Begraafplaats Crooswijk
Colofon Dit is een uitgave van gemeente Rotterdam Drukwerk: DamenVanDeventer Fotografie: Marcel de Krijger, Tom Pilzecker, Eric Fecken en Jan van der Meijde Aan de inhoud van deze folder kunt u geen rechten ontlenen Juli 2013
Begraafplaats Crooswijk De begraafplaats Crooswijk werd in 1832 gesticht en is daarmee de oudste algemene begraafplaats van Rotterdam. Het is een prachtige en vredige plaats waar nabestaanden hun overleden dierbaren kunnen bezoeken. In 1996 is de begraafplaats aangewezen als Rijksmonument. En dat is niet voor niets. Want Crooswijk is niet zomaar een begraafplaats waar honderdduizenden mensen hun laatste rustplaats hebben gevonden. Het is ook een van mooiste groene gebieden van Rotterdam. Bovendien kent de begraafplaats een belangrijke geschiedenis en vinden er jaarlijks diverse herdenkingen plaats.
Historie De begraafplaats Crooswijk werd in 1832 gesticht op een buitenplaats aan de Rotte, bekend onder de naam het Huis te Krooswijk. Toen was dat op zo'n kwartier afstand van de stad. De ligging aan het water was praktisch, want zo konden de overledenen niet alleen over de weg maar ook per lijkschuit worden aangevoerd. Dat was goedkoper dan per koets. De begraafplaats is in de loop van de tijd drie keer uitgebreid. Dat is nog goed te zien aan de verschillende stijlen in parkaanleg. Monumenten Op de begraafplaats Crooswijk staan verschillende monumenten. Een voorbeeld hiervan is een grafmonument uit 1928 van Hendrik Chabot. Het beeld heeft het thema moeder en kind. Een ander voorbeeld is een hek' met vijf gebeeldhouwde hoofden. Dit is een grafmonument voor kunstenaar Alexander van Maasdijk dat is gemaakt door vijf van zijn leerlingen.
Oorlogsgraven en -monumenten De Tweede Wereldoorlog trof Rotterdam zwaar. De 1.147 doden die door het Duitse bombardement van 14 mei 1940 vielen, werden naar de begraafplaats Crooswijk gebracht. Daar werden ze bijgezet in één graf. In de oorlogsjaren die volgden, steeg het sterftecijfer in de stad. Zo werden in de Hongerwinter van 1944-1945 in totaal 6.913 mensen op Crooswijk begraven. Begraafplaats Crooswijk heeft een aantal eregraven en monumenten ter nagedachtenis aan de militaire en burgerslachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog, maar ook uit andere oorlogen. Ook is er elk jaar op 4 mei een officiële herdenkingsbijeenkomst voor de gevallenen van de Tweede Wereldoorlog. Historie
Uitvaart op Crooswijk De fraaie oprijlaan naar de monumentale aula en het groene park maken begraafplaats Crooswijk tot een stemmige locatie voor een uitvaart. De sfeervolle aula biedt ruimte aan 75 personen. Er zijn verschillende mogelijkheden voor catering. Voor groepen tot dertig personen is er een intieme koffieruimte in een historisch pand bij de oude poort. Uitvaarten zijn mogelijk van maandag tot en met zaterdag tussen 8.00 en 16.00 uur. Grafsoorten U kunt op begraafplaats Crooswijk kiezen voor een algemeen of een particulier graf. Bij een particulier graf koopt u de rechten over een graf voor een, twee of drie overledenen. In eerste instantie voor vijftien of dertig jaar, daarna is verlenging mogelijk. Een particulier graf kunt u zelf uitkiezen en eventueel reserveren. U wordt daarbij begeleid door een van de medewerkers van de begraafplaats. Een algemeen graf is eigendom van de gemeente. In de algemene graven worden overledenen die geen familie van elkaar zijn bij elkaar begraven. U kunt zo n graf niet uitzoeken. De grafrust is vijftien jaar, daarna wordt het graf geruimd en worden de stoffelijke resten bijgezet in een verzamelgraf op de begraafplaats. Naast zandgraven heeft begraafplaats Crooswijk keldergraven en bovengrondse grafnissen. Er zijn ook columbaria en urnentuinen en er is een strooiweide voor as van crematies. Op de begraafplaats zijn rooms-katholieke en islamitische gedeelten. In het islamitische gedeelte begraven moslims hun overledenen volgens islamitisch voorschrift, waarbij de overledene met het gezicht richting Mekka ligt. Tarieven De tarieven voor begraven en grafrechten en de jaarlijkse bijdrage voor het schoonhouden van de gedenksteen en het parkonderhoud worden jaarlijks door de Rotterdamse gemeenteraad vastgesteld. Bij de receptie van de begraafplaats kunt u een folder krijgen met de actuele tarieven. Deze folder kunt u ook downloaden op www.rotterdam.nl/uitvaart. Gedenkstenen Gedenkstenen houden de herinnering aan dierbaren levend. Er is op het gebied van gedenkstenen veel mogelijk en toegestaan op begraafplaats Crooswijk. Er zijn echter wel regels ten aanzien van de maten en de duurzaamheid van het materiaal. Voor het plaatsen van een gedenksteen moet u dan ook een vergunning aanvragen bij de begraafplaats.
