Informatica Studenten Werking : Debian I

Informatica Studenten Werking : Debian I Lucas Kauffman en Vincent Andries 4 maart 2011 1

INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE 1 Welkom 3 2 Debian : eenvoudige introductie 3 2.1 Wat is Debian?....................................... 3 2.2 Is het gratis?........................................ 3 2.3 Waarom Debian?..................................... 4 2.4 Hoe vaak moet ik Debian herstarten?.......................... 4 2.5 Debian installeren..................................... 4 2.6 Operationeel maken................................... 4 2.7 Statisch IP instellen.................................... 5 2.8 Repository, sudo en openssh-server........................... 5 3 Programma s installeren 7 3.1 Samba........................................... 7 3.2 Vsftpd........................................... 8 3.3 Apache2.......................................... 9 3.4 TorrentFlux......................................... 10 3.5 Programma s om thuis eens te bekijken........................ 10 4 Bijlage Unix Cheat sheet 10 24 november 2010 pg. 2 van 11

1 Welkom 2 DEBIAN : EENVOUDIGE INTRODUCTIE Welkom, deze pdf is een korte samenvatting voor het installeren van debian. Hij is bedoeld voor mensen die voor het eerst kennis maken met debian en een command line linux omgeving. 2 Debian : eenvoudige introductie 2.1 Wat is Debian? Het Debian Project is een samenwerkingsverband tussen individuen die samen een vrij besturingssysteem willen maken. Dat besturingssysteem dat ze hebben ontwikkeld heet Debian GNU/Linux of simpelweg Debian. Een besturingssysteem is de verzameling van basis- en hulpprogramma s die ervoor zorgen dat uw computer werkt. De kern van een besturingssysteem is de kernel. De kernel is het meest fundamentele programma op de computer. Hij zorgt voor het beheer van de computer op een basisniveau en maakt het mogelijk om andere programma s te starten. Debian is kernel onafhankelijk. Op het ogenblik gebruiken Debian systemen de Linux kernel. Linux is een stuk software gestart door Linus Torvalds maar nu wordt ondersteund door duizenden programmeurs van over de hele wereld. Er wordt aan gewerkt om Debian geschikt te maken voor andere kernels, in eerste instantie de Hurd. De Hurd is een verzameling servers die bovenop een microkernel (zoals Mach) draaien om verschillende functies te implementeren. De Hurd is vrije software gemaakt door het GNU project. Een groot deel van de basisprogramma s waar het besturingssysteem uit bestaat komen voort uit het GNU project; vandaar de namen: GNU/Linux en GNU/Hurd. Deze programma s zijn ook vrij. Wat mensen willen is natuurlijk applicatiesoftware: programma s die hen helpen gedaan te krijgen wat ze willen doen, van het bewerken van documenten, het beheren van een bedrijf, het spelen van spelletjes, tot het schrijven van meer software. Debian bestaat uit met meer dan 25000 pakketten (voorgecompileerde software samengebundeld voor een eenvoudige installatie op uw machine) allemaal vrij. Het lijkt een beetje op een toren. De voet is de kernel. Daarbovenop alle basisprogramma s en vervolgens de software die u op uw computer draait. De top is Debian voorzichtig regelend en organiserend zodat alles samenwerkt. 2.2 Is het gratis? Misschien vraagt u zichzelf af: waarom steken mensen zoveel van hun eigen tijd in het schrijven en zorgvuldig verpakken van software, om deze vervolgens weg te geven? De antwoorden zijn zo verschillend als de mensen die bijdragen. Sommige zijn graag behulpzaam. Velen schrijven programma s om meer te leren over computers. Steeds meer zijn er op zoek naar manieren om de hoge prijzen van software te vermijden. Een groeiende groep helpt als dank voor de prachtige vrije software die ze van anderen hebben gekregen. Veel academici schrijven vrije software om de resultaten van hun onderzoek wijder te verspreiden. Bedrijven helpen met het onderhouden van vrije software om invloed te kunnen hebben op de verdere ontwikkeling; er is geen snellere manier om een nieuwe functie te krijgen dan hem zelf te implementeren! En natuurlijk zijn er een hoop ontwikkelaars onder ons die het gewoon leuk vinden. Debian is zo gebonden aan vrije software dat het ons nuttig leek deze band te formaliseren in een document. Zo is ons Sociale Contract geboren. 24 november 2010 pg. 3 van 11

