De bergen van Madeira

Transcriptie

1 WANDELEN Tekst Franck Stroomer Fotografie Ernst Kremers 58

2 GROENE WINTERWANDELINGEN De bergen van Madeira Niet iedereen haalt in de winter watertandend de slee van zolder. Wie liever kiest voor warme, weelderige en groene wandeltochten kan zijn hart ophalen op Madeira. Op Pad verkende de hoogste en ruigste punten van dit Atlantische eiland. 59

3 Regelmatig roepen we Sint Christoffel aan, als de steile rotshellingen weer eens slechts door een dun ijzerdraadje van de diepte zijn gescheiden 1 DE ROTSHELLINGEN VAN DE PICO GRANDE 2 NAAR HET DAK VAN MADEIRA Van de Boca da Corrida naar de Pico Grande (1654 m). Tot de Boca do Cerro een goed begaanbaar wandelpad, daarna smalle bergpaadjes met steile, rotsachtige passages. Klim naar de Pico Grande is zwaar. Lengte 8 km, duur 3,5 uur. We starten onze tocht op een punt dat uitziet over het keteldal van Curral das Freiras. Het dal wordt omringd door indrukwekkende rotswanden. De letterlijke betekenis van Curral das Freiras is nonnenstal. In 1566 belaagden Franse zeerovers de stad Funchal. Uit angst voor deze woestelingen vluchtten de nonnen uit de stad naar het afgelegen Curral. Onze veiligheid lijkt gewaarborgd, want een bordje bij het beginpunt geeft aan dat Sint Christoffel, de beschermheilige voor reizigers, over ons waakt. We zullen hem misschien nog wel aanroepen vandaag, want het weer is verre van ideaal om een tocht in de bergen te maken. Wolken kruisen ons pad in hoog tempo en er valt regelmatig een miezerige regen. Tussen de wolkenflarden door herkennen we de geërodeerde rotshellingen van de Pico Grande (1654 m). In de verte is de Pico Min henis nulla consed minit at. Duis dunt ver incipit autat. Ruivo, met 1862 meter de hoogste berg van Madeira, nog net zichtbaar. Het pad richting de top wordt gemarkeerd door een loodgrijze onbeschutte rotshelling. Op het staaldraad kunnen we niet vertrouwen, want lang niet overal zit het even goed vast. Daarbij komt dat het weer er niet beter op wordt. Integendeel, door de harde tegenwind striemt de regen in mijn gezicht. Beste Sint Christoffel... De gebeden worden verhoord, het houdt op met regenen. In de rotsen uitgehakte traptreden voeren naar de glooiende grashellingen van de Pico Grande. Via haarspeldbochten komen we uit op een weide waar een onbarmhartig harde en koude wind blaast. Maar het uitzicht op de top vergoedt het afzien ruimschoots. Madeira is een woeste schoonheid. Pico do Arieiro (1818 m) - Pico Ruivo (1862 m) en v.v. Over steile rotswanden naar een ruig, afgelegen berggebied. Enkele (zeer) steile gezekerde passages en enkele tunnels. Magnifiek uitzicht. Deze tocht is te combineren met dagtocht 3; overnachting in (of kamperen bij) de Pico Ruivo-hut. Lengte 10 km, duur 6 uur. Het is schitterend wandelweer vandaag: nagenoeg windstil, een diepblauwe lucht en een lekker warm zonnetje. Dat we diezelfde zon nog zullen vervloeken, weten we nu nog niet. Het is nog vroeg, en het plan is stoer: twee hoge toppen aan elkaar knopen door vanaf de Pico do Arieiro naar de Pico Ruivo te lopen. Met 1818 meter is de Pico do Arieiro de op twee na hoogste berg van Madeira. Vanaf de top genieten we van het uitzicht op de amberkleurige rotsplateaus van Ponta de São Lourenço en de hoogvlakte Paul da Serra met de windmolens. De afdaling gaat over een geplaveid pad waar op veel plaatsen trappen zijn uitgehakt. Links van ons zien we magnifieke rotspartijen van basalt. De beige en roodkleurige rotsen steken fel af tegen het groene dal en de strakblauwe hemel. Langzaam maar zeker gaat het geplaveide pad over in een rotspad. De uitgehakte treden zijn door de vele toeristenvoeten bijna volledig uitgesleten en ook hier zit het staaldraad af en toe los. Hoe verder we verder afdalen over de 473 traptreden in de kloven tussen de Pico do Arieiro en de Pico Ruivo wordt het warmer en warmer. Meer dan dertig graden geeft de thermometer op mijn rugzak aan! Heerlijk koel is het in de tunnel door de rotsen waarin we op de voet gevolgd worden door drie Françaises. Heel erg is dat niet, want zij hebben een zaklamp en wij niet. Na de tunnel wordt onze weg versperd door een bordje: Aardverschuivingen. 60

