100% lente PROFIEL INTERVIEW ZORG NATUUR. Wat u moet weten. Kris Verburgh, 4 bevlogen over het elektronisch. In de Blauwe Kamer.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "100% lente PROFIEL INTERVIEW ZORG NATUUR. Wat u moet weten. Kris Verburgh, 4 bevlogen over het elektronisch. In de Blauwe Kamer."

Transcriptie

1 lijf leden % lente ZORG INTERVIEW NATUUR PROFIEL Wat u moet weten Kris Verburgh, In de Blauwe Kamer 4 bevlogen over het elektronisch schrijver van De ontvouwt de lente zich zorgprofessionals patiëntendossier Voedselzandloper in al haar pracht over hun vak

2 2 inhoudsopgave voorjaar 2013 colofon 80 jaar met hart & ziel In 1933 begonnen wij als zorgverzekeraar Voorjaar 2013, jaargang 5 Leden van de Vereniging ONVZ ontvangen Lijf & Leden vier keer per jaar. zonder winstoogmerk met als doel onze leden zo goed mogelijk te begeleiden naar de juiste zorg. Al tachtig jaar doen we dat met hart en ziel. Met daarbij één belangrijk uit- Disclaimer Met nieuws na 31 maart 2013 kon geen rekening meer worden gehouden. Zonder bronvermelding mag niets uit deze uitgave worden overgenomen of doorgezonden. gangspunt: het recht van onze leden om zelf te kiezen welke zorg het beste bij hen past. Dat uitgangspunt is tot op de dag van Ook al is de grootste zorgvuldigheid betracht, ONVZ kan niet instaan voor de juistheid of volledigheid van de artikelen in deze uitgave waarbij gebruik is gemaakt van gegevens van derden en is niet aansprakelijk voor schade verband houdende met het gebruik van een en ander. Uitgever ONVZ Ziektekostenverzekeraar N.V. (handelsregister Utrecht: , AFM-inschrijfnummer ), gevestigd te Houten. Adres: Postbus 392, 3990 GD Houten. Telefoon: ONVZ Ziektekostenverzekeraar N.V. [ NATUUR ] [DE BLAUWE KAMER ] Er zijn maar weinig plekken waar de lente zich in zoveel glorie openbaart als in de Blauwe Kamer in Utrecht, een van de meest soortenrijke natuurgebieden in Nederland 16 [ INTERVIEW ] [ DE VOEDSELZANDLOPER ] Arts, onderzoeker en schrijver Kris Verburgh is sterk gefascineerd door het verouderingsproces van mensen. Volgens de auteur van de bestseller De voedselzandloper is er strikt genomen geen reden waarom we niet honderden jaren oud kunnen worden. 23 vandaag nog steeds het fundament onder onze vereniging. Keuzevrijheid. In het huidige politieke klimaat (als het gaat om de gezondheidszorg) staat deze vrijheid echter onder druk en wordt er onder het mom van kostenbeheersing steeds meer macht aan zorgverzekeraars gegeven om hen te laten bepalen naar welke arts of zorginstelling hun verzekerden moeten. Inmiddels is ONVZ nog de enige zorgverzekeraar die de keuzevrijheid van de klant overeind wil houden - het lijkt erop dat in elk geval de Redactie ONVZ: Pauline Hogeweg, Anouska Blankensteijn, Manon IJzerman, Karin Matton, Annerike van der Meer LVB Networks: Patrick Severein BIJDRAGEN: Tim Jansma, Ryanne Keja, Martine van den Houten, Coen Huibers, Eddy Carree vormgeving: Hanneke van der Meer Concept & Realisatie LVB Networks, Amersfoort Fotografie: Erik van der Horst, Roelof Pot, Lode Greven, Thinkstock, Joost Joossen, Renk Ruiter DRUK: Euro Mail, Waddinxveen ISSN: Postbus 392, 3990 GD Houten , Wij zijn Hilly, Brenda en Ronald. U komt ons tegen met extra informatie. Wilt u meer weten? Bij veel artikelen staan nuttige websites of telefoonnummers! [ GEZOND ] Acht pagina s met feiten, weetjes en tips over eten, bewegen en levensstijl. [ LEKKER LEvEN ] Nol is net als ONVZ 80 jaar oud. En net als ONVZ kerngezond. [ BESTE ZORGIDEE ] Uw idee voor een betere zorg kan u euro opleveren. [ HET ROER OM ] Na 8 jaar carrière als juriste koos Debbie voor wat ze écht wilde: een eigen winkel [ profiel ] vertellen over hun vak. [ ZORG ] Er zijn anderhalf miljoen mensen werkzaam Onder de naam Landelijk Schakel Punt gaat in de zorg. Vier bevlogen zorgprofessionals het Elektronisch Patiëntendossier dit jaar officieel van start. Wat is het (niet)? grote zorgverzekeraars liever kiezen voor de macht dan voor het recht op vrije artsenkeuze van hun eigen klanten. Gelukkig komt er langzaamaan meer weerstand tegen het huidige kabinetsbeleid. Veel artsenorganisaties protesteren steeds nadrukkelijker tegen de huidige koers en inmiddels is de voltallige oppositie voorstander van behoud van de keuzevrijheid in de zorg. Ook ONVZ blijft zich met hart en ziel inspannen om keuzevrijheid voor al onze verzekerden in de toekomst te blijven garanderen. Als het aan ons ligt minimaal de volgende tachtig jaar van ons bestaan. Erno Kleijnenberg Voorzitter Raad van Bestuur ONVZ Zorgverzekeraar 3

3 4 gezond feiten, cijfers & weetjes 3x Hebben die app Room for thought Elke dag een foto, op een willekeurig moment. Een jaar lang krijg je elke dag tien seconden de kans om een foto te maken. Zo maak je je eigen toevallige fotodagboek. Gratis Appstore RO OM for thought Kijk voor meer informatie op De lente is het seizoen om vitamine D bij te tanken. Tijd om naar buiten te gaan en te genieten van de eerste zonnestralen. 1. Schaapjes voeren Op elke eerste en derde zondag van de maand mogen kinderen bij Schaapskooi Heidestein helpen bij het voeren van de schapen. En, misschien wel pasgeboren lammetjes spotten! Waar? Schaapskooi Heidestein te Zeist Wanneer? Elke eerste en derde zondag van de maand van tot uur 2. De Nationale Molendagen Tijdens de Nationale Molendagen opent de korenmolen van Loenen haar deuren voor bezoekers. Volg de rondleiding, kijk uit over het water en geniet van pannenkoeken van ambachtelijk molenmeel. Waar? Molen De Hoop in Loenen Wanneer? 11 en 12 mei van tot uur 3. Dauwtrappen Begin Hemelvaartsdag dit jaar extra vroeg en zie hoe de natuur ontwaakt op en rond de Amerongse berg. Na een wandeling van 2,5 uur kunt u gezellig ontbijten. Waar? Amerongen Wanneer? 9 mei om uur Paracetamol Zo werkt dat Paracetamol is hét huis-, tuin- en keukenmiddel tegen pijn. Maar hoe komt het dat juist dit pilletje de pijn vermindert? Hoewel het middel al 123 jaar geleden ontdekt werd, wisten wetenschappers niet hóe paracetamol de pijn stilt. Dat ontdekten wetenschappers van King s College London pas in Hoe het komt dat paracetamol ook 3. Het geactiveerde eiwit verstoort de overdracht van informatie van de ene zenuwcel naar de andere. 1. De paracetamol vormt een afbraakproduct (NAPQI) in het ruggenmerg, de plek waar pijn verwerkt wordt. koortsverlagend werkt, dat weet men nog steeds niet. Er wordt gedacht dat paracetamol het deel van de hersenen beïnvloedt dat de lichaamstemperatuur regelt: het warmteregulerend centrum in de hypothalamus. Dit gebeurt er in je lichaam wanneer je paracetamol inneemt: 4. Door de verminderde informatieoverdracht tussen de zenuwcellen komt het alarmsignaal pijn minder goed aan bij de hersenen, waardoor de pijn afneemt. 2. Het afbraakproduct van paracetamol activeert een eiwit aan de oppervlakte van zenuwcellen, TRPA1 genaamd. 4x lezen Het geheim van slanke mensen Eten wat je wilt en toch afvallen. Hoe dat moet lees je in deze bestseller van Mieke Kosters. Je leert regie te nemen over je eigen eetgedrag. Niet langer te veel eten, maar bewust genieten en zo afvallen en slank(er) blijven. Afzien is niet nodig: alles mag! Opvallend Wie dit boek koopt, mag gratis online de aanvullende Facebookworkshop van Mieke volgen. Tijdens de workshop krijgt u opdrachten en kunt u uw ervaringen delen met andere deelnemers van de workshop. Waarom lezen? De slogan Elke dag chocola, 12 kilo eraf siert de cover van dit boek. En dat zegt misschien genoeg. Mieke laat u zien hoe u gezond kunt leven en daardoor automatisch afvalt, maar leert u ook bewust te genieten van iets lekkers. Een bitterballetje op zijn tijd mag best. Het boek geeft praktische tips en overzichtelijke weekmenu s. Verkrijgbaar voor 19,90 ISBN

4 6 gezond feiten, cijfers & weetjes Zucht! Hebben die app Gezonde mond Kruis geeft een persoon duidelijke aanwijzingen en Tijdens lange periodes van stress, vast- plaatjes voor het krijgen gehouden aandacht of verveling ontregelt en behouden van een de ademhaling. Hierdoor kan het lichaam gezonde mond. en fruit eten. die vitamines en mineralen die het lichaam nodig lijk poetsadvies met 4x Volgens het Voedingscentrum is het enige gevaar dat we te weinig groente Echte voorjaarsgroenten bevatten precies Deze app van het Ivoren Even opnieuw opstarten 5x Lente groenten Wist u dat groente en fruit nergens zo schoon zijn als in Nederland? heeft om voorjaarsmoeheid te bestrijden. Vijf frisse voorjaarsknabbels op een rij: lezen minder snel reageren op onverwachte veranderingen. Een spontane zucht reset 1. Raapstelen Een typische lentegroente de ademhaling en geeft een gevoel van vol vitamines en mineralen. Raapstelen bevatten opluchting, ontdekten Vlaamse onderzoe- zelfs meer ijzer dan spinazie. Ook zit er in raapstelen kers. Met opzet zuchten werkt helaas niet. Wanneer er geen herstel nodig is, kan een zucht de ademhaling juist verstoren en Gratis Appstore spanning veroorzaken. veel vitamine C en vitamine B11 (foliumzuur), wat helpt bij de vorming van rode bloedcellen en erfelijk Gratis materiaal. GOOGLE PLAY 2. Asperges Honderd gram asper- Bloed doet goed ges bevat maar 19 calorieën en is rijk aan BodieBoost vitamine C, B11 en B1. Vitamine B1 zorgt Na jaren worstelen met haar gewicht voor voldoende energie en een goede ontwikkelde Charlotte Willems de werking van het zenuwstelsel. De zink in BodieBoost-methode. Een simpele en asperges helpt bij de vernieuwing van haalbare manier om slank en fit door weefsel en een goede weerstand. Ook het leven te gaan. En: snoepen moet! zouden asperges helpen tegen een kater. Het dieet is opgebouwd uit makkelijk te volgen weekmenu s, gebaseerd op de vijf voedingsgroepen. 4. Koolrabi Koolrabi > Zoveel mensen overleven jaarlijks door bloeddonatie 2,5 % van alle groeit boven de grond en is de Opvallend knolvormige, verdikte stengel Veel keuzevrijheid: je mag kiezen uit van een koolplant. Net als zeven recepten voor het avondeten en andere koolsoorten is koolrabi onderscheid tussen vet of mager, vol een bron van vitamine C en of light en volkoren of wit wordt niet 3. Rabarber kalium. Goed voor de vocht- gemaakt. Deze friszure groente huishouding, de bloeddruk en past goed in een het zenuwstelsel. Waarom lezen? Nederlanders compote met fruit en Dit boek belooft een gewichtsverlies is bloeddonor. zit boordevol vitamine van een halve tot een kilo per week, Ook donor worden? Kijk voor meer informatie op C. Goed voor de 5. Peultjes De kleine, groene peultjes bevatten niet terwijl je wel mag correctie móet weerstand en voor alleen veel vitamine C en B1, maar ook vitamine B6 voor een snoepen. Daardoor verkleint de kans gezonde botten, tan- goede weerstand en spijsvertering. Daarbij draagt de magne- op een terugval en zou het dieet mak- den en bloedvaten. sium in peultjes bij aan de energiestofwisseling en gezonde kelijker vol te houden zijn. Bovendien heeft spieren en botten. het appelzuur in de stengels een bloed- Verkrijgbaar voor 14,95 reinigende werking. ISBN

