Amsterdam, kunst- en cultuurstad van wereldklasse. Advies kunstschouw Görgün Taner

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Amsterdam, kunst- en cultuurstad van wereldklasse. Advies kunstschouw Görgün Taner"

Transcriptie

1 Amsterdam, kunst- en cultuurstad van wereldklasse Advies kunstschouw Görgün Taner

2

3 Amsterdam, kunst- en cultuurstad van wereldklasse Advies kunstschouw Görgün Taner

4 2

5 Görgün Taner (1959) is algemeen directeur van IKSV, Istanbul Kultur Sanat Vakfi (Kunst en Cultuur Stichting van Istanbul), de grootste en meest invloedrijke culturele instelling in Turkije. IKSV is opgericht in 1973 en organiseert vier internationale festivals (film, theater, klassieke muziek en jazz) en de Internationale Istanbul Biënnale voor moderne kunst. Daarnaast participeert ISKV in internationale culturele uitwisselingsprogramma s, o.a. in Brussel, Parijs, Londen, Wenen, Stuttgart en Venetië; in Nederland werkt ISKV mee aan het Turkey Now festival en zal het een belangrijke bijdrage leveren aan het cultureel programma tijdens de viering van 400 jaar Nederlands-Turkse betrekkingen in Taner is verbonden aan de faculteit voor cultureel management van de Bilgi Universiteit te Istanbul. Hij was voorzitter van de European Jazz Festivals Association van 1998 tot Van 2005 tot en met 2009 was hij lid van de adviesraad van de European Cultural Foundation (ECF). Hij is bestuurslid van het Modern Museum Istanbul (het in 2004 geopende museum voor hedendaagse kunst) en was lid van de adviesraad voor Istanbul Europese Culturele Hoofdstad Görgün Taner (1959) is the chief executive of the IKSV, Istanbul Kultur Sanat Vakfi (Istanbul Foundation for Culture and Arts), the biggest and most influential cultural institution in Turkey. The IKSV, founded in 1973, organises four international festivals (for film, theatre, classical music and jazz) as well as the International Istanbul Biennial for modern art. In addition, the ISKV participates in a range of international cultural exchange programmes, in places such as Brussels, Paris, London, Vienna, Stuttgart and Venice; in the Netherlands, the ISKV participates in the Turkey Now festival and it will be making a substantial contribution to the cultural programme during the 2012 celebrations for 400 years of Dutch-Turkish relations. Taner is a member of the faculty for cultural management at the Bilgi University in Istanbul. He was the chairman of the European Jazz Festivals Association from 1998 to From he was a member of the advisory board of the European Cultural Foundation (ECF). He is a member of the Board of Governors for the Modern Museum Istanbul (the museum for contemporary art which opened in 2004) and was a member of the advisory board for Istanbul European Capital of Culture 2010.

6 Contents 1 Introduction 6 2 Analyzing the cultural landscape of Amsterdam Positioning Amsterdam in the world Amsterdam s cultural sector versus other fields Relations between cultural institutions of different sizes in the city Cultural institutions and the public 24 3 Amsterdam city of world class arts and culture 30 4 Suggestions for the next Plan for the Arts 36 5 Conclusion 46 Appendix 1 50 Appendix 2 52

7 Inhoud 1 Inleiding 7 2 Analyse van het culturele landschap van Amsterdam Amsterdam positioneren in de wereld De Amsterdamse cultuur sector vergeleken met andere sectoren Verband tussen culturele instellingen in de stad Culturele instellingen en het publiek 25 3 Amsterdam, kunst- en cultuurstad van wereldklasse 31 4 Aanbevelingen voor het volgende Kunstenplan 37 5 Conclusie 47 Bijlage 1 51 Bijlage 2 53

8 1 Introduction I received a phone call from the Amsterdam Municipality whether I would like to write a report on Amsterdam s cultural institutions from a new perspective. Shall I do it? Why not? It was 4 months ago that I received the call. Now it s been over 120 day. It has been a short dream for me. We had a wonderful time in Amsterdam, visited many cultural institutions, talked to many people, such as drivers, people on the street, tourists, students, people in the field of culture, seeking the answer to the questions asked by the Amsterdam Municipality. I started immediately to think how I could work on this topic most effectively in such a short time. I decided to work with Deniz Ünsal, who had worked in Amsterdam at the Tropenmuseum a few years earlier and is now Asst. Prof. in the Department of Art Management at Istanbul Bilgi University, she,is experienced in the field of contemporary arts and museums, and could give an academic approach to this report. Also I looked for a person that had experience in the field of international collaborations and worked actively in different disciplines in the field of culture and arts, therefore I asked my colleague Deniz Ova to join our team. She directs the international festivals and activities of the Istanbul Foundation for Culture and Arts. I have been living, and working for nearly 23 years in Istanbul in the arts and culture. I started as an artist s assistant, was the director of the International Istanbul Jazz Festival and have been running the Istanbul Foundation for Culture and Arts (IKSV) as general manager for approximately 8 years. Working in a country that has no settled support system for arts and culture has taught us to be creative and resourceful in reaching our goals in the cultural sector. As governmental subsidies for arts and culture are diminishing in Europe, we see more and more European colleagues wonder how to finance their programmes, activities, projects and pay the bills. Still it is with admiration that I watch how much money the municipalities, regions or national governments in some European countries spend on arts and culture. I have worked with cultural institutions and organizations from Amsterdam and in Amsterdam. There is no doubt that I have a certain image of Amsterdam as being a city with a free spirited, urban experimental culture, and strong subculture with a broad music scene that makes Amsterdam an incubator for musicians. The number of young artists living in Amsterdam and the diverse population always has been outstanding. 6

9 1 Inleiding Op een dag werd ik gebeld door de gemeente Amsterdam met de vraag of ik vanuit een nieuw perspectief een rapport over de culturele instellingen van Amsterdam wilde schrijven. En ik dacht: Zal ik het doen? Waarom niet? Dat telefoontje is nu vier maanden geleden. De meer dan 120 dagen die sindsdien zijn verstreken, gingen voorbij als in een droom. We hebben ons uitstekend vermaakt in Amsterdam, bezochten veel culturele instellingen en praatten met allerlei mensen, zoals taxichauffeurs, voorbijgangers op straat, toeristen, studenten en mensen uit de wereld van de kunst en cultuur, om een antwoord te vinden op de vragen die de gemeente Amsterdam mij had gesteld. Ik vroeg me allereerst af hoe ik dit onderwerp zo goed mogelijk in zo n korte tijd kon uitspitten en besloot samenwerking te zoeken met dr. Deniz Ünsal, die een paar jaar eerder voor het Tropenmuseum in Amsterdam had gewerkt en nu docent is aan de faculteit voor Kunstmanagement aan de Bilgi Universiteit in Istanbul. Zij is deskundig op het gebied van hedendaagse kunst en musea en zou dit rapport van een wetenschappelijke invalshoek kunnen voorzien. Verder zocht ik iemand die verstand had van internationale samenwerking en die actief was in verschillende disciplines op het gebied van kunst en cultuur. Daarom vroeg ik mijn collega Deniz Ova, die de organisatie verzorgt van de internationale festivals en activiteiten van de Kunst en Cultuur Stichting van Istanbul, om ons team te versterken. Ik woon in Istanbul en ben daar al bijna 23 jaar werkzaam in de kunst- en cultuursector. Ik begon als assistent van een kunstenaar, was directeur van het Internationale Istanbul Jazz Festival en ben inmiddels een jaar of acht algemeen directeur van de Kunst en Cultuur Stichting van Istanbul. Werken in een land zonder geïnstitutionaliseerd subsidiestelsel voor kunst en cultuur dwingt mensen tot creativiteit en vindingrijkheid als ze doelstellingen in de culturele sector willen verwezenlijken. Nu Europese overheidssubsidies voor kunst en cultuur beginnen op te drogen, zien we dat steeds meer collega s in Europa zich afvragen hoe ze hun programma s, activiteiten, projecten en vaste uitgaven moeten bekostigen. Toch kijk ik met enige bewondering naar de enorme bedragen die gemeenten, provincies of nationale overheden in sommige Europese landen voor kunst en cultuur uittrekken. Ik heb samengewerkt met culturele instellingen en organisaties uit Amsterdam en in Amsterdam zelf. Mijn beeld van Amsterdam is dat van een vrijzinnige stad die het experiment niet schuwt, een stad met een sterke subcultuur en een omvangrijke muziekscene, waardoor Amsterdam een broedplaats voor muzikanten is geworden. Amsterdam is van oudsher een belangrijk centrum voor jonge kunstenaars en kent een enorme culturele diversiteit. 7

