Implementatie van bouwknopen in EPR LESSENPAKKET ontwikkeld in opdracht van PAThB2010 LESSENPAKKET Kadert in PROJECT PAThB2010 Practical Approach for Thermal Bridges 2010 IN OPDRACHT VAN Brussels Hoofdstedelijk Gewest Waals Gewest Vlaams Gewest PARTNERS K.U.Leuven Sint-Lucas Architectuur Brussel-Gent UCL ULg UGent WTCB Implementatie van bouwknopen in EPR 1
MODULE II MODULE III 2-8-2010 Inhoud LESSENPAKKET MODULE I MODULE II MODULE III MODULE IV Probleemstelling Fysische achtergrond Globale methodiek Bouwknopen Optie B: basisregels Toepassing op een gebouw Praktijkvoorbeelden Implementatie van bouwknopen in EPR Toepassingsvoorbeeld 2
Toepassingsvoorbeeld op een 3-gevel woning Beschermd volume = 480 m³ Verliesoppervlakte = 340 m² Compactheid = 1,41 m 4 MODULE III Beschermd volume gelijkvloers 1 ste verdiep 5 MODULE III 3
6 MODULE III Scheidingsconstructie : RAMEN, DEUREN EN POORT 7 MODULE III 4
8 MODULE III DAGKANT RAAM - METSELWERK 9 MODULE III DAGKANT RAAM/DEUR HOUT 5
10 MODULE III DAGKANT POORT - METSELWERK 11 MODULE III LINTEEL RAAM/DEUR <1M - METSELWERK 6
12 MODULE III LINTEEL RAAM >1M - METSELWERK 13 MODULE III LINTEEL POORT -METSELWERK 7
14 MODULE III DORPEL RAAM 15 MODULE III DORPEL VENSTERDEUR 8
16 MODULE III DEURDORPEL 17 MODULE III POORTDORPEL 9
18 MODULE III DAKVLAKRAAM Scheidingsconstructie : ZIJGEVEL 19 MODULE III 10
20 MODULE III FUNDERINGSAANZET METSELWERK 21 MODULE III BUITENHOEK MUUR 11
22 MODULE III VERDIEPINGSVLOER AOR - GEVEL 23 MODULE III DAKRAND PLAT DAK 12
24 MODULE III DAKCONSTRUCTIE - GEVEL 25 MODULE III KOPGEVEL METSELWERK HELLEND DAK 13
26 MODULE III ZOLDERVLOER GEVEL METSELWERK Scheidingsconstructie : VOORGEVEL MET HOUTBEKEDING 27 MODULE III 14
28 MODULE III GEVELMETSELWERK - HOUTAFWERKING 29 MODULE III GEVELMETSELWERK - HOUTAFWERKING 15
30 MODULE III FUNDERINGSAANZET HOUT Scheidingsconstructie : VOORGEVEL BAKSTEEN 31 MODULE III 16
32 MODULE III DAKRAND PLAT DAK 33 MODULE III FUNDERINGSAANZET METSELWERK 17
Scheidingsconstructie : VOORGEVEL BAKSTEEN 34 MODULE III 35 MODULE III KROONLIJST HELLEND DAK 18
36 MODULE III FUNDERINGSAANZET METSELWERK 37 MODULE III BUITENHOEK MUUR 19
38 MODULE III BUITENMUUR - GEMENE MUUR Scheidingsconstructie : PLAT DAK 39 MODULE III 20
40 MODULE III PLAT DAK - AOR 41 MODULE III PLAT DAK - OPGAANDE MUUR 21
Scheidingsconstructie : VERDIEPINGSVLOER AOR 42 MODULE III 43 MODULE III VERDIEPINGSVLOER AOR DAKCONSTRUCTIE 22
44 MODULE III VERDIEPINGSVLOER AOR - OPGAANDE MUUR Scheidingsconstructie : ERKERMUUR NAAR AOR 45 MODULE III 23
46 MODULE III DAKCONSTRUCTIE GEVEL HOUT 47 MODULE III DAK AOR GEVEL HOUT 24
Scheidingsconstructie : DAKCONSTRUCTIE 48 MODULE III 49 MODULE III DAKCONSTRUCTIE - HELLEND DAK 25
Scheidingsconstructie : ERKERMUUR METSELWERK 50 MODULE III 51 MODULE III KOPGEVEL METSELWERK HELLEND DAK 26
52 MODULE III GEVELMETSELWERK - HOUTAFWERKING Scheidingsconstructie : ERKERMUUR HOUTBEKLEDING 53 MODULE III 27
54 MODULE III ZOLDERVLOER - GEVEL HOUT 55 MODULE III HELLEND DAK - GEVEL HOUT 28
Scheidingsconstructie : HELLEND DAK 56 MODULE III 57 MODULE III HELLEND DAK - ZOLDERVLOER 29
Scheidingsconstructie : VLOER OP VOLLE GROND 58 MODULE III 59 MODULE III FUNDERINGSAANZET METSELWERK 30
Scheidingsconstructie : HELLEND DAK 60 MODULE III 61 MODULE III HELLEND DAK - ZOLDERVLOER 31
62 MODULE III HELLEND DAK - GEMENE MUUR GEEN Scheidingsconstructie : GEMENE MUUR 63 MODULE III 32
64 MODULE III BUITENMUUR - GEMENE MUUR 65 MODULE III ZOLDERVLOER - GEMENE MUUR 33