5 8 gezond feiten, cijfers & weetjes Ik wil kilometer hardlopen Lente! Hardloopseizoen bij uitstek. Wilt u ook beginnen met regelmatig hardlopen? We helpen u graag op weg. Rustig aan! 1. Bouw rustig op en kies tussendoelen. Begin met korte afstanden en een laag tempo waarop u nog gewoon een gesprek kunt voeren. Goede hardloopschema s zijn er in overvloed. Bijvoorbeeld op: en Goede schoenen 2. Uw enige échte investering, maar wel de allerbelangrijkste. Slechte schoenen = blessures. Laat u goed informeren, bijvoorbeeld bij een runningspeciaalzaak. 3. Opwarmen Vaak genegeerd: opwarmen en afkoelen. Spieren en banden worden door het hardlopen anders belast dan u gewend bent. Wandel enkele minuten voor en na uw training en doe lichte stretchoefeningen. Dit bevordert soepelheid en voorkomt blessures. 4x lezen Hardloopfeiten Tip Nederland telt 1,4 miljoen hardlopers Elk jaar lopen van hen blessures op Een persoon van 70 kg verbrandt bij een tempo van 11 km/h 805 kilocalorieën per uur Kuitspieren trainen vermindert de kans op enkelblessures. En wie bovenbeen- en rompspieren traint, loopt stabieler en houdt het lopen langer vol. Tijdens hardlopen is de kans op een blessure 2,5 keer zo groot als bij andere sporten Tien kilometer lopen staat gelijk aan 8000 landingen Bij iedere landing komt er een kracht van 2 tot 3 keer je lichaamsgewicht op de voeten en benen 4. Voeding Regelmatig hardlopen veroorzaakt kleine spierscheurtjes (spierpijn!). Help het lichaam deze te herstellen. Behalve met rust, kan dat met de juiste voeding. Vooral aminozuren zijn hierbij belangrijk, en die zitten onder meer in eieren, yoghurt, melk, kaas, gevogelte en rood vlees. Hebben die app RunKeeper Een uitgebreide app die nauwkeurig je prestaties meet en afzet tegen je doelstellingen. Ook stelt de app een schema voor je op om beter te worden en kun je resultaten delen met vrienden. imapmyrun Deze app houdt de route bij en meet hoe snel en welke afstand je loopt. Na afloopt kun je de gegevens makkelijk opslaan, terugzien en online delen. Endomondo Sports Tracker Endomondo registreert je route en prestaties, maar geeft ook routesuggesties in de buurt. Via het online platform kun je deelnemen aan uitdagingen of racen tegen de tijd van anderen. Gratis Appstore Gratis GOOGLE PLAY Natuurlijk en gezond (op)voeden Het nieuwe boek van Julia Kang is geen dieetboek of opvoedboek voor ouders, maar een boek over hoe u uzelf en uw kinderen natuurlijk en gezond kunt (op) voeden. Niet op basis van gewoontes, maar door bewuste keuzes te maken met de juiste kennis. Met als resultaat een betere gezondheid voor u en uw kind. Opvallend Het boek gaat niet alleen over voeding, maar leert u ook naast gezond eten om verleidingen en misleidingen van onder meer de media en voedingsindustrie te weerstaan. Helder en met de nodige humor. Waarom lezen? De informatie in dit boek helpt u los te komen van bestaande aannames over wat gezond is. Ook geeft Julia veel praktische tips en recepten. Kortom: een serieuze boodschap in een lekker, leesbaar jasje. 21,99 via Julia s website ISBN

6 10 gezond feiten, cijfers & weetjes Veelgevraagd Hoe kan ik minder vet (maar toch lekker) eten? ONVZ-voedingsconsulente Karin geeft twee tips: 1. Wel doen: goede vetten Helemaal stoppen met het eten van vetten is geen goed idee! Onverzadigde vetten zijn oké, verzadigde vetten (zitten in koek, snoep, maar ook in veel vette vleeswaren) kun je beter mijden. Tip: eet minimaal één keer in de week vette vis en smeer bijvoorbeeld halvarine (veel vitamine A en D!) op je brood. Quinoa De glutenvrije zaden van de quinoaplant zitten boordevol eiwitten, vitamine B2 en E en mineralen als ijzer, koper en magnesium. Een waar superfood dus. Te gebruiken als vervanger van rijst of couscous. Op deze pagina s verzamelen we weetjes, feitjes en tips over gezondheid uit de media. Daarbij controleren we de bronnen zorgvuldig. Is deze informatie volgens u toch niet juist, dan horen wij dat graag! Stuur uw aan 2. Ongezond mag best Als 80% van je voeding in een week gezond is, ben je al behoorlijk goed bezig. Af en toe zondigen kan dan best zeker als je dit inplant. En je kunt natuurlijk slimme snacks in huis halen. Af en toe een handje walnoten of pecannoten is bijvoorbeeld een goede manier om gezonde vetten binnen te krijgen. En daarnaast een goede vleesvervanger. Wij helpen u wegwijs te worden in het grote aanbod van zorg- en gezondheidsinformatie. Bijvoorbeeld met voorlichting en advies over preventiecursussen. Omdat wij u graag helpen ziektes te voorkomen, laten we bij ONVZ de Quinoasalade Makkelijk te maken en heel gezond: quinoasalade is het ideale gerecht voor wie vlug een lekkere maaltijd op tafel wil zetten. Wat heb je nodig? 150 gram quinoa 4 eieren 150 gr. peultjes 150 gr. sperziebonen 1 bosje radijs 1 eetlepel olie citroensap chilivlokken 100 gram feta light basilicum En hoe maak je het klaar? Kook de quinoa in ruim water in 9 minuten gaar, kook de eieren in 9 minuten hard. Giet de quinoa in een zeef en laat het uitlekken. Maak de groente schoon, halveer de peultjes en snijd de sperziebonen in drieën. Kook de sperziebonen 3 minuten in weinig water. Voeg de peultjes toe en kook de groente in ca. 2 minuten verder beetgaar. Snijd de radijs in vieren. Meng de groente, de olie, en de citroensap naar smaak, voeg wat chilivlokken en een beetje zout toe aan de quinoa. Laat alles afkoelen, hak de feta grof en schep dit door de salade.pel de eieren, snijd ze in parten en leg deze bovenop. Strooi er ten slotte een beetje basilicum overheen. bron: voedingscentrum.nl Vragen over uw gezondheid? kosten van het stoppen met roken buiten het eigen risico. Wilt u meer weten? Bel gerust! zorgconsulent (gratis) bereikbaar op werkdagen van uur Ronald l Spe e Innovatieve game n met je gezondheid Een bijzondere innovatie op het gebied van zorg is de game Moodbot. Het spel werkt als een interactieve coach voor GGZpatiënten en verzamelt signalen van terugval of escalaties. Vervolgens geeft de game die informatie door aan de behandelaars, die zo op tijd hulp kunnen inschakelen. De game geeft patiënten meer inzicht in hun eigen situatie en zou sneller herstel kunnen bevorderen. Niet voor niets sleepte de game de prijs voor meest innovatieve zorgidee 2012 in de wacht. 3 innovaties in de zorg Goed, beter, best Voortdurend wordt gezocht naar nieuwe, betere en efficiëntere zorgmiddelen en methoden. Drie veelbelovende onderzoekstrajecten op een rij. Loophulp Ontwikkeld in Amerika, nu ook getest in Nederland. Het Eksoskelet. Dit skelet zou het voor dwarslaesiepatiënten mogelijk maken om weer te lopen. Revaliderende patiënten zouden hierdoor minder last hebben van bijkomende complicaties. Geluid tegen borstkanker Borstkankerpatiënten hoeven over een paar jaar misschien niet meer onder het mes. Het UMC Utrecht onderzoekt een methode waarbij ultrageluid de tumorcellen verhit, die daardoor afsterven en vervolgens door het lichaam opgeruimd worden. App voor verplegers In ontwikkeling: een app die verplegend personeel helpt bij het toedienen van medicijnen. De app gaat mee op de medicijnkar en geeft ter plekke informatie over het soort medicijn, de toe te dienen hoeveelheid en eventuele bijwerkingen. 4x lezen Eet jezelf mooi, slank & gelukkig kookboek Na Eet jezelf mooi, slank & gelukkig, is er nu ook het bijbehorende kookboek van Amber Albarda. In dit boek helpt ze je om je energieker, mooier en jeugdiger te voelen zonder calorieën te tellen. Met bijna zeventig recepten voor het ontbijt tot diner en alles tussendoor. Opvallend In dit kookboek staan niet alleen recepten, maar ook talloze tips en praktische handvatten. Leer wat de eigenschappen zijn van de belangrijkste vitaminen en mineralen in je voeding, test hoe gevoelig uw bloedsuikerspiegel is en leer maaltijden slim samen te stellen. Waarom lezen Schuldvrije chocoladetaart, verantwoorde pizza s en pannenkoeken waar je de dag pas echt goed mee begint Recepten om blij van te worden. Met de toegevoegde informatie over voedingsmiddelen een fijne toevoeging in de keuken. Verkrijgbaar voor 19,99 ISBN

7 12 profiel 4 x mensen in de zorg profiel Vakidioten De dokter is voor velen van ons onze huisarts. Het overgrote deel van de mensen die in en rond de zorg werken, is echter géén huisarts. Portret van vier bevlogen Waar is de dokter eigenlijk verzekerd? medische professionals. anesthesioloog in Amersfoort Ongeveer zorgprofessionals (medici) zijn lid van de VvAA, die hun belangen behartigt. Dit zijn onder meer huisartsen, tandartsen, diëtistes, apothekers, (para) medisch specialisten, studenten, et cetera. Mensen geven je volledig hun vertrouwen. Ze leggen letterlijk hun leven tijdelijk in mijn handen. Heel dankbaar werk dus. Als biomedicus ben je continu een puzzel aan het oplossen. Daarbij vind je oplossingen, maar stuit je ook weer op nieuwe puzzels. Na een operatie zie je patiënten zelden meer. En ook de nachtelijke operaties zijn belastend. Een nacht doorslapen vind ik heerlijk! Voor elk project moeten we geld aanvragen. Het is steeds weer een teleurstelling als je een goed projectvoorstel hebt geschreven en er blijkt niet genoeg geld voor te zijn. OVER... Daniël Dijkstra (40) Anesthesioloog sinds 2011 Getrouwd, 2 dochters Reist met rugzak en gezin de wereld over ONVZ Zorgverzekeraar voert de zorgverzekering voor ruim VvAAverzekerden uit. Het feit dat ik mensen kan helpen beter te worden, door ze goed te adviseren en informeren over hun medicijnen. Apothekers kampen met een negatief imago, worden onterecht gezien als doosjesschuivers in plaats van zorgverleners. Leven in mijn handen Ik kom uit een honderd procent zorgfamilie. Vader apotheker, moeder verpleegkundige, broer cardioloog... Verder Tijdens de operatie bewaak je onder meer de zuurstof in het bloed, de bloeddruk, de temperatuur, de hoeveelheid zitten familieleden in de sociale geneeskunde, orthopedie, pijnstilling, de diepte van de slaap en het vochtverlies. Het Inclusief nietmedische professionals werken er in de Nederlandse zorg anno 2013 zo n 1,5 miljoen mensen. Veel mensen komen bij mij met klachten die ze al jaren hebben. Het geeft een grote kick als ik die blijk te kunnen verhelpen. Chiropractie is nog vrij onbekend waardoor er veel misverstanden bestaan. Steeds weer uitleggen dat ik geen duistere alternatief gene- neurologie... Niet verrassend dat ook ik arts werd. Tijdens mijn opleiding tot arts voor de intensive care kwam mijn droomvacature voor anesthesioloog in Meander Medisch Centrum voorbij, waarop ik met succes reageerde. Mijn beroep komt erop neer een patiënt veilig, optimaal en pijnvrij door een operatie te leiden. Dat begint al ruim voor de operatie, waar je samen met een patiënt bepaalt welke vakgebied anesthesie ontwikkelt zich nog steeds. Zo weten we nog steeds niet hoe het komt dat in bepaalde gevallen mensen verward worden na een operatie. Daar wil ik graag meer onderzoek naar doen. Het dynamische en ook wat magische vind ik het allerleukste van mijn werk: een anesthesioloog is onzichtbaar, maar wel een belangrijke schakel terwijl de chirurg zijn werk doet, zorgen wij voor iemands zer ben is wel eens vermoeiend. vorm van verdoving voor zijn operatie het beste is. leven. 13