2.3 Waarom Debian? 2 DEBIAN : EENVOUDIGE INTRODUCTIE Hoewel Debian gelooft in vrije software, zijn er gevallen waarin mensen niet-vrije software op hun computer willen of moeten gebruiken. Waar mogelijk ondersteunt Debian dit. Er is een groeiend aantal pakketten die enkel en alleen de taak hebben om niet-vrije software te installeren op en Debian systeem. 2.3 Waarom Debian? Debian heeft als hoofddoel stabiel te zijn. Dit betekent dat men in Debian misschien niet de meest nieuwe technologische hoogstandjes direct opneemt, maar eerder afwacht om te zien of het problemen geeft. Je moet namelijk weten dat wanneer je servers in een datacenter hebt staan, het niet altijd zo gemakkelijk is om even naar ginder te gaan en de software opnieuw te installeren. 2.4 Hoe vaak moet ik Debian herstarten? In principe nooit, tenzij er kernel updates zijn. 2.5 Debian installeren Download Debian netinstall of de alternatieve iso van debian.org. Brand deze op schijf of mount deze in vmware. Start de computer en laat hem van de cd booten. Volg vervolgens de instructies op het scherm, kies voor een install en niet voor graphical install. Kies je taal voorkeuren. Geef de naam van je debian install, laat dit niet op debian staan! Selecteer vervolgens guided use entire disk en laat default waarden staan Geef je paswoord op voor root (superuser), in een operationele omgeving moet dit best een sterk wachtwoord zijn. Geef je gebruikersnaam en wachtwoord op. Als hij vraagt naar andere CD s zeg neen. Als hij vraagt achter een mirror, ga dan naar Belgium en kies een van de mirrors. Op het moment dat hij vraagt wel type je zou willen installeren, ga dan op de desktop optie staan en druk spatiebalk, we hebben enkel de standard optie nodig. Zeg ja bij het installeren van de GRUB bootloader. 2.6 Operationeel maken U heeft nu Debian geinstalleerd Om onze debian operationeel te maken gaan we enkele instellingen aanpassen zoals onze server een vast IP-adres geven, ssh-server installeren (wat ons toelaat van buitenaf te verbinden met onze server),... Hiervoor moeten we inloggen met onze root account. 24 november 2010 pg. 4 van 11

2.7 Statisch IP instellen 2 DEBIAN : EENVOUDIGE INTRODUCTIE 2.7 Statisch IP instellen Om een statisch ip in te stellen moeten we het bestand /etc/network/interfaces aanpassen. Dit bevat de configuratie voor onze netwerkinstellingen. Om te editeren gebruiken we nano. Vergeet nooit met nano de -w parameter mee te geven. dit zorgt ervoor dat als een lijn te lang is om op je scherm te tonen nano dit niet als een nieuwe lijn opslaat (geeft configuratiefouten). nano w / e t c /network/ i n t e r f a c e s Dit bestand ziet er standard ongeveer zo uit: # This f i l e d e s c r i b e s the network i n t e r f a c e s a v a i l a b l e on your system # and how to a c t i v a t e them. For more information, see i n t e r f a c e s ( 5 ). # The loopback network i n t e r f a c e auto lo i f a c e lo i n e t loopback # The primary network i n t e r f a c e auto eth0 # i f a c e eth0 i n e t dhcp We passen dit aan naar: # This f i l e d e s c r i b e s the network i n t e r f a c e s a v a i l a b l e on your system # and how to a c t i v a t e them. For more information, see i n t e r f a c e s ( 5 ). # The loopback network i n t e r f a c e auto lo i f a c e lo i n e t loopback # The primary network i n t e r f a c e auto eth0 i f a c e eth0 i n e t s t a t i c address 1 9 2. 1 6 8. 0. 1 0 0 network 1 9 2. 1 6 8. 0. 0 netmask 2 5 5. 2 5 5. 2 5 5. 0 gateway 1 9 2. 1 6 8. 0. 2 5 4 Let op! De ip s bij address, network en gateway zullen waarschijnlijk verschillen met je effectieve adressen bij jou thuis. 2.8 Repository, sudo en openssh-server De repository is eigenlijk een grote server welke paketten bevat van debian. Dit is software die op voorhand gecompileerd is voor verschillende systemen en naderhand enkel nog moet uitgepakt worden (zoals een zip file). We passen de sources.list van aptitude (onze paketmanager) aan zodat deze geen paketten op de CD-rom meer gaat zoeken en installeren daarna onze ssh-server en sudo. Sudo laat ons toe vanaf onze gewone user root te worden zonder het eigenlijke root wachtwoord te kennen. 24 november 2010 pg. 5 van 11

