Longfunctieonderzoeken Algemeen In overleg met uw behandelend arts worden bij u één of meerdere longfunctie onderzoeken uitgevoerd. Deze onderzoeken zijn nodig om een goede indruk te krijgen van de werking van uw longen. Er zijn verschillende onder zoeken voor het meten van de longfunctie. Welk onderzoek u krijgt hangt nauw samen met de aard van uw klachten en de aandoening die daarbij mogelijk een rol speelt. In deze folder leest u wat er gebeurt tijdens de onderzoeken en welke voor bereiding hiervoor nodig is. De onderzoeken die u krijgt zijn aangekruist. Waar moet u zijn? De longfunctie-onderzoeken vinden plaats op de afdeling functieonderzoek. U vindt de wachtruimte op route 110, afdeling functieonderzoek. U kunt gewoon plaatsnemen in de wachtruimte en hoeft zich niet te melden. Wij weten dat u komt en komen u ophalen. Basisvoorbereiding Roken Het is raadzaam dat u vanaf vier uur voor het onderzoek niet meer rookt. Stoppen met longmedicijnen Voor de meeste longfunctie-onderzoeken is het belangrijk dat u van tevoren stopt met uw luchtwegmedicatie ( puffers of inhalers ). In de onderstaande tabel kunt u zien welke medicijnen u tijdelijk moet stoppen, in verband met het onderzoek. Heeft u hierover vragen of bent u van mening dat u niet zo lang zonder deze medicijnen kunt, neemt u dan even telefonisch contact op: Locatie Uden: afdeling functieonderzoek 0413-40 19 50 Als uw medicijn hier niet tussen staat, moet u het gewoon volgens doktersvoorschrift blijven gebruiken. Vanaf 24 uur voor het onderzoek niet meer gebruiken: Anoro Foradil Relvar Spiriva Atimos Formotorol Respimat Striverdi Duaklir Foster Seebri Symbicort Eklira Onbrez Seretide Tiotropiumbromide Flutiform Oxis Serevent Ultibro Vanaf 8 uur voor het onderzoek niet meer gebruiken: Aerobec Atrovent Brycanyl Terbutalins Aerolin Berodual Ipatropiumbromide Ventolin Airomir Berotec Salbutamol Denk aan uw Actueel Medicijn Overzicht (AMO) Het is voor ons belangrijk om te weten welke medicijnen u gebruikt. Daarom verzoeken wij u uw Actueel Medicatie Overzicht(AMO) mee te nemen naar het ziekenhuis.
U moet dit AMO ophalen bij uw eigen apotheek, zodat uw AMO daar nog met u besproken kan worden. Wanneer u uit het ziekenhuis wordt ontslagen krijgt u een nieuw AMO mee, als het nodig is, krijgt u daar een recept bij. We spreken dan over een AMO-R. Met dit AMO-R gaat u naar een apotheek. U krijgt dan uw nieuwe medicijnen mee. Onderzoeken De onderzoeken die u krijgt zijn aangekruist. Spirometrie Bij dit onderzoek wordt gemeten hoe hard en hoe ver u kunt uitblazen. Dit zegt iets over de doorgankelijkheid van de luchtwegen. Tijdens het onderzoek krijgt u een mondstuk in de mond en een klem metje op de neus. Hierna ademt u diep in en blaast u de ingeademde lucht hard en ver uit. Dit herhaalt u een aantal keren. U hoeft niet te stoppen met uw luchtwegmedicatie. Spirometrie voor en na medicatie Bij dit onderzoek wordt gemeten hoe hard en hoe ver u kunt uitblazen. Dit zegt iets over de doorgankelijkheid van de luchtwegen. Tijdens het onderzoek krijgt u een mondstuk in de mond en een klem metje op de neus. Hierna ademt u diep in en blaast u de ingeademde lucht hard en ver uit. Dit herhaalt u een aantal keren. Vervolgens krijgt u een luchtwegverwijder (Ventolin of Atrovent). Dit medicijn moet tien à vijftien minuten inwerken. Na deze tijd herhaalt u het inademen en uitblazen. zie de 'basisvoorbereiding' hierboven. Duur: twintig minuten Diffusie onderzoek Bij dit onderzoek wordt gemeten hoe snel de longen de zuurstof uit de lucht kunnen doorgeven aan het bloed. Tijdens het onderzoek krijgt u een mondstuk in uw mond en een