TECHNISCH DEEL BESTEK GAC/2015/

Transcriptie

1 p. 1 / 57 TECHNISCH DEEL BESTEK GAC/2015/ ALGEMENE TECHNISCHE VOORWAARDEN VOORSCHRIFTEN BETREFFENDE DE MATERIALEN AFGEKEURDE WERKEN EN MATERIALEN VERANTWOORDELIJKHEID VEILIGHEID UITVOERING VAN DE AANNEMING VERLOOP VAN DE WERKEN COÖRDINATIE VAN DE AANNEMING VOORAFGAANDE WERKEN INRICHTEN VAN DE BOUWPLAATS VOORLOPIGE AFSLUITINGEN UIT EEN DRAADNET VH (m) PLAATSBESCHRIJVING PM VERSCHILLENDE AANSLUITINGEN PM BUIZENSTELLING VH (m²) HOOGTEWERKER MET WERKBAK A HOOGTEWERKER MET WERKBAK TOT 15 M VH (dag) B HOOGTEWERKER MET WERKBAK TOT 30 M VH (dag) SPECIFIEKE MAATREGELEN VOOR WERKEN IN DE HOOGTE PM BESTAANDE WEGVERHARDING PM VERVOER VAN PUIN EN GRUIS PM WERKEN IN REGIE VH (uur) WERKEN IN REGIE MATERIALEN VS AFBRAAKWERKEN afbraak dakelementen algemeen afbraak dakelementen hellend dak afbraak dakelementen hellend dak/volledige dakopbouw VH m afbraak dakelementen hellend dak/dakbedekking VH m afbraak dakelementen hellend dak/dakbedekking meerprijs indien voor herbruik VH m afbraak dakelementen hellend dak/dakisolatie VH (m²) afbraak dakelementen hellend dak/daklichtelementen VH (st) afbraak dakelementen hellend dak/dakdoorvoeren en schouwen VH (st) afbraak dakelementen hellend dak/metselwerk VH (m³) afbraak dak- en gevelelementen elementen die asbest bevatten VH (kg) Uitbreken van houten elementen VH (m³) Niet-meegaand mortelvoegwerk Uitkrabben van voegen VH (m) DAKOPBOUW HELLEND DAK dakopbouw hellend dak - algemeen Structuurelementen uit hout Constructiehout uit gedrenkt hout VH (m³) Timmerwerk uit RNG hout VH (m³) Watervast verlijmde multiplexplaten in Meranti VH (m²) A Dikte platen 18mm VH (m²) B Dikte platen 22mm VH (m²) onderdak - algemeen onderdak - soepele membranen VH m onderdak - platen/houtvezelplaten VH m tengel- & panlatten algemeen PM Opvoegen met cementmortel VH (m) THERMISCHE ISOLATIE HELLEND DAK thermische isolatie hellend dak - algemeen isolatieplaten tussen dakstructuur algemeen isolatieplaten tussen dakstructuur - rotswol A Rotswol - Legprijs VH m B Rotswol - prijs VH m isolatieplaten op dakstructuur (sarking) algemeen A plaatsing isolatieplaten op dakstructuur (sarking) VH m B isolatieplaten op dakstructuur (sarking) PIR VH m binnenfolie - algemeen binnenfolie dampscherm VH m A binnenfolie dampscherm klasse 2 VH m B binnenfolie dampscherm klasse 3 VH m2...21

2 p. 2 / isolerende dakelementen - algemeen isolerende dakelementen tweeschalig VH m DAKBEDEKKING HELLEND DAK dakbedekking hellend dak - algemeen dakbedekking hellend dak - prestaties pannen - algemeen pannen - gebakken aarde pannen - gebakken aarde/dakvlak VH m a. Vlakke pan normaal formaat VH m b. Vlakke pan groot formaat VH m c. Geprofileerde pan normaal formaat VH m d. Geprofileerde pan groot formaat VH m pannen - gebakken aarde/vormstukken VH m leien - algemeen Plaatsen van leien leien vezelcement VH m leien - vezelcement/vormstukken VH m a leien - vezelcement/ bardeli-leiafwerking VH m leien - natuurleien VH m a leien - natuurleien/ bardeli-leiafwerking VH m golfplaten - algemeen golfplaten - vezelcement VH (m²) toebehoren hellend dak algemeen toebehoren hellend dak valbeveiliging toebehoren hellend dak valbeveiliging / ankerpunten VH st toebehoren hellend dak valbeveiliging / lijnsysteem VH m toebehoren hellend dak ladderhaken VH (st) A toebehoren hellend dak ladderhaken keuring VH (st) DAKLICHTOPENINGEN daklichtopeningen - algemeen dakvlakramen - algemeen dakvlakramen - hout dakvlakramen - hout/wentel a type 1m² VH st b type > 1m² VH m² DAKRANDEN EN KROONLIJSTEN dakranden en kroonlijsten - algemeen slabben / loketten / aansluitbanden - Algemeen slabben / loketten / aansluitbanden - lood (indien loodvervanger niet mogelijk) VH m² slabben, loketten en aansluitbanden - membranen slabben, loketten en aansluitbanden - membraan/epdm (loodvervanger) VH m² dakrandprofielen - algemeen dakrandprofielen - metaal dakrandprofielen - metaal/zink VH m uitbekleding kroonlijsten en luifels - algemeen uitbekleding kroonlijsten en luifels - planchetten uitbekleding kroonlijsten en luifels - planchetten/massief hout VH m A planchetten/massief hout thermisch gemodificeerd grenen VH m B planchetten/massief hout Dark Red Meranti VH m uitbekleding kroonlijsten en luifels - platen/vezelcement VH m DAKWATERAFVOER dakwaterafvoer - algemeen bakgootdichtingen - algemeen bakgootdichtingen metaalbladen bakgootdichtingen metaalbladen/zink VH m bakgootdichtingen metaalbladen/koper VH m bakgootdichtingen hoog polymeermembranen bakgootdichtingen hoog polymeermembranen/epdm VH m hanggoten - algemeen hanggoten - kunststof hanggoten kunststof/pvc VH m hanggoten metaal...45

3 p. 3 / hanggoten metaal/zink a. hanggoten metaal/zink - halfrond VH m b. hanggoten metaal/zink - vierkant VH m hanggoten metaal/koper a. hanggoten metaal/koper - halfrond VH m b. hanggoten metaal/koper - vierkant VH m afvoerpijpen - algemeen afvoerpijpen - kunststof afvoerpijpen - kunststof/pvc VH m afvoerpijpen - kunststof/hdpe VH m afvoerpijpen - metaal afvoerpijpen metaal/zink VH m afvoerpijpen metaal/koper VH m eindstukken - algemeen eindstukken - slagvast kunststof VH (st) eindstukken - behandeld gietijzer VH (st) toebehoren - algemeen toebehoren dakkolken, tapbuizen en noodspuwers toebehoren - draad- en bolroosters VH (st) GEVELBEKLEDINGEN - ALGEMEEN GEVELPANNEN & LEIEN - ALGEMEEN gevelpannen & leien - vezelcementleien VH m bekledingspanelen - algemeen Bekledingspanelen vezelcement VH m thermische isolatie voorhanggevel PIR thermische isolatie voorhanggevel PIR - plaatsingsprijs VH m thermische isolatie voorhanggevel PIR - materiaalprijs VH m Schilderwerken Buitenschilderwerken op hout en houtachtige platen Buitenschilderwerk op hout A Buitenschilderwerk op hout VH m B Buitenschilderwerk op hout VH m Schilderwerk op metaal A Buitenschilderwerk op metaal VH m B Buitenschilderwerk op metaal VH m Toeslag kleine opdrachten %...57

4 p. 4 / 57 TECHNISCH DEEL BESTEK GAC/2015/3519 BIJLAGE: TECHNISCHE BEPALINGEN ALGEMENE TECHNISCHE VOORWAARDEN VOORSCHRIFTEN BETREFFENDE DE MATERIALEN De materialen zijn nieuw en beantwoorden aan de technische voorschriften van de afleveringen en normen. Behoudens andersluidende bepalingen in het bestek moet de aannemer instaan voor de levering van de bouwmaterialen, het afladen ervan en het opslaan op de bouwplaats AFGEKEURDE WERKEN EN MATERIALEN De werken die niet worden uitgevoerd volgens de regels van de bouwtechniek, niet overeenstemmen met de lasten en voorwaarden van de aanneming, of die afwijken van de aanduidingen van de plannen en schetsen zullen op bevel van het bestuur door de aannemer worden afgebroken en herbouwd. Evenzeer zullen alle materialen die de vereiste vormen, afmetingen en hoedanigheden missen op bevel van het bestuur worden vervangen of herplaatst. Indien de aannemer geen gevolg hieraan geeft, heeft het bestuur het recht de werken stil te leggen. Alle daaraan verbonden kosten (uitvoering, ingebrekestelling, vaststelling e.d.) zijn ten laste van de aannemer VERANTWOORDELIJKHEID De aannemer is verantwoordelijk voor alle schade welke hij rechtstreeks of onrechtstreeks zou toebrengen gedurende de uitvoering van zijn werken. Hij zal op zijn kosten en gevaar dadelijk alle herstellingswerken uitvoeren en alle ongevallen vergoeden welke gedurende de uitvoering van zijn werken zouden voorkomen. Hij zal zich gedragen naar de algemene plaatselijke gebruiken en naar de politie- en gemeentereglementen. De toestand van de bouwplaats dient door de aannemer te worden genomen zoals hij zich voordoet en deze toestand mag voor hem geen aanleiding vormen tot latere gebeurlijke klachten of vergoedingen. De inschrijver wordt geacht zich ter plaatse overtuigd te hebben van de omvang, de uitgestrektheid en de aard van de uit te voeren werken. Hij verstaat zich met de gebuureigenaars en regelt alle betwistingen, geschillen, schade of andere vorderingen van dezen. De aannemer blijft verantwoordelijk voor alle materiaal en materiëlen, voor uitvoering van de werken ter plaatse gebracht en veilig opgesteld. Eventuele schade door de aannemer toegebracht aan het openbaar domein of aan de eigendom zal door hemzelf of op zijn kosten hersteld worden. Vanaf de voorlopige oplevering is de aannemer aansprakelijk voor de stevigheid van de werken en voor de goede uitvoering van de werkzaamheden, overeenkomstig de artikelen 1972 en 2270 van het Burgerlijk Wetboek VEILIGHEID Algemeen Overeenkomstig de bepalingen van het koninklijk besluit van 25 januari 2001 betreffende de tijdelijke en mobiele werkplaatsen kan indien nodig door de stad een coördinator verwezenlijking aangeduid worden die instaat voor de coördinatie inzake veiligheid en gezondheid tijdens de verwezenlijking van de bouwwerken. Deze zal regelmatig de voorgeschreven vergaderingen bijeenroepen, de nodige formaliteiten verrichten en bij het einde van de werken de voorgeschreven documenten opmaken. De aannemer zal zijn volle medewerking verlenen en handelen volgens de richtlijnen van de coördinator. Voor dekking van de extra kosten om te voldoen aan de richtlijnen van de coördinator en of de aanwijzingen van de leiding gevende ambtenaar wordt een verrekenbare vaste som vastgesteld. Deze voorziene verrekenbare som bedraagt De aannemer zal vergoed worden op basis van zijn gedetailleerde staten voor kosten die vallen buiten de normale voorzieningen voor de veiligheid op de werf.

5 p. 5 / UITVOERING VAN DE AANNEMING VERLOOP VAN DE WERKEN De aanneming dient te worden uitgevoerd volgens de regels van het vak, door bekwame vaklui, die vertrouwd zijn met de aard ervan. De aannemer zal alle middelen aanwenden en werken uitvoeren die nodig zijn om een bouwtechnisch verantwoorde uitvoering van de aanneming te bekomen, ook indien deze niet beschreven zijn in onderhavig bestek, zonder dat hij hiervoor enige vergoeding kan eisen. Het is het bestuur toegelaten alle middelen aan te wenden om het verloop van de aanneming te volgen en te controleren COÖRDINATIE VAN DE AANNEMING De aannemer is ertoe gehouden per deelopdracht een planning van de werken op te stellen. Deze planning dient bij de aanvang van de aanneming ter goedkeuring te worden voorgelegd aan het bestuur. Het bestuur behoudt zich het recht voor de planning in de loop van de aanneming te wijzigen zonder dat de aannemer zich hiertegen kan verzetten of een vergoeding of schadeloosstelling kan eisen. De aannemer zal ervoor zorgen dat tijdens de uitvoering van de aanneming de functie van het gebouw nimmer in het gedrang komt en de gebruikers ervan zo weinig mogelijk hinder ondervinden. Hij zal zich daartoe, na overleg, steeds schikken naar de onderrichtingen die het bestuur hem zal geven wat betreft de volgorde en/of eventuele fasering van de werken en leveringen. Specifiek wat betreft werken in schoolgebouwen, zal de aannemer er rekening mee houden dat hij door het bestuur kan worden verzocht de aanneming of sommige van de daarin voorziene werken uit te voeren op tijdstippen of gedurende periodes dat de schoolactiviteit beperkt is (bv. schoolvakantieperiodes), zonder dat hem hiervoor enige schadeloosstelling of vergoeding zal worden uitbetaald. In voorkomend geval zal de aannemer de nodige schikkingen treffen en toelatingen bekomen om gedurende bedoelde periodes te kunnen werken. Wanneer een aannemer niet aan zijn verplichtingen voldoet en/of aan de gemaakte afspraken aangaande de planning en de hinder van personen in het gebouw, behoudt het bestuur zich het recht voor deze te schorsen zonder dat de aannemer recht heeft op een vergoeding. Omwille van een vlotte samenwerking en om eventuele misverstanden tijdens de uitvoering te vermijden, dient er tijdens de werken minstens 1 medewerker op de werf aanwezig te zijn die het Nederlands machtig is. 01 VOORAFGAANDE WERKEN INRICHTEN VAN DE BOUWPLAATS Een afsluiting zal ten allen tijde de toegang tot de werf of delen van het gebouw waaraan gewerkt wordt en de openbare veiligheid in het gedrang kan worden gesteld beletten aan personen welke niet bij het werk betrokken zijn. De toegang tot het gebouw zal evenwel te allen tijde mogelijk blijven. Maatregelen zullen worden getroffen om vallende stukken of materiaal op te vangen, zowel op de openbare weg als binnen de werf. De aannemer zorgt ervoor dat het gebouw te allen tijde beschermd is tegen wind, water en kou. Hij voorziet tijdens de duur der werken de nodige afsluitingen. en opbouw ter goedkeuring voor te leggen. De afsluitingen zullen op de beste wijze worden geplaatst, zonder inmenging van het Bestuur. Deze werken worden als geheel in de bevoegdheid en vakkennis vallend van de aannemer, welke beschouwd wordt als werkende volgens eigen opvatting en verantwoordelijkheid en overeenkomstig de bepalingen van titel III van hoofdstuk II van het A.R.A.B. en met inachtneming der plaatselijke bouwreglementen en politieverordeningen van kracht geworden d.d en van toepassing op deze aanneming. De schuttingen zullen zuiver zijn, eenvormig van opbouw en kleuren en zullen op generlei wijze het stadsbeeld schaden. Tevens worden ze geacht te zijn behandeld met antigraffiti product en voldoende stevig om te weerstaan aan rukwinden. Besmeuringen, aangebracht door eigen werklieden of derden zullen op verzoek van het bestuur worden verwijderd door de zorgen en voor rekening van de aannemer en dit telkenmale het nodig wordt geacht. Schutseltaks zal niet gerekend worden. Voor signalisatie, het verkrijgen van parkeermogelijkheid voor dienstwagens en zo meer, zal de aannemer zelf instaan en zich hiervoor in verbinding stellen met de nodige stads- of politiediensten. Meetcode Kosten te verdelen over het geheel van de posten waarop ze betrekking hebben en dit in evenredigheid met de belangrijkheid van de verschillende posten VOORLOPIGE AFSLUITINGEN UIT EEN DRAADNET VH (m) Algemeen

6 p. 6 / 57 De aannemer zal de bouwplaats met een stevige omheining afsluiten. Deze zal bestand zijn tegen rukwinden en proper en ordelijk afgewerkt en onderhouden worden. In de omheining zullen schuif- of draaideuren voorzien zijn die met stevige grendels en sloten sluiten. De draaideuren zullen naar binnen draaien. Aan het bestuur zal een sleutel van de sloten permanent ter beschikking gesteld worden. De plaatsing van de schutsels zal beantwoorden aan de gemeentelijke voorschriften en aan de voorschriften vervat in het Ministerieel Besluit van betreffende het signaleren van werken op de openbare weg. De voorlopige afsluiting is samengesteld uit geprefabriceerde elementen, die elk bestaan uit een raam van verzinkte of gemetalliseerde stalen buisprofielen waartegen een verzinkt of geplastificeerd metalen draadnet is bevestigd. De elementen worden geplaatst in speciaal daartoe ontworpen losse sokkels en aan elkaar bevestigd door middel van verzinkte stalen klemmen. De afsluiting dient een aaneengesloten en solide geheel te vormen dat niet kan worden omvergeduwd of door onbevoegden losgemaakt. De minimumhoogte van de afsluiting bedraagt 1,80 m. De voorlopige afsluiting blijft eigendom van de aannemer en wordt weggenomen zodra dit, op grond van de vordering van de werken en mits akkoord van de leidende ambtenaar, mogelijk is. Toepassing De aannemer plaatst de nodige afsluitingen op minimum de volgende plaatsen: in voorkomend geval, op de speelplaatsen, langsheen het tracé waarover de aanvoer van nieuwe en de afvoer van afbraakmaterialen gebeurt; ter beveiliging van de plaatsen, bepaald in overleg met het bestuur, waar materialen worden opgeslagen; in algemene zin, op alle plaatsen die om veiligheidsredenen afgeschermd moeten worden. Meetcode netto geplaatste lengte, tegensprekelijk opgemeten tijdens de uitvoering van de werken PLAATSBESCHRIJVING PM Algemeen Opmaken van een "Tegensprekelijke staat": De werken kunnen slechts worden aangevat nadat de aannemer door zijn toedoen een tegensprekelijke staat heeft laten opmaken betreffende de toestand der plaatsen waar de werken moeten worden uitgevoerd. De staat dient opgemaakt te worden door de aannemer. Dit is op basis van foto s met tekst. De aannemer zal de afgevaardigde van het bestuur, belast met het toezicht, ten minste drie dagen vooraf op de hoogte stellen van de datum en het uur van het opstellen van deze tegensprekelijke staat. Deze staat wordt door alle betrokken partijen ondertekend. De afgevaardigde van het bestuur zal tekenen "voor gezien". Eén exemplaar van deze staat zal aan het bestuur worden overgemaakt. Alvorens te beginnen met de eigenlijke werken zal de aannemer de passende pleegvormen in acht nemen en zich met de betrokken personen verstaan met betrekking tot de maatregelen en voorzorgen die kunnen genomen worden om schade te voorkomen. De hieronder opgegeven omvang der plaatsbeschrijvingen is niet limitatief. De aannemer bepaalt zelfstandig en onder volle eigen verantwoordelijkheid de omvang der invloedssferen voor mogelijke schade zowel binnen als buiten de gebouwen en zal in functie hiervan de plaatsbeschrijvingen opmaken. Bij gebrek aan afgetekende plaatsbeschrijving aan de hand van foto s voor de start van de werken wordt verondersteld dat de aannemer aanwijsbare schade heeft toegebracht en hiervoor verantwoordelijk is. Wanneer een ruimte gebruikt wordt door derden wordt dit in 3 exemplaren opgemaakt. Toepassing Waar de aannemer dit nodig acht of op specifieke vraag van het bestuur. Meetcode Meetcode: in dubbel of drievoud op te maken. Aard van de overeenkomst De kosten voor het opmaken van een plaatsbeschrijving dienen vervat te zijn en te verdelen over de andere uit te voeren posten VERSCHILLENDE AANSLUITINGEN PM Algemeen Nutsaansluitingen aanwezig in het gebouw mogen gebruikt worden zolang er geen misbruik en/of vervuiling wordt vastgesteld. Water Aanwezige aansluitingen mogen gebruikt worden. In overleg met de gebouwbeheerder wordt een ruimte voorzien waar werkmensen naar toilet kunnen gaan en waar zij hun handen kunnen wassen.