De meeste steenhouwers zijn op de hoogte van de richtlijnen en kunnen de vergunning voor u aanvragen. U kunt de richtlijnen voor grafbedekking downloaden op www.rotterdam.nl/uitvaart. Gedenksteen algemeen graf Als u kiest voor een algemeen graf, dan krijgt u een hardstenen tegel van de begraafplaats. U kunt daar desgewenst door een steenhouwer een inscriptie in laten aanbrengen. U kunt ook een eigen tegel laten maken. Deze moet wel de standaard maat hebben om zo het beeld op de algemene grafvakken rustig en fraai te houden. Beplanting Houdt u er rekening mee dat niet alle planten het op elke plek even goed doen. Ook vragen sommige planten regelmatig onderhoud. Een boompje of conifeer kunnen op termijn schade aan het graf en aan omliggende graven veroorzaken. Vraagt u zonodig advies aan de medewerkers van de begraafplaats. Voorwerpen op het graf Nabestaanden maken een graf vaak persoonlijk door vazen, lantaarns of beeldjes te plaatsen. Deze losse voorwerpen zijn echter kwetsbaar en meestal niet bestand tegen een jarenlange plek in de buitenlucht. Om de begraafplaats netjes te houden, verwijderen onze medewerkers kapotte of ontsierende voorwerpen en uitgebloeide bloemen. Elk jaar in februari verwijderen zij ook de kerststukjes. De begraafplaats is niet verantwoordelijk voor onderhoud, beschadiging en verdwijning van losse voorwerpen. Vuilcontainers Op de begraafplaats staan kranen en gieters die u kunt gebruiken. Ook staan er handkarren om tuinmateriaal te vervoeren en steekvazen voor bloemen. Op vijf plaatsen op de begraafplaats staat een vuilcontainer. U wordt verzocht om uw afval daar in te gooien en niet in het park achter te laten. Het is ook niet toegestaan om (tuin)materiaal bij het graf achter te laten. Begraven op Crooswijk
Natuurlijke begraafplaats Begraafplaats Crooswijk is een bijzonder groen park met een grote variatie aan bomen en planten. Zo staat er een bijna tweehonderd jaar oude beuk en telt de begraafplaats ongeveer negenhonderd in vorm gesnoeide taxussen en hulstbomen. Dieren De rust, beschutting en natuurlijke variatie van de begraafplaats trekken veel dieren aan. Zo kunt u er verschillende vogelsoorten horen en zien. Op de begraafplaats komen ook dieren voor die u eerder in het bos zou verwachten zoals fazanten en konijnen. Maar we zien ook regelmatig ganzen. De dieren kunnen overlast veroorzaken doordat ze graven bevuilen, bloemen aanvreten of holen graven. Wij kunnen dit niet helemaal voorkomen, het hoort bij het natuurlijke karakter van het park. Wij doen wel ons best om de schade te beperken. Meldt u schade of vervuiling door vogels of konijnen, dan proberen we dat te verhelpen. Onderhoud Vanwege het vele groen is het onderhoud van de begraafplaats intensief. Elk jaar knippen we de hagen en vormbomen en snoeien we de heesters. Ook controleren we jaarlijks de gezondheid van de bomen. Schoffelen en snoeien Van april tot en met september schoffelen onze medewerkers regelmatig het onkruid. In het najaar ruimen zij de bladeren op. Dat gebeurt in november en december, in drie ronden. Onze medewerkers snoeien ook de beplanting op en rond de graven en schoffelen daar het onkruid. De beplanting en voorwerpen die u op het graf aanbrengt, moet u zelf onderhouden. Ondanks onze inzet kan het voorkomen dat u toch onkruid, bladeren of takken op het graf aantreft. Wij vragen uw begrip daarvoor.