klemmetje op uw neus. Hierna blaast u eerst alle lucht uit uw longen en daarna ademt u zoveel mogelijk lucht in. Deze lucht houdt u tien seconden vast, daarna blaast u weer uit. 4 uur voor het onderzoek niet roken. Bodybox onderzoek Bij dit onderzoek wordt de longinhoud gemeten en de weerstand van de luchtwegen gemeten. Hoe hoger de weerstand is, hoe meer moeite het u waar schijnlijk kost om adem te halen. Tijdens het onderzoek zit u in een doorzichtige cabine (een soort tele fooncel). De longfunctieanalist vraagt u enkele ademhalingsoefe ningen uit te voeren. Meestal krijgt u hierna een luchtwegverwijder (Ventolin of Atrovent). Dit medicijn moet tien minuten inwerken. Na deze inwerktijd worden de ademhalingsoefeningen herhaald. zie de 'basisvoorbereiding' hierboven. Indien bovengenoemde onderzoeken op dezelfde dag plaatsvinden is het totale onderzoek voldaan binnen 30 minuten. Hyperventilatie provocatie test Met dit onderzoek wordt nagegaan of uw klachten mogelijk veroorzaakt worden door hyperventilatie
(te snel en/of te diep ademen). Tijdens het onderzoek ademt u door een mondstuk gewone lucht in en uit. Het longfunctieapparaat registreert hoe diep en hoe vaak u per minuut ademt en hoeveel koolzuur u hierbij uitademt. Na ongeveer één minuut vraagt de longfunctieanalist u drie minuten lang in een hoog tempo diep in- en uit te ademen. Deze gegevens worden vastgelegd. Voor en na het onderzoek vult u een vragenlijst in over uw klachten. U hoeft niet te stoppen met uw luchtwegmedicatie. Duur: ongeveer dertig minuten Histamine provocatietest Dit is een onderzoek om de verhoogde prikkelbaarheid van de lucht wegen vast te stellen. Bij het onderzoek wordt gebruik gemaakt van histamine. Histamine is een stof die van nature in het lichaam voorkomt. Het is een prikkelende onschadelijke stof, waarmee de gevoeligheid van de luchtwegen gemeten kan worden. Aan het begin van de test vraagt de longfunctieanalist u een paar keer zo krachtig en snel mogelijk uit te ademen in een longfunctieappa raat. Daarna ademt u via een ander apparaat een kleine hoeveelheid ver nevelde histamine in. Vervolgens moet u opnieuw krachtig en zo snel mogelijk de lucht uitademen in het longfunctie-apparaat. Deze gang van zaken wordt een aantal keren herhaald waarbij u steeds meer hista mine inademt. De test is klaar als u voldoende reageert op de histamine of als u de langste periode heeft ingeademd. Het kan gebeuren dat u tijdens de test een beetje benauwd wordt of dat u gaat hoesten. U krijgt dan medicijnen die uw luchtwegen weer verwijden. Eventuele klachten verdwijnen dan vrijwel direct. Zie basisvoorbereiding hierboven. Als u Antihistaminica (bijvoorbeeld: Aerius, Zyrtec, Xyzal, Telfast, Trilu dan, Loratadine of Cetirizine) of andere allergiepillen gebruikt moet u hier ten minste vier dagen van tevoren mee stop pen. Als u niet op tijd stopt met het innemen van bovengenoemde medicijnen, kan het onderzoek helaas niet doorgaan. Wilt u op de ochtend van het onderzoek geen koffie gebruiken? Duur: ongeveer veertig minuten Allergie huidtest Dit is een onderzoek om vast te stellen voor welke stoffen u allergisch bent. Dit kunnen stoffen zijn die in de lucht zweven zoals graspollen, huisstofmijten en schimmels. Bij een huidtest wordt aan de binnenkant van uw onderarmen een aantal verschillende teststoffen gedruppeld. In deze druppeltjes wordt een klein prikje gegeven zodat de teststof in de huid kan doordringen. De meeste mensen ervaren de prikjes niet als pijnlijk. De huid heeft tijd nodig om op de opgeloste stoffen te reageren. Daarom moet u ongeveer vijftien minuten wachten. Als u allergisch bent voor