7 p. 7 / 57 Gas Er mag geen gas van het gebouw gebruikt worden. Voor het vlamlassen worden eigen gasflessen meegebracht. Elektriciteit Er mogen verlengkabels ingestoken worden voor het laten werken van elektrische gereedschappen. Deze verlengkabels en toestellen moeten van goede kwaliteit zijn, zodat de zekeringen van het gebouw niet kunnen uitvallen. Bij het einde van de dagtaak wordt er op gelet dat alles uitgetrokken en opgeruimd wordt. De ter beschikking gestelde vermogens zijn afhankelijk per gebouw. Wanneer een hoger vermogen nodig is, dient de aannemer hiervoor op eigen kosten de nodige voorzieningen te treffen. Meetcode Voor rekening van de bouwheer wat betreft verbruik BUIZENSTELLING VH (m²) De werken omvatten het leveren en plaatsen van buizenstellingen voor werken van allerlei aard, op te richten vanop de begane grond of vanop eender welk plat vlak dat als basis voor de stelling kan dienen, met inbegrip van alle kosten met betrekking tot het vervoeren, monteren en demonteren van de stelling, welke ook de plaats weze in het gebouw. De opmeting gebeurt in het verticale vlak, per m² geplaatste stelling. Onder stelling wordt verstaan een dragende buisstructuur, met al zijn steunpunten en versterkingen, stevige werkvloeren, leuningen, metalen ladders degelijk aan de stelling vastgemaakt, tussenvloeren op te richten volgens de noodzakelijkheden, en alle toebehoren. De stellingen moeten zodanig berekend zijn dat het eigen gewicht en de overlast goed verdeeld zijn over de steunvlakken, zonder dat deze enige schade kunnen aanrichten aan het gebouw of zijn aanhorigheden. Bij de berekening zal eveneens rekening worden gehouden met de windbelasting als gevolg van het plaatsen van afdekzeilen. De aannemer is verantwoordelijk voor de stabiliteit van de stellingen. Bij belangrijke stellingwerken kan het bestuur eisen dat plannen (aanzicht + doorsnede) en sterkteberekeningen van de stellingen ter goedkeuring worden voorgelegd. Deze berekeningen dienen te worden opgemaakt door een gespecialiseerd studiebureau naar keuze van de aannemer. De kosten met betrekking tot de sterkteberekeningen, keuringen en tekeningen dienen begrepen te zijn in de eenheidsprijs. De stelling dient gekeurd te worden door een bevoegd persoon. Het gebruik van de stellingen voor publicitaire doeleinden is verboden. De stellingen moeten zodanig opgebouwd zijn dat de werken gemakkelijk kunnen uitgevoerd alsook onderzocht worden en zulks zonder enig gevaar. Elke opening tussen de stelling en het gevelvlak is verboden. De stellingen dienen derwijze berekend te zijn dat een overlast van 350 kg/m² op twee werkvloeren tegelijk mogelijk is. De aannemer zal geen verankeringen voorzien in de parementen, zonder uitdrukkelijke toelating van het bestuur. De werkvloeren bestaan uit elementen onderling en aan de stelling vastgemaakt, met een minimum breedte van 1,00 m, en zo geplaatst dat er onderling een vrije doorgang is van 2,00 m. Op het niveau van iedere werkvloer is een leuning te voorzien bestaande uit 2 horizontale buizen, vastgemaakt aan de staanders van de stelling. Aan weerszijden van de vloerelementen dienen opkanten te worden voorzien om het afstoten van gereedschappen en materialen te verhinderen. Zie ook deel III Welzijn op het werk. Meetcode Eenvoudige stellingen De kosten met betrekking tot het gebruik van eenvoudige stellingen tot een werkvloerhoogte van 5 m dienen begrepen te zijn in de respectievelijke posten waarvoor het gebruik van stellingen noodzakelijk is. Bijzondere stellingen Meeteenheid: m² (vierkante meter) Meetcode: oppervlakte geplaatste stelling, gemeten in het verticale vlak. Alle bijbehorende werken, leveringen, stabiliteitsberekeningen, huur of afschrijving e.d., zijn begrepen in de eenheidsprijs. Breedte: breedte van de stelling rekening gehouden met de standaardmaten Hoogte: dakhoogte, rekening gehouden met de standaardmaten HOOGTEWERKER MET WERKBAK Ter beschikking stellen van een hoogtewerker met werkbak, voor onderzoek van dakgoten, daken, gevels, puntgevels e.d., inbegrepen de werkkracht voor de bediening ervan (de werkkracht voor onderzoek wordt afzonderlijk gerekend in regie). De hoogtewerker dient een minimum van 7 uur beschikbaar te zijn. De nodige persoonlijke valbeveiligingen zullen ook steeds ter beschikking zijn voor de leidende ambtenaar.

8 p. 8 / 57 De hoogtewerker dient te voldoen aan alle reglementeringen terzake. De aannemer zal de nodige documenten voorleggen wat betreft keuring en veiligheid van de hoogtewerker. Zie ook deel III Welzijn op het werk. Meetcode Meeteenheid: per dag Meetcode: alle kosten inbegrepen A HOOGTEWERKER MET WERKBAK TOT 15 M B HOOGTEWERKER MET WERKBAK TOT 30 M VH (dag) VH (dag) SPECIFIEKE MAATREGELEN VOOR WERKEN IN DE HOOGTE PM Algemeen De nodige maatregelen worden getroffen om alle werken die op hoogte moeten worden uitgevoerd op een veilige manier te laten verlopen. Men gaat er steeds van uit dat collectieve veiligheidsmaatregelen te prefereren zijn boven individuele maatregelen. Individuele maatregelen zijn enkel noodzakelijk als de collectieve maatregelen niet toereikend zijn. Deze valbeveiligingsvoorzieningen worden aanzien als geheel in de bevoegdheid en vakkennis vallend van de aannemer, welke beschouwd wordt als werkende volgens eigen opvatting en verantwoordelijkheid. De plaatsing beantwoordt aan de bepalingen opgelegd door het ARAB en codex Welzijn op het werk. De collectieve valbeveiligingen voldoen aan de specificaties van NBN EN en 2. De individuele valbeveiligingen voldoen aan de bepalingen van NBN EN 363. Alle valbeveiligingen zullen daarenboven een keurmerk dragen van een erkend controleorganisme. Alle hogervernoemde werken vallen onder de volle verantwoordelijkheid van de aannemer. De offerte omvat het geheel der valbeveiligingsmaatregelen nodig om de werken op een logisch verantwoorde wijze uit te voeren. Zonder verder tegenstrijdige vermelding, zal de huur van valbeveiligingen in de prijs begrepen zijn. Indien persoonlijke valbeveiligingen worden gebruikt zullen er ook steeds extra exemplaren op de werf ter beschikking zijn voor de leidende ambtenaar. Toepassing Alle nodige (val)beveiligingen. Meetcode Pro memorie Alle nodige valbeveiligingen voortvloeiend uit het onderwerp van deze aanneming, of uit opmerkingen vanuit de veiligheidscoördinatie zijn te verrekenen in de eenheidsprijzen van de respectievelijke posten waarvoor het gebruik noodzakelijk is. Huur en gebruik van alle valbeveiligingen is te verrekenen in de eenheidsprijzen van de respectievelijke posten waarvoor het gebruik noodzakelijk is BESTAANDE WEGVERHARDING PM Algemeen De bestrating en wegverharding zowel op de openbare weg als op de bouwplaats zelf worden in goede staat onderhouden. Op deze wegen mogen geen materialen of afval gelegd worden en het verkeer mag niet belemmerd worden. Indien de aannemer met zwaar verkeer op de werf wenst te komen, dient hij de nodige voorzorgsmaatregelen te treffen om de wegverharding niet (nog meer) te beschadigen VERVOER VAN PUIN EN GRUIS PM Algemeen Tijdens de uitvoering van de werken zal de aannemer er voor zorg dragen dat alle puin en vuilnis regelmatig van de werken verwijderd worden, zowel hetgeen dat van zijn werken voorkomt, als hetgeen dat van zijn eventuele onderaannemers afkomstig is. Verder dienen : al de aan de aannemer ter beschikking gestelde lokalen degelijk gekuist; de bestrating, de toegangswegen, e.d. in hun oorspronkelijke staat hersteld; het terrein rond het gebouw en op de werf degelijk gekuist.

9 p. 9 / 57 Meetcode Kosten te verdelen over het geheel van de posten waarop ze betrekking hebben en dit in evenredigheid met de belangrijkheid van de verschillende posten Toepassing Behalve andersluidende bepalingen dienen alle inrichtingswerken beschreven onder hoofdstuk te worden verrekend in de eenheidsprijzen van de aanneming WERKEN IN REGIE VH (uur) Algemeen Werken in regie worden enkel toegelaten na verantwoording door de aannemer en na goedkeuring door het bestuur. De lager genoemde werken worden uitgevoerd in regie of door het ter beschikking stellen van personeel door de aannemer. De aannemer zal de leiding houden over zijn personeel en hen begeleiden bij de uitvoering van de werken. De wijze van werken en de volgorde waarop deze dienen uitgevoerd zullen gebeuren in overleg tussen de aannemer en de leidende ambtenaar. In dit verband is het de aannemer toegelaten voorstellen in te dienen welke een verbetering in vorm en uitvoering zou vertegenwoordigen. De werken dienen uitgevoerd volgens de regels van het vak door bekwame vaklui, met de aard en de omvang van het werk bekend. Dit kan in verschillende stielen: dakwerken, bouwwerken, schrijnwerken of sanitaire werken. Het ter beschikking stellen van het personeel zal geschieden op bevel van het bestuur met dien verstande dat de aangevraagde werklieden ter beschikking van het bestuur worden gesteld binnen de 24 uren na de aanvraag, zelfs na telefonische opdracht. Het bestuur mag indien noodzakelijk voor elk vak het maximum aantal werklieden vragen vereist voor de normale voortzetting van het werk maar is niet verplicht dit maximum ineens tewerk te stellen. Eénmaal tewerkgesteld mag de aannemer de arbeider niet vervangen of terugtrekken, tenzij na toelating of op bevel van het werkbestuur. Wanneer door het werkbestuur een arbeider of arbeidersgroep wordt teruggezonden, zal de aannemer hiervan 24 uren op voorhand verwittigd worden. De tewerkstelling geschiedt voor minimum één volledige werkdag. Ingeval één of meer van de tewerkgestelde werklieden door ziekte of betaald verlof of om welke reden afwezig is, moet de aannemer onmiddellijk de nodige bewijsstukken tot staving van de reden van afwezigheid voorleggen en onmiddellijk voor een plaatsvervanger zorgen. Alleen de prestaties op het werk of in de werkhuizen komen in aanmerking voor vergoeding. Alle sociale lasten, verzekeringen, enz... (verrichtingen en betalingen van RMZ), zijn ten laste van de aannemer en dienen door hem rechtstreeks geregeld. Indien wordt verondersteld dat de ter beschikking gestelde werklieden niet over voldoende stielkennis beschikken of blijken geven van werkonwilligheid, zullen zij onmiddellijk zonder vooropzeg weggezonden worden, zonder dat de mogelijke dagprestatie aanleiding geeft tot vergoeding. De ter vervanging gezonden werklieden zullen slechts vergoed worden vanaf het uur dat zij op de werf aankomen. Meetcode Meetcode: prijs per werkman per uur, inbegrepen het meebrengen van het nodige gereedschap. het voorzien van de eventueel nodige ladders, schragen, stellingen en/of toestellen. In de eenheidsprijs van de werkuren worden de onkosten van het gebruik van de gereedschappen, de slijtage, de verplaatsingskosten en afschrijvingen verrekend. Enkel gepresteerde uren op de werf komen in aanmerking WERKEN IN REGIE MATERIALEN VS Materialen: In principe worden alle benodigde materialen geleverd door de aannemer. Deze materialen worden ter plaatse verwerkt en zijn volgens de technische beschrijving en richtlijnen opgegeven door het werkbestuur. Voor de afrekening van deze materialen wordt een som opgenomen. De afrekening zal gebeuren op voorlegging van de aankoopfacturen van de aannemer. De opname zal steeds gebeuren in overleg met het bestuur. De aannemer zal steeds vooraf de aard en hoedanigheid van de nieuw aan te kopen materialen bespreken met de leidende ambtenaar. Indien nodig kan het bestuur een technische fiche vragen van de voorgestelde producten. Het is de aannemer toegelaten voorstellen in te dienen welke verbetering in vorm en uitvoering zou vertegenwoordigen. Meetcode Meetcode: Netto aankoopsommen van voorgelegde facturen te verhogen met opgeven toeslag % voor onkosten en winsten van het bedrijf. percentage op te geven door de inschrijver In de inventaris bij het raamovereenkomst is voor de voorbehouden som voor materialen een fictief bedrag opgenomen, waarop dit toeslag % wordt berekend. De daadwerkelijke voorbehouden som wordt per deelopdracht berekend. De aankopen zullen door de aannemer bewezen worden aan de hand van facturen.

10 p. 10 / AFBRAAKWERKEN afbraak dakelementen algemeen De werken omvatten: het aanbrengen van de nodige beschermingen, met windvaste zeilen en dergelijke, tegen hemelwater; het treffen van de eventueel nodige veiligheidsmaatregelen aan de straatzijde volgens de geldende reglementeringen van de gemeente. Eventuele kosten hiervoor zijn ten laste van de aannemer; de eigenlijke afbraak van de dakelementen; het herstellen van de losgekomen en afbrokkelende te behouden constructiedelen met gelijkwaardige materialen volgens de instructies gegeven door het Bestuur; het verwijderen van alle afvalmaterialen en puin naar erkende stortplaatsen of recyclagecentra. Indien de afbraakwerken een invloed kunnen hebben op de aanpalende gebouwen en de openbare weg maakt de aannemer voor de start van de afbraakwerken een plaatsbeschrijving op. De aannemer zorgt dat de niet te slopen gebouwelementen afdoende beschermd en niet beschadigd worden. Waar dragende delen weggebroken worden, zorgt de aannemer dat de stabiliteit van de zone waarin de werken plaatsvinden niet in gevaar komen afbraak dakelementen hellend dak afbraak dakelementen hellend dak/volledige dakopbouw VH m2 De volledige dakopbouw (dakbedekking, timmerwerk, eventuele isolatie, panlatten, tengellatten, onderdak, dampscherm, daklichtopeningen, dakdoorvoeren, buitendakse schouwen, binnenafwerking, bliksemafleiding, dakgoten, ) wordt afgebroken zodanig dat de dakstructuur overblijft. Het betreft enkel de niet-asbesthoudende materialen. meeteenheid: per m2 meetcode: netto af te breken dakoppervlakte afbraak dakelementen hellend dak/dakbedekking VH m2 De dakbedekking van de aangeduide dakvlakken worden weggenomen, incl. de pan- en tengellatten, de aansluitingen en de niet-asbesthoudende onderdaken. meeteenheid: per m2 meetcode: netto af te breken dakoppervlakte. Openingen groter dan 1 m2 worden afgetrokken, doorbrekingen worden niet afgetrokken afbraak dakelementen hellend dak/dakbedekking meerprijs indien voor herbruik VH m2 De dakpannen of niet-asbesthoudende leien van de aangeduide dakvlakken worden omzichtig weggenomen volgens post Deze post dient als meerprijs om de pannen omzichtig te verwijderen, te stockeren bij de aannemer en nadien terug plaatsen.

11 meeteenheid: per m2 meetcode: netto af te breken dakoppervlakte. Openingen groter dan 1 m2 worden afgetrokken, doorbrekingen worden niet afgetrokken. p. 11 / afbraak dakelementen hellend dak/dakisolatie VH (m²) De dakisolatie van de aangeduide dakvlakken wordt weggenomen, incl. het eventueel aanwezige dampscherm. meeteenheid: per m2 meetcode: netto af te breken dakisolatieoppervlakte. Openingen in het isolatievlak groter dan 1 m2 worden afgetrokken, doorbrekingen worden niet afgetrokken afbraak dakelementen hellend dak/daklichtelementen VH (st) De daklichtelementen van de aangeduide dakvlakken wordt weggenomen, incl. de aansluitingen op de dakbedekking en de binnenafwerking. meeteenheid: per stuk afbraak dakelementen hellend dak/dakdoorvoeren en schouwen VH (st) De aangeduide dakdoorvoeren en/of buitendakse schouwen worden afgebroken, incl. de aansluitingen op de dakbedekking. meeteenheid: per stuk afbraak dakelementen hellend dak/metselwerk VH (m³) Het aangeduide metselwerk wordt afgebroken, incl. de aansluitingen op de dakbedekking. meeteenheid: m³ (kubieke meter) afbraak dak- en gevelelementen elementen die asbest bevatten VH (kg) Elementen die asbest bevatten worden verwijderd volgens de eenvoudige handeling volgens posten Deze post voorziet de stortkosten van de asbest-elementen naar een erkende stortplaats. De weegbon wordt voorgelegd met de hoeveelheid kilo s die zijn afgevoerd. meeteenheid: per kg

12 p. 12 / Uitbreken van houten elementen VH (m³) Afbreken van houten elementen, ongeacht hun volumetrische afmetingen, hun plaats en hoogte in het gebouw (zowel binnen als buiten), hun verankeringswijze, de bereikbaarheid, enz... Balken, kepers, planken, sierlijsten, welke niet meer in goede staat zijn, worden uitgebroken op aangeven van het bestuur. Alleen hout dat voldoende draagkracht heeft en zijn functie kan vervullen blijft behouden. Wanneer hierover twijfel bestaat wordt het bestuur altijd expliciet erbij gevraagd, zodat de juiste instructies gegeven kunnen worden. Inbegrepen het vervoer van het puin buiten het stadsdomein. Meetcode Meeteenheid: m³ (kubieke meter) houtfractie (NIET stortfractie!) Meetcode: totaal uit te voeren hoeveelheid alles inbegrepen, ook afvoer Niet-meegaand mortelvoegwerk Uitkrabben van voegen VH (m) De werken omvatten het uitkrabben van voegen van zichtmetselwerk (muren, schoorstenen e.d.) in slechte staat incl. de kitvoegen. Alle loszittende, beschadigde, afgebarsten en verweerde voegwerk, aan te duiden door de leidende ambtenaar, wordt verwijderd en/of uitgekapt tot op een diepte van 2 cm. Toepassing Mortelvoegen van opgaand metselwerk, schouwen, e.d. Meetcode Meeteenheid: m (meter) Meetcode: totaal uit te krabben voeglengte, zowel horizontaal als verticaal. Alle bijbehorende werken en leveringen en het afvoeren buiten het stadseigendom van het stof en puin zijn begrepen in de eenheidsprijs.

13 p. 13 / DAKOPBOUW HELLEND DAK dakopbouw hellend dak - algemeen Structuurelementen uit hout Algemeen Alle hout en producten van hout moeten voorzien zijn van een FSC -label (FSC = Forest Stewardship Council) of een gelijkwaardig label dat aantoont dat het hout afkomstig is van bossen waarvan het duurzaam beheer door een onafhankelijke instelling volgens internationaal erkende criteria werd gecertificeerd, tenzij de aanbieder kan aantonen dat de technische bepalingen van het bestek het leveren van dergelijk hout op dit moment onmogelijk is. Onderhavig hoofdstuk beperkt zich tot de opgave van enkele algemene referentienormen. Bij toepassing dient de uitvoerder van dergelijke systemen steeds te beschikken over een geldige ATG-technische goedkeuring uitgegeven door de BUtgb. Voor meer informatie m.b.t. aan te wenden houtsoorten en constructieprocédés raadpleeg ook de documentatiebladen en website van het Interfederaal Houtvoorlichtingscentrum. De post "structuurelementen hout" omvat alle werken en leveringen, voor de realisatie van houtbouwstructuren en spantskeletsystemen, met inbegrip van alle elementen en hun onderlinge verbindingen, de aansluiting met de ruwbouw, de nodige verankeringen, hulpstukken,... Toepassing Hout: zowel balken, kepers, planken, panlatten, in alle mogelijke formaten kunnen met de posten hieronder vervangen worden naargelang noodzaak en toepassing. In hoofdzaak bestaand houtwerk dat moet vernieuwd worden en verhoging van dakranden bij het plaatsen van bijkomende isolatie Constructiehout uit gedrenkt hout VH (m³) Het hout beantwoordt aan de voorschriften van STS 31 Timmerwerk, deel II : index 04.0 Algemeen index 04.1 Timmerhout. Alle timmerhout zal gevierkant en met scherpe randen op de bouwplaats worden afgeleverd. Het vochtgehalte van het hout dient begrepen te zijn tussen 15 en 25%. Verduurzaming van het hout Het timmerhout ondergaat vóór verwerking een beschermingsbehandeling A tegen schimmels en insecten, in een industrieel station, volgens STS 31, deel II, index Voor het hout dat een filmogene afwerking ontvangt, wordt de beschermingsbehandeling tegen schimmels uitgevoerd met een product dat verenigbaar is met de voorziene afwerking. Elke in een industrieel station behandelde partij hout gaat vergezeld van een behandelingsgetuigschrift, opgesteld onder de verantwoordelijkheid van het station. Het getuigschrift is bij het borderel van het hout gevoegd. Indien het behandelde hout dient bewerkt te worden in de fabriek of moet verzaagd worden op de bouwplaats, worden de ingesneden oppervlakken behandeld door bestrijking of onderdompeling, uitgezonderd bij vrijstelling in de goedkeuring bepaald. Deze behandeling geschiedt met een product dat in de goedkeuring is vermeld. Het timmerwerk is aan de ruwbouw verankerd, zodat er geen verschuivingen kunnen optreden onder de inwerking van statische belasting en van de winddruk. Het timmerwerk dient voorts zodanig te worden ingericht dat de vochtschommelingen van het hout tot geen stoornis kunnen leiden, in het bijzonder bij de verbindingen. Meetcode Meeteenheid: m³ (kubieke meter) Meetcode: totaal uit te voeren hoeveelheid alles inbegrepen, ook bevestigingsmaterialen Timmerwerk uit RNG hout VH (m³) Algemeen Voor hout voor het afwerken van muurplaten, kroonlijsten, planken, afwerking, enz. Het hout beantwoordt aan de voorschriften van STS 31 Timmerwerk, deel II : index 04.0 Algemeen index 04.1 Timmerhout. Het hout voldoet aan het FSC label met een duurzaamheidsklasse 1 of 2.

