Subsidies en financieringen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Subsidies en financieringen"

Transcriptie

1 Subsidies en financieringen To Simons Financiering Reguliere financieringsvormen Gemeenschapsonderwijs AGIOn Vrij, gemeentelijk, provinciaal Netbeheerders 1

2 Het G0! Afdeling infrastructuur Verhuur en verkoop van schoolgebouwen Nieuwbouw en aankoop Vernieuwbouw Uitvoeren van projecten in een PPS-structuur en DBFM Recente initiatieven: Opmaak masterplannen REG AGIOn Standaardprocedure Verkorte procedure Spoedprocedure Promotieovereenkomsten PPS REG 2

3 Standaardprocedures Het GO! Grote infrastructuurwerken Prioriteiten binnen scholengroep Centrale behandeling volgens meerjarenplanning Kleine infrastructuurwerken en eigenaarsonderhoud (max ca ) Budget scholengroepen 3

4 AGIOn Nieuwbouw en grote renovaties (boven ) Subsidie 60% (sec, CLB, intern) 70% (LO) Wachtlijst ca 8 jaar AGIOn: verkorte procedure voor verbouwingswerken (met inbegrip van uitbreidingswerken met een maximale bruto-oppervlakte van 30 m² ) kostprijs tussen en ( nu ) per vestigingsplaats enkel voor het gesubsidieerd vrij onderwijs niet voor buiteninfrastructuur en aanleg 4

5 AGIOn: verkorte procedure Wijze van gunnen < euro (excl. BTW): onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking mogelijk minstens drie offertes die moeten voldoen aan volgende voorwaarden: > euro (excl. BTW): openbare aanbesteding of algemene offerteaanvraag. Uitvoering van de werken en uitbetaling van de subsidie Pas na de goedkeuring van het gunningsdossier Kredietovereenkomst Voor het deel dat niet door subsidies is gedekt, kan de inrichtende macht of schoolbestuur een lening aangaan. Als AGIOn zijn goedkeuring heeft verleend m.b.t. het bedrag en de maximale duur van de lening: kredietovereenkomst met waarborg van de Vlaamse Gemeenschap met erkende financiële instelling mogelijk. AGIOn: Spoedprocedure Noodgevallen Continuïteit van de onderwijsverstrekking niet of zo minimaal mogelijk in het gedrang te brengen noodzakelijk wegens onvoorziene, door overmacht veroorzaakte, gebeurtenis (bv brand, weersomstandigheden, onherstelbaar defect aan de centrale verwarming e.a.); gesubsidieerd vrij onderwijs een minimale kostprijs :

6 REG Rationeel energieverbruik REG 25 miljoen (ook 2010) energiezuinige verwarming: energiezuinige verlichting isolatie: vloerisolatie, muurisolatie en dakisolatie verbeterd dubbel glas andere energiebesparende maatregelen: zonneboilers, warmtepompen, GO! Verdeeld via scholengroepen Studie, gunning, opvolging: scholengroepen Vastlegging en betaling: centrale diensten AGIOn Tot : aanvraagformulier Boven : standaardprocedure 6

7 E-peil Energie Prestatie en Binnenklimaat Zomercomfort Luchtkwaliteit Visueel (burelen) E-peil, maar ook binnenklimaat Keuze van toestellen Gebruikersgedrag Primair energieverbruik isolatie en K-peil Compactheid luchtdichtheid verwarming warm water Zonnewinsten ventilatie hernieuwbare bronnen... 7

8 E-peil als ontwerphulp Bepalen van prioriteiten Zowel bouwkundig als installatietechnisch E70 norm 30% minder energieverbruik Bij hetzelfde gedrag Economisch optimum 8