8 14 profiel 4 x mensen in de zorg Puzzel oplossen Handen als gereedschap De hoofdtaak van onze organisatie, Sanquin Bloedvoorziening ook bekend als de Bloedbank, is het leveren van bloed. Voor dat bloed zijn we afhankelijk van bloeddonoren en zeldzame bloedgroepen zijn niet altijd ruim voorhanden. De kern van mijn werk als medisch bioloog is de bloedvoorziening ook in de toekomst te waarborgen. Daarvoor willen we een methode vinden om buiten het lichaam rode bloedcellen te kweken. Dat kan door stamcellen uit bestaand bloed te halen en die op te kweken tot zogeheten voorlopercellen. Dat is snel verteld, maar het is een complex proces waarin we nog heel veel te ontdekken hebben. Hoe vermenigvuldigen rode bloedcellen zich? En waarom is de vorm van gekweekte rode bloedcellen nog niet regelmatig genoeg? We weten veel, maar nog lang niet voldoende. Dat maakt mijn beroep ook zo fascinerend. We leren steeds meer over hoe bloedcellen werken en aangemaakt worden in het beenmerg. En hoe meer we weten, des te betere geneesmiddelen en succes vollere behandelingen er ontwikkeld kunnen worden. Er zijn nog veel puzzelstukjes op hun plaats te leggen, dus ambities genoeg. OVER... Richard Wagers (40) Chiropractor sinds 1999 Vader van Isabelle (bijna 3) Trotse oud-winnaar wielerronde van Hoogland In mijn jeugd wist ik al dat ik iets met zorg wilde doen. Ik koos uiteindelijk voor de chiropractie. Vooral omdat ik het fascinerend vond dat je met slechts je handen en een gezonde dosis verstand talloze, soms hardnekkige klachten van mensen kunt wegnemen. Als chiropractor richt ik me op het bewegingsapparaat, met nadruk op de wervelkolom en het zenuwstelsel. Daar ligt vaak de oorzaak van veel rug-, nek- en schouderklachten, en van bijvoorbeeld hoofdpijn. Ook bij spier- en gewrichtsklachten biedt chiropractie vaak uitkomst. Veel van mijn nieuwe patiënten hebben een lange geschiedenis van klachten en medicijngebruik om die klachten te verminderen. Het mooiste van mijn vak is als ik bij deze mensen de feitelijke oorzaak kan vinden die vaak met het zenuwstelsel te maken heeft en hen definitief van hun klachten af help. Uit onderzoek blijkt dat chiropractie vanwege de zeer snelle resultaten veel kosteneffectiever is, en tot veel minder werkverzuim leidt, dan andere methoden. Het zou goed zijn als dit feit veel beter algemeen bekend wordt binnen de Nederlandse gezondheidszorg. Zorgverlener, geen pillenschuiver OVER... Marieke von Lindern (53) Biomedicus sinds 1985 Getrouwd Wandelt, fietst, werkt in de tuin: als het maar buiten is Scheikunde en biologie waren mijn lievelingsvakken. Heel verwonderlijk is het dus niet dat ik een studie als farmacie uitkoos. In een stage bij een apotheek ontdekte ik dat je als apotheker daadwerkelijk verschil kan maken voor mensen, dat je mensen kan helpen beter te worden. Toen koos ik definitief voor dit beroep. Ik ben nu 2e apotheker in een grote apotheek, met de ambitie om beherend apotheker te worden. Daarnaast zet ik me als voorzitter van de Vereniging van Jonge Apothekers vooral in om meer bekend te maken welke toegevoegde waarde een apotheker heeft in het hele zorgproces. Veel mensen weten niet dat zich achter de schermen een nauwkeurig controleproces afspeelt om te zorgen dat onze klanten de juiste middelen meekrijgen of om te voorkomen dat ze medicijnen krijgen als dat helemaal niet nodig is. Er zijn jaarlijks duizenden ziekenhuisopnames puur als gevolg van verkeerd medicijngebruik. Die zijn vermijdbaar en juist de apotheker kan daar een grote rol in spelen. Ik span me er elke dag voor in om het belang van de apotheker als zorgverlener zichtbaarder te maken. OVER... Kirsten Lubbers (29) Apotheker sinds 2009 Woont samen Springt graag op de racefiets 15

9 16 voorjaar in nederland de blauwe kamer 100% lente natuur ONVZ +natuur Voor elke verzekerde die zich aansluit bij het Landschapscollectief doneert ONVZ jaarlijks 24 euro aan Utrechts Landschap. En de verzekerde profiteert bovendien van een aantrekkelijke premiekorting. Ontluikend voorjaar Ruim 200 vogelsoorten. Ruim 300 Dauwtrapwandeling Zelf de magie van de opkomende zon ervaren? En wellicht een bever, vis- of slangarend voor uw fotolens krijgen? Loop mee met de Dauwtrapwandeling op 9 mei, om 5.30 uur (Hemelvaart). Er zijn ook avondwandelingen. Foto: Renk Ruiter plantensoorten. De Blauwe Kamer nabij Wageningen is een van de meest soortenrijke gebieden van Nederland. Het rivierwater heeft er al twintig jaar vrij spel. Vooral in de ochtend, als de nevel nog over het water hangt en de zon langzaam kracht begint te krijgen, is de Blauwe Kamer op zijn mooist. Locatie In de Blauwe Kamer is een informatiecentrum van Utrechts Landschap. Hier starten diverse wandelingen. Blaauwe Kamer PA Wageningen 17

10 18 zorg elektronisch patiëntendossier Het Elektronisch Patiëntendossier (nu LSP), gaat dit jaar van start Geen dossier maar een schakel Zwakke schakel of levensredder? Het Elektronisch Patiëntendossier leek van de baan. Leek, want onder de naam Landelijk Schakel Punt gaat het nu tóch dienst doen als centraal systeem voor patiëntgegevens. Voorstanders denken dat het fouten voorkomt. Tegenstanders vrezen voor de privacy en spreken van een zwakke schakel. De keuze voor deelname is aan u. zorg EPD? LSP? VZVZ? ABN, AUB! Wacht even. Hebben we het echt over het Elektronisch Patiëntendossier (EPD)? Het systeem dat twee jaar geleden in de prullenbak van de Eerste Kamer verdween, omdat het te weinig garanties gaf voor informatieveiligheid? Ja, over dat systeem hebben we het. Een aantal koepelorganisaties van huisartsen, ziekenhuizen, apotheken en patiënten viste de prop uit de prullenbak. Te belangrijk om weg te gooien. Samen richtten ze een nieuwe vereniging op die zonder subsidie verder werkt aan het systeem: de Vereniging van Zorgaanbieders voor Zorgcommunicatie (VZVZ). De afgelopen twee jaar is het ICT-systeem doorontwikkeld en kreeg het de naam Landelijk Schakel Punt. Dit jaar wordt het definitief ingevoerd als centraal informatiesysteem waarop zorgverleners in het hele land hun computersysteem kunnen aansluiten. Grootste verschil met het EPD? U. Onder het EPD zouden uw gegevens automatisch gedeeld worden, tenzij u aangaf dit niet te willen. Onder het Landelijk Schakel Punt (LSP) werkt het andersom. Vanaf dit jaar kunt u zelf bepalen of u deelneemt of niet. Elke afzonderlijke zorgverlener moet u vragen of deze uw gegevens mag delen met andere zorgverleners Nationaal ICT-Instituut in de zorg (Nictiz) wordt opgericht voor de invoering van het EPD. Komt een man bij de dokter Hoe werkt het Landelijk Schakel Punt in de praktijk? De deelnemende zorgverleners zijn huisartsen, waarnemend huisartsen van huisartsenposten, apothekers en medisch specialisten. Zorgverzekeraars, fysiotherapeuten of andere zorgverleners krijgen geen toegang. Deelname aan het LSP is niet verplicht voor zorgverleners, zij beslissen zelf of zij zich aansluiten. Stel dat u in het weekend naar de huisartsenpost gaat voor keelklachten die ineens heftig opspelen. Of dat u tijdens een weekendje weg een andere huisarts raadpleegt en andere apotheker bezoekt. Op zo n moment kan het erg belangrijk zijn dat de arts of apotheker op de hoogte is van uw medische gegevens, zoals allergieën of medicijnen die u al gebruikt. Zo kunnen medische fouten worden voorkomen. Bent u benieuwd of uw huisarts of apotheker meedoet? U vindt het volledige overzicht op 15 jaar EPD in tien feiten 1997 Eerste keer dat er gesproken wordt van een landelijk zorgnetwerk Elke Nederlander krijgt een folder over het EPD, een wetsvoorstel gaat naar de Tweede Kamer Er ontstaat een publieke discussie. Een deel van de huisartsen stelt zich tegen het EPD op Het EPD komt in het regeerakkoord van de regering Balkenende IV De Eerste Kamer stemt het wetsvoorstel af en pleit voor een uitbouw van regionale EPD s De verplichte aansluiting op het EPD van huisartsen en andere zorgverleners wordt uitgesteld. Het Elektronisch Patiëntendossier en het Landelijk Schakel Punt zijn in feite hetzelfde. Het ging, en gaat nog steeds, om een ICT-systeem dat zorgverleners in staat stelt om uw medische gegevens op te vragen bij collega s. Waarom de naamsverandering? Toen de Eerste Kamer het kabinet verbood om verder te gaan met het Elektronisch Patiëntendossier, mocht ook de naam niet meer gebruikt worden. Misschien maar goed ook, want eigenlijk gaat het niet eens om een dossier. Het EPD was en is niets anders dan een centraal systeem dat zorgverleners in staat stelt om patiëntinformatie met elkaar te delen. Een huisarts kan dan bijvoorbeeld gemakkelijk informatie delen met ziekenhuizen en apothekers. Doet hij dat nu niet al, vraagt u zich misschien af? In de meeste gevallen wel. Ongeveer 60 procent van de Nederlandse bevolking hééft al een Elektronisch Patiëntendossier. Dit dossier is echter een regionaal dossier, of van een individuele zorgverlener. Het betekent dat al deze dossiers steeds opnieuw moeten worden uitgewisseld als een nieuwe zorgverlener in het spel komt. Vandaar dat er al jaren wordt gepleit voor een overkoepelend systeem, dat de EPD s van alle afzonderlijke zorgverleners bij elkaar brengt. De naam Landelijk Schakel Punt is dus veel logischer. Het LSP is letterlijk een schakel tussen zorgverleners Start van de Vereniging van Zorgaanbieders voor Zorgcommunicatie De EPD-wet komt door de Tweede Kamer In de loop van het jaar gaat het Landelijk Schakel Punt van start. 19

