Kengetallen E-8 Fokwaardeschatting exterieurkenmerken
|
|
- Evelien van der Wolf
- 8 jaren geleden
- Aantal bezoeken:
Transcriptie
1 Kengetallen E-8 Fokwaardeschatting exterieurkenmerken Inleiding In 1981 heeft CRV het systeem van bedrijfsinspectie geïntroduceerd. Dit houdt in dat bij deelnemers aan bedrijfsinspectie routinematig alle vaarzen die op het bedrijf in lactatie zijn, worden beoordeeld voor exterieur. In 1991, 1996, 1999, 2000, 2004 en 2008 is het keuringsrapport voor exterieur aangepast. Dit keuringsrapport is standaard voor de Europese Holsteinstamboeken. Een handleiding bij het keuringsrapport staat in hoofdstuk C-5 van dit handboek beschreven en is beschikbaar bij CRV. Vaarzen worden gekeurd volgens drie standaards: de zwartbont-, roodbont- of MRIJ-standaard. Het bovenstaande systeem van bedrijfsinspectie met bijbehorend keuringsrapport is in de periode februari 2002 tot juli 2014 ook door Koepon Genetics Europe toegepast voor het keuren van melkkoeien. Keuringen verzameld door Koepon Genetics Europe worden sinds augustus 2002 ook in de Nationale fokwaardeschatting meegenomen. Het FHRS verzamelt keuringen volgens de fhrs-standaard. Vaarzen gekeurd vanaf 15 juni 2002 volgens de fhrs-standaard worden sinds augustus 2002 ook in de Nationale fokwaardeschatting meegenomen. In Vlaanderen worden sinds 1991 keuringen verzameld door de Vlaamse Rundveeteelt Vereniging vzw. Zij keuren dieren op een met Nederland vergelijkbare zwartbont- of roodbontstandaard. Sinds november 2002 worden de keuringen verzameld door VRV vzw ook in de fokwaardeschatting meegenomen. Bovenstaande systemen van dataverzameling heeft het mogelijk gemaakt routinematig fokwaarden te schatten voor exterieur. In oktober 1991 is het diermodel voor exterieur geïntroduceerd: het NL-diermodel voor exterieur. Het NL-diermodel voor exterieur resulteert in koe- en stierindexen voor exterieur. De principes van het diermodel zijn beschreven in het voorgaande deel, E-7 (fokwaardeschatting melkproductiekenmerken). In dit deel wordt het NL-diermodel voor exterieur nader toegelicht. Aan de orde komen de selectie van de keuringsgegevens, het gebruik van afstammingen, het statistisch model en de berekening van de betrouwbaarheid. Selectie van keuringsgegevens In het NL-diermodel voor exterieur worden keuringen gebruikt van dieren die als vaars gekeurd zijn sinds De eisen waaraan een keuring moet voldoen om meegenomen te worden in het diermodel zijn: 1. de koe moet een S(tamboek)-registratie hebben. 2. de koe moet een bekende kalfdatum hebben en was een vaars ten tijde van de keuring. Alleen vaarzenkeuringen worden geselecteerd voor de fokwaardeschatting omdat bij jonge koeien geen of weinig selectie heeft plaatsgevonden. Er wordt één keuring meegenomen. Wanneer er meerdere keuringen zijn, wordt de eerste keuring van het dier genomen. 3. de koe moet voor 3-jarige leeftijd gekalfd hebben. 4. de koe moet een bekende verblijfplaats hebben op het moment van keuren. 5. de koe moet een keuringsstandaard Z, R, Y of F hebben. 6. de keuring moet zijn uitgevoerd in het kader van bedrijfsinspectie of de selectieve inspectie. Bedrijfsinspectie en selectieve inspectie zijn elders in dit handboek beschreven. Handboek Kwaliteit 1 Hoofdstuk E-8
2 7. De onderbalkkenmerken moeten scores hebben tussen 1 en 9, met uitzondering van de hoogtemaat, welke gemeten wordt in centimeters. 8. De bovenbalkkenmerken moeten scores hebben tussen 71 en 89 punten. Dieren met een bovenbalkkenmerk met een geldige score onder 71 punten worden op 71 punten gezet. Dieren met een bovenbalkkenmerk met een score boven 89 punten worden op 89 punten gezet. 9. Indien een dier meerdere keren is gekeurd als vaars door dezelfde of verschillende organisaties, dan wordt de eerste keuring van een dier gebruikt bij de fokwaardeschatting. Gebruik van afstammingen Het gebruik van afstammingen in het diermodel voor exterieur is gelijk aan dat bij de fokwaardeschatting voor melkproductiekenmerken. Zie ook deel E-7. Statistisch model Het statistische model, dat gehanteerd wordt bij het NL-diermodel voor exterieur, is: Y ijklmnop = RB i + IK j + LFTD k + LACT l + het m + rec n + A o + rest p Waarbij: Y ijklmnop : vaarzenkeuring uit datum * bedrijf-combinatie i, inspecteur * half-jaar * keuringsstandaard-combinatie j, op leeftijd k van dier o in lactatiestadium l; RB i : datum * bedrijf-combinatie i. IK j : inspecteur * half jaar * keuringsstandaard-combinatie j. LFTD k : leeftijdsklasse k van dier o op het moment van keuren; * 3 jaar LACT l : lactatiestadiumklasse l van dier m op het moment van keuren; * 3 jaar het m : heterosis m van dier o; rec n : recombinatie n van dier o; A o : additief genetisch effect of fokwaarde van dier o; Rest p : rest-term van Y ijklmnop, hetgeen niet verklaard wordt door het model. De effecten A en Rest zijn random effecten, heterosis en recombinatie zijn covariabelen en de overige effecten zijn fixed effecten. De keuringen bestaan uit onderbalkkenmerken en bovenbalkkenmerken: Onderbalk - hoogtemaat - voorhand - inhoud - openheid - conditie - kruisligging - kruisbreedte - beenstand achter - beenstand zij - klauwhoek - beengebruik - vooruieraanhechting - voorspeenplaatsing - speenlengte - uierdiepte - achteruierhoogte - ophangband - achterspeenplaatsing Handboek Kwaliteit 2 Hoofdstuk E-8
3 Bovenbalk - frame - type - uier - beenwerk - bespiering (alleen gescoord bij MRIJ) - algemeen voorkomen Alle bovengenoemde kenmerken worden gescoord door de inspecteur. Voor type wordt voor dieren die geen score hebben een score afgeleid als een score voor de vier lineaire onderbalkkenmerken voorhand, inhoud, conditiescore en kruisbreedte beschikbaar zijn. Deze afgeleide score voor type (voorheen robuustheid) wordt als apart kenmerk meegenomen in de fokwaardeschatting. Type heeft een directe link met levensduur. Genoemde lineaire kenmerken zijn zogenaamde optimumkenmerken voor wat betreft de relatie met het percentage afvoer aan het begin van de 3 e lactatie. Voor ieder kenmerk is een optimum bij de inweging in type gekozen die iets boven de 5 punten (op schaal 1-9) ligt. Door deze keus wordt aan de wens voldaan vanuit de melkveehouder om een koe te fokken die iets zwaarder is en meer conditie heeft dan de huidige koe. Van enkele kenmerken die gescoord worden bij de bedrijfsinspectie is de manier waarop de kenmerken gescoord worden veranderd in de loop van de tijd. Het betreffende kenmerk werd vanaf een bepaalde datum op een andere manier gescoord omdat de definitie van het kenmerk dan was veranderd. Voor de fokwaardeschatting houdt dit in dat we na een verandering niet meer met hetzelfde kenmerk te maken hebben. Als een kenmerk veranderd is, moet daar in de fokwaardeschatting rekening mee worden gehouden omdat we de fokwaarden altijd willen publiceren volgens de op dit moment geldende definitie. Om de scores van het kenmerk volgens de oude definitie toch nog te kunnen gebruiken wordt er gebruik gemaakt van de relatie (genetische correlatie) tussen het oude en het nieuwe kenmerk in de fokwaardeschatting. Niet alleen binnen Nederland zijn kenmerken veranderd van definitie, ook tussen Nederland en Vlaanderen zijn er