9 E 70 voor alle gesubsidieerde scholenbouw waarvoor een bouwvergunning wordt aangevraagd na 1 januari alle nieuwbouw van schoolgebouwen alle uitbreidingen groter dan 800m³ alle verbouwingen groter dan 3000m³, waarbij minstens 75% van de gevels worden vervangen Uitzonderingen gebouwen voor sportvoorzieningen; industriële gebouwen. vrijstellingen of afwijkingen kunnen verkregen worden beschermde monumenten; gebouwen gebruikt voor erediensten; als voor de uit te voeren werken geen architect vereist is; als de EPB-eisen technisch, functioneel of economisch niet haalbaar zijn; tijdelijke constructies; alleenstaande gebouwen met een totale vloeroppervlakte van minder dan 50 m². AGIOn Subsidies De extra investeringskost E100 nr E70 te gaan wordt gesubsidieerd. Regulier Basisond 6,3 /m² bruto opp Andere niveaus: 8,4 /m² ook voor de projecten die gerealiseerd zullen worden via DBFM. Basis: 30% toename beschikbaarheidsvergoeding Andere: 40% Subsidievoorwaarden startverklaring toegevoegd worden die opgesteld moet worden door een EPB-verslaggever Uiterlijk 6 maanden na de ingebruikname van het gebouw : EPBaangifte eindafrekening : uitbetaald na ontvangst van een kopie van de aangifte. 9

10 Passiefhuis standaard (eenmalige oproep) Passiefhuisstandaard netto energiebehoefte voor verwarming kleiner of gelijk aan 15kWh/m². jaar netto energiebehoefte voor koeling kleiner of gelijk aan 15kWh/m². jaar luchtdichtheid (n50-waarde) kleiner of gelijk aan 0,6h-1 een maximaal E-peil van E55 Wie Alle onderwijsnetten Alle onderwijsniveaus behalve het hoger onderwijs Internaten Centra voor Leerlingenbegeleiding 25 passiefscholen, verspreid over alle provincies. PPS 10

11 PPS Publiek private samenwerking DBFM Design, Build, Finance, Maintenance Selectie consortium in de laatste rechte lijn Geselecteerde lijst (211 scholen) Momenteel: dossier voorbereiding Andere vormen van PPS GO!: ondersteuningscel School kan project lanceren Vb combinatie school/wonen 2 X 1 Miljoen voor vbprojecten brede school 11

12 Subsidies netbeheerders Netbeheerders, verlichting 12

13 Netbeheerders: verlichting relighting tot newlighting (eandis) dimbare elektronische voorschakelapparatuur en daglichtcontrollers (t.o.v. gewone elektronische voorschakelapparatuur) bij uitvoering van een relighting of een newlighting tot naderingsdetectie en domotica (t.o.v. gewone elektronische voorschakelapparatuur) bij uitvoering van een relighting of een newlighting tot Netbeheerders: warm water zonneboiler die enkel voor sanitair warm water wordt gebruikt 75 euro per m², met een minimum van 525 euro en maximum euro beglaasde zwembadcollectoren, geplaatst in publieke en overdekte zwembaden 75 euro per m², met een minimum van 525 euro en maximum euro niet-huishoudelijke warmtepomp type bodem/water en water/water tot 60 kwel Andere types warmtepompen (enkel infrax) 13

14 Netbeheerders: verwarming condenserende aardgasketel Premies voor rechtstreekse aardgasverwarming voor ruimteverwarming (premies per kw thermisch) open luchtverhitter 6 gesloten luchtverhitter 12 condenserende luchtverhitter 25 klassieke warmeluchtgenerator 6 condenserende warmeluchtgenerator 25 standaard stralingstoestel 12 stralingstoestel met 20% hogere stralingsvoet 17 stralingstoestel met 40% hogere stralingsvoet 25 radiatorfolie in bestaande gebouwen 1 per m² thermostatische radiatorkraan in bestaande gebouwen 5 /stuk Netbeheerders: ventilatie Ventilatie met warmteterugwinning: 1 per m³ debiet, max