10 Aims and perspective This report is based on the directives the advisor world class was given by the Amsterdam Municipality. The perspective of the report as it was given is: 1. To examine the cultural landscape to its full extent, in both the national and international contexts. 2. To look beyond the traditional boundaries between sectors and domains, and to take a long-term view. 3. Based on the specific expertise, extensive experience and broad outlook of the advisor, help to achieve the aims set out in the Plan for the Arts. 4. Review the cultural landscape, applying a different perspective. 5. Make a visionary contribution to the next Plan for the Arts. Method The report is based on the interviews we made during 4 research visits to Amsterdam. By choosing the interview subjects I tried to cover a range of views from big cultural institutions to small initiatives, always looking for highly funded organizations and non-funded or very small subsidy-receiving ones. Therefore, we spoke with around 40 organizations and around 85 people somehow related to the institutions or cultural multiplicators. My team and I decided on the institutions based on our experience and the advice received from the advisory team and the Amsterdam Municipality. The advisory team in Istanbul was made up of six people. It was composed of professionals and academics working in various cultural disciplines and fields. After each Amsterdam visit, we came together to discuss the results of the interviews and talk about further steps. This gave us the possibility to see beyond. After the first draft of the report, we organized a round table meeting at IKSV, where we invited cultural figures to discuss the position of Amsterdam and to see if we were missing anything. With the help of the Amsterdam Municipality we spoke to two different focus groups consisting of young people between 18 and 25 to find out how the younger generation sees the cultural sector and where they position themselves in Amsterdam. During my research, I observed 5 main issues that were nominated by different actors. These issues were repeated in the discussions of the round table and the advisory team. 1. Diversity: Institutions see diversity as a compromise from quality; many integrate diversity neither in their employees nor as programmes in their structures. 2. Cooperation: Institutions prefer working alone or within their own network; thinking out of the box is rare. 3. Internationalization: Though there is a lively cultural scene, international productions, especially in performing arts, are rare. 4. Funding: There was an overall conviction that giving bits and pieces of support does not make anyone happy. 5. Marketing: There is a lack of joint strategy, the contemporary arts are invisible, although the I Amsterdam idea presents certain potentials for a wider perspective 8

11 Doelstellingen en uitgangspunten Dit rapport is gebaseerd op de opdracht van de gemeente Amsterdam aan de kunstschouw wereldklasse. De doelstellingen voor dit rapport waren: 1. Het gehele culturele landschap van Amsterdam in kaart brengen en daarbij een verbinding leggen met het landelijke en internationale kader. 2. Een visie voor de lange termijn ontwikkelen zonder rekening te houden met bestaande grenzen tussen sectoren en domeinen. 3. Op basis van de specifieke expertise, ervaring en brede kijk van de kunstschouw, een bijdrage leveren aan het verwezenlijken van de doelstellingen in de Kunstenplan. 4. Het culturele landschap beschouwen vanuit een nieuwe invalshoek. 5. Een visionaire bijdrage leveren aan de volgende, nog uit te werken Kunstenplan. Methode Dit rapport is gebaseerd op de gesprekken die we tijdens vier bezoeken aan Amsterdam hebben gevoerd. De keuze van onze gesprekspartners moest een zo groot mogelijke verscheidenheid aan meningen vertegenwoordigen, zowel van grote culturele instellingen als van kleinere initiatiefnemers, van grote en kleine subsidieontvangers én van niet-gesubsidieerde organisaties. Daarom spraken we met ongeveer 40 organisaties en 85 personen die op de een of andere manier verbonden waren met instellingen of culturele initiatieven. Mijn team en ik lieten ons bij het kiezen van instellingen leiden door onze ervaring en de raadgevingen van het adviesteam in Istanbul en de gemeente Amsterdam. Het adviesteam in Istanbul bestond uit zes professionele medewerkers en academici die beroepsmatig actief zijn in diverse culturele disciplines en sectoren. Na ieder bezoek aan Amsterdam evalueerden we de resultaten van de gesprekken en bespraken we onze volgende stappen. Op die manier konden we onze horizon verbreden. Toen de eerste conceptversie van het rapport er lag, hielden we een rondetafelbijeenkomst in het IKSV met personen uit de wereld van kunst en cultuur om over de positie van Amsterdam te praten en te kijken of we iets over het hoofd hadden gezien. De gemeente Amsterdam bracht ons in contact met twee verschillende doelgroepen, bestaande uit jongeren tussen 18 en 25 jaar, die ons vertelden hoe de jonge generatie tegen de culturele sector aankijkt en welke plaats zij voor zichzelf zien weggelegd in Amsterdam. In de loop van het onderzoek kon ik vijf centrale thema s, aangedragen door verschillende actoren, onderscheiden. Deze thema s kwamen steeds terug tijdens de rondetafelgesprekken en discussies binnen het adviesteam. 1. Diversiteit: Instellingen beschouwen diversiteit als een bedreiging voor kwaliteit en streven slechts bij uitzondering naar diversiteit in hun personeelsbestand of in hun programma s. 2. Samenwerking: Instellingen werken het liefst alleen of binnen hun eigen netwerk; out-of-the-box denken is een zeldzaamheid. 3. Internationalisering: Hoewel er een levendige culturele sector is, zijn internationale producties, vooral in de podiumkunsten, zeldzaam. 4. Financiering: Het eensluidend oordeel was dat niemand gelukkig is met de gefragmenteerde subsidieverstrekking. 5. Marketing: Hoewel een gezamenlijke strategie ontbreekt en de hedendaagse kunst onzichtbaar is, biedt het concept I Amsterdam wel perspectief voor de toekomst. 9