verschillen in definitie van een kenmerk. Vanaf 1 september 2002 zijn deze verschillen er niet meer omdat zowel de Nederlandse als de Vlaamse inspecteurs vanaf die datum gezamenlijk geüniformeerd worden en ze ook volgens dezelfde definitie de koeien keuren. Voor een drietal kenmerken die door Vlaamse inspecteurs gescoord zijn voor 1 september 2002 is er een verschil in definitie met de Nederlandse kenmerken. Het betreft voorhand, vooruieraanhechting en beenwerk. Daarnaast is tot oktober 2004 in Vlaanderen een andere definitie van frame gehanteerd. De Vlaamse gegevens voor deze kenmerken worden in de fokwaardeschatting hetzelfde behandeld als een Nederlands kenmerk waarvan de definitie veranderd is. Naast kenmerken die van definitie veranderen worden er ook nieuwe kenmerken geïntroduceerd. In de bedrijfsinspectie doet zich dan de situatie voor dat dieren die voor de introductie van het kenmerk zijn gekeurd geen score hebben voor dit kenmerk. Dit heeft tot gevolg dat koeien zonder score en stieren zonder dochters die gescoord zijn voor het nieuwe kenmerk een fokwaarde met een lage betrouwbaarheid krijgen voor dit nieuwe kenmerk of zelfs helemaal geen fokwaarde voor dit nieuwe kenmerk. Om dit uit te sluiten worden de genetische correlaties tussen de bestaande kenmerken en het nieuwe kenmerk gebruikt in de fokwaardeschatting. Zodoende krijgen dieren zonder een score voor een nieuw kenmerk toch een betrouwbare fokwaarde voor dit kenmerk. Om beide bovenstaande situaties (verandering van definitie en introductie van nieuwe kenmerken) mee te kunnen nemen in de fokwaardeschatting worden de genetische correlaties tussen de kenmerken meegenomen. Hiervoor wordt onderscheid gemaakt in bouw-, uier- en beenkenmerken. Er zijn dus 3 groepen kenmerken en binnen deze groepen worden de correlaties gebruikt. Tabel 1 bevat de correlaties in de groep van bouwkenmerken. Tabel 2 bevat de correlaties in de groep van uierkenmerken en tabel 3 bevat de correlaties in de groep van beenkenmerken. Handboek Kwaliteit 3 Hoofdstuk E-8
4 Tabel 1. Genetische correlaties tussen de bouwkenmerken HT VH IH OH CS KL KB RO BSB BSO VH2 IH2 IH3 OH2 KB2 V-VH Hoogtemaat Voorhand 0,34 Inhoud 0,56 0,66 Openheid 0,51 0,41 0,79 Conditie 0,00 0,71 0,15-0,05 Kruisligging 0,23 0,02 0,02 0,11 0,05 Kruisbreedte 0,38 0,34 0,39 0,30 0,00 0,05 Type 0,39 0,68 0,44 0,43 0,64 0,19 0,18 Bespiering bovenbalk 0,11 0,67 0,20-0,15 0,81 0,07 0,23 0,57 Bespiering onderbalk 0,06 0,65 0,15-0,23 0,81 0,05 0,18 0,59 0,90 Voorhand 2-0,25-0,81-0,50-0,08-0,71 0,01-0,33-0,59-0,82-0,84 Inhoud 2 0,36 0,63 0,83 0,53 0,17-0,01 0,41 0,32 0,34 0,29-0,61 Inhoud 3 0,26 0,57 0,77 0,48 0,20-0,04 0,33 0,36 0,38 0,34-0,60 0,87 Openheid 2 0,38-0,21 0,47 0,63-0,69-0,05 0,14-0,22-0,62-0,66 0,36 0,32 0,28 Kruisbreedte 2 0,37 0,46 0,52 0,24 0,18 0,09 0,72 0,13 0,44 0,36-0,52 0,56 0,51 0,00 VRV voorhand 0,61 0,78 0,70 0,38 0,41 0,06 0,52 0,49 0,51 0,50-0,74 0,64 0,52 0,02 0,62 Type(afgeleid) 0,33 0,54 0,24 0,08 0,66 0,16-0,01 0,81 0,68 0,71-0,63 0,25 0,32-0,37 0,05 0,39 Het linker boven vierkant, binnen de doorgetrokken lijnen, bevat de bouwkenmerken van het huidige keuringsrapport waarvoor fokwaarden gepubliceerd worden. De andere kenmerken zijn allemaal historische kenmerken waarvan de scores gebruikt worden om de huidige kenmerken zo goed mogelijk te berekenen. De kenmerken met de tijdsperiode waarin ze gescoord zijn: Huidige kenmerken Historische kenmerken Hoogtemaat (1980) Bespiering onderbalk (gescoord voor alle dieren, voor roodbont tot 2004) Voorhand (1996) Voorhand 2 (gescoord ) Inhoud (1996) Inhoud 2 (gescoord ) Openheid (2008) Inhoud 3 (gescoord ) Conditie (1998) Openheid 2 (gescoord ) Kruisligging (1980) Kruisbreedte 2 (gescoord ) Kruisbreedte (1991) VRV voorhand = Voorhand gescoord in Vlaanderen (gescoord ) Type (2007) Bespiering bovenbalk (alleen MRIJ, 1980) Type afgeleid (1998) Handboek Kwaliteit 4 Hoofdstuk E-8
5 Tabel 2. Genetische correlaties tussen de uierkenmerken va vp sl ud ah ob ap U va2 ah2 Vooruieraanhechting Voorspeenplaatsing 0,32 Speenlengte -0,02-0,19 Uierdiepte 0,77 0,24-0,13 Achteruierhoogte 0,40 0,04 0,04 0,42 Ophangband 0,06 0,33-0,09 0,16 0,30 Achterspeenplaatsing 0,12 0,58-0,21 0,11 0,18 0,80 Bovenbalk Uier 0,81 0,50-0,12 0,81 0,60 0,36 0,38 Vooruieraanhechting 2 0,87 0,47-0,17 0,78 0,32 0,24 0,32 0,82 Achteruierhoogte 2 0,34 0,26-0,01 0,34 0,87 0,42 0,38 0,62 0,31 VRV vooruieraanhechting 0,84 0,49-0,15 0,61 0,32 0,24 0,35 0,74 0,86 0,33 Het linker boven vierkant, binnen de doorgetrokken lijnen, bevat de uierkenmerken van het huidige keuringsrapport waarvoor fokwaarden gepubliceerd worden. De andere kenmerken zijn allemaal historische kenmerken waarvan de scores gebruikt worden om de huidige kenmerken zo goed mogelijk te berekenen. De kenmerken met de tijdsperiode waarin ze gescoord zijn: Huidige kenmerken Historische kenmerken Vooruieraanhechting (1996) Vooruieraanhechting 2 (gescoord ) Voorspeenplaatsing (1980) Achteruierhoogte 2 (gescoord ) Speenlengte (1980) Vooruieraanhechting Vlaanderen ( ) Uierdiepte (1980) Achteruierhoogte (1996) Ophangband (1980) Achterspeenplaatsing (2000) Bovenbalk Uier (1980) Tabel 3. Genetische correlaties tussen de beenkenmerken ba bz kh bg B kh2 Beenstand achter Beenstand zij -0,22 Klauwhoek 0,31-0,72 Beengebruik 0,83-0,24 0,31 Bovenbalk Beenwerk 0,80-0,38 0,42 0,92 Klauwhoek 2 0,53-0,69 0,87 0,54 0,63 VRV beenwerk 0,71-0,69 0,72 0,77 0,84 0,84 Het linker boven vierkant, binnen de doorgetrokken lijnen, bevat de beenkenmerken van het huidige keuringsrapport waarvoor fokwaarden gepubliceerd worden. De andere kenmerken zijn allemaal historische kenmerken waarvan de scores gebruikt worden om de huidige kenmerken zo goed mogelijk te berekenen. De kenmerken met de tijdsperiode waarin ze gescoord zijn: Huidige kenmerken Historische kenmerken Beenstand achter (1998) Klauwhoek 2 (gescoord ) Beenstand zij (1980) Beenwerk Vlaanderen (gescoord ) Klauwhoek (1997) Beengebruik (2002) Bovenbalk Beenwerk (1980) Handboek Kwaliteit 5 Hoofdstuk E-8
6 In totaal worden voor 24 kenmerken fokwaarden voor exterieur gepubliceerd. Voor de schatting van de fokwaarden voor exterieur worden de keuringsgegevens op twee manieren gecorrigeerd: door middel van een voorcorrectie voor spreiding van keuringen per inspecteur en door middel van een model. Voorcorrectie voor spreiding per inspecteur Voordat keuringen gebruikt worden in het model wordt er een correctie uitgevoerd voor de spreiding van deze keuringen binnen de inspecteurs. Deze correctie vindt plaats per keuringsstandaard voor alle keuringen die een inspecteur gedurende een halfjaar heeft uitgevoerd. Het doel is om de spreiding van de keuringen te standaardiseren, omdat de ene inspecteur meer spreiding in zijn beoordeling van koeien maakt dan een ander, en deze spreiding gedurende de tijd kan veranderen. De formule waarmee de spreiding wordt gestandaardiseerd is als volgt: S* = (S M in )*(STD tot /STD in )+M in waarbij: S* = gecorrigeerde score S = score voor kenmerk gegeven door inspecteur STD tot = spreiding van alle keuringen per kenmerk per half jaar per keuringsstandaard STD in = spreiding van alle keuringen van een inspecteur per half jaar per keuringsstandaard = gemiddelde score voor kenmerk gegeven door een inspecteur M in De effecten in het model De vijf effecten in het model zijn: 1. datum * bedrijf. 