11 20 zorg elektronisch patiëntendossier Landelijk beschikbare gegevens zijn potentieel een prooi voor hackers. De privacy is dus niet gegarandeerd. Het systeem brengt structuur aan in medische informatie die nu nog verspreid is over diverse Aansprakelijkheid bij misbruik is niet goed systemen. geregeld. Het is niet bekend wie in welk geval verantwoordelijk is. Zorgverleners zien direct wat de gezondheidsstatus is, welke medicijnen gebruikt worden en waar iemand allergisch voor is. Zorgverleners kunnen fouten maken bij het invoeren van gegevens in het dossier, of ze verkeerd interpreteren. De kans op medische fouten of verkeerde medicijnvoorschriften vermindert. Een nieuwe behandelaar, beschikt steeds over het juiste medische dossier. Als patiënt heb je geen zeggenschap over wie er in je dossier kijkt. Alleen achteraf kun je dat vaststellen. De veiligheid is juist beter gewaarborgd. Elke zorgverlener moet met een eigen pas en pincode inloggen. De regionale systemen zijn veel misbruikgevoeliger. Als het netwerk platligt, kan het dossier niet geraadpleegd worden. Landelijk Schakel Punt U en het schakelpunt Wilt u dat zorgverleners uw medische gegevens elektronisch kunnen delen? Dan kunt u hiervoor toestemming geven op Als uw huisarts of uw apotheker gegevens wil delen met andere zorgverleners, moet hij daarvoor eenmalig toestemming vragen aan u. U heeft dus alles zelf in de hand. Wilt u een deel van uw huisartsdossier niet laten delen? Overleg dit dan met uw huisarts. Op de website van de VZVZ kunt u een verzoek indienen om te achterhalen welke zorgverleners in uw dossier hebben gekeken. U kunt altijd uw toestemming weer intrekken. Heeft u al eerder bezwaar gemaakt tegen het gebruik van uw gegevens? Voor u geldt hetzelfde als voor ieder ander: uw gegevens worden niet gebruikt tenzij u toestemming geeft. Voorstanders:! Wat vindt ONVZ? Het systeem leidt tot kwalitatief betere zorg en kan zelfs levens redden Stap vooruit Wij zijn groot voorstander van het Landelijk Schakel Punt. Dit draagt eraan bij dat de zorg in Nederland kwalitatief goed, betaalbaar en voor iedereen toegankelijk blijft. Het systeem doet geen inbreuk op de privacy van mensen en kan zelfs levens redden. Door gegevensuitwisseling tussen zorgverleners wordt de kwaliteit van de zorg verbeterd en kunnen medische fouten worden voorkomen. Daarnaast gaat het aantal dubbele behandelingen als gevolg van ontbrekende gegevens omlaag. Dit is een grote stap vooruit in vergelijking met de huidige situatie. Tot slot vinden we het een pluspunt dat mensen op deze manier betrokken zijn bij hun eigen gezondheid, en inzicht krijgen in hun medische gegevens. Erno Kleijnenberg, voorzitter Raad van bestuur ONVZ De koepels van huisartsen (LHV), huisartsenposten (VHN), apotheken (KNMP), ZIEKENhuizen (NVZ), de federatie van patiënten (NCPF), Zorgverzekeraars Nederland Tegenstanders: De Vereniging Praktijkhoudende Huisartsen (VPHuisartsen) vindt LSP in strijd met hun beroepsgeheim Wat vindt Nederland? 7 op de 10 Nederlanders gelooft in de betrouwbaarheid van medische gegevensuitwisseling 85 procent denkt dat de invoering van zo n systeem de kwaliteit van de medische zorg zal verbeteren 94 procent heeft geen bezwaar tegen de uitwisseling van medische gegevens (Bron: NPCF / TNS NIPO) 21

12 22 rubriek titel De beste oplossing voor een mooie en gezonde wereld? Daar zet Natuur & Milieu zich al 40 jaar met hart en ziel voor in. Ga naar natuurenmilieu.nl/40jaar en steun ons dit jubileumjaar met een gift. Voeding Kris Verburgh: is het belangrijkste geneesmiddel interview Kris Verburgh interview Maak het verschil met een jubileumgift natuurenmilieu.nl/40jaar Waarom moeten we sterven? En waaraan dan? Het zijn vragen die arts en onderzoeker Kris Verburgh al als kind bezighielden. Zijn overtuiging: onze voedingsgewoonten bepalen onze levensduur. Zijn boek De voedselzandloper is inmiddels een van de best verkochte boeken over voeding. Gezond eten is het beste medicijn, zoals dit boek aantoont Adjiedj Bakkas, trendwatcher De drijfveer Ouder worden. Waarom gebeurt dat? Waar is dat voor nodig? Die vraag heeft me altijd al geboeid. Waar komen we vandaan, waar gaan we heen? Maar vooral ook: waarom zouden we ergens heen moeten gaan? De rol van veroudering is ervoor zorgen dat je er straks niet meer bent als individu. Maar waarom? Waarom zou je niet kunnen blijven leven? Er zijn in de natuur immers soorten die wel degelijk eeuwig leven, zoals bepaalde anemonen. Vroeger bestond ouderdom niet. Vrijwel elk oermens stierf voor zijn dertigste. Door geweld. Ziekte. Door ongelukken, door ontmoetingen met roofdieren. Omdat mensen niet oud werden, was er evolutionair ook geen nut voor natuurlijke mutaties die het lichaam ouder kunnen laten worden. Er was geen natuurlijke selectie op dit gebied. Bij andere wezens hebben we wél zo n evolutionaire ontwikkeling gezien. Vleermuizen kunnen bijvoorbeeld vliegen waardoor ze kunnen vluchten voor roofdieren en gemakkelijker voedsel kunnen vinden. Elke mutatie die de vleermuis kreeg om langer te leven, had nut. Muizen daarentegen leven op de grond en worden vaak voordat ze drie jaar oud zijn opgegeten. Bij muizen hebben mutaties om langer te leven geen nut. Daarom worden vleermuizen inmiddels zo n tien keer ouder dan muizen. Voor mensen was er nooit het nut om ouder te worden. Maar onze hygiënische en medische omstandigheden zijn zo snel, zo sterk verbeterd, dat er nu eigenlijk geen natuurlijke reden is om dood te gaan. 23

13 24 interview Kris Verburgh Het boek Naarmate ik me meer in het onderwerp ouderdom verdiepte, des te meer ontdekte ik dat ouderdom niet onafwendbaar is. Ouderdom is geen natuurlijk gevolg van Ouderdom is niet onafwendbaar. Er is eigenlijk geen natuurlijke reden om dood te gaan. slijtage. In onze veilige samenleving heeft elke nieuwe evolutionaire mutatie om langer te leven, nut. We zouden in theorie op den duur zelfs 400, 500 jaar oud moeten kunnen worden. Vandaag sterven we door ouderdom rond ons tachtigste. Het effect van goede huisvesting, medicijnen en betere hygiëne is inmiddels maximaal. Nu speelt onze voeding een veel belangrijker rol. En die voeding is zeer onnatuurlijk en ongezond geworden. In Amerika groeit nu voor het eerst een generatie op met een lagere levensverwachting dan hun ouders. Als arts was ik enorm verbaasd dat mensen soms meer dan tien medicijnen slikken vanwege een hoge bloeddruk, te veel cholesterol, suikerziekte en noem maar op. Terwijl in essentie meer dan tachtig procent van deze medicatie verminderd of weggelaten kan worden door gezonder te eten. Voeding is het belangrijkste geneesmiddel. Er zijn ontzettend veel, doorwrochte wetenschappelijke inzichten betreffende de invloed van voeding op onze stofwisseling, en de impact van onze stofwisseling op het verouderingsproces. Ik heb een grote drang om die inzichten te delen, om ze toegankelijk te maken. Vandaar mijn boek. In de hoop dat ook artsen meer kennis opdoen over voeding. Sommige artsen hebben in hun hele opleiding amper een uur les gehad over de rol van voeding in gezondheid en preventie. Terwijl aangetoond is dat ongezonde voeding een van de belangrijkste oorzaken is voor de meeste moderne ziekten en aandoeningen. De kritiek Zoals met elk vernieuwend boek, komt er kritiek vanuit bepaalde conservatieve hoeken. Ik houd een pleidooi voor het veranderen van de traditionele voedseldriehoeken en voedselschijven. Omdat die hopeloos achterlopen op de Foto: Joost Joossen Kris Verburgh (27) Wat? Als biogerontoloog houdt Kris zich bezig met de wetenschap rondom veroudering Boeken? Al op zijn 17e publiceerde Kris zijn eerste wetenschappelijke boek. Vorig jaar publiceerde hij zijn derde boek, De voedselzandloper. Sommige artsen hebben in hun hele opleiding amper een dag kennis opgedaan over de rol van voeding. wetenschappelijke inzichten anno Onze paradigma s schrijven voor: pasta, brood, aardappelen als fundament van het dagelijkse voedingspatroon. Dit zijn bronnen van zetmeel, suiker dus, met op de lange termijn funeste invloed op bijvoorbeeld hart- en bloedvaten. Het suikermetabolisme speelt een belangrijke rol in het verouderingsproces. Dat weten we al decennia. Profesor Walter Willett van Harvard steekt niet onder stoelen en banken dat een sterke lobby vanuit vooral de agrarische sector ervoor zorgt dat dergelijke basisproducten waaronder ook zuivel en vlees nog steeds prominent in de voedingsadviezen en -richtlijnen van overheden voorkomen. Dat is misleidend. En geeft te denken over hoe vrij consumenten eigenlijk écht zijn in hun voedingskeuzen. Door verkeerde subsidiestromen heeft het kunnen gebeuren dat fruit in de laatste twintig jaar 39 procent duurder werd, en koekjes en frisdrank waar graan 25