14 p. 14 / 57 Het te gebruiken hout is inlands naaldhout en ter keuze van de aannemer uit een van de volgende soorten : nr. 101, nr. 104, nr. 105, nr. 106, nr. 107, nr. 108 van NBN 199 en is van kwaliteit A of B volgens NBN 544. De secties van de kepers worden gekozen volgens NBN 219. Zie ook Art Gebruik van FSC gelabeld hout en houtproducten. Het samenvoegen van het gebinte gebeurt volgens de voorschriften van STS 31, deel III, index 21 Samenvoeging : - Algemeen; - Traditionele samenvoeging hout op hout; - Samenvoeging met bouten; - Spijkerverbinding; - en de tabellen in bijlage van STS 31. Het hout dat nabij de rookkanalen wordt aangebracht dient ten minste 20 cm van de binnenzijde en ten minste op 10 cm van de buitenzijde van deze kanalen te worden gehouden. De muurplaten worden van het metselwerk of van het beton gescheiden door een strook asfaltvilt B350. Zij worden ten minste elke 1,50 m aan de balken bevestigd met bandstaal van 40 x 2 mm doorsnede, dat met spijkers met platte kop aan de balken en muurplaten wordt aangebracht. Bij betonvloeren worden zij aan de muren of aan de betonnen ringbalk vastgemaakt met bandstaal van 40 x 2 mm, dat aan de muurplaat wordt bevestigd met spijkers met platte kop, die in het beton of in een metselvoeg worden verzonken. De steunen voor kroonlijsten zijn maximum 50 cm, hart op hart, van elkaar verwijderd en zijn in de ruwbouw en eventueel in de muurplaat verankerd. De steunen hebben een sectie zoals beschreven in het prijzenborderel en hun lengte is gelijk aan de uitsprong van de kroonlijst + de totale dikte van de muur. Toepassing Volgens aanduiding door het bestuur. Meetcode Meeteenheid: m³ (kubieke meter) Meetcode: totaal uit te voeren hoeveelheid (ruwe houtmaat) alles inbegrepen, ook bevestigingsmaterialen Watervast verlijmde multiplexplaten in Meranti VH (m²) Leveren en plaatsen, voor uittimmeren van verschillende constructies (bakgoten, enz ), van watervast verlijmde multiplexplaten uit Meranti, verzaging inbegrepen. WBP multiplexplaten, bestaande uit een kern van watervast verlijmde multiplex op basis van Meranti hardhout. De platen zijn geschikt voor buitengebruik overeenkomstig NBN EN Multiplex - Voorschriften - Deel 3 : Eisen voor multiplex voor buitentoepassingen (1997). De plaat is opgebouwd, volgens de dikte, uit meerdere lagen Meranti hardhout. De verlijming behoort tot klasse 3 (volgens EN 314-2). Platen in waterbestendig multiplex, op de twee vlakken geschuurd, en waarvan alle vouwen uit dezelfde harde tropische houtsoort bestaan. De platen voldoen aan de voorschriften van STS 31-32, deel II, index Verwerking De platen worden aan het geraamte bevestigd door middel van roestvrije schroeven. Uit te voeren dikte: volgens de artikels van het prijzenborderel. De eenheidsprijs omvat de levering en het plaatsen, met alle toebehoren voor het bevestigen. Bij het opmeten wordt het houtafval niet gerekend. Meetcode Meeteenheid: m² (vierkante meter) Meetcode: netto te plaatsen oppervlakte. Het leveren en plaatsen van alle bevestigingsmaterialen en toebehoren, en het uitvoeren van alle bijbehorende werken is begrepen in de eenheidsprijs A B Dikte platen 18mm VH (m²) Dikte platen 22mm VH (m²)

15 p. 15 / onderdak - algemeen Levering en plaatsing van een regendicht en winddicht onderdak aan de buitenzijde van de thermische isolatielaag van de hellende dakopbouw, met inbegrip van alle bevestigings- en afdichtingsmiddelen, alsook de bijhorende tengellatten. De panlatten worden bij de eenheidsprijs van de pannen gerekend. Materialen De onderdakmaterialen zijn waterkerend maar dampdoorlatend en beantwoorden aan de bepalingen van TV De bijhorende tengellatten zijn van timmerhout, 3de kwaliteit volgens NBN 272 en beantwoorden aan STS De latten hebben een preventieve behandeling ondergaan, beschermingsprocédé A3 volgens NBN EN 335. Naargelang het materiaaltype gebeurt de uitvoering volgens de bepalingen van TV en de richtlijnen van de fabrikant. De dakbedekkingswerken moeten zo snel mogelijk na het plaatsen van het onderdak uitgevoerd worden, in overeenstemming met de UV-bestendigheid ervan. Gedurende de uitvoering worden de nodige voorzieningen getroffen om het hemelwater af te voeren buiten de ruwbouwconstructie. De aansluiting van het onderdak ter hoogte van dakdoorbrekingen (schoorstenen, ventilatieelementen, dakvlakramen) moeten het water afleiden d.m.v. aangepaste opstanden, aansluitmanchetten en/of gootstukken en worden waterdicht afgewerkt. Om windeffecten rond de dakvoet te beperken is deze best open. De opening wordt voorzien van een muis- en vogelschroot. De aannemer neemt de nodige voorzorgen tegen beschadiging van het onderdak. Keuring Het onderdak biedt de onderliggende dakisolatie een volledige bescherming tegen stof, insijpelend water, regen of stuifsneeuw die door de druk van de wind onder de pannen wordt geblazen. De uitvoering garandeert een efficiënte afvoer van alle onder de dakbedekking indringend vocht, dat via het onderdak aan de dakvoet moet kunnen afwateren naar de voorziene goten onderdak - soepele membranen VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto dakoppervlakte gemeten vanaf de onderzijde, zonder rekening te houden met overlappingen. Openingen kleiner dan 1m2 worden niet afgetrokken. De tengellatten zijn in de eenheidsprijs begrepen. Dampdoorlatende, regendichte buitenfolies beantwoordend aan NBN EN Flexibele banen voor waterafdichtingen - Definities en eigenschappen van onderlagen - Deel 1: Onderlagen voor schubvormig gelegde dakbedekkingen. De folies zijn specifiek bestemd voor toepassing in dakconstructies en bestaan uit een meerlagige folie of spinvezelvlies van kunststofvezels (polypropyleen, polyethyleen, polyolefine, met polyurethaan omhulde polyesterfilm). Waterdichtheid na veroudering volgens NBN EN 1928: minstens klasse W1 Temperatuurbestendigheid: -30 C tot + 75 C of beter Equivalente luchtlaagdikte sd (volgens NBN EN 1931 of NBN EN ISO 12572): maximum 0,05 m (± 0,01 m) Mechanische eigenschappen (met minimale gecombineerde klassen PS, QR of QS) Treksterkte volgens NBN EN : minimum 400 N/50mm) Rek bij breuk volgens EN : minimum klasse S ( > 15%) Nagelscheursterkte volgens NBN EN : minimum 400 N

16 De onderdakfolie is voorzien van een rasterwapening. p. 16 / 57 De onderdakfolies worden uitgevoerd volgens de richtlijnen van de fabrikant en de respectievelijke aanbevelingen van het WTCB (TV ). De folies worden in de lengterichting van de nok uitgerold, te beginnen aan de goot. Zij worden vlak maar niet te strak opgespannen en vastgeklemd met behulp van de tengellatten. Ter hoogte van de goot mag de folie geen tegenhelling vertonen zodat stagnatie van water wordt voorkomen. Er wordt voorzien in voldoende overlapping. Verticale overlappingen gebeuren enkel ter hoogte van de kepers en worden bedekt door een tengellat. In de hellingsrichting overlappen de horizontale naden elkaar volgens de dakhelling volgens TV 240 tabel 4. Ter hoogte van dakvlakramen, schoorstenen, dakdoorvoeren en/of onderbrekingen snijdt en vouwt men de folie zodanig dat een opstaande rand ontstaat, ofwel worden aangepaste aansluit- en gootstukken gebruikt. De folies worden doorlopend over de nok heen geplaatst. Alle naden worden afgeplakt met een zelfklevende en waterbestendige dichtingsband zoals geleverd of aanbevolen door de fabrikant van de folie onderdak - platen/houtvezelplaten VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto dakoppervlakte gemeten vanaf de onderzijde, zonder rekening te houden met overlappingen. Openingen kleiner dan 1m2 worden niet afgetrokken. De tengellatten zijn in de eenheidsprijs begrepen. Lichtisolerende stijve onderdakplaten samengesteld uit houtvezels vermengd met een bitumenemulsie (15%) of met latex, parafine of polyurethaanlijm (5-7%). Zij beantwoorden aan NBN EN Stijve onderlagen voor schubvormig gelegde dakbedekkingen - Definities en eigenschappen. De platen zijn dampdoorlatend en capillair. Ze hebben een FSC- of PEFC-label en de leverancier is FSC of PEFC CoC gecertificeerd. Densiteit: ± 270 kg/m3 Equivalente luchtlaagdikte sd volgens NBN EN 1931 of NBN EN ISO 12572: ca 0,10-0,20 m Gedeclareerde warmtegeleidingscoëfficiënt d: maximaal 0,050 W/mK Dikte: 22 mm Afmetingen: volgens fabrikant Randafwerking: tand & groef Overlangse plaatsing overeenkomstig de uitvoeringsvoorschriften van de fabrikant. Platen worden steeds in verband geplaatst. De plaatsing begint links onderaan, waarbij het perfect recht en horizontaal plaatsen van de eerste rij absoluut noodzakelijk is. De juiste plaatsing is met de lange zijde van de langse tand en groef aan de bovenzijde en de platte zijde van de kopse tand -en groefverbinding eveneens aan de bovenkant. Op deze manier mondt de kopse verbinding onderaan uit boven de langse verbinding. Aanvullende uitvoeringsvoorschriften (te schrappen door ontwerper indien niet van toepassing) Bij hellingen onder 15, hetzij voor een perfect winddichte plaatsing worden zij afgedekt met een onderdakfolie volgens artikel

17 p. 17 / tengel- & panlatten algemeen PM aard van de overeenkomst: Pro Memorie (PM) Respectievelijk inbegrepen in de prijs van de dakbedekking. Materialen De tengel- en panlatten zijn van timmerhout volgens STS 04.1, 3 kwaliteit volgens NBN 272. Houtsoort: FSC gecertificeerd naaldhout Houtverduurzaming: procédé A2.1 volgens NBN EN 351 (met behandelingscertificaat) Secties: aangepast aan de voorziene dakpan of lei, de afstand tussen de kepers en de dakhelling tengellatten: minimum 18x32 mm panlatten: conform tabel 5 van TV 240 en minimum 26x32 mm. Nagels: verzinkt Plaatsing van de tengel- en panlatten volgens en van TV 240 en de richtlijnen van de fabrikant van de pannen. Het voorziene onderdak wordt ingeklemd tussen de tengellatten en de dakconstructie. De tengellatten hogen de panlatten zodanig op dat de pannen of leien nergens rechtstreeks het onderdak kunnen raken. De panlatten worden op iedere kruising stevig vernageld. Zij worden met gelijke tussenafstanden, waterpas en evenwijdig aangebracht. De onderste panlat moet in die mate worden verhoogd dat de onderste rij pannen of leien die erop rust niet neerwaarts kan knikken. De tengel en panlaten worden bevestigd met nagels die minimaal 27 mm in de drager dringen Opvoegen met cementmortel VH (m) Algemeen De voegwerken dienen te beantwoorden aan de TV 208 van het WTCB. De aannemer zal onder zijn verantwoordelijkheid vooraf de voegmortel onderzoeken op de verenigbaarheid van de mortels en de stenen zodat uitbloeiingen vermeden worden. De drukweerstand van de voegspecie is kleiner dan of gelijk aan deze van metselmortel. Er mogen geen kleurverschillen in het voegwerk merkbaar zijn. Verwerking Het uitzicht, de vorm en de kleur van de voegen wordt bepaald door de ontwerper. De uitzettingsvoegen worden open gelaten en zullen naderhand gedicht worden met elastische voeg welke hierin niet begrepen is. De werken omvatten het opvullen van voegen in metselwerk met cementmortel, bij herstellingswerken aan opgaand metselwerk, schouwen e.d., waarbij de op te vullen voegen over de muuroppervlakken zijn verdeeld en geen aan elkaar sluitend geheel vormen. De uitvoering gebeurt volgens de bepalingen van hoofdstuk 4 van TV 208. Het voegtype is platvol gladgestreken. De kleur van de voeg zal zo worden gekozen dat het zichtmetselwerk een homogeen uitzicht behoudt. Toepassing Mortelvoegen van opgaand metselwerk, schouwen, e.d. Meetcode Meeteenheid: m (meter) Meetcode: totaal uit te voeren voeglengte, zowel horizontaal als verticaal. Alle bijbehorende werken zijn begrepen in de eenheidsprijs.

18 p. 18 / THERMISCHE ISOLATIE HELLEND DAK thermische isolatie hellend dak - algemeen Deze post omvat: de levering en verwerking van de isolatiematerialen, en indien voorzien de binnenfolie. de levering en plaatsing van de eventuele aangepaste bevestigingstoebehoren. de eventuele voorlopige beschermingsmaatregelen. Materialen De isolatiematerialen zijn rotbestendig, niet onderhevig aan krimp en hebben een geringe wateropname. Ze mogen geen voedingsbodem vormen of doen ontstaan voor ongedierte, bacteriën of schimmels en tasten de andere bouwelementen niet aan. Beschadigde plaatdelen mogen niet verwerkt worden. Enkel producten waarvan de hierna vermelde λ-waarde kan aangetoond worden met de gedeclareerde λd-waarde vermeld in de CE-marking, ATG-H of ETA, of met de rekenwaarde λui vermeld in EPB-productgegevensdatabank (EPBD) worden aanvaard. De λ-waarde moet geldig zijn voor de toegepaste plaat- of laagdikte(s). Vooraleer de dakisolatie aan te brengen, gaat de aannemer na of de draagconstructie in overeenstemming is met de plannen en voorschriften, opdat een onberispelijke uitvoering van de werken kan verzekerd worden. Zoniet stelt hij de architect daarvan tijdig in kennis, zodat deze de noodzakelijke maatregelen kan treffen. De isolatiematerialen worden aangebracht volgens de voorschriften van de fabrikant. Bij renovatiewerken worden de contactvlakken indien nodig voorafgaandelijk gezuiverd. Alle naden moeten goed aansluiten en blijvend dicht zijn. Waar nodig wordt de isolatie opgetrokken tegen verticale opstanden, balken, enz. De aannemer zal er over waken dat de isolatie een ononderbroken geheel vormt. De dakisolatie moet volgens de detailleringen en/of aanwijzingen van de ontwerper naadloos aansluiten op de spouwmuur- of gevelisolatie. Keuring Eventuele binnenafwerkingen (gipskartonplaten,...) mogen slechts worden aangebracht na goedkeuring door de architect van de isolatie en de binnenfolie isolatieplaten tussen dakstructuur algemeen isolatieplaten tussen dakstructuur - rotswol Halfstijve platen uit minerale vezels (rotswol), beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN Producten voor thermische isolatie van gebouwen - Fabrieksmatig vervaardigde producten van minerale wol (MW) - Specificatie. De platen zijn geschikt om te isoleren tussen de dakstructuur en beschikken over een ATG-H productgoedkeuring of gelijkwaardig. Isolatiedikte: volgens subartikel Afwerking: onbekleed (rotswol) Warmtegeleidingscoëfficiënt (λ-waarde): maximum 0,036 W/mK Reactie bij brand (NBN EN ): minimum klasse A1

19 p. 19 / A Rotswol - Legprijs VH m2 De platen worden licht inklemmend geplaatst tussen de kepers / spanten / gordingen, zij sluiten mooi op elkaar en het schrijnwerk aan. Alle kieren en/of openstaande voegen tussen de houten roostering en aansluitende wanden dienen zorgvuldig opgevuld te worden met losse rotswol en/of zorgvuldig opgespoten met isolatieschuim. De platen worden in twee geschrankte lagen aangebracht. meeteenheid: m2 meetcode: netto uit te voeren oppervlakte, inclusief aanwerking koepelopstanden. Uitsparingen kleiner dan 1 m2 worden niet afgetrokken. Voor materiaalkost zie volgende post B Rotswol - prijs VH m3 meeteenheid: m3 meetcode: volume isolatie (dikte van de plaat x te plaatsen oppervlakte) isolatieplaten op dakstructuur (sarking) algemeen A plaatsing isolatieplaten op dakstructuur (sarking) VH m2 De voorschriften van de fabrikant moeten strikt gevolgd worden, zelfs al zouden deze afwijken van onderstaande beschrijving. De isolatieplaten worden nauw aansluitend en zonder onderbreking op de dakstructuur geplaatst. Alle kieren en/of openstaande voegen met aansluitende bouwelementen worden zorgvuldig opgeschuimd. Na plaatsing van de eventuele onderdakfolie worden de tengellatten met aangepaste regelschroeven doorheen de isolatieplaten op de onderliggende structuur bevestigd. Om de luchtdichtheid van het dakvlak te verbeteren wordt voor het plaatsen van de dakisolatie een folie op de draagstructuur geplaatst volgens post meeteenheid: m2 meetcode: netto oppervlakte van het te isoleren dakvlak. Eventuele opstanden tegen wanden en balken worden niet in rekening gebracht, het snijverlies evenmin. Het staat de aannemer hiertoe vrij de meest gunstige afmetingen te gebruiken, in zover overal een goede aansluiting gewaarborgd blijft B isolatieplaten op dakstructuur (sarking) PIR VH m3 Stijve isolatieplaten gevormd van polyisocyanuraatschuim (PIR) beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN Producten voor thermische isolatie van gebouwen Het blaasmiddel gebruikt bij de productie bevat geen HFK s. De platen zijn geschikt als dakisolatie volgens de sarking-methode en beschikken over een ATG-H productgoedkeuring of gelijkwaardig. Isolatiedikte: per deelopdracht

20 Afwerking van de platen: alu folie Randafwerking: tand en groef Warmtegeleidingscoëfficiënt (λ-waarde): maximum 0,024 W/mK p. 20 / 57 De platen bezitten een technische goedkeuring ATG of gelijkwaardig voor toepassing als gedeeltelijke spouwvulling. Reactie bij brand (NBN EN ): minimum klasse D-s2-d0 meeteenheid: m3 meetcode: volume isolatie (dikte van de plaat x te plaatsen oppervlakte) binnenfolie - algemeen Folie (damprem/dampscherm) die aan de binnenzijde van de dakconstructie geplaatst wordt. De werken omvatten het leveren en plaatsen van de folie, met inbegrip van alle hulpmiddelen zoals wachtfolies, lijmkitten, kleefbanden, primers, dichtingsmanchetten, om de luchtdichtheid te verzekeren binnenfolie dampscherm VH m2 meeteenheid: m2 meetcode: netto oppervlakte van het te isoleren dakoppervlak. Het omplooien ter hoogte van balkranden en wanden, evenals de snijverliezen en overlappen worden niet in rekening gebracht. Alle hulpmiddelen zijn inbegrepen in de prijs. De bepalingen volgens WTCB TV 255 luchtdichtheid van gebouwen (2015) zijn van toepassing. De folie en eventuele toebehoren worden geplaatst volgens de uitvoeringsvoorschriften van de fabrikant. Bij uitvoering in de winter moet de folie (Sarking: voor of) na het plaatsen van de isolatie aangebracht worden om te vermijden dat het isolatiemateriaal te vochtig wordt. De relatieve vochtigheid mag niet boven de 75% liggen. De minimale verwerkingstemperaturen van de kleefbanden en lijmkitten moeten gerespecteerd worden. Er mag niet gelijmd worden op bevroren ondergronden. De folie wordt met de juiste zijde naar binnen geplaatst. Ze mag niet te strak gespannen worden en de aansluiting met aangrenzende bouwelementen moet met voldoende speling gebeuren om onderlinge bewegingen toe te laten. De banen worden mechanisch bevestigd met nieten en moeten elkaar voldoende overlappen (circa 10cm). Ze worden onmiddellijk luchtdicht aan elkaar verkleefd door middel van een kleefband of luchtdichtheidslijm. Eventuele scheuren worden terug afgekleefd. Aansluitingen met andere elementen van de luchtdichtheidsschil zoals wanden, opstanden, dakvlakramen, worden luchtdicht afgewerkt volgens de detailplannen en aanwijzingen van de architect. Alle ondergronden moeten voor verkleving droog, stof-, vet- en siliconenvrij zijn. Indien noodzakelijk worden in de constructiefase reeds wachtfolies (bijv. boven nokbalk en binnenmuren) voorzien om een correcte aansluiting van de verschillende luchtdichtheidselementen mogelijk te maken. De aansluiting tegen opgaand metselwerk wordt uitgevoerd door het verkleven van de folie met een luchtdichtheidslijm. Voor de aansluiting van noodzakelijke doorvoeren zoals aanvoer/uitblaas van ventilatielucht, rookgasafvoer (max. temperatuurklasse T80), elektriciteitsleidingen doorheen de folie wordt gebruik gemaakt van radiaal verkleefde stroken kleefband of dichtingsmanchetten Bij de doorvoer van een rookgasafvoer met een temperatuurklasse > T80 dient de folie uitgesneden te worden op de reglementaire afstand zoals bepaald in de norm NBN B Er wordt in dit geval gebruik gemaakt van een onbrandbaar paneel en brandwerende kit waarop de folie kan aansluiten

21 p. 21 / A binnenfolie dampscherm klasse 2 VH m2 Een sterk dampremmende polyethyleenfolie (PE). Alle hulpmiddelen zoals wachtfolies, lijmkitten, kleefbanden, primers, dichtingsmanchetten, moeten compatibel zijn met de gebruikte folie en de ondergrond van de aansluitende materialen. Alle naadoverlappingen worden afgeplakt Dikte: minimum 0,20 mm Binnenklimaatklasse II volgens het WTCB Gewicht : circa 200 g/m2 (± 10 %) Waterdampdoorlatendheid : maximum 0,7 g/m2 op 24u (bij 23 C en 85%RV) Brandwerende folie : klasse A1 volgens NBN S (klasse B1 volgens DIN 4102) B binnenfolie dampscherm klasse 3 VH m2 PE/EVA coating op een PP geotextieldoek, versterkt met een PP wapening. Alle hulpmiddelen zoals wachtfolies, lijmkitten, kleefbanden, primers, dichtingsmanchetten, moeten compatibel zijn met de gebruikte folie en de ondergrond van de aansluitende materialen. Brandklasse E volgens EN Treksterkte 300/300 N/5 cm volgens EN S d -Waarde > 30 m Binnenklimaatklasse III volgens het WTCB Temperatuurbestendigheid -40 C tot +80 C Gewicht ong. 130 g/m² Rolgewicht ong. 10 kg Rollengte 50m Rolbreedte 1.5m isolerende dakelementen - algemeen Levering en plaatsing van zelfdragende en isolerende geprefabriceerde elementen, geschikt voor het aanbrengen van respectievelijke dakbedekkingen met pannen, leien, golfplaten, zink. De werken omvatten: de voorbereiding van het legvlak; de levering en de plaatsing van de tweeschalige elementen, met inbegrip van alle aangepaste toebehoren, dakvoetprofielen, verankeringsprofielen, verbindingselementen, (eventuele) tengellatten, het maken en aansluiten van alle te voorziene dakdoorgangen (schouwen, dakvlakramen, ), het lucht- en waterdicht afwerken van de dwars- en langsvoegen van de panelen onderling en de aansluiting met andere gebouwdelen isolerende dakelementen tweeschalig VH m2 meeteenheid: m2 meetcode: netto uit te voeren oppervlakte.

