Samenvatting: 1. Lekkage van koelmiddelen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Samenvatting: 1. Lekkage van koelmiddelen"

Transcriptie

1 1. Belangrijke lekkage van koelmiddelen, zowel bij kleine als bij grote installaties 2. Significant potentieel voor verbetering, blijkt uit cases in binnen-en buitenland. 3. Bredere toepassing van positieve ervaringen aangewezen: opleiding en verspreiding van praktijkervaring 4. Er is nood aan een gezamenlijke aanpak door overheid en betrokken doelgroepen; brede bereidheid van de sector om hieraan mee te werken (Voorbeelden Nl en UK). 5. Technische kennis om lekverliezen te beperken bestaat en is gekend bij aantal technici; het komt er op aan deze bij alle betrokkenen bekend te maken. (2) 6. Bredere opleiding in koeltechniek is belangrijke voorwaarde voor deskundige werkzaamheden: hoe realiseren in praktijk? (belang van opleiding binnen bedrijf). 7. Tijd en financiële ruimte ontbreken vaak bij technici voor gedegen onderhoud en controle: hoe remediëren? 8. Gerichte actie nodig naar niet gecertifieerde bedrijven: diverse voorstellen ; verder te onderzoeken 9. Bijkomende bewustmaking, zeker naar niet gecertifieerde bedrijven en kleinere exploitanten (iedereen bereiken!) 10. Ontsluiting van relevante informatie naar alle betrokkenen (bv. EN 378) 11. Nood aan bijkomende controles, maar nieuwe gezamenlijke aanpak nodig naast klassieke (beperkte) overheidsaanpak 1

2 (3) 12. Talrijke technische suggesties en suggesties voor aanpassing van de wetgeving Verdere evaluatie en overleg nodig om deze aanbevelingen te laten resulteren in concrete acties Vervolg traject op te zetten Samenvatting : 2. Koelmiddelkeuze 1. GWP-waarde sterk afhankelijk van gekozen koelmiddel 2. Afbouw van (H)CFK s zorgt voor toename van gebruik en emissie van F-gassen. 3. Koelmiddelkeuze bepaald door tal van factoren. 4. Alternatieven bestaan en worden ontwikkeld voor veel toepassingen maar de toepassing is nog beperkt door gebrek aan kennis en onzekerheid over factoren als prijs, energieefficiëntie, technische problemen zoals lekverliezen, 5. Vaak is deze onzekerheid niet gegrond. De vraag is met welke argumentatie gebruikers kunnen worden overtuigd. Technische informatie is beschikbaar. Rol voor koeltechnici! 2

3 Samenvatting : 2. Koelmiddelkeuze (2) 6. Lekdichtheid even belangrijk voor alternatieve koelmiddelen (energie-efficiëntie),.. 7. Belangrijke factoren voor penetratie van alternatieven zijn toekomstvisie, wetgeving, bijscholing, overheidshulp (subsidiëring), 8. Prioriteit ligt bij de grote installaties maar ook bij kleinere installaties zijn alternatieve koelmiddelen mogelijk. 9. Vervanging van hoge GWP-koelmiddelen (R404A) mogelijk zonder energetische nadelen bij nieuwe installaties en/of mits vervanging van onderdelen. In bestaand systemen mogelijk met koelmiddel met GWP/2. Let op problemen met dichtingen etc. Samenvatting : 2. Koelmiddelkeuze (2) 10. Uitfaseren van HFK sin supermarkten vaak mogelijk maar geval per geval te bekijken; kostprijs is belangrijke factor. In elk geval geleidelijke aanpak 11. Verbieden van koelmiddelen met hoge GWP aangewezen maar stapsgewijze; niet mogelijk voor alle toepassingen. (alleen in lekdichte installaties nog toelaten) 12. Ecologiepremie is onvoldoende bekend en kan nog worden versterkt maar let op voor oversubsidiëring. Overtuigen van voordelen van nieuwe systemen en wegnemen van vrees voor nadelen is even belangrijk. 13. Geen draagvlak voor (algemene) verwijdering van R404A uit bestaande koelinstallaties, wel bv. Bij incidentele lekkages of bij bepaalde onderhoudsbeurten (technisch mogelijk, wel ombouwkost) 3

4 Samenvatting: 3. Emissies en prognoses 1. Grote verscheidenheid in emissiefactoren van koelinstallaties 2. Concrete informatie over reële emissiefactoren van belang voor emissie-inventarisatie, prognoses en beleidsplanning 3. Huidige emissie-inventaris consistent met verkoopgegevens maar niet gedifferentieerd per type koelinstallaties; gemiddelde emissies lager dan blijkt uit sommige cases. 4. Suggesties naar verfijning van de inventarisatie: verzameling cijfers per gewest, gebruik gegevens van de exploitanten en koeltechnici (logboeken), kwaliteitscontrole, : haalbaarheidsonderzoek?; rol voor UBF 4

5 5

Francis Altdorfer, ECONOTEC Tom Dauwe, VITO. LNE Rondetafelconferentie: F-gassen in koel- en luchtbehandelingsinstallaties 14 mei 2012.