2. inspecteur * half jaar * keuringsstandaard. 3. leeftijd bij keuren * 3 jaar 4. lactatiestadium bij keuren * 3 jaar 5. heterosis 6. recombinatie 7. additief genetisch effect of fokwaarde. Datum * bedrijf Iedere datum * bedrijf-combinatie vormt een nieuwe klasse in het model. Dat wil zeggen dat alle keuringen/koeien die gekeurd zijn op een dag op een bedrijf worden vergeleken. Dieren die op een bedrijf op dezelfde dag worden gekeurd, maar door verschillende inspecteurs of op een verschillende keuringsstandaard, komen voor dit effect in dezelfde klasse terecht in de fokwaardeschatting. Inspecteur * half jaar * keuringsstandaard Dit effect zorgt ervoor dat dieren die op een bedrijf op een verschillende keuringsstandaard worden gekeurd toch met elkaar vergeleken kunnen worden. Het verschil tussen deze dieren wordt gecorrigeerd voor het verschil dat de inspecteur aanbrengt in een half jaar tussen beide keuringsstandaarden. Als dieren op een bedrijf op een dag door verschillende inspecteurs worden gekeurd zorgt dit effect tevens voor de correctie van de verschillen die beide inspecteurs aanbrengen. Het minimum aantal waarnemingen per klasse is 100, zo lang daar niet aan voldaan is worden keuringen per keuringsstandaard achtereenvolgens samengevoegd binnen inspecteur en keuringsjaar, over inspecteurs en binnen een half keuringsjaar, over inspecteurs en binnen keuringsjaar en eventueel over inspecteurs en over keuringsjaren. Een keuringsjaar loopt van september tot en met augustus omdat aanpassingen aan het keuringsrapport in het verleden hoofdzakelijk per september zijn ingegaan. Handboek Kwaliteit 6 Hoofdstuk E-8
7 Leeftijd bij keuren * 3 jaar Uit onderzoek is gebleken dat leeftijd bij keuren een effect heeft op de keuring. Het effect is niet groot, maar wel de moeite waard om er in het model rekening mee te houden. Er worden 18 leeftijdsklassen onderscheiden, waarbij klasse 1 keuringen corrigeert voor leeftijd op 24 maanden en jonger. Klasse 2 t/m 17 corrigeert voor leeftijd bij keuren van 25 t/m 40 maanden. In klasse 18 vallen alle koeien die 41 maanden of ouder zijn. De leeftijdsklassen worden opgedeeld in perioden van 3 jaar. Vanaf de jongste keuringsdatum in de fokwaardeschatting worden perioden van 3 jaar terug gevormd. Als de laatste periode korter is dan 2 jaar, wordt deze samengevoegd met de navolgende periode. De opdeling in perioden van 3 jaar is gemaakt om rekening te houden met de verandering in de manier waarop inspecteurs rekening houden met de leeftijd bij keuren en met verandering van het effect van leeftijd op exterieur in de loop van de tijd. Lactatiestadium bij keuren * 3 jaar Uit onderzoek is gebleken dat naast leeftijd, ook het lactatiestadium bij keuren een effect heeft op de keuring. Het effect is de moeite waard om er in het model rekening mee te houden. Er worden 13 lactatiestadiumklassen onderscheiden, één klasse voor elke maand in lactatie. In klasse 13 vallen alle koeien die 13 maanden of langer in lactatie zijn op het moment van keuren. De klassen voor lactatiestadium worden opgedeeld in perioden van 3 jaar. Vanaf de jongste keuringsdatum in de fokwaardeschatting worden perioden van 3 jaar terug gevormd. Als de laatste periode korter is dan 2 jaar, wordt deze samengevoegd met de navolgende periode. De opdeling in perioden van 3 jaar is gemaakt om rekening te houden met de verandering in de manier waarop inspecteurs rekening houden met het lactatiestadium bij keuren en met verandering van het effect van lactatiestadium op exterieur in de loop van de tijd. Heterosis en recombinatie Heterosis- en recombinatie-effecten spelen een rol bij het kruisen van rassen. Dit zijn genetische effecten die niet worden doorgegeven aan de nakomeling. Uit onderzoek is gebleken dat voor deze effecten gecorrigeerd dient te worden. De grootte van de heterosis wordt gedefinieerd als het verschil in niveau van het kenmerk in de kruising met het gemiddelde van de ouderrassen. Recombinatie is het verlies van het meestal positieve effect van heterosis en treedt op wanneer het eerder verkregen kruislingproduct wordt teruggekruist met één van de ouderrassen. Additief genetisch effect of fokwaarde Voor het berekenen van de fokwaarden voor de exterieurkenmerken wordt voor elk kenmerk een eigen erfelijkheidsgraad genomen. Deze erfelijkheidsgraden staan in tabel 4. Voor de berekening van fokwaarden zie deel E-7. Tabel 4. Erfelijkheidsgraden (h 2 ) gebruikt in het diermodel Onderbalk h 2 Onderbalk h 2 HT Hoogtemaat 0,52 KH Klauwhoek 0,14 VH Voorhand 0,24 BG Beengebruik 0,14 IH Inhoud 0,31 VA Vooruieraanhechting 0,27 OH Openheid 0,11 VP Voorspeenplaatsing 0,38 CS Conditie 0,30 SL Speenlengte 0,38 KL Kruisligging 0,34 UD Uierdiepte 0,38 KB Kruisbreedte 0,40 AH Achteruierhoogte 0,23 BA Beenstand achter 0,15 OB Ophangband 0,23 BZ Beenstand zij 0,23 AP Achterspeenplaatsing 0,32 Handboek Kwaliteit 7 Hoofdstuk E-8
8 Composites: berekening van de fokwaarden voor bovenbalkkenmerken De fokwaarden voor bovenbalkkenmerken worden uit de fokwaarden voor onderbalkkenmerken berekend. In het engels wordt de term composites gebruikt. De berekening die per april 2015 wordt toegepast op de bovenbalkfokwaarden geldt voor de kenmerken frame, type, uier en beenwerk. De fokwaarde voor bovenbalkkenmerk bespiering blijft op de score van de inspecteur gebaseerd. Totaal exterieur wordt berekend op basis van de bovenbalkkenmerken, en is in april 2015 niet veranderd. Voordelen van het gebruik van composites zijn: Transparantie: Er kan worden nagegaan waardoor een stier beter of minder goed in het fokdoel past. Door de composite na te rekenen is inzichtelijk op welke onderdelen een stier veel punten verdient en waar hij punten verliest. Omrekening wordt beter: Onderbalkkenmerken hebben een hogere correlatie tussen landen dan bovenbalkkenmerken. Door op basis van onderbalkkenmerken de bovenbalkkenmerken te bepalen hebben de nieuwe bovenbalkfokwaarden van stieren met een buitenlandse fokwaarden een hogere betrouwbaarheid. Bij fokdoel/kenmerkverandering is een snelle aanpassing mogelijk: Wanneer het fokdoel wordt aangepast, kan voor alle dieren (jong en oud) opnieuw de composite worden berekend. Er hoeft niet te worden gewacht totdat de keuringen op basis van de fokdoelverandering in de fokwaardeschatting beschikbaar zijn. Bij het samenstellen van de composites is tot doel gesteld om ten opzichte van de situatie tot april 2015 minder nadruk te leggen op hoogtemaat, de benen minder snel steil te laten worden en de achterspeenplaatsing minder snel nauw te laten worden. Het fokdoel voor de vier composites in woorden omschreven, is als volgt: Frame: Een koe die in al haar lichaamsmaten wat groter is dan de huidige koe. Dit is een koe die wat breder is in de voorhand, met meer inhoud, en een hellender en breder kruis. Hierbij is hoogtemaat niet belangrijk. Type: Een robuuste koe die rondom wat meer lichaamsmaten heeft met vooral meer openheid en conditie. Hierbij is hoogtemaat niet belangrijk. Uier: Een koe met een vaster aangehecht en ondieper uier, een hoger achteruier met een sterkere ophangband, waarvan zowel de voor- als achterspeenplaatsing niet nauwer hoeft en de achterspenen zelfs wijder mogen staan, en spenen die niet langer of korter hoeven te zijn. Beenwerk: Een koe die meer parallel op de achterbenen staat en het beenwerk beter gebruikt. Daarvoor mogen de benen van zijaanzicht iets krommer worden en de klauwhoek wat steiler zijn. De formules om de composites te berekenen zijn: Frame: 0,45 x (FW VH * 100) + 0,45 x (FW IH * 100) + 0,69 x (FW KL 100) + 0,69 x (FW KB * 100) Type: Uier: -0,035 x (FW VH ** 100) 2 0,035 x (FW IH ** 100) 2 + 0,84 x (FW OH 100) + 0,84 x (FW CS 100) + 0,28 x (FW KB 100) ,37 x (FW VA 100) + 0,09 x (FW VP 100) 0,0075 x (FW SL ** 100) 2 + 0,37 x (FW UD 100) + 0,37 x (FW AH 100) + 0,28 x (FW OB 100) 0,28 x (FW AP *** 100) Beenwerk: 0,23 x (FW BA 100) 0,0325 x (FW BZ ** 102) 2 + 0,16 x (FW KH 100) + 0,78 x (FW BG 100) Handboek Kwaliteit 8 Hoofdstuk E-8
