Cardiale revalidatie

Transcriptie

1 Cardiale revalidatie T +32(0) F +32(0) [email protected] Campus Sint-Jan Schiepse bos 6 B 3600 Genk Campus Sint-Barbara Bessemerstraat 478 B 3620 Lanaken Medisch Centrum André Dumont Stalenstraat 2a B 3600 Genk

2 WELKOM Geachte mevrouw/heer, U bent in contact gekomen met het ziekenhuis omwille van een hart -en/of vaatprobleem. Het revalidatieprogramma bestaat uit fysieke training, medische opvolging en begeleiding in het veranderen van ongezonde leefgewoonten. Daarvoor hebben we een uitgebreid team in huis van arts, kinesitherapeuten, diëtisten, sociaal werker en psycholoog. INHOUDSTAFEL 1. Wat is cardiale revalidatie? 3 2. Verloop van het programma 4 3. Infosessies 8 4. Individuele begeleiding Praktisch Het revalidatieteam 12 U wordt begeleid in het aanleren van gezonde voedingsgewoonten, het leren beheersen van uw cholesterol, uw bloeddruk en uw gewicht. Daarnaast is er aandacht voor een gezonde geest in een gezond lichaam : hoe ga je om met spanningen, hoe kan je meer genieten van je leven. Achteraan in deze brochure vindt u de namen van de leden van het cardiaal revalidatieteam van het Ziekenhuis Oost- Limburg. Inhoudsverantwoordelijke: dr. M. Vrolix (Cardioloog) Februari Ziekenhuis Oost-Limburg l Brochure: BR Cardiale revalidatie

3 01 WAT IS CARDIALE REVALIDATIE? De doelstelling van het hartrevalidatieprogramma is op fysiek, psychologisch en sociaal vlak een gezondere levensstijl ontwikkelen en deze behouden. De meeste patiënten moeten immers na hartproblemen hun levenswijze veranderen wat betreft voeding, gewicht, lichaamsbeweging, medicatie, stress, roken Uzelf zal hiervoor de grootste inspanning moeten leveren. Hierbij wordt u geholpen door een team van kinesitherapeuten, diëtisten, sociaal werker, psycholoog en revalidatie-arts. Het programma zal specifiek aangepast zijn aan uw noden en wordt opgesteld in overleg met alle leden van het team. 1.1 Voor wie? Zowel patiënten na een hartinfarct, een ballondilatatie (PTCA) en/of stentimplantatie, overbruggingen van de kransslagaders (CABG), klepoperatie en harttransplantatie, als patiënten met angina pectoris, hartfalen of andere harten vaataandoeningen komen in aanmerking. 1.2 Revalidatie tijdens hospitalisatie Tijdens het verblijf in het ziekenhuis werd u allicht geïnformeerd over de werking en het doel van cardiale revalidatie. De basisbegrippen van een gezond, vet- en zoutarm dieet werden u uitgelegd op uw kamer. Een langzame mobilisatie en soms ook ademhalingsoefeningen met de kinesitherapeut werden opgestart op de afdeling. Bovendien werd tijdens uw opname ook de aanvraag voor revalidatie opgestart. Deze aanvraag gebeurt bij uw ziekenfonds. 1.3 Thuis Eenmaal thuis moet u opnieuw bekomen van de eventuele ingreep: het rustig aan doen is de boodschap. Daaronder verstaan we licht huishoudelijk werk en lichte inspanning (bv. fietsen of wandelen zonder buiten adem te geraken). Bij extreme weersomstandigheden (hitte, koude, ) dienen inspanningen vermeden te worden. Brochure: BR Cardiale revalidatie l Ziekenhuis Oost-Limburg 3