14 26 interview Kris Verburgh lekker in je vel Nol de kort De Voedselzandloper Wie dagelijks frisdrank drinkt, heeft 43% meer kans op een hartaanval. Bijna 90% van diabetes type II is te voorkomen door aanpassing van voeding. Zomaar wat bevindingen die Kris Verburgh in zijn boek De voedselzandloper deelt. Verburgh legt in zijn boek uit dat veel wetenschappelijk onderzoek over voeding niet correct is uitgevoerd of verkeerd is geïnterpreteerd, waardoor er tal van misverstanden en mythes over gezondheid bestaan. De formele voedingsadviezen van overheden zijn bovendien sterk verouderd. Met de voedselzandloper biedt Verburgh een alternatief voor de klassieke voedseldriehoek. De voedselzandloper laat zien welke voedingsmiddelen ongezonder zijn, en wat goede alternatieven hiervoor zijn. jeugd Overrijpe Ik roei nu drie keer per week anderhalf uur Illustratie: met toestemming overgenomen uit De voedselzandloper Bestel het boek De voedselzandloper op en suiker uit maïs basisgrondstoffen van zijn 25 procent goedkoper. Het is niet verwonderlijk dat er vanuit deze hoeken kritiek komt. Maar het eerste wetenschappelijk onderbouwde argument tégen mijn boek moet ik nog tegenkomen. Mijn boek gaat niet uit van één of twee onderzoeken die in mijn straatje passen, maar is gebaseerd op nieuwe inzichten betreffende veroudering, op grote studies en de meningen van toponderzoekers. Bovendien: in tegenstelling tot veel zelfbenoemde voedingsgoeroes beweer ik nergens dat je iets níet zou moeten eten. Ik geniet ook van een taartje op zijn tijd en soms van rood vlees. Maar het is geen onderdeel meer van mijn dagelijks voedingspatroon. En ik beweer ook niet dat álle fysieke problemen zijn opgelost met een beter voedingspatroon of dat je dan per definitie heel wat ouder wordt. Maar het is evident dat de káns daarop wel degelijk groter is met bovendien een betere kwaliteit van leven. Oud worden Mensen vragen mij wel eens: je zegt dat mensen veel ouder zouden kunnen worden dan nu, maar zou je dat willen? Dit boek is een aanleiding na te denken over wat we eten Dr. An Vandebroek, kankerspecialiste Wil je zélf zo oud worden? Natúúrlijk wil ik dat. Er is nog zo ontzettend veel dat ik wil lezen. Zo veel plaatsen die ik wil zien. Kunstwerken te bekijken. Als ik maar 80 word, is dat veel te kort voor alles dat ik nog wil doen. Als ik mensen vraag, nadat zij aangeven niet per se heel oud te willen worden, waaróm dan niet, dan is dat vrijwel altijd omdat ze opzien tegen het sukkelen in hun laatste decennia. Je laatste dertig jaar incontinent zijn, da s geen fijn vooruitzicht. Maar ik probeer nu juist in mijn boek aan te tonen, dat je voedingspatroon niet alleen zorgt voor een lánger leven, maar ook voor een gezonder, fitter leven. Er zijn wetenschappers die nu inzichten opdoen over een ómkering van het verouderingsproces. Over hoe een ouder hart weer kan verjongen. Het is niet ondenkbaar dat over een halve eeuw, mensen van 120 eruit kunnen zien als dertigers. Een wensdroom? Absoluut niet. Veel, heel veel ziekten zijn verouderingsziekten. We hebben de laatste tien jaar veel nieuwe inzichten opgedaan. Gezond oud worden en veel ouder dan we nu gemiddeld worden is een reëel scenario. ONVZ bestaat in 2013 tachtig jaar. Net als Nol de Kort. Die met de jaren alleen maar actiever is geworden. Net als ONVZ Welk cijfer geef je aan je eigen levensstijl? Minimaal een 8. Ik ben niet overdreven met mijn gezondheid bezig, maar eet gezond en beweeg veel. Wat doe je om gezond te blijven? Vooral actief blijven. Daarmee ben ik zo n beetje na mijn 50e begonnen. Toen begon ik wat bewuster vetvrij en gezond te eten en ben ik met een groepje vrienden gestart met roeien, hier in Almelo bij Amycus. Ik roei nu drie keer per week anderhalf uur. Soms in een acht, soms in een vier. In de zomermaanden fietsen we met een groepje overrijpe jeugd wekelijks een tocht van 35 kilometer, in de wintermaanden maken we er een wandeling van. In de winter zoek ik ook wekelijks de gymzaal op. Ik maak nog een best vogelnestje in de ringen! Verder? Ik zorg voor mijn dementerende zus zodat ze zo lang mogelijk zelfstandig kan wonen. Ik lees, bridge, tuinier, ga naar musea en concerten. Voldoende activiteit dus om jong bij te blijven. Wie? Nol de Kort (80) Polis? Topfit Gezin? Getrouwd met Rieky. 2 kinderen, 4 kleinkinderen. 27

15 28 zorg het beste zorgidee Uw idee is euro waard Voor de zesde keer organiseert ONVZ de verkiezing voor Het Beste Zorgidee van Nederland. Uw idee voor betere zorg is van harte welkom en is misschien wel euro waard. MAX MOET NOG MAX VEEL MOET LEREN. NOG VEEL LEREN. Pia Dijkstra, lid Tweede Kamer: We praten voortdurend over wat er nou beter kan in de zorg. Wie weten dat nou beter dan mensen die op de werkvloer staan of die als patiënt veel met zorg te maken hebben? Deel uw idee op zorgidee.nl Jeroen Smit, journalist: We hebben allemaal met zorg te maken. Ik vind het echt een heel goed idee om zorgverleners en patiënten zélf te vragen: wat kan er beter. Soms zijn ogenschijnlijk heel eenvoudige ideeën bijzonder effectief. Dat is de gedachte achter Het Beste Zorgidee van ONVZ. Wij geloven dat een simpel maar goed idee het begin kan zijn van een forse verbetering voor een grote groep mensen. Daarom gaan we in 2013 opnieuw op zoek naar verrassende, snel toepasbare ideeën die de zorg beter kunnen maken. Samen met het publiek kiezen we in het najaar het beste idee, dat we belonen met euro. Wellicht is dat dit jaar uw idee! Brenda Help hem blindengeleidehond worden. Ga naar adopteereenpup.nl 29

16 30 service over onvz Mobiel declareren in 4 stappen 1 2 Download de ONVZ Zorgpas voor uw mobiele telefoon, via Maak een zorgpas aan en vul uw gegevens in Snel geholpen! Emmy van Someren (57) had langdurige polsproblemen. Ze vroeg zich af: kan de ZorgConsulent een goede behandeling adviseren? Een verademing was het: de ZorgConsulent luisterde goed naar me en wist wat ik nodig had. Ik belde haar over de langdurige problemen met mijn pols. Dankzij de relevante vragen die ze me stelde, hielp ze me verder en kon ik uiteindelijk een goede keuze maken. Ik had bij mijn ziekenhuis al zo lang moeten wachten. En zonder resultaat. Nadat ik zelf vooronderzoek naar gespecialiseerde artsen had gedaan, belde ik de ZorgConsulent om te overleggen. Zij gaf aan met welke zorginstellingen ONVZ goede ervaringen had. Ik koos uiteindelijk voor een Xpert Clinic. Daar ben ik snel en goed geholpen. Binnen vijf dagen wist ONVZ een afspraak te regelen en binnen tien dagen kon ik aan mijn pols worden geopereerd. Al na twee weken kon ik starten met de revalidatie bij de handtherapeut die aan de kliniek is verbonden. Juist die snelle start is van groot belang voor het functiebehoud van mijn pols. Ik heb een goede ONVZ-verzekering. Dan ben ik toch ook op reis verzekerd? In de meeste gevallen wel voor feitelijke zorgkosten. ONVZ vergoedt de kosten voor behandelingen in het buitenland, mits deze behandelingen ook in Nederland gedekt zouden zijn. Maar het is goed om u te realiseren dat behandelingen in het buitenland duurder kunnen zijn dan in Nederland. De basisverzekering vergoedt echter tot maximaal het in Nederland geldende tarief. Het is daarom raadzaam om, voordat u naar het buitenland gaat, uw aanvullende verzekering te controleren en te bepalen welke onvoorziene medische kosten in het buitenland u eventueel wilt (bij)verzekeren via een reisverzekering. Ook moet u er rekening mee houden dat u, als u tijdens verblijf in het buitenland zorg nodig heeft, behalve met medische kosten ook met heel veel andere kosten te maken krijgt. Deze maken géén onderdeel uit van uw zorgverzekering! Wie naar het buitenland gaat, doet er daarom goed aan een goede reisverzekering af te sluiten, die óók medische kosten dekt. Zo weet u zeker dat u niet voor financiële verrassingen komt te staan. Kunt u deze nieuwsbrief niet goed lezen? SPECIAAL VOOR ONVZ - MAART 2013 Vrije keuze gegarandeerd bij ONVZ Vier nieuwe tips voor u! Met ONVZ heeft u gekozen voor een restitutieverzekeraar. Dat betekent dat u bij ons optimale vrijheid krijgt in de keuze van uw arts en ziekenhuis. Iets vanzelfsprekends? Niet helemaal, want in de politiek wordt gediscussieerd over beperkingen van de keuzevrijheid en bijbetalingen voor zorg. ONVZ praat u bij. Lees meer Bewegen, gezond eten, ontspannen. We weten allemaal dat het belangrijk is, maar soms hebben we een duwtje in de rug nodig. Daarom ontvangt u ook in deze nieuwsbrief een paar tips van ONVZ-medewerkers. Direct naar MijnONVZ Onze verzekeringen Contact Heeft u vragen? Tel Ma t/m vrij 08:30-21:00 uur Wij helpen u graag. ONVZ Zorgpas App Tips Vergeet uw ONVZ Zorgpas niet mee te nemen Zet het nummer van ONVZ Zorgassistance in uw mobiele telefoon, voor medische hulp buiten Nederland: +31 (0) Vraag bij medische hulp in het buitenland om een factuur in het Engels, Spaans, Frans of Duits, voorzien van uw naam én geboortedatum Heeft u vragen hierover? Bel het Service Center: Online Maandelijks nieuwsoverzicht Al leden ontvangen maandelijks onze nieuwsbrief. Wilt u ook op de hoogte blijven van belangrijke ontwikkelingen in de zorg, uw zorgzaken en verzekering? En relevante gezondheidstips en handige weetjes ontvangen? Meld u dan aan voor onze nieuwsbrief. Als eerste op de hoogte van ONVZ-nieuws? Ronald Dien uw declaratie digitaal in! 3 4 Kies via zorgpas voor de optie declareren Maak met uw telefoon een foto van de originele nota, vul aanvullende gegevens in en kies verzenden Uw persoonlijke gids De ZorgConsulent is er voor uw vragen op het gebied van zorg en gezondheid. Speciaal voor vragen over prostaatkanker en borstkanker is er de Persoonlijke ZorgConsulent, om onze verzekerden nog beter van dienst te zijn. Contact Hilly Genieten van de buitenlucht Lees meer De eerste tekenen waren er al: de lente komt eraan! Een mooi moment om het bos in te trekken en te genieten van de ontwakende natuur. Volg ons op twitter en ontvang als eerste nieuws over ONVZ Zorgverzekeraar. Dagelijks een gezondheidstip Met bijna 9000 fans is ONVZ Zorgverzekeraar (veruit!) de populairste zorgverzekeraar op Facebook. Vind ons leuk op Facebook en ontvang dagelijks een tip of weetje over gezondheid, voeding of levensstijl. 31

17 32 het roer om Debbie van der Veen Ik voelde de passie niet meer. Wilde me niet nog langer committeren. Foto: Erik van der Horst Wie? Debbie van der Veen (40) Was? Vennootschapssecretaris Werd? Winkeleigenaar En nu? De verkoop gaat boven verwachting het roer om Sprong in het diepe Juriste Debbie van der Veen had een succesvolle loopbaan in het bedrijfsleven. Vorig jaar opende ze haar eigen kookwinkel en webshop. De twijfel Ik was secretaris van de vennootschap van een grote verzekeraar. In die rol ben je een soort coördinator en adviseur in het bedrijf. Heel leuk, maar ook intensief en zwaar. Je doet dit een jaar of vier, daarna kon ik een andere managementfunctie gaan vervullen. Maar ik voelde al enige tijd geen echte passie meer voor dit werk. Het was te abstract. Ik wilde me niet voor nog eens een lange periode committeren. Het besluit Met mijn man heb ik gekeken of ik iets met mijn grote kookpassie kon doen. Aan een eigen winkel dacht ik eigenlijk niet. Te saai leek me, vaste tijden, nooit op vakantie Een vriend overtuigde mij echter van de mooie kanten ervan en toen er ook nog eens een ruimte in de buurt vrijkwam, ben ik in het diepe gesprongen. In no-time had ik een ondernemingsplan geschreven en een paar maanden later opende ik een cadeauwinkel voor kookliefhebbers. Spijt? Nee. Maar ik heb wel vaak gedacht: waar begín ik aan? Ik heb een goede baan, een heel goed inkomen, fantastische carrièreperspectieven. En ik kies voor onzekerheid. Wil ik, als het niet loopt, financieel afhankelijk zijn van mijn man? Kan ik het wel? Als er nou niemand komt? Als het concept niet aanslaat? Maar vanaf dag één is die onzekerheid weg. Ik doe elke dag wat ik écht leuk vind. En het gaat beter dan ik ooit heb durven dromen!