9 waarbij: * fokwaarden aftoppen boven 104 ** fokwaarden als optimum inwegen met kwadratische functie, optimum VH, IH, SL 100 en BZ 102, waarbij fokwaarden die meer dan 12 punten van het optimum afwijken ook op 12 punten afwijking worden gezet *** fokwaarden afdempen bij 92 en lager In figuur 1 is te zien wat de bijdrage in de composite is als een onderbalkkenmerk lineair wordt ingegewogen, wordt afgetopt, wordt afgedempt, of als kwadratisch optimum wordt ingewogen. Figuur 1. Bijdrage in de composite voor onderbalkkenmerken die lineair wordt ingewogen, wordt afgetopt, wordt afgedempt, of als kwadratisch optimum wordt ingewogen. Bovenstaande formules kunnen worden gebruikt om de composites na te rekenen, waarbij de fokwaarden allemaal op dezelfde basis dienen te staan. In Tabel 5 staat de relatieve weging van onderbalkkenmerken in iedere composite. Dit geeft aan hoe belangrijk een kenmerk is een bepaalde composite. Tabel 5. Relatieve weging van onderbalkfokwaarden in composites voor frame, type, uier en beenwerk Frame weging Type weging Uier weging Beenwerk weging HT HT VA 20% BA 15% VH 20% VH 15% VP 5% BZ 25% IH 20% IH 15% SL 5% KH 10% OH OH 30% UD 20% BG 50% CS CS 30% AH 20% KL 30% KL OB 15% KB 30% KB 10% AP -15% Berekening van de fokwaarde voor totaal exterieur De fokwaarde voor totaal exterieur van een dier wordt berekend op basis van de bovenbalkkenmerken frame, type, uier, beenwerk en bespiering. De relatieve weging van de bovenbalkkenmerken in totaal exterieur voor de verschillende bases staat in tabel 6. Handboek Kwaliteit 9 Hoofdstuk E-8
10 Tabel 6. Wegingsfactoren van bovenbalkkenmerken in totaal exterieur per basis Melkdoel zwart Melkdoel rood Dubbeldoel/ Belgisch witblauw Frame 20% 20% 15% Type Uier Beenwerk Bespiering 10% 35% 35% 0% 10% 35% 35% 0% 10% 30% 30% 15% De formules om totaal exterieur te berekenen zijn: (Zwart/Rood): 0,30 x (FW frame 100) + 0,15 x (FW type 100) + 0,53 x (FW uier 100) + 0,53 x (FW beenwerk 100) (Dubbeldoel): 0,23 x (FW frame 100) + 0,15 x (FW type 100) + 0,45 x (FW uier 100) + 0,45 x (FW beenwerk 100) + 0,23 x (FW bespiering 100) Bij deze berekeningswijze wordt gebruik gemaakt van de composites voor de bovenbalkkenmerken en de gebruikte wegingsfactoren resulteren voor totaal exterieur ook in een relatieve fokwaarde met een gemiddelde van 100 en een spreiding van 4. Een stier die gemiddeld scoort op alle bovenbalkkenmerken (b.v. 100) zal ook 100 voor totaal exterieur hebben. Een stier die 108 scoort voor de bovenbalkkenmerken zal niet 108 voor totaal exterieur hebben, maar hoger. Hetzelfde geldt voor een stier met 92 voor alle bovenbalkkenmerken, zijn fokwaarde voor totaal exterieur zal lager dan 92 zijn. De spreiding van totaal exterieur is kleiner dan die van de bovenbalkkenmerken. Dit komt doordat stieren niet voor alle bovenbalkkenmerken even goed zijn, ze hebben bijna altijd verschillende fokwaarden voor de bovenbalkkenmerken. Een stier met 108 voor alle bovenbalkkenmerken is veel zeldzamer dan een stier met 108 voor één bovenbalkkenmerk. Bij totaal exterieur worden dezelfde verschillen aangebracht tussen stieren als bij de andere bovenbalkkenmerken. De beste 2,5% van de stieren voor totaal exterieur zal een fokwaarde hoger dan 108 krijgen (zie figuur 2). Hiermee wordt aangegeven hoe goed de stier is binnen de populatie voor het betreffende kenmerk. Tabel 7 laat zien welke fokwaarde een stier krijgt voor totaal exterieur bij een gelijke fokwaarde van alle andere bovenbalkkenmerken. Tabel 7. Fokwaarde totaal exterieur voor een zwart- of roodbonte stier met gelijke fokwaarde voor alle andere bovenbalkkenmerken Fokwaarde bovenbalkkenmerken Fokwaarde totaal exterieur Handboek Kwaliteit 10 Hoofdstuk E-8
11 Kansverdeling van relatieve fokwaarde met gemiddelde 100 en spreiding % 95% 99% Figuur 2. Normale verdeling van fokwaarde met gemiddelde 100 en spreiding 4 Toelichting figuur 2: De stierfokwaarden zijn verdeeld volgens een normale verdeling. Dit betekent dat respectievelijk 68%, 95% en 99% binnen 1,2 en 3 spreidingen van het gemiddelde ligt. Als 95% van de fokwaarden tussen 92 en 108 ligt, dan heeft 2,5% van de stieren een fokwaarde hoger dan 108 en 2,4% een fokwaarde lager dan 92. Betrouwbaarheid Voor de berekening van de betrouwbaarheid behorende bij de exterieurfokwaarden, wordt gebruik gemaakt van de erfelijkheidsgraden uit tabel 4 en de correlaties tussen kenmerken uit de tabellen 1 t/m 3. Voor elk kenmerk wordt een betrouwbaarheid berekend. De gepubliceerde betrouwbaarheid is de betrouwbaarheid voor totaal exterieur en wordt berekend uit de betrouwbaarheden van de bovenbalkkenmerken en de wegingsfactoren van de bovenbalkkenmerken uit tabel 6. Basis Fokwaarden voor exterieur worden gepubliceerd op de basis De basis 2015 wordt bepaald door de koeien die in 2010 geboren zijn. Fokwaarden voor exterieur worden op vier verschillende bases gepresenteerd te weten: Melkdoel zwart, Melkdoel rood, Dubbeldoel en Belgisch witblauw. Op welke basis een fokwaarde van een dier wordt gepubliceerd is afhankelijk van de ras-samenstelling van het dier en van de kleur van het dier. De definities van deze bases zijn als volgt: Melkdoel zwart (Z) De stamboek-geregistreerde koeien geboren in 2010 met minimaal 87,5% HF-bloed en maximaal 12,5% FH-bloed en haarkleur zwartbont, met een officiële keuring. Handboek Kwaliteit 11 Hoofdstuk E-8
