MEMO - OMGEVINGSDIALOOG

Transcriptie

1 Pouderoyen BV St. Stevenskerkhof AD Nijmegen (T) (F) [email protected] MEMO - OMGEVINGSDIALOOG Opdrachtgever : Familie Baltussen Datum : Februari 2018 Betreft : Omgevingsdialoog 27 oktober 2017 landgoedontwikkeling Hazeldonk Opgesteld door : Harm Arts Aanleiding Op de locatie Hazeldonk ong. te Asten bestaat het voornemen om een landgoed te ontwikkelen. Initiatiefnemers, de familie Baltussen, hebben het voornemen voorgelegd aan de gemeente Asten en het waterschap Aa en Maas. Alvorens het voornemen verder uit te werken tot een concreet plan is een omgevingsdialoog georganiseerd met de directe omgeving. Het doel van de omgevingsdialoog is om de directe omgeving, cq de buren, te informeren en met hen van gedachten te wisselen. Op basis van de uitkomsten van de omgevingsdialoog kan het programma van het landgoed verder worden aangescherpt. In onderstaand schema is het planproces en het stadium ten tijde van de omgevingsdialoog aangegeven. De omgevingsdialoog is gehouden op 27 oktober 2017 bij de familie Baltussen op de locatie Hazeldonk 10 te Asten. Tijdens de avond is het proces toegelicht, zijn de eerste bevindingen van het uitgevoerde cultuurhistorisch onderzoek besproken, en is het voornemen tot een landgoedontwikkeling gepresenteerd. IBAN NL 29 RABO BIC RABONL2U handelsregister nijmegen nr b.t.w. nr. NL B 01 Op alle transacties zijn onze algemene voorwaarden van toepassing. U kunt deze ter inzage aanvragen.

2 P /HAR, pagina 2 van 7 Toelichting op het voornemen Begin 2017 is het voornemen van de familie Baltussen voorgelegd aan de gemeente Asten met de vraag of het denkbaar is om te komen tot een landgoedontwikkeling. Ook is in verband met de ligging in een kasteellandschap in een vroeg stadium al een cultuurhistorisch onderzoek opgestart. De eerste bevindingen zijn tijdens de avond gedeeld met de omgeving. Het kasteel lag strategisch op een natuurlijke zandopduiking in het moerassige gebied van het beekdal van de Aa en Voordeldonksche Broekloop. Het kasteel werd met haar U-vorm op het zuiden (ZZO) georiënteerd. In het verlengde van dit zicht lag de tuin : de omgrachte en in (twee) delen opgesplitste moestuin/boomgaard. Later is op de voorburcht ten oosten van het kasteel de U-vormige hoeve gebouwd (incl. poortgebouw met toren), waarop een rechte laan vanaf de Wolfbergseweg of Voorste Heusden werd aangelegd (Kasteellaan). Voor de ruilverkaveling was aan de inrichting en de het landgebruik de historische opbouw van het landschap veel meer herkenbaar. De omgeving van het kasteel bestaat voor een groot deel uit kleine weilandpercelen en enkele grotere bouwlandcomplexen. Er is een beperkt aantal overbruggingen van de Voordeldonkse Broekloop, zoals bij de Voorste Heusden. Op de nattere gronden langs de beek, zoals ter plaatse van het plangebied, was destijds sprake van met name weiden en hooilanden, die overgingen in velden (bouw en weiland) op de flanken en akkers op de hoogtes. De huidige ruimtelijke structuur is met name tot stand gekomen ten tijde van de eerste ruilverkaveling De Aa tussen 1941 en Destijds zijn nieuwe wegen aangelegd waaronder de Hazeldonk en de Waardjesweg en zijn watergangen verder gekanaliseerd, is de percelering gewijzigd en bos verwijderd en toegevoegd. Ter plekke van het plangebied zijn de percelen samengevoegd tot één grote akker. De zichtbaarheid van het kasteelcomplex is met name relevant ter hoogte van de noordelijke en oostelijke akkers, waaronder de akker binnen het plangebied. Vanaf de Voorste Heusden is over een deel van de akker een zichtveld richting het kasteelcomplex. Uit het cultuurhistorisch onderzoek komt naar voren dat de volgende kenmerken van het kasteellandschap een belangrijke relatie hebben met het plangebied: - zichtveld: de openheid rondom het kasteel, die de zichtbaarheid van het kasteelcomplex vanaf de openbare weg bepaald, is met name afhankelijk van de noordelijke en oostelijke akkercomplexen. De zichtbaarheid van het kasteel is in de 20e eeuw gewijzigd door het verdwijnen van perceelrandbeplanting in het beekdal en de toename van beplanting rondom het kasteelcomplex zelf, met name de ruimte tussen de omgrachting en de Voordeldonkse Broekloop, waardoor het complex niet meer los ligt van de beek. - Voordeldonkse Broekloop, als gebiedsdrager en als afwatering in een natuurlijke laagte, waarbij de huidige gekanaliseerde (brede en diepe) situatie voort komt uit de 20e eeuwse ruilverkaveling en nog amper de historische waterloop verbeeldt. - Voorste Heusden, als gebiedsdrager en als doorgaande weg en historische hoofdontsluiting tussen Asten en Heusden. Het voet- of kerkepad vanuit Middelste Heusden langs het kasteel richting Asten vormde geen nadrukkelijke ruimtelijke structuur en is thans niet meer als verbinding aanwezig, ook niet ruimtelijk zichtbaar.