15 Netbeheerders: isolatie dakisolatie in bestaande gebouwen 2 DHZ, 4 A kelderisolatie in bestaande gebouwen 1 2 DHZ, 4 A buitenmuurisolatie in bestaande gebouwen 2 DHZ, 4 A vloerisolatie (op volle grond) in bestaande gebouwen 1 2 DHZ, 4 A hoogrendementsbeglazing ter vervanging van enkele beglazing in bestaande gebouwen 10 per m² hoogrendementsbeglazing ter vervanging van dubbele beglazing in bestaande gebouwen 2 10 per m² 1 : enkel infrax 2 : enkel eandis Groene stroom certificaten Groene stroomcertificaten 45 cent/kwh aflezing via geijkte meter Terugleververgoeding voor PV de kwh-meter mag terugdraaien tot 10 kw AC-vermogen van de omvormer, dus ± 12 kwp PV vergoeding aan dagtarief = ±15-17 cent/kwh Totaal > 0,60 /kwh 15

16 16

17 Derde partij financiering Principe: Andere partij (bv ingenieursbureau) zorgt voor financiering Afbetaling via baten van het project Voorbeelden Relighting PV cellen (concessie) 100 /kwp (800 kwh) Na 20 jaar eigendom school Hoe werkt DPF? Energiekost Historische kost Na de terugbetaling van de investering, komen de energiebesparingen volledig ten goede van de klant De klant kan eventueel reeds een netto Besparing behalen vanaf de eerste dag De energiebesparingen betalen de investering terug Nieuwe gereduceerde kost Netto besparingen Voor de klant Eventuele Bonus Begin van het contract Einde van het contract Jaren 17

18 Dank u Voor uw aandacht 18

2. Zijn er scholen die voor hun isolatie werken met een derdebetalersysteem? Zo ja, hoeveel? En wat zijn daar de bevindingen?

2. Zijn er scholen die voor hun isolatie werken met een derdebetalersysteem? Zo ja, hoeveel? En wat zijn daar de bevindingen? SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 125 van MERCEDES VAN VOLCEM datum: 27 november 2014 aan HILDE CREVITS VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS Isolatie schoolgebouwen Investeringen

Nadere informatie

Premies 2011. Vlaams Energieagentschap

Premies 2011. Vlaams Energieagentschap Premies 2011 Vlaams Energieagentschap Fiscale voordelen 2011 Sinds 2010: heel duidelijk onderscheid tussen bestaande woningen (al 5 jaar in gebruik bij de start van de werken) en nieuwbouw. Bij bestaande

Nadere informatie

Na-isolatie van spouwmuren premies en communicatie 2012

Na-isolatie van spouwmuren premies en communicatie 2012 Na-isolatie van spouwmuren premies en communicatie 2012 7 februari 2012 Geert Flipts Energierenovatieprogramma 2020 Prioriteiten: dak/glas/verwarming/muur Premies 2011 bestaande woningen Ruim 60.000 dakisolatiepremies

Nadere informatie

de woonkantoren van de stad Antwerpen

de woonkantoren van de stad Antwerpen de woonkantoren van de stad Antwerpen Woonkantoor stad Antwerpen A. Wie zijn wij? B. Wie is onze klant? C. Wat doen wij? D. de Groene Lening E. verbouwingspremies voor eigenaar-bewoner F. verbouwingspremies

Nadere informatie

SUBSIDIES PREMIES BELASTINGVOORDELEN

SUBSIDIES PREMIES BELASTINGVOORDELEN SUBSIDIES PREMIES BELASTINGVOORDELEN RENOVEREN ENERGIEZUINIG MAKEN AANPASSEN Fiscaal voordeel Verbeterings- en aanpassingspremie Renovatiepremie Vlaamse dakisolatiepremie Infrax-premies Fiscaal voordeel

Nadere informatie

REG-premies 2011. REG-premies? Stimuleren Rationeel EnergieGebruik. Verkleinen. Meerdere premies voor éénzelfde investering. Soms maak je winst!

