Inleiding Procedure Wat is een colposcopie? Verloop van het onderzoek Voorbereiding Het onderzoek Biopten...

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Inleiding... 2. Procedure... 2. Wat is een colposcopie?... 2. Verloop van het onderzoek... 2. Voorbereiding... 2. Het onderzoek... 2. Biopten..."

Transcriptie

1 Colposcopie H Inhoudsopgave Inleiding... 2 Procedure... 2 Wat is een colposcopie?... 2 Verloop van het onderzoek... 2 Voorbereiding... 2 Het onderzoek... 2 Biopten... 3 Endocervicale curettage... 3 Na de behandeling... 4 Complicaties... 4 Uitslag en stadia... 4 Stadia... 4 Wat betekent het voor u?... 5 Behandelmogelijkheden... 5 Behandeladvies per CIN-stadium... 5 Welke factoren spelen mee?... 5 Geen afwijkingen of CIN I... 5 CIN II en CIN III... 6 Controle... 6 Wat is het Humaan Papilloma Virus (HPV)?... 6 Contactgegevens... 8 Pagina 1 van 8

2 Inleiding In deze folder vindt u informatie over de colposcopie. Dit is een onderzoek waarbij de baarmoedermond microscopisch wordt bestudeerd. De colposcopie volgt vaak op een uitstrijkje met een afwijkende uitslag. U krijgt informatie over het onderzoek en hoe eventuele afwijkingen aan de baarmoedermond behandeld kunnen worden. Procedure Afhankelijk van de uitslag van een afwijkend uitstrijkje krijgt u bij aanmelding bij de Gynaecologie Polikliniek direct 2 achtereenvolgende afspraken. De eerste afspraak is voor de colposcopie waarbij zo nodig biopten worden afgenomen. Tijdens de tweede afspraak wordt de uitslag van dit onderzoek besproken. Als een behandeling nodig is, kan deze tijdens de tweede afspraak worden gedaan (zie Behandelmogelijkheden ). Voor het snel onderzoeken en behandelen van patiënten met een afwijkend uitstrijkje is er een zogenaamde PAP-poli met een speciaal behandelteam. PAP verwijst naar de indeling van de uitslag van het uitstrijkje volgens Dr. Papanicolaou (zie ook de folder Uitstrijkje ). Het behandelteam van de PAP-poli bestaat uit: Dr. B.W.J. Hellebrekers Drs. A.M.L.D. van Haaften-de Jong een assistent in opleiding tot gynaecoloog een Chef de clinique. De bovenstaande behandelaars rouleren doorgaans elke week. Wat is een colposcopie? Colposcopie betekent letterlijk kijken in de schede (vagina). De arts bekijkt de baarmoedermond met een instrument dat op een vergrootglas lijkt. De colposcoop vergroot 10 tot 20 keer. Afwijkingen die met het blote oog niet te zien zijn, kunnen zo worden opgespoord. Om de verschillende weefsels goed te kunnen onderscheiden, brengt de arts een kleuring aan. Verloop van het onderzoek Voorbereiding Het onderzoek vindt in het HagaZiekenhuis op beide locaties plaats. U kunt zich melden bij de Gynaecologie Polikliniek en daarna plaatsnemen in de wachtkamer. Als u allergisch bent voor jodium, meldt dit dan voor de behandeling aan de arts. De arts houdt daar dan rekening mee. Het onderzoek Voor dit onderzoek ligt u in een gynaecologische stoel met de benen gespreid in beensteunen. De arts brengt een spreider (eendebekspeculum) in. Om het verschil tussen gezond en afwijkend weefsel duidelijk te maken, kleurt de arts de baarmoedermond met een zwakke azijnzuur- of jodiumoplossing. Dit kan kort een branderig gevoel geven. De arts bekijkt met de colposcoop de baarmoedermond, de baarmoederhals en de overgangszone (zie figuur 1). De baarmoedermond is bekleed met platte plaveiselcellen, de baarmoederhals met cilindercellen. De Pagina 2 van 8

3 overgangszone is de plek waar deze 2 typen cellen samenkomen. Dit is ook het gebied waar baarmoederhalskanker meestal begint. Figuur 1. Met een colposcoop kijken naar de baarmoedermond. Biopten Als er afwijkingen te zien zijn, neemt de arts met een kleine tang één of meerdere stukjes weefsel (biopten) weg uit de baarmoedermond (zie figuur 2). Dit kan pijnlijk zijn. De arts zal u vragen te hoesten tijdens de biopten, dit maakt dat u de pijn minder voelt. Kleine wondjes die ontstaan door de biopten stoppen vanzelf met bloeden. Zo nodig kan de arts wat zilvernitraat tegen de wond houden om de bloeding te stelpen. Soms geeft dit een lichte kramp in de onderbuik. Figuur 2. Het wegnemen van een stukje weefsel uit de baarmoedermond Endocervicale curettage Als er afwijkingen worden gevonden in de cilindercellen van de baarmoederhals, verwijdert de arts hier ook wat weefsel. Dit wordt endocervicale curettage genoemd. Letterlijk betekent dit het verwijderen van weefsel via de baarmoederhals. Voor het verwijderen van het weefsel gebruikt de arts een scherp lepeltje (curette). Pagina 3 van 8

4 Na de behandeling U ontvangt een maandverband om uw kleding te beschermen. Na de ingreep kunt u zich weer aankleden. Na de behandeling kunt u uw dagelijkse bezigheden weer hervatten. U kunt gedurende 1 tot 2 dagen licht bloederige of wat zwartgekleurde afscheiding hebben. Gedurende die tijd is het advies om niet: in bad te gaan tampons te gebruiken te zwemmen naar de sauna te gaan geslachtsgemeenschap te hebben. Complicaties De volgende complicaties kunnen optreden, hoewel zeer zeldzaam: bloeding infectie. Neem contact op met het ziekenhuis als : u hevig vaginaal bloedverlies of afscheiding krijgt, meer dan een gewone menstruatie het bloedverlies langer dan 2 weken aanhoudt u koorts heeft, meer dan 38,5 o C. Uitslag en stadia De patholoog anatoom onderzoekt het weefsel dat verwijderd is onder de microscoop. Een patholoog anatoom is een medisch specialist die weefsels en cellen onderzoekt om een diagnose te stellen. Na een week krijgt u de uitslag van de gynaecoloog tijdens een afspraak op de Gynaecologie Polikliniek. Stadia De uitslag van het weefselonderzoek wordt ingedeeld in een aantal stadia en aangegeven met de letters CIN. CIN is een afkorting van Cervicale (van de baarmoederhals) Intra-epitheliale (in de bekledende laag) Neoplasie (nieuw weefsel). CIN geeft de graad van afwijkende cellen aan in het oppervlak van de plaveiselcellen van de baarmoedermond. Als het weefsel afwijkend is, gebruikt men ook wel de term dysplasie. Dat betekent dat de opbouw van het weefsel anders is dan normaal. De CIN-indeling is als volgt: CIN I: het weefsel heeft lichte afwijkingen, ook wel lichte dysplasie genoemd CIN II: de afwijkingen zijn duidelijker, ook wel matige dysplasie genoemd CIN III: er zijn sterkere afwijkingen van de opbouw van het weefsel. Dit is een voorstadium van baarmoederhalskanker; ook wel sterke dysplasie genoemd. Bij 90 procent van alle patiënten gaat het om een CIN-afwijking. Als er een afwijking gevonden wordt in de cylindercellen van de baarmoederhals, wordt de GIN-indeling (GIN I, II en III) gebruikt. Dit komt in 10 procent van de gevallen voor. Pagina 4 van 8

