rotterdam op 16 december 2015 Grootaandeelhouder VP Exploitatie N.V. heeft op 21 september 2015 een persbericht uitgebracht waarin melding wordt gemaakt van uitbreiding van het belang in Batenburg Techniek N.V. van 25,82% naar 35,17%. Hierdoor overschrijdt het belang van VP Exploitatie N.V. de grens van 30% van de stemrechten in de algemene vergadering van Batenburg. Als gevolg hiervan is VP Exploitatie N.V. wettelijk verplicht een openbaar bod uit te brengen op alle uitstaande aandelen Batenburg Techniek N.V., die nog niet in haar bezit zijn. Hiertoe is op 2 november 2015 een door de AFM goedgekeurd biedingsbericht uitgebracht door VP Exploitatie N.V. Bij een verplicht openbaar bod is er geen sprake van een wettelijke verplichting tot het convoceren van een (buitengewone) algemene vergadering van aandeelhouders. De raad van commissarissen en raad van bestuur van Batenburg Techniek willen echter graag een platform bieden aan de aandeelhouders om van gedachten te wisselen. Het bestuur en de raad van commissarissen hebben hun gezamenlijke standpunt over het openbaar bod op 16 november gepubliceerd in een position statement. Dat standpunt is neutraal. In de position statement is ook aangegeven hoe wij tot ons standpunt zijn gekomen. Ik ga ervan uit dat u de position statement allemaal heeft gelezen. Ik kan mij voorstellen dat u naar aanleiding van de position statement vragen heeft. Voordat wij toekomen aan het stellen van die vragen, zou ik graag wat nader willen ingaan op hoe wij met het bod zijn omgegaan en hoe wij vervolgens tot ons standpunt zijn gekomen. Ik hoop eventuele vragen daarmee al zoveel mogelijk te beantwoorden. Voordat ik toekom aan een chronologische bespreking van het proces, zou ik eerst willen stilstaan bij het karakter van dit bod. Het betreft namelijk niet een klassiek of vrijwillig en onderhandeld overnamebod. Type openbaar bod Bij een gebruikelijk overnamebod wil de bieder een grote meerderheid van de aandelen in handen krijgen. De bieder zoekt dan vaak steun voor het bod en de biedprijs bij het bestuur en de raad van commissarissen van de vennootschap. De vennootschap is in die gevallen betrokken vóórdat het bod wordt aangekondigd, en onderhandelt met de bieder over de biedprijs en de overige voorwaarden van het bod. Pas als er overeenstemming is tussen bieder en vennootschap over de biedprijs en de overige voorwaarden, brengt de bieder het bod uit. Bestuur en raad van commissarissen bevelen het bod dan expliciet aan de aandeelhouders aan 1
en adviseren de aandeelhouders om hun aandelen aan te bieden onder het bod. Ter ondersteuning van die aanbeveling wordt daarbij vaak een zogenaamde fairness opinion bijgevoegd van een waarderingsdeskundige die bevestigt dat de geboden prijs in financieel opzicht redelijk is. Het bod dat VPE heeft uitgebracht betreft nu juist niet een 'klassiek' overnamebod. Het bod is niet een vrijwillig bod, maar een verplicht bod dat is getriggerd door de transactie waarbij VPE haar belang tot boven de 30% heeft uitgebreid. De wettelijke regeling van het verplichte bod is ingevoerd om aandeelhouders een mogelijkheid te bieden om hun aandelenbelang te verkopen als één aandeelhouder overwegende zeggenschap verkrijgt. Een aandeelhouder heeft volgens de wet overwegende zeggenschap bij een belang van 30% of meer. De biedprijs die VPE heeft geboden is ook niet een onderhandelde prijs, maar een prijs die rechtstreeks voortvloeit uit de aankooptransactie van Van Puijenbroek, waarmee de 30% werd gepasseerd. Dat is in lijn met de wettelijke regeling van het verplichte bod welke bij een verplicht bod van toepassing is sinds 