Francis Altdorfer, ECONOTEC Tom Dauwe, VITO. LNE Rondetafelconferentie: F-gassen in koel- en luchtbehandelingsinstallaties 14 mei 2012. EMISSIE-INVENTARISATIEMETHODE VOOR F-GASSEN IN DE KOELSECTOR Francis Altdorfer, Tom Dauwe, VITO LNE Rondetafelconferentie: F-gassen in koel- en luchtbehandelingsinstallaties 14 mei 2012 1 Inhoud Inleiding

Nadere informatie

Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek

Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek Sven Claeys Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid Dienst Klimaat tel: 02/553.11.29 [email protected]

Nadere informatie

Bepalingen voor koelinstallaties met F-gassen en/of ozonlaag afbrekende stoffen -...

Bepalingen voor koelinstallaties met F-gassen en/of ozonlaag afbrekende stoffen -... pagina 1 van 7 Vlaanderen LNE.BE CONTACTEER ONS Milieuvergunningen Erkenningen Milieueffect- rapportage Milieuvorm Home Beleid en regelgeving Beleidsthema's Klimaat F-gassen Bepalingen voor koelinstallaties

Nadere informatie

Vlaamse regelgeving inzake lekverliezen Studiedag reductie F-gassen in de koelsector 7 juli 2016

Vlaamse regelgeving inzake lekverliezen Studiedag reductie F-gassen in de koelsector 7 juli 2016 Vlaamse regelgeving inzake lekverliezen Studiedag reductie F-gassen in de koelsector 7 juli 2016 Sven Claeys Broeikasgassen en hun Global Warming Potential (GWP) CO 2 1 CH 4 21 N 2 O 310 HFK s, PFK s en

Nadere informatie

Problematiek van F-gassen en opportuniteiten voor natuurlijke koelmiddelen

Problematiek van F-gassen en opportuniteiten voor natuurlijke koelmiddelen Problematiek van F-gassen en opportuniteiten voor natuurlijke koelmiddelen Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid tel: 02/553.11.29 --- fax: 02/553.11.45

Nadere informatie

Verslag Rondetafelconferentie: F-gassen in koel- en luchtbehandelingsinstallaties 14 mei 2012

Verslag Rondetafelconferentie: F-gassen in koel- en luchtbehandelingsinstallaties 14 mei 2012 Verslag Rondetafelconferentie: F-gassen in koel- en luchtbehandelingsinstallaties 14 mei 2012 Boudewijngebouw Vlaamse Overheid Brussel Inhoudsopgave 1. Agenda... 2 2. Inleiding... 4 3. Deel I: Lekkage

Nadere informatie

Industriële koeling: Huidig en toekomstig beleid voor het gebruik van gefluoreerde broeikasgassen.

Industriële koeling: Huidig en toekomstig beleid voor het gebruik van gefluoreerde broeikasgassen. Industriële koeling: Huidig en toekomstig beleid voor het gebruik van gefluoreerde broeikasgassen. Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid tel: 02/553.11.29

Nadere informatie

Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek

Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid tel: 02/553.11.29 --- fax: 02/553.11.45 [email protected]

Nadere informatie

Herziening EU F-gassenverordening

Herziening EU F-gassenverordening Herziening EU F-gassenverordening KNVvK 21 mei 2013, Zaltbommel 3 december 2013 Herman Walthaus [email protected] Inhoud Toelichting voorstel commissie Proces en planning Belangrijkste discussiepunten

Nadere informatie

(EU) nr. 517/2014 (F-gassen) Wat zijn F-gassen? Europese regelgeving F-gassen Aanpassingen VLAREL Aanpassingen VLAREM II

(EU) nr. 517/2014 (F-gassen) Wat zijn F-gassen? Europese regelgeving F-gassen Aanpassingen VLAREL Aanpassingen VLAREM II VLAREM- en VLARELwijzigingen t.g.v. verordening (EU) nr. 517/2014 (F-gassen) Nele Maes Dienst BBT en Erkenningen Afdeling Milieuvergunningen 2 december 2015 VLAREM- en VLARELwijzigingen t.g.v. verordening

Nadere informatie

Lekdichtheid van koelinstallaties en koelmiddelproblematiek Eddy Veraart

Lekdichtheid van koelinstallaties en koelmiddelproblematiek Eddy Veraart Lekdichtheid van koelinstallaties en koelmiddelproblematiek Eddy Veraart Lekdichte koelinstallaties: vragen & mogelijke oplossingen www.aximaref-gdfsuez.com 1 Wat vooraf ging Stijgende trend uitstoot F-gassen

Nadere informatie

Koudeproductie. Verbod op het gebruik van koelmiddelen die de ozonlaag afbreken = Euthanasie of anesthesie?

Koudeproductie. Verbod op het gebruik van koelmiddelen die de ozonlaag afbreken = Euthanasie of anesthesie? Koudeproductie Verbod op het gebruik van koelmiddelen die de ozonlaag afbreken = Euthanasie of anesthesie? Inhoud I. De uitdagingen : Milieu, Energie en Beschikbaarheid II. Plan van aanpak III. Dalkia

Nadere informatie

Koudemiddel: welke alternatieven zijn toekomstbestendig?: Actuele ontwikkelingen en alternatieven voor de toekomst.