5 Wat betekent het voor u? Een voorstadium betekent niet altijd dat u zonder behandeling ook werkelijk baarmoederhalskanker zou krijgen. De meeste vrouwen bij wie een CIN III wordt gevonden, krijgen waarschijnlijk nooit baarmoederhalskanker, ook niet zonder een behandeling; een derde van de vrouwen echter wel. Behandelmogelijkheden Als tijdens de colposcopie blijkt dat de cellen afwijkend zijn, dan zijn er verschillende behandelmogelijkheden: afwachten lisexcisie: hierbij wordt weefsel uit de baarmoederhals weg gebrand (zie ook de folder Lisexcisie ) conisatie: bij deze ingreep wordt een kegelvormig stukje weefsel uit de baarmoederhals weggesneden (zie ook de folder Conisatie/lisexcisie in dagopname ). Behandeladvies per CIN-stadium Het behandeladvies per CIN-stadium is (zie ook bij Stadia ): CIN I: de kans is groot dat de afwijking vanzelf verdwijnt. Zelden behandeling nodig. CIN II: hoewel meer afwijking dan bij CIN I, is de kans groot dat de afwijking vanzelf verdwijnt. Mogelijkheden zijn afwachten, een conisatie of lisexcisie. CIN III: de opbouw van het weefsel wijkt sterk af en verdwijnt waarschijnlijk niet vanzelf. Altijd advies om te behandelen in de vorm van een conisatie of lisexcisie. Welke factoren spelen mee? Bij het advies voor de behandeling spelen veel factoren mee: hoe ernstig de afwijking is (welke CIN-indeling) de grootte van de afwijking de plek van de afwijking de kans dat het afwijkende plekje al is weggehaald bij de biopsie of de lisexcisie leeftijd of u wel of niet drager bent van het Humaan Papilloma Virus (HPV). Zie verderop in deze folder. Zo zal de gynaecoloog bijvoorbeeld bij een klein gebied met CIN II adviseren om af te wachten. Bij een groot gebied met CIN II zal hij of zij kiezen voor een lisexcisie. Ook is belangrijk of de overgangszone goed zichtbaar is bij colposcopie en of de afwijkende gebieden goed te overzien zijn bij eventuele latere controles. Daarnaast geldt: hoe ouder u bent, hoe kleiner de kans dat een afwijking aan de baarmoedermond uit zichzelf verdwijnt. De gynaecoloog geeft dan eerder het advies de afwijking te behandelen. Geen afwijkingen of CIN I Het kan ook zijn dat het beeld er bij de colposcopie zo normaal uitziet dat de gynaecoloog een biopsie niet nodig vindt. Ook is het mogelijk dat er na een biopsie of een lisexcisie geen afwijkingen worden gezien. Een deel van de afwijkingen in het weefsel verdwijnt vanzelf en de gynaecoloog kan dan adviseren om af te wachten. Dat gebeurt meestal als er geen afwijkingen zijn en bij CIN I. Pagina 5 van 8

6 CIN II en CIN III Bij CIN II en III bestaat de behandeling meestal uit een lisexcisie of een conisatie. In veel gevallen kiest de gynaecoloog voor een lisexcisie. Als de afwijkingen meer aan de binnenkant van de baarmoederhals zitten - bij de cylindercellen -, doet de arts soms een conisatie. Controle Na de uitslag van een afwijkend uitstrijkje en het colposcopische onderzoek is het mogelijk dat er geen ingreep noodzakelijk is. U blijft gedurende 2 jaar onder controle, ook als het wel noodzakelijk was om een ingreep te doen. In deze periode wordt 3 keer een uitstrijkje gemaakt. Dit uitstrijkje kan zowel door een gynaecoloog, een arts-assistent of een doktersassistent worden gemaakt. Wat is het Humaan Papilloma Virus (HPV)? HPV is de afkorting van Humaan Papilloma Virus. Dit virus kan baarmoederhalskanker veroorzaken. Er zijn veel soorten HPV s. De meeste soorten zijn absoluut niet gevaarlijk, maar een paar soorten wel. Deze soorten HPV kunnen baarmoederhalskanker veroorzaken. De HPV-soorten 16 en 18 zijn het meest gevaarlijk. Zij zijn verantwoordelijk voor 75% van de gevallen van baarmoederhalskanker. Is HPV een seksueel overdraagbare aandoening (soa)? Nee, HPV is een virus, geen aandoening. HPV wordt wel via seks overgedragen. Bijna altijd wordt het door het eigen lichaam opgeruimd. Wat is hr-hpv? Hr-HPV betekent hoogrisico-hpv. Een hr-hpv is een HPV-soort die baarmoederhalskanker kan veroorzaken. Daarvan zijn er 15. Daarnaast zijn er ruim 85 HPV-soorten die géén baarmoederhalskanker kunnen veroorzaken. Die worden laagrisico-hpv s (lr-hpv) genoemd. Zij kunnen wratten op handen en voeten veroorzaken. Kan ik ook andere ziektes krijgen van HPV? Ja. De gevaarlijke soorten HPV zorgen ook voor andere kankers. Bijvoorbeeld van de vagina, schaamlippen en anus. Wat merk ik ervan als ik besmet ben met HPV? U merkt het niet als u besmet bent met HPV. U krijgt geen duidelijke klachten. Er zijn wel klachten bij baarmoederhalskanker. Hoe raak ik besmet met HPV? Kan ik dat voorkomen? U krijgt het virus door te vrijen met iemand die besmet is. Het virus zit op en rond de penis of de vagina. Tijdens vrijen kan het virus ook op andere plekken komen. Bijvoorbeeld aan de handen en in de mond. U kunt niet voorkomen dat u besmet raakt. U kunt de kans wel een stuk kleiner maken door een condoom te gebruiken. De kans dat u besmet raakt bij het vrijen is dan 70% kleiner. Pagina 6 van 8