4 Activiteiten waarbij u kracht moet gebruiken of waarbij u zich in een ongemakkelijke of gebogen houding bevindt, dient u te vermijden. 1.4 Revalidatie na hospitalisatie De eerste maanden na ontslag uit het ziekenhuis is het nodig dat u verder werkt aan uw gezondheid, uw conditie. Hierdoor bekomt u een optimaal resultaat na de ingreep en vermijdt u herval. Afhankelijk van het soort hartprobleem, kan u 2 tot 8 weken later met het oefenprogramma starten. Onderging u geen of een lichte ingreep, dan kan u al een tweetal weken na ontslag starten. Onderging u een zware ingreep zoals een overbrugging (CABG), dan kan u 6 tot 8 weken later starten. Sowieso zal u alvorens te starten gevraagd worden op consultatie te komen bij de cardioloog-revalidatiearts die het startmoment met u bespreekt. 02 VERLOOP VAN HET PROGRAMMA 2.1 Fysieke revalidatie De lichamelijke revalidatie heeft tot doel u te helpen inzien welke uw mogelijkheden en grenzen zijn op vlak van fysieke inspanning en hoe u hiermee om kan gaan. Het belang van fysieke inspanning voor de patiënt is: objectieve en subjectieve verbetering van de inspanningscapaciteit, gewichtsafname, verlaging van bloeddruk en cholesterolgehalte. Eerst zal u gevraagd worden op raadpleging te komen bij de cardioloog-revalidatiearts, die de revalidatie coördineert. Hij legt een dossier aan met informatie rond risicofactoren, medicatie en andere medische problemen die een rol zouden kunnen spelen tijdens de revalidatie. Het is aangewezen op deze afspraak een lijstje van uw medicatie mee te brengen. Op onderzoek bij uw cardioloog of tijdens de opname in het ziekenhuis, werd uw inspanningscapaciteit gemeten aan de hand van een inspanningsproef. Tijdens een geleidelijk zwaarder wordende inspanning werden allerlei metingen verricht zoals: hartritme, bloed- 4 Ziekenhuis Oost-Limburg l Brochure: BR Cardiale revalidatie

5 druk, zuurstofopname, electrocardiogram (ECG), en dit vanaf rust tot bij een maximale inspanning. De resultaten van de inspanningsproef geven een beeld over de toestand en de evolutie van uw algemene conditie. Op de startdag, elke woensdag om 15 uur, zal u door een kinesitherapeut verwelkomd worden, samen met andere nieuwe patiënten. U krijgt uitleg over de revalidatie in het algemeen, de werkwijze bij de oefensessies en het raadplegen van de dokter en/ of overige teamleden. Ook zal u een psychologische vragenlijst ontvangen waardoor wij een beter zicht krijgen op uw klachten en uw manier van omgaan met uw hartprobleem. We verwachten dat u 3 keer per week komt oefenen. De kinesitherapeuten zijn verantwoordelijk voor de fysieke training en zijn op de hoogte van uw medische toestand en de resultaten van de inspanningsproef. Ze volgen u van nabij op en evalueren constant het verloop van uw conditie. Zodoende wordt er een oefenprogramma op maat opgesteld en begeleidt de kinesitherapeut u bij uw oefeningen. Voor deze oefeningen worden verschillende oefentoestellen gebruikt: hometrainer, loopband, step, armfiets en roeitoestel. Heeft u rug -of andere specifieke klachten, dan worden er alternatieven voorgesteld voor oefeningen die als te zwaar bestempeld worden. Het oefenen gebeurt onder regelmatige controle van pols en bloeddruk. Telemetrie en urgentie-apparatuur zijn in de zaal aanwezig. Geleidelijk aan wordt de weerstand van de toestellen verhoogd wanneer blijkt dat u tot grotere inspanning in staat bent. Wanneer u op controle bent bij de cardioloog zal uw fysieke conditie geherevalueerd worden. Eenmaal de conditie is opgebouwd, is het belangrijk deze te onderhouden. Hoe langer men blijft trainen, hoe beter de effecten. Naast het trainen kan u zichzelf ook al enkele gewoontes Brochure: BR Cardiale revalidatie l Ziekenhuis Oost-Limburg 5