2.8 Repository, sudo en openssh-server 2 DEBIAN : EENVOUDIGE INTRODUCTIE cd / e t c /apt/ nano w sources. l i s t p l a a t s een # voor deb cdrom : ( indien de n e t i n s t a l l gebruikt werd i s d i t n i e t nodig ) druk c t r l +x, zeg y en duw enter aptitude update aptitude upgrade deze 2 commando s updaten de cache van onze p a k e t t e n en gaan indien nodig de l a a t s t e nieuwe v e r s i e s i n s t a l l e r e n aptitude i n s t a l l sudo aptitude i n s t a l l openssh s e r v e r s export EDITOR=nano visudo nano gaat weer open, zoek naar de s e c t i e # user p r i v i l e g e s p e c i f i c a t i o n vul h i e r in b i j : JeNaam ALL=(ALL) ALL druk c t r l +x, zeg y en duw enter Nu kan je inloggen met een gewone gebruiker en commando s vanuit deze gebruiker laten uitvoeren als root, door het commando te laten voorafgaan door sudo. Om het jullie gemakkelijk te maken hebben we een paar scriptjes gemaakt die je kan afhalen op : http://workshop.madoka.be/ Een voorbeeldje: log uit als root (typ exit of ctrl+d) en log in als je gewone gebruiker. Typ nu: sudo aptitude update. Je zal je wachtwoord opnieuw moeten ingeven en je paketlijst zal geupdate worden. 24 november 2010 pg. 6 van 11

3 Programma s installeren 3 PROGRAMMA S INSTALLEREN Om een script te downloaden gebruiken we een command-line client genaamd wget. Om een script te runnen, typen we sudo sh naamvanbashscript.sh 3.1 Samba Samba is een open source softwarepakket dat bestaat uit verschillende applicaties. Samba maakt gebruik van het SMB (netwerkprotocol). Door ondersteuning voor dit protocol te bieden, kunnen machines die dit protocol ondersteunen met elkaar communiceren over het netwerken, zowel intern als over het internet. Deze technologie wordt vooral gebruikt om Unix machines te laten communiceren met Windows machines. Om het sambascript te downloaden gebruiken we dit commando: wget Het script ziet er alsvolgt uit: http ://workshop. madoka. be/samba. sh #!/ bin/sh echo I n s t a l l e r e n van samba : echo aptitude i n s t a l l samba samba c l i e n t echo Druk op enter om door t e gaan... aptitude i n s t a l l samba samba c l i e n t Met het samba.sh script installeren we samba, om samba te configureren moeten we /etc/samba/smb.conf aanpassen. smbpasswd a $USER # $USER j e uw username nano w / e t c /samba/smb. conf aanpassen : [SAMBA] path=/home/ $ us e r/ shared # ook h i e r i s $user j e gebruikersnaam Read only = yes/no browseable=yes writeable=yes valid users = $USER [ global ] workgroup = debian netbios name = debianserver server s t r i n g = %h server ( Samba %v ) log f i l e = /var/log/samba/log.%m max log s i z e = 1000 syslog = 0 24 november 2010 pg. 7 van 11