2007. Het aanvechten van de biedprijs via de rechter is niet mogelijk nu de biedprijs voldoet aan alle criteria die daarvoor in de wet zijn gesteld, zodat alleen via onderhandeling en dus met medewerking van VPE de biedprijs zou kunnen worden verhoogd. Zoals ik hierna ook nog zal toelichten, lijkt er bij VPE echter geen sprake te zijn van een intentie om daadwerkelijk 100% van de aandelen in de vennootschap in handen te krijgen. Het lijkt eerder een technische verplichting op grond van het feit dat VPE de 30%-grens heeft overschreden. Daarom was er voor VPE ook geen enkele reden of intentie om de steun van de vennootschap te zoeken voor het bod of de biedprijs en ontbrak de ruimte voor ons om daarover te onderhandelen. Dat was anders geweest als VPE een vrijwillig bod had gedaan met een intentie om tot een daadwerkelijke overname van Batenburg te komen, met de aanbeveling van Batenburg. Dat wil overigens niet zeggen dat het bestuur en de raad van commissarissen niet hebben geprobeerd om de uitgesproken intenties en verdere te maken afspraken vast te leggen en om VPE bereid te vinden om de biedprijs te verhogen. Ik zal daar nu nader op ingaan aan de hand van een chronologische bespreking van het proces dat heeft plaatsgevonden. Transactie en aankondiging Op de vooravond van het weekend van 19 en 20 september kregen wij van VPE het bericht dat VPE in vergaande onderhandeling was over een transactie waarbij zij een extra pakket aandelen in Batenburg kon verwerven. Als resultaat van die transactie zou zij meer dan 30% van de aandelen in Batenburg houden, zodat zij een verplicht openbaar bod zou moeten uitbrengen. Op zaterdag 19 september hebben het bestuur en de raad van commissarissen daarover overleg gepleegd en een juridisch adviseur benaderd. 2
Op maandag 21 september voorbeurs bracht VPE vervolgens een persbericht uit waarin zij aangaf dat zij inderdaad een pakket aandelen had verworven. Daarbij kondigde zij aan dat zij binnen afzienbare tijd het daardoor verplicht geworden openbaar bod zou uitbrengen en maakte zij ook de biedprijs bekend: 19,50 per aandeel, gelijk aan de prijs waartegen zij het pakket aandelen had verworven (en tevens de hoogste prijs waarvoor zij in het jaar daaraan voorafgaand aandelen Batenburg heeft verworven). Eveneens kondigde zij in het persbericht aan dat VPE de strategie van Batenburg onderschreef, dat zij geen wijziging voorzag in de samenstelling van het bestuur en de raad van commissarissen als gevolg van het bod, en dat zij ook geen gevolgen voor werknemers of klanten van Batenburg voorzag als gevolg van het bod. Omdat wij niet betrokken zijn geweest bij de aankooptransactie waarbij VPE de 30% drempel overschreed, en wij feitelijk niet meer van de aankooptransactie en het bod wisten dan wat er in het persbericht van VPE was opgenomen, hebben wij in reactie daarop een persbericht uitgebracht waarin wij hebben aangegeven kennis te nemen van het bericht van VPE en de aankondiging van het verplicht openbaar bod. Ook de Stichting Preferente Aandelen Batenburg Techniek is kort na de transactie van VPE geïnformeerd over het verplicht openbaar bod en zij heeft hierover contact opgenomen met de heer Van Puijenbroek. Zij zag geen aanleiding om verdere acties te ondernemen. Rol en informatie Van Puijenbroek Op dit punt maak ik graag een klein uitstapje naar het commissariaat van de heer Guus van Puijenbroek en de informatie die hem ter beschikking stond ten tijde van de aankondiging van het bod. Zoals u vermoedelijk weet, is de heer Van Puijenbroek tevens bestuurder van VPE. Om alle schijn van belangenverstrengeling te vermijden is