Uw medische gegevens elektronisch delen?

Uw medische gegevens elektronisch delen? Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Goede zorg met goede informatie Ziekte, een blessure of een ongeval komt vaak onverwacht. Daardoor kunt u terechtkomen bij een onbekende

Nadere informatie

Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming!

Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Goede zorg met goede informatie Ziekte, een blessure of een ongeval komt vaak onverwacht. Daardoor kunt u terechtkomen bij een onbekende

Nadere informatie

Uw medische gegevens elektronisch delen?

Uw medische gegevens elektronisch delen? Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Goede zorg met goede informatie Ziekte, een blessure of een ongeval komt vaak onverwacht. Daardoor kunt u terechtkomen bij een onbekende

Nadere informatie

uw medische gegevens elektronisch delen?

uw medische gegevens elektronisch delen? patiënteninformatie uw medische gegevens elektronisch delen? Dat kan via het LSP Ziekte, blessure of een ongeval komt vaak onverwacht. Daardoor kunt u terecht komen bij een (onbekende) arts, een andere

Nadere informatie

Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming!

Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Betere zorg met de juiste informatie Artsen en apotheken kunnen uw medische gegevens delen via het LSP (Landelijk Schakelpunt). Zodat

Nadere informatie

VRAGEN EN ANTWOORDEN over de elektronische uitwisseling van medische gegevens

VRAGEN EN ANTWOORDEN over de elektronische uitwisseling van medische gegevens VRAGEN EN ANTWOORDEN over de elektronische uitwisseling van medische gegevens Wat? In december 2011 zijn de organisaties van huisartsen(posten), apothekers en ziekenhuizen met de NPCF tot een akkoord gekomen

Nadere informatie

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Inhoudsopgave: Kennis testen Waar is voeding eigenlijk goed voor? Waarmee moeten we dan ontbijten? Bloedsuiker spiegel Calorieën?? Schijf van 5 Hoeveel calorieën

Nadere informatie

Verzekerd van vrije keuze. Ook in 2016. ONVZ Zorgverzekeraar. Verzekerd van vrije keuze.

Verzekerd van vrije keuze. Ook in 2016. ONVZ Zorgverzekeraar. Verzekerd van vrije keuze. Verzekerd van vrije keuze. Ook in 2016. ONVZ Zorgverzekeraar. Verzekerd van vrije keuze. Brochure 2016 ONVZ Zorgverzekeraar. Verzekerd van vrije keuze. Jean-Paul van Haarlem Voorzitter raad van bestuur

Nadere informatie

Risicodraagster voor de ONVZ Vrije Keuze Basisverzekering is ONVZ Ziektekostenverzekeraar N.V. (handelsregister Utrecht: 30135168, AFM-nr.

Risicodraagster voor de ONVZ Vrije Keuze Basisverzekering is ONVZ Ziektekostenverzekeraar N.V. (handelsregister Utrecht: 30135168, AFM-nr. Risicodraagster voor de ONVZ Vrije Keuze Basisverzekering is ONVZ Ziektekostenverzekeraar N.V. (handelsregister Utrecht: 30135168, AFM-nr.12000633) en voor de aanvullende verzekeringen ONVZ Aanvullende

Nadere informatie

niveau 2, 3, 4 thema 5.5

niveau 2, 3, 4 thema 5.5 niveau 2, 3, 4 thema 5.5 Gezonde voeding Inleiding Wanneer eet je gezond? Hoeveel moet ik dagelijks eten? Wat is een goed lichaamsgewicht? Onder- en overgewicht Inleiding Goede voeding levert de dagelijks

Nadere informatie

Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming!

Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Betere zorg met de juiste informatie Artsen en apotheken kunnen uw medische gegevens delen via het LSP (Landelijk Schakelpunt). Zodat

Nadere informatie

Grens aan zorg in het buitenland VvAA zorgverzekering 2016

Grens aan zorg in het buitenland VvAA zorgverzekering 2016 Grens aan zorg in het buitenland VvAA zorgverzekering 2016 Spoedeisende, onvoorziene zorg 3 Voorzienbare zorg 4 Welke behandelingen worden niet vergoed of gedeeltelijk vergoed? 5 Specialistische geestelijke

Nadere informatie

Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn?

Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn? 1 Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn? De 20 fabels en feiten over afslanken Be-Slank Copyright 2011 Be-Slank.nl Alle rechten voorbehouden. 2 Feiten en Fabels: Frisdrank

Nadere informatie

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Waarom eet je eigenlijk? Je krijgt er energie van! Energie heb je nodig alle processen in je lichaam b.v. voor lopen, computeren Maar ook

Nadere informatie

Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming!

Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! [titel folder] Uw medische gegevens elektronisch delen? Alleen met uw toestemming! Goede medische zorg Ziekte, een blessure of ongeval komen vaak onverwacht. Daardoor kunt u terechtkomen in de spreekkamer

Nadere informatie

Diabetes mellitus. Victoza en voeding

Diabetes mellitus. Victoza en voeding Diabetes mellitus Victoza en voeding In het kort Wat is diabetes? Diabetes mellitus wordt in de volksmond ook wel suikerziekte genoemd. Bij Diabetes mellitus is er geen of onvoldoende insuline beschikbaar

Nadere informatie

Pre-diabetes. Vasculair Preventie Centrum

Pre-diabetes. Vasculair Preventie Centrum Pre-diabetes Vasculair Preventie Centrum Wat is pre-diabetes? Pre-diabetes is het stadium vóór diabetes (suikerziekte). Het glucosegehalte in uw bloed (bloedsuiker) is, vooral s ochtends voordat u gegeten

Nadere informatie

De Top 10 Dieet Mythen

De Top 10 Dieet Mythen - 1 - De Top 10 Dieet Mythen Een dieet volhouden is nooit makkelijk, zeker niet met de overvloed aan dieet mythen. Het is het vaak moeilijk een onderscheid te maken tussen effectieve afval technieken/strategieën

Nadere informatie

De invloed van ontstekingsreuma en -behandeling op hart- en vaatziekten

De invloed van ontstekingsreuma en -behandeling op hart- en vaatziekten De invloed van ontstekingsreuma en -behandeling op hart- en vaatziekten In Nederland hebben ongeveer 400.000 mensen last van ontstekingsreuma. Deze vorm van reuma kenmerkt zich door langdurige gewrichtsontstekingen.

Nadere informatie

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over.

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Pre-diabetes Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Wat is pre-diabetes Pre-diabetes is het stadium vóór diabetes (suikerziekte). Het

Nadere informatie

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus Bij gebruik van GLP-1-analoog Aangezien u lijdt aan Diabetes mellitus, type 2 (oftewel ouderdomsdiabetes) én overgewicht hebt, heeft de arts u een behandeling met zogenaamd

Nadere informatie

Interpolis ZorgActief Medische zorg in het buitenland

Interpolis ZorgActief Medische zorg in het buitenland Interpolis ZorgActief Medische zorg in het buitenland Klik op het onderwerp voor meer informatie. Inhoudsopgave pagina Medische zorg in het buitenland 2 Spoedeisende zorg 2 Wat doet u bij spoedgevallen?

Nadere informatie

Grens aan zorg. In het buitenland

Grens aan zorg. In het buitenland Grens aan zorg In het buitenland Risicodraagster voor de Basisverzekering PNOzorg is ONVZ Ziektekostenverzekeraar N.V. (handelsregister Utrecht: 30135168, AFM-nr.12000633) en voor de aanvullende verzekeringen

Nadere informatie

Persoonsgegevens, medicijnen en uw privacy

Persoonsgegevens, medicijnen en uw privacy WAT KUNT U ZELF DOEN EN WAT ZIJN UW RECHTEN MEER INFORMATIE U kunt bij uw apotheker informeren welke artsen, apothekers en andere zorgverleners gegevens over u kunnen inzien om u goede en veilige zorg

Nadere informatie

Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf

Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf Iedereen vult zijn eigen Schijf van Vijf Je lijf gaat je hele leven mee, daar wil je dus zo goed mogelijk voor zorgen. Maar hoe doe je dat? Als je

Nadere informatie

Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap.

Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap. Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap. EET PALEO 3 Inhoudsopgave Inleiding 6 Mijn Paleo verhaal 8 De 7 stappen in het kort 12 Stap 1 Richt je op de praktijk 14

Nadere informatie

Voedingsschema. Believe in. 12 sep t/m 18 sep FUNCTIONEEL FIT

Voedingsschema. Believe in. 12 sep t/m 18 sep FUNCTIONEEL FIT Voedingsschema FUNCTIONEEL FIT 12 sep t/m 18 sep Believe in GEZONDE LEVENSSTIJL Je bent nu in je bezit van een gezond voedingsschema. Dit voedingsschema helpt jou om de dagelijkse structuur en planning

Nadere informatie

Gezond eten met pubers

Gezond eten met pubers Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders E-Book uitgegeven door Feel Good Coaching, exploitant van Ladyline Parkstad en Ladyline Sittard Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders Als ouder zie

Nadere informatie

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Bob ter Haak Miracle Performance Bob ter Haak Eigenaar Miracle Performance Sportdiëtist Bewegingsdeskundige Docent Sport Fietsen

Nadere informatie

Gewichtstoename bij behandeling van kanker

Gewichtstoename bij behandeling van kanker Gewichtstoename bij behandeling van kanker Albert Schweitzer ziekenhuis Januari 2012 Pavo 0915 Inleiding U bent tijdens uw behandelingen tegen kanker ongewenst in gewicht aangekomen. In deze folder leggen

Nadere informatie

gezond zwanger met vitamines en mineralen

gezond zwanger met vitamines en mineralen gezond zwanger met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen zijn voedingsstoffen

Nadere informatie

Gezonde recepten avondeten. Gezonde recepten avondeten

Gezonde recepten avondeten. Gezonde recepten avondeten Gezonde recepten Gezonde recepten Vraag jij je ook wel eens af wat gezonde recepten zijn en wat nu gezond is en wat niet? Er zijn zoveel geluiden in voedingsland, dat je soms de weg kwijt kunt raken. Wat

Nadere informatie

P Doe de risicotest P Laat uw bloedsuikerwaarde meten P Lees wat u zelf kunt doen

P Doe de risicotest P Laat uw bloedsuikerwaarde meten P Lees wat u zelf kunt doen Diabetes en uw apotheek Als bij u diabetes is vastgesteld, dan kunt u natuurlijk terecht bij uw apotheek. Het apotheekteam zorgt ervoor dat u: Op tijd het juiste medicijn krijgt. Medicijnen krijgt die

Nadere informatie

Het elektronisch patiëntendossier (EPD) Huisartsenpost. Apotheek. Ziekenhuis. Zorgverleners delen snel en betrouwbaar actuele medische gegevens

Het elektronisch patiëntendossier (EPD) Huisartsenpost. Apotheek. Ziekenhuis. Zorgverleners delen snel en betrouwbaar actuele medische gegevens Huisartsenpost Apotheek Ziekenhuis Het elektronisch patiëntendossier (EPD) Zorgverleners delen snel en betrouwbaar actuele medische gegevens Huisarts Het elektronisch patiëntendossier (EPD) De zorg in

Nadere informatie

Leefregels voor. Gezond blijven. KBO Bernadette Helmond. 23 april 2014

Leefregels voor. Gezond blijven. KBO Bernadette Helmond. 23 april 2014 Leefregels voor Gezond blijven KBO Bernadette Helmond 23 april 2014 1 Senioren leven ongezonder dan 10 jaar geleden - Drinken meer - Roken (vrouwen) - Bewegen minder - Overgewicht - Eenzijdig eten 2 Leefregels

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 5 Inleiding. 85 Energie in balans met de Schijf van Vijf. 7 Gezond eten met de Schijf van Vijf