12 In additon to these main issues, I noticed two fields that needed further planning and action. First was the performing arts scene. I was told that there were far too many seats and not sufficient programmes to fill them. The performing arts in Amsterdam have mainly a domestic audience, from Amsterdam and the surrounding area. It is very diverse, from amateur to world class. But in line with my proposal to make choices, I believe subsidies for the theater scene need to be revisited. Also, performing arts institutions need guidance to work more collaboratively and to share their infrastructures. Second, there seems to be a lack of a focal point for the contemporary arts. There is no doubt about the well-structured, contemporary visual art scene of Amsterdam, which is a mixture of large and smallscale institutions, but the silence of the Stedelijk Museum in the last 8 to 10 years has hindered the contemporary arts scene. During the research I corresponded and spoke with the directors of a few European cultural institutions and asked for brief evaluations of the scene in Amsterdam, such as naming its strengths and world class institutions. Last but not least, the SWOT analysis we prepared helped us to clear the picture we painted during the reporting process and can be seen as a guide. I conclude that in the Amsterdam Municipality needs to reconsider the following: The funding structure should definitely change and choices should be made. The existing structure which distributes funds to a large array of institutions in bits and pieces does not and will not support them to excel in what they plan. Avoid creating different art worlds and parameters for Dutch and non-dutch citizens; do not allow for a hierarchy of qualities. Use common measures for evaluating quality in all arts productions, do not create double standards. Employ internationalization as a strategy for diversity, marketing and quality. In certain fields such as performing arts, facilitate that institutions produce international projects. Cultural heritage is well-supported, but contemporary art (which will be the city s cultural heritage in 150 years) needs to be supported. There is already experience and further potential in this field, for instance in international cooperation. To achieve mutual learning between large and small institutions facilitate for cooperation and communication among cultural institutions. The report will explain these in detail below. 10

13 Naast deze hoofdpunten heb ik geconstateerd dat er op twee gebieden meer planning en actie nodig is. Ten eerste in de podiumkunsten. Ik hoorde dat er te veel stoelen waren ten opzichte van het aantal voorstellingen. Het publiek dat podiumkunsten in Amsterdam bezoekt, komt uit Amsterdam en de directe omgeving van de stad. De kwaliteit loopt uiteen van amateurtoneel tot theater van wereldklasse. Maar in het licht van mijn voorstel om keuzes te maken denk ik dat de subsidies voor de theatersector aan herziening toe zijn. Verder zouden theaterinstellingen moeten worden gestimuleerd tot meer samenwerking en het gemeenschappelijk gebruik van hun infrastructuur. Ten tweede lijkt de hedendaagse kunst een duidelijke oriëntatie te missen. De hedendaagse beeldende kunst in Amsterdam, die bestaat uit grote en kleinschalige instellingen, is ongetwijfeld goed georganiseerd, maar heeft de afgelopen 8 tot 10 jaar enigszins te lijden gehad onder de stilte rond het Stedelijk Museum. Tijdens ons onderzoek heb ik gecorrespondeerd en gesproken met de directeuren van een aantal Europese cultuurinstellingen, en gevraagd wat zij van de Amsterdamse kunstwereld vinden, bijvoorbeeld wat de sterke punten zijn en welke instellingen van wereldklasse zijn. Ten slotte hebben we een SWOT-analyse gemaakt om het beeld dat tijdens het proces is ontstaan te verduidelijken; deze analyse kan worden beschouwd als aanzet tot verdere stappen. Ik stel vast dat de gemeente Amsterdam het volgende zou moeten overwegen: Deze tijd vraagt om een andere financieringsstructuur en andere keuzes. Met de huidige structuur van kleine bedragen voor een groot aantal ontvangers kunnen de instellingen niet uitblinken in wat ze willen doen. Het aanbrengen van een onderscheid tussen autochtone en allochtone kunstwerelden en het meten van hun kwaliteit met verschillende maatstaven zijn niet wenselijk. Gebruik dezelfde criteria voor het beoordelen van kwaliteit van alle kunstproducties en vermijd dubbele standaarden. Internationalisering kan worden ingezet als strategie om de diversiteit, marketing en kwaliteit te verbeteren. In sectoren zoals die van de podiumkunsten kunnen instellingen worden aangemoedigd om internationale projecten uit te voeren. Het cultureel erfgoed wordt gekoesterd, maar ook de hedendaagse kunst (die over 150 jaar cultureel erfgoed zal zijn) moet worden gesteund. In deze sector bestaat reeds veel ervaring met, bijvoorbeeld, internationale samenwerking om nieuw potentieel te ontwikkelen. Om kleine en grote instellingen van elkaar te laten leren, zou de samenwerking en communicatie tussen instellingen moeten worden aangemoedigd. Deze punten worden nader toegelicht in de volgende hoofdstukken. 11

14 2 Analyzing the cultural landscape of Amsterdam The following questions were posed by the Amsterdam Municipality: 1. What actually determines Amsterdam s current status as a world center of culture? 2. What contribution do the various cultural organizations of all sizes make in this respect? 3. In 1999, the commentator Trevor Davies suggested that Amsterdam is losing its leading position. Is this still the case? 4. What is unique about Amsterdam s cultural landscape? What are the city s strengths, and is further profiling as a city of culture possible? 5. What relationships can be established between culture and other fields such as science, education and economics? Are any opportunities being missed? 6. Amsterdam has a number of leading cultural institutions known throughout the world. It also has a broad but fertile base of lesser-known cultural organizations. How do the two levels relate to each other? 7. Which links exist between the cosmopolitan and multicultural character of the city on the one hand, and the diversity and programme of the city s cultural institutions on the other? 8. How do those institutions relate to the city s own population? How do they address the changing demographic make-up of Amsterdam? Can any innovation or renewal be seen in this respect? 9. Do their programmes represent an adequate degree of cultural diversity, and if so, what effect does this have? 10. How do the top institutions address the requirements of local visitors, those from other parts of the Netherlands and international visitors? Grouping of questions 1 Positioning Amsterdam 2 Amsterdam s cultural 3 Relation between 4 Cultural institutions in the world sector versus other cultural institutions and the public fields in the city World class city of culture Relations with education, economics and science Planning for large and smaller cultural institutions Addressing local, national and international audience; living with diversity 12