3 P /HAR, pagina 3 van 7 Dit heeft geresulteerd in het volgende Programma van Eisen: - Landgoedontwikkeling met een bescheiden en ondergeschikte positionering ten opzichte van kasteelcomplex; - De casco-benadering voor het landschap, zoals bij het masterplan kasteellandschap is als uitgangspunt genomen; - De gekozen locatie voor het wooncluster is bescheiden en maakt zich geheel los van de kern van het kasteel, dat blijvend het hoofdmoment zal zijn; - Daarnaast voegt het zich naar het rurale landschap, bepaald door het aanwezige casco van lijnelementen die meer open percelen insluiten; - Zichtlijnen vanaf rotonde (zichtveld) en kerk naar kasteel worden gerespecteerd; - Meandering van de Voordeldonksebroekloop is niet mogelijk, vanwege aanwezige riolering waterschap; desondanks is er een wateropgave en ecologische opgave gekoppeld aan de waterloop; - Streven is om groenstructuur (laanbeplanting) te versterken; - Bijzondere positie perceel fam Snoeijen. Blijft gehandhaafd. Erfbeplanting zal in samenwerking fam. Snoeijen/Baltussen worden aangepast; - Situering bebouwing is nog niet exact bepaald; wel op afstand van de beek en op afstand van het kasteel. Daarnaast is de bebouwing ondergeschikt en beeldondersteunend in het nieuwe landgoed, wat leidt tot een bescheiden, meer zijdelingse positionering in de luwte van het landschappelijke casco van lanen; - Routenetwerk op landgoed wordt openbaar toegankelijk. Omgevingdialoog Algemeen De vraag wordt gesteld wat de winst van dit plan is, wat de toegevoegde waarde is van bebouwing en wat de toegevoegde waarde is voor het landschap. De winst is 10 ha landgoed en landschapsontwikkeling, waarbij de woningen bijdragen aan de landgoedontwikkeling en op een aanvaardbare manier worden gepositioneerd binnen dit landgoed. Het plan voorziet in het realiseren van een landschap met wandelroutes, en een verbinding van het dorp met kasteellandschap naar kasteel, waarin tevens wordt gewoond. Landschap: openheid vs gesloten - Namens stichting Behoud kasteelerfgoed Asten stelt dhr. Gommans dat het landschap het meest bepalend is voor het plangebied in relatie tot het kasteelcomplex. - Dhr. Gommans pleit voor het open en leeg houden van het landschap en refereert daarbij aan een boerenlandschap; - De heer Manders pleit voor behoud van openheid; - De heer Vlemmix stelt dat de versnippering van het landschap in de bestaande situatie en in de omgeving een kwaliteit is; - De discussie over landschappelijke inrichting in relatie tot een landgoedontwikkeling spitst zich toe op het realiseren van Bos(schage) versus het open houden van het (agrarisch)landschap. Consensus bestaat over het belang van de openheid, waarbij een open zichtlijn tussen bos(schage) ook een optie kan zijn.