6 eigen maken waardoor u dagelijks weer wat meer in beweging bent. Enkele tips zijn: Neem de trap i.p.v. de lift. Wandel of fiets en laat de auto zo veel mogelijk staan, zeker voor korte afstanden. Maak bij mooi weer een extra wandeling of fietstocht. Tuinieren: doe wat u zelf kan en mag. Wilt u opnieuw beginnen sporten zoals voorheen, dan overlegt u dit best eerst met uw cardioloog. Dit kan best, zij het dat u op een lager niveau zal moeten oefenen. Vergeet niet dat er in elke regio verenigingen voor hartpatiënten zijn waarbij u zich kan aansluiten. Enerzijds zijn de activiteiten op zich erg belangrijk maar zeker ook de sociale contacten zullen u deugd doen. Samen met anderen werken aan goede gewoontes is des te aangenamer. Heeft u tussentijds toch nog dringende medische vragen, dan kan de kinesitherapeut indien nodig een snelle afspraak maken met de cardioloog-revalidatiearts. 2.2 Psychische, sociale begeleiding en voedingsadvies Voedings -en dieetadvies Hart- en vaatziekten zijn een belangrijke doodsoorzaak in de westerse landen en één van de meest voorkomende gezondheidsproblemen wereldwijd. Iedereen weet dat een hoog cholesterolgehalte, hoge bloeddruk, zwaarlijvigheid, suikerziekte en onevenwichtige voeding ernstige risicofactoren zijn. Daarom is gezonde voeding van groot belang, ook voor u. De diëtisten geven zowel algemene richtlijnen alsook zeer concrete productinformatie tijdens groepssessies en individuele gesprekken. Psychologische begeleiding Een gezonde mens in een gezond lichaam, iets wat altijd heel vanzelfsprekend was maar plots niet meer. Deze confrontatie met ziekte, met sterfelijkheid, doet u nadenken, maakt u bang. Een volkomen normale reactie op uw hartfalen. U hebt tijd nodig om het gebeurde te verwerken. 6 Ziekenhuis Oost-Limburg l Brochure: BR Cardiale revalidatie

7 Maar hoe doe u dat? En: kan uw partner u begrijpen? De psycholoog helpt u het gebeurde in perspectief te plaatsen, zodat u weer die gezonde mens wordt in het opnieuw gezonde lichaam, ditmaal ook met een evenwichtige visie op uw gezondheid. Naast ondersteuning in het verwerkingsproces, kan u steeds terecht voor begeleiding in stress-situaties. Ondersteuning inzake sociale wetgeving, rechten van de patiënt De dienst Patiëntenbegeleiding bestaat zowel uit sociaal werkers als interculturele bemiddelaars. Allen zijn ze er om u of uw familie te ondersteunen tijdens uw opname en verblijf in het ziekenhuis. Dit kan zijn voor psychosociale problemen in verband met diagnosestelling bij ernstige aandoeningen, bij ongevallen, overlijden en andere. Zowel voor de gehospitaliseerde patiënten als voor diegenen die reeds naar huis zijn, wordt er gestreefd naar een zo goed mogelijke opvang thuis (het regelen van bijvoorbeeld poetshulp/ thuisverpleging/ uitleenmateriaal, ). Hierbij worden duidelijke afspraken gemaakt met zowel de thuisverzorgers als de professionele hulpverleners in de thuiszorg. Ook administratieve aangelegenheden zoals invaliditeitsaanvragen, het tijdelijke autorijverbod na een hartprobleem (zie bijlage), werkonbekwaamheid, formulieren rond beroepsziekte, mantelzorgtoelage, zorgverzekeringen, aanvragen voor herstelkuren enz. kunnen door de dienst Patiëntenbegeleiding worden afgehandeld of minstens opgestart. De dienst kan eveneens hulp bieden bij het contact met de ziekteverzekering, bij het invullen van papieren of het organiseren van vervoer voor de ambulante oefensessies. Vaak worden patiënten voor specifieke, niet-ziektegebonden problemen doorverwezen naar de hiertoe bevoegde dienst zoals vb. het OCMW. Brochure: BR Cardiale revalidatie l Ziekenhuis Oost-Limburg 7