15 2 Analyse van het culturele landschap van Amsterdam De gemeente Amsterdam stelde de volgende vragen: 1. Waardoor wordt de huidige status van Amsterdam als mondiaal cultuurcentrum eigenlijk bepaald? 2. Welke bijdrage leveren de diverse culturele organisaties, groot en klein, daaraan? 3. In 1999 suggereerde stadscommentator Trevor Davies dat Amsterdam zijn leidende positie aan het verliezen is. Is dit nog altijd het geval? 4. Wat is er uniek aan het culturele landschap van Amsterdam? Wat zijn de sterke punten van de stad? Is verdere profilering als cultuurstad mogelijk? 5. Welke verbanden kunnen worden gelegd tussen de cultuur en andere sectoren, zoals wetenschap, onderwijs en economie? Laat de gemeente kansen liggen? 6. Amsterdam heeft een aantal toonaangevende culturele instellingen die overal ter wereld bekend zijn. Daarnaast is er sprake van een grote en levendige verscheidenheid van minder bekende culturele organisaties. Hoe verhouden deze instellingen zich tot elkaar? 7. Welke verbanden zijn er tussen enerzijds het kosmopolitische, multiculturele karakter van de stad, en anderzijds de diversiteit en programma s van de Amsterdamse culturele instellingen? 8. Hoe verhouden deze instellingen zich tot de bevolking van de stad? Hoe spelen ze in op de demografische samenstelling van Amsterdam? Kan op dit gebied enige innovatie of ontwikkeling worden bespeurd? 9. Bieden hun programma s voldoende culturele diversiteit en, zo ja, welk effect heeft dit? 10. Hoe spelen de belangrijkste instellingen in op de behoeften van bezoekers uit Amsterdam, uit andere delen van Nederland en uit het buitenland? Groepering van de vragen 1 Amsterdam 2 De Amsterdamse 3 Verband tussen 4 Culturele instellingen positioneren in de cultuursector culturele instellingen en het publiek wereld vergeleken met in de stad andere sectoren Cultuurstad van wereldklasse Verbanden met onderwijs, economie en wetenschap Samenwerking tussen kleine en grote culturele instellingen Lokaal, nationaal en internationaal publiek bedienen; leven met diversiteit 13

16 Observations Amsterdam is an open-air museum for cultural heritage and offers something for everybody even if the three big museums are still closed (the Rijksmuseum, the Stedelijk Museum and the Naval Museum). The big five on the Museumplein (the Rijksmuseum, the Van Gogh Museum, the Stedelijk Museum, the Concertgebouw and the Concertgebouw Orchestra) represent and promote Amsterdam in most tourist guides. The city presents the visitor and the inhabitants a balance between cultural heritage and contemporary arts and culture. The activities of these institutions enrich the urban experience in Amsterdam, making the city livable and attractive to a wide variety of tastes. This can be registered as strength of the city. In this part, I will respond to the questions posed by the municipality, based on my observations in the city. These observations highlight first the general cultural atmosphere I, as a foreign visitor, feel in the city. This is based on a first contact with the cultural life in Amsterdam. Second, I look at intersections and disjunctions between the culture sector and other fields. I question to what extent they feed, or not, arts and culture production and consumption in the city. The third observation is related to the cooperation and co-habitation of different cultural institutions and actors in the city. Last, I report my observations on the communication between the actors and institutions in the arts and culture with their current or potential public. It is of importance to see whether they are concerned with, challenged by or disinterested in the social reality of diversity. I observed that Amsterdam has a well-equipped (i.e., infrastructure, policies, funding), dynamic, diverse and urban scene with small and large cultural operators who are willing to communicate with their public, much less with each other. The quality of productions varies, satisfying those with expectations of high quality and those with different concerns (quality is not the only motive; local identification, community feeling and empowerment might also be a motive behind arts production). Much like the quality, there is a variety in the management of cultural institutions of all sizes: some are subsidy-dependent and vulnerable, some are able to survive with a mixed financial structure and some can live without subsidy. Despite this variety, diversity is seen in general mostly as a compromise for quality, rather than an opportunity. In fact, few institutions are interested in integrating diversity in their programmes or putting time and energy in contributing to or exploring the possibilities of diversity. 2.1 Positioning Amsterdam in the world Urban Experience: Amsterdam is a city which offers a unique urban experience to its visitors. Small is beautiful might explain the way visitors feel when they come to Amsterdam. The city s cultural heritage, urban life, compact size and wide range of arts allow visitors and inhabitants to find a niche from where to view the rest of the city and enjoy themselves. The city allows one to get involved in the daily life through its markets, lively squares, shops and cafes; to truly feel part of the city by biking, walking and navigating along its canals in a couple of hours. The variety of arts supply in the city creates its own rich cultural and artistic expression and is to find in theatres, galleries, libraries, museums and music halls. From specialized, sophisticated to amateur arts, from popular blockbusters to classical high arts, there is something for everyone in Amsterdam. The city s artistic and cultural infrastructure is successful to the degree that it allows for the participation of the visitor into Amsterdam s realm. Some institutions are more competent in recreating this experience through their communication strategies,programming and institutional culture than others in the city. Where such feeling of the city and mechanisms for participation in arts and culture 14

17 Observaties Amsterdam is een openluchtmuseum vol cultureel erfgoed en heeft, zelfs als de drie grote musea (het Rijksmuseum, het Stedelijk Museum en het Scheepvaartmuseum) gesloten zijn, voor iedereen iets te bieden. De grote vijf aan het Museumplein (het Rijksmuseum, het Van Gogh Museum, het Stedelijk Museum, het Koninklijk Concertgebouw en het Concertgebouworkest) staan in de meeste reisgidsen over Amsterdam vermeld als belangrijke attracties. De stad biedt bezoekers en inwoners een evenwichtige combinatie van cultureel erfgoed en hedendaagse kunst en cultuur. De activiteiten van de culturele instellingen verrijken het leven in Amsterdam en maken de stad leefbaar en aantrekkelijk voor iedereen: voor elk wat wils. Dit kan als een van de sterke punten van de stad worden genoemd. In dit gedeelte zal ik de vragen van de gemeente beantwoorden op basis van mijn eigen bevindingen in de stad. Mijn eerste observatie is dat ik, als vreemdeling, overal in de stad de culturele sfeer proef; dit was mijn eerste kennismaking met het culturele leven in Amsterdam. Ten tweede kijk ik naar raakpunten of het ontbreken daarvan tussen de culturele sector en andere segmenten van de maatschappij. Ik stel mezelf de vraag óf, en zo ja in welke mate, deze de productie en consumptie van kunst in de stad voeden. Mijn derde observatie heeft betrekking op de samenwerking en co-existentie van verschillende culturele instellingen en actoren in de stad. Mijn laatste observatie betreft de communicatie tussen de actoren en instellingen in de wereld van kunst en cultuur met hun huidige en potentiële publiek. Hoe ziet de sector de maatschappelijke werkelijkheid die we diversiteit noemen? Als punt van zorg? Als uitdaging? Als oninteressant gegeven? Ik merkte dat Amsterdam beschikt over een (qua infrastructuur, beleid en financiering) uitstekend toegeruste, dynamische, diverse en grootstedelijke cultuursector met kleine en grote instellingen die wel met hun publiek, maar in veel mindere mate met elkaar willen communiceren. Het niveau van hun producties is wisselend, maar voldoende voor zowel mensen die artistieke kwaliteit verwachten als publiek met andere belangen (naast kwaliteit kunnen ook lokale identificatie, gemeenschapszin en emancipatie motieven zijn voor kunstproductie). De verschillen in niveau zien we ook terug in de wijze waarop de diverse culturele instellingen worden geleid: sommige zijn volledig afhankelijk van subsidie en dus uiterst kwetsbaar, andere handhaven zich dankzij een gemengde financiële structuur, en een klein aantal redt het zonder subsidie. Ondanks deze verscheidenheid wordt diversiteit in de meeste gevallen eerder als een bedreiging voor kwaliteit gezien dan als een nieuwe kans. Er zijn ook maar weinig instellingen die diversiteit in hun programma willen opnemen of tijd en moeite willen steken in het vergroten/verkennen van de mogelijkheden van diversiteit. 2.1 Amsterdam positioneren in de wereld De stad als evenement: Amsterdam als stad vormt op zich al een uniek evenement voor bezoekers. Small is beautiful is wellicht wat bezoekers denken wanneer ze naar Amsterdam komen. Het culturele erfgoed, het stadsleven, de compactheid en het brede kunstaanbod bieden elke inwoner en bezoeker wel een aanknopingspunt om de rest van de stad te verkennen en zichzelf te vermaken. Met haar markten, levendige pleinen, winkels en cafés nodigt de stad uit om je onder te dompelen in het dagelijks leven, om je voor een paar uur echt Amsterdammer te voelen door er te fietsen, te wandelen of door de grachten te varen. Het gevarieerde kunstaanbod zorgt voor een rijke culturele en artistieke omgeving in en rond de theaters, galerieën, bibliotheken, musea en muziekzalen van Amsterdam. Van hoogwaardige producties voor een select publiek tot amateurvoorstellingen, van kaskrakers tot klassieke hoge kunst: in Amsterdam vindt iedereen wel iets van zijn gading. 15