een bepaalde stof, ontstaat er een klein bultje (vergelijkbaar met een muggenbult) dat kan gaan jeuken. Als u Antihistaminica (bijvoorbeeld: Aerius, Zyrtec, Xyzal, Telfast of Triludan gebruikt moet u hier ten minste vier dagen van tevoren mee stoppen. Als u niet op tijd stopt met het innemen van bovengenoemde medi cijnen, kan het onderzoek helaas niet doorgaan. Uw luchtwegmedicatie hoeft u voor dit onderzoek niet te staken. Geen bodylotion, crème e.d. op de arm smeren. Duur: ongeveer twintig minuten Inspanningsonderzoek Bij dit onderzoek wordt gekeken naar het functioneren van uw longen tijdens inspanning. Tijdens het onderzoek fietst u op een hometrainer die steeds zwaarder wordt ingesteld. U moet dus steeds zwaarder gaan trappen. Tijdens het fietsen worden uw ademhaling en hartslag gemeten. Terwijl u
fietst kan het zijn dat er bloed wordt afgenomen. De longarts plaatst hiervoor een soort infuusnaald in de slagader, in de binnenzijde van uw pols. Na de bloedafname(s) krijgt u een drukverband. Het drukverband moet u ten minste 1,5 uur omhouden. In verband met het fietsen kunt u het beste sportieve of makkelijk zittende kleding en schoenen aantrekken of meenemen. Het is tevens raadzaam om niet met een lege maag te komen. U mag uw luchtwegmedicatie gewoon gebruiken. Het fietsen wordt over het algemeen als vermoeiend ervaren. Duur: Zonder bloedafname veertig minuten, mét bloedafname ongeveer een uur, u fietst ongeveer vijftien minuten. Spirometrie voor en na inspanning Bij dit onderzoek wordt gekeken of u bij of na inspanning benauwdheidsklachten krijgt. U begint met een oefening op het longfunctieapparaat. Hierna gaat u fietsen op een hometrainer of lopen op een loopband en wordt uw hartslag gemeten. De zwaarte wordt zo afgesteld dat u het goed vol kunt houden, maar dat u wel flinke inspanning moet leveren. Dit fietsen duurt ongeveer tien minuten, waar na u met tussenpozen van een paar minuten een aantal keren een blaas oefening doet op het longfunctieapparaat. zie basisvoorbereiding in de tekst hierboven. Duur: ongeveer veertig minuten Impedantiemeting Bij een impedantiemeting wordt de vetvrije massa (spiermassa) van uw lichaam bepaald. Tijdens de meting ligt u op een onderzoeksbank en krijgt u twee elektrodenplakkers op uw rechtervoet en twee plakkers op uw rechterhand. Vervolgens gaat er een elektrisch signaal van uw rechtervoet naar uw rechterhand. Hiervan merkt u niets. Aan de hand van de weerstand die deze stroom ondervindt, berekent het apparaat de hoeveelheid spiermassa. Metalen voorwerpen als horloge, ring en andere sieraden moeten voor de meting worden afgedaan. Uw bril mag u wel ophouden. Geen bodylotion gebruiken op de dag van het onderzoek. Duur: ongeveer vijf minuten Uitslag De uitslag van de onderzoeken krijgt u van de longarts tijdens het eerst volgende poli bezoek. Vragen Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen? Vraagt u het dan gerust aan de longfunctieanalist die het onderzoek uitvoert of neemt u contact op met de afdeling. Afdeling functieonderzoek: 0413-40 19 50 Bovenstaande informatie is geschreven samen met artsen en (gespecialiseerd) verpleegkundigen van de genoemde afdeling(en). De afdeling communicatie & patiëntenvoorlichting verzorgt de
eindredactie van deze folder. Heeft u vragen en/of opmerkingen over deze folder? Belt u dan met de genoemde afdeling(en) of stuur een e-mail naar PatiëntService, psb@bernhoven.nl. Bernhoven Nistelrodeseweg 10 5406 PT UDEN Ga naar www.zorgkaartnederland.nl Postbus 707 5400 AS UDEN T: 0413-40 40 40 E: communicatie@bernhoven.nl I: www.bernhoven.nl Code: Datum gewijzigd: woensdag 2 maart 2016