7 Ik heb altijd condooms gebruikt. Kan ik toch besmet raken? De kans dat u besmet raakt is 70% kleiner als u altijd een condoom gebruikt. Condooms kunnen dus veel besmettingen voorkomen. Maar ook als u altijd een condoom gebruikt, kunt u nog besmet raken. Dat komt doordat het virus in en rond de vagina zit, en op en rond de penis. Tijdens het vrijen kan het virus ook op andere plekken komen, bijvoorbeeld aan de handen en in de mond. Hoe raak ik HPV kwijt? Uw lichaam ruimt het virus bijna altijd weer zelf op. Dat gebeurt bij 95 van de 100 vrouwen die besmet zijn. Het duurt 1 tot 2 jaar voordat het virus helemaal weg is. Soms kan uw lichaam het virus niet goed opruimen. Dit gebeurt bij 5 van de 100 vrouwen die besmet zijn. U blijft dan veel langer besmet en u heeft een grotere kans op baarmoederhalskanker. Zijn er medicijnen tegen HPV? Nee. Uw lichaam moet het virus zelf opruimen. Hoe vaak komt een HPV-besmetting voor? Heel vaak. Ongeveer 8 van de 10 vrouwen raken in hun leven een keer besmet met een HPV dat baarmoederhalskanker kan veroorzaken. Hoe kan ik voorkomen dat ik lang besmet blijf met het HPV? U kunt niet echt voorkomen dat u lang besmet blijft. Soms kan het lichaam het virus niet goed opruimen. Het is nog niet helemaal duidelijk waarom dit zo is. Het is wel bekend dat u meer kans heeft om lang besmet te blijven als u rookt. Maar ook als u bepaalde medicijnen gebruikt, bijvoorbeeld tegen een hiv-infectie of na een orgaantransplantatie. Roken en bepaalde medicijnen verzwakken namelijk uw afweer. Dan kan uw lichaam het virus minder goed opruimen. Kan mijn partner mij besmetten? Als een van u beiden besmet is, kan hij of zij de ander besmetten. De kans op besmetting ligt boven de 50%. U en uw partner merken waarschijnlijk niets van de besmetting. Ik ben lesbisch. Kan ik dan ook besmet raken? Ja, ook als u lesbisch bent, kunt u besmet raken met het HPV. U krijgt het virus door te vrijen met iemand die besmet is. Het virus zit in en rond de vagina, maar kan tijdens het vrijen ook op andere plekken komen. Bijvoorbeeld aan de handen en in de mond. De kans dat een lesbische vrouw besmet raakt met HPV is kleiner dan de kans dat een heterovrouw besmet raakt. Het is onbekend hoeveel kleiner de kans op besmetting is. Mijn partner is besneden. Kan ik dan ook besmet raken? Ja, ook als uw partner besneden is, kunt u besmet raken met het HPV. De kans op besmetting is waarschijnlijk wel kleiner. Het is onbekend hoeveel kleiner de kans op besmetting is. Baarmoederhalskanker komt in ieder geval minder vaak voor bij vrouwen met een besneden partner. Pagina 7 van 8

8 Ik heb een soa gehad. Raak ik nu sneller besmet met HPV? Nee, er zijn geen aanwijzingen dat u sneller besmet raakt na een soa. Waardoor loop ik meer risico om besmet te raken met HPV? Het virus is erg besmettelijk. Hierdoor raakt 8 van de 10 vrouwen een keer besmet. U loopt meer risico om besmet te raken met HPV: als u of uw partner met veel verschillende partners vrijt als u vaak vrijt zonder condoom. Ik heb bijna nooit seks gehad. Kan ik besmet zijn geraakt? Ja, het virus is erg besmettelijk. Als u één keer gevreeën heeft zonder condoom met iemand die besmet was, heeft u 50% kans dat u ook besmet bent geraakt. Als u een condoom heeft gebruikt, is de kans kleiner. Maar ook dan kunt u besmet zijn geraakt. Het virus zit op en rond de penis of de vagina. Tijdens het vrijen kan het ook op andere plekken komen. Bijvoorbeeld aan de handen en in de mond. Als mijn lichaam het virus heeft opgeruimd, ben ik het virus dan echt helemaal kwijt? Dat is niet met zekerheid te stellen. Wetenschappers doen daar nu onderzoek naar. Ze onderzoeken of er een beetje van het virus in het lichaam blijft, of dat het helemaal verdwijnt. Als er iets van het virus in het lichaam achterblijft, is dat zó weinig dat u niemand kunt besmetten. Contactgegevens Als u vragen heeft, kunt u deze stellen aan de arts of verpleegkundige, of contact opnemen met de Gynaecologie Polikliniek. Gynaecologie Polikliniek, locatie Leyweg/locatie Sportlaan, bereikbaar: van uur telefoon: (070) Verloskamers locatie Leyweg, bereikbaar: alleen in spoedgevallen telefoon: (070) Informatie over het specialisme gynaecologie in het HagaZiekenhuis vindt u ook op (rubriek Algemene info ). Voorlichtingsbrochures over gynaecologische ingrepen zijn ook te vinden op (rubriek Voorlichting vervolgens Voorlichtingsbrochures ). HagaZiekenhuis Locatie Leyweg, Leyweg 275, 2545 CH Den Haag Locatie Sportlaan, Sportlaan 600, 2566 MJ Den Haag Pagina 8 van 8

Uitstrijkjesspreekuur Bernhoven: afwijkend uitstrijkje, colposcopie en lisexcisie

Uitstrijkjesspreekuur Bernhoven: afwijkend uitstrijkje, colposcopie en lisexcisie Uitstrijkjesspreekuur Bernhoven: afwijkend uitstrijkje, colposcopie en lisexcisie U heeft een verwijzing gekregen naar het uitstrijkjespreekuur omdat u een afwijkende uitslag heeft van het uitstrijkje

Nadere informatie

Gynaecologie. Het uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie

Gynaecologie. Het uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie Het uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Algemeen Bij een uitstrijkje neemt de arts met een borstel of spatel cellen van de baarmoedermond af. Aan het uitstrijkje is te zien

Nadere informatie

Gynaecologische onderzoeken Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie (hotloop) en conisatie

Gynaecologische onderzoeken Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie (hotloop) en conisatie Gynaecologische onderzoeken Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie (hotloop) en conisatie Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen Wat is een uitstrijkje? 1 Waarom wordt een uitstrijkje gemaakt?