Koudemiddel: welke alternatieven zijn toekomstbestendig?: Actuele ontwikkelingen en alternatieven voor de toekomst. Koudemiddel: welke alternatieven zijn toekomstbestendig?: Actuele ontwikkelingen en alternatieven voor de toekomst. Bart van der Wekken, KNVvK, Koningkoudetechniek Rene van Gerwen, KNVvK, Entropycs Koninklijke

Nadere informatie

Geachte mevrouw, heer,

Geachte mevrouw, heer, Ingenieursbureau Wolter & Dros B.V. Groningen Rostockweg 3 9723 HG Groningen Postbus 390 9700 AJ Groningen Telefoon 050-547 14 71 Fax 050-541 34 88 [email protected] www.wolterendros.nl Rabobank

Nadere informatie

WARMTE UIT KOUDE. Inzet van warmte uit koude (koelinstallaties) Kansen en rentabiliteit. warmte uit koude is geld waard

WARMTE UIT KOUDE. Inzet van warmte uit koude (koelinstallaties) Kansen en rentabiliteit. warmte uit koude is geld waard Inzet van warmte uit koude (koelinstallaties) Kansen en rentabiliteit warmte uit koude is geld waard Fons Pennartz (KWA) Jan Grift (Energy Matters) 1 Wetgeving & timing 1 januari 2010 (bij)vullen met nieuw

Nadere informatie

HSE World Event 2018 Koelinstallaties: Beter voorbereid op controles

HSE World Event 2018 Koelinstallaties: Beter voorbereid op controles HSE World Event 2018 Koelinstallaties: Beter voorbereid op controles Patsie Puype Extern milieucoördinator / zaakvoerder APIS Milieuadvies bvba 31 mei 2018 Inhoud sessie Inleiding types koelmiddelen Kort

Nadere informatie

Inhoud DE CONSEQUENTIES...3

Inhoud DE CONSEQUENTIES...3 ALLES OVER HET UITFASEREN VAN SYNTHETISCHE KOUDEMIDDELEN Inhoud DE CONSEQUENTIES...3 MEER OVER SYNTHETISCHE KOUDEMIDDELEN...3 WAT ZIJN DE HOOFDPUNTEN UIT DE NIEUWE F- GAS WETGEVING...3 Een beperking van

Nadere informatie

Herziene F-gassenverordening

Herziene F-gassenverordening Herziene F-gassenverordening Schakeldag 2014 26 juni 2014 Harald van der Bol Inhoud Inleiding Samenvatting belangrijkste onderdelen F-gassenverordening Nederlandse regelgeving Aandachtspunten voor Toezicht

Nadere informatie

Fgas-Verordening (EU) No 517/2014. Ing. Harald van der Bol, Rijkswaterstaat

Fgas-Verordening (EU) No 517/2014. Ing. Harald van der Bol, Rijkswaterstaat Fgas-Verordening (EU) No 517/2014 Ing. Harald van der Bol, Inhoud Belangrijkste elementen en maatregelen uit de Verordening (517/2014) Nederlandse regelgeving Lekfrequentie Logboek Tools voor BG 2 Title

Nadere informatie

De eindverantwoordelijkheid voor het naleven van de VLAREM-voorwaarden ligt bij de exploitant (of eigenaar) van de koelinstallatie.

De eindverantwoordelijkheid voor het naleven van de VLAREM-voorwaarden ligt bij de exploitant (of eigenaar) van de koelinstallatie. Module 6 - Inleiding De belangrijkste wettelijke verplichtingen met betrekking tot het uitbaten van koeltoepassingen zijn terug te vinden in Europese en Vlaamse regelgeving, met name: EU-verordening 517/2014;

Nadere informatie

Koeltechnici. Alles wat u moet weten over de nieuwe wetgeving in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Koeltechnici

Koeltechnici. Alles wat u moet weten over de nieuwe wetgeving in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Koeltechnici Koeltechnici Alles wat u moet weten over de nieuwe wetgeving in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Koeltechnici 1 Inhoudstafel Koelsector 3 De verschillende wetgevingen 4 De krachtlijnen van het besluit

Nadere informatie

Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek

Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek Wetgeving en beleid rond koelmiddelproblematiek Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid tel: 02/553.11.29 --- fax: 02/553.11.45 [email protected]

Nadere informatie

EEN certificering voor koeltechnische bedrijven leidraad voor bedrijven

EEN certificering voor koeltechnische bedrijven leidraad voor bedrijven EEN certificering voor koeltechnische bedrijven Leidraad voor bedrijven Koelmiddelen, de klimaatverandering en de verdunning van de ozonlaag Een certificering voor koeltechnische bedrijven In koelinstallaties,

Nadere informatie

b) Is een afwijkend ontwerp - hoe uniek ook - een argument om niet aan de VLAREM-voorwaarden te moeten voldoen?