Scheidingsconstructie : RECHTERGEVEL 66 MODULE III 67 MODULE III ZOLDERVLOER GEVEL METSELWERK 34
68 MODULE III KOPGEVEL METSELWERK HELLEND DAK 69 MODULE III DAKCONSTRUCTIE - GEVEL 35
70 MODULE III VERDIEPINGSVLOER AOR GEVEL 71 MODULE III BUITENHOEK MUUR 36
Scheidingsconstructie : ZOLDERVLOER 72 MODULE III 73 MODULE III HELLEND DAK - ZOLDERVLOER 37
Scheidingsconstructie : HELLEND DAK 74 MODULE III 75 MODULE III DAKCONSTRUCTIE - HELLEND DAK 38
Scheidingsconstructie : DAKCONSTRUCTIE 76 MODULE III 77 MODULE III VERDIEPINGSVLOER AOR - DAKCONSTRUCTIE 39
Scheidingsconstructie : VERDIEPINGSVLOER AOR 78 MODULE III 79 MODULE III VERDIEPINGSVLOER AOR - GEVEL 40
Verdiepingsmuur Er ontstaan pas bouwknopen ter hoogte van de verdiepingsmuur wanneer die het isolatiepakket onderbreekt. 80 MODULE III Er ontstaan pas bouwknopen ter hoogte van de verdiepingsmuur wanneer die het isolatiepakket onderbreekt. 81 MODULE III VERDIEPINGSMUUR DOOR ZOLDERVLOER 41
Er ontstaan pas bouwknopen ter hoogte van de verdiepingsmuur wanneer die het isolatiepakket onderbreekt. 82 MODULE III VERDIEPINGSMUUR DOOR HELLEND DAK Er ontstaan pas bouwknopen ter hoogte van de verdiepingsmuur wanneer die het isolatiepakket onderbreekt. 83 MODULE III VERDIEPINGSMUUR DOOR DAKCONSTRUCTIE 42
BOUWKNOPEN 84 MODULE III Linteel raam metselwerk > 1m Linteel raam metselwerk < 1m Linteel poort Dagkant raam metselwerk Dagkant poort metselwerk Dagkant raam /hout Dorpel raam Dorpel vensterdeur Deurdorpel Poortdorpel Funderingsaanzet metselwerk Funderingsaanzet hout Buitenhoek muren Verdieping AOR <> gevel Dakrand plat dak Dakconstructie <> gevel Kopgevel metselwerk <> hellend dak Kopgevel hout <> hellend dak Zoldervloer <> gevel hout Zoldervloer <> gevel metselwerk Zoldervloer <> hellend dak Zoldervloer <> gemene muur Gevelmetselwerk <> houtafwerking Kroonlijst hellend dak Buitenmuur<> gemene muur Hellend dak <> gemene muur Plat dak <> AOR Plat dak <> opgaande muur Verdiepingsvloer AOR <> dak Verdiepingsvloer AOR <> opgaande muur Verticale dakconstructie <> gevel hout Dak AOR <> gevel hout Hellend dak <> gevel hout Dakconstructie <> hellend dak Aansluiting dakvlakraam Verdiepingsmuur door zoldervloer Verdiepingsmuur door hellend dak Verdiepingsmuur door dakconstructie BOUWKNOPEN Wanneer hellend dak BV vormt 85 MODULE III Linteel raam metselwerk > 1m Linteel raam metselwerk < 1m Linteel poort Dagkant raam metselwerk Dagkant poort metselwerk Dagkant raam /hout Dorpel raam Dorpel vensterdeur Deurdorpel Poortdorpel Funderingsaanzet metselwerk Funderingsaanzet hout Buitenhoek muren Verdieping AOR <> gevel Dakrand plat dak Dakconstructie <> gevel Kopgevel metselwerk <> hellend dak Kopgevel hout <> hellend dak Zoldervloer <> gevel hout Zoldervloer <> gevel metselwerk Zoldervloer <> hellend dak Zoldervloer <> gemene muur Gevelmetselwerk <> houtafwerking Kroonlijst hellend dak Buitenmuur<> gemene muur Hellend dak <> gemene muur Plat dak <> AOR Plat dak <> opgaande muur Verdiepingsvloer AOR <> dak Verdiepingsvloer AOR <> opgaande muur Verticale dakconstructie <> gevel hout Dak AOR <> gevel hout Hellend dak <> gevel hout Dakconstructie <> hellend dak Aansluiting dakvlakraam Verdiepingsmuur door zoldervloer Verdiepingsmuur door hellend dak Verdiepingsmuur door dakconstructie 43
Hoe invloed van bouwknopen in rekenen? Gedetailleerde methode Methode van de EPB-aanvaarde bouwknopen Forfaitaire toeslag variabele K-peil toeslag EPB-aanvaarde bouwknopen + 3 K-punten + niet -EPBaanvaarde bouwknopen (+ beter presterende EPBaanvaarde bouwknopen) variabele K- peil toeslag + 10 K-punten 86 MODULE III 2 2 87 MODULE III 44