12 Melkdoel rood (R) De stamboek-geregistreerde koeien geboren in 2010 met minimaal 87,5% HF-bloed en maximaal 12,5% MRIJ-bloed en haarkleur roodbont, met een officiële keuring. Dubbeldoel (D) De stamboek-geregistreerde koeien geboren in 2010 met minimaal 75% MRIJ-bloed en 25% of minder HF-bloed, met een officiële keuring. Belgisch witblauw (B) De basis Belgisch witblauw wordt bepaald door de koeien die de basis Dubbeldoel bepalen. De spreiding van de fokwaarden wordt bepaald door de dieren van de basis Melkdoel zwart. Hierbij wordt de spreiding in fokwaarden berekend waarbij gestandaardiseerd wordt naar een betrouwbaarheid van 80 procent. Dit betekent dat 4 punten spreiding gelijk is aan 0,9 x genetische spreiding. Iedere vijf jaar, in een jaar deelbaar door 5, wordt het referentiejaar voor de basis met 5 jaar opgeschoven. De basisverschillen zijn vermeld in tabel 8. Voor basis Belgisch witblauw gelden dezelfde basisverschillen als voor basis Dubbeldoel. Tabel 8. Basisverschillen voor exterieurkenmerken. Kenmerk Z R Z D R D hoogtemaat voorhand inhoud openheid conditie kruisligging kruisbreedte beenstand achter beenstand zij klauwhoek beengebruik vooruieraanhechting voorspeenplaatsing speenlengte uierdiepte achteruierhoogte ophangband achterspeenplaatsing frame type uier beenwerk Bespiering totaal exterieur Voor omrekening van deze kenmerken worden de onderliggende kenmerken omgerekend, waarna met de geldende formule het kenmerk wordt berekend. De gegeven basisverschillen zijn indicatief en gelden voor een hele populatie. 2 Bespiering bovenbalk wordt alleen gepubliceerd voor basis Dubbeldoel. Wanneer de fokwaarden van een dier naar de dubbeldoelbasis worden omgerekend, kan een fokwaarde voor bespiering worden afgeleid met de volgende formule: FW bespiering= 0,52 + 0,037 x (FW HT - 100) + 0,1646 x (FW VH - 100) + 0,6356 x (FW IH - 100) - 0,6321 x (FW OH - 100) + 0,4878 x (FW CS - 100) + 0,0820 x (FW KL - 100) + 0,0856 x (FW KB 100) Handboek Kwaliteit 12 Hoofdstuk E-8
13 Publicatie Publicatie eisen De fokwaarde van een KI-stier wordt gepubliceerd, zodra deze fokwaarde een betrouwbaarheid heeft van minimaal 30 procent en de fokwaarde gebaseerd is op minimaal één nakomeling. Een stier is een KI-stier als hij een KI-code heeft en zijn eigenaar niet als veehouder is geregistreerd. Voor niet KI-stieren gelden bovenstaande publicatieregels niet; zij worden gepubliceerd zodra ze tien dochters in de fokwaardeschatting hebben en de betrouwbaarheid van fokwaarde voor kenmerk totaal exterieur minimaal 30 procent is. Literatuur Koenen, E.P.C., R.F. Veerkamp, P. Dobbelaar en G. De Jong, Genetic analysis of body condition score of lactating Dutch Holstein and Red-and-White heifers. Journal of Dairy Science, mei 2001, pag Koenen, E.P.C., R.F. Veerkamp, P. Dobbelaar en G. De Jong, Vererving conditiescore stieren. Veeteelt, maart 1, pag 8. Koenen, E.P.C., R.F. Veerkamp, en G. De Jong, Vruchtbaarheid en conditie. Veeteelt, februari 1, pag 10. De Jong, G. en A. Hamoen. Report on analysis of teat placement in the Netherlands. NRS rapport. Rapport nummer : R&D/ a/GdJ/CS. Handboek Kwaliteit 13 Hoofdstuk E-8
Kengetallen E-8 Fokwaardeschatting exterieurkenmerken
Kengetallen E-8 Fokwaardeschatting exterieurkenmerken Inleiding In 1981 heeft CRV het systeem van bedrijfsinspectie geïntroduceerd. Dit houdt in dat bij deelnemers aan bedrijfsinspectie routinematig alle
Kengetallen E-8 Fokwaardeschatting exterieurkenmerken
Kengetallen E-8 Fokwaardeschatting exterieurkenmerken Inleiding In 1981 heeft CRV het systeem van bedrijfsinspectie geïntroduceerd. Dit houdt in dat bij deelnemers aan bedrijfsinspectie routinematig alle
Fokkerij. Keuringsrapport. 8 Bedrijfsinspectie. Managementproducten - Fokkerij. Beslissen van kalf tot koe
Fokkerij Fokken is investeren in de toekomstige veestapel. Iedere veehouder heeft daarbij een eigen fokdoel voor ogen dat het beste bij zijn bedrijf(svoering) past en waarmee hij de beste resultaten denkt
Kengetallen E-15 Fokwaarde melksnelheid
Kengetallen E-15 Fokwaarde melksnelheid Inleiding Het is van belang om te weten hoe snel dochters van een bepaalde stier melken. Immers, te snel melkende koeien hebben een grotere kans op mastitis en kunnen
Kengetallen E-23 Fokwaarde levensvatbaarheid bij geboorte Fokwaarde levensvatbaarheid bij afkalven
Kengetallen E-23 Fokwaarde levensvatbaarheid bij geboorte Fokwaarde levensvatbaarheid bij afkalven Inleiding Sinds 1989 wordt op basis van geboortegegevens van koeien de index geboortegemak berekend. Deze
Aanpassingen fokwaardeschatting 2013 Stand van zaken omrekening genomics. 12 maart 2013 Gerben de Jong
Aanpassingen fokwaardeschatting 2013 Stand van zaken omrekening genomics 12 maart 2013 Gerben de Jong Aanpassingen april 2013 Exterieur: openheid en parameters Kalvervitaliteit: nieuw kenmerk uitstel aug
Kengetallen E-39 Fokwaarde Leeftijd van afkalven bij vaarzen
Leeftijd bij afkalven (dagen) Kengetallen E-39 Fokwaarde Leeftijd van afkalven bij vaarzen Inleiding Het opfokken van jongvee vormt een aanzienlijke kostenpost op een melkveebedrijf. Streefwaardes voor
Kengetallen E-18. Fokwaarde Celgetal met testdagmodel
Kengetallen E-18 Fokwaarde Celgetal met testdagmodel Inleiding Mastitis is een van de belangrijkste bedrijfsgebonden ziekten in de Nederlandse rundveehouderij. Mastitis resulteert in hoge economische verliezen
Kengetallen E-35 Fokwaarde AMS kenmerken
Kengetallen E-35 Fokwaarde AMS kenmerken Inleiding In Nederland en Vlaanderen neemt het aantal koeien dat gemolken wordt door een Automatisch Melk Systeem (AMS) toe. Van iedere melkstal die momenteel wordt
Kengetallen E-32 Fokwaarde Kalvervitaliteit
Kengetallen E-32 Fokwaarde Kalvervitaliteit Inleiding Een duurzame en welzijnsvriendelijke melkveehouderij vraagt om vitale kalveren. Uitval van kalveren tijdens de opfok levert niet alleen economische
Aanpassingen fokwaardeschatting april Animal Evaluation Unit
Aanpassingen fokwaardeschatting april 2010 Animal Evaluation Unit Agenda Welkom Aanpassingen april 2010 basisaanpassing 2010 lokale rassen robuustheid levensduur MRY-DN - koeien en stieren Klauwgezondheidsindex
Kengetallen E-18. Fokwaarde Celgetal met testdagmodel
Kengetallen E-18 Fokwaarde Celgetal met testdagmodel Inleiding Mastitis is een van de belangrijkste bedrijfsgebonden ziekten in de Nederlandse rundveehouderij. Mastitis resulteert in hoge economische verliezen
Kengetallen E-23 Index levensvatbaarheid bij geboorte Index levensvatbaarheid bij afkalven
Kengetallen E-23 Index levensvatbaarheid bij geboorte Index levensvatbaarheid bij afkalven Inleiding Sinds 1989 wordt op basis van geboortegegevens van koeien de index geboortegemak berekend. Deze index
Kengetallen E-25 Fokwaarde Ureum
Kengetallen E-2 Fokwaarde Ureum Inleiding Op 1 januari 2006 is het nieuwe mestbeleid van start gegaan met strengere normen. Dit nieuwe beleid was nodig omdat het Europees hof het oude (Minas)beleid onvoldoende
Kengetallen E-25 Fokwaarde Ureum
Kengetallen E-25 Fokwaarde Ureum Inleiding Op 1 januari 2006 is het nieuwe mestbeleid van start gegaan met strengere normen. Dit nieuwe beleid was nodig omdat het Europees hof het oude (Minas)beleid onvoldoende
Basis = Melkdoel zwart, Melkdoel rood, Dubbeldoel of Belgisch witblauw
Genetische trends van koeien in Nederland Datum: 16-08-2016 Algemene toelichting op de genetische trends van koeien: Er worden alleen gemiddelde fokwaarden getoond als het aantal waarnemingen per jaar
Regels en Standaards
Regels en Standaards F-4 Reglement voor de publicatie van Fokwaarden Reglement voor publicatie fokwaarden voor melkproductiekenmerken voor exterieurkenmerken voor gebruikskenmerken: celgetal geboorteverloop
Kengetallen E-34 Fokwaarde Ketose
Kengetallen E-34 Fokwaarde Ketose Inleiding Aan het begin van de lactatie is ketose een van de meest voorkomende aandoeningen bij melkvee. In de periode tot 60 dagen na afkalven hebben melkkoeien veelal
Kengetallen E-14 Fokwaarde geboortegemak Fokwaarde afkalfgemak
