Beroepscompetentieprofiel Chemisch analist

Transcriptie

1 profiel Chemisch analist Kenniscentrum PMLF Overnemen of vermenigvuldigen van onderdelen uit dit beroepscompetentieprofiel is uitsluitend toegestaan met vermelding van de bron: beroepscompetentieprofiel Chemisch analist Kenniscentrum PMLF. Pagina 1 van 33

2 profiel Chemisch analist Algemene informatie datum: Versie: 5 Onder regie van kenniscentrum beroepsonderwijs bedrijfsleven Ontwikkeld door: Kenniscentrum PMLF Kenniscentrum PMLF Brondocument(en) 1. Arbeidsmarkt en beroepsprofielen laboratoriumtechniek secundair beroepsonderwijs; Dijk 12 (2000) 2. Interviewverslagen bedrijfsbezoeken (2002, 2003, 2009) 3. Eindtermendocument laboratoriumtechniek (VAPRO; 1997) 4. Functie- en vacaturebeschrijvingen (divers) 5. Informatie van Internet (divers) 6. Set algemene beroepscompetenties (concept), Colo (2004) 7. Onderzoek naar ontwikkelingen en arbeidsmarkt in de Laboratoriumtechniek, Kenniscentrum PMLF (2010) Legitimering beroepscompetentieprofiel door: - op format vereisten - op de inhoud Mogelijke functiebenamingen - Analist - Analist A - Analist 2 - Analyst - Analytical chemist B - analist - Chemisch analist - Kwaliteitsanalist - QC-inspector - QC-technician - Technician R&D - Assistent-onderzoeker - Laboratorium technician - Shift technician - Betonlaborant - (Klinisch) farmaceutisch analist Kenniscentrum VAPRO d.d Kenniscentrum PMLF d.d Landelijke Adviescommissie Laboratoriumtechniek (LAL) d.d FeNeLab d.d Resonansgroep: d.d Bestaande uit vertegenwoordigers van: - Akzo Nobel Catalysts - Akzo Nobel Refinishes - KNCV - NVK-FAZ - Quadrant - VNCI - Afvaardiging BVE-ondercommissie Laboratoriumtechniek (toehoorder) Pagina 2 van 33

3 Beroepsbeschrijving Beroepscontext/ werkzaamheden De chemisch analist is vooral werkzaam in de laboratoria van bedrijven in: - de chemische industrie: vervaardiging van diverse chemische grondstoffen en producten (kunststoffen, coatings, folies, toners, etc) - de farmaceutische industrie - de voedingsmiddelenindustrie (onder andere: vleesverwerking, zuivel en smaakstoffen) - de metaal en elektrotechnische industrie (collectoren, huishoudelijke apparaten) - de glas-, papier-, beton-, textielindustrie - de waterzuivering (controle en zuivering van afval- en oppervlaktewater) - milieulaboratoria - (semi-) overheidsinstellingen: onderzoeksinstituten, wetenschappelijke instellingen en waterschappen - gezondheidszorg (apotheken) De gemiddelde omvang van laboratoria ligt tussen de tien en twintig medewerkers. De werkgebieden waarop dit profiel voorkomt zijn: - analytische chemie; - anorganische chemie; - organische chemie. - fysische chemie; - farmaceutische chemie De chemisch analist verricht zelfstandig volgens voorschriften een breed scala aan routinematige en niet-routinematige chemische en in mindere mate fysische analyses aan grondstoffen, half- en eindfabrikaten en afvalstoffen. Hierbij staat kwaliteitscontrole centraal. Daarnaast is de chemisch analist actief betrokken bij het ontwikkelen, valideren en optimaliseren van analysemethoden en bij het verbeteren en optimaliseren van het werkproces als ondersteuning van de productieafdeling. Tevens kan het zijn dat de chemisch analist werk verricht voor derden, zoals externe opdrachtgevers. In het werkproces kunnen een preanalytische fase, een analytische fase en een postanalytische fase worden onderscheiden. In de preanalytische fase worden de monsters voorbewerkt. In de analytische fase worden volgens protocol fysische, maar vooral chemische analyses uitgevoerd. In de postanalytische fase wordt vastgesteld of de proef juist is uitgevoerd en of de meetwaarden binnen de vastgestelde specificaties vallen. De resultaten worden verwerkt en gerapporteerd. In het werk van de chemisch analist ligt de nadruk op de analytische en de postanalytische fase. De chemisch analist kan werkzaam zijn in ploegendienst. Pagina 3 van 33

4 Rol en verantwoordelijkheden De chemisch analist werkt veelal volgens standaardprocedures en protocollen. De chemisch analist werkt veelal volgens werkvoorschriften (Standard Operational Procedurs, SOP s) aan een breed scala van chemische analyses. De chemisch analist speelt flexibel in op een onder alle omstandigheden zo efficiënt mogelijke monster- en analyseverwerking. Dit houdt in dat de chemisch analist zijn werkzaamheden aan past bij technische problemen, ontwikkelingen en wijzigingen in het analysepakket om te komen tot een zo efficiënt mogelijke verwerking van monsters en analyses. De chemisch analist voert zelfstandig de analyses uit en is verantwoordelijk voor het juist, tijdig en efficiënt uitvoeren van de analyses. Hij wordt geacht afwijkingen te signaleren en pleegt hierover eventueel overleg met zijn leidinggevende over eventueel verder te nemen stappen. De chemisch analist controleert bij afwijkingen zijn werkmethode en past die zonodig aan. Het kan zijn dat de analyse opnieuw moet worden uitgevoerd. De chemisch analist voert zelfstandig controle uit op juistheid en volledigheid van de eigen werkzaamheden en neemt beslissingen ten aanzien van de eigen operationele uitvoering van de werkzaamheden De chemisch analist heeft een grote invloed op de te leveren kwaliteit en draagt derhalve een grote verantwoordelijkheid. Complexiteit De chemisch analist verricht voor een deel gestandaardiseerde en routinematige metingen. Deze voert hij uit volgens werkvoorschriften (SOP s). Daarnaast is de chemisch analist inzetbaar in projectteams in het kader van onderzoek en productontwikkeling. Hij verricht dan ondersteunende werkzaamheden, maar wordt geacht zoveel mogelijk mee te denken met het onderzoeksproject en de integrale kwaliteitszorg. De ondersteunende werkzaamheden bestaan vooral uit het kunnen uitvoeren van onderzoeksexperimenten op aanvraag. Deze experimenten vergen extra denkwerk van de chemisch analist. Van de chemisch analist wordt verwacht dat hij een breed scala aan chemische analyses kan uitvoeren met behulp van geautomatiseerde of handmatige technieken. Van de geautomatiseerde analyses moet de chemisch analist belang, werking en resultaat kennen, zodat hij consequenties van resultaten en oorzaken van problemen kan analyseren. Voorbeelden van geautomatiseerde technieken (instrumentele technieken) zijn: - spectroscopie; - spectrometrie; - chromatografie; - elektroferese; - elektrochemie. De chemisch analist onderhoudt onder andere contacten met medeanalisten, onderhoudsmonteurs, externe deskundigen op gebied van eigen deskundigheid, klanten en monsternemers. Pagina 4 van 33