4 De Feiten Gebied Madeira is een vulkanisch eiland in de Atlantische Oceaan en heeft grote hoogteverschillen. Talrijke heuvelruggen en ravijnen lopen richting de kust. Dit bloemeneiland - met name bekend om de bijzondere vegetatie - is een prachtig subtropisch paradijs met zachte (en natte) winters. De tochten Vier dagtochten van 3,5 tot 6 uur pure wandeltijd. Zwaarte/moeilijkheidsgraad Middelzware tot zware tochten. Enkele tunnels en meerdere steile passages, gezekerd met staaldraad. Hoogtevrees is handicap. Goede conditie en goed oriëntatievermogen vereist. Alternatief: een van de vele lichtere wandelingen. Navigatie Wandelgids + topokaart. Overnachten Hotels, pensionnetjes. Beste tijd Het hele jaar, het warmst en droogst in juli t/m september. Er naar toe Rechtstreekse vluchten op Funchal. Met taxi, huurauto of bus naar begin van de route. Op weg naar de Pico Ruivo De omleiding gaat over een pad dat wordt omzoomd door varens en brem. Onder ons kruipen wolkenslierten langzaam via de rotshellingen omhoog. De top van de Pico Ruivo hebben we al een tijdje in zicht. Eerst nog een stuk vals plat, dan een paar kuitenbijters en om te plagen nog even een dalletje voordat we aan de beklimming ervan kunnen beginnen. Het pad gaat steil omhoog. Langs een massieve rotswand die met mossen is begroeid, langs in de rotsen uitgehouwen schuilplaatsen (wat doen al die witte papieren zakdoekjes met bruine patronen hier?) en over verweerde trappen die hier en daar ook weer met staaldraad zijn beveiligd. Het zweet staat op mijn voorhoofd. Is het de zon? Is het de concentratie? 'Ik moet er niet aan denken bij regen hierlangs omhoog te moeten', zegt Ernst. Dat bedoel ik. Een splitsing leidt rechtsaf naar Achada do Teixeira, linksaf voert het pad langs een hut. Dat is onze richting. Via haarspeldbochten lopen we naar het dak van Madeira, de Pico Ruivo, 1862 meter boven zeeniveau. Op de top een obelisk van opgestapelde stenen. En een uitzicht om van te smullen. 'Magnifique, n'est-çe pas?' De Françaises zijn ons voor. 3 SLIPPENDE BANDEN EN EEN OORVERDOVENDE STILTE Boca de Encumeada (1007 m) - Pico Ruivo (1862 m) - Achada do Teixiera (1592 m). Gedeeltelijk over rotsachtig bergpad en passages met zeer steile trappen. Enkele flinke stijgingen en afdalingen. Lengte 11 km, duur 5,5 uur. Het plan voor vandaag is om vanaf Boca de Encumeada via de Pico Ruivo naar Achada do Teixiera te lopen, een pittige wandeling waar zo n 5,5 uur voor staat. Op strategische punten langs de paden zijn markeringen aangebracht Op het stenige pad naar de Boca de Encumeada begeleiden de klanken van de autorally van Madeira ons: het geluid van motoren en slippende banden kruipt tegen de berghellingen omhoog. De herrie verstomt in een bos waar manshoge brem het pad flankeert. Op donkere en vochtige plekken groeien varens, op bomen en rotsen groeit mos. Vele korte trappetjes leiden omhoog. Eén is er zo steil dat de moed me even in de schoenen zakt. Ik hijs me langs het staaldraad omhoog en probeer te genieten. Rondom is het steeds prachtig, soms wordt het uitzicht onderbroken door 61