de heer Van Puijenbroek vanaf 21 september 2015 teruggetreden als commissaris, in die zin dat hij geen informatie meer heeft gekregen en niet meer heeft deelgenomen aan enige vergadering en besluitvorming binnen de raad van commissarissen. Hij is weliswaar niet volledig afgetreden, maar hij heeft niet deelgenomen aan besprekingen, vergaderingen of besluitvorming en heeft geen informatie ontvangen die de andere commissarissen wel hebben ontvangen. Dat zal ook zo blijven totdat afwikkeling van het bod heeft plaatsgevonden. De heer Van Puijenbroek heeft niet meer financiële informatie ontvangen dan u als aandeelhouders. De heer Van Puijenbroek heeft na de halfjaarcijfers geen informatie meer ontvangen. Ook waar het gaat om informatie over de strategiewijziging beschikt de heer Van Puijenbroek niet over meer relevante informatie dan u als aandeelhouders. De strategie is verwoord in het jaarverslag 2014 en op de website. Batenburg zit midden in een proces om daar nader invulling aan te geven en financiële doelstellingen die voortvloeien uit die strategiewijziging zullen pas op de jaarvergadering in 2016 kunnen worden gepresenteerd. 3
Kortom: voor zover bij ons bekend heeft VPE bij de aankooptransactie en de aankondiging van het verplichte bod niet over meer relevante informatie beschikt dan de informatie die aan alle aandeelhouders ter beschikking stond. Na dit kleine uitstapje zou ik graag weer terugkeren naar mijn chronologische verhaal. Bespreking 25 september Wij hebben besloten om vanuit onze verantwoordelijkheid naar alle stakeholders van de vennootschap actief de dialoog te zoeken met VPE. Wij hebben daarom contact opgenomen met VPE om bij elkaar te komen om het bod te bespreken. Die bespreking heeft op vrijdag 25 september plaatsgevonden. Bij de bespreking was van onze zijde onze CEO de heer Ralph van den Broek aanwezig en van VPE's zijde de heer Guus van Puijenbroek, als bestuurder van VPE, samen met de juridisch en financieel adviseurs van beide kanten. Tijdens de bespreking is niet alleen de timing van het proces aan de orde geweest, maar is het bod ook inhoudelijk besproken. Op de belangrijkste inhoudelijke items die tijdens deze bespreking aan de orde zijn gekomen zal ik wat dieper ingaan. Intenties Allereerst heeft VPE toegelicht waarom zij de aankooptransactie heeft gedaan en welke intenties VPE bij het verplichte bod heeft. VPE heeft bevestigd en benadrukt dat de transactie waarmee zij haar belang tot circa 35% heeft vergroot uitsluitend is gedaan omdat dit een gelegenheid was voor VPE om meer aandelen te kopen in een vennootschap waar zij al lange tijd aandeelhouder van is en waarin zij vertrouwen heeft. VPE heeft aangegeven dat zij zich ervan bewust was dat het verplichte bod een noodzakelijk gevolg zou zijn van de transactie, maar de transactie was volgens VPE niet gedaan met als doel om een verplicht bod te triggeren. Het verplichte bod lijkt daarmee het gevolg van de transactie en niet een doel op zich. Tijdens de bespreking is meerdere malen door VPE benadrukt dat VPE het verplichte bod uitdrukkelijk niet als een overnamebod kwalificeert, omdat het niet de intentie is van VPE om een daadwerkelijke overname van Batenburg te bewerkstelligen. Dit lijkt overigens ook bevestigd te worden door het biedingsbericht, waarin VPE bijvoorbeeld heeft aangegeven dat zij niet verwacht dat zij uiteindelijk meer dan 95% van de aandelen zal houden na het bod. Uitspraken VPE en vastlegging daarvan Batenburg heeft daarnaast tijdens de bespreking gevraagd naar de status van de uitspraken die VPE in haar persbericht had gedaan over strategie, samenstelling van het bestuur en de raad van commissarissen, en gevolgen voor werknemers en klanten. VPE heeft daarop geantwoord dat zij volledig achter die uitspraken staat en heeft nog eens bevestigd dat zij de strategie van Batenburg onderschrijft, en dat zij geen gevolgen voorziet voor de samenstelling van het bestuur en de raad van commissarissen of voor werknemers en klanten. 4