Renovatie en grafonderhoud Ondanks de hoge leeftijd van de begraafplaats zult u weinig scheefgezakte grafmonumenten aantreffen. Wij renoveren jaarlijks enkele grafvakken, meestal in de winter. Daardoor blijft de begraafplaats ook op lange termijn netjes. Bij de renovatie van een graf verwijderen we tijdelijk alle grafbedekking en hogen we de grond op. Ook vernieuwen we de paden en beplanting in het grafvak. Twee maal per jaar reinigen we de grafmonumenten met een biologisch middel dat de groene aanslag van algen verwijdert. Is de gedenksteen van het graf ondanks onze inspanningen toch vuil of scheef gezakt, meldt u dat dan bij de receptie van de begraafplaats. Wij zullen dat dan zo spoedig mogelijk verhelpen. Beheer en onderhoud
Gemeentelijke begraafplaatsen en crematorium Begraafplaats Crooswijk is een algemene begraafplaats die door de gemeente Rotterdam wordt beheerd. De gemeente beheert ook Crematorium en Begraafplaats Hofwijk, de Zuiderbegraafplaats en de begraafplaatsen in Hoogvliet, Pernis, Rozenburg en Hoek van Holland. Openingstijden en toegankelijkheid Begraafplaats Crooswijk is iedere dag geopend voor grafbezoek of een wandeling. op maandag t/m zaterdag van 8.00 uur tot 16.00 uur op zondag en feestdagen van 10.00 uur tot 16.00 uur Het park is groot en onverlicht. Om ongewenst bezoek te voorkomen wordt het toegangshek van de begraafplaats elke dag om 16.00 uur gesloten. Om de rust op de begraafplaats te behouden is het park niet toegankelijk voor auto s. Bij de ingang staan handkarren om tuinaarde en planten te vervoeren. Ook is een rolstoel beschikbaar. De begraafplaats is verboden voor honden. Receptie Van maandag tot en met vrijdag kunt u van 9.00 tot 16.00 uur voor informatie terecht bij de receptie van de begraafplaats, rechts naast de ingang. Op het informatiebord en de informatiezuil bij de ingang vindt u de locatie van graven, maar ook actuele informatie over bijvoorbeeld geplande onderhoudswerkzaamheden. Links van de ingang is een wachtruimte en een toilet. Bereikbaarheid en parkeren Met het openbaar vervoer is de begraafplaats bereikbaar met bus 39. Deze bus vertrekt vanaf het Centraal Station en stopt vlak voor de begraafplaats, op werkdagen ieder kwartier en in het weekend ieder half uur. De begraafplaats heeft geen eigen parkeerplaats. Houdt u er rekening mee dat er in de wijk naast de begraafplaats weinig parkeergelegenheid is. Op de parkeervakken voor de ingang van de begraafplaats is meestal wel plek, maar daar is het doordeweeks betaald parkeren.
Wandelroutes Ter gelegenheid van het 175-jarig bestaan van de begraafplaats Crooswijk zijn in 2007 twee wandelroutes over de begraafplaats uitgezet. Een culturele wandelroute en een groene wandelroute. De culturele route gaat langs monumentale graven en bijzondere beelden, zoals die ter nagedachtenis aan de militaire en burgerslachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog. De groene wandelroute gaat langs de vele bijzondere groene plekken op de begraafplaats. Beide routes zijn verkrijgbaar bij de receptie van de begraafplaats en ook bij de Rotterdam Stores. Contact en informatie Algemene Begraafplaats Crooswijk Kerkhoflaan 1-5 3034 TA Rotterdam Telefoon: (010) 489 85 40 Email: info@begraafplaatsen.rotterdam.nl Kijk voor meer informatie op www.rotterdam.nl/uitvaart. Op de achterzijde van deze brochure vindt u een plattegrond van de begraafplaats. Praktische informatie
Plattegrond van begraafplaats Crooswijk met letteraanduiding van de grafvakken Crooswijksebocht ingang begraafplaats oude poort Kerkhoflaan Begraafplaats Crooswijk, Kerkhoflaan 1-5, 3034 TA Rotterdam Telefoon: (010) 489 85 40, Email: info@begraafplaatsen.rotterdam.nl