18 is lacking, we can talk of a mere attendance at a show or a museum visit, i.e. the institution remains a tourist attraction. For those art lovers who prefer stepping away from the Museumplein s well-established and worldknown institutions, smaller venues such as de Appel, Smart Project Space, Foam and Mediamatic present a more dynamic and contemporary perspective to Dutch and international art. The more adventurous would visit Muziekgebouw aan t IJ, Bimhuis, Melkweg or Paradiso for music. Domestic tourists from around Amsterdam choose De Nederlandse Opera, Het Nationale Ballet or Carré, while the Amsterdammer spends a soiré at the Stadsschouwburg, Frascati, Brakke Grond, Podium Mozaïek or MC. Others would mark their calendars for Holland Festival, IDFA, Amsterdam Roots Festival or Museumnacht. A city of two tales: There are two tales to be told about Amsterdam: one is about its heritage, the other is about its present and future. There is a variety of programmes, activities and structures between Amsterdam as a space for cultural heritage, and Amsterdam as a space for contemporary art forms and cultures. Both are essential for the livelihood of the city and need to be supported. This variety is made possible partly by the subsidies from the city, the state and other funding bodies, and partly as a result of the entrepreneurial spirit of these organizations. Presently, international networking and connections result in co-productions that offer alternatives for financing. Openness and tolerance: The exceptional urban experience owes to the openness of the city to different life-styles and world-views. These terms have been employed to describe the atmosphere in Amsterdam that is well-known for the co-existence of different life-styles and world-views. As a city of trade and merchants, Amsterdam has been represented in the common imagery as a space for tolerance, freedom and openness. As a city of tolerance and freedom, Amsterdam has been on the itinerary of those who looked for alternatives, experimentation and innovation. During my research, some informants pointed to the changing parameters of the city (related to the general climate in the country) and complained about the loss of freedom due to rules, regulations and restrictions. Young arts students and graduates voiced their discontent with the regulations with which they had to abide to get settled as artists. Tolerance also was discussed frequently during the interviews and focus group meetings; the word has acquired a rather ambivalent meaning underlining a feeling of superiority by those who are tolerant over those who are different. Though there is an agreement on the surface about freedom and tolerance in the city, it becomes evident in discussions that go deeper into the everyday dynamics of arts and culture institutions, such as employment, processes of artistic production,programming and investment in outreach programmes, that these fundamental tenets of Amsterdam are changing and challenged. The city and the myth: The squatting movement of the 1970s and 1980s created living and working space in the center of Amsterdam for artists and gave birth to various cultural initiatives that now are established cultural institutions. This movement was linked conceptually to the myth of openness and tolerance. In the current situation, squatting is conceived of as a social and urban problem and is restricted by the laws. 16

19 De infrastructuur voor cultuur en kunst is zo effectief dat ze bezoekers in staat stelt zich onder te dompelen in het culturele leven van Amsterdam. Sommige instellingen weten deze ervaring effectiever uit te dragen door middel van hun communicatiestrategie, programmering en institutionele cultuur dan andere. Als een dergelijke binding met de stad en deze participatie bevorderende mechanismen ontbreken, is er slechts sprake van een bezoek aan een voorstelling of een expositie, en is de instelling niet meer dan een toeristische attractie. Voor kunstminnaars die liever de gevestigde, wereldberoemde kunstinstellingen rond het Museumplein mijden, bieden de Appel, Smart Project Space, Foam en Mediamatic een meer dynamisch, eigentijds perspectief op de Nederlandse en internationale kunst. Avontuurlijk ingestelde muziekliefhebbers gaan naar het Muziekgebouw aan t IJ, het Bimhuis, de Melkweg of Paradiso. Toeristen uit de omgeving van Amsterdam kiezen vaak voor De Nederlandse Opera, Het Nationale Ballet of Carré, terwijl Amsterdammers s avonds meestal naar de Stadsschouwburg, Frascati, de Brakke Grond, Podium Mozaïek of MC gaan. Anderen komen weer voor het Holland Festival, IDFA, Amsterdam Roots Festival of de Museumnacht. Een stad met twee verhalen: Over Amsterdam kunnen twee verhalen worden verteld: het ene gaat over het cultureel erfgoed, het andere over het heden en de toekomst van de stad. Er zijn allerlei programma s, activiteiten en voorzieningen in Amsterdam als centrum van cultureel erfgoed en Amsterdam als podium voor hedendaagse kunstvormen en culturen. Beide verhalen zijn essentieel voor de levendige sfeer in de stad en verdienen steun. Deze verscheidenheid wordt mogelijk gemaakt door subsidies van de gemeente, de landelijke overheid en andere subsidiegevers, en door de ondernemingszin van culturele instellingen. Tegenwoordig leiden netwerkactiviteiten en contacten in het buitenland tot coproducties, waardoor alternatieve financieringsbronnen worden aangeboord. Openheid en tolerantie: Dat een verblijf in Amsterdam zo n bijzondere ervaring is, komt ook doordat de stad open staat voor allerlei levenswijzen en wereldbeelden, iets waar Amsterdam wereldwijd vermaard om is. Wie aan de handelsstad Amsterdam denkt, denkt automatisch aan een plaats waar tolerantie, vrijheid en openheid heersen. En juist daarom was en is Amsterdam de ultieme bestemming voor mensen die naar alternatieven, naar het experiment en naar vernieuwing zoeken. Tijdens mijn rondgang wezen sommige informanten me op het veranderende klimaat in de stad (en meer algemeen in het land) en klaagden erover dat de vrijheid steeds verder wordt ingeperkt met regels, voorschriften en verbodsbepalingen. Kunststudenten en afgestudeerde kunstenaars gaven uiting aan hun ongenoegen over de voorwaarden waaraan ze moeten voldoen om zich als kunstenaar te mogen vestigen. Ook tolerantie kwam tijdens de interviews en gesprekken met focusgroepen vaak ter sprake; het woord heeft tegenwoordig een wat dubieuze bijklank omdat het superioriteit ten opzichte van getolereerde anderen suggereert. Aan de oppervlakte heerst eensgezindheid over begrippen als vrijheid en tolerantie in de stad, maar uit gesprekken die dieper ingaan op het dagelijkse reilen en zeilen van kunst- en cultuurinstellingen, bijvoorbeeld op hun personeelsbeleid, kunstproductie, programmering en investeringen in outreach- 17