5 Het betreft hier vooral informatie uitwisseling. Afbreukrisico: - Het onjuist lezen, interpreteren en toepassen van protocollen - Onjuiste analyse kan leiden tot verminderde kwaliteit van het product met mogelijk zowel materiële als immateriële gevolgen (bijvoorbeeld voor de volksgezondheid) Typerende beroepshouding De chemisch analist: - Beseft dat tijd geld is en is in staat om efficiënt, snel en zorgvuldig te werken, ook onder tijdsdruk. Nauwkeurigheid en accuratesse zijn hierbij van groot belang. - Heeft een kritische houding ten aanzien van kwaliteit, zowel met betrekking tot het primaire productieproces waar hij mee te maken heeft als ten aanzien van het eigen werk. Inzicht in het productieproces en logistiek is hierbij van belang. - Is alert op gevaarlijke situaties en treedt rustig en adequaat op bij calamiteiten. - Is communicatief vaardig (vooral mondeling). - Verricht zijn werkzaamheden zelfstandig binnen teamverband. - Is in staat planmatig te werken, maar ook flexibel te zijn. - Heeft analytisch inzicht, inzicht in het proces van analyse en in troubleshooting. Trends/innovaties Marktontwikkelingen - Steeds meer kleine laboratoria fuseren tot grote laboratoria. Dit heeft tot gevolg dat banen verdwijnen, expertise gebundeld wordt en investeren voor het bedrijf (bijvoorbeeld in nieuwe technieken) gemakkelijker wordt. Het rendement wordt hoger. Het nadeel van fusies is dat de medewerkers minder persoonlijke aandacht ervaren en dat het werk fabrieksmatiger wordt. Er zijn steeds groter wordende laboratoria waarbij gebruik gemaakt wordt van bundeling van expertisen - Commerciële en gespecialiseerde laboratoria die een steeds bredere dienstverlening aanbieden- nemen vaak analytische taken over van laboratoria in bedrijven. Analyse aanvragen moeten in toenemende mate sneller verwerkt worden en er wordt meer klantgericht geopereerd. De werkzaamheden moeten onder toenemende druk worden uitgevoerd. Door dergelijke ontwikkelingen kunnen hogere eisen worden gesteld aan de analist. - Met name in die sector en in de gespecialiseerde productadviesbureaus is een groeimarkt voor de chemisch analist. Pagina 5 van 33

6 Wetgeving/ overheidsregulering Technologische ontwikkelingen Bedrijfsorganisatorische ontwikkelingen Internationale ontwikkelingen Loopbaanmogelijkheden - Veranderende en striktere eisen op het gebied van kwaliteitszorg, milieuwetgeving, ARBO en veiligheidswetgeving. - De chemisch analist moet werken conform eisen, voorschriften en procedures van diverse kwaliteitszorgssytemen, zoals ISO (9001, 9002, 14001, 17025); GLP (Good Laboratory Practice); GMP (Good Manufacturing Practice); TQM (Total Quality Management), HACCP, RvA, CCKL of Sterlab. De automatisering (werken met computers en specifieke applicaties) heeft geleid tot een verandering in de werkzaamheden: de chemisch analist heeft meer technischinstrumentele vaardigheden moeten verwerven. De apparatuur wordt steeds efficiënter gebruikt (uitvoeren van analyses op hetzelfde tijdstip met dezelfde apparatuur). Ook is er steeds meer sprake van de combinatie en koppelingen van de verschillende analyse technieken. Leveranciers verzorgen applicatietrainingen op (nieuwe) apparatuur en technologieën. Ook vindt learning on-the-job plaats. - Productiemachines worden in toenemende mate uitgerust met meet- en regelsystemen: `online kwaliteitscontrole. De kwaliteitscontrole verschuift dus steeds meer naar de productie en de procesoperators. Tevens komen `auto samplers meer in zwang. De toenemende automatisering en `online kwaliteitscontroles leiden mogelijk tot een verbreding in het werk van chemisch analisten. De nadruk van de werkzaamheden van de chemisch analist komt wat betreft kwaliteitscontrole steeds meer te liggen op het valideren van resultaten. Daarnaast is er meer validatie van apparatuur en trouble shooting nodig. - Van de chemisch analist wordt steeds meer inzicht in het proces en de logistieke processen gevraagd en het signaleren van afwijkingen daarin. Daarnaast moet hij meedenken met het productieproces waar hij direct mee te maken heeft en de integrale kwaliteitszorg. Communicatie is hierbij onontbeerlijk. - De werkzaamheden worden vaker in teamverband worden uitgevoerd waarbij de analist onderdeel uitmaakt van het gehele proces. Communicatieve vaardigheden zijn hierbij onontbeerlijk. Veel grote bedrijven in de procesindustrie maken deel uit van internationale concerns. Internationale regelgeving (Europa, U.S.A.) zal meer invloed gaan krijgen op de processen (denk aan hygiëne-, kwaliteits-, veiligheids- en milieu-eisen) en daarvan afgeleid ook op werkzaamheden in het chemisch laboratorium. De taken van de chemisch analist breiden zich uit naar controlerende taken op het gebied van hygiëne en milieu, ten bate van de certificerende instanties. De chemisch analist kan doorstromen naar een hogere functie (b.v. 'senior-' of 'hoofdanalist' of '1e' analist waarbij hij zwaardere taken verwerft met betrekking tot: Pagina 6 van 33

7 - specialisatie in analysetechnieken; - extra taken, bijvoorbeeld ten aanzien van onderzoek en receptuurontwikkeling; - meer beslissingsbevoegdheid: bijsturen of eventueel stopzetten van de productie; - externe contacten, bijvoorbeeld met leveranciers of opdrachtgevers. Om te kunnen doorstromen is in eerste instantie vooral specifieke werkervaring nodig (in het eigen of een daaraan gelijk bedrijf). De extra kennis en vaardigheden kunnen in principe dus in de beroepspraktijk worden verworven. Gerichte bijscholing (richting Hbo-niveau) versnelt echter de doorstroom. Pagina 7 van 33

8 Kerntaken van het beroep 1 1. Voert chemische analyses uit 2. Beoordeelt meetwaarden en rapporteert hierover 3. Onderhoudt werkplek en apparatuur 4. Ondersteunt methoden ontwikkeling 5. ondersteunt en begeleidt nieuwe medewerkers en/of stagiair(e)s 1 In dit document is gekozen voor de mannelijke vorm, hier kan uiteraard ook de vrouwelijke vorm voor gelezen worden. Pagina 8 van 33

9 Kerntaak 1 Voert chemische analyses uit De chemisch analist ontvangt monsters met bijbehorende aanvraag vanuit de productielijn, projectteam (in geval van R&D werkzaamheden) of vanuit de klant (in geval van werk voor derden). Het kan ook voorkomen dat hij de monstername coördineert. Hij administreert de monsters in een computersysteem (bijvoorbeeld LIMS). Hij controleert de monsters en noteert daarbij eventuele opvallendheden. In de aanvraag leest hij welke analyses hij moet gaan doen. Hij bepaalt welke wijze van voorbewerking hij hanteert op basis van de analyse en wat daarover in het standaardprotocol staat. Het kan hier bijvoorbeeld gaan om homogeniseren, stampen, extraheren, destructie, malen, drogen, verdunnen, filtreren, oplossen, toevoegen van reagentia, centrifugeren, mengen, etc. De chemisch analist selecteert hierbij de juiste hulpmiddelen en controleert deze. Het doel van monstervoorbewerking is om de toestand van het monster geschikt te maken voor de analyse en die substanties te verwijderen die kunnen interfereren met de meting van de te bepalen stof. Ook zorgt de chemisch analist voor controlemonsters. Hij bewerkt het monster voor en noteert eventuele opvallendheden. De chemisch analist voert eenvoudige en complexe fysische en vooral chemische analyses uit. De eenvoudige analyses zijn veelal routinematig en eventueel handmatig. De complexe analyses zijn vaak niet-routinematig; omvatten een breed scala aan analyses en vinden veelal geautomatiseerd plaats. De werkzaamheden bestaan uit het controleren van de apparatuur, het plaatsen van de monsters in de apparatuur en het op de juiste wijze in werking stellen van de apparatuur. Daarnaast moet de chemisch analist de apparatuur tijdens de analyse bewaken. Ook brengt hij controlemonsters en standaarden in, in het kader van proces- en kwaliteitsbewaking. Hij leest het scherm af en noteert zonodig tussenwaarden. Hij houdt een labjournaal bij waar ook de instellingen van apparatuur en de voorbewerkingen in staan (dit soort dataverwerking gebeurt aan de hand van geautomatiseerde systemen) en houdt zonodig ook de tijd bij. Er zijn ook analyses die meer handwerk vereisen. Rol/verantwoordelijkheden De chemisch analist is er verantwoordelijk voor dat hij beschikt over het juiste monster. Indien het monster niet in orde is, vraagt hij om een nieuw monster. Ook bewerkt hij zelfstandig monsters voor. Bij handmatige analyses voert de chemisch analist alle handelingen zelf uit. Bij instrumentale analyses is het van belang dat de chemisch analist tijdens de analyse het apparaat bewaakt. De chemisch analist voert de analyses zelfstandig uit. Van belang is dat de voorschriften worden gevolgd, dat de analyse nauwkeurig wordt uitgevoerd en gecontroleerd, dat foutmeldingen worden opgespoord en hersteld en dat alle analyses zo efficiënt mogelijk worden Pagina 9 van 33