Hoe invloed van bouwknopen in rekenen? Gedetailleerde methode Methode van de EPB-aanvaarde bouwknopen Forfaitaire toeslag variabele K-peil toeslag EPB-aanvaarde bouwknopen + 3 K-punten + niet -EPBaanvaarde bouwknopen (+ beter presterende EPBaanvaarde bouwknopen) variabele K- peil toeslag + 10 K-punten 88 MODULE III 2 2 Numerieke berekening van alle bouwknopen afzonderlijk: LINEAIRE BOUWKNOPEN : Ψ e Lengtes PUNTBOUWKNOPEN : χ e Aantallen 89 MODULE III 45
2 BOUWKNOPEN 90 MODULE III Linteel raam metselwerk > 1m Linteel raam metselwerk < 1m Linteel poort Dagkant raam metselwerk Dagkant poort metselwerk Dagkant raam /hout Dorpel raam Dorpel vensterdeur Deurdorpel Poortdorpel Funderingsaanzet metselwerk Funderingsaanzet hout Buitenhoek muren Verdieping AOR <> gevel Dakrand plat dak Dakconstructie <> gevel Kopgevel metselwerk <> hellend dak Kopgevel hout <> hellend dak Zoldervloer <> gevel hout Zoldervloer <> gevel metselwerk Zoldervloer <> hellend dak Zoldervloer <> gemene muur Gevelmetselwerk <> houtafwerking Kroonlijst hellend dak Buitenmuur<> gemene muur Hellend dak <> gemene muur Plat dak <> AOR Plat dak <> opgaande muur Verdiepingsvloer AOR <> dak Verdiepingsvloer AOR <> opgaande muur Verticale dakconstructie <> gevel hout Dak AOR <> gevel hout Hellend dak <> gevel hout Dakconstructie <> hellend dak Aansluiting dakvlakraam Verdiepingsmuur door zoldervloer Verdiepingsmuur door hellend dak Verdiepingsmuur door dakconstructie Gedetailleerde methode ALLE BOUWKNOPEN Oplijsten Lengtes meten Berekenen of waarde bij ontstentenis Ingeven in de software CONCLUSIE Werkintensief 206 meter bouwknopen ingeven 55 lengtes meten 39 Ψ en Χ gedetailleerd berekenen => Ingeven in de EPB-software nauwkeurig 91 MODULE III variabele K-peil toeslag goede detaillering wordt beloond, slechte detaillering wordt bestraft 46
2 TOESLAG 2 K-peil OPTIE K toeslag K bouwknopen tot. = forfaitair + variabel A2 44 2,7 = 0 + 2,7 zonder bouwknopen 41 0 = 0 + 0 De invloed van alle bouwknopen, afzonderlijk en gedetailleerd berekend, is + 2,7 K-punten. 92 MODULE III (met waarden bij ontstentenis is de toeslag +11,6 K-punten!) 93 MODULE III 47
BOUWKNOPEN 94 MODULE III Linteel raam metselwerk > 1m Linteel raam metselwerk < 1m Linteel poort Dagkant raam metselwerk Dagkant poort metselwerk Dagkant raam /hout Dorpel raam Dorpel vensterdeur Deurdorpel Poortdorpel Funderingsaanzet metselwerk Funderingsaanzet hout Buitenhoek muren Verdieping AOR <> gevel Dakrand plat dak Dakconstructie <> gevel Kopgevel metselwerk <> hellend dak Kopgevel hout <> hellend dak Zoldervloer <> gevel hout Zoldervloer <> gevel metselwerk Zoldervloer <> hellend dak Zoldervloer <> gemene muur Gevelmetselwerk <> houtafwerking Kroonlijst hellend dak Buitenmuur<> gemene muur Hellend dak <> gemene muur Plat dak <> AOR Plat dak <> opgaande muur Verdiepingsvloer AOR <> dak Verdiepingsvloer AOR <> opgaande muur Verticale dakconstructie <> gevel hout Dak AOR <> gevel hout Hellend dak <> gevel hout Dakconstructie <> hellend dak Aansluiting dakvlakraam Verdiepingsmuur door zoldervloer Verdiepingsmuur door hellend dak Verdiepingsmuur door dakconstructie Hoe invloed van bouwknopen in rekenen? Gedetailleerde methode Methode van de EPB-aanvaarde bouwknopen Forfaitaire toeslag variabele K-peil toeslag EPB-aanvaarde bouwknopen + 3 K-punten + niet -EPBaanvaarde bouwknopen (+ beter presterende EPBaanvaarde bouwknopen) variabele K- peil toeslag + 10 K-punten 95 MODULE III 48