20 The lack of affordable space in the inner city is one point that was raised specially by the younger generation. During the interviews I understood that young people consider leaving Amsterdam because of high rents and unavailable workspace to unfold or develop their creativity. However, though the city provides creative people with spaces outside of the city circles, young people (or creative actors in general) hesitate to relocate work to such spaces which are considered to be far away from the cultural and creative center. We all can agree that young artists are the figures that build the innovation and creativity which gives energy to Amsterdam. Losing the young artistic scene means losing the sub- and underground/ experimental culture. This vibrant young and creative scene is the reason why most young people or artists come to Amsterdam. In our interviews with artists, we were often told that Amsterdam is a destination for young artists because it has functioned as an incubator where young artists or artists who wished to change gears have come and met colleagues, experienced the city, experimented with their art and produced art. New centers: Within the last decade new centers have been part of the process of production in the peripheries. Amsterdam North is a good example of incubators in the creative and artistic industry. With the development of the area thanks to the artists working and creating in Amsterdam North, companies like MTV have moved into the area to be closer to the artists and the new creations. A similar development took place in the district of Westergasfabriek. Located just outside the city center it is a good example of both cultural entrepreneurship and a way to create new cultural spots. It serves as a meeting point and an off-the-center hotspot for arts and culture. On the other hand, these examples also represent a global trend of gentrification. Experiences in other parts of the world, including Istanbul, show that gentrifying abandoned industrial areas and old neighborhoods through arts and culture (by opening a museum or a gallery, or housing a theatre and a restaurant that serves until midnight) do enliven the neighborhood, yet in some cases result in inequalities, rising rents and eventually dislocation of local residents including artists, arts and culture producers to other parts of the city. It is necessary to find the balance and not to destroy good structures (festivals, events, etc.) and communities for the sake of real-estate development. City marketing and branding: In terms of city marketing there is a tendency to prioritize heritage over the contemporary face of the city. Heritage might be lucrative in terms of tourism, but contemporary culture is why people live in this city and it is also what keeps bringing people to the city again and again. A brief look at magazines and promotional material about the city demonstrates a lack of a common strategy. The image is far from promoting the participatory experience but rather the short lived and one dimensional visit. The diverse, avant-garde, alternative and experimental performances, events and spaces are hardly a part of the current city marketing. A networked city: Trevor Davies stated in 1999 that Amsterdam is losing its leading position. In this report we refrained from adopting a framework that aims at ranking Amsterdam among European cities. Amsterdam, like any city in Europe, has its own exclusive characteristics that cannot be compared on an objective basis. People might visit Amsterdam not for its performing arts programmes but perhaps for the feeling of walking in an open museum. They might as well choose not for the heritage at all but for the coffee shops. Therefore, we cannot talk of a simple ranking among New York, London, Berlin or Paris, as each of these cities offer different and uncomparible- experiences. Amsterdam 18

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016 www.iuscommune.eu Dear Ius Commune PhD researchers, You are kindly invited to attend the Ius Commune Amsterdam Masterclass for PhD researchers, which will take place on Thursday 16 June 2016. During this

Nadere informatie

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN Mieke Audenaert 2010-2011 1 HISTORY The HRM department or manager was born

Nadere informatie

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages 22/03/2013 Housing market in crisis House prices down Number of transactions

Nadere informatie

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability The role of mobility in higher education for future employability Jim Allen Overview Results of REFLEX/HEGESCO surveys, supplemented by Dutch HBO-Monitor Study migration Mobility during and after HE Effects

Nadere informatie

Digital municipal services for entrepreneurs

Digital municipal services for entrepreneurs Digital municipal services for entrepreneurs Smart Cities Meeting Amsterdam October 20th 2009 Business Contact Centres Project frame Mystery Shopper Research 2006: Assessment services and information for

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

Socio-economic situation of long-term flexworkers

Socio-economic situation of long-term flexworkers Socio-economic situation of long-term flexworkers CBS Microdatagebruikersmiddag The Hague, 16 May 2013 Siemen van der Werff www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Discussion topics and conclusions

Nadere informatie

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Aim of this presentation Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Energieleveranciers.nl (Energysuppliers.nl) Founded in 2004

Nadere informatie

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind.

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Bullying among Students with Autism Spectrum Disorders in Secondary

Nadere informatie

Alcohol policy in Belgium: recent developments

Alcohol policy in Belgium: recent developments 1 Alcohol policy in Belgium: recent developments Kurt Doms, Head Drug Unit DG Health Care FPS Health, Food Chain Safety and Environment www.health.belgium.be/drugs Meeting Alcohol Policy Network 26th November

Nadere informatie

Het project en de doelstellingen:

Het project en de doelstellingen: Het project en de doelstellingen: Wit.h heeft al heel wat ervaring met sociaal artistieke projecten als deze. De Erasmus studenten daarentegen hebben elk een andere achtergrond en voor sommige onder hen

Nadere informatie

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum Ontpopping Veel deelnemende bezoekers zijn dit jaar nog maar één keer in het Van Abbemuseum geweest. De vragenlijst van deze mensen hangt Orgacom in een honingraatpatroon. Bezoekers die vaker komen worden

Nadere informatie

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond.

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond. Opgaven in Nederlands. Alle opgaven hebben gelijk gewicht. Opgave 1 Gegeven is een kasstroom x = (x 0, x 1,, x n ). Veronderstel dat de contante waarde van deze kasstroom gegeven wordt door P. De bijbehorende

Nadere informatie

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim The Relationship between Work Pressure, Mobbing at Work, Health Complaints and Absenteeism Agnes van der Schuur Eerste begeleider:

Nadere informatie

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant Vragenlijst in te vullen en op te sturen voor de meeloopochtend, KABK afdeling fotografie Questionnaire to be filled in and send in before the introduction morning, KABK department of Photography Stuur

Nadere informatie

The role of local municipalities and labor market regions in adult education: monitoring quality

The role of local municipalities and labor market regions in adult education: monitoring quality Deze dia-indeling is zo gemaakt dat zelf een afbeelding kan worden geplaatst. Klik met de rechtermuisknop in de achtergrond en kies Achtergrond opmaken. Klik op Opvulling met figuur of bitmappatroon en

Nadere informatie

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g S e v e n P h o t o s f o r O A S E K r i j n d e K o n i n g Even with the most fundamental of truths, we can have big questions. And especially truths that at first sight are concrete, tangible and proven

Nadere informatie

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 167 Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 Task clarity 1. I understand exactly what the task is 2. I understand exactly what is required of

Nadere informatie

Update Empowermentproject Awasi Kenia september 2013

Update Empowermentproject Awasi Kenia september 2013 Update Empowermentproject Kenia september 2013 Het Empowerment-project in Kenia van de Rotaryclub Rhenen-Veendaal begint aan de derde fase: een derde en laatste bezoek, met een Empowerment workshop voor

Nadere informatie

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 1 Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 2 Structure of the presentation - What is intercultural mediation through the internet? - Why

Nadere informatie

CHROMA STANDAARDREEKS

CHROMA STANDAARDREEKS CHROMA STANDAARDREEKS Chroma-onderzoeken Een chroma geeft een beeld over de kwaliteit van bijvoorbeeld een bodem of compost. Een chroma bestaat uit 4 zones. Uit elke zone is een bepaald kwaliteitsaspect

Nadere informatie

Profile visitors NRC Q

Profile visitors NRC Q NRC Media presents About NRC Q A unique concept Business news platform for ambitious people on the go Short, sharp articles with professional infographics Daily newsletter at 5.30am News updates via WhatsApp

Nadere informatie

Wat is Interaction Design?