REG-premies 2011. REG-premies? Stimuleren Rationeel EnergieGebruik. Verkleinen. Meerdere premies voor éénzelfde investering. Soms maak je winst! REG-premies 2011 Dries Bruyneel Duurzaamheidsambtenaar Stad Deinze Infoavond V.T.I. Deinze 06.10.2011 REG-premies? Stimuleren Rationeel EnergieGebruik Verkleinen Investering Terugverdientijd Meerdere premies

Nadere informatie

VCB Roadshow 12 januari 2016

VCB Roadshow 12 januari 2016 VCB Roadshow 12 januari 2016 Agenda REG-Premies Premies: facts en figures Waar staan we nu? Waar loopt het fout bij premie-aanvraag? Wat brengt de toekomst? REG-Premies REG-Premies Vóór 1 juli 2016 zal

Nadere informatie

Het ABC van EPB: REG-actieplan 2012 Patrick Steurbaut

Het ABC van EPB: REG-actieplan 2012 Patrick Steurbaut Het ABC van EPB: REG-actieplan 2012 Patrick Steurbaut Agenda 1. Wetgeving en visie 2. Overzicht premies 2012 3. Rol van de netbeheerder 2 REG premies 2012 Waarom een REG-premie? Rationeel Energie Gebruik.

Nadere informatie

Eandis 1. Ondersteuning en premies openbare besturen 29 juni 2007

Eandis 1. Ondersteuning en premies openbare besturen 29 juni 2007 1 Ondersteuning en premies openbare besturen 29 juni 2007 Vlaamse gemengde distributienetbeheerders elektriciteit 2 Vlaamse gemengde distributienetbeheerders aardgas 3 Ondersteuning DNB: overzicht DNB

Nadere informatie

Energiezorgsysteem + premies voor gemeenten. Brussel, 29 juni 2007 Ronny Thevis

Energiezorgsysteem + premies voor gemeenten. Brussel, 29 juni 2007 Ronny Thevis Energiezorgsysteem + premies voor gemeenten Brussel, 29 juni 2007 Ronny Thevis Inhoud 1. Voorstelling Infrax 2. Energiezorgsysteem voor gemeenten 3. Premies voor gemeenten 1. Voorstelling Infrax WVEM IVEG

Nadere informatie

Luc Maes, Schepen voor Energiebeleid, Beveren. Welkom

Luc Maes, Schepen voor Energiebeleid, Beveren. Welkom Welkom 2. Beleggen in energiebesparing en alternatieve energie Een rendabele uitdaging Luc Maes, schepen van energiebeleid Gemeente Beveren Programma 1. Introductie 2. Overzicht fiscale aftrekken en premies

Nadere informatie

voor energie- en milieu-investeringen Katrien De Maeyer

voor energie- en milieu-investeringen Katrien De Maeyer Steunmaatregelen voor energie- en milieu-investeringen 31 maart 2011 Katrien De Maeyer Ik wil besparen op mijn energiefactuur! Ik wil milieuvriendelijker produceren! Hoegaikditfinancieren? 1. Advies nodig

Nadere informatie

EPB in Vlaanderen en hoe te gebruiken als verkoopstool

EPB in Vlaanderen en hoe te gebruiken als verkoopstool EPB in Vlaanderen en hoe te gebruiken als verkoopstool Inleiding EPB Wat Waarom Wanneer De 7 Eisen van EPB Huidige normen Normen 2016 E Peil als verkoopstool technieken 2 1 Wat EPB Energie Prestatie voor

Nadere informatie

Hierbij meld ik u dat ik akkoord ga met de subsidiëring van bovenvermelde opdracht met uitsluiting van:

Hierbij meld ik u dat ik akkoord ga met de subsidiëring van bovenvermelde opdracht met uitsluiting van: Brussel, 7/05/2014 VZW Sint-Ludgardisschool Merksem Du Chastellei 48 2170 MERKSEM Uw kenmerk Ons kenmerk Bijlage(n) V.20380 5 Vragen naar E-mail Telefoonnummer Valerie De Slegte [email protected]

Nadere informatie

Dakwerken (geen isolatie)

Dakwerken (geen isolatie) Dakwerken (geen isolatie) - Draagstructuur - Dakbedekking - Goten & randaansluitingen - Dak(vlak)ramen - Werken uitgevoerd door aannemer - Verhuurders: 57.460 (verhoging met 1.500 per persoon ten laste)