5 Meer wandelingen Vijf lichte tot middelzware tochten LANGS IRRIGATIEKANALEN Lichte wandeling met enkele gemakkelijke hellingen. Startpunt Monte, eindpunt is Camacha, een dorp van rietvlechters. Terug met de bus. Lengte 11 km, duur 4 uur. UITKIJKPUNTEN BIJ MACHICO Via goed begaanbaar pad door oud terrassenlandschap. Vanaf startpunt Maroços naar de Boca do Risco, een pas hoog boven zee met fraai uitzicht. Lengte 11 km, duur 4 uur. DOOR KOEL BOS Lichte wandeling over goed begaanbaar pad langs irrigatiekanalen. Deels door dichte sprookjesachtige bossen, heerlijk koel als de zon te enthousiast schijnt. Startpunt Aguas Mansas. Lengte 13 km, duur 4 uur. AVOCADO'S EN PAPAJA'S Middelzware tocht deels over steil pad dat wordt omzoomd door avocado's,, mango's en papaja's. Vanaf startpunt Ribeira Brava langs de Brava-rivier. Lengte 12 km, duur 4,5 uur. DOOR BOERENDORPJES Middelzware tocht vanuit Prazeres door cultuurlandschap in zuidwesten van Madeira. Grotendeels schaduwloos pad. Lengte 17 km, duur 4,5 uur. dichtbegroeide boomheide of door bosbessenstruiken die zo hoog zijn dat ze een tunnel vormen. Waar we weer zicht hebben, zien we tussen wolkenflarden door de kale rotswanden van de Pico Grande liggen. Bij Boca das Torrinhas is het tijd voor een korte pauze, er moét wat eten in. Precies op tijd want er volgen vele haarspeldbochten voordat we op de top van de 1862 meter hoge Pico Ruivo staan. Het uitzicht zal hier bij helder weer zonder meer fantastisch zijn. Dan moet je de oceaan kunnen zien. En de scherpe rotspieken van de Pico das Torres. Dan moet je eindeloos ver weg kunnen kijken. Helaas, wij moeten het doen met wolken, wolken en nog eens wolken. Over een graspad naar de top van de Pico Ruivo 4 HET OERTERREIN VAN SCHIER EILAND PONTA DE SÃO LOURENÇO Grotendeels goed begaanbaar pad, door steppe-achtig landschap. Eén lastige passage over rotshellingen. Lengte 6 km, duur 2,5 uur. Madeira staat bekend als een lieflijk eiland dat is gezegend met een klimaat waarin bloemen weelderig bloeien. In het uiterst noordoostelijke deel laat Madeira zich echter van een heel andere kant zien. Hier geen paradijsvogelbloemen of heerlijk geurende orchideeën. Hier beukt de diepblauwe Atlantische Oceaan voortdurend tegen de grillig gevormde steile kliffen die tientallen meters loodrecht uit het water rijzen. Continu waait hier een harde wind. In dit oerterrein kunnen alleen de allersterkste planten en dieren overleven. De zon straalt uitbundig aan een strakblauwe hemel. Ons pad blijft laag, we lopen in de luwte van roodbruine bizarre rotsformaties. Maar waar de wind vrij spel heeft, moeten we ons schrap zetten. In de branding van de oceaan verheffen zich slanke rotstorens. Hun zwart- en roodachtige kleuren contrasteren prachtig met het diepblauwe water en de witte schuimkoppen. Hagedissen schieten haastig voor ons langs tussen de spleten van de rotsen. Hier en daar weten bosjes klaprozen knap weerstand te bieden aan de gure omstandigheden. We steken enkele rotsplateaus over. 'Niet naar beneden kijken', adviseert Ernst. Zo duizelingwekkend steil blijft het gelukkig niet. We steken een soort oase over, inclusief palmbomen. In het midden staat het Casa do Sardinha, een plek om even te rusten, ware het niet dat de gruishellingen van de Pico das Gaivotas lonken. Naarmate we stijgen, wordt het pad steiler en neemt de wind in kracht toe. Mossen vormen het enige teken van leven. Vanaf dit uitzichtpunt kunnen we het eilandje iets ten oosten van Ponta de São Lourenço zien. Talloze paadjes slingeren hier over het land. Smal, omzoomd door bloemen, en leidend naar toppen met uitzicht op de oceaan. Maar de tijd is op. Nu moeten we volgend jaar wel terug naar Madeira. landschap. Eén lastige passage over Op 62 oppad.nl vind je extra informatie over het maken van deze wandeltochten en meer over Madeira. Hier beukt de oceaan onder je voeten