Wat is Interaction Design? Wat is Interaction Design? Wat is interaction design? Designing interactive products to support the way people communicate and interact in their everyday and working lives. Preece, Sharp and Rogers (2015)

Nadere informatie

Talentmanagement in tijden van crisis

Talentmanagement in tijden van crisis Talentmanagement in tijden van crisis Drs. Bas Puts Page 1 Copyright Siemens 2009. All rights reserved Mission: Achieving the perfect fit Organisatie Finance Sales Customer Engineering Project management

Nadere informatie

ARTIST. Petten 24 September 2012. www.ecn.nl More info: schoots@ecn.nl

ARTIST. Petten 24 September 2012. www.ecn.nl More info: schoots@ecn.nl ARTIST Assessment and Review Tool for Innovation Systems of Technologies Koen Schoots, Michiel Hekkenberg, Bert Daniëls, Ton van Dril Agentschap NL: Joost Koch, Dick Both Petten 24 September 2012 www.ecn.nl

Nadere informatie

Synergia - Individueel rapport

Synergia - Individueel rapport DOELSTELLING : Ensuring sufficient funding for projects in cost-generating departments of 16.04.2014 16.04.2014 13:53 1. Inleiding Deze inleiding is vrij te bepalen bij de aanmaak van het rapport. 16.04.2014

Nadere informatie

OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008

OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008 OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008 Instructie Met als doel het studiecurriculum te verbeteren of verduidelijken heeft de faculteit FEB besloten tot aanpassingen in enkele programma s die nu van

Nadere informatie

Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant

Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant #polis14 Northeast-Brabant: a region in the Province of Noord-Brabant Innovative Poly SUMP 20 Municipalities Province Rijkswaterstaat Several companies Schools

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

Welkom in het nieuwe academische jaar! We hopen dat iedereen een goede zomerperiode heeft gehad.

Welkom in het nieuwe academische jaar! We hopen dat iedereen een goede zomerperiode heeft gehad. DATUM: 22-09-2009 (You will find the English version below) Beste allen, Welkom in het nieuwe academische jaar! We hopen dat iedereen een goede zomerperiode heeft gehad. NIEUWSBRIEF No. 1 Dit is de eerste

Nadere informatie

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Consultant Education Sick Pupils Educational Service Centre University Medical Centre The Netherlands

Nadere informatie

1. In welk deel van de wereld ligt Nederland? 2. Wat betekent Nederland?

1. In welk deel van de wereld ligt Nederland? 2. Wat betekent Nederland? First part of the Inburgering examination - the KNS-test Of course, the questions in this exam you will hear in Dutch and you have to answer in Dutch. Solutions and English version on last page 1. In welk

Nadere informatie

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014 Process Mining and audit support within financial services KPMG IT Advisory 18 June 2014 Agenda INTRODUCTION APPROACH 3 CASE STUDIES LEASONS LEARNED 1 APPROACH Process Mining Approach Five step program

Nadere informatie

De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering

De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering The Relationship between Daily Hassles and Depressive Symptoms and the Mediating Influence

Nadere informatie

Resultaten. Harm Hospers

Resultaten. Harm Hospers Resultaten Harm Hospers Doelen? Gemotiveerde en getalenteerde internationale studenten interesseren en selecteren voor LAS Studenten een breed, open curriculum bieden, met bijzondere aandacht voor academische

Nadere informatie

Houdt u er alstublieft rekening mee dat het 5 werkdagen kan duren voordat uw taalniveau beoordeeld is.

Houdt u er alstublieft rekening mee dat het 5 werkdagen kan duren voordat uw taalniveau beoordeeld is. - Instructie Deze toets heeft als doel uw taalniveau te bepalen. Om een realistisch beeld te krijgen van uw niveau,vragen we u niet langer dan één uur te besteden aan de toets. De toets bestaat uit twee

Nadere informatie

Next Generation Poultry Health Redt Innovatie de Vleeskuikenhouder?

Next Generation Poultry Health Redt Innovatie de Vleeskuikenhouder? Next Generation Poultry Health Redt Innovatie de Vleeskuikenhouder? Paul Louis Iske Professor Open Innovation & Business Venturing, Maastricht University De wereld wordt steeds complexer Dit vraagt om

Nadere informatie

Sportopleidingen in Internationaal perspectief

Sportopleidingen in Internationaal perspectief Sportopleidingen in Internationaal perspectief Platform kader Den Haag, 29 maart 2010 Danny Meuken Jan Minkhorst 967 LONDEN DAGEN Het internationale Speelveld GAISF IOC VN (UNESCO) Internationale Sportfederaties

Nadere informatie

Best? New practice industry-university cooperation. Chemelot InSciTe. www.chemelot-inscite.com

Best? New practice industry-university cooperation. Chemelot InSciTe. www.chemelot-inscite.com Best? New practice industry-university cooperation Chemelot InSciTe www.chemelot-inscite.com Aanleiding / Externe ontwikkelingen Wetenschappelijke competitie neemt toe; universiteit moet zich op sterktes

Nadere informatie

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment project Awasi Kenya Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment*van* kinderen*in*kenia De#afgelopen#drie#jaren# hebben#we#met#steun#van#de# Rotaryclub##Rhenen: Veenendaal#een#

Nadere informatie

Dutch Research Council: women in scientific careers

Dutch Research Council: women in scientific careers Dutch Research Council: women in scientific careers Dr. Wilma van Donselaar Paris 2005 What is NWO? NWO is the Dutch Research Council and consists of 8 councils: Humanities, Social Sciences, Medical Sciences,

Nadere informatie

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Date 7-12-2011 1 Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Prof. Dr. Inge Hutter Demographer, anthropologist Coordinator Healthy Ageing Alpha Gamma RUG Dean Faculty Spatial Sciences Date 7-12-2011

Nadere informatie

Work to Work mediation

Work to Work mediation Work to Work mediation Mobility Centre Automotive Theo Keulen 19-9-2008 Policy Context Flexibility,mobility and sustainable employability are key words in modern labour market policy Work to work arrangements

Nadere informatie

04/11/2013. Sluitersnelheid: 1/50 sec = 0.02 sec. Frameduur= 2 x sluitersnelheid= 2/50 = 1/25 = 0.04 sec. Framerate= 1/0.