10 uitgevoerd, waarbij de processen en apparaten zo effectief mogelijk worden ingezet zonder tijdsverlies ten opzichte van de resultaten. De chemisch analist is er verantwoordelijk voor dat hij de analyses op de juiste wijze uitvoert (bij geautomatiseerde analyses houdt dit het bewaken van het proces in, bij handmatige analyses houdt dit het werken volgens voorschriften in). Hij is er verantwoordelijk voor dat er controlemonsters en standaarden mee worden genomen in de analyse. Daarnaast is de chemisch analist er verantwoordelijk voor dat hij bij alle werkzaamheden volgens voorschriften en planning en veilig, kwaliteits- en milieubewust werkt. Complexiteit De voorbewerking van monsters is afhankelijk van de analyse die ermee gedaan moet worden. De wijze van voorbewerking is af te lezen in voorschriften. De praktische vaardigheid is groter dan de vereiste analytische benadering. Wanneer een monster niet op de juiste wijze is voorbewerkt, dan moet de voorbewerking over worden gedaan. Monster voorbewerken is een kritische stap in de procedure. Nauwkeurigheid en accuratesse zijn daarom van belang. Het is van belang dat de chemisch analist weet wat hij moet doen wanneer er iets mis gaat. Dit is te lezen in de werkinstructies, Standard Operational Procedures (SOP) en analysevoorschriften. Het is van belang om ervoor te zorgen dat de monsters niet verwisseld worden, logistiek inzicht is dus belangrijk. De chemisch analist werkt zelfstandig maar wel strikt volgens de voorschriften. Nauwkeurige registratie van gegevens is belangrijk. Bij eenvoudige analyses zit de complexiteit niet in de uitvoering van een enkele analyse. De chemisch analist voert diverse werkzaamheden (monstervoorbewerking, analyse, apparatuurinstelling etc.) gelijktijdig uit. Dit maakt het werk complex. Bij de complexe analyses zit de complexiteit van de werkzaamheden in het begrijpen van het proces van een breed scala aan analyses, zodat parameters op de juiste wijze worden ingesteld en de chemisch analist bij problemen weet hoe hij moet handelen. Bij foutmeldingen moet de chemisch analist eerst zelf proberen het probleem op te lossen, waarna hij eventueel de leidinggevende kan inschakelen. De organisatie van alle onderdelen en analyses, met name voor de langdurige analyses, vergt een goed overzicht en planningsvaardigheid. Met name wanneer er technische problemen zijn moet de deadline wel gehaald worden. Betrokkenen In principe voert de chemisch analist de werkzaamheden zelfstandig uit. Bij problemen kan hij collega-analisten of zijn leidinggevende raadplegen. (Hulp-)middelen - Afhankelijk van de voorbewerking zijn er hulpmiddelen beschikbaar. Het kan gaan om apparaten, maar ook glaswerk, pipetten enz. - (Bar)codes op de monsters - Persoonlijke beschermingsmiddelen Pagina 10 van 33

11 - Analyseapparatuur of analysemiddelen - Werkinstructies - Analysevoorschriften - Standard Operational Procedures (SOP) - Logboek van de apparatuur - Labjournaal waarin handelingen en afwijkingen worden genoteerd - Computer - Lijst met analyses - Zuurkast - Registratieformulieren - Chemicaliën Kwaliteit van proces en resultaat De kwaliteit van het proces is afhankelijk van de instelling van de apparatuur, de kwaliteit van het voorbewerkte monster, het inzicht in het proces en de nauwkeurigheid van de chemisch analist. Een kwalitatief goed proces resulteert in geschikte monsters en betrouwbare analyses en meetwaarden. Dit kan gecontroleerd worden met behulp van controlemonsters. Als die binnen de normen vallen, mag er vanuit worden gegaan dat de analyse juist is uitgevoerd. Keuzes en dilemma s - Plannen van werkzaamheden en het stellen van prioriteiten bij spoedanalyses en wanneer verschillende lopende analyses aandacht behoeven. - Het maken van de juiste keuze wanneer een monster op verkeerde wijze wordt aangeleverd. Het monster wordt alsnog goedgekeurd of de chemisch analist moet om meer of andere monsters vragen wanneer een monster niet bruikbaar is. Het tijdsaspect speelt hierbij een rol. - Weten wanneer iemand te raadplegen bij problemen. - Het nemen van de juiste beslissingen wanneer er sprake is van uitval of storingen in apparatuur; zelf proberen deze te verhelpen of meteen een monteur in (laten) schakelen. - Het inschatten van de oorzaak, het belang en consequenties bij foutmeldingen. - Flexibel omgaan met problemen; de werkzaamheden zodanig (creatief) aanpassen (binnen de omschreven voorschriften) om toch de planning te kunnen halen. Pagina 11 van 33

12 Kerntaak 2 Beoordeelt meetwaarden en rapporteert hierover Rol/verantwoordelijkheden Complexiteit Betrokkenen De chemisch analist analyseert de resultaten en voert statistische berekeningen uit aan de resultaten (met een bekende samenstelling), om uit te zoeken of de gevonden resultaten betrouwbaar zijn. Eventueel moet de analyse herhaald worden om alsnog tot betrouwbare resultaten te komen. De chemisch analist beoordeelt de meetwaarden en controleert tijdig of ze binnen de normen vallen. Bij afwijkingen wordt de leidinggevende op de hoogte gesteld. De chemisch analist kan aangeven welke correcties in het productieproces moeten worden aangebracht om afwijkingen te voorkomen. De meetwaarden worden in de meeste gevallen ingevoerd in de computer. De chemisch analist rapporteert de gegevens volgens voorschrift en eventueel in het Engels. De chemisch analist kan verbetervoorstellen formuleren voor voorschriften, kan conclusies met betrekking tot de methodiek voorstellen, de resultaten uitwerken en indien nodig presenteren aan de afdeling. De chemisch analist beoordeelt zelfstandig de meetwaarden. Bij afwijkende waarden zoekt hij in eerste instantie zelf naar de reden (fout in de analyse of geanalyseerde stof voldoet niet aan de eisen). Kan hij de reden niet vinden dan raadpleegt hij collega s of de leidinggevende. De rapportage wordt veelal gecontroleerd door collega s en geautoriseerd door de leidinggevende. De chemisch analist confirmeert de resultaten, maar autoriseert ze vaak niet. Bij het juist invoeren van gegevens is nauwkeurigheid vereist. Ook moet de chemisch analist bij het maken van een rapport kort en bondig de juiste gegevens kunnen vermelden, eventueel in het Engels. De chemisch analist kan resultaten eventueel mondeling presenteren aan klanten en medeanalisten. Om de resultaten te kunnen verwerken is er kennis nodig van de meest gebruikte informatiesystemen binnen het laboratorium (zoals bijvoorbeeld LIMS). Het is van belang om de juiste conclusies te trekken uit de resultaten en de consequenties te overzien van afwijkingen in de meetwaarden. Dit betekent dat de chemisch analist inzicht moet hebben in de betekenis van de meetwaarden en hier kritisch naar moet kijken. De complexiteit hiervan varieert. In een aantal gevallen zijn er werkinstructies, analysevoorschriften en SOP s aanwezig met grenswaarden. Verder moet de chemisch analist inzicht hebben in statistische gegevens en eventueel statische berekeningen kunnen uitvoeren. In principe voert de chemisch analist de werkzaamheden zelfstandig uit. Bij problemen kan hij collega-analisten of zijn leidinggevende raadplegen. Pagina 12 van 33