22 De geprefabriceerde tweeschalige (sandwich)elementen zijn zelfdragend en zijn opgebouwd uit twee lijfplaten, eventuele langs- en tussenribben, waartussen een kern van isolerend materiaal wordt voorzien. De elementen beschikken over een technische goedkeuring ETA, ATG of gelijkwaardig. Indien er een blaasmiddel gebruikt wordt bij de productie van het isolatiemateriaal bevat dit geen HFK s. Elementen die beschadigd zijn, abnormale vervorming vertonen of aangetast zijn door vocht, worden vervangen. Isolatiedikte (=keperhoogte): min 15cm U-waarde dakelement: maximum 0,24 W/m2K Samenstelling: buitenplaat: multiplexplaat ; dikte: minimum 12 mm isolatiemateriaal: PIR ribben (indien aanwezig): Europees naaldhout, sorteerkwaliteit S6-S8 volgens STS 04 deel 2 binnenplaat: multiplexplaat ; dikte: minimum 12 mm binnenafwerking: voorgelakt, wit Een technische fiche en - indien van toepassing - de attesten ivm de brandweerstand worden op voorhand aan de architect bezorgd. p. 22 / 57 De uitvoeringsvoorschriften in de ETA/ATG en van de fabrikant moeten strikt gevolgd worden, zelfs al zouden deze afwijken van onderstaande beschrijving. De maximale berekende gordingafstanden (afhankelijk van de dakhelling, belasting, meerveld overspanning en de diktematen van de onderplaten en kern) moeten worden gerespecteerd. Dwarsnaden worden zoveel mogelijk vermeden. Eventuele dwarsnaden worden ondersteund en zo dicht mogelijk bij de nok aangebracht. Afdichting dmv polyurethaanschuim en afdichtingsband of bijkomende onderdakfolie. De afwerking van de langsvoegen moet zo snel mogelijk gebeuren na de plaatsing van de dakelementen. Alle openstaande voegen t.o.v. de opgaande muren worden zorgvuldig opgespoten met een polyurethaan-isolatieschuim (brandwerend waar vereist). Uitsparingen (schoorstenen, dakvlakramen, ) mogen in de elementen worden aangebracht, mits de ribben niet te onderbreken. Grote sparingen mogen enkel worden uitgevoerd in overleg met de fabrikant in daarvoor speciaal voorziene platen (of met raveel). De uitsparingen worden steeds met de nodige zorg en daartoe geschikt materiaal uitgesneden. Er wordt hierbij op toegezien dat de vrije afvoer van gebeurlijk indringend dakwater of stuifsneeuw rechtstreeks afgevoerd kan worden naar de dakgoot door een goede aansluiting van het (geïntegreerde) onderdak. Na montage van de dakelementen moet het dak zo spoedig mogelijk van een dakbedekking worden voorzien. In elk geval moeten de gepaste maatregelen worden genomen om de elementen te beschermen tegen neerslag, door het regendicht afwerken van naden en nok. Na montage van de dakelementen zullen de onder de dakelementen gelegen ruimtes voldoende worden geventileerd, wanneer er bouwactiviteiten plaatsvinden die een verhoogde vochtigheidsgraad van het binnenklimaat kunnen veroorzaken. De plaatvoegen worden, afhankelijk van de aard van de onderplaat, aan de binnenzijde afgewerkt met recht geaccentueerde voeg.

23 p. 23 / DAKBEDEKKING HELLEND DAK dakbedekking hellend dak - algemeen Alle leveringen en werken voor het realiseren van de voorziene dakbedekking tot een verzorgd, afgewerkt, regen- en winddicht geheel. De werken omvatten: het nazicht en voorbereiding van het draagvlak en de opmeting van de juiste afmetingen; de levering en plaatsing van de dakbedekkingselementen met inbegrip van het vereiste latwerk, speciale hulpstukken en bevestigingselementen; de levering en plaatsing van alle speciale vormstukken voor nokken, hoeken, killen, knikken, en te voorziene toebehoren zoals dakdoorgangselementen, ladderhaken, de aansluitingen op andere dakbedekkingsmaterialen, gevelopstanden, met inbegrip van de nodige slabben en loketten volgens artikel ; het regen- en winddicht aanwerken van de dakbedekking ter hoogte van gevelopstanden, dakvlakramen, rookkanalen, ventilatiekanalen, dakdoorvoeren, zonnepanelen, e.d.; de aansluiting en afwerking (of herstelling) op de dakbedekking van aangrenzende constructies; de voorziening van alle nodige beschermingsmaatregelen eigen aan het werk, de plaatsing en het wegnemen van eventuele stellingen en afdekzeilen ter voorlopige bescherming, De uitvoering van de dakbedekking gebeurt in nauwe coördinatie met de posten 'dakopbouw hellend dak' en thermische isolatie hellend dak'. De aannemer moet de werken tijdig uitvoeren. Gebeurlijke storm- en/of waterschade, voortvloeiend uit een laattijdige aanvang worden ten zijner laste gelegd. Vooraleer de dakbedekking aan te brengen, gaat de dakdekker na of de draagconstructie en dakvloer in overeenstemming zijn met de plannen en voorschriften zodat een onberispelijke uitvoering van de werken verzekerd kan worden. Zo niet stelt hij de architect daarvan tijdig in kennis, zodat die de noodzakelijke maatregelen kan treffen. Keuring De aannemer blijft gedurende een periode van 10 jaar, na de definitieve oplevering, aansprakelijk voor een volledige wind- en regendichtheid. Gedurende deze periode van 10 jaar vallen alle leveringen en eventuele herstellingswerken ten laste van de aannemer dakbedekking hellend dak - prestaties Algemeen De dakbedekking voldoet aan de randvoorwaarden van B-roof t1 volgens NBN EN pannen - algemeen Materialen PANNEN & SPECIALE PANNEN Alle dakpannen beschikken over een CE-markering en dragen het fabrieksmerk op de onderzijde. Te voorziene speciale pannen, zijn van eenzelfde kwaliteit, kleur, uitzicht en herkomst als de pannen van het dakvlak. De fabrikant levert een waarborg van 30 jaar op hun vorstvastheid, die zowel de gratis levering als de plaatsingskosten van te vervangen pannen moet dekken. De dakpannen moeten volgens de gebruiksgrafieken van de fabrikant geschikt zijn voor toepassing binnen de voorziene dakhelling.

24 p. 24 / 57 Dakpannen met gebreken zoals afschilferingen, scheluw, kleurverschillen binnen eenzelfde levering, uitbloeiïngen, kalkpitten, andere dan deze die met regen afgespoeld worden, of met beschadigingen na plaatsing,... worden niet aanvaard (volgens TV ). De dakpannen moeten voor het leggen uit verschillende pakken worden vermengd. PANLATTEN Volgens artikel De secties in functie van de dakhelling en afstand tussen de kepers beantwoorden minimaal aan TV 240 tabel 5. BEVESTIGINGSMIDDELEN Er wordt uitsluitend gebruik gemaakt van roestvaste mechanische bevestigingsmiddelen zoals voorgeschreven door de fabrikant van de pannen. Er moet rekening worden gehouden met het mogelijk ontstaan van galvanische koppels. Het metaal met de grootste positieve elektrochemische spanning, moet altijd het meest stroomafwaarts worden geplaatst. GEPREFABRICEERDE HULPSTUKKEN Dakdoorvoeren ten behoeve van de ventilatiemonden, standleidingen, met behulp van geprefabriceerde pannen en/of universele elementen voorzien van loodslab met geïntegreerde doorvoerpijpen uit kunststof (PE) en regeninslagvrije kap. Ze zijn voorzien van een aangepast verloopstuk en indekstuk dat aangepast is aan het type dakpannen en instelbaar volgens de dakhelling. Ze zijn zo gevormd dat condens tegen de binnenkant van de buis bovendaks afgevoerd wordt. Montage met de nodige accessoires volgens voorschriften van de fabrikant. aangepaste dakventielen overeenkomstig artikel ventilatiemonden - dakventielen Droge ondernokken (ondervorsten): in hoogwaardig UV-bestendig kunststof en/of roestbestendig metaal, afgestemd op het pantype en de pankleur. De opvatting is vogel-, en muiswerend, stuifsneeuw- en regendicht, en garandeert een wind- en stormvaste bevestiging. Ventilerende ondervorsten indien vereist door fabrikant van de pannen zijn samengesteld uit een verluchtingsvlies, zijdelings afgewerkt met rekbare (en zelfklevende) stroken uit aluminium of lood, die een goede en regendichte aansluiting moeten garanderen met het panprofiel. Vogelschroten: UV-bestendig kunststof of aluminium. De hoogte van de tanden dienen het panprofiel volledig af te dichten. Veiligheidshaken conform NBN EN 517 Geprefabriceerde hulpstukken voor daken Veiligheidshaken. Aantal te voorziene elementen in overeenstemming met TV ALGEMEEN De uitvoering moet beantwoorden aan de voorschriften van TV 240 Pannendaken, aangevuld met de uitvoeringsdetails volgens respectievelijk TV 175 voor pannen in gebakken aarde TV 186 voor tegelpannen PLAATSING PANLATTEN - UITLIJNING Overeenkomstig artikel en de bepalingen van TV BEVESTIGING PANNEN - WINDVASTHEID De vereisten voor zadeldaken m.b.t. windvastheid en hoeveelheid te bevestigen pannen zal worden nagegaan volgens de voorschriften van TV (tabel 7), rekening houdend met de ligging van het gebouw en dak-kenmerken: nokhoogte, dakhelling, gewicht pannen, onderdak. Voor speciale dakvormen zullen de vereisten worden afgetoetst aan Eurocode 1 NBN EN De bevestigingsmethode beantwoordt aan de voorschriften van de fabrikant en TV VENTILATIEVOORZIENINGEN De voorschriften van de fabrikant m.b.t. ventilatievoorzieningen moeten nageleefd worden. Alle toebehoren zoals ventilerende ondervorsten, vogelschroten, ventilatiepannen zijn inbegrepen in de eenheidsprijs van de dakbedekking. NOKAFWERKING - NOKPANNEN De nokpannen worden gemonteerd op droge ondernokken en mechanisch bevestigd op een noklat of plank, volgens detaildoorsnede en/of de richtlijnen van de fabrikant.

25 p. 25 / 57 REGENDICHTHEID - DAKDOORVOEREN - DAKDOORBREKINGEN Risico s op waterinfiltraties moeten worden uitgesloten d.m.v. een aangepaste detailering bij de aansluitingen met gevelopstanden of dakdoorbrekingen (schouwen, dakvlakramen, ). De aansluitingen worden zo opgevat dat gebeurlijk indringend water naar buiten of naar de goot wordt afgevoerd. De regels van goed vakmanschap volgens TV 175, TV 186, of TV 202 worden hierbij gerespecteerd pannen - gebakken aarde meeteenheid: per m2, in globaliteit, alle hulpstukken en aansluitingen inbegrepen. meetcode: netto dakoppervlakte. De te dekken oppervlakte moet worden gemeten in het vlak aan de onderzijde van de dakbedekking. Openingen van kleiner dan 1m2 worden niet afgetrokken. Dakpannen uit gebakken aarde beantwoordend aan TV en NBN EN 1304 Kleidakpannen - Begripsbepalingen en productvoorschriften. Een verklaring van overeenstemming met de CE-markering volgens voorbeeld in bijlage 3 van TV wordt ter goedkeuring voorgelegd. De voorschriften van de fabrikant, afgestemd op het pantype, worden nageleefd. Legverband: gewoon recht verband Aanvullende uitvoeringsvoorschriften (te schrappen door ontwerper indien niet van toepassing) De nokken of noordbomen worden uitgevoerd volgens 4.3 en 4.4 van TV 175. De wel van de halfronde nok is geplaatst met de overheersende wind mee. Bij de onderste vier rijen pannen in haken gelegd en de vijf pannenrijen op de randen van de dakvlakken worden genageld. De gevelpannen worden geplaatst volgens 4.21 van TV pannen - gebakken aarde/dakvlak VH m2 Fysische & mechanische karakteristieken volgens TV Waterdichtheidsniveau volgens NBN EN 1304: standaard niveau 1 Vorstbestendigheid volgens NBN EN 539-2: minimum niveau 3 (150 cycli) volgens methode E Kleur en uitzicht: uniform natuurrood Van de overige beschikbare kleuren wordt een catalogus toegevoegd met de bijhorende prijzen. Bevestigingsmiddelen: RVS-haken Van deze pannen wordt een technische fiche bijgevoegd bij meeteenheid: per m2 meetcode: netto dakoppervlakte. De te dekken oppervlakte moet worden gemeten in het vlak aan de onderzijde van de dakbedekking. Openingen kleiner dan 1m2 worden niet afgetrokken a. Vlakke pan normaal formaat Normaal formaat: 15 à 19 pannen per m² vlakke pan - meervoudige zijsluiting volgens TV Technische fiche indienen bij inschrijving VH m2

26 p. 26 / b. Vlakke pan groot formaat Groot formaat: pannen per m² vlakke pan - meervoudige zijsluiting volgens TV Technische fiche indienen bij inschrijving c. Geprofileerde pan normaal formaat Normaal formaat: 15 à 19 pannen per m² geprofileerde pan - meervoudige zijsluiting volgens TV Technische fiche indienen bij inschrijving d. Geprofileerde pan groot formaat Groot formaat: pannen per m² geprofileerde pan - meervoudige zijsluiting volgens TV Technische fiche indienen bij inschrijving VH m2 VH m2 VH m pannen - gebakken aarde/vormstukken VH m meeteenheid: m meetcode: lengte van de speciale vormstukken die de dakranden bedekken, beëindigingen, ontmoetingen en aansluitingen zoals nokken, hoeken, killen, knikken, Passtukken worden niet meegerekend leien - algemeen Materialen DRAAGVLAK - LATWERK De secties van het houten latwerk zijn aangepast aan het formaat van de leien, de afstand tussen de kepers en de dakhelling volgens TV en de richtlijnen van de fabrikant. BEVESTIGINGSMIDDELEN Er wordt uitsluitend gebruik gemaakt van roestvaste bevestigingsmiddelen zoals voorgeschreven door de fabrikant van de leien. Er moet rekening worden gehouden met het mogelijk ontstaan van galvanische koppels. Het metaal met de grootste positieve elektrochemische spanning, moet altijd het meest stroomafwaarts worden geplaatst. ALGEMEEN De uitvoering moet beantwoorden aan de voorschriften van TV 219 Dakbedekkingen met leien: Dakdetails, opbouw en uitvoering. VOORBEREIDING DRAAGVLAK Voor het plaatsen van de leien vergewist de dakdekker zich ervan dat de bovenzijde van de draagstructuur van de dakbekleding vlak is. Indien dit niet het geval is of andere gebreken de vlakheid van de dakschilden in het gedrang brengen, brengt hij de architect hiervan op de hoogte. PLAATSING LATWERK De leien worden bevestigd op een dubbele houten draagstructuur (tengellatten en panlatten) met latten volgens artikel De sectie van de panlatten is aangepast aan de vorm en de dikte van de leien, de afstand tussen de kepers en de dakhelling.

27 p. 27 / 57 DEKKINGSWIJZE - BEVESTIGING De vereiste latafstanden, keuze bevestigingsmiddelen en dekkingswijze, horizontale en verticale overlapping, moeten in overeenstemming zijn met de dakhelling, lengte van het dakvlak, gebouwhoogte, capillariteit en omgevingsinvloeden zoals blootstelling aan sterke regenwinden,. De voorschriften van de fabrikant, conform de randvoorwaarden inzake waarborgen en eventuele bijkomende maatregelen die hierover worden opgelegd, zijn strikt van toepassing. De leien hebben een overlap berekend volgens TV 219 of zoals bepaald volgens de voorschriften van de fabrikant. De overdekking op alle dakschilden is dezelfde. Leien kleiner dan een halve lei mogen niet verwerkt worden. De aanpalende leien in dezelfde rij moeten in breedte versmald worden. RANDAFWERKINGEN DAKDETAILS Nokaansluitingen volgens TV Nokken. Hoekkepers en kilgoten volgens TV Hoekkepers en 10 Kilgoten. Zijranden, bovenranden en dakdoorbrekingen volgens TV Zijranden, 5 Bovenranden en 11 Dakdoorbrekingen. Gootaansluitingen volgens TV Goten. Er moet nauwkeurig op worden toegezien dat de druiprand zich boven de goot bevindt en dat het voorziene onderdak het dooiwater of eventuele infiltratiewater in de goot kan afvoeren. De opening tussen onderdak en dakbedekking moet afgesloten worden met een dichtingskam ter voorkoming van nestvorming en het ophopen van droge bladeren in deze ruimte Plaatsen van leien TV 195, 219 en STS 34.6 zijn van toepassing. De voorschriften van de fabrikant worden nageleefd. Ze worden aangevuld met eventuele aanduidingen op dak- en detailplannen. De leien worden bevestigd op een houten latwerk volgens artikel Dekkingswijze: dubbele dekking (of Maasdekking) voor rechthoekige leien waarbij elke rij gedeeltelijk overdekt wordt door de twee bovenliggende rijen, zodat elke lei in drie delen verdeeld wordt: zichtbaar gedeelte (vrijvlak), enkel overdekt gedeelte (schijn vrijvlak) en dubbel overdekt gedeelte (overdekking). In de randzones moeten de leien supplementair met twee bijkomende nagels bevestigd te worden. Toepasbaar voor dakhellingen vanaf 25. Nokafwerking: d.m.v. een horizontale rij nokleien voorzien van een waterkerende loden slab of loodvervanger Opstanden (volgens TV ): met leien en ingevlochten loodvervanger (uitzonderlijk lood) (zie ook artikel en ) Noordboomafwerking: d.m.v. leien en ingevlochten lood Kielgootafwerking: open, max. 5cm leien vezelcement VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto dakoppervlakte. Alle openingen groter dan 0,5 m2 worden afgetrokken. Leien uit vezelcement, beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN 492 Leien en hulpstukken van vezelcement Productspecificatie en beproevingsmethoden. De zichtvlakken zijn voorzien van een kleurvaste en moswerende acrylaatcoating op waterbasis en de onderzijde van de leien wordt beschermd met een waterafstotende impregneerlaag. De leien beschikken over een CE-markering.