Nadere informatie

EER 2012/27/EU artikel 5: verplichtingen voor overheidsgebouwen

EER 2012/27/EU artikel 5: verplichtingen voor overheidsgebouwen EER 2012/27/EU artikel 5: verplichtingen voor overheidsgebouwen Vastgoedforum 27 februari 2015 Ellen Moons Vlaams Energieagentschap Overzicht Inhoud artikel 5 Toepassingsgebied entiteiten - gebouwen Besparingsdoelstelling

Nadere informatie

Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020

Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020 Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020 21/02/2013 Kamp C Energierenovatieprogramma 2020 Prioriteiten: dak/glas/verwarming/muur

Nadere informatie

VERPLICHT AANDEEL HERNIEUWBARE ENERGIE Makkelijk met zonnepanelen

VERPLICHT AANDEEL HERNIEUWBARE ENERGIE Makkelijk met zonnepanelen VERPLICHT AANDEEL HERNIEUWBARE ENERGIE Makkelijk met zonnepanelen Jo Neyens, PV-Vlaanderen Intersolution conference 15-17 jan. 2014 1 Verplicht aandeel HE met PV Intersolution 2014 1 ODE Structuur platformen

Nadere informatie

De BEN- woning : de woning van de toekomst. Energieconsulent Bouwunie & BVA arch. Luc Dedeyne

De BEN- woning : de woning van de toekomst. Energieconsulent Bouwunie & BVA arch. Luc Dedeyne De BEN- woning : de woning van de toekomst Energieconsulent Bouwunie & BVA arch. Luc Dedeyne Architect : Luc Dedeyne GSM 0473 551 568 [email protected] 1 K45/E80 Nu bouwen met de eisen van de

Nadere informatie

Premies voor energiebesparende investeringen in 2014

Premies voor energiebesparende investeringen in 2014 Premies voor energiebesparende investeringen in 2014 Inhoud Premies voor energiebesparende investeringen in 2014... Een overzicht van de premies die sinds 1 januari van kracht zijn.... Nieuw in 2014...

Nadere informatie

Steunmaatregelen voor milieu- en energiebewust ondernemen

Steunmaatregelen voor milieu- en energiebewust ondernemen Steunmaatregelen voor milieu- en energiebewust ondernemen 28 november 2007 Researchpark Zellik Ir. Bert Stassen [email protected] T : 016 31 10 63 www.vlao.be Belangrijkste vormen van subsidie 1. Ecologiepremie

Nadere informatie

ZORGELOOS VERHUREN. Premies en steunmaatregelen voor verhuurders. Katja Calsyn projectcoördinator Beter Wonen aan de Gete

ZORGELOOS VERHUREN. Premies en steunmaatregelen voor verhuurders. Katja Calsyn projectcoördinator Beter Wonen aan de Gete ZORGELOOS VERHUREN Premies en steunmaatregelen voor verhuurders Katja Calsyn projectcoördinator 9 oktober 2014 CC De Kruisboog Sint-Jorisplein20, 3300 Tienen Premies en Steunmaatregelen Particulier verhuurder

Nadere informatie

Bouwunie, Unie van het KMO-bouwbedrijf 1

Bouwunie, Unie van het KMO-bouwbedrijf 1 1 Energierenovatie 2 Energierenovatie 3 Kostenoptimale niveau s in het echt 4 Kostenoptimale niveau s energieprestaties 5 Kostenoptimale niveau s energieprestaties 6 Totale Actuele Kost (TAK) Bouwkost

Nadere informatie

Wijzigingen REG-premies 2017 Guido Claes, Infrax

Wijzigingen REG-premies 2017 Guido Claes, Infrax Wijzigingen REG-premies 2017 Guido Claes, Infrax Samenvatting wijzigingen Voor residentiële sector Afbouwscenario voor een aantal premies voor individuele maatregelen (dakisolatie, glasvervanging, spouwmuurisolatie,

Nadere informatie

Infonamiddag Wonen en Energie Workshop energiepremies

Infonamiddag Wonen en Energie Workshop energiepremies 12 maart 2015 Infonamiddag Wonen en Energie Workshop energiepremies Inhoud Wie zijn we, hoe zijn we georganiseerd? Energiebeleid, premies Wat hebben jullie (clienteel) nodig? Wonen in de Stadsregio IGS