4 P /HAR, pagina 4 van 7 Ten aanzien van de landgoedontwikkeling en voor het vervolg zijn de volgende uitgangspunten - Ten noorden van de Voordeldonkse broekloop is vanuit het verleden altijd sprake geweest van een kleinschalig agrarisch landschap. - Behoud van een open zichtrelatie tussen het kasteelcomplex en de Voorste Heusden - Behoud van voldoende openheid versterkt met bos(schage) Nieuwe natuur: - Dhr. Gommans pleit voor het realiseren van een robuuste natuurontwikkeling; de natuur moet niet versnipperd worden ingevuld. De discussie spitst zich toe op wat robuuste natuur is, in de zin van omvang (ha) en soorten. De robuuste natuur kan voor dhr. Gommans ook bos zijn. Hij roept op om over de grens van het plan te kijken om te komen tot een robuuste natuurontwikkeling; - De vraag wordt gesteld om in het plan de opgenomen EHS percelen met elkaar te verbinden. Gepleit wordt om de EHS met dit plan te versterken; - Familie Wijnen: slechts heel beperkt beplanting voor de kas. Max 1 meter hoogte in verband met teelt in de tuinbouwkas. - De discussie over natuurontwikkeling in relatie tot een landgoedontwikkeling spitst zich toe op wat natuur is. Is dat een minder intensief beteelde akker, kruidenrijke akkerranden, een kronkelende beekloop of een dicht massa (bos)? De natuur moet zich verhouden in relatie tot het gebied en het vanouds kleinschalige agrarische landschap; Ten aanzien van de landgoedontwikkeling en voor het vervolg zijn de volgende uitgangspunten - Het plan moet voorzien in een robuuste natuurontwikkeling; o niet her en der ontwikkelen van snippers; o Waar mogelijk verbinden van EHS percelen; - Verder uitwerken van de soort en hoeveelheid natuur in relatie tot het landschap. Ten noorden van de Voordeldonkse broekloop is vanuit het verleden altijd sprake geweest van een kleinschalig agrarisch landschap dat als zichtveld dient vanuit de Voorste Heusden; Woningen - Dhr. Gommans stelt dat het landschap bepalend is over de hoeveelheid en soort bebouwing. Door het vroegtijdig betrekken van de omgeving bij een voornemen ontbrak een volledig uitgewerkt landschapsplan. Dhr. Gommans stelt dat hij een standpunt over bebouwing pas kan geven als een uitgewerkt landschapsplan aanwezig is. - Discussie spits zich toe op de situering van de woningen. Overeenstemming bestaat over de situering van de woningen aan de oostzijde van het plangebied. Ten aanzien van de landgoedontwikkeling en voor het vervolg zijn de volgende uitgangspunten - Het plan moet bij invulling concreet antwoord geven op de vraag wat bij deze