b) Is een afwijkend ontwerp - hoe uniek ook - een argument om niet aan de VLAREM-voorwaarden te moeten voldoen? SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 191 van JOHAN DANEN datum: 8 december 2016 aan JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN OMGEVING, NATUUR EN LANDBOUW Vynova Tessenderlo - Koelvloeistofemissies - Toegestane afwijking

Nadere informatie

enverto bvba Facility Management energie - verwarmingsdeskundige - energieprestatiecertificaten

enverto bvba Facility Management energie - verwarmingsdeskundige - energieprestatiecertificaten Facility Management energie - verwarmingsdeskundige - energieprestatiecertificaten De wetgeving rond de uitbating van koels is de laatste jaren voortdurend in beweging geweest. Om onze klanten zo goed

Nadere informatie

WETGEVING KOELMIDDELEN - (van toepassing op )

WETGEVING KOELMIDDELEN - (van toepassing op ) WETGEVING KOELMIDDELEN - (van toepassing op 31.01.2013) 1987 : Protocol van Montréal : afschaffing van de koelmiddelen die de ozonlaag aantasten. 1991 : Koninklijk Besluit van 7 maart 1991 : CFK s mogen

Nadere informatie

Herzieningsproject van de Europese Commissie voor het aanpassen van de F-GAS regelgeving N 842/2006

Herzieningsproject van de Europese Commissie voor het aanpassen van de F-GAS regelgeving N 842/2006 Herzieningsproject van de Europese Commissie voor het aanpassen van de F-GAS regelgeving N 842/2006 Voorstellen van de europese commissie voor het aanpassen van de europese regelgeving F-Gas N 842-2006

Nadere informatie

Datacenterkoeling zonder F-gassen: uw data center het gehele (!) jaar compressorloos geklimatiseerd. Spreker: Marius Klerk

Datacenterkoeling zonder F-gassen: uw data center het gehele (!) jaar compressorloos geklimatiseerd. Spreker: Marius Klerk Datacenterkoeling zonder F-gassen: uw data center het gehele (!) jaar compressorloos geklimatiseerd Spreker: Marius Klerk ZONDER F-GASSEN STAAT UW DATACENTER STIL! F-gassen? gefluoreerde broeikasgassen,

Nadere informatie

Certificering voor koeltechnische bedrijven en hun koeltechnici

Certificering voor koeltechnische bedrijven en hun koeltechnici Certificering voor koeltechnische bedrijven en hun koeltechnici Leidraad bij de regelgeving rond stationaire koelinstallaties Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Koning Albert II - laan 20 bus 8-1000

Nadere informatie

Warmtepompen en f gassen wetgeving

Warmtepompen en f gassen wetgeving Warmtepompen en f gassen wetgeving Wanneer is wat verplicht Jaap de Knegt F gassen hoe zet het ook alweer? 1987 Montreal protocol. Bescherming ozonlaag Koeltechniek maakt afspraken om CFK s uit te faseren

Nadere informatie

Het BOSFORUM. Een visie op bos en samenleving & het wetenschappelijk onderzoek daarover vanuit het middenveld

Het BOSFORUM. Een visie op bos en samenleving & het wetenschappelijk onderzoek daarover vanuit het middenveld Het BOSFORUM Een visie op bos en samenleving & het wetenschappelijk onderzoek daarover vanuit het middenveld Het Bosforum 1. Groepeert organisaties en experts uit de bos- en houtsector. 2. Wil bosbeleid

Nadere informatie

Innovatieve koeltechniek aan boord van visserijtrawlers

Innovatieve koeltechniek aan boord van visserijtrawlers Innovatieve koeltechniek aan boord van visserijtrawlers Week van de koude 8 december 2009 Gea Grenco Jan Gerritsen Innovatie koeltechniek aan boord van visserijtrawlers Makreel Makreel Voorkoelen in RSW-tanks

Nadere informatie

Bevindingen AMI omtrent Koelinstallaties

Bevindingen AMI omtrent Koelinstallaties Bevindingen AMI omtrent Koelinstallaties Essenscia Saartje Swinnen Afdeling Milieu-Inspectie Overzicht 1. Milieu-impact koelinstallatie 2. Geldende wetgeving 3. Werking AMI 4. Bevindingen AMI 5. Verloop

Nadere informatie

Bijlage 18. Retributies voor de behandeling van de aanvraag en de uitoefening van het toezicht op de erkenningen met betrekking tot het leefmilieu

Bijlage 18. Retributies voor de behandeling van de aanvraag en de uitoefening van het toezicht op de erkenningen met betrekking tot het leefmilieu Bijlage 4 bij het besluit van de Vlaamse Regering van *** tot wijziging van diverse besluiten inzake leefmilieu, wat betreft een aanpassing aan de Bijlage 18 bij het VLAREL Bijlage 18. Retributies voor

Nadere informatie

EMS ontwerp-protocol Emissies door binnenvaart van koudemiddelen

EMS ontwerp-protocol Emissies door binnenvaart van koudemiddelen EMS ontwerp-protocol Emissies door binnenvaart van koudemiddelen Versie 2, 24.11.2003 24 november 2003 Auteur: Ernst Bolt Adviesdienst Verkeer en Vervoer afdeling Scheepvaart ......... Colofon Uitgegeven

Nadere informatie

Afscheid van F-gassen: de toekomst met natuurlijke koudemiddelen. Is de warmtepomp wel klaar voor de energietransitie?