Nadere informatie

De baarmoedermond Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie

De baarmoedermond Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie De baarmoedermond Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Albert Schweitzer ziekenhuis Januari 2012 pavo 0597 Inhoudsopgave Inleiding 2 Algemeen 2 1. Het uitstrijkje 3 1a. Hoe wordt een uitstrijkje

Nadere informatie

Uitstrijkje. Inleiding. Wat is een uitstrijkje? Het onderzoek. Onderzoek van de cellen

Uitstrijkje. Inleiding. Wat is een uitstrijkje? Het onderzoek. Onderzoek van de cellen Uitstrijkje H06.018-05 Inleiding In deze folder vindt u informatie over het uitstrijkje. Dit is een eenvoudig onderzoek om veranderingen in de cellen van de baarmoedermond en baarmoederhals op te sporen.

Nadere informatie

Diathermische Lis Excisie (DLE)

Diathermische Lis Excisie (DLE) Diathermische Lis Excisie (DLE) Polikliniek Gynaecologie gemini-ziekenhuis.nl Inhoud Wat is een uitstrijkje 3 Waarom wordt een uitstrijkje gemaakt 3 Een afwijkende uitslag 4 Hoe ontstaan de de afwijkingen

Nadere informatie

Een afwijkend uitstrijkje

Een afwijkend uitstrijkje Een afwijkend uitstrijkje Aan een uitstrijkje is te zien of er aanwijzingen zijn voor (een voorstadium van) baarmoederhalskanker. Als in het uitstrijkje afwijkende cellen worden gezien, wordt een nieuw

Nadere informatie

Soms geeft een uitstrijkje geen duidelijk beeld.

Soms geeft een uitstrijkje geen duidelijk beeld. Als in het uitstrijkje afwijkende cellen worden gezien, wordt een nieuw uitstrijkje gemaakt of vindt er verder onderzoek plaats: colposcopie. Bij een colposcopie bekijkt de gynaecoloog de baarmoedermond

Nadere informatie

Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie

Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie Beter voor elkaar 2 Inhoudsopgave Algemeen 4 Een uitstrijkje 4 Wanneer wordt een uitstrijkje gemaakt? 6 De uitslag 7 Colposcopie 9 Biopsie

Nadere informatie

uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie

uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Inhoud 1 Algemeen 3 2 Het uitstrijkje 3 3 Wat betekent de uitlslag 4 4 Een afwijkende uitslag 5 5 Een afwijkend uitstrijkje: hoe nu verder 7 6 Colposcopie

Nadere informatie

Uitstrijkje. Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie. Gynaecologie

Uitstrijkje. Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie. Gynaecologie Uitstrijkje Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie Algemeen Bij een uitstrijkje neemt de arts met een borsteltje cellen van de baarmoedermond af. Aan het uitstrijkje is te zien

Nadere informatie

De baarmoedermond. Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie

De baarmoedermond. Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie De baarmoedermond Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Inleiding Er zijn verschillende onderzoeken van de baarmoedermond:

Nadere informatie

Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie

Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie Beter voor elkaar 2 Inhoudsopgave Algemeen 4 Een uitstrijkje 4 Wanneer wordt een uitstrijkje gemaakt? 6 De uitslag 7 Colposcopie 9 Biopsie

Nadere informatie

Uitstrijkje, onderzoek en daarna

Uitstrijkje, onderzoek en daarna 1/7 Gynaecologie Uitstrijkje, onderzoek en daarna Inleiding Bij een uitstrijkje neemt de arts cellen van de baarmoedermond af. Aan het uitstrijkje is te zien of er aanwijzingen zijn voor (een voorstadium

Nadere informatie

Het uitstrijkje van de baarmoederhals. Poli Gynaecologie

Het uitstrijkje van de baarmoederhals. Poli Gynaecologie 00 Het uitstrijkje van de baarmoederhals Poli Gynaecologie De inhoud van deze voorlichtingsfolder is mede samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze folder

Nadere informatie

Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie

Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Algemeen Bij een uitstrijkje neemt de arts met een borstel of spatel cellen van de baarmoedermond af. Aan het uitstrijkje is te zien of er aanwijzingen

Nadere informatie

Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie

Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Gynaecologie mca.nl Inhoudsopgave Wat is een uitstrijkje? 3 Waarom wordt een uitstrijkje gemaakt? 4 Wanneer wordt een uitstrijkje gemaakt? 4 Hoe wordt

Nadere informatie

Afwijkend uitstrijkje Informatie over het uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie

Afwijkend uitstrijkje Informatie over het uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Algemeen Bij een uitstrijkje neemt de arts met een borstel of spatel cellen van de baarmoedermond af. Aan het uitstrijkje is te zien of er aanwijzingen zijn voor (een voorstadium van) baarmoederhalskanker.

Nadere informatie

Uitstrijkje. Gynaecologie

Uitstrijkje. Gynaecologie Uitstrijkje Gynaecologie Inhoudsopgave Hoofdstuk Pagina 1. Uitleg over een uitstrijkje 3 2. Een afwijkende uitslag 9 3. Colposcopie 10 4. Biopsie 11 5. Lis-excisie 15 6. Conisatie 17 Uitleg over een uitstrijkje

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie

Patiënteninformatie. Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Patiënteninformatie Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 Het uitstrijkje 3 Wat betekent de uitslag 4 Een afwijkende

Nadere informatie

UITSTRIJKJE, COLPOSCOPIE, LISEXCISIE EN CONISATIE

UITSTRIJKJE, COLPOSCOPIE, LISEXCISIE EN CONISATIE Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie GYNAECOLOGIE UITSTRIJKJE, COLPOSCOPIE, LISEXCISIE EN CONISATIE Versie 2.4 Datum Goedkeuring 07-07-2006 Verantwoording NVOG Algemeen Bij een uitstrijkje

Nadere informatie

Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie

Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Gynaecologie Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Deze folder is bedoeld voor vrouwen die een onderzoek krijgen van de. Er zijn verschillende onderzoeken: een uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie

Nadere informatie

Conisatie/lisexcisie in dagopname

Conisatie/lisexcisie in dagopname Conisatie/lisexcisie in dagopname H15.022-01 Inhoudsopgave Inleiding... 2 Waarom een conisatie of lisexcisie?... 2 Voorbereiding... 2 Nuchter zijn... 2 Voorbereidende onderzoeken... 2 Dagopname... 2 De

Nadere informatie

Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie of conisatie

Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie of conisatie Uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie of conisatie lnleiding Bij een uitstrijkje neemt de arts met een borstel of spatel cellen van de baarmoedermond af. Aan het uitstrijkje is te zien of er aanwijzingen

Nadere informatie

Onderzoek en behandeling afwijkend uitstrijkje

Onderzoek en behandeling afwijkend uitstrijkje Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie mca.nl Wat is een uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie? 3 Uitstrijkje 4 Colposcopie 7 Lis-excisie en conisatie 9 Controle 11 Uw vragen 12

Nadere informatie

Wanneer wordt een colposcopie verricht?