28 De fabrikant verleent een waarborg van 30 jaar op vorstbestendigheid, 15 jaar op kleurvastheid en 10 jaar tegen vorming van korstmossen. Fysische karakteristieken: Volumemassa: ca 1850 kg/m3 Nominale breukbuigspanning: 16 N/mm2 (evenwijdig met de vezels). 25 N/mm2 (loodrecht op de vezels). Buigmoment: 52 Nm/m Nominale waterabsorptie: 15%. Nominale volumemassa: kg/m³. (min kg/m³). Formaat: 60x30-32 cm (marge formaatopgave +/- 3 cm) Nominale dikte volgens NBN EN 492: minimum 4 mm Randafwerking: zonder afgesneden hoeken Oppervlaktestructuur: glad oppervlak Kleur: gecoat, kleur te kiezen uit standaardkleuren Bevestigingsmiddelen: rood koperen nagels, 2 per lei, diameter en lengte conform voorschriften fabrikant of met leihaken uit RVS, met minimale diameter van 2,5 à 3 mm en lengte aangepast aan de overlapping conform voorschriften fabrikant, naargelang de bestaande toestand en de keuze architect. De randen van de leien zijn recht De leien hebben het Benor-merk, een ATG, ETA of gelijkwaardig goedkeuringscertificaat. Technische fiche indienen bij inschrijving p. 28 / leien - vezelcement/vormstukken VH m Aangepaste passtukken voor de afwerking van nokken, dakvoeten, knikken, hoeken, dakzijkanten en aansluitingen op andere dakbedekkingsmaterialen hebben dezelfde dikte en mechanische eigenschappen als de voorgeschreven leien. Zijranden (volgens TV ): te voorzien van bebording of extra latwerk om een degelijke bevestiging van de randleien te verzekeren, af te werken d.m.v. een boordplank volgens artikel Nokafwerking: aangepaste hulpstukken in vezelcement (gemodelleerde nokstukken). Deze hulpstukken worden na volledige dekking van beide dakvlakken bevestigd d.m.v. twee koperen nagels en een koperen nokhaak op de te voorziene nokkeper. Ze worden tegen de overheersende windrichting in geplaatst met een minimale overlapping van 70 mm. meeteenheid: m meetcode: lengte van de speciale vormstukken die de dakranden bedekken, beëindigingen, ontmoetingen en aansluitingen zoals nokken, hoeken, killen, knikken, Passtukken worden niet meegerekend a leien - vezelcement/ bardeli-leiafwerking Zijranden (volgens TV ): te voorzien van bebording of extra latwerk om een degelijke bevestiging van de randleien te verzekeren, af te werken d.m.v. een bardeli-leiafwerking. meeteenheid: m meetcode: lengte van zijranden VH m

29 p. 29 / leien - natuurleien VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto dakoppervlakte. Alle openingen groter dan 0,5 m2 worden afgetrokken. Natuurleien beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN Producten van lei en andere natuursteen voor overlappende dakbedekkingen en buitenmuurbekledingen - Delen 1 en 2. Herkomst: uitsluitend Europees (Spaans, Frans, Belgisch, ) Formaat: circa 40x20 cm Vorm en model: rechthoekig Randafwerking: zonder gebroken boorden aan de zichtzijde Kleur: donkergrijs met blauwe nuance Oppervlakteaspect: glad oppervlak, geen duidelijke draad, zonder glimmers Dikte: minimum 4 mm Bevestigingsmiddelen: rood koperen nagels, 2 per lei, diameter en lengte conform voorschriften fabrikant of met leihaken uit RVS, met minimale diameter van 2,5 à 3 mm en lengte aangepast aan de overlapping conform voorschriften fabrikant, naargelang de bestaande toestand en de keuze architect. Technische fiche indienen bij inschrijving a leien - natuurleien/ bardeli-leiafwerking VH m Zijranden (volgens TV ): te voorzien van bebording of extra latwerk om een degelijke bevestiging van de randleien te verzekeren, af te werken d.m.v. een bardeli-leiafwerking. meeteenheid: m meetcode: lengte van zijranden golfplaten - algemeen golfplaten - vezelcement VH (m²) meeteenheid: per m2, in globaliteit, met inbegrip van alle nok-, windveer-, topgevelstukken, onderstukken, knikstukken, contraknikstukken, bovenstukken, geknikte windveren, flensplaten (dakdoorvoeren), dichtingskammen, dakafstandhouders, goot- en muuraansluitingen, inclusief de speciale vormstukken die de dakranden bedekken, beëindigingen, ontmoetingen en aansluitingen zoals nokken, hoeken, killen, knikken, meetcode: netto dakoppervlakte. De te dekken oppervlakte moet worden gemeten in het vlak aan de onderzijde van de dakbedekking. Openingen van kleiner dan 1m2 worden niet afgetrokken. Golfplaten uit vezelcement beantwoordend aan de voorschriften van TV Golfplaten en hulpstukken en NBN EN Geprofileerde platen van vezelcement en hulpstukken voor dakbedekkingen - Productspecificaties en proefmethoden. De golfplaten beschikken over een CE-markering. Door de fabrikant wordt een waarborg verleend van 30 jaar op vorstbestendigheid.

30 p. 30 / 57 Aangepaste hulpstukken voor de afwerking van nokken, dakvoeten, knikken, hoeken, dakzijkanten, aansluitingen op andere dakbedekkingsmaterialen hebben dezelfde dikte en mechanische eigenschappen als de voorgeschreven golfplaten. Fysische karakteristieken: Volumemassa: minimum 1400 kg/m3 (volgens NBN EN 494) Breukbelasting: > 4250 N/m (klasse 1, volgens NBN EN 494, art ) Buigmoment: > 55 Nm/m (klasse X, volgens NBN EN 494, art ) Plaatafmetingen: Type: categorie C (type 177/51 NT volgens NBN EN 494) Plaatdikte: minimum 6 mm Lengte: aangepast aan de voorziene overspanning (leverbaar van circa 122 tot 244 cm) Golfhoogte: groot (categorie C, circa 51 mm) Kleurtint: vrije keuze uit gamma fabrikant De geleverde platen bezitten het Benor-keurmerk, een ATG, ETA of gelijkwaardige technische goedkeuring met certificaat. Plaatsing volgens TV Daken met golfplaten van vezelcement: materiaal - opbouw - uitvoering en de richtlijnen van de fabrikant. De maximale gordingsafstanden, breedte- en lengteoverlappingen van de platen, volgens respectievelijke hellingsgraad, moeten overeenstemmen met de richtlijnen van de fabrikant. In geval van onverenigbaarheden stelt de aannemer de architect hiervan tijdig op de hoogte. Voorafgaand aan de plaatsing wordt een legplan opgemaakt. Indien de breedte van het dak niet overeenstemt met x aantal hele platen worden pasplaten aangewend, minimaal 3 golven breed. Bij het overlappen van de golfplaten wordt de plaatsingswijze voorzien volgens het ronddekken volgens TV 225, waarbij de golfplaten op beide dakvlakken steeds van rechts naar links worden geplaatst, onafhankelijk van de overheersende windrichting. Bij gebruik van een vaste gegolfde nok moeten de aslijnen van de golftoppen en de zijdelingse overlappingen op beide dakvlakken in elkaars verlengde liggen. Bij dakdoorbrekingen die niet kunnen worden opgevangen met naadloze flensplaten (bv. schoorstenen) moeten aangepaste gootstukken worden voorzien, om een waterdichte aansluiting te garanderen. De platen worden bevestigd met behulp van zelfborende roestvast of gegalvaniseerde schroeven met EPDM-sluitring met een roestvaste volgring. De platen worden voorgeboord en op minimum 2 punten bevestigd voor de middenzones en op minimum 3 punten voor alle rand- en nokzones. Om te vermijden dat op de kruising van de lengte- en de breedte-overlap vier plaatdikten op mekaar komen, worden in het volle dakvlak platen gebruikt met twee afgesneden hoeken. Alle vormstukken zijn inclusief De nokken bij een zadeldak zijn met golfflenzen. De nokelementen passen volgens het type met hun overdekkingsmof in of over elkaar. Eindkappen (topgevels): de eindkappen of topgevelstukken bij een lessenaardak zijn van het type gegolfd uit één stuk. Bovenstukken: de bovenstukken tegen een muur of een daklicht zijn voorzien van een effen verticale flens en een aansluitmof. Knikstukken: de knikstukken ter verbinding van dak en gevel zijn geplooide golfplaten met vleugels van circa 40 cm voor dak en 60 cm voor gevel volgens dakhelling. De windveerstukken zijn voorzien van één gegolfde en één vlakke flens met een nuttige lengte aangepast aan deze van de platen. De geknikte windveerstukken zijn elementen voorzien van 2 vleugels van circa 300 mm op dak en 600 mm op gevel volgens dakhelling.

31 p. 31 / 57 Dakvlakramen: aangepaste hulpstukken te gebruiken (veelal geleverd door raamfabrikant); zowel de isolatie als het dampscherm moeten volledig continu aangesloten worden volgens TV 225. Aangepaste passtukken voor de afwerking van nokken, dakvoeten, knikken, hoeken, dakzijkanten en aansluitingen op andere dakbedekkingsmaterialen hebben dezelfde dikte en mechanische eigenschappen als de voorgeschreven golfplaten. Nokafwerking: aangepaste hulpstukken in vezelcement (gemodelleerde nokstukken). Deze hulpstukken worden na volledige dekking van beide dakvlakken bevestigd d.m.v. twee koperen nagels en een koperen nokhaak op de te voorziene nokkeper. Ze worden tegen de overheersende windrichting in geplaatst met een minimale overlapping van 70 mm toebehoren hellend dak algemeen toebehoren hellend dak valbeveiliging toebehoren hellend dak valbeveiliging / ankerpunten VH st meeteenheid: per stuk Systeem: Individueel valbeveiligingssysteem gecertificeerd volgens NBN EN 795 Bescherming tegen vallen van een hoogte - Verankeringsvoorzieningen, conform klasse A. D.m.v. enkele verankeringspunten voor de individuele veiligheidsuitrustingen type A volgens NBN EN 517 en TV Type: uitstekende dakhaken met bevestigingsoog, tevens geschikt voor aanhaken van ladder. Stalen componenten zijn uit roestvast staal Volgens de richtlijnen van de systeemfabrikant en de dakbedekking. Van te voren voor te leggen op tekening (met onderbouwing voor gekozen posities) Verankering tot in de draagstructuur conform NBN EN 795, met een waterdichte afwerking. De verankeringspunten worden op strategische punten op het dak geplaatst. Het ankerpunt bevat een haak en een bevestigingsoog waaraan alle soorten valbeveiligingsmiddelen gekoppeld kunnen worden. Het veiligheidsanker wordt aan de balklaag onder het dakbeschot bevestigd. Van alle geplaatste ankerpunten wordt door een erkend keuringsorganisme (EDTC) een indienststellingsverslag opgesteld. Hiervoor zal de aannemer het technisch dossier van de ankerpunten overmaken aan de leidend ambtenaar toebehoren hellend dak valbeveiliging / lijnsysteem VH m meeteenheid: lopende meter met inbegrip van de verankeringspunten Valbeveiligingssysteem gecertificeerd volgens NBN EN 795 Bescherming tegen vallen van een hoogte Verankeringsvoorzieningen, conform klasse C, d.m.v. een permanent lijnsysteem voor hellende daken. Systeem ter goedkeuring voor te leggen. Stalen componenten zijn uit roestvast staal. Sectie staalkabel: minimum 8 mm.

32 Volgens de richtlijnen van de fabrikant van het systeem en de dakbedekking. Verankering tot in de draagstructuur conform NBN EN 795, met een waterdichte afwerking. p. 32 / 57 De verankeringspunten worden op strategische punten op het dak geplaatst. Opstelling in overleg met de ontwerper. Van alle geplaatste ankerpunten wordt door een erkend keuringsorganisme (EDTC) een indienststellingsverslag opgesteld. Hiervoor zal de aannemer het technisch dossier van de ankerpunten overmaken aan de leidend ambtenaar toebehoren hellend dak ladderhaken VH (st) meeteenheid: per stuk inbegrepen alle toebehoren voor de plaatsing (loodvervanger aansluiting, enz.) Ladderhaken volgens NBN EN 517 uit roestvast staal De haak biedt dmv een oog de mogelijkheid om een musketon/veiligheidslijn te bevestigen. Volgens de richtlijnen van de fabrikant en TV 219 Leien daken 3.4 Ladderhaken. Opstelling: om de 2,50 m horizontaal en om de 5,00 m volgens de grootste hellingslijn, volgens aanduiding dakplan en/of in overleg met de ontwerper A toebehoren hellend dak ladderhaken keuring meeteenheid: per stuk Van de aangeduide ladderhaken wordt door een erkend keuringsorganisme (EDTC) een indienststellingsverslag opgesteld incl. trekproef. Hiervoor zal de aannemer het technisch dossier van de ladderhaken en keuringsattest overmaken aan de leidend ambtenaar. Indien deze keuring niet voldoet vallen deze kosten voor de aannemer. VH (st)

33 p. 33 / DAKLICHTOPENINGEN daklichtopeningen - algemeen Het betreft alle openingen in hellende daken voorzien van lichtdoorlatende elementen. De elementen worden stormvast en inbraakbestendig bevestigd aan de dak- en/of ruwbouwstructuur, met aangepaste, roestbestendige bevestingsmiddelen. De montage van de daklichtelementen in het dak en de aansluiting met de dakbedekkingen en/of dakdichtingen zijn perfect regen- en winddicht. Een goede afwatering garandeert dat zich nergens stagnerend water kan ophopen. De prestatieniveaus m.b.t. sterkte tegen wind, luchtdoorlaat en waterdichtheid, stemmen overeen met tabel 6 van STS De aansluiting met de dakconstructie garandeert bovendien een correcte thermische aansluiting (bouwknopen EPB doorboring dakschil, isolatie en luchtscherm) Beglazingen zijn van het type veiligheidsbeglazing volgens NBN S Glasnorm. De karakteristieken (thermische doorlatendheid, waterdichtheid,...) waaraan de dakramen moeten voldoen zijn opgenomen in tabel 1 van de productnorm NBN EN dakvlakramen algemeen Alle voegen worden luchtdicht met een overschilderbare elastische kit afgedicht dakvlakramen - algemeen Geprefabriceerde dakvlakramen bestemd voor hellende daken. De levering en plaatsing omvat steeds het volledige raam, inclusief het glas, de nodige bevestigingsmiddelen, gootstukken, loodslabben en kitten, e.d., alsook alle in het bestek voorziene aanvullende specificaties. Bij plaatsing in bestaande daken is het wegnemen van de kepers over de nodige lengte, het plaatsen van de raveelbalken en hulpkepers tevens inbegrepen in de eenheidsprijs. Eventueel bijhorende binnenbekledingen worden beschreven in art Materialen De dakvlakramen bestaan uit een vast kozijn en een beweegbaar kader. In overeenstemming met de voorziene dakbedekking en de aard van de dakvlakramen worden door de fabrikant aangepaste gootstukken en loodslabben bijgeleverd, die voor een perfecte afwatering en sluiting zorgen. De ramen zijn geschikt voor dakhellingen tussen 15 en 90. De ramen beschikken over een CE-markering overeenkomstig de productnorm NBN EN Zij worden geleverd met een tienjarige fabrieksgarantie, ondersteund door een eigen naverkoopdienst in België. Het openen van het venster gebeurt naar keuze van de aannemer d.m.v.: hetzij een aluminium handgreep op de bovenregel van het raam, die een ventilatieklep met luchtfilter integreert. Het vergrendelsysteem laat toe om het wentelend gedeelte te blokkeren in een vaste ventilatiestand. Enkelvoudige uitzet- of uitzet-wentelramen worden onderaan voorzien van een (bijkomende) handgreep. hetzij één of twee aluminium handgrepen op de onderregel van het raam (voorzien van twee ventilatiestanden). Het raam moet volledig 180 kunnen wentelen, met schoonmaakstand en grendel om de vleugel te blokkeren. De wentelramen moeten in de gewenste openingsstand kunnen behouden blijven d.m.v. een ingebouwde en regelbare rem. De plaatsing gebeurt volgens de voorschriften van de fabrikant, in overeenstemming met de voorziene dakbedekking en bijgeleverde hulpstukken. De aannemer controleert voorafgaandelijk of de respectievelijk toegelaten dakhellingen en de op de plannen voorziene plaatsingshoogte overeenstemmen met de gegeven toestand. Ingeval van gebeurlijke afwijkingen brengt hij de ontwerper hiervan onmiddellijk op de hoogte. De dakvlakramen worden waterpas uitgelijnd op de dakkepers, dakspanten of op een tussen geprefabriceerde sandwichpanelen aangebrachte raveelconstructie en worden gemonteerd met behulp van de meegeleverde bevestigingsbeugels, geplaatst aan de boven- en onderkanten of zijkanten van het buitenkozijn.

34 Met behulp van de bijgeleverde hulp- en gootstukken, aangepast aan de voorziene dakbekleding, wordt het raam regen- en winddicht ingewerkt in de dakbedekking. Er moet gebruik worden gemaakt van de door de fabrikant aanbevolen afwateringsprofielen en/of dichtingskitten. p. 34 / 57 Keuring De ramen mogen niet klemmen, het openen en sluiten moet zonder haperingen verlopen. Beschadigde raamdelen moeten worden vervangen. De dakbedekking moet mooi en gelijkmatig aansluiten aan de zijranden van het raam dakvlakramen - hout dakvlakramen - hout/wentel Kozijn & beweegbaar kader: geïmpregneerd grenen behandeld tegen schimmel en houtinsecten Afwerking: UV-bestendige acrylverf op waterbasis Beglazing isolerende veiligheidsbeglazing conform NBN S , Ug-waarde maximaal 1,1 W/m2K (volgens NBN EN 673), Uw-waarde maximaal 1,5 W/m2K Geluidsverzwakkingsindex Rw: min. 32 db (volgens EN ISO 717-1) Buitenbekleding (gootstukken, e.d.): donkerkleurig gelakt aluminium Inclusief uittimmeren binnenkader aansluitend op binnenafwerking in multiplex 18mm Luchtdoorlatendheid: min. klasse 4 (max. debiet 3 m3/(h.m²) bij 100 Pa) volgens NBN EN Regen- & winddichtheid: aangepast isolerend kader met onderdakkraag en afvoergoot Lucht- & dampdichte aansluiting: dampschermkraag voorzien a type 1m² VH st meeteenheid: st meetcode: stuks Eventuele extra opties worden verrekend in post Regie - materialen b type > 1m² VH m² meeteenheid: m² meetcode: Vierkante meter Eventuele extra opties worden verrekend in post Regie - materialen

35 p. 35 / DAKRANDEN EN KROONLIJSTEN dakranden en kroonlijsten - algemeen slabben / loketten / aansluitbanden - Algemeen meeteenheid : lengte meter meetcode : netto aan te brengen lengte. Inbegrepen het vrijmaken van de voeg en het aanbrengen van de kit. aard van de overeenkomst : Forfaitaire Hoeveelheid (VH) slabben / loketten / aansluitbanden - lood (indien loodvervanger niet mogelijk) VH m² Dikte : Vliegers (pannendaken) : minimum 1 mm Slabben & loketten : minimum 2 mm De bevestigingsnagels met grote platte kop zijn uit roestvrij staal De loketten of aansluitingsbanden bezitten een haakboord van 2 cm en worden ingewerkt in een vooraf gekapte, geslepen of uitgespaarde gleuf van minimum 2cm diepte. De loketten of aansluitingsbanden worden uitgevoerd met een overlapping van ten minste 10 cm in geval van stroken en 6 cm bij traploketten. Ze worden bevestigd met 3 nagels per m. De bladloodstroken worden goed aangeklopt en strak afgesneden. De resterende voeg wordt afgedicht met een elastische voeg, klasse V volgens TV 107. Bladlood dat met opdek op de dakbedekking geplaatst wordt is minstens 2 mm dik. Het lood wordt verwerkt met / zonder soldeersel (volgens toepassingsgebied). Bij de aansluiting van opgaande muren met een hellend dakvlak worden de loketten of aansluitingsbanden in trapvorm geplaatst. De traploketten worden geplaatst om de 3 metselwerklagen. Toepassing Overal waar een hoger volume aansluit aan een lager Aansluiting uitstekende volumes aan schuine daken Aansluiting platte dak aan opgaande muren Aansluiting hellend dak aan opgaande muren slabben, loketten en aansluitbanden - membranen slabben, loketten en aansluitbanden - membraan/epdm (loodvervanger) VH m² meeteenheid: vierkante meter meetcode: netto aan te brengen oppervlakte. Inbegrepen het vrijmaken van de voeg en het aanbrengen van de kit.