8 03 INFOSESSIES De interculturele bemiddelaars kunnen ingeschakeld worden op vraag van patiënt, arts of andere hulpverlener om medische informatie te vertalen, of bij cultuurgebonden communicatieproblemen tussen de patiënt en de hulpverlener. Maandelijks vindt er een infosessie plaats waarin arts en kinesitherapeuten u uitleg geven over de medische aspecten van hartaandoeningen en het nut van cardiale revalidatie. Bijkomend organiseren de overige teamleden een aantal keer per jaar eigen infosessies. Deze twee uur durende sessies handelen over gezonde voeding, over praktische zaken zoals terugbetalingen en over het wel en wee: nl. leven met een hartaandoening, wat na hartfalen? U en uw partner hetzij familielid, zullen tijdig uitgenodigd worden voor deze sessies. Een overzicht van de bestaande infosessies: 3.1 Dieet -en voedingsadvies U krijgt tijdens deze sessie een antwoord op volgende vragen: hoe ziet de voedingsdriehoek eruit, wat is goede en slechte cholesterol, waaruit bestaat een zoutarm dieet, hoe bouw je een gezond dagschema op? 8 Ziekenhuis Oost-Limburg l Brochure: BR Cardiale revalidatie

9 3.2 Sociale wetgeving De inhoud van deze sessie geeft een overzicht van alle mogelijke voordelen en vrijstellingen waar mensen met een ziekte of handicap recht op kunnen hebben zoals een ziekte-uitkering en zorgverzekering door de mutualiteit, mantelzorgtoelage door de gemeente, integratie -en inkomensvervangende tegemoetkoming, gratis abonnement bij de Lijn, parkeerkaarten voor mensen met een handicap en nog meer. De bedoeling is de deelnemers een algemeen idee te geven wat de mogelijkheden zijn en eventueel tijdens een individuele afspraak met de dienst Patiëntenbegeleiding alles meer specifiek te onderzoeken. 3.3 Psychische impact van een hartaandoening op patiënt, partner en relatie. Er wordt gewerkt met een videofilm van de Nederlandse Hartstichting over het omgaan met hartfalen, waarna we in een groepsgesprek ervaringen uitwisselen. Ook wordt overlopen welke emoties normaal zijn in reactie op deze lichamelijke crisis. 3.4 Stresshantering Wat is stress en welke invloed heeft het op ons organisme? Hoe belangrijke is positief denken, hoe stel ik grenzen en hoe zorg ik voor mezelf? Een bijkomend aanbod betreft het rookstopprogramma. Slechts 3 tot 5 procent van de rokers slaagt erin zonder hulp te stoppen. Daarom willen wij u hierin helpen. Voorlopig bestaat het programma uit 6 individuele sessies, verspreid over 3 maanden. De sessies worden begeleid door de psycholoog van de cardiale revalidatie. Indien u interesse heeft voor dit programma, kan u de folder vragen aan de kinesitherapeut of revalidatiearts. Brochure: BR Cardiale revalidatie l Ziekenhuis Oost-Limburg 9