Wanneer wordt een colposcopie verricht? Colposcopie Wat is een colposcopie? Colposcopie betekent letterlijk 'kijken in de schede'. Met een speciaal instrument, een soort verrekijker met een vergrootglas, kijkt de arts naar de baarmoedermond

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie. Informatie over het uitstrijkje en de mogelijke werkwijzen na de uitslag.

Patiënteninformatie. Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie. Informatie over het uitstrijkje en de mogelijke werkwijzen na de uitslag. Patiënteninformatie Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Informatie over het uitstrijkje en de mogelijke werkwijzen na de uitslag. Inhoudsopgave Pagina Uitstrijkje 4 Wat is een uitstrijkje?

Nadere informatie

Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie

Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Patiënteninformatie Uitstrijkje, colposcopie, lis-excisie en conisatie Informatie over het uitstrijkje en de mogelijke werkwijzen na de uitslag. 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Uitstrijkje 4 Wat

Nadere informatie

Een afwijkend uitstrijkje en dan

Een afwijkend uitstrijkje en dan Een afwijkend uitstrijkje en dan Gynaecologie Locatie Langendijk Een afwijkend uitstrijkje en dan Binnenkort verwachten we u op het cervixspreekuur (cervix = baarmoederhals). De uitslag van uw uitstrijkje

Nadere informatie

Een afwijkend uitstrijkje en dan.

Een afwijkend uitstrijkje en dan. Een afwijkend uitstrijkje en dan. Inleiding 3 1. Wat betekent de uitslag van het uitstrijkje? 3 2. Hoe ontstaan de afwijkingen in de cellen? 4 3. Hoe bereidt u zich voor op het bezoek aan het spreekuur?

Nadere informatie

Een afwijkend uitstrijkje en dan... Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Een afwijkend uitstrijkje en dan... Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Een afwijkend uitstrijkje en dan... Afdeling Verloskunde/Gynaecologie U heeft een afspraak gekregen voor de cervixpoli in het Waterland Ziekenhuis. Met deze folder willen u informeren over aandoeningen

Nadere informatie

Een afwijkend uitstrijkje en dan

Een afwijkend uitstrijkje en dan Patiënteninformatie Een afwijkend uitstrijkje en dan... Een afwijkend uitstrijkje en dan Binnenkort verwachten we u op het cervixspreekuur (cervix = baarmoederhals). De uitslag van uw uitstrijkje is afwijkend.

Nadere informatie

Gynaecologie. Onderzoek baarmoederhals

Gynaecologie. Onderzoek baarmoederhals Gynaecologie Onderzoek baarmoederhals Inhoudsopgave Algemeen 4 Wat is een uitstrijkje? 4 Waarom wordt een uitstrijkje gemaakt? 5 Wanneer wordt een uitstrijkje gemaakt? 5 Hoe wordt een uitstrijkje gemaakt?

Nadere informatie

Het uitstrijkje. Gynaecologie

Het uitstrijkje. Gynaecologie Het uitstrijkje Gynaecologie U bezoekt het spreekuur Gynaecologie voor het maken van een uitstrijkje. Uitstrijkjes worden gemaakt om afwijkingen aan de baarmoederhals op te sporen. Uitstrijkjes dienen

Nadere informatie

Colposcopie. bekijken van de baarmoedermond met een microscoop

Colposcopie. bekijken van de baarmoedermond met een microscoop Colposcopie bekijken van de baarmoedermond met een microscoop U heeft gehoord dat er in uw uitstrijkje afwijkende (niet normale) cellen gevonden zijn. Dit betekent meestal niet dat u kanker heeft. Meestal

Nadere informatie

Het afwijkende uitstrijkje. Polikliniek Gynaecologie (TZA)

Het afwijkende uitstrijkje. Polikliniek Gynaecologie (TZA) Het afwijkende uitstrijkje Polikliniek Gynaecologie (TZA) In het kader van het bevolkingsonderzoek of omdat u klachten heeft, is er bij u een uitstrijkje gemaakt. De uitslag van dit uitstrijkje blijkt

Nadere informatie

Cervixpoli. Gynaecologie. Beter voor elkaar

Cervixpoli. Gynaecologie. Beter voor elkaar Cervixpoli Gynaecologie Beter voor elkaar 2 3 Inhoudsopgave Inleiding 4 Waarom is er een uitstrijkje gemaakt? 4 Bij wie wordt een colposcopie verricht? 5 Het Humaan papillomavirus (HPV) 5 De baarmoeder

Nadere informatie

Een afwijkend uitstrijkje: wat nu?

Een afwijkend uitstrijkje: wat nu? Een afwijkend uitstrijkje: wat nu? U heeft gehoord dat er in uw uitstrijkje afwijkende cellen gevonden zijn. Dit betekent in de meeste gevallen niet dat u kanker heeft. Vaak gaat het om een goedaardige

Nadere informatie

HET UITSTRIJKJE ONDERZOEK NAAR DE BAARMOEDERHALS

HET UITSTRIJKJE ONDERZOEK NAAR DE BAARMOEDERHALS HET UITSTRIJKJE ONDERZOEK NAAR DE BAARMOEDERHALS FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding U bent verwezen naar de gynaecoloog omdat bij u afwijkende cellen zijn gevonden in een uitstrijkje. In deze brochure staat

Nadere informatie

Afwijkend uitstrijkje

Afwijkend uitstrijkje Afwijkend uitstrijkje Gynaecologie Inleiding U heeft een afspraak gekregen bij een gynaecoloog van Medisch Spectrum Twente omdat u een afwijkend uitstrijkje heeft. Wij willen u graag voorbereiden op uw

Nadere informatie

Afwijkend uitstrijkje, kolposcopie en lisexcisie

Afwijkend uitstrijkje, kolposcopie en lisexcisie Afwijkend uitstrijkje, kolposcopie en lisexcisie U heeft een afspraak bij een gynaecoloog van het ZGT omdat u een afwijkend uitstrijkje heeft. Wij willen u graag voorbereiden op uw bezoek. Wij sturen u

Nadere informatie

Figuur 2. plaveiselcellen zitten aan de buitenzijde van de baarmoedermond en cilindercellen aan de binnenzijde

Figuur 2. plaveiselcellen zitten aan de buitenzijde van de baarmoedermond en cilindercellen aan de binnenzijde Gynaecologie Colposcopie Informatie onderzoek Inleiding Er is bij u een uitstrijkje afgenomen, waarvan de uitslag (bij herhaling) afwijkend bleek. In overleg met uw arts is besloten om verder onderzoek

Nadere informatie

Informatie voor patiënten gynaecologie Afwijkend uitstrijkje

Informatie voor patiënten gynaecologie Afwijkend uitstrijkje Informatie voor patiënten gynaecologie Afwijkend uitstrijkje Nederrij 133 2200 Herentals t 014 24 61 11 f 014 24 61 26 www.azherentals.be Mijn baarmoederhalsuitstrijkje vertoont afwijkingen Antwoorden

Nadere informatie

Afwijkende uitstrijkjes

Afwijkende uitstrijkjes Gynaecologie Afwijkende uitstrijkjes www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud I Het uitstrijkje... 3 II Het onderzoek (colposcopie)... 10 III De behandeling (lisexcisie)... 13 IV De zorg na een lisexcisie...

