Hout van het Dijleland

Transcriptie

1 Hout van het Dijleland 22/06/2018 Ontwikkeld met steun van de provincie Vlaams-Brabant Joost-Pim Balis Regiocoördinator agrobeheercentrum Eco²

2 Inhoud o Werking Agrobeheercentrum Eco² o o Biomassa uit landschapsonderhoud Realisaties Hout van het Dijleland

3 Stimuleren en ondersteunen van landbouwers bij landschaps- en natuurbeheer Koepelorganisatie van agrobeheergroepen in Vlaanderen Kenniscentrum agrarisch natuurbeheer Innovatieve projecten initiëren Beleidsadvies Met de steun van: Boerenbond, ABS, Werkers, VLM, ANB en ADLO

4

5 Groei agrobeheergroepen in Vlaanderen OPGERICHTE ABG'S 31 AANTAL ABG'S PER REGIO Opgericht In oprichting W E S T - V L A A N D E R E N 8 O O S T - V L A A N D E R E N A N T W E R P E N V L A A M S - B R A B A N T 6 9 L I M B U R G

6 Houtkanten Agroforestry Poelen Holle wegen Bloemenranden Akkervogels Landschap Biomassa Peilgestuurde drainage Stuwpeilbeheer Bijen Natuur Weidevogels Randenbeheer Hernieuwbare energie/warmte Klimaat Water Beekranden Slotenbeheer Graslandbeheer Bodem Valorisatie beheerresten in bodem Erosie

7 ABG s PROJECTEN Natuur Bijen Bloemenranden Weidevogels Randenbeheer Akkervogels in de Moeren Faunaplan Houtland ABG Beverhoutsveld Randenmaaier WVL Partridge ABG Kapelpolder Assenede Randenmaaier Waasland ABG Maldegem ABG Berlare-Laarne- Wetteren-Wichelen ABG Kruibeke- Bazel-Rupelmonde Dorp van de Zeven Neten Vallei in verandering Looboeren ABG Zemst Maaslandrunderen ABG Schelde- en Leiekouters Platteland in de bloemetjes Hooi van hier Akkervogels Graslandbeheer

8 Landschap ABG s PROJECTEN ABG Schelde-Leie Boeren en burgers beheren houtkanten ABG Maldegem Loket Onderhoud Buitengebied ABG Brecht Landschapsbeheer KBR Agroforestry in Vlaanderen ABG Zemst Poelen ABG Pikhakendonk Houtkanten Hagehelden ABG Bocholt ABG De Faluintjes ABG Kluisbergen Hout van de streek ABG Dijleland Hout van het Dijleland ABG Willebringen ABG Land van Loon ABG Bilzen Koester de koolstof ABG Voerstreek ABG Tongeren Agroforestry Beheer holle wegen, graften

9 Water ABG s PROJECTEN Stuwpeilbeheer ABG Essen-Kalmthout Triple C ABG Waterconservering Wuustwezel ABG Neerpelt ABG Hamont-Achel ABG Lampernisse ABG Brechtse Heide ABG Lille-Kasterlee ABG Bocholt Drainage ABG Plus Siberië (Peer) ABG De Faluintjes Slotenbeheer Beekranden Peilgestuurde drainage

10 Bodem ABG s PROJECTEN Triple C ABG Schelde- en Leiekouters Boeren op een helling ABG Land van Loon Erosieteams Koester de koolstof Agroforestry Erosiebestrijding Valorisatie beheerresten

11 Inhoud o Werking Agrobeheercentrum Eco² o Biomassa uit landschapsonderhoud o Realisaties Hout van het Dijleland

12 Aanleiding & probleemstelling Landschapsonderhoud Functie verloren achterstallig, knelpunt, duur, frustraties, Ecologische functies onder druk

13 Interesse in klimaat-neutrale energie - Klimaatverandering (weer, T, CO2, ) - Energieprijzen (we hebben hier geen vat op) - Energie-import - In Europa: 50% energie geïmporteerd - In België: 80% energie geïmporteerd (cijfers 2014) - Top 5 energie-importerende landen - Technologie in volle ontwikkeling - Biomassa: Hout komt vaak van heel ver

14

15 Officiële maximum verkoopprijs Bron:

16 Energiegebruik (meest recente studie VITO 2014) 94% = fossiele brandstoffen en kernenergie 6% = hernieuwbare energie (warmte, stroom, biobrandstoffen transport) Afkomst?