Hoe invloed van bouwknopen in rekenen? Gedetailleerde methode Methode van de EPB-aanvaarde bouwknopen Forfaitaire toeslag variabele K-peil toeslag EPB-aanvaarde bouwknopen + 3 K-punten + niet -EPBaanvaarde bouwknopen (+ beter presterende EPBaanvaarde bouwknopen) variabele K- peil toeslag + 10 K-punten 96 MODULE III EPB - aanvaarde bouwknoop Voldoet aan één van de BASISREGEL(S) en/of Voldoet aan Psi-limiet BASISREGEL 1 minimale contactlengte isolatielaag of BASISREGEL 2 tussenvoegen isolerende delen of BASISREGEL 3 weg van minste weerstand 97 MODULE III 49
EPB - aanvaarde bouwknoop Voldoet aan één van de BASISREGEL(S) en/of Voldoet aan Psi-limiet BASISREGEL 1 minimale contactlengte isolatielaag of BASISREGEL 2 tussenvoegen isolerende delen of BASISREGEL 3 weg van minste weerstand 98 MODULE III buitenhoek 99 MODULE III 50
buitenhoek e i 100 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 Minimale contactlengte o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Basisregel 1 d contact ½ * min(d 1, d 2 ) e i buitenhoek Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis d 1 d contact 101 MODULE III d 2 EPB-AANVAARD 51
hout/metselwerk 102 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 Minimale contactlengte o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis e Basisregel 1 d contact ½ * min(d 1, d 2 ) i hout/metselwerk 103 MODULE III EPB-AANVAARD 52
kleurverschil bouwknoop 104 MODULE III kleurverschil bouwknoop Wanneer de gevelsteen enkel verschilt in kleur (dus niet in dikte en/of λ-waarde) is hier geen sprake van een andere scheidingsconstructie van het verliesoppervlak. -> geen bouwknoop e i 105 MODULE III 53
Binnenhoek AOR 106 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 Minimale contactlengte o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Binnenhoek AOR Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis 107 MODULE III i AOR e i Houten onderregel wordt beschouwd als eigen aan de scheidingsconstructie EPB-AANVAARD 54
gevel met hellend dak 108 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis gevel met hellend dak 109 MODULE III 55
Epb-aanvaard o Basisregel 1 Minimale contactlengte o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis Basisregel 1 d contact ½ * min(d 1, d 2 ) d 1 = 0,18m d 2 = 0,08m d contact 0,08m /2 gevel met hellend dak d 1 d contact 110 MODULE III EPB-AANVAARD d 2 Raamdorpel 111 MODULE III 56
Raamdorpel 112 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 Minimale contactlengte o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Raamdorpel Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis 113 MODULE III EPB-AANVAARD Bij raam- of deurprofielen mét thermische onderbreking wordt niet gewerkt met de algemene formulering van basisregel 1, maar geldt enkel dat de isolatielaag rechtstreeks in contact moet staan met de thermische onderbreking en dit over de volledige breedte van de thermische onderbreking 57
EPB - aanvaarde bouwknoop Voldoet aan één van de BASISREGEL(S) en/of Voldoet aan Psi-limiet BASISREGEL 1 minimale contactlengte isolatielaag of BASISREGEL 2 tussenvoegen isolerende delen of BASISREGEL 3 weg van minste weerstand 114 MODULE III funderingsaanzet 115 MODULE III 58
funderingsaanzet e i 116 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis λ -waarde-eis λ 0.2W/mK e EN Tussenvoeging van isolerend deel R-waarde-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) i funderingsaanzet EN Contactlengte-eis d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) λ 0.2W/mK 117 MODULE III 59
Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis λ -waarde-eis λ 0.2W/mK e EN Tussenvoeging van isolerend deel R-waarde-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) R 1 R i R 2 funderingsaanzet EN Contactlengte-eis d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) R 1 = 0,08/0,04 = 2 m²k/w R 2 = 0,04/0,03 = 1,33 m²k/w Rinsul moet 1,33/2= 0,67 m²k/w R insul = 0,05/0,048 = 1,041 m²k/w OK! Thermische snedelijn 118 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis λ -waarde-eis λ 0.2W/mK Tussenvoeging van isolerend deel e EN d 1 R-waarde-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) d contact,1 d insulating part i funderingsaanzet EN Contactlengte-eis d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) 119 MODULE III 60
Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis λ -waarde-eis λ 0.2W/mK Tussenvoeging van isolerend deel e EN funderingsaanzet R-waarde-eis EN Contactlengte-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) d insulating part d contact,2 d 2 i 120 MODULE III EPB-AANVAARD gevel met plat dak 121 MODULE III 61
gevel met plat dak e e i 122 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis λ -waarde-eis λ 0.2W/mK EN Tussenvoeging van isolerend deel λ 0.2W/mK R-waarde-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) gevel met plat dak EN Contactlengte-eis d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) e e i 123 MODULE III 62
Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis λ -waarde-eis λ 0.2W/mK EN Tussenvoeging van isolerend deel R 1 R 1 = 0,08/0,04 = 2 m²k/w R 2 = 0,12/0,03 = 4 m²k/w R insul moet 2/2 =1 m²k/w R-waarde-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) R e gevel met plat dak EN Thermische snedelijn Contactlengte-eis d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) e i R 2 124 MODULE III R insul = 0,25/0,2 = 1,25 m²k/w OK! Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis 125 MODULE III λ -waarde-eis λ 0.2W/mK EN Tussenvoeging van isolerend deel R-waarde-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) e d contact,1 gevel met plat dak d 1 EN Contactlengte-eis d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) d contact,2 EPB-AANVAARD e i d 2 63
gevel met zoldervloer 126 MODULE III gevel met zoldervloer e AOR i 127 MODULE III 64
Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet λ -waarde-eis λ 0.2W/mK EN Tussenvoeging van isolerend deel gevel met zoldervloer R-waarde-eis EN Contactlengte-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) Thermische snedelijn e AOR Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis 128 MODULE III R 1 = 0,08/0,04 = 2 m²k/w R 2 niet-hom = 3,56 m²k/w R insul moet 2/2 =1 m²k/w R insul = 0,25/0,2 = 1,25 m²k/w OK! R R 1 i R 2 niet-homogene laag EPB-AANVAARD Funderingsaanzet met hout 129 MODULE III 65
Funderingsaanzet met hout e i 130 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet λ -waarde-eis λ 0.2W/mK EN Tussenvoeging van isolerend deel Funderingsaanzet met hout R-waarde-eis EN Contactlengte-eis R min (R 1 /2, R 2 /2, 2) d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) e d 1 i Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis d contact,1 d contact,2 d 2 131 MODULE III EPB-AANVAARD 66