3.2 Vsftpd 3 PROGRAMMA S INSTALLEREN 3.2 Vsftpd Vsftpd, staat voor Very Secure FTP Daemon en is zoals de naam het zegt een FTP-server voor Unix systemen. De licentie valt onder GNU (General Public License). Het ondersteunt SSL en IPv6. Het grote voordeel van vsftpd is dat het enorm gemakkelijk te configureren is. Andere mogenlijkheden die we hier niet verder gaan bespreken zijn bv: proftpd en Pure-FTPD. aptitude i n s t a l l vsftpd nano w / e t c /vsftpd. conf vsftpd configureren, l e e s r u s t i g de config door, b i j elke o p t i e s t a a t u i t l e g, indien j e een o p t i e wil a c t i v e r e n moet j e het # verwijderen. Indien j e geen gebruikers wil l a t e n inloggen die anoniem z i j n w i j z i g dan deze r e g e l : # Allow anonymous FTP? ( Beware allowed by d e f a u l t i f you comment t h i s out ). anonymous enable=yes naar # Allow anonymous FTP? ( Beware allowed by d e f a u l t i f you comment t h i s out ). anonymous enable=no Hierdoor kunnen enkel gebruikers met een gebruikersnaam op de server inloggen. # You may r e s t r i c t l o c a l users to t h e i r home d i r e c t o r i e s. See the FAQ f o r # the p o s s i b l e r i s k s in t h i s before using c h r o o t l o c a l u s e r or # c h r o o t l i s t e n a b l e below. # c h r o o t l o c a l u s e r =YES naar # You may r e s t r i c t l o c a l users to t h e i r home d i r e c t o r i e s. See the FAQ f o r # the p o s s i b l e r i s k s in t h i s before using c h r o o t l o c a l u s e r or # c h r o o t l i s t e n a b l e below. c h r o o t l o c a l u s e r =YES Hierdoor z i t t e n ze v a s t i n hun homedir en kunnen ze bovenliggende mappen van het systeem n i e t zien. 24 november 2010 pg. 8 van 11

3.3 Apache2 3 PROGRAMMA S INSTALLEREN 3.3 Apache2 Download het apache2 script: wget http ://workshop. madoka. be/apache. sh Met het scriptje gaan we apache downloaden van de repository en installeren. Het scriptje ziet er als volgt uit : #!/ bin/sh echo I n s t a l l e r e n van Apache2 : echo aptitude i n s t a l l apache2 echo druk op enter om verder t e gaan... aptitude i n s t a l l apache2 echo I n s t a l l e r e n van php5 + mysql support echo aptitude i n s t a l l php5 php5 c l i php5 mysql echo druk op enter om verder t e gaan... aptitude i n s t a l l php5 php5 c l i echo i n s t a l l e r e n van mysql echo aptitude i n s t a l l mysql server mysql c l i e n t echo druk op enter om verder t e gaan... aptitude i n s t a l l mysql server mysql c l i e n t Indien je het script niet wil gebruiken kan je hetvolgende commando gebruiken: aptitude i n s t a l l apache2 php5 php5 c l i php5 mysql \ mysql server mysql c l i e n t 24 november 2010 pg. 9 van 11

3.4 TorrentFlux 4 BIJLAGE UNIX CHEAT SHEET 3.4 TorrentFlux Dit is een gebruiksvriendelijke webinterface voor het beheren van torrents. Om torrentflux te laten werken hebben we enkele extra toepassingen nodig. We installeren torrentflux weer met behulp van een scriptje. wget http ://workshop. madoka. be/ f l u x. sh sh f l u x. sh #!/ bin/sh echo Downloaden van t o r r e n t f l u x f i l e s : echo wget http ://workshop. madoka. be/ t o r r e n t f l u x b 4 r t 1.0 beta2. t a r. bz2 echo Druk op enter om verder t e gaan. wget http ://workshop. madoka. be/ t o r r e n t f l u x b 4 r t 1.0 beta2. t a r. bz2 echo Downloaden van. deb voor cksfv : echo wget f t p :// f t p. de. debian. org/debian/pool/main/c/cksfv/cksfv 1.3.14 1 i 3 8 6 echo Druk op enter om verder t e gaan. wget f t p :// f t p. de. debian. org/debian/pool/main/c/cksfv/cksfv 1.3.14 1 i 3 8 6. deb echo I n s t a l l e r e n van paketten nodig voor TF : echo apt get i n s t a l l zip unzip unrar p e r l python libxml dom p e r l libxml simple p e r l l i b t h r e a d s shared p e r l l i b d i g e s t sha1 p e r l libhtml parser p transmission c l i v l c uudeview build e s s e n t i a l l i b s s l dev pkg config echo Druk op enter om verder t e gaan : apt get i n s t a l l zip unzip unrar p e r l python libxml dom p e r l libxml simple p e r l l i b t h r e a d s shared p e r l l i b d i g e s t sha1 p e r l libhtml parser p e r l transmission c l vlc uudeview build e s s e n t i a l l i b s s l dev pkg config Dit volstaat voor de default installatie van torrentflux. Je kan nu naar http://je.ip.hier/torrentflux surfen. Meer informatie over torrentflux vind je op http://tf-b4rt.berlios.de/ 3.5 Programma s om thuis eens te bekijken De programma s hieronder kan je best eens bekijken, ze maken het leven van een serveradmin gemakkelijker. Indien je iets zoekt voor Debian of wil weten hoe je iets moet installeren, zoek dan eerst op Google en de Debian website, meestal vind je heel uitgebreide tutorials terug. vim (krachtige text editor) less tail screen (een echte aanrader!) cups (printservers) 4 Bijlage Unix Cheat sheet 24 november 2010 pg. 10 van 11