Nadere informatie

Lisexcisie (behandelingen van de baarmoedermond)

Lisexcisie (behandelingen van de baarmoedermond) Gynaecologie Lisexcisie (behandelingen van de baarmoedermond) www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl GYN108 / Lisexcisie (behandelingen van de baarmoedermond)

Nadere informatie

Dienst Gynaecologie. Verloskunde. Waartoe dient een uitstrijkje? Informatie voor de patiënte Afwijkend uitstrijkje

Dienst Gynaecologie. Verloskunde. Waartoe dient een uitstrijkje? Informatie voor de patiënte Afwijkend uitstrijkje Dienst Gynaecologie Informatie voor de patiënte Afwijkend uitstrijkje Verloskunde Waartoe dient een uitstrijkje? Een uitstrijkje wordt ook wel de PAPsmeartest genoemd. Het dient om een voorstadium van

Nadere informatie

Het uitstrijkje van de baarmoederhals

Het uitstrijkje van de baarmoederhals Gynaecologie Het uitstrijkje van de baarmoederhals www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Uitstrijkje... 3 Wat betekent de uitslag?... 6 Afwijkende uitstrijkjes... 9 Onderzoek door de gynaecoloog: colposcopie...

Nadere informatie

patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel Geachte mevrouw Deze brochure geeft u een duidelijk beeld van de verschillende stappen van

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Cervixpoli

PATIËNTEN INFORMATIE. Cervixpoli PATIËNTEN INFORMATIE Cervixpoli 2 PATIËNTENINFORMATIE Door middel van deze informatiefolder willen de gynaecologen van het Maasstad Ziekenhuis u informeren over de Cervixpoli. Wij adviseren u deze informatie

Nadere informatie

Inleiding Wat is een uitstrijkje? Waarom worden uitstrijkjes gemaakt? Bij wie wordt een uitstrijkje gemaakt?

Inleiding Wat is een uitstrijkje? Waarom worden uitstrijkjes gemaakt? Bij wie wordt een uitstrijkje gemaakt? CIN-POLI 330 Inleiding U ontvangt deze brochure van uw specialist, omdat bij u sprake is van een afwijkend uitstrijkje. Het Sint Franciscus Gasthuis heeft een speciaal spreekuur voor vrouwen met een afwijkend

Nadere informatie

Uitstrijkjes worden gemaakt om (voorstadia van) baarmoederhalskanker op te sporen.

Uitstrijkjes worden gemaakt om (voorstadia van) baarmoederhalskanker op te sporen. Uitstrijkje Inleiding Uitstrijkjes worden gemaakt om (voorstadia van) baarmoederhalskanker op te sporen. Uitstrijkjes worden gemaakt om de volgende redenen: Bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Het uitstrijkje. van de baarmoederhals

PATIËNTEN INFORMATIE. Het uitstrijkje. van de baarmoederhals PATIËNTEN INFORMATIE Het uitstrijkje van de baarmoederhals 2 PATIËNTENINFORMATIE Door middel van deze informatiefolder wil het Maasstad Ziekenhuis u informeren over het uitstrijkje van de baarmoederhals.

Nadere informatie

De CIN-polikliniek voor afwijkende uitstrijkjes

De CIN-polikliniek voor afwijkende uitstrijkjes Gynaecologie Patiënteninformatie De CIN-polikliniek voor afwijkende uitstrijkjes In deze informatie kunt u lezen wat er plaatsvindt tijdens een bezoek aan onze CIN-polikliniek en de dagbehandeling. CIN

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje

man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Mijn baarmoederhalsuitstrijkje vertoont afwijkingen. Antwoorden op veelgestelde vragen. Wat

Nadere informatie

Uitstrijkje en vervolgonderzoeken

Uitstrijkje en vervolgonderzoeken Uitstrijkje en vervolgonderzoeken Maatschap Gynaecologie IJsselland Ziekenhuis Datum: Tijd: Naam arts:...... Inhoudsopgave Inleiding 1 Het uitstrijkje 2 2 De uitslag 4 3 Onderzoeken 3.1 Colposcopie 9 3.2

Nadere informatie

Colposcopie en ablatio

Colposcopie en ablatio Colposcopie en ablatio In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten een colposcopie te laten verrichten op de polikliniek Verloskunde en Gynaecologie van het Radboudumc. Colposcopie is een onderzoek

Nadere informatie

Afwijkende uitstrijkjes

Afwijkende uitstrijkjes Gynaecologie Afwijkende uitstrijkjes onderzoek, behandeling en nazorg U bent verwezen naar de gynaecoloog omdat u een afwijkend uitstrijkje heeft. Een afwijkend uitstrijkje roept veel vragen en onzekerheden

Nadere informatie

Colposcopie en lisexcisie

Colposcopie en lisexcisie Colposcopie en lisexcisie Uw huisarts heeft u voor verder onderzoek en een eventuele behandeling doorverwezen naar de gynaecoloog. In deze brochure vindt u hierover meer informatie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens

Nadere informatie

Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Uitslag

Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Uitslag Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker Uitslag Uitslagen In deze folder staat informatie over verschillende uitslagen van het onderzoek en HPV. Lees de informatie die hoort bij uw uitslag. Heeft u na

Nadere informatie

Kolposcopie en lisexcisie

Kolposcopie en lisexcisie Kolposcopie en lisexcisie Uw huisarts heeft u voor verder onderzoek en een eventuele behandeling doorverwezen naar de gynaecoloog. In deze brochure vindt u hierover meer informatie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens

Nadere informatie

info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje

info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Wat is een afwijkend uitstrijkje? Een baarmoederhalsuitstrijkje (ook PAP-test genoemd) heeft tot doel om veranderingen

Nadere informatie

HET UITSTRIJKJE VAN DE BAARMOEDERHALS

HET UITSTRIJKJE VAN DE BAARMOEDERHALS HET UITSTRIJKJE VAN DE BAARMOEDERHALS In deze folder geeft het Ruwaard van Putten Ziekenhuis u algemene informatie over het uitstrijkje. Wij adviseren u deze informatie zorgvuldig te lezen. Indien voor

Nadere informatie

Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Uitslag.

Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Uitslag. Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Uitslag. 1 Uitslagen. In deze folder staat informatie over verschillende uitslagen van het onderzoek en HPV. Lees de informatie die hoort bij uw uitslag. Heeft

Nadere informatie

Gynaecologie. Lisexcisie.

Gynaecologie. Lisexcisie. Gynaecologie Lisexcisie www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl GYN067 / Lisexcisie / 08-02-2016 2 Lisexcisie De gynaecoloog of huisarts heeft ontdekt

Nadere informatie

Colposcopisch onderzoek. Gynaecologie

Colposcopisch onderzoek. Gynaecologie Colposcopisch onderzoek Gynaecologie Bij u is een afwijking van de baarmoedermond vastgesteld. Het uitstrijkje van de baarmoedermond heeft afwijkende cellen laten zien. Om precies vast te stellen welke

Nadere informatie

Conisatie. Gynaecologie

Conisatie. Gynaecologie Conisatie Gynaecologie Wat betekent een conisatie? Een conisatie is een gynaecologische operatie waarbij de gynaecoloog een kegelvormig stukje weefsel (conus) wegneemt van de baarmoedermond. Dit gebeurt

Nadere informatie

Hysteroscopie. Inleiding

Hysteroscopie. Inleiding Hysteroscopie Inleiding Deze brochure geeft informatie over een hysteroscopie. Hierin staat waarvoor dit onderzoek dient en wat u van dit onderzoek kunt verwachten. De in deze brochure vermelde informatie

Nadere informatie

Afwijkende uitstrijkjes

Afwijkende uitstrijkjes Afwijkende uitstrijkjes Afdeling gynaecologie en verloskunde Van uw huisarts heeft u een verwijzing gekregen naar de gynaecoloog omdat u afwijkend uitstrijkje heeft. Het is belangrijk dat u goed geïnformeerd

Nadere informatie

Hieronder staat daarom alleen in grote lijnen aangeven wat u kunt verwachten naar aanleiding van de uitslag.

Hieronder staat daarom alleen in grote lijnen aangeven wat u kunt verwachten naar aanleiding van de uitslag. Het uitstrijkje HET UITSTRIJKJE INLEIDING Bij een uitstrijkje worden cellen van de baarmoederhals afgenomen met een borsteltje. Dit wordt "uitgeschud"in een vloeistof. Daarna vindt onderzoek in het laboratorium

Nadere informatie

Uitstrijkje Advies voor het lezen van deze brochure Inleiding

Uitstrijkje Advies voor het lezen van deze brochure Inleiding Uitstrijkje Advies voor het lezen van deze brochure Huisartsen geven steeds vaker schriftelijke informatie over een afwijkend uitstrijkje in een patiëntenbrief. De inhoud daarvan is gedeeltelijk hetzelfde

Nadere informatie

Colposcopie, Cryochirurgie, Lisexcisie

Colposcopie, Cryochirurgie, Lisexcisie Colposcopie, Cryochirurgie, Lisexcisie Uw behandelend arts heeft een van deze onderzoeken geadviseerd. Deze ingreep wordt door een gynaecoloog verricht. In deze folder kunt u nalezen wat het onderzoek

Nadere informatie

Wat houdt een curettage in

Wat houdt een curettage in Curettage Curettage In deze brochure komen verschillende aspecten van de curettage aan bod. Uw gynaecoloog heeft waarschijnlijk een aantal van de zaken, die in deze brochure staan, al met u besproken.

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Behandelingen aan afwijkingen in de baarmoederhals

PATIËNTEN INFORMATIE. Behandelingen aan afwijkingen in de baarmoederhals PATIËNTEN INFORMATIE Behandelingen aan afwijkingen in de baarmoederhals 2 PATIËNTENINFORMATIE Door middel van deze informatiefolder wil het Maasstad Ziekenhuis u een globaal overzicht geven van de klachten

Nadere informatie

Curettage. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Curettage. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Curettage Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Uw arts heeft een curettage geadviseerd. Deze ingreep wordt door de gynaecoloog in het ziekenhuis verricht. Tijdens de curettage wordt met een soort lepeltje,

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Colposcopie en afname van weefsel van de baarmoederhals

PATIËNTEN INFORMATIE. Colposcopie en afname van weefsel van de baarmoederhals PATIËNTEN INFORMATIE Colposcopie en afname van weefsel van de baarmoederhals 2 PATIËNTENINFORMATIE Door middel van deze informatiefolder wil het Maasstad Ziekenhuis u informeren over het onderzoek colposcopie

Nadere informatie

Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS. Polikliniek Gynaecologie

Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS. Polikliniek Gynaecologie 00 Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS Polikliniek Gynaecologie 1 De inhoud van deze voorlichtingsfolder is samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze

Nadere informatie

LETZ/Conisatie. Nazorg Dagverpleging

LETZ/Conisatie. Nazorg Dagverpleging LETZ/Conisatie Nazorg Dagverpleging Er is bij u een LETZ of een conisatie verricht via de afdeling Dagverpleging. Bij een conisatie gebeurt dit vaak met een opname van een nacht op de afdeling Gynaecologie

Nadere informatie

Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS. Gynaecologie

Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS. Gynaecologie Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS Gynaecologie Met watercontrastechoscopie is het mogelijk afwijkingen in de baarmoederholte zichtbaar te maken. Een gemakkelijkere naam voor watercontrastechoscopie

Nadere informatie

Vernieuwd bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Wat zijn de veranderingen?

Vernieuwd bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Wat zijn de veranderingen? Vernieuwd bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker Wat zijn de veranderingen? Wat zijn de veranderingen? Het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker gaat veranderen. Wat verandert er precies? Testen op

Nadere informatie

Colposcopie. Onderzoek en behandeling van afwijkend weefsel van de baarmoedermond en de schede

Colposcopie. Onderzoek en behandeling van afwijkend weefsel van de baarmoedermond en de schede Colposcopie Onderzoek en behandeling van afwijkend weefsel van de baarmoedermond en de schede 2 Uw huisarts of gynaecoloog heeft u naar het Canisius- Wilhelmina Ziekenhuis (CWZ) verwezen voor een colposcopie.