Plat dak / opgaande muur 132 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 Tussenvoeging van isolerend deel o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Plat dak / opgaande muur Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis e i 133 MODULE III EPB-AANVAARD i 67
Linteel 134 MODULE III Linteel 135 MODULE III 68
Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 λ -waarde-eis λ 0.2W/mK EN R-waarde-eis R min (R 1 /2, 1.5) Linteel EN Contactlengte-eis d contact,i ½ * min(d insulating part, d x ) Tussenvoeging van isolerend deel o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet R 1 Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis Aangepaste formulering R-waarde-eis van Basisregel 2 voor raam- en deurprofielen 136 MODULE III EPB-AANVAARD gevel met hellend dak 137 MODULE III 69
gevel met verdiepingsvloer AOR 138 MODULE III gevel met verdiepingsvloer AOR e AOR i 139 MODULE III Niet EPB AANVAARD 70
gevel met verdiepingsvloer AOR Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 Tussenvoeging van isolerend deel o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis e AOR i 140 MODULE III EPB-AANVAARD gevel met dakconstructie 141 MODULE III 71
gevel met dakconstructie e i AOR 142 MODULE III gevel met dakconstructie Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 Tussenvoeging van isolerend deel o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis e i AOR 143 MODULE III EPB-AANVAARD 72
EPB - aanvaarde bouwknoop Voldoet aan één van de BASISREGEL(S) en/of Voldoet aan Psi-limiet BASISREGEL 1 minimale contactlengte isolatielaag of BASISREGEL 2 tussenvoegen isolerende delen of BASISREGEL 3 weg van minste weerstand 144 MODULE III EPB - aanvaarde bouwknoop Voldoet aan één van de BASISREGEL(S) en/of Voldoet aan Psi-limiet BASISREGEL 1 minimale contactlengte isolatielaag BASISREGEL 2 BASISREGEL 3 of tussenvoegen Gevalideerde of numerieke weg van minste berekening isolerende delen weerstand Dit kan onder andere door: ZELF BEREKEND BEREKEND DOOR EEN FABRIKANT UIT EEN DATABANK 145 MODULE III 73
gevel met hellend dak Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Detail komt uit een databank e Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis Uitvoeringsdetail moet volledig in overeenstemming zijn met het detail uit de database i of aangepast zijn met een gevalideerd softwareprogramma. 146 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis Ψ Detail : -0.005 W/mK gevel met hellend dak λ [W/mK] Materiaal 0.52 gips bepleistering buitenluchttemperatuur binnenluchttemperatuur 0.5 onderdak 1.03 zwaar metselwerk 0.13 naaldhout 0.36 halfzwaar metselwerk in geperforeerde baksteen A 0.04 isolatiemateriaal 0.04W/m.K 0.04 isolatiemateriaal 0.04W/m.K geventileerde spouw e,lim 147 MODULE III 1. BUITENHOEKEN (1)(2) 2 muren -0.10 W/m.K Andere buitenhoeken 0.00 W/m.K 2. BINNENHOEKEN (3) 0.15 W/m.K EPB-AANVAARD 3. VENSTER- en DEURAANSLUITINGEN 0.10 W/m.K 4. FUNDERINGSAANZETTEN 0.05 W/m.K 5. BALKONS 0.10 W/m.K 6. AANSLUITINGEN VAN EEN SCHEIDINGSCONSTRUCTIE 0.05 W/m.K BINNEN EENZELFDE BESCHERMD VOLUME OF TUSSEN 2 VERSCHILLENDE BESCHERMDE VOLUMES OP EEN SCHEIDINGSCONSTRUCTIE VAN HET VERLIESOPPERVLAK 7. ALLE LINEAIRE BOUWKNOPEN DIE NIET ONDER 1 T.E.M 0.00 W/m.K 6 VALLEN (1) met uitzondering van funderingsaanzetten. (2) Voor een buitenhoek moet de hoek gemeten tussen de twee 74
Hoe invloed van bouwknopen in rekenen? Gedetailleerde methode Methode van de EPB-aanvaarde bouwknopen Forfaitaire toeslag variabele K-peil toeslag EPB-aanvaarde bouwknopen + 3 K-punten + niet -EPBaanvaarde bouwknopen (+ beter presterende EPBaanvaarde bouwknopen) variabele K- peil toeslag + 10 K-punten 148 MODULE III 149 MODULE III LINTEEL RAAM >1M - METSELWERK 75