Inhoudsopgave. 5 Inleiding. 85 Energie in balans met de Schijf van Vijf. 7 Gezond eten met de Schijf van Vijf Inleiding Iedereen weet dat gezond eten goed voor je is. Je voelt je daardoor beter. Daarnaast is het ook belangrijk om een gezond gewicht te krijgen of te houden. Om gezond te kunnen eten, moet je wel

Nadere informatie

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008:

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008: Werkbladen 2008: Over gezond eten 1 WAAROM IS GEZOND ETEN BELANGRIJK? Je bent nu in de groei. Je lichaam is nog lang niet klaar. Goed en gezond eten is daarom erg belangrijk. Want alleen dan krijg je voldoende

Nadere informatie

lyondellbasell.com Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid

lyondellbasell.com Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid Verander je keuzes, verander je leven Deze presentatie heeft als doel om u betere beslissingen te laten nemen m.b.t. voeding om zo uw gezondheid te verbeteren. Belangrijke

Nadere informatie

EEN DAG UIT HET BIKINI BODY PROGRAMMA

EEN DAG UIT HET BIKINI BODY PROGRAMMA EEN DAG UIT HET BIKINI BODY PROGRAMMA De hoeveelheden in dit menu zijn voor 1 persoon ONTBIJT Roerei (zie recept) Kop koffie of thee Voedingssupplementen (zie toelichting) SNACK 1 roze grapefruit en 1

Nadere informatie

Vitaminen en mineralen. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Vitaminen en mineralen. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Vitaminen en mineralen Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Vitaminen 3 Mineralen 4 Voeding 4 Dagelijkse behoefte 4 Wanneer extra vitaminen gebruiken

Nadere informatie

De beste zorg vinden? Zorg of ondersteuning nodig? CZ helpt! 2013/2014. Uw verzekering snel en digitaal regelen?

De beste zorg vinden? Zorg of ondersteuning nodig? CZ helpt! 2013/2014. Uw verzekering snel en digitaal regelen? zorgwijzer 2013/2014 Zorg of ondersteuning nodig? CZ helpt! De beste zorg vinden? Uw verzekering snel en digitaal regelen? Medische vraag? Stel hem aan onze deskundigen Inhoudsopgave 4 Regel uw verzekering

Nadere informatie

SLANK WORDEN SLANK BLIJVEN. eenvoudig snel efficiënt

SLANK WORDEN SLANK BLIJVEN. eenvoudig snel efficiënt SLANK WORDEN SLANK BLIJVEN eenvoudig snel efficiënt DIËTEN IS TRAINEN OM DIK TE WORDEN 1Als een beer in een winterslaap is en dus niets meer eet gedurende een lange tijd, doet de natuur iets slims. Het

Nadere informatie

zorgwijzer Vind de beste zorg voor uw situatie Persoonlijk advies over uw gezondheid Zorg of ondersteuning nodig? CZ helpt!

zorgwijzer Vind de beste zorg voor uw situatie Persoonlijk advies over uw gezondheid Zorg of ondersteuning nodig? CZ helpt! zorgwijzer 2014/2015 Vind de beste zorg voor uw situatie Persoonlijk advies over uw gezondheid Zorg of ondersteuning nodig? CZ helpt! Inhoudsopgave 4 Persoonlijk advies over uw gezondheid 6 Digitaal inzicht

Nadere informatie

Elektronisch patiëntendossier (EPD)

Elektronisch patiëntendossier (EPD) Elektronisch patiëntendossier (EPD) ELEKTRONISCH PATIËNTENDOSSIER Landelijk EPD Het ministerie van VWS werkt aan een landelijk EPD. Dat is een systeem waarlangs zorgverleners snel en betrouwbaar medische

Nadere informatie

Workshop kernpunten van de presentatie Voeding en sport van Erik te Velthuis

Workshop kernpunten van de presentatie Voeding en sport van Erik te Velthuis Workshop kernpunten van de presentatie Voeding en sport van Erik te Velthuis Definitie van (Top)sportvoeding: Gedurende 24/7, dus altijd, iedere dag maar weer. Alle inname van voeding relateren aan het

Nadere informatie

Met brood in balans Gezond afvallen Doe het broodwisseldieet

Met brood in balans Gezond afvallen Doe het broodwisseldieet Met brood in balans Gezond afvallen Doe het broodwisseldieet Een goed gewicht Ben je ook een van die miljoenen Nederlanders die worstelen met de weegschaal? Of je nu een paar kilo wilt afvallen of juist

Nadere informatie

5 Daags Afvalprogramma

5 Daags Afvalprogramma 5 Daags Afvalprogramma Dag 1 Dieetsnel.nl De eerste dag van mijn dieet is aangebroken, het zal je vast meevallen wat er vandaag op het menu staat! s Morgens 2 crackers met melk, s middags 2 boterhammen

Nadere informatie

Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes. Lekker. en gezond eten met diabetes

Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes. Lekker. en gezond eten met diabetes Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes Lekker en gezond eten met diabetes 3 Gezond eten heeft zin Met diabetes heb je extra veel plezier van gezond eten: je zit lekkerder in je

Nadere informatie

zorgwijzer Zorg of advies nodig? CZ wijst u de weg 2012/2013 Weet u waar u de beste zorg kunt krijgen? Uw verzekering snel en digitaal regelen

zorgwijzer Zorg of advies nodig? CZ wijst u de weg 2012/2013 Weet u waar u de beste zorg kunt krijgen? Uw verzekering snel en digitaal regelen zorgwijzer 2012/2013 Weet u waar u de beste zorg kunt krijgen? Uw verzekering snel en digitaal regelen Zorg of advies nodig? CZ wijst u de weg Medische vraag? Stel hem aan onze deskundigen Toen mijn vriendin

Nadere informatie

Persoonsgegevens, medicijnen en uw privacy

Persoonsgegevens, medicijnen en uw privacy Persoonsgegevens, medicijnen en uw privacy GEGEVENS OVER UZELF EN OVER UW MEDICIJNEN WAT WIL UW APOTHEKER WETEN WIE HEEFT INZAGE IN DE GEGEVENS EN WAARVOOR WAT KUNT U ZELF DOEN EN WAT ZIJN UW RECHTEN REGIONAAL

Nadere informatie

pagina 1 van 7 Vragenlijst Toestemming uitwisselen medische gegevens Invullen namens: NPCF - Nanda Beck Tekstgrootte: A A A Toestemming uitwisselen medische gegevens Inleiding Uw zorgverlener is verplicht

Nadere informatie

Diabetes type 2 en erfelijkheid

Diabetes type 2 en erfelijkheid Diabetes type 2 en erfelijkheid Diabetes type 2 in uw familie? Wie in uw familie Iedereen kan diabetes type 2 krijgen. Diabetes type 2 wordt ook wel ouderdomsdiabetes (of ouderdomssuiker) genoemd. Dat

Nadere informatie

Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in

Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in LINDA AMMERLAAN KINDERVOEDINGSCOACH Inleiding Wie ben ik? Als moeder van 2 kinderen weet ik hoe lastig het is om in deze tijd je kinderen gezond te laten opgroeien.

Nadere informatie

Te licht. Tips als uw kind niet wil eten. Eet- en beweegkalender

Te licht. Tips als uw kind niet wil eten. Eet- en beweegkalender Te licht Bij kinderen is het lastig om aan te geven wanneer er sprake is van ondergewicht. Uw kind kan heel veel eten en toch ondergewicht hebben. Dit kan komen door een groeispurt, of door veel sporten.

Nadere informatie

Informatiefolder gegevensuitwisseling patiënten

Informatiefolder gegevensuitwisseling patiënten Informatiefolder gegevensuitwisseling patiënten Uw medische gegevens elektronisch beschikbaar? Alleen met uw toestemming Goede medische zorg Ziekte, een blessure of ongeval komen vaak onverwacht. Daardoor

Nadere informatie

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf De Schijf van Vijf in het kort Om fit en gezond te leven is het belangrijk om gezond te eten. Gezond eten is samen met voldoende bewegen dé basis voor een

Nadere informatie

VOORW OORD VOORWOORD. Omwille van de leesbaarheid staat in dit boekje steeds hij, maar je kunt hiervoor natuurlijk ook zij lezen.

VOORW OORD VOORWOORD. Omwille van de leesbaarheid staat in dit boekje steeds hij, maar je kunt hiervoor natuurlijk ook zij lezen. VOORW OORD VOORWOORD Over dit boekje Alles over gezond eten en bewegen met kinderen van 4 tot 18 jaar? Bij de titel van dit boekje vraag je je misschien af wat een kleuter te maken heeft met iemand die

Nadere informatie

Kinderen en een gezond gewicht

Kinderen en een gezond gewicht Kinderen en een gezond gewicht Gezond eten en bewegen Met de tips in deze folder werk je aan een gezond gewicht voor je kind. Onze adviezen richten zich op gezond eten en drinken, de juiste (eet)opvoeding

Nadere informatie

Gezonder eten, meer bewegen: leuk voor jezelf en goed voor je hart

Gezonder eten, meer bewegen: leuk voor jezelf en goed voor je hart Gezonder eten, meer bewegen: leuk voor jezelf en goed voor je hart Ontdek hoe kleine veranderingen elke dag een verschil maken Nicolas Guggenbühl, diëtist-voedingsdeskundige, met de medewerking van prof.

Nadere informatie

PRE-OPERATIEVE ADVIEZEN VOEDING EN BEWEGING

PRE-OPERATIEVE ADVIEZEN VOEDING EN BEWEGING PRE-OPERATIEVE ADVIEZEN VOEDING EN BEWEGING 563 Inleiding In deze folder wordt uitgelegd hoe u zich door goede voeding en beweging optimaal kunt voorbereiden op uw operatie en uw ziekte. Wanneer u, voorafgaand

Nadere informatie

Gezond gewicht. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Gezond gewicht. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Gezond gewicht Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Overgewicht 3 Oorzaken 4 Gezond gewicht 4 Tailleomvang 5 Voorkomen van overgewicht 6 Wat kun je

Nadere informatie

Snel, simpel en smakelijk

Snel, simpel en smakelijk Snel, simpel en smakelijk waar SLIM Gemakkelijk afvallen Een gezond lijf is niet alleen uw visitekaartje, het is uw leven. En als u lekker in uw vel zit, dan straalt u dat ook uit! Hoe lekker zit u in

Nadere informatie

COELIAKIE Coeliakie bij kinderen

COELIAKIE Coeliakie bij kinderen COELIAKIE Coeliakie bij kinderen Bij uw kind is de diagnose coeliakie gesteld en misschien al een tijd geleden. Coeliakie bij kinderen wordt vaak rond het 2e levensjaar gediagnosticeerd. Wanneer er via

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek PATIËNTEN INFORMATIE Ondervoeding in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek Ondervoeding bij ziekte Ondervoeding door ziekte is in ziekenhuizen een veel voorkomend probleem. Ongeveer 1 op de 4 patiënten is

Nadere informatie

Health Products. Slank Shake gebruikers handleiding

Health Products. Slank Shake gebruikers handleiding Health Products Slank Shake gebruikers handleiding WERKING. Insuline & Glucagon Aankomen of afvallen heeft te maken met het hormoon insuline en glucagon. Door het eten van verkeerde koolhydraten(snelle

Nadere informatie

Medisch-wetenschappelijk onderzoek Algemene informatie voor de proefpersoon

Medisch-wetenschappelijk onderzoek Algemene informatie voor de proefpersoon Uitgave Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Postadres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag Bezoekadres Parnassusplein 5 2511 VX Den Haag Telefoon (070) 340 79 11 Informatie Voor informatie en vragen

Nadere informatie

Voorwoord. Ook wanneer u vragen hebt over uw gezondheid, staan wij voor u klaar. Aarzel dan ook niet om contact met ons op te nemen.