Op herhaald verzoek van Batenburg aan VPE om de toezeggingen nader vast te leggen, bijvoorbeeld in een overeenkomst tussen VPE en Batenburg, werd afwijzend gereageerd door VPE. Door het vastleggen van die toezeggingen in een overeenkomst zou volgens VPE de indruk kunnen ontstaan dat VPE een overname van Batenburg voor ogen heeft, hetgeen volgens VPE niet het geval is. Daar kwam bij dat VPE aangaf dat zij vanwege het karakter van het bod niet op zoek was naar een aanbeveling van het bod. Door die opstelling was er, zoals ik al eerder aangaf, geen ruimte voor onderhandelingen, laat staan voor vastlegging van afspraken in een overeenkomst. Ondanks dat gebrek aan onderhandelingsruimte hebben wij VPE ook na de bespreking van 25 september nog eens gevraagd om specifieke afspraken vast te leggen. Ik kom daar later nog op terug. Financiering bod VPE heeft tijdens de bespreking aan Batenburg bevestigd dat zij het bod kan financieren, ongeacht het percentage aandelen dat zal worden aangemeld. Uit het biedingsbericht dat is gepubliceerd begrijpen wij dat het bod gefinancierd zal worden in een combinatie van eigen vermogen en vreemd vermogen. Daarbij heeft VPE niet expliciet opgenomen welke zekerheden daarvoor zullen worden gevestigd, maar het staat vast dat voor vestiging van eventuele zekerheden op activa van Batenburg de medewerking van Batenburg nodig is. Nu VPE zonder voorbehoud heeft aangekondigd dat zij de financiering beschikbaar heeft, maken wij daaruit op dat geen vestiging van zekerheden op activa van Batenburg nodig zal zijn. Overigens is het Batenburg in beginsel ook niet zonder meer toegestaan om mee te werken aan het vestigen van zekerheden ten behoeve van de vreemd vermogen financiering van een van de aandeelhouders zolang er nog andere aandeelhouders in Batenburg zijn, omdat dit de ene aandeelhouder kan begunstigen ten koste van de andere aandeelhouders. Biedprijs Voor wat betreft de hoogte van de biedprijs heeft VPE tijdens de bespreking van 25 september bevestigd dat de prijs van 19,50 rechtstreeks voortvloeit uit de transactie waarbij zij haar belang had uitgebreid tot ruim 35%. Zoals wij ook hebben vermeld in de position statement is de biedprijs van 19,50 daarmee gelijk aan de billijke prijs zoals die in de wet is gedefinieerd. Zoals gezegd kan deze prijs niet via de rechter worden aangevochten, zodat uitsluitend de route van onderhandeling overblijft. En onderhandelingsruimte was er nu juist niet voor de vennootschap. Om te onderhandelen zijn er immers twee partijen aan tafel nodig. Op vragen van Batenburg over de mogelijkheid om die biedprijs te verhogen, zodat Batenburg het bod mogelijk zou kunnen aanbevelen aan aandeelhouders, heeft VPE dan ook steeds duidelijk gemaakt dat die biedprijs niet zou worden verhoogd omdat zij niet op zoek was naar een 'echte' overname en het verplichte bod alleen zou uitbrengen omdat zij dat wettelijk verplicht was. 5