LINTEEL RAAM > 1M 150 MODULE III LINTEEL RAAM >1M - METSELWERK LINTEEL RAAM > 1M Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis 151 MODULE III Combinatie van LINEAIRE en PUNTbouwknoop! 76
Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet LINTEEL RAAM > 1M Combinatie van LINEAIRE bouwknoop en PUNTbouwknopen Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis 152 MODULE III Raamaansluiting EPB-aanvaard volgens basisregel 1 Puntsgewijze ophanging van L-profiel Numeriek of waarde bij ontstentenis OPTIE Waarde B bij ontstentenis: Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet LINTEEL RAAM > 1M Combinatie van LINEAIRE bouwknoop en PUNTbouwknopen Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis 153 MODULE III Raamaansluiting EPB-aanvaard volgens basisregel 1 Puntsgewijze ophanging van L-profiel Numeriek of waarde bij ontstentenis 77
OPTIE Waarde B bij ontstentenis: Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet LINTEEL RAAM > 1M Combinatie van LINEAIRE bouwknoop en PUNTbouwknopen Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis Elk ophangpunt 154 MODULE III Raamaansluiting EPB-aanvaard volgens basisregel 1 Doorboring isolatie VOORAANZICHT Puntsgewijze ophanging van L-profiel Numeriek of waarde bij ontstentenis OPTIE Waarde B bij ontstentenis: Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet LINTEEL RAAM > 1M Combinatie van LINEAIRE bouwknoop en PUNTbouwknopen Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis Elk ophangpunt 155 MODULE III Omschreven vierkant Raamaansluiting EPB-aanvaard volgens basisregel 1 Doorboring isolatie VOORAANZICHT Puntsgewijze ophanging van L-profiel Numeriek of waarde bij ontstentenis 78
Deur- en poortdorpel 156 MODULE III Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij ontstentenis Deur- en poortdorpel 2 lineaire bouwknopen DORPEL FUNDERINGS- AANZET 157 MODULE III Allebei Niet EPB AANVAARD 79
Waarde bij ontstentenis: Epb-aanvaard o Basisregel 1 o Basisregel 2 o Basisregel 3 o Voldoet aan psi-limiet Epb niet-aanvaard o Numeriek berekend o Waarde bij DORPEL ontstentenis 0.15 + e,lim W/mK OPTIE 0.15 + C 0.10 = 0.25 W/mK Deur- en poortdorpel 2 lineaire bouwknopen DORPEL FUNDERINGS- AANZET FUNDERINGSAANZET 0.15 + e,lim W/mK 1580.15 MODULE + 0.05 III = 0.20 W/mK EPB-aanvaarde bouwknopen Geen rekenwerk, noch invoerwerk in de software Methode van de EPB-aanvaarde bouwknopen niet -EPBaanvaarde bouwknopen Oplijsten Lengtes meten Berekenen of waarde bij ontstentenis Ingeven in de software CONCLUSIE goede detaillering wordt beloond, slechte detaillering wordt bestraft 159 MODULE III Forfaitaire toeslag + 3 K-punten variabele K- peil toeslag minder werkintensief x meter bouwknopen ingeven x lengtes meten x Ψ en Χ gedetailleerd berekenen => Ingeven in de EPB-software 80
BOUWKNOPEN 160 MODULE III Linteel raam metselwerk > 1m Linteel raam metselwerk < 1m Linteel poort Dagkant raam metselwerk Dagkant poort metselwerk Dagkant raam /hout Dorpel raam Dorpel vensterdeur Deurdorpel Poortdorpel Funderingsaanzet metselwerk Funderingsaanzet hout Buitenhoek muren Verdieping AOR <> gevel Dakrand plat dak Dakconstructie <> gevel Kopgevel metselwerk <> hellend dak Kopgevel hout <> hellend dak Zoldervloer <> gevel hout Zoldervloer <> gevel metselwerk Zoldervloer <> hellend dak Zoldervloer <> gemene muur Gevelmetselwerk <> houtafwerking Kroonlijst hellend dak Buitenmuur<> gemene muur Hellend dak <> gemene muur Plat dak <> AOR Plat dak <> opgaande muur Verdiepingsvloer AOR <> dak Verdiepingsvloer AOR <> opgaande muur Verticale dakconstructie <> gevel hout Dak AOR <> gevel hout Hellend dak <> gevel hout Dakconstructie <> hellend dak Aansluiting dakvlakraam Verdiepingsmuur door zoldervloer Verdiepingsmuur door hellend dak Verdiepingsmuur door dakconstructie TOESLAG K-peil OPTIE Ψ en Χ K toeslag K bouwknopen tot. = forfaitair + variabel B Bij ontstentenis 46 4,8 = 3 + 1,8 of Berekend 44 3,1 = 3 + 0,1 > > = > zonder bouwknopen 41 0 = 0 + 0 invloed van alle bouwknopen = 161 MODULE III a) EPB-aanvaarde bouwknopen: forfaitair + 3 K-punten + b) invloed van alle niet-epb-aanvaarde bouwknopen: gedetailleerd berekend = + 0,1 K-punten of met waarden bij ontstentenis = + 1,8 K-punten 81
162 MODULE III Hoe invloed van bouwknopen in rekenen? Gedetailleerde methode Methode van de EPB-aanvaarde bouwknopen Forfaitaire toeslag variabele K-peil toeslag EPB-aanvaarde bouwknopen + 3 K-punten + niet -EPBaanvaarde bouwknopen (+ beter presterende EPBaanvaarde bouwknopen) variabele K- peil toeslag + 10 K-punten 163 MODULE III 82
BOUWKNOPEN 164 MODULE III Linteel raam metselwerk > 1m Linteel raam metselwerk < 1m Linteel poort Dagkant raam metselwerk Dagkant poort metselwerk Dagkant raam /hout Dorpel raam Dorpel vensterdeur Deurdorpel Poortdorpel Funderingsaanzet metselwerk Funderingsaanzet hout Buitenhoek muren Verdieping AOR <> gevel Dakrand plat dak Dakconstructie <> gevel Kopgevel metselwerk <> hellend dak Kopgevel hout <> hellend dak Zoldervloer <> gevel hout Zoldervloer <> gevel metselwerk Zoldervloer <> hellend dak Zoldervloer <> gemene muur Gevelmetselwerk <> houtafwerking Kroonlijst hellend dak Buitenmuur<> gemene muur Hellend dak <> gemene muur Plat dak <> AOR Plat dak <> opgaande muur Verdiepingsvloer AOR <> dak Verdiepingsvloer AOR <> opgaande muur Verticale dakconstructie <> gevel hout Dak AOR <> gevel hout Hellend dak <> gevel hout Dakconstructie <> hellend dak Aansluiting dakvlakraam Verdiepingsmuur door zoldervloer Verdiepingsmuur door hellend dak Verdiepingsmuur door dakconstructie Geen rekenwerk, noch invoerwerk in de software Forfaitaire toeslag CONCLUSIE minder werk 0 meter bouwknopen ingeven 0 lengtes meten 0 Ψ en Χ gedetailleerd berekenen Strenge forfaitaire toeslag: + 10 K-punten 165 MODULE III + 10 K-punten 83
TOESLAG K-peil OPTIE K toeslag K bouwknopen tot. = forfaitair + variabel C 51 10 = 10 + 0 zonder bouwknopen 41 0 = 0 + 0 invloed van alle bouwknopen = 166 MODULE III forfaitair +10 K-punten ABConclusie 167 MODULE III 84
< 2-8-2010 VERGELIJKING VAN DE 3 OPTIES bepaling aantal OPTIE bouwknopen Ψ en Χ simulaties lengtes meters C geen - 0 0 0 B niet-epbaanvaard niet-epbaanvaard bij ontstentenis 0 4 23 berekend 6 4 23 A2 alle bouwknopen berekend 39 55 206 OPTIE werk C minst <B 168 MODULE III A2 meest VERGELIJKING VAN DE 3 OPTIES bepaling K-peil OPTIE bouwknopen Ψ en Χ K toeslag K bouwknopen C geen - 51 10 = 10 + 0 niet-epb-aanvaard bij ontstentenis 46 4,8 = 3 + 1,8 B niet-epb-aanvaard berekend 44 3,1 = 3 + 0,1 A2 alle bouwknopen berekend 44 2,7 = 0 + 2,7 zonder bouwknopen 41 0 = 0 + 0 OPTIE nauwkeurigheid K-peil C laagst hoogst B < 169 MODULE III A2 hoogst laagst 85
< 2-8-2010 VERGELIJKING VAN DE 3 OPTIES vergelijking K-peil OPTIE werk nauwkeurigheid K-peil K C minst laagst hoogst 51 B 45 < < A2 meest hoogst laagst 44 170 MODULE III 86