Afscheid van F-gassen: de toekomst met natuurlijke koudemiddelen. Is de warmtepomp wel klaar voor de energietransitie? Afscheid van F-gassen: de toekomst met natuurlijke koudemiddelen Is de warmtepomp wel klaar voor de energietransitie? Wie is Coolmark Beijer Ref is met vestigingen in 27 landen de grootste leverancier

Nadere informatie

Nieuwe wetgeving koelinstallaties versnelt toepassing warmtepompen

Nieuwe wetgeving koelinstallaties versnelt toepassing warmtepompen Nieuwe wetgeving koelinstallaties versnelt toepassing warmtepompen Door: Robin Sommers en Erik Deliege, Van Beek DIT IS EEN PUBLICATIE VAN: VAN BEEK INGENIEURS B.V. UTRECHTSESTRAAT 59 6811 LW ARNHEM +31

Nadere informatie

Mobiliteit: de rol van sturing en capaciteit

Mobiliteit: de rol van sturing en capaciteit Mobiliteit: de rol van sturing en capaciteit BRUNO DE BORGER, UA hoogleraar economie Ringland Colloquium 20 maart 2014 de Singel Antwerpen Overzicht Basisprincipes van een goed mobiliteitsbeleid Toepassing

Nadere informatie

Werkinstructie benaderen Intermediairs Sense

Werkinstructie benaderen Intermediairs Sense Werkinstructie benaderen Intermediairs Sense BIJLAGE 1 Overzicht van te nemen acties bij uitvoering werkinstructie plus flowchart Bijlage 1: Actielijst bij werkinstructie benaderen intermediairs Sense

Nadere informatie

Extracten uit titel II van het Vlarem. Uit artikel 1.1.2.

Extracten uit titel II van het Vlarem. Uit artikel 1.1.2. Extracten uit titel II van het Vlarem. Uit artikel 1.1.2. «OZONAFBREKENDE STOFFEN EN GEFLUOREERDE BROEIKASGASSEN - ozonafbrekende stoffen: de stoffen opgesomd in de tabel in bijlage I van Verordening (EG)

Nadere informatie

Nieuwe duurzame koelconcepten. Rittal B.V. Elbert Raben

Nieuwe duurzame koelconcepten. Rittal B.V. Elbert Raben Nieuwe duurzame koelconcepten Rittal B.V. Elbert Raben Deze lezing wordt u aangeboden door: IT Enclosures IT Cooling IT Power IT Security IT Monitoring IT Services RiMatrix projects Agenda Verbod koudemiddel

Nadere informatie

POLITIELEIDERSCHAP: EEN VAK(ONTWIKKELING) APART?

POLITIELEIDERSCHAP: EEN VAK(ONTWIKKELING) APART? POLITIELEIDERSCHAP: EEN VAK(ONTWIKKELING) APART? Lieselot Bisschop, Hogeschool Gent Jeroen Maesschalck, K.U.Leuven CPS-studiedag - 20 april 2010 "Moet de nieuwe politielei(j)der niet opstaan? Informatie

Nadere informatie

Engineering. Let us show the way. Optimalisation. Personalization

Engineering. Let us show the way. Optimalisation. Personalization Engineering Let us show the way Optimalisation Personalization Projecten Opleiding Ondersteuning Ontwerp/Concept Engineering Ontwikkeling Opleiding Nieuwe technologie Opvolging Hulp bij Opstart Reglementering

Nadere informatie

Axima Refrigeration. 100% cooling technology. www.aximaref-gdfsuez.be

Axima Refrigeration. 100% cooling technology. www.aximaref-gdfsuez.be Axima Refrigeration 100% cooling technology www.aximaref-gdfsuez.be Het doel heiligt de middelen Quiz algemene koeltechnische kennis? Zijn er natuurlijke koudemiddelen beschikbaar onder het kritische punt

Nadere informatie

Investeren in nieuwe sportinfrastructuur? Scenario s

Investeren in nieuwe sportinfrastructuur? Scenario s Investeren in nieuwe sportinfrastructuur? Scenario s Beslissingskader scenario s nieuwe sportinfrastructuur 10 vragen voor een optimale lokale keuze David Nassen Vooraf 10-tal scenario s (of combinaties)

Nadere informatie

Basisdoelstelling Verplichting tot (regelmatige) rapportering minimale energieprestaties in het kader van steunmaatregelen

Basisdoelstelling Verplichting tot (regelmatige) rapportering minimale energieprestaties in het kader van steunmaatregelen Basisdoelstelling Een inventaris maken van mogelijke verplichtingen die energetische renovatiewerken kunnen stimuleren. De verplichtingen kunnen verschillende vormen aannemen, bijvoorbeeld: Verplichting