13 (Hulp-)middelen - Werkinstructies, analysevoorschriften, SOP s waarop grenswaarden vermeld staan - Computer voor verwerken van de gegevens - Labjournaal met eigen meetgegevens - Lijst met gegevens over de monsters Kwaliteit van proces en resultaat De chemisch analist moet de juiste conclusies trekken uit de meetwaarden. Verder moet de chemisch analist er voor zorgen dat de gegevens op de juiste manier gerapporteerd worden. Keuzes en dilemma s - Het geven van de juiste interpretatie aan de meetwaarden. - Bepalen wat te doen bij afwijkende meetwaarden. - Bepalen wanneer iemand te raadplegen. - Bepalen welke resultaten doorgegeven moeten worden en aan wie. - Bepalen welke informatie moet worden opgeschreven in het labjournaal en welke omstandigheden van invloed zijn op de resultaten. Pagina 13 van 33

14 Kerntaak 3 Onderhoudt werkplek en apparatuur De chemisch analist moet er voor zorgen dat er voldoende middelen in voorraad zijn om de analyses uit te kunnen voeren. Indien de voorraad te klein wordt, moet de chemisch analist er voor zorgen dat er weer voorraad bij komt. In sommige gevallen betekent dit dat de chemisch analist de stoffen zelf maakt (volgens voorschrift, bijvoorbeeld verdunningen of oplossingen). Anders moet de chemisch analist de middelen uit de voorraad bijvullen of bij diegene die verantwoordelijk is voor de voorraad aangeven dat er bepaalde zaken besteld moeten worden. De chemisch analist houdt zijn eigen werkplek schoon volgens de geldende regels. De chemisch analist zorgt tevens voor de kalibratie en het dagelijks onderhoud van de apparatuur. Indien er een probleem is met de apparatuur, moet de chemisch analist dit zelf oplossen of een monteur inschakelen. Rol/verantwoordelijkheden Complexiteit De chemisch analist moet de werkplek en de apparatuur goed onderhouden. Hij is verantwoordelijk voor zijn eigen voorraad benodigdheden en voor het regelmatig uitvoeren van schoonmaakwerkzaamheden. Sommige van deze werkzaamheden liggen vast in werkinstructies, analysevoorschriften en SOP s. De chemisch analist is tevens verantwoordelijk voor de goede werking van de apparatuur. Hij is aanspreekpunt bij problemen met de betreffende apparaten en moet in overleg met teamgenoten er voor zorgen dat de apparatuur op tijd gekalibreerd wordt. Daarnaast moet de chemisch analist er voor zorgen dat hij alle werkzaamheden veilig en milieubewust uitvoert. De complexiteit van de werkzaamheden met betrekking tot het controleren en aanvullen van de voorraad en van de schoonmaakwerkzaamheden is over het algemeen laag. Als de chemisch analist zelf zijn voorraden moet bijmaken, heeft hij hier voorschriften voor. Afhankelijk van de problemen die zich voordoen met apparatuur, moet de chemisch analist hierop inspelen. Hij moet weten wie wanneer te raadplegen en indien mogelijk de reparatie zelf verrichten. De complexiteit van de werkzaamheden zal daardoor hoger liggen. Voor de kalibratie van de apparatuur is inzicht in de analyse en werking van de apparatuur vereist. Tevens is hierbij kennis van de statistiek nodig (betrouwbaarheidsanalyse). Het onderhoud en schoonmaken van de werkplek gebeurt naast de overige werkzaamheden. Diverse werkzaamheden vinden dus gelijktijdig plaats en dan ook nog onder tijdsdruk. Dit maakt het geheel complex. Pagina 14 van 33

15 Betrokkenen - Verantwoordelijke voor de voorraad/voorraadbeheerder - Leverancier/ reparateur leverancier - Leidinggevende - Collega-analisten (Hulp-)middelen - Schoonmaakmiddelen - Persoonlijke beschermingsmiddelen - Ingrediënten - Glaswerk - Voorschriften - Controlemonsters - Logboeken bij de apparatuur - Afhankelijk van de werkzaamheden nog andere benodigdheden, zoals demiwater voor het doorspoelen van de apparatuur - Eventueel gereedschap - Training (bijvoorbeeld van de leverancier over de apparatuur) - Lijst om resultaten te noteren of invoermogelijkheid in de computer - Afvalvaten en containers - Normen voor kalibratie - Veiligheidsvoorschriften - Kalibratiemonsters - Eventueel zuurkast - De te ijken apparatuur Kwaliteit van proces en resultaat Een goed bevoorrade, schone werkplek met goed werkende apparatuur, die gekalibreerd is volgens de geldende normen en regels. Keuzes en dilemma s - Wanneer voorraden bijbestellen en aanvullen. - Ook bij hoge werkdruk tijd maken voor onderhoud en schoonmaken. - Het in acht nemen van veiligheidsmaatregelen bij het schoonmaken en plegen van onderhoud aan apparatuur. - Bij het schoonmaken moet soms gekozen worden tussen een agressief schoonmaakmiddel, dat wel goed schoonmaakt maar materiaal en milieu aantast en een minder agressief schoonmaakmiddel dat ook iets minder goed schoonmaakt. - Bij problemen die zich voordoen, weten hoe te handelen en weten wanneer en wie (collega intern of leverancier extern) te raadplegen. Bepalen hoe apparatuur bij te stellen bij kalibratie, zodat de analyse betrouwbaar uitgevoerd kan worden. - Bepalen wanneer apparatuur geschikt is voor een betrouwbare analyse (statistiek). Pagina 15 van 33

16 Kerntaak 4 Ondersteunt methoden ontwikkeling Rol/verantwoordelijkheden Complexiteit De chemisch analist ondersteunt bij methoden ontwikkeling: het ontwikkelen, valideren en optimaliseren van analysemethoden en werkprocessen in het kader van de kwaliteitsbeheersing. De chemisch analist voert bijvoorbeeld experimenten ter ondersteuning van de optimalisatie van het productieproces. De opdracht of aanvraag kan vanuit de interne organisatie of van derden (bijvoorbeeld een klant) komen. De chemisch analist overlegt met de opdrachtgever om de opdracht helder te krijgen. Hij analyseert de opdracht en bedenkt een plan van aanpak. Hij voert de experimentele analyses volgens plan uit. Hij plant de activiteiten in een logische volgorde, gebruikt statistische methoden, beoordeelt, analyseert en rapporteert de resultaten en conclusies. Het kan zijn dat deze werkzaamheden in projectteams gebeuren, een goede communicatie is dan van groot belang. Tevens moet de chemisch analist inzicht hebben in het productieproces en in de integrale kwaliteitszorg en werkt hij volgens de voorschriften. De chemisch analist ondersteunt (het team) vanuit zijn rol als inhoudelijk expert. Hij is verantwoordelijk voor het geven van de gewenste informatie aan zijn opdrachtgever(s) (bijvoorbeeld aan externe klant of interne klant). De chemisch analist werkt zelfstandig, hij is verantwoordelijk voor de kwaliteit van de onderzoeksexperimenten. Hij roept eventueel de hulp in van collega s of leidinggevenden. Daarnaast moet de chemisch analist er voor zorgen dat hij alle werkzaamheden veilig en milieubewust uitvoert. De complexiteit hangt samen met de uit te voeren analyse. Deze kan dus variëren. Het analyseren en beoordelen van de meetwaarden vraagt meer denkwerk omdat er onderzoek plaatsvindt. Het inzicht hebben in het productieproces en het bedenken van een plan van aanpak vereist meer denkwerk en heeft daarom een hogere complexiteit. De complexiteit zit met name in de integratie van praktische en theoretische kennis ten aanzien van product en/ of monster. De complexiteit zit tevens in het communiceren met collega s, leidinggevenden, projectteamleden en opdrachtgevers. Betrokkenen - Leidinggevende - Collega-analisten - Opdrachtgever - Projectteamleden (Hulp-)middelen - Analyseapparatuur of analysemiddelen - Werkinstructies, analysevoorschriften en SOP s - Controlemonsters - Vergaderstukken Kwaliteit van proces en resultaat - Een adequate bijdrage aan methoden ontwikkeling. - Een adequaat uitgevoerd experiment. - Een tevreden opdrachtgever. Pagina 16 van 33