Unix/Linux Command Reference File Commands ls directory listing ls -al formatted listing with hidden files cd dir - change directory to dir cd change to home pwd show current directory mkdir dir create a directory dir rm file delete file rm -r dir delete directory dir rm -f file force remove file rm -rf dir force remove directory dir * cp file1 file2 copy file1 to file2 cp -r dir1 dir2 copy dir1 to dir2; create dir2 if it doesn't exist mv file1 file2 rename or move file1 to file2 if file2 is an existing directory, moves file1 into directory file2 ln -s file link create symbolic link link to file touch file create or update file cat > file places standard input into file more file output the contents of file head file output the first 10 lines of file tail file output the last 10 lines of file tail -f file output the contents of file as it grows, starting with the last 10 lines Process Management ps display your currently active processes top display all running processes kill pid kill process id pid killall proc kill all processes named proc * bg lists stopped or background jobs; resume a stopped job in the background fg brings the most recent job to foreground fg n brings job n to the foreground File Permissions chmod octal file change the permissions of file to octal, which can be found separately for user, group, and world by adding: 4 read (r) 2 write (w) 1 execute (x) Examples: chmod 777 read, write, execute for all chmod 755 rwx for owner, rx for group and world For more options, see man chmod. SSH ssh user@host connect to host as user ssh -p port user@host connect to host on port port as user ssh-copy-id user@host add your key to host for user to enable a keyed or passwordless login Searching grep pattern files search for pattern in files grep -r pattern dir search recursively for pattern in dir command grep pattern search for pattern in the output of command locate file find all instances of file.com System Info date show the current date and time cal show this month's calendar uptime show current uptime w display who is online whoami who you are logged in as finger user display information about user uname -a show kernel information cat /proc/cpuinfo cpu information cat /proc/meminfo memory information man command show the manual for command df show disk usage du show directory space usage free show memory and swap usage whereis app show possible locations of app which app show which app will be run by default Compression tar cf file.tar files create a tar named file.tar containing files tar xf file.tar extract the files from file.tar tar czf file.tar.gz files create a tar with Gzip compression tar xzf file.tar.gz extract a tar using Gzip tar cjf file.tar.bz2 create a tar with Bzip2 compression tar xjf file.tar.bz2 extract a tar using Bzip2 gzip file compresses file and renames it to file.gz gzip -d file.gz decompresses file.gz back to file Network ping host ping host and output results whois domain get whois information for domain dig domain get DNS information for domain dig -x host reverse lookup host wget file download file wget -c file continue a stopped download Installation Install from source:./configure make make install dpkg -i pkg.deb install a package (Debian) rpm -Uvh pkg.rpm install a package (RPM) Shortcuts Ctrl+C halts the current command Ctrl+Z stops the current command, resume with fg in the foreground or bg in the background Ctrl+D log out of current session, similar to exit Ctrl+W erases one word in the current line Ctrl+U erases the whole line Ctrl+R type to bring up a recent command!! - repeats the last command exit log out of current session * use with extreme caution.