Nadere informatie

Rendementen en CO -emissie van elektriciteitsproductie in Nederland, update 2012

Rendementen en CO -emissie van elektriciteitsproductie in Nederland, update 2012 Webartikel 2014 Rendementen en CO -emissie van 2 elektriciteitsproductie in Nederland, update 2012 Reinoud Segers 31-03-2014 gepubliceerd op cbs.nl CBS Rendementen en CO2-emissie elektriciteitsproductie

Nadere informatie

Bevindingen AMI omtrent Koelinstallaties. Saartje Swinnen Afdeling Milieu-Inspectie

Bevindingen AMI omtrent Koelinstallaties. Saartje Swinnen Afdeling Milieu-Inspectie Bevindingen AMI omtrent Koelinstallaties Saartje Swinnen Afdeling Milieu-Inspectie Overzicht 1. Milieu-impact koelinstallatie 2. Geldende wetgeving 3. Werking AMI 4. Bevindingen AMI 5. Verloop van een

Nadere informatie

De toekomst van niet-natuurlijke koelmiddelen

De toekomst van niet-natuurlijke koelmiddelen De toekomst van niet-e koelmiddelen Sinds 1 januari 2015 zijn koelmiddelen die chloor bevatten (HCFK s en CFK s) verboden. Koelmiddelen met chlooratomen kunnen zorgen voor een aantasting van de ozonlaag.

Nadere informatie

Ondersteuning voor warmtenetten. Caroline Vermeulen Vlaams Energieagentschap

Ondersteuning voor warmtenetten. Caroline Vermeulen Vlaams Energieagentschap Ondersteuning voor warmtenetten Caroline Vermeulen Vlaams Energieagentschap Beleidsnota Energie 2014-2019 Verderzetting calls voor ondersteuning groene warmte, restwarmte, injectie biomethaan Tegen eind

Nadere informatie

Renovatiepact. Werkgroep communicatie. Startvergadering 12 februari 2015, Brussel

Renovatiepact. Werkgroep communicatie. Startvergadering 12 februari 2015, Brussel Renovatiepact Werkgroep communicatie Startvergadering 12 februari 2015, Brussel Het Vlaamse regeerakkoord 2014-2019 Vlaanderen maakt van energie-efficiëntie een topprioriteit door o.a. gebouwen en bedrijven

Nadere informatie

Vragen en antwoorden over elektromagnetische velden en gezondheid

Vragen en antwoorden over elektromagnetische velden en gezondheid Vragen en antwoorden over elektromagnetische velden en gezondheid Elektromagnetische velden en gezondheid 1. Hoe zit het met de elektromagnetische velden zoals die uitgestraald worden door zenders voor

Nadere informatie

Gassen I Koudemiddelen I Propaan. Innovision. pagina 1.

Gassen I Koudemiddelen I Propaan. Innovision. pagina 1. Innovision pagina 1 Gevolgen uitfasering en quotaregeling Henk-Jan Steenman Koudemiddelspecialist l, Westfalen Gassen Nederland bv. pagina 2 Vraag: Hoe staat het met de kennis van uw klanten over de uitfasering

Nadere informatie

BEKNOPTE PROJECTMANAGEMENTFICHE VOOR TWEEDE FASE RENOVATIEPACT

BEKNOPTE PROJECTMANAGEMENTFICHE VOOR TWEEDE FASE RENOVATIEPACT Werf 3 (deeltaak 1): Renovatieadvies voor de (nieuwe) woningeigenaar Inhoud van het renovatieadvies vastleggen: o Omschrijving van de inhoudelijke elementen die in het renovatieadvies aan bod moeten komen,

Nadere informatie

HFO : de 4de generatie van koudemiddelen. de oplossingen van vandaag voor morgen

HFO : de 4de generatie van koudemiddelen. de oplossingen van vandaag voor morgen HFO : de 4de generatie van koudemiddelen de oplossingen van vandaag voor morgen 2. HFO : 4de generatie koudemiddelen met een verminderde impact op het milieu HFO s vandaag reeds beschikbaar HFO-1234yf

Nadere informatie

Vermeden broeikaseffect door recycling van e-waste

Vermeden broeikaseffect door recycling van e-waste Vermeden broeikaseffect door recycling van e-waste 29-214 Datum: 27 juli 215 Versie: 1.1 In opdracht van: Opgesteld door: Hendrik Bijker Wecycle Laura Golsteijn Marisa Vieira Dit rapport is geschreven

Nadere informatie

CO 2 Managementplan Energie meetplan 2.C.2 & 3.B.2 & 4.A.2. Jade Beheer B.V. OFN OFS 2C. Autorisatiedatum: 19-03-2016 Versie: 1.0

CO 2 Managementplan Energie meetplan 2.C.2 & 3.B.2 & 4.A.2. Jade Beheer B.V. OFN OFS 2C. Autorisatiedatum: 19-03-2016 Versie: 1.0 CO 2 Managementplan Energie meetplan 2.C.2 & 3.B.2 & 4.A.2 Jade Beheer B.V. OFN OFS 2C Auteur: Coert van Maren Autorisatiedatum: 19-03-2016 Versie: 1.0 CO 2 management plan 2.C.2 & 3.B.2 & 4.A.2 1 Inhoud