Kengetallen E-14 Fokwaarde geboortegemak Fokwaarde afkalfgemak Inleiding Van KI-stieren worden gegevens verzameld over het gemak waarmee hun nakomelingen geboren worden. Het doel van de registratie van
Aanpassingen NVO-fokwaardeschattingen april maart 2008 Animal Evaluation Unit (AEU)
Aanpassingen NVO-fokwaardeschattingen april 2008 18 maart 2008 Animal Evaluation Unit (AEU) Aanpassingen op een rij DU ->levensduur aanpassing van NVI Vruchtbaarheid Introductie van 3 bases voor alle kenmerken
Kengetallen E-40 Fokwaarde voeropname
Kengetallen E-40 Fokwaarde voeropname Inleiding Melkkoeien gebruiken voer om melk te produceren, voor onderhoud en om te groeien. De hoeveelheid voer die een koe opneemt is afhankelijk van de geproduceerde
Kengetallen E-30 Fokwaarde Klauwgezondheid
Kengetallen E-30 Fokwaarde Klauwgezondheid Inleiding Klauwaandoeningen en kreupelheid vormen samen met mastitis en verminderde vruchtbaarheid de belangrijkste bedrijfsgezondheidsproblemen in de Nederlandse
Jaarlijkse bijeenkomst GES. Apeldoorn 21 maart 2011
Jaarlijkse bijeenkomst GES Apeldoorn 21 maart 2011 Eerste jaar GES Agenda Aanpassingen fokwaardeschatting 2011 2. Eerste jaar GES Eerste jaar GES Interne organisatie: bestuur + VSI, technische commissie,
Kengetallen E-25 Fokwaarde Ureum
Kengetallen E-2 Fokwaarde Ureum Inleiding Op 1 januari 2006 is het nieuwe mestbeleid van start gegaan met strengere normen. Dit nieuwe beleid was nodig omdat het Europees hof het oude (Minas)beleid onvoldoende
Kengetallen E-20 NVI. Inleiding. Selectierespons
Kengetallen E-20 NVI Inleiding Het fokdoel voor melkvee is in de loop der jaren veranderd van alleen focus op productie naar aandacht voor productie, levensduur, gezondheidskenmerken en exterieur. Het
Kengetallen E-14 Fokwaarde geboortegemak Fokwaarde afkalfgemak
Kengetallen E-14 Fokwaarde geboortegemak Fokwaarde afkalfgemak Inleiding Van KI-stieren worden gegevens verzameld over het gemak waarmee hun nakomelingen geboren worden. Het doel van de registratie van
Programma: SPONSORS. Ontwikkelingen GES 2015. GES organisatie. Agenda. Quotum eraf, fosfaat erop? Apeldoorn 4 november 2015
10.00 - Geart Benedictus: Welkom Programma: Quotum eraf, fosfaat erop? Toekomst fokkerij? Apeldoorn 4 november 2015 10.05 - Jan Huitema (melkveehouder en Europarlementariër) 10.35 - Bonny van Ranst (melkveehouder
Kengetallen E-14 Fokwaarde geboortegemak Fokwaarde afkalfgemak
Kengetallen E-14 Fokwaarde geboortegemak Fokwaarde afkalfgemak Inleiding Van KI-stieren worden gegevens verzameld over het gemak waarmee hun nakomelingen geboren worden. Het doel van de registratie van
Kengetallen E-26 Publicatieregels stierindexen
Kengetallen E-26 Publicatieregels stierindexen Inleiding De fokwaardeschatting voor stieren valt onder regelgeving van de overheid. De Coöperatie CRV is verantwoordelijk voor de publicatie van fokwaarden
Kengetallen E-26 Publicatieregels stierindexen
Kengetallen E-26 Publicatieregels stierindexen Inleiding De fokwaardeschatting voor stieren valt onder regelgeving van de overheid. De GES (Genetische Evaluatie Stieren) is verantwoordelijk voor de publicatie
KARKASFOKWAARDEN EEN VERSCHIL AAN DE HAAK
DEPARTEMENT LANDBOUW & VISSERIJ Artikel KARKASFOKWAARDEN EEN VERSCHIL AAN DE HAAK 6.05.2019 www.vlaanderen.be Colofon Samenstelling Departement Landbouw en Visserij Auteurs Andries Colman, Laurence Hubrecht
Kengetallen. E-17 Fokwaarde Vruchtbaarheid
Kengetallen E-17 Fokwaarde Vruchtbaarheid Inleiding De vruchtbaarheid van een stier uit zich op twee manieren: via het bevruchtend vermogen van zijn sperma en via de vruchtbaarheid van zijn dochters. Het
Reglement Registratie van Exterieurgegevens
Reglement Registratie van Exterieurgegevens CRV Vlaanderen vzw, april 2016 G/AZ/CRVLvzw/Reglement Exterieur.160428 Inhoudsopgave Begrippenlijst 2 1. Algemeen 3 1.1. Inleiding 3 1.2. Erkenning 3 1.3. Gebruik
Kengetallen. E-17 Fokwaarde Vruchtbaarheid
Kengetallen E-17 Fokwaarde Vruchtbaarheid Inleiding De vruchtbaarheid van een stier uit zich op twee manieren: via het bevruchtend vermogen van zijn sperma en via de vruchtbaarheid van zijn dochters. De
DE BASIS VAN DE FOKKERIJ
6.1 WAT IS FOKKERIJ? Fokken is het selecteren van de juiste koeien. Van de ene koe of stier willen veehouders een nakomeling, van de andere niet. Fokken is het bewust combineren van ouderdieren: een nieuwe
Overzicht van alle bases voor fokwaarden en basisverschillen
en basisverschillen Dit stuk beschrijft de situatie vanaf april 2017, waarbij wordt beschreven welke bases er worden gehanteerd, wat de basisverschillen zijn en welke diergroepen op welke basis worden
Overzicht van alle bases voor fokwaarden en basisverschillen
en basisverschillen Dit stuk beschrijft de situatie vanaf augustus 2013, waarbij wordt beschreven welke bases er worden gehanteerd, wat van de basisverschillen zijn en welke dieren op welke basis worden
Overzicht van alle bases voor fokwaarden en basisverschillen
en basisverschillen Dit stuk beschrijft de situatie vanaf april 2015, waarbij wordt beschreven welke bases er worden gehanteerd, wat de basisverschillen zijn en welke diergroepen op welke basis worden
10 SAP - StierWijzer Basisfokdoelen
10 Stieradviesprogramma (SAP) - StierWijzer De stierkeuze is één van de belangrijkste beslissingen op fokkerijgebied. Veehouders hebben een eigen fokdoel die het beste past bij hun bedrijf. Omdat de fokdoelen
Nieuws NVO fokwaardeschatting NRS is een onderdeel van CRV Holding BV
Nieuws NVO fokwaardeschatting 2007 NRS is een onderdeel van CRV Holding BV Onderwerpen NVI Levensduur Ureum Vruchtbaarheid Exterieur NVI Nederlands Vlaamse Index Index om dieren op te rangschikken Fokdoel
Agenda. 1. Opening 2. Aanpassingen fokwaardeschattingen 3. Uiergezondheidsindex 4. MRY-DN evaluatie 5. Interbull 6. Rondvraag 7.
Agenda 1. Opening 2. Aanpassingen fokwaardeschattingen 3. Uiergezondheidsindex 4. MRY-DN evaluatie 5. Interbull 6. Rondvraag 7. Sluiting Aanpassingen fokwaardeschattingen 2009 Animal Evaluation Unit Onderwerpen
Kengetallen. E-17 Fokwaarde Vruchtbaarheid
Kengetallen E-17 Fokwaarde Vruchtbaarheid Inleiding De vruchtbaarheid van een stier uit zich op twee manieren: via het bevruchtend vermogen van zijn sperma en via de vruchtbaarheid van zijn dochters. Het
Kengetallen. E-19 Fokwaarde voor levensduur
Kengetallen E-19 Fokwaarde voor levensduur Inleiding De levensduur van een melkkoe geeft aan hoe lang een koe in staat is geweest niet afgevoerd te worden vanwege een tekortkoming. Anders gezegd, hoe tevreden
Fokkerij, de theorie. Hoofdstuk 3. Fokken is investeren in de toekomst. Wat is een fokwaarde precies?
Hoofdstuk 3 Fokkerij, de theorie Fokken is investeren in de toekomst Fokken is eigenlijk niets anders dan selecteren. Van de ene koe of stier willen veehouders een nakomeling, van de andere niet. Fokken
Wat heeft de veehouder aan Genomics
2/1/21 Wat heeft de veehouder aan Genomics Mario Calus en Johan van Arendonk Wageningen UR Livestock Research en Wageningen University Wat wil de veehouder? Een goed inkomen halen van het bedrijf door
het cijfer moet op dezelfde manier gelezen worden als bijvoorbeeld de fokwaarden. Het cijfer is gebaseerd op: niet-behaald rendement (zie punt 4).