17 Kan het landschap in het Dijleland zelf instaan voor de aanlevering van biomassa voor energie? Specifieke case in Bierbeek (biomassaketel) Houtkanten (economische functie) Betaalbaar landschapsonderhoud (return) Ecologie Draagvlak

18

19 Verantwoord beheer op boomniveau Hakhoutstoof Knotboom

20 Beheer op niveau van houtkant Hakhout Afzagen bij de grond Middelhout Hakhout met overstaanders X bomen/100m Hooghout Enkel overstaanders Dunnen

21 Beheer op landschapsniveau

22 Beheervisie Landschap wordt gebruikt door heel wat actoren Actoren te betrekken: creëren draagvlak voor beheer Gezamenlijk beheerdoelstellingen opstellen (workshop) Verzekeren toegankelijkheid & veiligheid Behoud biodiversiteit (bvb akkervogels, hakhout) Economische rendabiliteit (minimale oppervlaktes) Herstel cultuurhistorisch landschapsbeheer

23 Beheerplan Vertalen van de beheervisie naar effectieve beheer Keuzes om bepaalde doelstellingen te benadrukken op specifieke plaatsen Komen tot een overzichtelijk, realistisch en haalbaar werkplan

24

25 Handmatig VS Machinaal Werkvolume? Bereikbaar? Rendabel?

26 Inhoud o o Werking Agrobeheercentrum Eco² Biomassa uit landschapsonderhoud o Realisaties Hout van het Dijleland

27 Realisaties van het project - Trigger voor houtkantenbeheer in Bierbeek ism lokale actoren - In kaart brengen van houtkanten & initiëren van houtkantenbeheerplan en visievorming - Praktische demo s: Beheer, herstelbeplanting, drogen onder Toptex - Communicatie - Persmoment - Toelichting extern - Projectaffiche, filmpje, brochure

28

29

30 Enkele cijfers Vermogen biomassaketen: 100 kw Nodige snippers droog-nat: 50 ton/jaar - 75 ton/jaar Theoretische opbrengst biomassa: 60 kg natte snippers/lm, rotatie jaar (Effectieve opbrengst biomassa: 145 kg natte snippers/lm) Theoretisch te beheren 1,25 km/jaar op 12 jaar 15 km nodig Aankoop snippers: 50 T * 115 /T (droog) = 5.750,00 Gematigd beheer (gebaseerd op case Maldegem en Asse) Beheerkost: 120 /T 6000 euro Effectieve beheerkost (excl waarde snippers): 250,00 euro Intensief beheer (gebaseerd op case Bocholt) Beheerkost: 90 /T Winst op beheer (excl waarde snippers): euro 1250 euro

31 Vragen? Joost-Pim Balis / [email protected]

32 100 eenheden energie uit houtsnippers 3 eenheden fossiele brandstof

33 Knotbomen Freq Prod droog Prod nat Eq stookolie Prod droog/j Prod nat/j Eq stookolie/j kg/boom kg/boom l kg/boom/j kg/boom/j l/j Wilg ,1 Wilg ,4 28, ,2 Es ,8 127, ,4 18,2 Houtkanten Gem breedte 3 Houtsnippers droog 30% nat 50% Freq Prod droog Prod nat Eq stookolie Prod droog Prod nat Eq stookolie Prod droog Prod nat Eq stookolie T/ha T/ha l/ha T/100m T/100m l/100m T/km T/km l/km Houtkant ,5 2, ,5 6, Houtkant ,25 3, ,5 31, ,75 9, ,5 94, Elzensingels 7 4 5, Heg & doorgr. bomen , , Freq Prod droog Prod nat Eq stookolie Prod droog Prod nat Eq stookolie Prod droog Prod nat Eq stookolie T/ha T/ha l/ha T/100m T/100m l/100m T/km T/km l/km Houtkant ,15 0, ,5 2, ,45 0, ,5 6, Houtkant ,3 0,15 0, ,5 2, ,7 0,45 0, ,5 6, Elzensingels , ,8 185,7 5, Heg & doorgr. bomen ,2 0,28 46,7 2 2, ,6 0,84 166,7 6 8,4 1667

34 Bron: Ecopedia

35