Nadere informatie

Beheer en Onderhoud. Inhoud van de presentatie

Beheer en Onderhoud. Inhoud van de presentatie Beheer en Onderhoud Inhoud van de presentatie De richtlijn Beheer en Onderhoud Opzetten van een beheersysteem Resultaten van de 3M enquête Beheer en Onderhoud 3M TSS Studiecentrum cases Case Gemeente Tiel

Nadere informatie

De ontwikkelcirkel 1/6

De ontwikkelcirkel 1/6 1/6 3D www.leren en organiseren.nl De ontwikkelcirkel voor (school)organisaties De ontwikkelcirkel Een 'Opleiden in de school'-traject kan vanuit de eigen organisatie geïnitieerd worden, maar kan ook gebeuren

Nadere informatie

De Climalife aanbevelingen

De Climalife aanbevelingen koudemiddelen De Climalife aanbevelingen Toepassing Koudemiddelen Klimaatregeling Airconditioning R-134a R-404A R-507 R-407C R-410A R-417A (ISCEON MO59) R-422D (ISCEON MO29) R-422A (ISCEON MO79) R-427A

Nadere informatie

Noodzakelijke Procedures. F-gassen certificering. pagina 1 van 18

Noodzakelijke Procedures. F-gassen certificering. pagina 1 van 18 Noodzakelijke Procedures F-gassen certificering pagina 1 van 18 INHOUD 1.0 Algemeen 3 1.1 Definitie 1.2 Werkzaamheden waarvoor een diploma verplicht is 2.0 Installeren van een stationaire of mobiele koelinstallatie

Nadere informatie

erbeterdezaak.nl Issue management workshop erbeterdezaak.nl

erbeterdezaak.nl Issue management workshop erbeterdezaak.nl Issue management workshop Doelen van de workshop Inzichtkrijgenin de kwaliteitsgerelateerdeissues waarhet bedrijfmeetemakenkankrijgen Vervolg initieren op basis van de gemaakte prioriteitstelling Algemeen

Nadere informatie

ONTWIKKEL EEN GEZAMENLIJKE VISIE OP HET DUURZAAM BODEMGEBRUIK. Bijeenkomst XXX dag-maand-jaar, Locatie

ONTWIKKEL EEN GEZAMENLIJKE VISIE OP HET DUURZAAM BODEMGEBRUIK. Bijeenkomst XXX dag-maand-jaar, Locatie ONTWIKKEL EEN GEZAMENLIJKE VISIE OP HET DUURZAAM BODEMGEBRUIK Bijeenkomst XXX dag-maand-jaar, Locatie OPZET VAN DE PRESENTATIE Bodemvisie Waarom? Doel Middel Ingrediënten SPRONG Wie, wat, waarom? Het proces

Nadere informatie

Milieuvriendelijke koeling in de praktijk Duurzame koudeketen Colruyt Group. Julien Meert 07/07/2016

Milieuvriendelijke koeling in de praktijk Duurzame koudeketen Colruyt Group. Julien Meert 07/07/2016 Milieuvriendelijke koeling in de praktijk Duurzame koudeketen Colruyt Group Julien Meert 07/07/2016 Colruyt Group, een familie van bedrijven T&I = interne technische dienst voor België, Frankrijk en Luxemburg

Nadere informatie

We doen zeven aanbevelingen om de aanpak van drukte en de leefbaarheid te

We doen zeven aanbevelingen om de aanpak van drukte en de leefbaarheid te Aanbevelingen Rekenkamer t.a.v. Drukte Amsterdam december 2016 Aanbevelingen We doen zeven aanbevelingen om de aanpak van drukte en de leefbaarheid te verbeteren. Vier aanbevelingen hebben betrekking op

Nadere informatie

Aanvraag tot aanpassing van de lijst. Koen De Smet, Eva D Haese, Frédéric Lecomte, Sigrid Mulier, Valérie Noblesse

Aanvraag tot aanpassing van de lijst. Koen De Smet, Eva D Haese, Frédéric Lecomte, Sigrid Mulier, Valérie Noblesse Aanvraag tot aanpassing van de lijst Koen De Smet, Eva D Haese, Frédéric Lecomte, Sigrid Mulier, Valérie Noblesse 1 Procedure tot aanpassing van lijst Procedure tot aanpassing van de lijst: Implantaten

Nadere informatie

3 ANALYSE EN ARGUMENTATIE NEGATIEVE SCORES. 3.1 Criterium Is er een interactieve deelwebsite voor kinderen aanwezig op de website?