10 04 INDIVIDUELE BEGELEIDING Het is steeds mogelijk een individueel gesprek te vragen met één van onze teamleden. U kan zelf om individuele begeleiding vragen door dit bijvoorbeeld kenbaar te maken aan de kinesitherapeut tijdens de oefensessie, deze speelt uw vraag door aan het desbetreffende teamlid. Ook kan u zelf het teamlid aanspreken of opbellen. De namen en telefoonnummers van elk teamlid vindt u achteraan in de brochure. Verder vindt er om de twee weken een teamoverleg plaats tussen de cardioloog-revalidatiearts en de overige teamleden. Op dit overleg wordt elke patiënt en de evolutie die hij/zij maakt besproken. Het kan steeds gebeuren dat een teamlid u zelf aanspreekt wanneer het team dit aangewezen vindt. 05 PRAKTISCH 5.1 Startdag Na consultatie bij de cardioloog-revalidatiearts kan u op woensdag om 15 uur uw revalidatieprogramma starten. Deze afspraak met de arts wordt u tijdens hospitalisatie meegedeeld. Op de startdag wordt u verwacht aan het secretariaat van de ambulante revalidatie op campus St.-Barbara, waar u zich aanmeldt bij de secretaresse. Gelieve een pasfoto mee te brengen voor uw dossier. De kinesitherapeuten stellen op de startdag het revalidatieprogramma voor aan de nieuwe patiënten. U verneemt wat uw persoonlijke revalidatieprogramma inhoudt. 5.2 Plaats De oefensessies vinden plaats in de oefenaal van campus St.-Jan in Genk. 5.3 Uren Maandag: uur Woensdag: 13 tot uur Vrijdag: uur 10 Ziekenhuis Oost-Limburg l Brochure: BR Cardiale revalidatie

11 Gezien het grote aantal aanwezigen zullen de kinesitherapeuten u vragen op een bepaald richtuur te beginnen. In de mate van het mogelijke wordt er rekening gehouden met ieders wensen. 5.4 Duur Een oefensessie duurt 1 tot 1 ½ uur, rustpauzes inbegrepen. 5.5 Contactpersoon Indien u niet aanwezig kan zijn op een oefensessie, vragen wij u de begeleidende kinesitherapeuten of de secretaresse te verwittigen (zie telefoonnummers achteraan). 5.6 Frequentie Er wordt gestart met 3 oefensessies per week. Na 45 sessies kan de revalidatie verder gezet worden onder de vorm van een onderhoudsbehandeling, waarbij u nog 2 maal per week op dinsdag en donderdag kan komen oefenen. 5.7 Benodigdheden Gemakkelijke, sportieve kledij en schoeisel Een handdoek voor tijdens de sessie Er is mogelijkheid tot douchen. 5.8 Kosten Ons centrum heeft een erkenning voor cardiale revalidatie. Al van bij uw opname in het ziekenhuis, is er een aanvraag gedaan bij uw mutualiteit voor goedkeuring van de revalidatie. Informatie over terugbetaling en remgeld kan u verkrijgen op het secretariaat of bij de therapeuten. Onder één sessie verstaan we zowel een oefensessie in de oefenzaal als een deelname aan de infosessie in groep. Brochure: BR Cardiale revalidatie l Ziekenhuis Oost-Limburg 11

12 06 HET REVALIDA- TIETEAM Onze multidisciplinaire aanpak besteedt aandacht aan alle aspecten waarmee u, als patiënt, kan geconfronteerd worden. Naast de cardioloog-revalidatiearts bestaat het team uit drie kinesitherapeuten, drie diëtisten, een sociaal werker en een psycholoog. Cardioloog revalidatiearts Prof. dr. W. Mullens Secretariaat Lieve Bringmans, 089/ Kinesitherapeuten 089/ Fons Houben, Guy Jacobs, Jeremy Hoogmartens,Liesbeth Dreezen Diëtisten Lut Daniëls, 089/ Gilberte Broux, 089/ Caroline Geerkens, 089/ Dienst patiëntenbegeleiding Ingrid Daemen, 089/ Psychologe An Coenen, 089/ Wij wensen u een goed herstel en een optimale revalidatie! 12 Ziekenhuis Oost-Limburg l Brochure: BR Cardiale revalidatie

13 NOTITIES Brochure: BR Cardiale revalidatie l Ziekenhuis Oost-Limburg 13

14 14 Ziekenhuis Oost-Limburg l Brochure: BR Cardiale revalidatie

15 Brochure: BR Cardiale revalidatie l Ziekenhuis Oost-Limburg 15

16 Schrijf u in op onze nieuwsbrief via BR0037