Op de hoogte van de biedprijs en de analyses die in dat kader door Axeco zijn gemaakt ga ik nog wat nader in. Biedprijs en betrokkenheid AXECO Vaststaat dat de biedprijs de wettelijke billijke prijs is en ook een premie vertegenwoordigt op de slotkoersen per aandeel voor verschillende referentieperioden en -tijden voorafgaand aan het bod. Desalniettemin vonden wij dat wij ook een eigen oordeel moesten vellen over de biedprijs. Na de bespreking met VPE is AXECO Corporate Finance B.V. daarom gevraagd om samen met de vennootschap een analyse van de biedprijs te maken. Zoals ook in de position statement is beschreven, ging het daarbij om een high level analyse. AXECO is niet gevraagd om een volledige en gedetailleerde analyse met bijpassende rapportage te maken, aangezien wij werden geconfronteerd met een verplicht bod waarbij, zoals aangegeven, geen onderhandelingen met de bieder over bijvoorbeeld de biedprijs mogelijk bleken. Wij vonden in dat kader dat de additionele kosten voor de vennootschap van een volledige detailanalyse niet opportuun waren. De analyse van AXECO is echter een gedegen analyse geweest, waarin AXECO alle gangbare waarderingsmethoden heeft toegepast. Deze aanpak heeft ons voldoende basis geboden om onze positie ten opzichte van de bieding op te baseren. AXECO heeft de uitkomsten van de door haar uitgevoerde analyses aan ons gepresenteerd. Zoals ook vermeld in de position statement, ligt het bod aan de onderkant van de waarderingsrange die wij in de huidige situatie passend achten, mede op basis van de waarderingsanalyses van AXECO. De range is de resultante van een achttal analyses en tussen de bodem en de top van de range ligt 15 à 20 procent. Uitbrengen biedingsbericht en standpuntbepaling Op 2 november heeft VPE haar biedingsbericht gepubliceerd. Voor de goede orde: dat is een document dat alleen door VPE is opgesteld. Wij hebben bij het opstellen van dat biedingsbericht alleen meegekeken om te voorkomen dat daarin feitelijke onjuistheden terecht zouden komen over Batenburg, alsmede om ervoor te zorgen dat de wettelijk vereiste accountantsverklaring met betrekking tot financiële informatie er kwam. VPE heeft alle toezeggingen die zij eerder in haar persbericht en in de bespreking van 25 september had gedaan herhaald in haar biedingsbericht, en daaraan toegevoegd dat deze toezeggingen gelden, ongeacht het percentage aandelen dat zij zal verkrijgen als gevolg van het bod. Ik ga ervan uit dat u het biedingsbericht heeft gelezen en ik ga er daarom hier niet verder op in. Positie aandeelhouders Voordat ik dit verhaal afsluit met de kern van onze position statement, zou ik stil willen staan bij de positie van aandeelhouders na het bod. 6
Zoals wij ook in onze position statement constateren, biedt het bod aandeelhouders de mogelijkheid om hun deelneming (geheel of gedeeltelijk) te liquideren. Tegelijkertijd constateren wij dat de liquiditeit van het aandeel verder kan afnemen na het bod. Aandeelhouders die overwegen om te besluiten om hun aandelen niet aan te bieden, moeten daarnaast rekening houden met de mogelijkheid dat VPE na het bod bepaalde besluiten en maatregelen in beginsel zonder steun van andere aandeelhouders kan nemen. Of dat het geval zal zijn, kunnen wij niet voorspellen, want dat is afhankelijk van het aantal aandelen dat onder het bod wordt aangeboden aan VPE. Opmerking verdient in dit verband dat wij na de bespreking van 25 september jl. VPE nog eens hebben verzocht om toch specifieke afspraken over de onafhankelijkheid van de raad van commissarissen te maken. De gedachte daarachter was dat een onafhankelijke raad van commissarissen tot op zekere hoogte de positie van minderheidsaandeelhouders zou kunnen waarborgen. VPE heeft aangegeven die afspraak niet te willen vastleggen in een overeenkomst, maar heeft wel één op één en per e-mail de toezegging bevestigd dat de samenstelling van bestuur en raad van commissarissen niet zal wijzigen als gevolg van het