Vruchtbaarheid Vruchtbaarheid is continu een punt van aandacht voor elk melkveebedrijf. Belangrijke factoren die de vruchtbaarheid beïnvloeden, zijn onder andere de energiebalans, de tochtwaarneming en
Voorwoord. Hoofdstuk: Voorwoord. verslag Werkplekleren Peek en van der Kroon Kirsten Soulier 2012/213
Naam: Kirsten Soulier Bedrijfsbeschrijving: Van Peek en van der Kroon. Datum: 23-11- 2012 Voorwoord Voor mijn opleiding veehouderij en kennismanagement aan de Stoas Vilentum hogeschool heb ik stage gelopen
Karkasfokwaarden, een verschil aan de haak
Een fokdoel: hoe kom je er toe? Kijk om de markt wat wil je klant, wat wil de maatschappij. Karkasfokwaarden, een verschil aan de haak Wim Veulemans Secretaris Vlaams stamboek Belgisch witblauw Visie Hoe
Kengetallen E-22 Vleesindex
Kengetallen E-22 Vleesindex Inleiding Sinds januari 1995 worden slachtgegevens verzameld op Nederlandse slachthuizen. De slachtgegevens worden door de slachthuizen naar het PVV in Rijswijk gestuurd. In
Overzicht van alle bases voor fokwaarden en basisverschillen
en basisverschillen Dit stuk beschrijft de situatie vanaf april 2017, waarbij wordt beschreven welke bases er worden gehanteerd, wat de basisverschillen zijn en welke diergroepen op welke basis worden
Kengetallen E-7 Fokwaardeschatting melkproductiekenmerken met testdagmodel
Kengetallen E-7 Fokwaardeschatting melkproductiekenmerken met testdagmodel Inleiding In de veefokkerij gaat het erom door selectie en vervolgens paring van ouderdieren een volgende generatie runderen te
Kengetallen. E-5 MPR-Kwaliteit. Inleiding. MPR 24 uur. 4 Betekenis van MPR 24 uur
Kengetallen E-5 MPR-Kwaliteit Inleiding Via Melkproductieregistratie (MPR) worden gegevens over de melk-, vet en eiwitproductie van de veestapel verzameld. Deze gegevens zijn de basis van managementinformatie
STRATEGISCH FOKKEN HOOFDSTUK 7 68 DEEL 1: STRATEGISCH FOKKEN DEEL 1:: STRATEGISCH FOKKEN 69
7.1 Het nut van een fokdoel Fokken is investeren in de toekomst. De stieren van vandaag zorgen voor melkgevende dochters over zo n drie jaar. Die dochters vormen het kapitaal van de melkveehouderij. Om
Kengetallen E-27 Fokwaarde Uiergezondheid
Kengetallen E-27 Fokwaarde Uiergezondheid Inleiding Klinische mastitis is een van de belangrijkste dierziekten bij melkvee. Er zijn managementstrategieën ontwikkeld die kunnen helpen bij het reduceren
Uiergezondheid: Fokkerij
Uiergezondheid: Fokkerij Y. de Haas i, ii, G. de Jong i en T.J.G.M. Lam iii inleiding Uiergezondheidsproblemen kunnen ontstaan door een verstoring van de balans tussen de infectiedruk en de weerstand van
Kengetallen E-22 Vleesindex
Kengetallen E-22 Vleesindex Inleiding Sinds januari 1995 worden slachtgegevens verzameld op Nederlandse slachthuizen. De slachtgegevens worden door de slachthuizen naar het PVV in Rijswijk gestuurd. In
K.I.SAMEN zet de toon in ieder segment.
K.I.SAMEN zet de toon in ieder segment. SHOGUN PS maakt zijn verwachtingen meer dan waar! KOJACK: na zijn geweldig debuut in Zwolle nu de hoogste stijger binnen roodbont. DIMAN: de hoogste PBI + topper
Rapport 666. Verschillen tussen bedrijven in levensduur van melkkoeien
Verschillen tussen bedrijven in levensduur van melkkoeien Juni 2013 Dit onderzoek is uitgevoerd in het kader van het PPS-project Routekaart Levensduur waarvoor Stichting Duurzame Zuivelketen opdrachtgever
Reglement Stamboek Holstein
Reglement Stamboek Holstein CRV Vlaanderen vzw, april 2016 G/AZ/CRVVLvzw/ Inhoudsopgave Begrippenlijst 2 1. Algemeen 3 1.1. Inleiding 3 1.2. Erkenning 3 1.3. Gebruik gegevens 3 2. Fokdoel en raskenmerken
Kengetallen. E-1 Voorspelling Dagproductie
Kengetallen E-1 Voorspelling Dagproductie Inleiding Ter ondersteuning van de fokkerij en het bedrijfsmanagement berekent NRS diverse kengetallen. Te denken valt aan bijvoorbeeld de fokwaarden van koeien
BETTER COWS BETTER LIFE
BETTER COWS BETTER LIFE De perfecte match voor een perfecte veestapel Een goed presterende veestapel is de wens van iedere veehouder. Met fokkerij legt u de basis voor uw veestapel van de toekomst. U wilt
Genomic selection. Spervital Hengstenhouderij Dag februari Mario Calus, Wageningen U & R, Animal Breeding & Genomics
Genomic selection Spervital Hengstenhouderij Dag 2017-14 februari 2017 Mario Calus, Wageningen U & R, Animal Breeding & Genomics Betrokken personen (Genomic selection) Rianne van Binsbergen Claudia Sevillano
Aanbevolen stieren. ter bevordering van meer. natuurlijke geboorten. Verbeterd Roodbont
Aanbevolen stieren ter bevordering van meer natuurlijke geboorten Verbeterd Roodbont Dit document is opgesteld door de foktechnische commissie van het VRB stamboek. In samenwerking met Bewust Natuurlijk
Nieuwe fokwaarden, hoe te lezen?
Nieuwe fokwaarden, hoe te lezen? Bijeenkomst Studieclub Geitenhouderij 23 juni 2015 Jan ten Napel, senior genetics researcher Fokken of gokken? De melkgeitenhouderij moet zich steeds aanpassen om voorbereid
HOE FOK IK EEN HONDERDTONNER? Workshop CRV vrouwendag 2015 Gert-Jan van den Bosch Adviseur veestapelmanagement
HOE FOK IK EEN HONDERDTONNER? Workshop CRV vrouwendag 2015 Gert-Jan van den Bosch Adviseur veestapelmanagement Hoe fok ik een honderdtonner? In deze workshop kijken we samen hoe we koeien kunnen fokken
Fokkerij, de praktijk
Hoofdstuk 4 Fokkerij, de praktijk Met welke fokstier insemineren? Fokken is investeren in de toekomst. De stieren van vandaag zorgen voor melkgevende dochters over zo n drie jaar. Die dochters vormen weer
FOKKERIJ EN SELECTIE OP HET MELKVEEBEDRIJF. Vlaamse overheid Beleidsdomein Landbouw en Visserij
Technische brochure 46 FOKKERIJ EN SELECTIE OP HET MELKVEEBEDRIJF Vlaamse overheid Beleidsdomein Landbouw en Visserij Fokkerij en selectie op het melkveebedrijf Deze brochure wordt u aangeboden door:
K.I.SAMEN b.v. Topstieren stijgen wederom! Shogun PS. Elke 5 jaar wordt de basis aangepast en ook in 2010 was het weer tijd om de lat weer hoger te
K.I.SAMEN b.v. Topstieren stijgen wederom! Shogun PS De basis aanpassingen zijn gedaan!! Elke 5 jaar wordt de basis aangepast en ook in 2010 was het weer tijd om de lat weer hoger te leggen. Bij K.I. SAMEN
Vetcorrectie Op basis van het voorgaande kan de NO berekend worden zonder een eventuele vetcorrectie.
Kengetallen E3 Netto Opbrengst en Lactatiewaarde Inleiding Na elke monstername wordt voor alle melkkoeien op het bedrijf een Netto Opbrengst (NO) berekend. De NO geeft het gecorrigeerde rendement van een
fokkerij HOOFDSTUK DEEL 2: fokkerij DEEL 2: fokkerij 171
HOOFDSTUK 5 Fokken is gokken was vroeger een gevleugelde uitspraak. Tegenwoordig is fokken gericht investeren in je toekomstige veestapel. Dat kan nu veel beter dan vroeger. Dit komt door een hogere betrouwbaarheid
Fokprogramma Vereniging Barock Pinto Studbook
Fokprogramma Vereniging Barock Pinto Studbook Fok programma BPS: Het fokprogramma beschrijft de strategie om het geformuleerde fokdoel te realiseren. Een fokprogramma bestaat uit de volgende componenten:
Holland Dexter classificatieprogramma Definitief Uitgave mei 2010 Versie 2.0
Holland Dexter classificatieprogramma Definitief Uitgave mei 2010 Versie 2.0 Lineaire beschrijving van eigenschappen voor classificatie van Dexter koeien Holland Dexter stamboek Bleeksestraat 2 7031 EL
Toelichting KI-Samen Stieren index draai april 2009
Toelichting KI-Samen Stieren index draai april 2009 Ki Samen zoekt stieren om koeien beter te maken resulterend in rendement voor de veehouder. Wat te denken van de outcross stieren Radon en Santana, die
Nieuwe modellen voor het schatten van genotype-milieu interactie
Nieuwe modellen voor het schatten van genotype-milieu interactie Mario Calus Roel Veerkamp Divisie Dier en Omgeving Animal Sciences Group (ASG) - Lelystad Wageningen UR Wat is genotype-milieu interactie?