17 Keuzes en dilemma s - Bepalen hoe te werk te gaan (procedure). - Welke analysemethode kiezen. - Meetwaarden juist beoordelen. - Welke informatie geven aan projectteamleden. - Welke conclusie trekken (discussie). - Welke aanpassingen aan een analyse zijn nodig om het proces te optimaliseren. Pagina 17 van 33

18 Kerntaak 5 Ondersteunt en begeleidt nieuwe medewerkers en/of stagiair(e)s Rol/verantwoordelijkheden Complexiteit Betrokkenen (Hulp-)middelen Kwaliteit van proces en resultaat De chemisch analist begeleidt nieuwe medewerkers en/of stagiair(e)s. Hij geeft - op basis van zijn grotere kennis en kunde met betrekking tot de verschillende instrumenten en/of analysetechnieken uitleg en instructies aan collega s en staat open voor vragen. Voor nieuwe collega s en stagiair(e)s is de chemisch analist een coach bij de aanpak van de taken en let hij op de naleving van de bedrijfs- en veiligheidsvoorschriften. De chemisch analist draagt bij aan een goede werkverdeling. De chemisch analist geeft op basis van zijn ervaring en inzicht uitleg en instructies aan collega analisten, en stagiair(e)s. Hij coacht hen bij de uitvoering van hun taken. De eindverantwoordelijkheid voor stagebegeleiding ligt bij de leidinggevende op de betreffende afdeling. De chemisch analist kan zich verplaatsen in de beleving van zijn collega analisten, beginnende beroepsbeoefenaars en stagiair(e)s en is in staat om goede instructie en uitleg te geven. Hij staat open voor vragen en kritiek. Dit vraagt om goede communicatieve vaardigheden. De chemisch analist gaat goede werkrelaties aan met stagiair(e)s, zijn collega s en leidinggevende en onderkent de verschillende belangen. Stagiair(e)s Teamleden Leidinggevende(n) Communicatiemiddelen, planning, rapportages, SOP s (Standard Operating Procedures). Goede samenwerking, heldere communicatie. De chemisch analist levert als (senior)teamlid een bijdrage aan een goede collegiale werksfeer, waarin kwaliteit van product, proces en persoonlijke ontwikkeling centraal staan. Keuzes en dilemma s omgaan met verschillende mensen, verschillende culturen, verschillende eigenschappen, wensen en meningen. eigen werk combineren met ondersteuning en/of begeleiding van collega analisten, stagiar(e)s, leerlingen. Pagina 18 van 33

19 Kernopgaven van het beroep Kernopgave 1 Planning versus flexibiliteit De chemisch analist staat voor de opgave om te zorgen dat hij een goede planning van de eigen werkzaamheden maakt, maar wel flexibel is wanneer er spoedopdrachten of technische problemen tussendoor komen. In overleg met de leidinggevende wordt de prioriteit van bepaalde werkzaamheden bepaald (spoedopdrachten).de chemisch analist moet hier in zijn planning rekening mee houden.. Hij moet er voor zorgen dat hij overzicht heeft over al zijn werkzaamheden. Kernopgave 2 Tijd versus werken volgens voorschriften De chemisch analist staat voor de opgave om onder tijdsdruk zijn werk uit te voeren volgens werkvoorschriften, veiligheidsvoorschriften, Arbo-voorschriften, milieuvoorschriften en kwaliteitszorgprocedures. Kernopgave 3 Correct handelen bij afwijkingen De chemisch analist staat voor de opgave om in het geval van afwijkingen de juiste stappen te zetten. Voor een groot deel is dit vastgelegd in protocollen, maar ook wanneer er niets is vastgelegd moet hij weten hoe te handelen. Kernopgave 4 Tijd versus kwaliteit De chemisch analist staat voor de opgave om zo nauwkeurig mogelijk te werken en fouten in het werk te minimaliseren, ongeacht welke tijdsdruk. Hij moet om kunnen gaan met een grote diversiteit aan aangevraagde analyses. De (chemisch analist) moet veel tegelijk en naast elkaar afwerken en dit toch nauwkeurig en rustig blijven doen. Kernopgave 5 Dagelijkse werkzaamheden versus aanvullende activiteiten De chemisch analist staat voor de opgave om naast de dagelijkse werkzaamheden ook tijd vrij te maken voor andersoortige activiteiten. Het gaat hier onder andere om het begeleiden van nieuwe medewerkers of stagiaires, het bijhouden van technologische ontwikkelingen of het bijdragen aan onderzoek. Kernopgave 6 Inzicht tonen De chemisch analist staat voor de opgave om aan de hand van de meest recente informatie op zijn vakgebied inzicht te tonen in het werk dat hij uitvoert. Hij toont inzicht bij het maken van afwegingen. Bij binnenkomst van het materiaal moet de chemisch analist overzicht hebben en de onderzoeksvraag, de onderzoeksmethode en het te onderzoeken materiaal met elkaar in verband brengen. Pagina 19 van 33

20 Competentiematrix s Kerntaak Kernopgave Monsters registreren X X X X X X X 2 Monsters voorbewerken X X X X X X X 3 Eenvoudige en complexe chemische en fysische analyses uitvoeren X X X X X X X 4 Meetwaarden beoordelen X X X X X X 5 Rapporteren van resultaten X X X X X X 6 Schoonmaken en opruimen X X X X X X X werkplek 7 Onderhouden apparatuur X X X X X X X 8 Storingen oplossen X X X X X X X 9 Zorgen voor voldoende X X X X X X X hulpmiddelen 10 Kalibreren apparatuur X X X X X X 11 Vraag opdrachtgever achterhalen X X X X X X 12 Ondersteunen methoden X X X X X X ontwikkeling 13 Uitvoeren experimentele analyses X X X X X X X 14 Hanteren expertrol X X X X x X X X 15 Plannen werkzaamheden X X X X X X X 16 Veilig en milieubewust werken X X X X X X 17 Samenwerken X X X X x X X X X 18 Communiceren tijdens X X X X x X X X X werkzaamheden 19 matig inzicht ontwikkelen X x X X 20 s ontwikkelen X X X X x X X X 21 Begeleiden collega s en/of stagiair(e)s x Kerntaken 1. Voert chemische analyses uit 2. Beoordeelt meetwaarden en rapporteert hierover 3. Onderhoudt werkplek en apparatuur 4. Ondersteunt methoden ontwikkeling 5. Ondersteunt en begeleidt nieuwe medewerkers en stagiair(e)s Kernopgaven 1. Planning versus flexibiliteit 2. Tijd versus werken volgens voorschriften 3. Correct handelen bij afwijkingen 4. Tijd versus kwaliteit 5. Dagelijkse werkzaamheden versus aanvullende activiteiten 6. Inzicht tonen Pagina 20 van 33