bod, ongeacht de uitkomst van het bod. Wij realiseren ons dat dit geen garanties biedt en daarmee geen absolute bescherming biedt aan u als aandeelhouders. Wij wijzen er echter op dat ook de wet bescherming biedt tegen de invloed van een al te dominante aandeelhouder. Denk bijvoorbeeld aan de regel dat het bestuur en de raad van commissarissen bij hun taakvervulling altijd het vennootschappelijk belang voorop moeten stellen en dat alle aandeelhouders recht hebben op een gelijke behandeling de vennootschap mag dus niet zomaar de grootaandeelhouder anders behandelen of informeren dan de minderheidsaandeelhouders. Bovendien heeft een dominante aandeelhouder tot op zekere hoogte een zorgplicht tegenover de minderheidsaandeelhouders. Position statement en standpunt Dan komen wij bij de afsluiting en de kern van mijn verhaal: het standpunt van de raad van commissarissen en het bestuur van Batenburg. In reactie op het biedingsbericht van VPE hebben wij op 16 november ons standpunt over het bod gepubliceerd in de position statement. Wij zijn in de position statement ingegaan op de biedprijs en de gevolgen van het bod voor de diverse stakeholders van Batenburg. Daarbij zijn wij in het bijzonder ingegaan op de gevolgen van het bod voor u als aandeelhouders. Ik ga ervan uit dat u de position statement heeft gelezen. Ik zou hier daarom willen volstaan met een opsomming van de belangrijkste aspecten die u op basis van de position statement en mijn verhaal van vandaag in uw afweging om wel of niet aan te bieden zult willen betrekken: Het verplichte bod van VPE biedt aandeelhouders de mogelijkheid om hun deelneming (gedeeltelijk) te liquideren nu VPE door de aankooptransactie overwegende zeggenschap heeft verkregen. De liquiditeit van het aandeel Batenburg kan verder afnemen als gevolg van het bod. 7
Aandeelhouders die besluiten hun aandelen niet aan te bieden, moeten rekening houden met de mogelijkheid dat VPE na het bod bepaalde besluiten en maatregelen in beginsel zonder steun van andere aandeelhouders kan nemen. Of dat het geval zal zijn kunnen wij niet voorspellen, want dat is afhankelijk van het aantal aandelen dat onder het bod wordt aangeboden aan VPE. Wij wijzen er echter op dat ook de wet bescherming biedt tegen de invloed van een al te dominante aandeelhouder. Het bod is een verplicht bod, dat een gevolg is van de aankooptransactie. De vennootschap is niet betrokken geweest bij het uitbrengen van het bod of het biedingsbericht. De biedprijs lijkt dan ook eerder het gevolg van de aankooptransactie dan iets anders. De biedprijs vertegenwoordigt een wettelijke billijke prijs en impliceert een premie op de (gemiddelde) slotkoersen per aandeel voor verschillende referentieperioden en -tijden voorafgaand aan het bod. Maar de biedprijs impliceert ook een waardering per aandeel die zich aan de onderkant van een geschatte range voor de waarde per aandeel bevindt op basis van verschillende waarderingsanalyses. VPE heeft bij herhaling bevestigd dat zij geen gevolgen voor de samenstelling van de raad van commissarissen en de raad van bestuur, de medewerkers, de vestigingsplaats en de strategie van de vennootschap verwacht als gevolg van het bod, ongeacht het percentage aandelen dat zij door het bod verkrijgt. Na zorgvuldige overweging van al deze aspecten hebben wij besloten een neutraal standpunt in te nemen. Iedere aandeelhouder zal voor zichzelf een afweging moeten maken van de aspecten die relevant zijn voor hem of haar. En vervolgens op basis van die aspecten en eventuele individuele omstandigheden de beslissing moet nemen of hij of zij wenst in te gaan op het bod. 8