Nadere informatie

Curettage De baarmoeder

Curettage De baarmoeder Curettage Curettage Uw arts heeft een curettage geadviseerd. Deze ingreep wordt door een gynaecoloog in het ziekenhuis verricht. Tijdens de curettage wordt met een soort lepeltje, de curette, een laagje

Nadere informatie

Vaccinatie baarmoederhalskanker. Gynaecologie

Vaccinatie baarmoederhalskanker. Gynaecologie Vaccinatie baarmoederhalskanker Gynaecologie Inleiding Als u nog nooit van het Humaan Papillomavirus (hierna te noemen: HPV) en baarmoederhalskanker heeft gehoord, dan bent u niet de enige. Ondanks het

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Curettage

PATIËNTEN INFORMATIE. Curettage PATIËNTEN INFORMATIE Curettage Mevrouw Binnenkort word je opgenomen in het dagziekenhuis van het AZ Lokeren. Wij vragen je om deze folder aandachtig te lezen. Indien je nog vragen hebt, aarzel dan niet

Nadere informatie

Het uitstrijkje van de baarmoederhals

Het uitstrijkje van de baarmoederhals Het uitstrijkje van de baarmoederhals Inhoudsopgave 1 Advies voor het lezen van deze brochure... 1 2 Inleiding... 1 3 Wat is een uitstrijkje?... 1 4 Waarom worden uitstrijkjes gemaakt?... 1 5 Bij wie wordt

Nadere informatie

Op het afgesproken tijdstip meldt u zich op de polikliniek Gynaecologie & Verloskunde. U wordt verzocht uw afsprakenkaart mee te nemen.

Op het afgesproken tijdstip meldt u zich op de polikliniek Gynaecologie & Verloskunde. U wordt verzocht uw afsprakenkaart mee te nemen. NOVASURE 1228 Inleiding U komt in aanmerking voor de NovaSure behandeling. Deze behandeling is bedoeld voor vrouwen met te hevig menstrueel bloedverlies, die geen kinderwens meer hebben. Voor de behandeling

Nadere informatie

Gynaecologie Het uitstrijkje van de baarmoederhals

Gynaecologie Het uitstrijkje van de baarmoederhals Gynaecologie Het uitstrijkje van de baarmoederhals Advies voor het lezen van deze brochure Huisartsen geven steeds vaker schriftelijke informatie over een afwijkend uitstrijkje in een patiëntenbrief. De

Nadere informatie

Hysteroscopie. Kijken in de baarmoeder

Hysteroscopie. Kijken in de baarmoeder Hysteroscopie Kijken in de baarmoeder 1 De diagnostische hysteroscopie Deze brochure geeft informatie over de diagnostische hysteroscopie. Hierin staat waarvoor dit onderzoek dient en wat u van dit onderzoek

Nadere informatie

Uitstrijkje van de baarmoederhals

Uitstrijkje van de baarmoederhals Uitstrijkje van de baarmoederhals Advies voor het lezen van deze brochure Huisartsen geven steeds vaker schriftelijke informatie over een afwijkend uitstrijkje in een patiëntenbrief. De inhoud daarvan

Nadere informatie

De curettage. Gynaecologie

De curettage. Gynaecologie De curettage Gynaecologie Curettage Uw arts heeft een curettage geadviseerd. Deze ingreep wordt door een gynaecoloog in het ziekenhuis verricht. Tijdens de curettage wordt met een soort lepeltje, de curette,

Nadere informatie

Curettage van de baarmoeder

Curettage van de baarmoeder Curettage van de baarmoeder GYNAECOLOGIE Binnenkort wordt u opgenomen voor een curettage. De gynaecoloog heeft u over deze ingreep geïnformeerd. In deze folder kunt u de informatie nog eens rustig nalezen.

Nadere informatie

Laparoscopie Inleiding De redenen voor laparoscopie Sterilisatie Buikpijn Mogelijke oorzaken zijn:

Laparoscopie Inleiding De redenen voor laparoscopie Sterilisatie Buikpijn Mogelijke oorzaken zijn: Laparoscopie Inleiding De gynaecoloog heeft voorgesteld een laparoscopie bij u te verrichten. Bij een laparoscopie kunnen de organen in de buikholte worden bekeken; ze komen ook binnen bereik voor eenvoudige

Nadere informatie

Gynaecologie Het uitstrijkje van de baarmoederhals en Poli voor afwijkende uitstrijkjes (CIN-poli)

Gynaecologie Het uitstrijkje van de baarmoederhals en Poli voor afwijkende uitstrijkjes (CIN-poli) Gynaecologie Het uitstrijkje van de baarmoederhals en Poli voor afwijkende uitstrijkjes (CIN-poli) Inhoudsopgave 1 Advies voor het lezen van deze brochure 2 Inleiding 3 Wat is een uitstrijkje? 4 Waarom

Nadere informatie

Curettage. Inleiding. De baarmoeder. Wanneer wordt een curettage voorgesteld?

Curettage. Inleiding. De baarmoeder. Wanneer wordt een curettage voorgesteld? Curettage Inleiding Uw arts heeft een curettage geadviseerd. Deze ingreep wordt door een gynaecoloog in het ziekenhuis verricht. Tijdens de curettage wordt met een soort lepeltje, de curette, een laagje

Nadere informatie

Gel contrastecho (GIS)

Gel contrastecho (GIS) Patiënteninformatie Gel contrastecho (GIS) Informatie over het zichtbaar maken van afwijkingen in de baarmoeder 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Waarom? 4 Redenen voor het onderzoek

Nadere informatie

Onderzoek baarmoederhalskanker

Onderzoek baarmoederhalskanker Onderzoek baarmoederhalskanker Bevolkingsonderzoek Waarom is er een bevolkingsonderzoek? Elk jaar krijgen ongeveer 700 vrouwen baarmoederhalskanker. Baarmoederhalskanker komt het meest voor bij vrouwen

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Curettage

PATIËNTEN INFORMATIE. Curettage PATIËNTEN INFORMATIE Curettage Mevrouw Binnenkort word je opgenomen in het dagziekenhuis van het AZ Lokeren. Wij vragen je om deze folder aandachtig te lezen. Indien je nog vragen hebt, aarzel dan niet

Nadere informatie

Gynaecologie Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS

Gynaecologie Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS Gynaecologie Watercontrastechoscopie, waterecho of SIS Inleiding Met watercontrastechoscopie is het mogelijk afwijkingen in de baarmoederholte zichtbaar te maken. Een gemakkelijkere naam voor watercontrastechoscopie

Nadere informatie

Terugkerende aanvallen

Terugkerende aanvallen Genitale herpes Herpes genitalis is een seksueel overdraagbare aandoening (soa), die wordt veroorzaakt door een virus. Dit virus zorgt voor een pijnlijke infectie van de huid en de slijmvliezen in en rond

Nadere informatie

Curettage na een miskraam

Curettage na een miskraam Curettage na een miskraam U hebt een miskraam gehad. Omdat er mogelijk nog weefsel in de baarmoeder is achtergebleven, adviseert uw behandelend arts een curettage. Deze ingreep wordt door een gynaecoloog

Nadere informatie