21 s met succescriteria Monsters registreren administratie rond de voorbewerking en analyse van monsters te De chemisch analist is in staat om op adequate wijze de registratie en 1. (VM) verzorgen. Labelt en registreert monsters nauwkeurig, volledig en secuur Zorgt dat de monsters niet door elkaar komen, stroomlijnt grote hoeveelheden en houdt overzicht Stelt meetrapporten en labjournaals op in begrijpelijk Nederlands Gaat op de juiste wijze met spoedopdrachten om Past computerprogramma s toe bij de administratie van gegevens en voor eenvoudige berekeningen Verzorgt de administratie van het eigen werk Verricht met een databaseprogramma eenvoudige handelingen Noteert belangrijke gegevens in labjournaal n Draagt zorg voor correcte archivering van analysegegevens Werkt volgens de werkinstructies, analysevoorschriften en SOP s Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Weet hoe te handelen als er iets mis gaat Eigenschappen van monsters en proces en resultaten van analyses zijn geregistreerd en gearchiveerd conform de voorschriften Pagina 21 van 33

22 Monsters voorbewerken Beroepscompete De chemisch analist is in staat om op adequate wijze monsters voor te ntie bewerken, zodat ze geschikt zijn voor analyse. 2. (VM) Controleert de monsters aan de hand van (bar)codes of het systeem en (waar nodig) met ogen en neus (met de zintuigen) Kiest aan de hand van de analyse die gedaan moet worden de juiste wijze van voorbewerking (bijvoorbeeld homogeniseren, stampen, extraheren, destructie, malen, drogen, verdunnen, filtreren, oplossen, toevoegen van reagentia, centrifugeren) Selecteert de juiste hulpmiddelen en controleert deze Zorgt voor controlemonsters Bewerkt het monster voor aan de hand van de voorschriften en de planning Is zich bewust van de rol van monstervoorbewerking in het gehele proces Legt gegevens vast en voert deze in, in het systeem Noteert eventuele opvallendheden en belangrijke gegevens in het labjournaal Plant de werkzaamheden en stelt prioriteiten bij monsters die met spoed moeten worden voorbewerkt en bij grote hoeveelheden monsters Controleert de houdbaarheid van de reagentia Houdt overzicht bij het verwerken van grote hoeveelheden monsters en houdt de monsters in de juiste volgorde Indien nodig: gebruikt de apparatuur op de juiste manier Werkt volgens de (Engelstalige) werkinstructies, analysevoorschriften en SOP's Werkt efficiënt, snel en nauwkeurig, ook onder tijdsdruk Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Werkt geordend, netjes, nauwkeurig, accuraat en geconcentreerd Werkt zelfstandig en raadpleegt collega s of leidinggevende bij afwijkingen of problemen Reageert op correcte wijze wanneer er iets mis gaat, daarbij zowel het tijds- als het kwaliteitsaspect in acht nemend Voert scheikundige berekeningen uit aan de monsters Monsters die gereed zijn voor de analyse Pagina 22 van 33

23 Uitvoeren chemische en fysische analyses Beroepscompete De chemisch analist is in staat om op adequate wijze chemische en ntie fysische analyses uit te voeren zodat dit bruikbare resultaten oplevert. 3. (VM) Maakt een keuze voor de uit te voeren analyse Voert chemische analyses uit aan grondstoffen, halffabrikaten, eindproducten en eventueel afvalstoffen Voert eenvoudige en complexe geautomatiseerde analyses uit Bij geautomatiseerde analyses: bedient apparatuur door (controle- )monsters in te brengen, de apparatuur in te stellen en op te letten wanneer de analyse gedaan is Noteert meetwaarden, belangrijke gegevens en eventuele tussenwaarden in een labjournaal Bij geautomatiseerde analyses: kent het belang, de werking en de resultaten van de analyses, zodat hij consequenties van resultaten en oorzaken van problemen kan analyseren Toont inzicht in analyses, de werking van de apparatuur en de instrumenten Bepaalt aan de hand van een voorschrift of de uitvoering van een analyse normaal verlopen is Plant de analyses zo efficiënt mogelijk in en stelt prioriteiten bij spoedanalyses en wanneer verschillende lopende analyses aandacht behoeven Registreert gegevens rondom de analyses nauwkeurig Signaleert afwijkingen van het normale patroon en reageert correct Neemt de juiste beslissing bij storingen Werkt zelfstandig en raadpleegt eventueel collega's of leidinggevende bij problemen Werkt volgens de (Engelstalige) werkinstructies, analysevoorschriften en SOP's Leest en begrijpt Engelstalige protocollen inclusief vakterminologie Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt nauwkeurig en accuraat Bewaakt het geautomatiseerde systeem Voert eventueel eenvoudige handmatige analyses uit Hanteert instrumenten op correcte wijze Heeft een pro-actieve houding ten aanzien van de analysemethoden Doet verbetervoorstellen Heeft een kritische houding ten aanzien van de eigen werkzaamheden Volgens voorschrift uitgevoerde chemische en fysische analyses die bruikbare meetresultaten hebben opgeleverd Pagina 23 van 33

24 Meetwaarden beoordelen 4. beoordelen zodat zelfstandig conclusies getrokken kunnen worden. De chemisch analist is in staat om op adequate wijze meetwaarden te (VM) Controleert de verkregen meetwaarden Stelt vast of de meetwaarden binnen de gegeven grenswaarden vallen en voldoen aan de kwaliteitsnormen Stelt vast of de controlemonsters de juiste waarden hebben Zorgt voor een betrouwbare interpretatie van de resultaten en voert indien nodig een betrouwbaarheidsanalyse uit Noteert de meetwaarden nauwkeurig in het labjournaal en in de database Werkt volgens de (Engelstalige) werkinstructies, analysevoorschriften en SOP s Toont inzicht in de betekenis van de meetwaarden Kijkt kritisch naar de meetwaarden Indien de meetwaarden afwijken: probeert de oorzaak te achterhalen en onderneemt actie: analyse overdoen, apparatuur controleren, leidinggevende inschakelen en eventueel analyse aanpassen Stelt vast of de proef juist is uitgevoerd Gaat discreet om met vertrouwelijke gegevens Overziet consequenties van afwijkingen in de meetwaarden Voert juiste berekeningen uit met behulp van scheikundig en natuurkundige grootheden Leest en interpreteert grafieken en tabellen Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt nauwkeurig en accuraat Heeft inzicht in het basisprincipe van de statistische verwerking van gegevens Trekt uit meerdere gegevens de juiste conclusies De meetwaarden zijn op de juiste manier beoordeeld en er zijn conclusies uit getrokken Pagina 24 van 33

25 Rapporteren van resultaten 5. meetresultaten te rapporteren zodat eventueel verdere stappen De chemisch analist is in staat om op adequate wijze over de (VM) ondernomen kunnen worden. Rapporteert volgens voorschrift en eventueel in het Engels Voert resultaten in op formulieren en/ of in de computer Gebruikt de hulpmiddelen (bijvoorbeeld de computer of een formulier voor een rapport) op de juiste manier Laat de verkregen meetwaarden controleren door een collega of leidinggevende Werkt volgens de (Engelstalige) werkinstructies, analysevoorschriften en SOP s Bepaalt welke resultaten doorgegeven moeten worden Is zich bij de rapportage bewust aan wie hij rapporteert en wat de relevantie en de kritische grenzen van de analyse zijn Heeft inzicht in de betekenis van de meetwaarden en kijkt hier kritisch naar Communiceert zowel mondeling als schriftelijk helder Geeft resultaten aan de leidinggevende en laat ze door hem autoriseren Indien van toepassing: geeft uitslag door aan interne klant Heeft inzicht in het analyseproces en invloed hiervan op meetwaarden Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt nauwkeurig en accuraat Toont inzicht in computersystemen (LIMS) Trekt de juiste conclusie uit de meetwaarden Maakt er melding van als de waarden niet binnen de grenswaarden vallen Geeft aanbevelingen of zijn ideeën omtrent de uitslag weer Gaat discreet om met vertrouwelijke gegevens Een duidelijke rapportage volgens de voorschriften Schoonmaken en opruimen werkplek 6. (VM) De chemisch analist is in staat om op adequate wijze apparatuur schoon te maken en zijn werkplek op te ruimen, met als doel een ordelijk laboratorium. Gebruikt de juiste middelen bij het schoonmaken en opruimen Zorgt op eigen initiatief regelmatig voor een ordelijke en schone werkplek/ laboratorium, ook onder hoge werkdruk Indien van toepassing: Voert afvalstoffen af naar de juiste container en geeft aan wanneer deze container vol is Verwerkt afval volgens het geldende systeem van afvalverwerking Maakt gebruikte apparatuur (op gezette tijden) schoon Gaat zorgvuldig en grondig te werk Werkt volgens de werkinstructies, analysevoorschriften en SOP s Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt zelfstandig Een ordelijk laboratorium Pagina 25 van 33