36 p. 36 / 57 Systeem van loodvervangende membranen uit UV-bestendig gewapend EPDM, bestemd voor de aansluiting van de dakdichting met het opgaande parement. Alle nodige hulpstukken zijn te voorzien voor een perfecte waterdichting. Bandbreedte(s): volgens aard toepassing Aanvullende specificaties (te schrappen door ontwerper indien niet van toepassing) Voorzien van aluminiuminlage Dikte: min. 1,5mm Voor een goede hechting van de verlijming moet de ondergrond schoon, droog en vetvrij zijn. Overlappingen en hoeken van de EPDM-stroken worden met uiterste zorg gevormd en aan elkaar gekleefd met koudlijm zodat alle spouwvocht naar buiten gevoerd wordt. Overlappen minstens 5 cm. Bij het opmetsen van de spouwmuur worden de membranen in de spouw ingemetst ter hoogte van de buitenste dakrand, in de spouw omhooggetrokken en minstens 10 cm hoger vastgezet tegen het binnenspouwblad d.mv. een vernageling. Bij het plaatsen van meerlagige bedekkingen wordt deze omhooggewerkt tot onder de uitstekende slab, die dan neergeplooid wordt en vastgelast op de meerlagige bedekking dakrandprofielen - algemeen Geprefabriceerde elementen bestemd voor een waterdichte en esthetisch afgelijnde afwerking van de de dakranden van platte of lichthellende daken met de gevelzichtvlakken. Alle vereiste hoek-, verbindings- en bevestigingselementen zijn in de eenheidsprijs begrepen. Materialen De dakrandprofielen zijn verenigbaar met de voorziene dakdichtingsmaterialen en gevelafwerking. De bevestigingswijze garandeert een waterdichte afwerking met druiplijst (10 mm buiten gevelvlak) en is zo opgevat dat vervormingen door temperatuurschommelingen worden voorkomen. Er wordt enkel gebruik gemaakt van aangepaste binnen- en buitenhoekstukken en/of in verstek gelaste profielen, vervaardigd in de werkplaatsen van de fabrikant. Alle profielen en hun bevestigingsmiddelen zijn UV- en corrosiebestendig. Model voorafgaandelijk ter goedkeuring voor te leggen aan het Bestuur. volgens TV Dakrandprofielen, 6.5 en conform de richtlijnen van de fabrikant van de dakrandprofielen en de fabrikant van de dakdichting. De dakrandprofielen worden rechtlijnig (zowel in het verticaal als horizontaal vlak) aangebracht en in zo groot mogelijke lengten verwerkt. Het profiel wordt zo aangebracht dat een overlap ontstaat van minimum 15 tot 20 mm t.o.v. het gevelvlak, waarbij de vlakke bovenrand lichtjes (minimum 2 ) afhelt naar het dak toe, om vervuiling van de gevel te voorkomen. De bevestiging met de ondergrond gebeurt d.m.v. een aan de ondergrond en dakdichting aangepaste bevestigingswijze, volgens detailtekeningen en/of richtlijnen van de fabrikant. Keuring De bevestiging van de profielen moet aan een trekkracht van 2500 N/lm kunnen weerstaan. Het geheel verzekert een waterdichte aansluiting met de dakdichting dakrandprofielen - metaal dakrandprofielen - metaal/zink VH m meeteenheid: per lopende meter

37 p. 37 / 57 meetcode: netto geplaatste lengte Op maat gevormde of geprefabriceerde dakrandprofielen uit voorbehandeld zink, beantwoordend aan NBN EN Dakwaren van metaalblad - Eisen voor volledig ondersteunde zinken dakwaren. Verbindings- en hoekstukken zijn uit hetzelfde materiaal. Type: geplooide zinken kraal volgens TV , met klang Oppervlaktebehandeling: voorbehandeld zink Kleur: natuur Wanddikte: minimum 0,8 mm Hoogte aan de zichtzijde: circa 40 mm Horizontale staart: aangepast aan de voorziene dakdichting Volgens TV aangevuld met uitbekleding kroonlijsten en luifels - algemeen Materialen Alle timmerhout voor de onderliggende draagstructuur of uitvullatten voldoet aan de bepalingen van artikel verduurzaamd met een procédé A2.1 volgens NBN EN 351. De randoversteken zelf moeten uitgevoerd worden d.m.v. een houten keperwerk dat stevig aan de binnenmuren verankerd wordt of met een tegen de kepers genageld latwerk van geschaafd en gedrenkt naaldhout (minimum 25x38 mm), overeenkomstig de detailtekeningen. Bij bevestiging van plaatmaterialen moet men er voor zorgen dat deze vrij en gelijkmatig kunnen werken. Alle aansluitranden ter hoogte van het gevelmetselwerk, de binnen- en/of buitenhoeken, worden, mooi aansluitend, afgewerkt met behulp van aan het bekledingssysteem aangepaste profielen en/of hoogwaardige MS-polymeerkit. Keuring Het geheel waarborgt een vochtbestendige en windvaste uitvoering uitbekleding kroonlijsten en luifels - planchetten Alle leveringen en werken voor de uitbekleding van dakranden, kroonlijsten en/of luifels met een strokenbeplanking, tot een zuiver afgewerkt geheel. Inbegrepen zijn de regelstructuur, de planchetten, alle bevestigingsmiddelen en hulpstukken, randprofielen, enz. met het oog op een verzorgde aansluiting op andere gevelmaterialen uitbekleding kroonlijsten en luifels - planchetten/massief hout VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto uit te voeren oppervlakte De bepalingen van volgende normen en voorschriften zijn van toepassing: NBN EN Wand- en gevelbekleding van massief hout Eigenschappen, conformiteitsbeoordeling en markering STS 04.2 Hout en plaatmaterialen op basis van hout: Schrijnwerkhout STS 04.3 Hout en plaatmaterialen op basis van hout: Behandelingen van hout Het hout heeft een FSC- of PEFC-label en de leverancier is respectievelijk FSC of PEFC CoC-gecertificeerd.

38 Het gemiddelde vochtgehalte van het hout bedraagt 17 +/-1% bij plaatsing. Alle planken hebben een gelijke breedte en worden zuiver geschaafd en geschuurd. De bevestigingsmiddelen zijn gemaakt van roestvast staal type A2 of A4 of uit een non-ferrometaal. Uitzichtsklasse (volgens NBN EN 14519, NBN EN en NBN EN 14951): A Horizontale beplanking: Profiel: vlak of tand- en groef (volgens TV ) Afwerking: alle zichtzijden geschaafd en geschuurd Muuraansluitlat: sectie circa 32x32 mm Boordplank: dikte min. 32 mm. Keperwerk en klossen inclusief Bevestigingsmiddelen: roestvaste mechanische bevestiging volgens TV Buitenfolie: volgens artikel Buitenrand: volgens rubriek dakrandprofielen - algemeen Ventilatie: er zullen aan de onderzijde en bovenzijde van de kroonlijstafwerking de nodige ventilatieopeningen voorzien worden. p. 38 / A planchetten/massief hout thermisch gemodificeerd grenen Houtsoort: thermisch gemodificeerd grenen zonder noesten (om te laten vergrijzen) B planchetten/massief hout Dark Red Meranti Houtsoort: Dark Red Meranti (om te schilderen) VH m2 VH m uitbekleding kroonlijsten en luifels - platen/vezelcement VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto uit te voeren oppervlakte De gevelbekleding wordt uitgevoerd met asbestvrije vezelcementplaten, samengesteld uit portlandcement, zand, natuurlijke organische vezels en geselecteerde minerale vulstoffen. De platen zijn geschikt voor buitengebruik overeenkomstig NBN EN Vlakke platen van vezelcement - Productspecificaties en beproevingsmethoden (2000). Het materiaal beschikt over een productgarantie van 10 jaar. De platen worden geproduceerd op een Hatschek-machine, dubbelgeperst, luchtgedroogd, gekalibreerd en gepolierd. Vervolgens worden de platen afgewerkt met een semi-transparante watergedragen acrylaatdispersie op de beeldzijde en een dampdichte watergedragen coating op de rugzijde. Type : dubbelgeperst, luchtgedroogd Plaatdikte : minimum 8 mm Afmetingen (lxb) : maatvoering overeenkomstig de gevelmodulering / op voorstel aannemer Densiteit : ca 1650 kg/m3 Hygrische werking : < 2,1 mm/m (0-100% gem. Vochtigheid) Oppervlakteafwerking : glad Kleur van de platen : volgens fabriekskleuren Buitenhoek : in verstek te zagen Bevestigingsmiddelen : blindklinknagels, diameter kop 15 mm volgens richtlijnen fabrikant, kleur van de kop aangepast aan de kleur van de platen en/of hoogwaardige lijmkit (met technische goedkeuring ATG, KOMO of gelijkwaardig), verwerking volgens de richtlijnen van de plaatfabrikant.

39 p. 39 / 57 Aanvullende specificaties De fabrikant 1 kan in het kader van de Europese Verordening N 305/2011 (CPR) de prestatieverklaring (DoP) van het product voorleggen. Dit garandeert de overeenkomstigheid aan het CE label en aan de norm NBN EN Vlakke vezelcementplaten. De productie is ISO gecertificeerd De plaat beschikt over een EPD (Environmental Product Declaration) Technische karakteristieken Buigsterkte 24,0 N/mm² - // 17,0 N/mm² Elasticiteitsmodulus N/mm²- // N/mm² Hygrische beweging 1,0 mm/m Porositeit 18 % Duurzaamheidsklasse Categorie A Sterkteklasse Klasse 4 Brandreactieklasse A2-s1-d0 Impermeabiliteitstest Ok Warm water test Ok Verzadigd droog test Ok Vries dooi test Ok

40 p. 40 / DAKWATERAFVOER dakwaterafvoer - algemeen Alle werken en leveringen voor het plaatsen van bovengrondse elementen die instaan voor het opvangen en afvoeren van het dakwater tot op rioleringsniveau. Materialen De materialen voor gootbekledingen, hanggoten en afvoerbuizen moeten duurzaam en UV-bestendig zijn en weerstand kunnen bieden aan de agressiviteitsklasse: klasse 2: industriële (of stedelijke) atmosfeer. De aannemer is verplicht na te gaan of de gootbekledingen, hanggoten, afvoerbuizen, hulpstukken en toebehoren kunnen geplaatst worden in de vormen, afmetingen en uitvoering zoals voorgeschreven in de aanbestedingsdocumenten en/of zij volgens aard en maatafstemming onderling verenigbaar zijn. Bij onverenigbaarheden stelt hij de architect vooraf op de hoogte. Bijzondere aandacht moet besteed worden aan: het vermijden van galvanische koppels bij onderling contact tussen verschillende metalen. Het metaal met de grootste positieve elektrochemische spanning, moet altijd het meest stroomafwaarts worden geplaatst. het vermijden van rechtstreeks contact tussen bepaalde houtsoorten en metaal, gezien deze van nature corrosief kunnen zijn voor metalen (bv. zink, gegalvaniseerd staal of aluminium, in contact met taninehoudend eiken, kastanje, teak, oregon of cederhout). Ook houtverduurzamingsproducten kunnen de corrosiviteit van metaal doen toenemen. het vermijden van rechtstreeks contact tussen zink en bitumen dat blootgesteld aan atmosferische invloeden, organische zuren kan afgeven, die samen met water het zink kunnen aantasten. Deze bitumencorrosie kan optreden bij lood, koper en verzinkt staal. De aannemer legt voor de uitvoering de nodige monsters van de voorziene materialen, bekledingstypen en afwerkingsdetails ter goedkeuring voor aan het Bestuur. De uitvoering beantwoordt aan NBN 306 Dakbedekkingen - Leidraad voor de goede uitvoering Waterafvoer en NBN EN Binnenriolering onder vrij verval - Deel 3: Ontwerp en berekening van hemelwaterafvoersystemen. In de periode tussen het plaatsen van de gootafdichtingen en van de afvoerbuizen neemt de aannemer de nodige voorzorgen opdat het hemelwater niet kan aflopen op de gevelwanden. Keuring Alle gebruikte materialen en hulpstukken zijn vrij van materiaal- of fabricagegebreken die hun sterkte, zuiverheid van vorm en goed gedrag in de tijd in het gedrang kunnen brengen. Alle elementen die voor of bij de uitvoering werden beschadigd, worden geweigerd bakgootdichtingen - algemeen Levering en plaatsing van waterdichte bekledingen op een doorlopende bakvormige ondersteuning. De werken omvatten ook: de voorbereiding van de ondergrond evt. extra bebording aan de dakvoet de verlijming of het lassen van de banen of bladen de bevestiging aan de gootranden en het beschot van de dakvoet de waterdichte aansluiting van de gooteinden op de afvoerbuizen de bevestigingselementen en hulpstukken (overloopleidingen, dakgoottrappen, uitzettingsvoegen, ). Zie ook artikel voor de houten bakgootconstructies.

41 Materialen De baanbreedte van de dakgootbekledingen wordt afgestemd op de vorm van het draagvlak. Bakgoten met een breedte < 1 m worden zonder overlangse lasnaden uitbekleed. p. 41 / 57 De bakgootdichtingen worden geplaatst volgens de voorschriften van de fabrikant, aangevuld met de bepalingen van TV 175 (pannen gebakken aarde) 4.12 Bakgoten (afb. 29) De ondersteuning moet de stevigheid en de vrije uitzetting van de dakgoten kunnen verzekeren. De ondergrond moet vrij van oneffenheden, droog, stof en vetvrij zijn. De dakgootbekleding verzekert de afwatering van de dakbedekking en van het onderdak en wordt met een minimale helling van minimum 5mm/m geplaatst voor metalen bekledingen en minimum 10 mm/m geplaatst voor bitumineuze of soepele bekledingen. De maximale lengte van de bekleding, die zonder tussenliggende vrije uitzettingsinrichting mag uitgevoerd worden, moet overeenstemmen met de voorschriften van de fabrikant en/of de bepalingen van NBN 306. De dakgootbekleding loopt tenminste 5 cm in verticale projectie onder de dakbedekking op. De dakgootafdichting loopt minstens 10 cm onder de dakbedekking door, waarbij het peil aan de dakzijde zich minstens 30 mm boven het peil van de buitenste gootrand moet bevinden. Om een noodoverloop naar buiten te verzekeren, bevindt het niveau van de buitenrand zich over de gehele lengte van het kanaal minstens 30 mm lager dan het niveau van de binnenrand. Kan de overloop niet gegarandeerd worden over de volledige lengte, dan worden noodspuwers voorzien of een overloopleiding. Tussen de mondstukken van de afloopbuis en buis voor de overloopleiding, moet een hoogteverschil van 5 cm bestaan. De bekleding van buitenranden tegen gevelopstanden, wordt tot minstens 5 cm boven het bovenpeil van de binnenrand opgetrokken en overdekt met een aansluitingsslab, die ten minste 20 mm in de wand is ingewerkt en afgewerkt wordt met een elastische voeg. Keuring De buitenkraag van elke dakgoot moet voldoende sterk zijn om er een ladder, waarop een man kan staan, te kunnen tegen plaatsen, zonder dat de goot meegeeft bakgootdichtingen metaalbladen bakgootdichtingen metaalbladen/zink VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto oppervlakte, gemeten als gemiddelde breedte van het ontwikkelde bekledingsmateriaal, vermenigvuldigd met de gootlengte, gemeten op de buitenrand van de goot. De afmetingen worden doorgemeten over uitzettingsvoegen, overloopleidingen e.d. Gootbekleding met zinkbladen beantwoordend aan NBN EN Dakwaren van metaalblad - Eisen voor volledig ondersteunde zinken dakwaren en NBN EN 988 Zink en zinklegeringen - Technische leveringsvoorwaarden voor gewalste platte producten voor de bouw. Dikte van de bladen : minimum 1 mm Oppervlakteafwerking : voorbehandeld zink Vorm : U-vormig met rechte hoeken Aanhakingsklangen : zink-koper-titaan legering, dikte minimum 1 mm. Aanvullende uitvoeringsvoorschriften: Kielgoten zijn van het type : gewone kil volgens NBN 283, index zonder stroombreker. De nuttige breedte bedraagt minstens 30 cm (de opstanden 15cm).

42 Uitzettingsvoegen worden voorzien volgens de voorschriften van de fabrikant en worden uitgevoerd volgens STS p. 42 / 57 De richtlijnen van de fabrikant zijn integraal van toepassing. Ze worden aangevuld met de aanduidingen op dak- en detailplannen. Naden: door solderen met overlapnaden van minimum 30 mm. Dwarse soldeernaden worden over hun volledige lengte gesoldeerd (tot onder de aansluiting met het onderdak). Overlangse soldeernaden zijn niet toegelaten. Onder de te solderen naden wordt waar nodig een hittebestendige plaat geplaatst zodat onderliggende folies niet beschadigd worden. Speciale stukken worden zoveel mogelijk voorbereid in de werkplaats. De plaatsing houdt rekening met de vrije uitzetting van het zink. Uitzettingsvoegen worden volgens overleg met bevoegde ambtenaar ofwel: uitgevoerd met een neopreenband (vlakke type = maximum om de 6 m) met aangepaste breedte en dikte van 0,7-0,8 mm. Het metaal wordt afgewerkt met een dubbele plooi van 20 mm ter bevestiging met de nodige schuifklangen; deze worden voorzien met een tussenafstand van circa 50 cm. Iedere klang wordt bevestigd met 3 verzinkte spijkers of schroeven die in driehoeksvorm worden aangebracht. Alternatief kan ook gebruik worden gemaakt van aanhakingsbanden (tot circa 1m lengte) op regelmatige tussenafstanden aangebracht. (ofwel) mechanisch opgevat (verhoogd type = maximum om de 10 m). De uitzettingsvoegen omvatten twee dwarse wanden, op ongeveer 5 cm afstand van elkaar, omgeplooid aan de uiteinden van de bladen en gelast in de hoeken. Ze worden voorzien van een uitzettingsschuif, die langs beide zijden van de plooien van de uitzettingswanden worden aangehaakt. Aanhakingsklangen worden om de 0,50 m geplaatst op alle randen van de dakgoot. In bakgoten breder dan 50 cm worden de bladen onderaan bevestigd d.m.v. schuifklangen. Aansluiting dakschilden en onderdak: d.m.v. een zinken slab of gootband / een zinken slab en extra naar binnen geplooide druiprand bevestigd op onderste panlat (bij leien daken) De vrije buitenrand wordt afgewerkt met een kraal van 18 mm diameter die de druiplijst vormt Slabben en loketten bij ontmoetingen van bakgoten en gevelopstanden volgens art Uitbekleding kroonlijsten volgens artikel bakgootdichtingen metaalbladen/koper VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto oppervlakte, gemeten als gemiddelde breedte van het ontwikkelde bekledingsmateriaal, vermenigvuldigd met de gootlengte, gemeten op de buitenrand van de goot. De afmetingen worden doorgemeten over uitzettingsvoegen, overloopleidingen e.d. Gootbekleding met koperbladen beantwoordend aan NBN EN Dakbedekkingsproducten van metaalplaat - Specificatie voor volledig ondersteunde dakbedekkingsproducten van koperplaat en NBN EN 1172 Koper en koperlegeringen - Plaat en band voor de bouw. : met fosfor gedesoxideerd koper (CuP) volgens DIN Plaatdikte: minimum 0,6 mm Schuif-, aanhakingsklangen: met grotere dikte dan de gootbekleding Naden: door solderen met overlapnaden van minimum 30 mm. Dwarse soldeernaden worden over hun volledige lengte gesoldeerd (tot onder de aansluiting met het onderdak). Overlangse soldeernaden zijn niet toegelaten. Onder

43 de te solderen naden wordt waar nodig een hittebestendige plaat geplaatst zodat onderliggende folies niet beschadigd worden. Speciale stukken worden zoveel mogelijk voorbereid in de werkplaats. De plaatsing houdt rekening met de vrije uitzetting van het koper. Uitzettingsvoegen worden volgens overleg met bevoegde ambtenaar ofwel: p. 43 / 57 uitgevoerd met een neopreenband (vlakke type = maximum om de 6 m) met aangepaste breedte en dikte van 0,7-0,8 mm. Het metaal wordt afgewerkt met een dubbele plooi van 20 mm ter bevestiging met de nodige schuifklangen; deze worden voorzien met een tussenafstand van circa 50 cm. Iedere klang wordt bevestigd met 3 verzinkte spijkers of schroeven die in driehoeksvorm worden aangebracht. Alternatief kan gebruik worden gemaakt van aanhakingsbanden (tot ca 1m lengte) op regelmatige tussenafstanden aangebracht. (ofwel) mechanisch opgevat (verhoogd type = maximum om de 10 m). De uitzettingsvoegen omvatten twee dwarse wanden, op ongeveer 5 cm afstand van elkaar, omgeplooid aan de uiteinden van de bladen en gelast in de hoeken. Ze worden voorzien van een uitzettingsschuif, die langs beide zijden van de plooien van de uitzettingswanden worden aangehaakt. Aanhakingsklangen worden om de 0,50 m geplaatst op alle randen van de dakgoot. In bakgoten breder dan 50 cm worden de bladen onderaan bevestigd d.m.v. schuifklangen. Aansluiting dakschilden en onderdak: d.m.v. een koperen slab en extra naar binnen geplooide druiprand bevestigd op onderste panlat (bij leien daken) De vrije buitenrand wordt afgewerkt met een kraal van 18 mm diameter die de druiplijst vormt bakgootdichtingen hoog polymeermembranen bakgootdichtingen hoog polymeermembranen/epdm VH m2 meeteenheid: per m2 meetcode: netto oppervlakte, gemeten als gemiddelde breedte van het ontwikkelde bekledingsmateriaal, vermenigvuldigd met de gootlengte, gemeten op de buitenrand van de goot. De afmetingen worden doorgemeten over uitzettingsvoegen, overloopleidingen e.d. Bakgootafdichting met EPDM banen volgens TV en beantwoordend aan NBN EN Flexibele banen voor waterafdichtingen - Kunststof en rubber banen voor waterafdichtingen voor daken - Definities en eigenschappen Het systeem beschikt over een ATG of is gelijkwaardig door te voldoen aan de minimum eisen en proefmethodes zoals opgenomen in de UEAtc-richtlijnen voor het respectievelijke dakbedekkingsmateriaal. Conformiteit met de UEAtceisen is aan te tonen op basis van de CE-technische fiche en bijhorende prestatieverklaring. Alle toebehoren en bijproducten zoals prefabvormstukken, het type en/of merk van de lijmen, oplosmiddelen, tapes, schroeven, plaatjes, zijn afkomstig van en/of stemmen overeen met de richtlijnen van de ATG en/of de fabrikant van de folie. Dikte EPDM-laag: minimum 1,2 mm (excl. evt. dikte onderlaag) Volgens TV zijn de membranen gewapend met een intern wapeningnet in glasvezel-, polypropyleen (type Ei), Aanvullende specificaties (te schrappen door ontwerper indien niet van toepassing) Weerstand tegen externe brand: B- ROOF (t1) volgens NBN EN en CEN/TS Het membraan voldoet aan de basiskwaliteitsnormen voor oppervlaktewater volgens analyse van een erkend laboratorium. Bij directe plaatsing op ruwe ondergronden (beton) wordt een beschermingstussenlaag uit ongeweven polyester (300 g/m2) of uit een gelijkwaardig materiaal voorzien.