Nadere informatie

Welkom. Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen

Welkom. Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen Welkom Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen Aanbod Energiediensten voor Lokale Besturen Wat zijn EnergieDiensten voor Lokale Besturen? Energie

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat straat Residentie Beatrijs nummer 61 bus bestemming appartement type - softwareversie 9.19.0 berekende energiescore (kwh/m²ar): 228 De energiescore laat toe om de heid van appartementen

Nadere informatie

Basisschool Nazareth. EPB verslaggeving 20/11/2013

Basisschool Nazareth. EPB verslaggeving 20/11/2013 STUDIEBURO DE KLERCK N.V. Verwarming Sanitair Elektriciteit Liften Brandbeveiliging btw : 435.975.210 DE KLERCK ENGINEERING N.V. Studieburo Burgerlijke Bouwkunde Verwarming Sanitair Elektriciteit Oud-Strijderslaan

Nadere informatie

Subsidieregeling energiezuinige woningen. Besparen op uw energiekosten?

Subsidieregeling energiezuinige woningen. Besparen op uw energiekosten? Subsidieregeling energiezuinige woningen Besparen op uw energiekosten? voorjaar 2011 2 Wilt u geld besparen op uw energiekosten? Dat kan door energie te besparen of zelf duurzame energie op te wekken.

Nadere informatie

We plaatsen een condenserende gaswandketel. Zo bekomen we een score van 124 kwh/m 2.

We plaatsen een condenserende gaswandketel. Zo bekomen we een score van 124 kwh/m 2. Hasselt, 23 april 2018 Catrice Smeets Interieurarchitect energiedeskundige Simulatie: EPC Jaminéstraat 52/0202 te Tongeren Het appartement gelegen aan de Jaminéstraat 52/0202 te Tongeren wordt casco verkocht

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Grote Marijve nummer 93 bus bestemming eengezinswoning type gesloten bebouwing bouwjaar - softwareversie 9.7.0 berekende energiescore

Nadere informatie

Energieprestatie en binnenklimaat van gebouwen

Energieprestatie en binnenklimaat van gebouwen Energieprestatie en binnenklimaat van gebouwen EPB-Rapport Administratieve gegevens van het project Naam van het project Straat Gemeente Referentie kadaster Containers 3 stuks Mechelen 1-A-1 Nummer Postcode

Nadere informatie

20/02/2015. Financieel overzicht: Project ES00161 Cultureel Centrum in Lommel. Opgesteld door Ronny Thevis

20/02/2015. Financieel overzicht: Project ES00161 Cultureel Centrum in Lommel. Opgesteld door Ronny Thevis 20/02/2015 Financieel overzicht: Project ES00161 Cultureel Centrum in Lommel Opgesteld door Ronny Thevis HB Fin Overzicht Afgedrukt op: 20/02/2015 Doc & Rev nr. FIN4.00 Project ES00161 Cultureel Centrum

Nadere informatie

bestaand gebouw met woonfunctie

bestaand gebouw met woonfunctie Energiezuinigheid van de gebouwschil energiezuinig niet energiezuinig gemiddelde U-waarde van de gebouwschil Energiezuinigheid van de verwarmingsinstallatie energiezuinig niet energiezuinig gemiddeld installatierendement

Nadere informatie

De bijna nul- energiewoning : de woning van de toekomst. Energieconsulent NAV-BVA arch. Luc Dedeyne

De bijna nul- energiewoning : de woning van de toekomst. Energieconsulent NAV-BVA arch. Luc Dedeyne De bijna nul- energiewoning : de woning van de toekomst Energieconsulent NAV-BVA arch. Luc Dedeyne Architect : Luc Dedeyne Architect : Kim Nuyttens GSM 0473 551 568 [email protected] GSM 0473 524

Nadere informatie

Installatie eisen bij renovatie

Installatie eisen bij renovatie Installatie eisen bij renovatie minimale eisen voor de nieuw geplaatste installaties of de vernieuwde installaties bij i ti renovaties en functiewijzigingen 2015 Patrik De Paep [email protected] Achtergrond

Nadere informatie