26 Onderhouden apparatuur 7. onderhoud aan apparatuur te plegen, zodat hij er zeker van is met De chemisch analist is in staat om op adequate wijze eenvoudig (VM) goed werkende apparatuur te werken. Storingen oplossen 8. (VM) Maakt apparatuur op gezette tijden schoon Bepaalt de mate van onderhoud per apparaat Maakt keuzes op basis van inzicht in de werking van de apparatuur Pleegt zelfstandig eenvoudig, preventief onderhoud Gebruikt het logboek en/of de handleiding van de apparatuur Vervangt slijtagegevoelige onderdelen van apparatuur Interpreteert Nederlandstalige en Engelstalige handleidingen Informeert leidinggevende over staat van onderhoud en kwaliteit van apparatuur Vult reagentia aangesloten aan de apparatuur aan Schakelt waar nodig een onderhoudsmonteur in Werkt nauwkeurig en accuraat Werkt volgens de werkinstructies, analysevoorschriften en SOP s Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt zelfstandig Goed werkende apparatuur De chemisch analist is in staat om op adequate wijze storingen op te lossen, zodat de werkzaamheden in het laboratorium goede doorgang kunnen vinden. Signaleert storingen en meldt storingen aan de leidinggevende Lokaliseert de storing Toont inzicht in de technische werking van de apparatuur Geeft aan of de komst van een monteur noodzakelijk is Verhelpt storingen aan apparaten indien mogelijk zelfstandig Blijft rustig bij storingen Gebruikt het logboek of de handleiding van de apparatuur Werkt nauwkeurig en accuraat Werkt volgens de (Engelstalige) werkinstructies, voorschriften en SOP s Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk De storing is snel en vakkundig opgelost Pagina 26 van 33

27 Zorgen voor voldoende hulpmiddelen 9. (hulp-)middelen te zorgen om de werkzaamheden uit te kunnen voeren. De chemisch analist is in staat om op adequate wijze voor voldoende (VM) Controleert de voorraden tijdig Zorgt dat de voorraden tijdig aangevuld worden Overlegt met de verantwoordelijke over de voorraden Maakt zelfstandig bepaalde voorraden aan Toont inzicht in de stoffen waarmee gewerkt wordt Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt nauwkeurig Werkt volgens voorschrift Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Werkt volgens de (Engelstalige) werkvoorschriften en SOP s Voldoende middelen om de monsters voor te bereiden en de analyses uit te kunnen Kalibreren apparatuur 10. kalibreren, zodat de goede werking van de apparatuur is gecontroleerd De chemisch analist is in staat om op adequate de apparatuur te (VM) en de apparatuur gereed is voor de analyses. Gebruikt de juiste controlemonsters Werkt volgens de (Engelstalige) werkinstructies, voorschriften en SOP's Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Is op de hoogte van de grenswaarden Voert een betrouwbaarheidsanalyse uit op de gevonden meetwaarden Kiest bij afwijkingen voor de juiste vervolghandeling: a, apparatuur controleren en eventueel bijstellen van de apparatuur eventueel in overleg met de leidinggevende Gebruikt het logboek van de apparatuur Analyseert klachtenmonsters Rapporteert afwijkingen Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt nauwkeurig De werking van de apparatuur is gecontroleerd en de apparatuur is gereed voor de analyses Vraag opdrachtgever achterhalen 11. opdrachtgever(projectleider) te achterhalen, zodat de opdracht duidelijk De chemisch analist is in staat om op adequate wijze de vraag van een (SC) wordt Stelt vragen om de opdracht te achterhalen Toont inzicht in het productieproces Werkt klantgericht Werkt zelfstandig Adviseert de opdrachtgever Maakt een plan Toont inzicht de achtergrond van de opdracht Communiceert helder en doelbewust met de opdrachtgever De opdracht is duidelijk Pagina 27 van 33

28 Ondersteunen methoden ontwikkeling 12. ontwikkeling te ondersteunen, zodat de integrale kwaliteitszorg van het De chemisch analist is in staat om op adequate wijze van methoden (SC,BOS) productieproces verbeterd wordt. Uitvoeren experimentele analyses 13. (VM) Geeft relevante informatie Toont inzicht in het productieproces in de organisatie Leeft zich in anderen in Toont inzicht in de integrale kwaliteitszorg Communiceert mondeling en schriftelijk helder en doelbewust Stelt zich open en betrokken op Voert experimentele analyses eventueel in opdracht uit Werkt projectmatig Heeft een pro-actieve houding Doet verbetervoorstellen Plant de eigen werkzaamheden Werkt zelfstandig Werkt nauwkeurig Werkt volgens werkinstructies, voorschriften en SOP s Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust en indien nodig: spreekt anderen aan op (ongewenst) gedrag Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Ondersteuning van methoden ontwikkeling door de chemisch analist De chemisch analist is in staat om in het kader van onderzoek en ontwikkeling op adequate wijze diverse experimentele analyses uit te voeren. Voert zelfstandig experimentele analyses uit eventueel na instructie Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Toont inzicht in de achtergrond en het belang van het onderzoek Maakt de proefopstelling Plant de activiteiten in logische volgorde Analyseert en beoordeelt resultaten Kiest een juiste methode Werkt doelgericht Rapporteert de resultaten mondeling en schriftelijk Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt nauwkeurig Maakt een plan van aanpak en bespreekt dit met leidinggevende Flexibele instelling; past planning zo nodig aan bij problemen Zoekt creatief naar oplossingen bij problemen Doet verbetervoorstellen Heeft inzicht in de probleemstelling/ de probleemstelling is helder Communicatie met leidinggevende of projectleider Een adequaat uitgevoerd onderzoek Pagina 28 van 33

29 Hanteren expertrol 14. vervullen, zodat het team optimaal kan draaien. De chemisch analist is in staat om op adequate wijze de rol van expert te (VM) Plannen werkzaamheden 15. (BOS) Kent de verantwoordelijkheden horende bij de expertise Handelt naar de verantwoordelijkheden horende bij de expertise Is klantvriendelijk naar anderen Achterhaalt de precieze vraag van de ander Zorgt dat de vraag van de ander wordt opgelost Indien hij de vraag niet kan oplossen: verwijst door naar de juiste persoon of de leidinggevende Werkt nauwkeurig en accuraat Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Werkt volgens de werkinstructies, voorschriften en SOP s Werkt veilig, kwaliteits- en milieubewust Een optimaal draaiend team De chemisch analist is in staat om op adequate wijze op basis van de algehele werkplanning zijn eigen werkzaamheden logisch te plannen, zodat deze op tijd en op efficiënte wijze worden uitgevoerd. Stelt prioriteiten in de eigen werkzaamheden Overlegt met andere betrokkenen Plant de eigen werkzaamheden in een logische volgorde en is flexibel bij spoedopdrachten. Brengt anderen tijdig op de hoogte als de werkzaamheden niet volgens planning uitgevoerd kunnen worden Houdt overzicht over de duur van de werkzaamheden en de prioriteiten Houdt zich aan regels en afspraken Houdt rekening met gevolgen van individuele acties voor anderen binnen het team. Maakt zonodig ruimte in de eigen planning voor het overnemen van werkzaamheden van anderen Schakelt indien nodig de leidinggevende in Maakt effectief en efficiënt gebruik van de beschikbare tijd en middelen Beseft de gevolgen van het niet halen van de planning, voor de klant en collega s Goede planning van de werkzaamheden, zodat deze tijdig en op een efficiënte wijze worden uitgevoerd Pagina 29 van 33