Voorwoord. Ook wanneer u vragen hebt over uw gezondheid, staan wij voor u klaar. Aarzel dan ook niet om contact met ons op te nemen. 2015/2016 2 Voorwoord Goede zorg is belangrijk. Wij denken hierover graag met u mee, want het kan soms best lastig zijn om een keuze te maken. Wij zetten de mogelijkheden en verschillen voor u op een rij

Nadere informatie

Voedingsbeleid Kinderdagverblijf Kiekeboe 2015

Voedingsbeleid Kinderdagverblijf Kiekeboe 2015 Ons voedingsbeleid Inleiding Gezond zijn en blijven begint onder andere met voeding. Gezond eten betekent: gevarieerd en niet te veel. Een gezond voedingspatroon is een voedingspatroon waarmee problemen

Nadere informatie

Diabetes voorkomen. Adviezen om de kans op diabetes type 2 te verkleinen

Diabetes voorkomen. Adviezen om de kans op diabetes type 2 te verkleinen Diabetes voorkomen Adviezen om de kans op diabetes type 2 te verkleinen Wat is diabetes? Bij diabetes ( suikerziekte ) kan het lichaam de bloedsuiker niet meer zelf regelen. Dat gebeurt normaal gesproken

Nadere informatie

Inhoud Hoe BRAVO ben jij?

Inhoud Hoe BRAVO ben jij? Inhoud Hoe BRAVO ben jij? Inleiding 2 De behandeling van een aandoening 2 Medicijnen 2 Leefstijl 5 Een verergering van je klachten 6 Jouw behandelplan 8 Bewegen 8 Roken 8 Alcohol en voeding 8 Ontspanning

Nadere informatie

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Inhoud 1 Vakantiebestemmingen 2 Wat is gezonde voeding? 3 Energieleveranciers en functies 4 Energiebalans op vakantie 5 Weet

Nadere informatie

30 dagen een commitment met jezelf aangaan!

30 dagen een commitment met jezelf aangaan! 30 dagen een commitment met jezelf aangaan! 1. Training 2. Voeding 3. Rust 1. Training - Grote spieren trainen benen, borst en rug - Cardio training - Dagelijks middelmatig bewegen Grote spieren trainen:

Nadere informatie

Topsportbehandeling voor ondernemers Nieuw: ONVZ Zó-fit

Topsportbehandeling voor ondernemers Nieuw: ONVZ Zó-fit Topsportbehandeling voor ondernemers Nieuw: ONVZ Zó-fit U hoeft geen topsporter te zijn om snel weer op de been te zijn na een blessure of operatie. Met Zó-fit zorgen wij voor een snelle bemiddeling naar

Nadere informatie

Wie is er bang voor de overgang?

Wie is er bang voor de overgang? Wie is er bang voor de overgang? Overgangsklachten De overgang is een levensfase die voor de meeste vrouwen niet ongemerkt voorbij gaat. Er treden lichamelijke en geestelijke veranderingen op. De effecten

Nadere informatie

Anamneseformulier. Voorn 16 1511 LJ Oostzaan (06) 40 55 9990 info@biophysis.nl www.biophysis.nl

Anamneseformulier. Voorn 16 1511 LJ Oostzaan (06) 40 55 9990 info@biophysis.nl www.biophysis.nl Anamneseformulier Datum:... Naam:... Adres:... Postcode en plaats... Huistelefoon:... Mobiel:... E-mail adres :... Geboortedatum:... Burg. Staat:... Beroep:... Lengte:... Gewicht... Huisarts :... Specialist

Nadere informatie

Medischwetenschappelijk. onderzoek. Algemene informatie voor de proefpersoon

Medischwetenschappelijk. onderzoek. Algemene informatie voor de proefpersoon Medischwetenschappelijk onderzoek Algemene informatie voor de proefpersoon Inhoud Inleiding 5 Medisch-wetenschappelijk onderzoek 6 Wat is medisch-wetenschappelijk onderzoek? Wat zijn proefpersonen? Wie

Nadere informatie

Overgewicht en kinderwens

Overgewicht en kinderwens Overgewicht en kinderwens Overgewicht is een toenemend probleem in onze samenleving. Het altijd en overal beschikbaar zijn van voedsel maakt dat we meer eten dan we nodig hebben. Ook bewegen we minder,

Nadere informatie

Gezond/onbewerkt eten (clean eating) VS. If It Fits Your Macro s (IIFYM)

Gezond/onbewerkt eten (clean eating) VS. If It Fits Your Macro s (IIFYM) Gezond/onbewerkt eten (clean eating) VS. If It Fits Your Macro s (IIFYM) Op je voeding letten, gezond eten of diëten hoe je het ook noemt, het moet wel leuk blijven! If It Fits Your Macro s is daar bij

Nadere informatie

Diabetes: zo zit dat. Iedere dag krijgen 200 Nederlanders diabetes. Wat is het? Hoe herkent u het? Is het te genezen?

Diabetes: zo zit dat. Iedere dag krijgen 200 Nederlanders diabetes. Wat is het? Hoe herkent u het? Is het te genezen? Diabetes: zo zit dat Veelgestelde vragen en antwoorden Iedere dag krijgen 200 Nederlanders diabetes Wat is het? Hoe herkent u het? Is het te genezen? Wat is diabetes? Diabetes type 1, diabetes type 2 de

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht Afdeling Diëtetiek Algemeen U heeft jicht. In deze folder vindt u een aantal algemene adviezen die eventuele klachten kunnen voorkomen of verminderen. Wat is jicht? Jicht is een aandoening die behoort

Nadere informatie

zorgwi 2015/2016 jzer

zorgwi 2015/2016 jzer zorgwijzer 2015/2016 1 2 Voorwoord Goede zorg is belangrijk. Wij denken hierover graag met u mee, want het kan soms best lastig zijn om een keuze te maken. Wij zetten de mogelijkheden en verschillen voor

Nadere informatie

Naam: GEZOND ETEN. Hoe je gezond kan eten zie je in de Schijf van Vijf.In het midden staan de 5 regels hoe je gezond kan eten:

Naam: GEZOND ETEN. Hoe je gezond kan eten zie je in de Schijf van Vijf.In het midden staan de 5 regels hoe je gezond kan eten: Naam: GEZOND ETEN Gezonde voeding zorgt voor een gezond lichaam. Als je daarbij genoeg beweegt blijf je op een gezond gewicht. Daardoor word je minder snel ziek. Hoe je gezond kan eten zie je in de Schijf

Nadere informatie

D ELTA L LOYD Z ORGG ARANT

D ELTA L LOYD Z ORGG ARANT D ELTA L LOYD Z ORGG ARANT I NDIVIDUEEL Delta Lloyd Zorgverzekering NV Postbus 29677 2502 LR Den Haag Uw assurantie-adviseur: F 01.9.45/1205 Zeker Delta Lloyd, al meer dan 150 jaar Delta Lloyd zorgt voor

Nadere informatie

Logisch dat ik voor De Friesland kies. Ik kan sparen voor gezonde producten en workshops

Logisch dat ik voor De Friesland kies. Ik kan sparen voor gezonde producten en workshops Logisch dat ik voor De Friesland kies. Ik kan sparen voor gezonde producten en workshops Ga naar defriesland.nl/logisch voor de logische redenen Bereken uw premie met korting op defriesland.nl/ collectiefverzekerd

Nadere informatie

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding patiënteninformatie voedingsadvies bij dreigende ondervoeding De arts of verpleegkundige heeft met u besproken dat u kans heeft op ondervoeding. Goede voeding kan helpen om uw conditie te verbeteren. Wat

Nadere informatie

ONVZ ZorgConsulent ONVZ Privé Zorgpakket

ONVZ ZorgConsulent ONVZ Privé Zorgpakket ONVZ ZorgConsulent ONVZ Privé Zorgpakket Omdat alleen de beste zorg voor u goed genoeg is ONVZ onderscheidt zich als een kwalitatieve zorgverzekeraar met hart voor mensen. Wij schrijven u dan ook niet

Nadere informatie

Dieetadvies bij jicht

Dieetadvies bij jicht VOEDING & DIEET Dieetadvies bij jicht ADVIES Dieetadvies bij jicht Jicht ontstaat als urinezuur in het lichaam wordt opgehoopt, vooral in de gewrichten. De behandeling die u krijgt, heeft tot doel de hoeveelheid

Nadere informatie

Strakke Buik Geheimen Marijke Helswieg

Strakke Buik Geheimen Marijke Helswieg Download De Nieuwste Versie! Dit is versie 1.1, download nu direct de nieuwste versie op: http://www.afslankenmetmarijke.nl Stop Met Alleen Je Buik Trainen Als Je Van Je Buik Vet Af Wilt!! Tot nu toe zijn

Nadere informatie

Dieetadviezen bij wondgenezing

Dieetadviezen bij wondgenezing Dieetadviezen bij wondgenezing Diëtetiek Bereikbaarheid afdeling Diëtetiek Amphia Ziekenhuis: Locatie Langendijk, Molengracht, Pasteurlaan: (076) 595 30 75 Algemeen telefoonnummer Amphia Ziekenhuis: (076)

Nadere informatie

Voedingsschema. Believe in. 5 sep t/m 11 sep FUNCTIONEEL FIT

Voedingsschema. Believe in. 5 sep t/m 11 sep FUNCTIONEEL FIT Voedingsschema FUNCTIONEEL FIT 5 sep t/m 11 sep Believe in GEZONDE LEVENSSTIJL Je bent nu in je bezit van een gezond voedingsschema. Dit voedingsschema helpt jou om de dagelijkse structuur en planning

Nadere informatie

Geef kanker. minder kans. eet volop. groente en. fruit

Geef kanker. minder kans. eet volop. groente en. fruit Geef kanker minder kans eet volop groente en fruit Iedereen heeft zo zijn eetgewoonten. De één eet wat meer dan de ander. De één lust graag dit, de ander dat. Vaste eetgewoonten zijn er steeds minder.

Nadere informatie

Informatie voor patiënten. Zorgplan Obesitas

Informatie voor patiënten. Zorgplan Obesitas Informatie voor patiënten Zorgplan Obesitas 1 Zorgplan Obesitas Voor u ligt het Zorgplan Obesitas. Dit is er voor iedereen die meedoet aan het obesitasprogramma van het Wilhelmina Ziekenhuis Assen. Het

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens opname

Risico op ondervoeding tijdens opname Risico op ondervoeding tijdens opname Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is in het ziekenhuis een veelvoorkomend probleem. Ongeveer één op de drie patiënten heeft een risico op

Nadere informatie

Gezonde voeding. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? De betekenis van eten voor mensen. Gezonde voeding

Gezonde voeding. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? De betekenis van eten voor mensen. Gezonde voeding Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over gezonde voeding. Nu vraag je je misschien af wat dit met de horeca te maken heeft. Gasten komen toch naar een horecabedrijf om lekker te eten en toch niet

Nadere informatie

Vetverbranding in de hersenen?

Vetverbranding in de hersenen? Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH gemeenschap. Kan een synthetische olie helpen om de hersenen van voedsel te voorzien

Nadere informatie

Zet uzelf in beweging!

Zet uzelf in beweging! Informatie voor mensen met diabetes type 2 en mensen met een verhoogd risico op diabetes type 2 Zet uzelf in beweging! De BeweegKuur is speciaal ontwikkeld voor mensen die diabetes type 2 hebben of hier

Nadere informatie

RICHTLIJNEN BIJ EEN ENERGIEBEPERKTE VOEDING

RICHTLIJNEN BIJ EEN ENERGIEBEPERKTE VOEDING RICHTLIJNEN BIJ EEN ENERGIEBEPERKTE VOEDING Inleiding Een hoog lichaamsgewicht is gevaarlijk voor de gezondheid. Overgewicht wordt vaak in verband gebracht met: hart- en vaatziekten; gewrichtsklachten;

Nadere informatie