5 P /HAR, pagina 5 van 7 ontwikkeling wordt verstaan onder bebouwing van allure. - De bebouwing moet qua situering en grootte/inhoud ondergeschikt zijn aan het kasteelcomplex. Ontsluiting: - Dhr. Manders stelt voor om de bestaande Hazeldonk als ontsluiting te gebruiken (kost niets extra s). Ligt er toch al. Is nu een zandpad en moet dit blijven van de gemeente. - Mw. Wijnen wil geen verharde ontsluitingsweg van de Hazeldonk maken. Die wordt dan in de huidige onverharde situatie al teveel gebruikt. - Dhr. Snoeijen wil met de auto via de Hazeldonk zijn tuin kunnen blijven bereiken. Als er een kerkepad komt, graag enkele meters van zijn tuin blijven om rommel/overlast te voorkomen. Ten aanzien van de landgoedontwikkeling en voor het vervolg is het volgende uitgangspunt - De ontsluiting van het landgoed moet niet leiden tot een opwaardering van de Hazeldonk, cq het plan mag niet leiden tot extra sluipverkeer over de Hazeldonk tussen Voorste Heusden en Waardjesweg. Vragen voor vervolg: Dhr. Gommans vraagt hoe met de opmerkingen wordt omgegaan in de verdere planvorming. Antwoord: de verantwoording daarvan ligt bij de initiatiefnemer. Het moet beargumenteerd worden hoe met de opmerkingen wordt omgegaan. Dhr Manders vraagt of dit plan beleidsmatig een precedent kan vormen voor andere landgoederen. Hij noemt een eerder initiatief van de fam. Ulen. Antwoord: elk initiatief staat op zichzelf en dient te voldoen aan de provinciale regels voor landgoedontwikkeling. Er is aldus geen precedent. Dhr. Van Loon wil glastuinbouwbestemming op zijn perceel behouden om verkoop in de toekomst open te houden.

6 P /HAR, pagina 6 van 7 SAMENVATTING PROGRAMMA VAN EISEN: - Landgoedontwikkeling met een bescheiden en ondergeschikte positionering ten opzichte van kasteelcomplex; - De casco-benadering voor het landschap, zoals bij het masterplan kasteellandschap is als uitgangspunt genomen; - De gekozen locatie voor het wooncluster is bescheiden en maakt zich geheel los van de kern van het kasteel, dat blijvend het hoofdmoment zal zijn; - Daarnaast voegt het zich naar het rurale landschap, bepaald door het aanwezige casco van lijnelementen die meer open percelen insluiten; - Zichtlijnen vanaf rotonde (zichtveld) en kerk naar kasteel worden gerespecteerd; - Meandering van de Voordeldonksebroekloop is niet mogelijk, vanwege aanwezige riolering waterschap; desondanks is er een wateropgave en ecologische opgave gekoppeld aan de waterloop; - Streven is om groenstructuur (laanbeplanting) te versterken; - Bijzondere positie perceel nr. 119 (fam Snoeijen). Blijft gehandhaafd. Erfbeplanting zal in samenwerking fam. Snoeijen/Baltussen worden aangepast; - Situering bebouwing is nog niet exact bepaald; wel op afstand van de beek en op afstand van het kasteel. Daarnaast is de bebouwing ondergeschikt en beeldondersteunend in het nieuwe landgoed, wat leidt tot een bescheiden, meer zijdelingse positionering in de luwte van het landschappelijke casco van lanen; - Routenetwerk op landgoed wordt openbaar toegankelijk. Landschap: Natuur: - Ten noorden van de Voordeldonkse broekloop is vanuit het verleden altijd sprake geweest van een kleinschalig agrarisch landschap. - Behoud van een open zichtrelatie tussen het kasteelcomplex en de Voorste Heusden - Behoud van voldoende openheid versterkt met bos(schage) - Het plan moet voorzien in een robuuste natuurontwikkeling; o niet her en der ontwikkelen van snippers; o Waar mogelijk verbinden van EHS percelen; Wonen: - Verder uitwerken van de soort en hoeveelheid natuur in relatie tot het landschap. Ten noorden van de Voordeldonkse broekloop is vanuit het verleden altijd sprake geweest van een kleinschalig agrarisch landschap dat als zichtveld dient vanuit de Voorste Heusden; - Het plan moet bij invulling concreet antwoord geven op de vraag wat bij deze ontwikkeling wordt verstaan onder bebouwing van allure. - De bebouwing moet qua situering en grootte/inhoud ondergeschikt zijn aan het kasteelcomplex. Ontsluiting: - De ontsluiting van het landgoed moet niet leiden tot een opwaardering van de

7 P /HAR, pagina 7 van 7 Hazeldonk, cq het plan mag niet leiden tot extra sluipverkeer over de Hazeldonk tussen Voorste Heusden en Waardjesweg. - Recht van overpad ter ontsluiting van perceel nr. 119