44 p. 44 / 57 volgens detailtekeningen, de ATG-richtlijnen en/of voorschriften van de fabrikant, TV en TV 244. Plaatsingsmethode: met aangepaste contactlijm in volle verkleving. De opstand onder de dakbedekking bestaat uit een afzonderlijke gootband. De breedte van de langse en dwarse overlappen tussen de banen bedraagt minimum 50 mm (overeenkomstig ATG (of gelijkwaardig) en plaatsingsmethode). De overlappen worden over de volledige breedte van de naad gedicht (zie TV ) door: met warme lucht gelaste overlappen van lasbare polyethyleenbanden, lasbare butyltapes (eventueel op een EPDM-drager), EPDM met SBS-bitumen aan de onderzijde, TPE-tapes op een EPDM-drager of TPE-stroken ofwel door koudverkleving met contactlijm op basis van butyl of polychloropreen of met zelfklevende butyltapes. Kimfixatie langsheen dakranden en lichtstraten en rondom dakdoorvoeren moet worden voorzien waar vereist en uitgevoerd volgens de richtlijnen van de ATG en/of fabrikant. Aanvullende uitvoeringsvoorschriften (te schrappen door ontwerper indien niet van toepassing) Aansluitingsdetails volgens TV 244: aansluiting bakgoot met hellend dak volgens TV (afb.46) aansluiting bakgoot met volle muren volgens TV aansluiting bakgoot met gevelbekledingen volgens TV aansluiting bakgoot met schoorsteen volgens TV (afb. 114) uitzetvoegen worden uitgevoerd met een aparte strook in ongewapend EPDM, die los ligt in het midden over minimaal 10 cm breedte en aan beide zijden op de banen voldoende breed wordt aangehecht (kleven of lassen), om de optredende spanningen te kunnen opnemen hanggoten - algemeen Levering en plaatsing van geprefabriceerde hanggoten, met inbegrip van de bevestigingsbeugels en overbruggingselementen, nodige verstijvingen, uitzettingsvoegen, soldeerwerken, hoekstukken, gooteinden, uitloopstukken, aansluitingen op de afvoerbuizen, extra bebording aan de dakvoet, Materialen Alle gootonderdelen en toebehoren zijn op elkaar afgestemd en worden geleverd door dezelfde leverancier. De gootbeugels en hun bevestigingsmiddelen beantwoorden aan NBN EN Beugels voor dakgoten - Eisen en beproeving. De goten en verbindingselementen zijn kleurvast en UV-bestendig. De binnen- en buitenvlakken zijn glad en vrij van lassen. Gootbeugels voor hellende daken zijn voorzien van een staart. De gootelementen zijn vrij van materiaals- of fabricagegebreken die hun sterkte, de zuiverheid van hun vorm en hun goed gedrag in de tijd in het gedrang kunnen brengen. Model voorafgaandelijk ter goedkeuring voor te leggen aan het Bestuur. De hanggoten worden gemonteerd volgens de voorschriften van de systeemleverancier, eventuele detailtekeningen, de bepalingen vermeld in hoofdstuk 2 van NBN 306, aangevuld met TV 175 (pannen gebakken aarde) Hanggoten (afb.26 & 27) TV 219 (leien) 2 Goten Er mag slechts 1 passtuk per gooteinde worden geplaatst met een minimum lengte van 80 cm. De hanggoot mag maximum over een halve tussenafstand van de goothaken vrijdragend zijn. De slabben worden over hun volledige oppervlakte ondersteund door een bebording. De ophanging d.m.v. aangepaste bevestigingsbeugels (goothaken) moet voldoende stevigheid en een vrije uitzetting garanderen. De goten worden daartoe door voldoende goothaken in gelijke mate ondersteund. Daar waar goten aaneengelast moeten worden, zal het solderen gebeuren met een verenigbaar materiaal. De minimale overlapping bedraagt 2 à 30 mm. Overlangse lasnaden zijn uitgesloten.

45 p. 45 / 57 Keuring De buitenkraag van elke hanggoot moet voldoende sterk zijn om er een ladder, waarop een man kan staan, te kunnen tegen plaatsen, zonder dat de goot indeukt. Alle elementen die voor of tijdens hun uitvoering werden beschadigd zullen worden geweigerd hanggoten - kunststof hanggoten kunststof/pvc VH m meeteenheid: lm meetcode: netto lengte, gemeten in de as van de goot. Voor de hulpstukken wordt geen supplement toegekend. Hanggoten uit ongeplastificeerd PVC met hoge kerfsterkte, beantwoordend aan NBN EN Hanggoten en toebehoren van ongeplastificeerd PVC (PVC-U) - Definities, eisen en beproeving. Hanggoten: Vorm: halfrond met een straal van circa 50 mm (+/- 5 mm). Kleur: lichtgrijs Bevestigingsbeugels: Type: met staart, aangepast aan de vorm en afmetingen van de goot. : geëpoxeerd staal, kleur: grijs doorsnede 5x20 mm met voorplooi Bevestigingsschroeven: verzinkt staal. De goot wordt rechtlijnig geplaatst, met een helling van circa 2 mm/m. Goothaken te voorzien om de 50 cm en bevestigd met minimum 2 schroeven. De overlappingen van de gootelementen bedragen minstens 30 mm. De dichtheid tussen de gootelementen wordt verzekerd met soepel voegmateriaal, dat vrije uitzetting toelaat. Aanvullende uitvoeringsvoorschriften (te schrappen door ontwerper indien niet van toepassing) Tussen voor- en achterkant van de goothaken worden overbruggingen gemonteerd zodat de goot weerstand biedt tegen een ladder en afschuivende sneeuw hanggoten metaal hanggoten metaal/zink meeteenheid: lm meetcode: netto lengte, gemeten in de as van de goot. (de nodige bevestigingsmiddelen, randaansluitingen, kitten, gootstukken, e.d., inbegrepen in eenheidsprijs) Hanggoten uit elektrolytisch zink beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN Dakgoten en hemelwaterafvoerbuizen van metaalplaat - Definities, classificatie en eisen. Hanggoten: Wanddikte: minimum 0,8 mm en conform NBN EN 612 Oppervlaktebehandeling: voorbehandeld zink Ze zijn voorzien van een kraal en een slab van 150 mm. Bevestigingsbeugels: : gegalvaniseerd staal Type: met staart, minimale sectie van 20x5 mm.

46 p. 46 / 57 Vormgeving: met terugplooi. Bevestigingsschroeven roestvrij staal. De goot wordt rechtlijnig geplaatst, met een helling van circa 1 mm/m. Goothaken te voorzien om de 50 cm en bevestigd met minimum 2 schroeven. De slabben worden over hun volledige oppervlakte ondersteund door een bebording. De overlappingen van de gootelementen bedragen minstens 30 mm en worden zorgvuldig aan elkaar gesoldeerd. De tapbuizen hebben eenzelfde diameter als de voorziene afvoerpijpen en worden ter plaatse gesoldeerd. De gooteinden worden afgesloten met platte eindstukken die op ongeveer 5 mm van het uiteinde in de goot worden gesoldeerd. De eindstukken hebben een bovenrand van ongeveer 10 mm die haaks wordt omgeplooid. Tussen voor- en achterkant van de goothaken worden overbruggingen gemonteerd zodat de goot weerstand biedt tegen een ladder en afschuivende sneeuw. Ingeval van een gootlengte van meer dan 15 meter dienen uitzettingsvoegen te worden voorzien volgens plan. Deze uitzettingsvoegen omvatten twee dwarse wanden geplaatst op 3 cm van elkaar en gelast over de gehele ontwikkeling van de dakgoot. De voeg wordt met een uitzettingsschuif bedekt welke aan beide zijden van de omgeplooide rand van de dwarsschotje worden vastgehaakt en geplaatst met een afschot zodat het water naar de goot kan aflopen a. hanggoten metaal/zink - halfrond Doorsnede: halfrond met een straal van circa 60 mm VH m b. hanggoten metaal/zink - vierkant Doorsnede: rechthoekig met een gootbodem van circa 120 mm en een nuttige hoogte van circa 100mm VH m hanggoten metaal/koper meeteenheid: lm meetcode: netto lengte, gemeten in de as van de goot. Voor de hulpstukken wordt geen supplement toegekend. Hanggoten vervaardigd uit koper beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN 612 -Dakgoten en hemelwaterafvoerbuizen van metaalplaat - Definities, classificatie en eisen. Hanggoten: Kwaliteit: CuE (hard elektrolytisch koper) Wanddikte: minimum 0,8 mm en conform NBN EN 612. Ze zijn voorzien van een kraal en een slab met terugplooi van 150 mm. Bevestigingsbeugels: : koper Type: met staart, minimale sectie van 20x5 mm. Vormgeving: met terugplooi. Bevestigingsschroeven: koper De goot wordt rechtlijnig geplaatst, met een helling van circa 1 mm/m. Goothaken te voorzien om de 50 cm en bevestigd met minimum 2 schroeven. De slabben worden over hun volledige oppervlakte ondersteund door een bebording.

47 p. 47 / 57 De overlappingen van de gootelementen bedragen minstens 30 mm en worden zorgvuldig aan elkaar gesoldeerd. De tapbuizen hebben eenzelfde diameter als de voorziene afvoerpijpen en worden ter plaatse gesoldeerd. De gooteinden worden afgesloten met platte eindstukken die op ongeveer 5 mm van het uiteinde in de goot worden gesoldeerd. De eindstukken hebben een bovenrand van ongeveer 10 mm die haaks wordt omgeplooid a. hanggoten metaal/koper - halfrond Doorsnede: halfrond met een straal van circa 60 mm VH m b. hanggoten metaal/koper - vierkant Doorsnede: rechthoekig met een gootbodem van circa 120 mm en een nuttige hoogte van circa 100mm VH m afvoerpijpen - algemeen Levering en plaatsing van de hemelwaterafvoerpijpen, met inbegrip van bevestigingshaken, beugels, kragen, eventuele ellebogen, T-stukken, uitzettingsvoegen, lasnaden of koppelingen, de aansluitingen op de hanggoten (vergaarbakjes,...) en verdere elementen afwaarts, Materialen Alle onderdelen en toebehoren zijn op elkaar afgestemd en geleverd door dezelfde leverancier. De minimale doorsnede van de afloopbuizen wordt bepaald rekening houdend met het maximum af te voeren debiet volgens NBN EN Binnenriolering onder vrij verval - Deel 3: Ontwerp en berekening van hemelwaterafvoersystemen, met een minimum van 1 cm2 doorsnede per m2 horizontale projectie van het betrokken dak en een minimale doorsnede ND 75 mm. De hemelwaterafvoerpijpen worden gemonteerd volgens de voorschriften van de systeemleverancier, eventuele detailtekeningen en deze vermeld in hoofdstuk 3 van NBN 306. De buizen worden verticaal in het lood geplaatst. De buizen zijn zoveel mogelijk uit één stuk. De bevestiging met aangepaste beugels aan de vorm en formaat van de buizen moet het vrij uitzetten van de buizen toelaten. Zij worden water- en reukdicht aangesloten op het ondergrondse rioleringsnet d.m.v. aangepaste hulpstukken. Keuring De hemelwaterafvoerbuizen staan volkomen verticaal. De aansluitingen moeten waterdicht zijn tot een druk die overeenstemt met een waterkolom die gelijk is aan de hoogte van de buis afvoerpijpen - kunststof afvoerpijpen - kunststof/pvc VH m meeteenheid: lopende m meetcode: netto lengte, gemeten in de as van de buis, zonder de overlappingen mee te rekenen. Eventuele ellebogen worden haaks gemeten alsof het hoeken betreft. Buizen uit PVC beantwoordend aan NBN EN Kunststofleidingsystemen voor de afvoer van hemelwater voor bovengronds gebruik buiten - Ongeplasticeerd polyvinylchloride (PVC-U) - Deel 1: voor buizen, koppelstukken en het systeem. Buizen en hulpstukken dragen het kenmerk PVC-hemelwater (RWA).

48 p. 48 / 57 De bijhorende beugels beantwoorden aan NBN EN Type: gewone kwaliteit Kleur: grijs Vorm: rond Buitendiameter: ND 110 Beugels: schroefbeugels uit gegalvaniseerd staal ZN 450, aangepast aan de kleur van de buizen. Opstelling: op circa 20 mm voor het muurvlak geplaatst. Aansluiting op de tapbuizen d.m.v. een vergaarbakje uit hetzelfde materiaal als de afvoerbuis. De nodige inrichtingen (spuwertjes,...) beschermen het gevelvlak in geval van verstopping. Verbindingen d.m.v. een effen mofverbinding zonder verlijming, waarbij de buizen in elkaar worden geschoven, en afgedicht d.m.v. dichtingsringen (koppeling met uitzetspeling) De beugels zijn deels klemmend en deels glijdend zodat de buizen kunnen bewegen zonder beschadigingen. Bevestiging minstens om de 150 cm. De maximale afstand tussen twee vaste punten bedraagt 150 cm. Om lengteveranderingen door temperatuursschommelingen te kunnen opvangen worden de nodige uitzetstukken ingebouwd. De uitzettingsmoffen bestaan uit een band met lage wrijvingsweerstand en zonder schadelijke inwerking op de buis afvoerpijpen - kunststof/hdpe VH m meeteenheid: lopende m meetcode: netto lengte, gemeten in de as van de buis, zonder de overlappingen mee te rekenen. Eventuele ellebogen worden haaks gemeten alsof het hoeken betreft. Buizen en hulpstukken uit hard polyethyleen beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN 1519 Kunststofleidingsystemen voor binnenrioleringen (lage en hoge temperatuur) - Polyethyleen (PE) - Deel 1: voor buizen, fittingen en het systeem. Kwaliteit: Soortelijk gewicht: > 0,941 gr/dm3 Shore-hardheid; minimum 63 Lineaire uitzettingscoëfficient: maximaal 0,2 mm/m C Kleur: zwart Vorm: rond Buitendiameter: ND 110 Beugels: schroefbeugels uit gegalvaniseerd staal ZN 450, aangepast aan de kleur van de buizen. De buizen dragen het overeenkomstigheidsmerk Benor (of gelijkwaardig). Opstelling: op circa 20 mm voor het muurvlak geplaatst. Aansluiting op de tapbuizen d.m.v. een vergaarbakje uit hetzelfde materiaal als de afvoerbuis. De nodige inrichtingen (spuwertjes,...) beschermen het gevelvlak in geval van verstopping. Verbindingen: d.m.v. effen mofverbindingen zonder verlijming, waarbij de buizen in elkaar worden geschoven, en afgedicht d.m.v. dichtingsringen (koppeling met uitzetspeling) Gevelbevestiging: d.m.v. deels klemmende en deels glijdende beugels zodat de buizen kunnen bewegen zonder beschadigingen. Bevestiging minstens om de 150 cm. De maximale afstand tussen twee vaste punten bedraagt 150cm. Om lengteveranderingen door temperatuursschommelingen te kunnen opvangen worden de nodige uitzetstukken ingebouwd. De uitzettingsmoffen bestaan uit een band met lage wrijvingsweerstand en zonder schadelijke inwerking op de buis.

49 p. 49 / 57 De afvoerpijpen worden op de riolering aangesloten met aangepaste verloopstukken. Aanvullende uitvoeringsvoorschriften Aan de bovenkant van de aflopen van platte daken wordt de buis langs achter zorgvuldig uitgesneden, zodat de tapbuis in de regenpijp dringt, en aan het zicht wordt onttrokken afvoerpijpen - metaal afvoerpijpen metaal/zink VH m meeteenheid: lopende m meetcode: netto lengte, gemeten in de as van de buis, zonder de overlappingen mee te rekenen. Eventuele ellebogen worden haaks gemeten alsof het hoeken betreft. Buizen en hulpstukken uit elektrolytisch zink beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN Dakgoten en hemelwaterafvoerbuizen van metaalplaat - Definities, classificatie en eisen. Wanddikte: minimum 1 mm en conform NBN EN 612 Oppervlaktebehandeling: geprepatineerd door fosfatering van het zinkoppervlak Type: gesoldeerde naden Doorsnede: rond met een diameter van 100 mm Beugels: schroefbeugels uit verzinkt staal (min. 450 g/m2) Bevestigingsschroeven: verzinkt staal. Opstelling: op circa 20 mm voor het muurvlak geplaatst. Aansluiting op de tapbuizen d.m.v. een vaste overlapping Verbindingen: De buizen worden koud in elkaar verwerkt. De penetratie van de verschillende stukken bedraagt minimum 30 mm. Bij richtingsveranderingen dringen de buizen minimum 80 mm in elkaar. Het knippen van de buiselementen onderaan is verboden. Gevelbevestiging: d.m.v. deels klemmende en deels glijdende beugels. De afstand tussen 2 punten bedraagt maximum 100 cm voor de buizen met een lengte tot 200 cm en maximum 150 cm voor de buizen met een lengte van 300 cm, één op de twee bevestigingen is glijdend (vrije uitzetting). Elk buiselement wordt minstens 1 maal gesteund. De eerste beugel bevindt zich op + 5 cm onder het laagste punt van de tapbuis. De afvoerbuizen worden luchtdicht op het rioleringsnet aangesloten d.m.v. aangepaste moffen. De overlangse naad is naar de muur gericht. Aan de bovenkant van de aflopen van platte daken wordt de buis langs achter zorgvuldig uitgesneden, zodat de tapbuis in de regenpijp dringt, en aan het zicht wordt onttrokken. Alle ondergrondse stukken worden omwikkeld met een zelfklevende band afvoerpijpen metaal/koper VH m meeteenheid: lopende m meetcode: netto lengte, gemeten in de as van de buis, zonder de overlappingen mee te rekenen. Eventuele ellebogen worden haaks gemeten alsof het hoeken betreft. Buizen en hulpstukken uit koper beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN 612 -Dakgoten en hemelwaterafvoerbuizen van metaalplaat - Definities, classificatie en eisen.

50 p. 50 / 57 Kwaliteit: CuE (hard elektrolytisch koper) Wanddikte: minimum 0,7 mm en conform NBN EN 612 Type: gesoldeerde naden Doorsnede: rond met een diameter van 100 mm. Beugels: schroefbeugels uit koper Bevestigingsschroeven: koper Opstelling: op circa 20 mm voor het muurvlak geplaatst. Aansluiting op de tapbuizen d.m.v. een vaste overlapping Verbindingen: Behalve de koude verbindingen voor de montage en de uitzetting worden alle buizen aan elkaar gesoldeerd. Voor de gelaste ineenvoegingen hebben de soldeernaden een breedte van 10 mm en omvatten de ganse omtrek van beide buizen. Gevelbevestiging: d.m.v. deels klemmende en deels glijdende beugels. De afstand tussen 2 punten bedraagt maximum 100 cm voor de buizen met een lengte tot 200 cm en maximum 150 cm voor de buizen met een lengte van 300 cm, één op de twee bevestigingen is glijdend (vrije uitzetting). Elk buiselement wordt minstens 1 maal gesteund. De eerste beugel bevindt zich op + 5 cm onder het laagste punt van de tapbuis. De afvoerbuizen worden luchtdicht op het rioleringsnet aangesloten d.m.v. aangepaste moffen. De overlangse naad is naar de muur gericht Aan de bovenkant van de aflopen van platte daken wordt de buis langs achter zorgvuldig uitgesneden, zodat de tapbuis in de regenpijp dringt, en aan het zicht wordt onttrokken eindstukken - algemeen Levering en plaatsing van slagvaste eindstukken (dolfijnen) aan de voet van de afvoerbuizen (grenzend aan openbaar domein). De levering en plaatsing omvat de nodige bevestigingshaken en beugels, evt. bochtstukken, kragen, reukdichte verlijmingen, lasnaden of afdichtingskitten eindstukken - slagvast kunststof VH (st) meeteenheid: per stuk Eindstukken uit slagvaste polyethyleen (HDPE), beantwoordend aan NBN EN Vorm: recht Doorsnede en diameter: in overeenstemming met de afvoerbuizen die erop aansluiten Lengte: 150 cm. Kleur: mat zwart Uitzicht: effen Beugels: schroefbeugels uit verzinkt staal (min. 450 g/m2) Bevestigingsschroeven: verzinkt staal. Opstelling: volgens de bestaande toestand Het mofeind van de voetstukken rust op een stevige schroefbeugel, die stevig in de muur wordt verankerd, om het voetstuk op lijn te houden met de afvoerbuis. De koppelingen tussen het eindstuk, de regenafvoerbuis en de ondergrondse riolering gebeuren door ineenschuiving met moffen.