3 ANALYSE EN ARGUMENTATIE NEGATIEVE SCORES. 3.1 Criterium Is er een interactieve deelwebsite voor kinderen aanwezig op de website? DIENST COMMUNICATIE BIJLAGE: VERBETERACTIES PATIËNTGERICHTHEID VAN DE ZIEKENHUISWEBSITE N.A.V. METING 2014 02-06-2015 1 HET ONDERZOEK In het kader van VIP² werd tijdens de zomermaanden van 2014 door het

Nadere informatie

Protocol 14-018 Productie HCFK-22

Protocol 14-018 Productie HCFK-22 Protocol 14-018 Productie HCFK-22 1.0 Datum Maart 2014 Status Definitief Colofon Projectnaam NIR 2014 Projectnummer 14-018 Productie HCFK-22 Versienummer 1.0 Aantal bijlagen 0 Dit rapport is tot stand

Nadere informatie

Natuurlijk anders keuren?

Natuurlijk anders keuren? Natuurlijk anders keuren? Workshop 13 juni 2017 PED-select.NL 1 Introductie Reind Westerveld Functie: Senior adviseur en inspecteur Sinds 2002 werkzaam bij Energie Consult Holland BV Werkzaamheden: Advies

Nadere informatie

Mest met beleid. Adviesgroep Mestbewerking

Mest met beleid. Adviesgroep Mestbewerking Mest met beleid Adviesgroep Mestbewerking Fred Stouthart Johan Raap Joop Baltussen Jos van Gastel Mathilde Mollenhorst Minke Lagerwerf Maarten Nederlof Roelof Westerhof Hoofddoelen Bodemkwaliteit Schoon

Nadere informatie

Emissie-inventarisatie koelmiddelen Strukton

Emissie-inventarisatie koelmiddelen Strukton Strukton Strukton Groep 1 juni 2010 Eindrapport 9V5578.02 Documenttitel Strukton Verkorte documenttitel Status Eindrapport Datum 1 juni 2010 Projectnaam Projectnummer 9V5578.02 Opdrachtgever Strukton Groep

Nadere informatie

BIJDRAGEN AAN DE KLIMAATDOELSTELLINGEN VIA DUURZAME OVERHEIDSOPDRACHTEN F-GASSEN IN KOELAPPARATUUR, AIRCO S EN WARMTEPOMPEN

BIJDRAGEN AAN DE KLIMAATDOELSTELLINGEN VIA DUURZAME OVERHEIDSOPDRACHTEN F-GASSEN IN KOELAPPARATUUR, AIRCO S EN WARMTEPOMPEN Vlaamse overheid Koning Albert II-laan 20 bus 8 1000 BRUSSEL T 02 553 80 11 F 02 553 80 05 [email protected] BIJDRAGEN AAN DE KLIMAATDOELSTELLINGEN VIA DUURZAME OVERHEIDSOPDRACHTEN F-GASSEN IN KOELAPPARATUUR,

Nadere informatie

VLAAMS ACTIEPLAN REDUCTIE UITSTOOT VAN F-GASSEN

VLAAMS ACTIEPLAN REDUCTIE UITSTOOT VAN F-GASSEN // VLAAMS ACTIEPLAN REDUCTIE UITSTOOT VAN F-GASSEN 2015-2020 Definitieve versie: 19 april 2016 // www.lne.be INHOUDSTAFEL Inhoudstafel... 2 1 Aanleiding voor dit actieplan... 4 2 Milieuproblematiek...

Nadere informatie

EVALUATIE VAN DE EPB- REGLEMENTERING VOOR VERWARMING IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

EVALUATIE VAN DE EPB- REGLEMENTERING VOOR VERWARMING IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST HELPDESK EPB VERWARMING IN HET BRUSSELS GEWEST EVALUATIE VAN DE EPB- REGLEMENTERING VOOR VERWARMING IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST EXTRACT GfK 2014 Helpdesk EPB verwarming in Brussels hoofdstedelijk

Nadere informatie

Beschouwing HFK uitfasering legt koelinstallaties, airco s en warmtepompen stil

Beschouwing HFK uitfasering legt koelinstallaties, airco s en warmtepompen stil Beschouwing HFK uitfasering legt koelinstallaties, airco s en warmtepompen stil Hoe succesvol milieubeleid de voedselzekerheid en de continuïteit van het bedrijfsleven bedreigt Meer dan 95% van de Nederlandse

Nadere informatie

Arnold Maassen Holding BV. Verslag energieaudit. Verslag over het jaar 2014. G.R.M. Maassen

Arnold Maassen Holding BV. Verslag energieaudit. Verslag over het jaar 2014. G.R.M. Maassen Arnold Maassen Holding BV Verslag energieaudit Verslag over het jaar 2014 G.R.M. Maassen Inhoud 1 Inleiding... 3 2 Inventarisatie van energieverbruik en emissiebronnen... 3 3 Energieverbruik en CO 2 Footprint...

Nadere informatie

Roerige tijden in de wereld van koelen en verwarmen. Ir. Erik J. Hoogendoorn, ENGIE Refrigeration

Roerige tijden in de wereld van koelen en verwarmen. Ir. Erik J. Hoogendoorn, ENGIE Refrigeration Roerige tijden in de wereld van koelen en verwarmen Ir. Erik J. Hoogendoorn, ENGIE Refrigeration Even voorstellen Inhoud Koudemiddelen Energie transitie Even voorstellen Introductie Erik Hoogendoorn Manager

Nadere informatie