Stel uw genetisch plan op passend bij uw bedrijf
JERSEY April 2018 Stel uw genetisch plan op passend bij uw bedrijf voor maximale vooruitgang en resultaat Algemene indexen passen niet altijd bij uw fokdoel. Alta biedt u een genetisch plan specifiek voor
Kengetallen. E-13 Voortplanting
Kengetallen E-13 Voortplanting Inleiding Op melkveebedrijven wordt jaarlijks een aanzienlijke schade geleden als gevolg van een niet optimale tussenkalftijd en een voortijdige afvoer van koeien die niet
Kengetallen E-7 Fokwaardeschatting melkproductiekenmerken met testdagmodel
Kengetallen E-7 Fokwaardeschatting melkproductiekenmerken met testdagmodel Inleiding In de veefokkerij gaat het erom door selectie en vervolgens paring van ouderdieren een volgende generatie runderen te
VRUCHTBAARHEID. eigen attentielijsten samenstellen. Voor elk onderdeel zijn er aparte attentielijsten,
VRUCHTBAARHEID Het behalen van goede sresultaten vraagt veel inspanningen van veehouders. CRV wil de veehouders maximaal ondersteunen op elk onderdeel van de. Zo brengt VeeManager alle KoeAttenties op
Agrarische Bedrijfsverzorging. Digiklauw. Meer grip op klauwgezondheid
Agrarische Bedrijfsverzorging Digiklauw Meer grip op klauwgezondheid De gezondheid van de klauwen is een goede graadmeter voor de gezondheid van uw veestapel. Een goed beeld verkrijgen van het verloop
Rassen die passen HOOFDSTUK 8. 8.1 Hoe gaat het kruisen in zijn werk?
Rassen 8.1 Hoe gaat het kruisen in zijn werk? Bij fokkerij is het de kunst om een r te fokken dat het best bij het bedrijf en de omstandigheden past. Deze ideale koe zal er voor elke veehouder anders uitzien.
Reglement Stamboek Vlaams Blonde d Aquitaine
Reglement Stamboek Vlaams Blonde d Aquitaine CRV Vlaanderen vzw, april 2016 G/AZ/CRVVLvzw/Reglement Stamboek Vlaams Blonde d Aquitainte.160428 Inhoudsopgave Begrippenlijst 2 1. Algemeen 3 1.1. Inleiding
aaa-analist Maurice Kaul geeft uitleg over Triple-A.
B K L Valacon-Dairy v.o.f. Lindendijk 32 NL-5491 GB Sint-Oedenrode E-mail: wvl@valacon-dairy.com www.valacon-dairy.com aaa-analist Maurice Kaul geeft uitleg over Triple-A. Binnen de Duurzame Driehoek Koe-Boer-Leefomgeving
Natuurlijke geboorten bij dikbilrassen
Natuurlijke geboorten bij dikbilrassen Werkgroep Natuurlijk Luxe Jan ten Napel Problematiek Structureel gebruik van keizersnede bij dikbilrassen Maatschappelijke druk neemt toe Interesse onder jonge veehouders
Stierenkaart September 2017
Stierenkaart September 2017 Over onze stieren en hun fokwaarden Wijziging fokwaarden De nieuwste Alta-toppers De Holstein Association US (stamboek VS) heeft de Westenrade AltaSPRING formule voor uier (Udder
Weeks Animal Analysis. Verband tussen Vorm & Functie sinds 1950
Weeks Animal Analysis Verband tussen Vorm & Functie sinds 1950 Weeks Principes Bill Weeks constateerde dat elk dier een drie dimensionaal vorm heeft met hoogte, lengte en breedte. Hij constateerde ook
NO Kengetallen E3 Netto Opbrengst en Lactatiewaarde
NO Kengetallen E3 Netto Opbrengst en Lactatiewaarde Inleiding Na elke monstername wordt voor alle melkkoeien op het bedrijf een Netto Opbrengst (NO) berekend. De NO geeft het gecorrigeerde rendement van
De opfok. Hoofdstuk 2. De eerste levensmaanden. Beslissen van kalf tot koe
Hoofdstuk 2 De opfok De eerste levensmaanden Het fokken van een duurzame en lang producerende koe begint met een goede opfok. Het jonge kalf verdient veel aandacht. Na de geboorte luidt het advies bij
FOKWAARDESCHATTING MELKVEE
FOKWAARDESCHATTING MELKVEE Deze brochure wordt u aangeboden door : Ministerie van Middenstand en Landbouw Bestuur Onderzoek en Ontwikkeling DG 6 Dienst Ontwikkeling Dierlijke productie Melkvee Beenhouwersstraat
N o t i t i e. Lactosebepalingen MPR Datum: Arnhem, 29 augustus 2006 Onze referentie: R&D/06.0108/MH/HWA Bijlage(n): -
Auteur: Horneman Betreft: Lactosebepalingen MPR Datum: Arnhem, 29 augustus 2006 Onze referentie: R&D/06.0108/MH/HWA Bijlage(n): - N o t i t i e Sinds begin 2006 worden resultaten van lactosebepalingen
Fokwaarden voor rundvee in Nederland. Een inleiding voor de leek. Juli 2006 J. Honkoop
Fokwaarden voor rundvee in Nederland Een inleiding voor de leek Juli 2006 J. Honkoop 1 Voorwoord Als IT-consultant, onderzoeker en gerechtelijk deskundige verricht ik allerlei onderzoeken op IT-gebied.
Welkom op de fokkersdag Nubisch en Boergeit 2013. 27 juli 2013 Te gast bij Niko en Janny den Braber Leerdam
Welkom op de fokkersdag Nubisch en Boergeit 2013 27 juli 2013 Te gast bij Niko en Janny den Braber Leerdam Korte herhaling FOCUS in de fokkerij: Programma Presentatie over de focus in de Nubische fokkerij:
Chapter 10. Klauwgezondheid bij melkkoeien in Nederland
Claw Health in Dairy Cows in the Netherlands Chapter 10 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 - Chapter 10 - Klauwgezondheid bij melkkoeien in Nederland Subtitel: Epidemiologische aspecten van verschillende klauwaandoeningen
Impact Genomic Selection bij CRV. Onderwijsdag PZ december 2009
Impact Genomic Selection bij CRV Onderwijsdag PZ december 2009 Waar is CRV actief? De nieuwe structuur van CRV Genetische producten van CRV g KI service g Verkoop van 7 mln doses sperma g CRV exporteert
7de Vlaamse Fokkerijdag 18/11/2015. Genomisch onderzoek ter ondersteuning van het ras
7de Vlaamse Fokkerijdag KEMPISCHE RUND Genomisch onderzoek ter ondersteuning van het ras L. François, S. Janssens, F. G. Colinet, N. Gengler, I. Hulsegge, J. J. Windig, N. Buys Werkwijze 1. Inleiding 2.
Reglement Stamboek Witblauw
Reglement Stamboek Witblauw CRV Vlaanderen vzw, april 2016 G/AZ/CRVVLvzw/Reglement Stamboek Witblauw.160428 Inhoudsopgave Begrippenlijst 2 1. Algemeen 3 1.1. Inleiding 3 1.2. Erkenning 3 1.3. Gebruik gegevens
Reglement Stamboek Rood
Reglement Stamboek Rood CRV Vlaanderen vzw, april 2016 G/AZ/CRVVLvzw/.Reglement Stamboek Rood.160428 Inhoudsopgave Begrippenlijst 2 1. Algemeen 3 1.1. Inleiding 3 1.2. Erkenning 3 1.3. Gebruik gegevens
Module Fokkerij melkvee
Module Fokkerij melkvee De CO 2 -voetafdruk van dit drukwerk is berekend met ClimateCalc en gecompenseerd bij: treesforall.nl www.climatecalc.eu Cert. no. CC-000057/NL Colofon Auteurs Jolanda Holleman
Het YOUNG BULL systeem. Veeverbetering gebaseerd op jonge stieren. Dr Maurice Bichard
Het YOUNG BULL systeem Veeverbetering gebaseerd op jonge stieren Dr Maurice Bichard Dr Maurice Bichard Born: Guernsey, Channel Islands Education: Guernsey, Universities of Reading, Newcastle, Minnesota
Reglement Stamboek Witrood
Reglement Stamboek Witrood CRV Vlaanderen vzw, april 2016 G/AZ/CRVVLvzw/Reglement Stamboek Witrood.160428 Inhoudsopgave Begrippenlijst 2 1. Algemeen 3 1.1. Inleiding 3 1.2. Erkenning 3 1.3. Gebruik gegevens