51 p. 51 / 57 Alle voegen tussen het eindstuk, de regenafvoerbuis en de ondergrondse riolering worden reukdicht gerealiseerd met een dichtingsring eindstukken - behandeld gietijzer VH (st) meeteenheid: per stuk Eindstukken (dolfijnen) uit grauw gietijzer beantwoordend aan NBN B Gietijzeren onderdelen en toestellen voor het opvangen en afvoeren van het water der gebouwen - Stoepspuwers, stampijpen en bochtstukken. Model ter goedkeuring voor te leggen aan de architect Wanddikte: minimum 4,5 mm Vorm: recht Uitzicht: effen Doorsnede en diameter: in overeenstemming met de afvoerbuizen die erop aansluiten: Lengte: 100 cm Oppervlaktebehandeling: inwendig bestreken met een zwarte bitumenvernis of oleoglyceroftaalharsverf. uitwendig ontroest en voorzien van grondlaag en 2 afwerklagen op basis van alkydharsen. Beugels: schroefbeugels uit verzinkt staal (min. 450 g/m2) Bevestigingsschroeven, bouten & moeren: verzinkt staal. Opstelling: op circa 20 mm voor het muurvlak geplaatst. Het mofeind van de voetstukken rust op een stevige schroefbeugel, die stevig in de muur wordt verankerd, om het voetstuk op lijn te houden met de afvoerbuis. De koppelingen tussen het eindstuk, de regenafvoerbuis en de ondergrondse riolering gebeuren door ineenschuiving met moffen. Alle voegen tussen het eindstuk, de regenafvoerbuis en de ondergrondse riolering worden reukdicht gerealiseerd met een dichtingsring toebehoren - algemeen Levering en plaatsing van alle noodzakelijke hulp- en/of verbindingsstukken om een perfecte afwatering van het hemelwater toe te laten vanaf de opvang op de dakvlakken tot de afvoer toebehoren dakkolken, tapbuizen en noodspuwers meeteenheid: per stuk, Dakkolken beantwoordend aan TV en vervaardigd uit een materiaal, verenigbaar met de dakvloer, het isolatiemateriaal, het dampscherm en de dakdichting. : afhankelijk van de goot Volgens de voorziene opstelling zijn de te voorziene tapbuizen opgevat als recht tapgat volgens TV en TV Aansluitdiameter: idem afvoerbuis De tapbuizen worden waterdicht ingewerkt in de dakdichtingslagen volgens TV 244 Aansluitingdetails platte daken en de ATG-richtlijnen (of gelijkwaardig) van het voorziene dakdichtingsmateriaal.

52 Opvatting en uitvoering: p. 52 / 57 ofwel volgens TV Dakwaterafvoeren doorheen een opstand, aangevuld met TV Horizontale doorbrekingen voor de waterafvoer ofwel volgens TV Dakwaterafvoeren in het dakvlak, aangevuld met TV verticale doorbrekingen. De kolken worden zodanig geplaatst dat plasvorming wordt vermeden. De insteekdiepte in de afvoerpijp bedraagt ten minste 10 cm. De flens van de kolk wordt koud verlijmd toebehoren - draad- en bolroosters VH (st) meeteenheid: per stuk Ballonvormige draadbolroosters uit een corrosievast materiaal, aangepast aan de diameter van de afvoerbuizen. : roestvast staal 18/8 Toepassing Te plaatsen op iedere tapbuis. 40. GEVELBEKLEDINGEN - ALGEMEEN GEVELPANNEN & LEIEN - ALGEMEEN meeteenheid: m2, (werkelijk te dekken oppervlakte zonder rekening te houden met de voorgeschreven overlapping), regelwerk, alle randafwerkingen en speciale stukken inbegrepen. meetcode: netto oppervlakte, gemeten in het vlak aan de onderzijde van de dakbedekking. Voor zover dakbeschot of andere gesloten ondergrond aanwezig is, dient de bovenzijde hiervan als de onderzijde van de dakbedekking te worden beschouwd. aard van de overeenkomst : Vermoedelijke Hoeveelheid (VH) gevelpannen & leien - vezelcementleien VH m2 Sterkteklasse : klasse B Hoogte (mm) Dikte (mm) Klasse A Klasse B Gem. van 4 metingen Minimaal buigmoment (N m/m) 350 2, < h < h 600 3, < h 850 4, Volumemassa: minimum kg/m3 Formaat: ca. 40x40cm Afwerking zonder afgesneden hoeken Nominale dikte: minimum 4 mm (overeenkomstig tabel horende bij de homologatie of STS ) Vorm: rechthoekig Kleur: donkergrijs Oppervlaktestructuur: glad oppervlak Regelwerk: Houtsoort: Rood Noords grenen of Europees grenen (nr. 414 of 107 volgens NBN 199) Sorteerklasse: S6 of S8 (volgens STS )

53 p. 53 / 57 Impregnering: procédé A2.1 volgens NBN EN 351 (met behandelingscertificaat) Minimale latsecties: 32x38 mm. De dimensionering van het latwerk is steeds aangepast aan de vorm en dikte van de leien en de afstand tussen de latten (horizontale plaatsing, hart op hart 275mm). Bevestigingsmiddelen: leihaken uit RVS, diameter 2,5 à 3 mm en met een lengte die afhankelijk is van de overdekking : De leien worden gehangen met open voeg. De verticale en horizontale overlap stemt overeen met de voorschriften van de fabrikant. De haken worden in de latten geslagen. Leien kleiner dan een halve lei mogen niet verwerkt worden. Hiertoe worden de aanpalende leien in dezelfde rij in breedte versmald. Onderaan de gevel wordt een horizontale bebordingsplank geplaatst, volgens de voorschriften van de fabrikant. Aanvullende uitvoeringsvoorschriften Afwerking onderzijde en zijboorden: aansluitprofiel met kraal in gepatineerd zink 0,8 mm Alle hulpstukken nodig om een perfect waterdicht geheel te bekomen, zijn inbegrepen in de bieding. Na het plaatsen van de isolatie en voor het aanbrengen van het latwerk wordt een dampdoorlatend scherm voorzien overeenkomstig artikel onderdak soepele membranen bekledingspanelen - algemeen Alle leveringen en werken voor het realiseren van een gevelbekleding met panelen, tot een afgewerkt geheel. Inbegrepen zijn de voorziene regelstructuur (zoals beschreven in artikel 42.10), de bekledingspanelen, alle bevestigingsmiddelen en hulpstukken, randprofielen, met het oog op een verzorgde aansluiting op andere gevelmaterialen. De eventuele isolatie worden beschreven in artikel Materialen De panelen, samen met de eventuele voorziene oppervlakteafwerking, dienen specifiek geschikt te zijn voor buitengebruik (UV- en klimaatsbestendig). De aannemer levert de bouwheer minimaal 2m2 hetzij 1% van de uitgevoerde oppervlakte aan extra beplating met het oog op gebeurlijke herstellingswerken. Alle plaatelementen, hulpstukken, bevestigingsmiddelen, zijn van dezelfde leverancier en vormen één systeem. Het voegenpatroon dient overeen te stemmen met de gevel- en/of detailtekeningen en wordt voor de uitvoering steeds met de architect besproken (afmetingen van de panelen, detaillering ter hoogte van de boven-, onder- en zijranden). De bevestiging van de platen gebeurt volgens ondervermelde keuze in het bestek, aangevuld met de plaatsingsvoorschriften van de fabrikant en rekening houdend met het voorziene type panelen, de belastingen en de modulering. Het bevestigingssysteem wordt ter goedkeuring voorgelegd aan de architect. Bij een verlijmde bevestiging dienen de voorschriften (eventueel opschuren, voorbehandeling met primer, weersomstandigheden, ) van het voorgestelde lijmsysteem strikt gevolgd te worden. Het lijmsysteem moet beschikken over een technische goedkeuring ATG of gelijkwaardig. Randaansluitingen ter hoogte van gevelopeningen, binnen- en buitenhoeken en randaansluitingen worden afgewerkt volgens de detailplannen, het bestek en/of de richtlijnen van de fabrikant. Zaagkanten worden steeds met de nodige zorg afgewerkt. Bij horizontale toepassing van de panelen (bijv. buitenplafonds) wordt rekening gehouden met eventuele aanvullende of afwijkende voorschriften Bekledingspanelen vezelcement VH m2 De gevelbekleding wordt uitgevoerd met asbestvrije vezelcementplaten, samengesteld uit portlandcement, zand, natuurlijke organische vezels en geselecteerde minerale vulstoffen. De platen zijn geschikt voor buitengebruik overeenkomstig NBN EN Vlakke platen van vezelcement - Productspecificaties en beproevingsmethoden (2000). Het materiaal beschikt over een productgarantie van 10 jaar.

54 p. 54 / 57 De platen worden geproduceerd op een Hatschek-machine, dubbelgeperst, luchtgedroogd, gekalibreerd en gepolierd. Vervolgens worden de platen afgewerkt met een semi-transparante watergedragen acrylaatdispersie op de beeldzijde met een UV geharde PU topcoating en een dampdichte watergedragen coating op de rugzijde. Type : dubbelgeperst, luchtgedroogd Plaatdikte : minimum 8 mm Afmetingen (lxb) : maatvoering overeenkomstig de gevelmodulering / op voorstel aannemer Densiteit : ca 1650 kg/m3 Hygrische werking : < 2,1 mm/m (0-100% gem. Vochtigheid) Oppervlakteafwerking : glad Kleur van de platen : volgens gamma fabrikant Buitenhoek : in verstek te zagen Bevestigingsmiddelen: hoogwaardige lijmkit (met technische goedkeuring ATG, KOMO of gelijkwaardig), verwerking volgens de richtlijnen van de plaatfabrikant. Aanvullende specificaties De voorzijde is afgewerkt met een semi-transparante gekleurde coating en een extra afwerking met een UV geharde PU topcoating De achterzijde is afgewerkt met een dampdichte coating De fabrikant kan in het kader van de Europese Verordening N 305/2011 (CPR) de prestatieverklaring (DoP) van het product voorleggen. Dit garandeert de overeenkomstigheid aan het CE label en aan de norm NBN EN Vlakke vezelcementplaten. De productie is ISO gecertificeerd De plaat beschikt over een EPD (Environmental Product Declaration) Technische karakteristieken Buigsterkte 24,0 N/mm² - // 17,0 N/mm² Elasticiteitsmodulus N/mm² - // N/mm² Hygrische beweging 1,0 mm/m Porositeit 18 % Duurzaamheidsklasse Categorie A Sterkteklasse Klasse 4 Brandreactieklasse A2-s1-d0 Impermeabiliteitstest Ok Warm water test Ok Verzadigd droog test Ok Vries dooi test Ok thermische isolatie voorhanggevel PIR Stijve isolatieplaten gevormd uit hard polyurethaanschuim of polyisocyanuraatschuim, beantwoordend aan de voorschriften van NBN EN Materialen voor de warmte-isolatie van gebouwen - Fabrieksmatig vervaardigde producten van hard polyurethaanschuim (PUR) Specificatie. Het blaasmiddel gebruikt bij de productie bevat geen HFK s. De platen zijn geschikt als isolatie achter een voorhanggevel en beschikken over een ATG-H productgoedkeuring of gelijkwaardig. Randafwerking: tand en groef Afwerking: aan beide zijden voorzien van een aluminiumfolie. Warmtegeleidingscoëfficiënt (λ-waarde): maximum 0,024 W/mK De isolatielaag wordt uitgevoerd in twee geschrankte lagen. Deze wordt mechanisch bevestigd volgens voorschriften van de fabrikant. Aanvullende uitvoeringsvoorschriften (te schrappen door ontwerper indien niet van toepassing) Na het plaatsen van de isolatie wordt een folie voorzien overeenkomstig artikel onderdak soepele membranen.

55 p. 55 / 57 Reactie bij brand (NBN EN ): minimum klasse D-s2-d thermische isolatie voorhanggevel PIR - plaatsingsprijs VH m2 Meetcode Meeteenheid: m² (vierkante meter) Meetcode : netto uit te voeren oppervlakte, inclusief aanwerking koepelopstanden. Uitsparingen kleiner dan 1 m2 worden niet afgetrokken. Voor materiaalkost zie volgende post thermische isolatie voorhanggevel PIR - materiaalprijs VH m3 Alle materialen zijn hiervoor beschreven. Omdat het bestuur de mogelijkheid moet krijgen om verschillende laagdiktes aan te kunnen brengen, afhankelijk van gebruik gebouw, contructieuitvoeringen, plaatselijke situatie e.d. In deze post wordt opgave gedaan van de materiaalkost, onafhangelijke van de gekozen dikte. Meetcode Meeteenheid: m³ (kubieke meter) Meetcode : netto uit te voeren volume. 50 Schilderwerken Buitenschilderwerken op hout en houtachtige platen Algemeen De gebruikte materialen zijn onderling en met de staat van de ondergrond verenigbaar. Alle verfproducten worden in originele en gesloten bussen op de werf aangevoerd, voorzien van etiketten waarop duidelijk vermeld worden de naam van de fabrikant en het product. Waar verschillende lagen boven elkaar worden toegepast, mogen enkel producten van één en dezelfde fabrikant worden aangewend, en wel volgens diens richtlijnen. De verschillende lagen zullen onderling van tint verschillen. Op de schilderwerken zijn de bepalingen van de TV 159 van het WTCB van toepassing. De materialen worden steeds verwerkt in een stofvrije omgeving. De schilderwerken mogen slechts uitgevoerd worden in lokalen waar de temperatuur minstens 5 C en de relatieve vochtigheid maximaal 80% bedraagt. De temperatuur mag lager zijn en of de relatieve vochtigheid hoger wanneer dit uitdrukkelijk door de fabrikant van de verven opgegeven wordt. De kleuren van de te gebruiken verf zal door de ontwerper bepaald worden na voorleggen van de NCS en RAL kleurenkaart; zonder uitsluiting van één of meerdere kleuren. Na een keuze gedaan te hebben van één of meerdere kleuren zal de aannemer volgens de onderrichtingen ter plaatse stalen zetten en deze nadien verwijderen. Na onderzoek van de ondergrond volgens 7.2 van TV 159 worden volgende voorbereidende werken uitgevoerd: - stoppen, afschuren en afstoffen - ontvetten van het hout - isoleren van harszakjes en knoesten bij harshout en volledig isoleren bij tropische houtsoorten - afwassen van afzelia met een ammoniakoplossing De aannemer beschermt met de meest doeltreffende middelen alle andere constructieelementen. Alle schilderwerken worden met de grootste zorg uitgevoerd. Alle aflijningen zijn perfect rechtlijnig, zuiver en volkomen gaaf Buitenschilderwerk op hout De werken omvatten het uitvoeren van buitenschilderwerken op hout met verf op basis van urethaan-alkydhars, inbegrepen het uitvoeren van alle voorbewerkingen. Voor het houtwerk van de kroonlijsten: Ontweringswater; Tweecomponenten polyester herstellingspasta. Belangrijkste eigenschappen: - tijdens uitvoering en doorharding volkomen krimp- en zwelvrij;

56 p. 56 / 57 - snel uitgereageerd, goed schuurbaar, uitstekende elasticiteit; - uitstekend overschilderbaar met elk verftype, goede vullin; - niet onafgeschilderd laten staan. Luchtdrogende vochtregulerende grondlakverf op basis van urethaan-alkydhars Belangrijkste eigenschappen: - goede koudedroging, gemakkelijk verwerkbaar; - goede vulling, hoge dekkracht en goede kantendekking; - goede vloei-eigenschappen, zeer goede hechting; - slijtvast, vochtregulerend en goede weervastheid. Kwaliteitsvolle primer van dezelfde fabrikant. Zijdeglanslak op basis van urethaan-alkyd. Kleur: te kiezen uit voor te leggen kleurenwaaier. gemakkelijk verwerkbaar; egaal van aanzicht; kras- en slijtvast, gemakkelijk reinigbaar; toe te passen op alkydharsverven. Overschilderbare acrylplamuur Eigenschappen: - gemakkelijk en soepel verwerkbaar, ook op grotere vlakken; - goede vulling; - sneldrogend met goede doordroging; - na 1 à 2 uur opnieuw te overtrekken; - goed schuurbaar. Overschilderbare acrylkit. Voor het houtwerk van de kroonlijsten: Bij nieuw houtwerk: - drevelen van de nagels; - alle naden en openstaande houtverbindingen zuiver maken; - het oppervlak schuren en ontstoffen; - aanbrengen van vochtregulerende grondlakverf tot verzadiging, met een kleur die de eindkleur benadert; - opvullen van de nagelgaten, houtverbindingen, naden en gebreken met overschilderbare acrylplamuur; - opschuren na droging van de opgevulde oppervlakken; - de volledige oppervlakte schuren en ontstoffen; - aanbrengen van minimum 1 laag primer en 2 lagen zijdeglanslak tot volledige verzadiging en dekking. Bij bestaand, geschilderd houtwerk: - de te behandelen oppervlakken grondig ontdoen van alle oude, verweerde verflagen. Blanke delen worden behandeld met primer. Alles wordt volledig met 2 lagen verf afgewerkt; - de volledige oppervlakte schuren en ontstoffen; - aanbrengen van vochtregulerende grondlakverf tot verzadiging, met een kleur die de eindkleur benadert; - opvullen van de houtverbindingen, naden en gebreken met overschilderbare acrylplamuur; - aanbrengen van minimum 2 lagen zijdeglanslak tot volledige verzadiging en dekking. AANDACHT De schilderwerken mogen slechts worden uitgevoerd wanneer de atmosferische toestand zulks toelaat: NIET in de vlakke zon, bij regen of mist. Wat betreft de verwerking van de verfproducten en de voorbereidende werken zal de aannemer zich strikt houden aan de voorschriften van de fabrikant. De aannemer zal de nodige maatregelen treffen om zijn personeel en de gebruikers van het gebouw te beschermen tegen schadelijke uitwasemingen. Alle verflagen dienen te worden aangebracht met de schildersborstel en niet met de verfrol. Toepassing Het schilderen van kroonlijsten, houten dakranden, bekastingen rondom koepels en lichstraten e.d. Meetcode oppervlak van de te behandelen ramen zonder aftrek van het beglaasde oppervlak, het afschilderen van de mastiek dient inbegrepen te zijn in de m²-prijs van het schilderwerk; netto te behandelen lengte voor de dakoversteken, buitenboeiborden, deklijsten, stormplanken, gootbodems, enz., ongeacht hun breedte en profileringen A Buitenschilderwerk op hout Meetcode VH m

57 Meeteenheid: m (meter) Meetcode: alle houten onderdelen met een onvouwing onder 30 cm: totale te schilderen lengte. Dit gerekend van afboording tot afboording. Voor ronde elementen is de ontvouwing bepalend, alles onder diameter 9,6 cm wordt per lopende meter afgerekend. Alle voorbewerkingen, behandelingen en afwerkingen zijn begrepen in de eenheidsprijs. p. 57 / B Buitenschilderwerk op hout Meetcode Meeteenheid: m² (vierkante meter) Meetcode: totale te schilderen oppervlakte, berekend volgens de ontvouwing van de houten delen. Alle voorbewerkingen, behandelingen en afwerkingen zijn begrepen in de eenheidsprijs. VH m Schilderwerk op metaal A Buitenschilderwerk op metaal Meetcode Meeteenheid: m (meter) Meetcode: alle metalen onderdelen met een onvouwing onder 30 cm: totale te schilderen lengte. Dit gerekend van afboording tot afboording. Voor ronde elementen is de ontvouwing bepalend, alles onder diameter 9,6 cm wordt per lopende meter afgerekend. Alle voorbewerkingen, behandelingen en afwerkingen zijn begrepen in de eenheidsprijs. VH m B Buitenschilderwerk op metaal Meetcode Meeteenheid: m² (vierkante meter) Meetcode: totale te schilderen oppervlakte, berekend volgens de ontvouwing van de metalen delen. Alle voorbewerkingen, behandelingen en afwerkingen zijn begrepen in de eenheidsprijs. VH m Toeslag kleine opdrachten % Voor opdrachten kleiner dan 100 m² (dakoppervlakte uitgedrukt in m²) mag een correctiecoëficiënt opgegeven worden. De basis hiervoor zijn de eenheidsprijzen (100 %) van de verschillende posten van de inventaris. Bij de prijsvergelijking van de verschillende biedingen wordt uitgegaan dat 15 % van de hoeveelheden, opdrachten zijn kleiner dan 100m². Toepassing Volgens aanduiding door het bestuur. Meetcode Meeteenheid: % Meetcode: als basis worden de eenheidsprijzen genomen van de inventaris (= 100 %). Er wordt met een totaalpercentage aangegeven hoeveel de eenheidsprijs bedraagt voor kleine opdrachten. percentage op te geven door de inschrijver Voorbeeld: meetstaat deelopdracht voor euro, toeslag kleine opdracht = 10 % dit geeft totaal deelopdracht: euro.