30 Veilig en milieubewust werken 16. voorschriften voor veiligheid, milieu en Arbo te werken, zodat het werk De chemisch analist is in staat om op adequate wijze volgens (VM) verantwoord wordt uitgevoerd. Handelt conform de (anderstalige) voorschriften op het gebied van veiligheid, milieu en arbeidsomstandigheden Signaleert omissies en verschillen in voorschriften op het gebied van veiligheid, milieu en arbeidsomstandigheden en rapporteert deze Reageert alert en actief op (het ontstaan van) onveilige situaties Meldt onveilige situaties bij de verantwoordelijke persoon Blijft rustig in moeilijke situaties Houdt de eigen werkplek overzichtelijk Gebruikt materialen, gereedschappen, materieel en persoonlijke beschermingsmiddelen op de juiste wijze Verzamelt afval en restmateriaal, sorteert dit en voert dit af volgens voorschriften Indien nodig: spreekt anderen aan op (ongewenst) gedrag Handelt volgens de voorschriften in het geval van een calamiteit Werkt ook in eventuele avonddiensten geconcentreerd Het werk wordt conform de voorschriften voor veiligheid, milieu en Arbo uitgevoerd Er is een adequate handelswijze indien er een calamiteit is Pagina 30 van 33

31 Samenwerken 17. (SC,BOS) De chemisch analist is in staat om op adequate wijze samen te werken met collega s en leidinggevenden, zodat er een prettige werksfeer ontstaat en het werk zo goed mogelijk uitgevoerd wordt. Communiceert in begrijpelijke taal met anderen Draagt bij aan een positieve werksfeer en toont interesse in het werk van anderen Past zich aan de bedrijfscultuur aan Maakt werkafspraken met collega s Komt gemaakte afspraken na Gaat in goede harmonie om met collega s en leidinggevende Verstrekt relevante informatie aan alle belanghebbenden Houdt rekening met gevolgen van individuele acties voor anderen binnen het team Kent de eigen verantwoordelijkheden en handelt daarnaar Luistert naar collega s en houdt rekening met wat door hen gezegd wordt Houdt rekening met verschillen tussen mensen en hun manier van werken Geeft goede voorbeeld aan collega s Vraagt collega s om hulp als hij er zelf niet uitkomt Geeft aan wanneer de werkdruk te hoog is Structureert eigen werk en brengt anderen tijdig op de hoogte als het werk niet af komt Neemt indien nodig werkzaamheden over van collega s Indien van toepassing: bereidt werkoverleg voor, woont het overleg actief bij en maakt besluitenlijst Werkt efficiënt, snel en zorgvuldig, ook onder tijdsdruk Gaat respectvol om met mensen van andere disciplines, houdt rekening met de werkzaamheden van derden en overlegt bij eventuele problemen Zorgt voor een duidelijke werkoverdracht naar collega s Zoekt, als eigen taken afgerond zijn, naar een andere klus/project of vraagt hiernaar bij zijn collega s of leidinggevende. Heeft inzicht in de werkzaamheden van collega s Houdt toezicht op het werk van anderen Brengt anderen tijdig op de hoogte als de werkzaamheden niet volgens planning uitgevoerd kunnen worden en beseft de gevolgen hiervan De chemisch analist functioneert effectief en efficiënt binnen een team De chemisch analist levert in een prettige werksfeer met anderen een gezamenlijke presentatie om doelen te realiseren Pagina 31 van 33

32 Communiceren tijdens werkzaamheden 18. met alle betrokkenen in het werkproces te communiceren, opdat de De chemisch analist is in staat om op adequate wijze te communiceren (SC) werkzaamheden vlot verlopen. Heeft een klantvriendelijke houding Neemt initiatief tot overleg Hanteert correcte omgangsvormen Stemt de communicatie af op de ander en op de situatie Luistert aandachtig en toont geduld Spreekt helder en duidelijk Nederlands (en/of vreemde taal) Stelt gerichte vragen om relevante informatie te achterhalen. Vraagt zonodig door om de noodzakelijke informatie helder te krijgen. Houdt rekening met wat door de ander gezegd wordt Toont aan de boodschap van de ander begrepen te hebben Brengt een boodschap kort en duidelijk over Legt op een duidelijke en begrijpelijke manier een complex onderwerp uit. Vat samen wat een ander zegt en wat hij zelf wilt overbrengen en vraagt of dat klopt. Geeft na een ontvangen opdracht aan wat hij gaat doen. Legt een probleem op duidelijke wijze voor aan de leidinggevende Doet voorstellen in teamoverleg Interpreteert schriftelijke opdrachten Leest en begrijpt Engelstalige protocollen inclusief vakterminologie Heeft inbreng in de afstemming met interne opdrachtgevers over de juiste (hoeveelheid) monsternames en voorbewerkingen Deelt relevante informatie tijdig mee, stemt deze waar nodig af met anderen en zorgt voor een goede overdracht van het werk Legt een probleem op duidelijke wijze voor aan de leidinggevende Heeft een klantvriendelijke houding Een vlot lopend werkproces Adequaat geïnformeerde betrokkenen De onderlinge werkverhoudingen worden niet verstoord matig inzicht ontwikkelen 19. het primaire proces van de organisatie en weet hoe zijn werkzaamheden De chemisch analist is in staat om op adequate wijze inzicht te krijgen in (ON) zich verhouden tot het primaire proces. Maakt op basis van kennis van het primaire proces een inschatting van de gevolgen van eventuele fouten Communiceert met collega s van andere afdelingen Denkt mee met het productieproces Denkt mee met de integrale kwaliteitszorg op basis van kennis van genormeerde kwaliteitssystemen voor laboratoria en kennis van het productieproces Signaleert afwijkingen in het proces en in de logistieke processen De werknemer is zich bewust van zijn positie in de organisatie en keuzes worden gemaakt mede op basis van de inbreng van de werknemer Pagina 32 van 33

33 s ontwikkelen 20. beroepscompetenties te ontwikkelen om goed te blijven functioneren in De chemisch analist is in staat om op adequate wijze (ON) zijn beroep. Reflecteert (met de leidinggevende) op het beroepsmatig handelen Brengt (met de leidinggevende) in kaart wat goed en nog niet goed gaat Bepaalt (met de leidinggevende) welke beroepscompetenties hij verder moet ontwikkelen Bepaalt (met de leidinggevende) welke activiteiten hij daartoe moet ondernemen Onderneemt de (met de leidinggevende afgesproken) activiteiten Verwerft de technisch-instrumentele vaardigheden in de tijd die daarvoor staat Leert ook tijdens het werk door vragen te stellen aan anderen Informeert regelmatig intern en extern naar nieuwe ontwikkelingen Leest regelmatig vakliteratuur Bezoekt eventueel vakbeurzen, trainingen, cursussen of seminars Een werknemer die beschikt over de benodigde technisch-instrumentele vaardigheden op het beoogde niveau Constante ontwikkeling van de eigen beroepscompetenties Begeleiden collega analisten en/of stagiair(e)s Beroepscompete De chemisch analist is in staat om op adequate wijze collega s, nieuwe ntie medewerkers en/of stagiair(e)s te begeleiden, zodat zij zich 21. beroepsmatig kunnen ontwikkelen. (SC) Geeft instructies in heldere en concrete taal aan collega s zodat het beoogde resultaat wordt behaald Geeft uitleg over onderdelen van het proces en geeft daarbij uitleg over het doel en de noodzaak van verschillende handelingen Deelt informatie die voor collega s van belang kan zijn zorgt dat iedereen op de hoogte is van voorschriften en regels Geeft feedback Geeft aanwijzingen voor verbetering Spreekt collega s aan op onveilig gedrag Een goede werksfeer, waarbinnen de mogelijkheid voor ontwikkeling bestaat. Pagina 33 van 33