04/11/2013. Sluitersnelheid: 1/50 sec = 0.02 sec. Frameduur= 2 x sluitersnelheid= 2/50 = 1/25 = 0.04 sec. Framerate= 1/0. Onderwerpen: Scherpstelling - Focusering Sluitersnelheid en framerate Sluitersnelheid en belichting Driedimensionale Arthrokinematische Mobilisatie Cursus Klinische Video/Foto-Analyse Avond 3: Scherpte

Nadere informatie

Re: instruments for creating health care consumers

Re: instruments for creating health care consumers Re: instruments for creating health care consumers Seminar voice and choice in health care Kees Molenaar Market and consumer directorate Instruments were designed for blue The analysis and conclusions

Nadere informatie

Comics FILE 4 COMICS BK 2

Comics FILE 4 COMICS BK 2 Comics FILE 4 COMICS BK 2 The funny characters in comic books or animation films can put smiles on people s faces all over the world. Wouldn t it be great to create your own funny character that will give

Nadere informatie

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland 1. Londen In Londen kunnen gebruikers van een scootmobiel contact opnemen met een dienst

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1

Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1 Grammatica uitleg voor de toets van Hoofdstuk 1 Vraagzinnen: Je kunt in het Engels vraagzinnen maken door vaak het werkwoord vooraan de zin te zetten. Bijv. She is nice. Bijv. I am late. Bijv. They are

Nadere informatie

Working with Authorities

Working with Authorities Working with Authorities Finding the balance in the force field of MUSTs, SHOULDs, CANs, SHOULD-NEVERs, CANNOTs Jacques Schuurman SURFnet-CERT Amsterdam, 24 February 2006 Hoogwaardig internet voor hoger

Nadere informatie

De Levende Gevel. Een richting voor innovatie en de ontwikkeling van de toekomst

De Levende Gevel. Een richting voor innovatie en de ontwikkeling van de toekomst De Levende Gevel Een richting voor innovatie en de ontwikkeling van de toekomst A letter from nature Dear., Our life knows no boundaries, we live together. You live in me and I live in you! I not only

Nadere informatie

EventHands*2014*resultatenverslag***

EventHands*2014*resultatenverslag*** EventHands2014resultatenverslag B4Challenged Amsterdam,31maart2015 0207892200 wim@b7challenged.nl Resultatenverslag 27-05-15 EventHands4seizoen2014 Voorwoord AllereerstdanktB7Challengedallefinanciersenpartnersdieafgelopenseizoenhebbenbijgedragen

Nadere informatie

IDENTITEIT IN DE METHODE?

IDENTITEIT IN DE METHODE? 74 IDENTITEIT IN DE METHODE? ONDERZOEK DOOR EEN LERAAR IN OPLEIDING Bram de Muynck en Esther Langerak 75 Van lectoraten wordt gevraagd om ook studenten te betrekken bij onderzoek. Dit gebeurt bij het lectoraat

Nadere informatie

CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden

CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden Laatst bijgewerkt op 25 november 2008 Nederlandse samenvatting door TIER op 5 juli 2011 Onderwijsondersteunende

Nadere informatie

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Bottlenecks in Independent Learning: Self-Regulated Learning, Stress

Nadere informatie

Memo Academic Skills; the basis for better writers

Memo Academic Skills; the basis for better writers Memo Academic Skills; the basis for better writers With the rise of broader bachelor degrees and the University College, Dutch universities are paying more attention to essays and other written assignments.

Nadere informatie

Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever. Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer

Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever. Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer Over dit formulier About this form Waarom dit formulier? Dit formulier is bestemd

Nadere informatie

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet. Expert at a distance Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.nl Working together for education

Nadere informatie

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Frans Mofers Nederland cursusmateriaal & CAA's alle cursusmateriaal vrij downloadbaar als PDF betalen voor volgen cursus cursussite

Nadere informatie

Mentaal Weerbaar Blauw

Mentaal Weerbaar Blauw Mentaal Weerbaar Blauw de invloed van stereotypen over etnische minderheden cynisme en negatieve emoties op de mentale weerbaarheid van politieagenten begeleiders: dr. Anita Eerland & dr. Arjan Bos dr.

Nadere informatie

Themasessie vluchtelingen. Frans van Hoek Marieke Hanekamp

Themasessie vluchtelingen. Frans van Hoek Marieke Hanekamp Themasessie vluchtelingen Frans van Hoek Marieke Hanekamp Wat in deze sessie? Strategisch Kader Terugkoppeling sessie in Brussel Brainstormen in subgroepen Strategisch Kader EU-beleid en doelstellingen

Nadere informatie

1 LOGO SCHOOL. Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel. Naam School

1 LOGO SCHOOL. Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel. Naam School 1 LOGO SCHOOL Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel Naam School Algemene gegevens School De Blijberg International Department BRIN 14 HB Directeur Mrs L. Boyle Adres Graaf Florisstraat 56 3021CJ ROTTERDAM

Nadere informatie

Leading in Learning -> studiesucces. Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012

Leading in Learning -> studiesucces. Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012 Leading in Learning -> studiesucces Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012 Implementatie van matchingsinstrument Matching na de poort wordt aan de poort Vooropleiding Bachelor

Nadere informatie

Roemenië Romania - Rumänien

Roemenië Romania - Rumänien Roemenië Romania - Rumänien Oktober 2013 - October 2013 In oktober 2013 zijn wij voor het eerst, op eigen kosten en gelegenheid, afgereisd naar Roemenië. In October 2013, we travelled for the first time,

Nadere informatie

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 QUICK GUIDE C Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 Version 0.9 (June 2014) Per May 2014 OB10 has changed its name to Tungsten Network

Nadere informatie

Dutch survival kit. Vragen hoe het gaat en reactie Asking how it s going and reaction. Met elkaar kennismaken Getting to know each other

Dutch survival kit. Vragen hoe het gaat en reactie Asking how it s going and reaction. Met elkaar kennismaken Getting to know each other Dutch survival kit This Dutch survival kit contains phrases that can be helpful when living and working in the Netherlands. There is an overview of useful sentences and phrases in Dutch with an English

Nadere informatie

Competencies atlas. Self service instrument to support jobsearch. Naam auteur 19-9-2008

Competencies atlas. Self service instrument to support jobsearch. Naam auteur 19-9-2008 Competencies atlas Self service instrument to support jobsearch Naam auteur 19-9-2008 Definitie competency The aggregate of knowledge, skills, qualities and personal characteristics needed to successfully

Nadere informatie

i29 interior architects

i29 interior architects i29 interior architects We are i29 l interior architects, a creative and versatile interior design studio. Our aim is to create intelligent designs and striking images. Space is the leitmotiv, the result

Nadere informatie

Het Nieuwe Samen Werken

Het Nieuwe Samen Werken Het Nieuwe Samen Werken Even voorstellen! Wij zijn Steelcase Wij ontwikkelen, produceren en leveren kantoormeubilair. Om voor u effectieve, duurzame en inspirerende werkomgevingen te creëren, waar ook

Nadere informatie

Cork CHAMBER IN BUSINESS FOR BUSINESS. Cork Chamber Logo

Cork CHAMBER IN BUSINESS FOR BUSINESS. Cork Chamber Logo Cork Cork Chamber Logo Network Icon: MEETING OF PEOPLE, SHARING IDEAS, KNOWLEDGE, INTENTIONS. SENSE OF PARTNERSHIP. Typeface: STRONG, MODERN, DYNAMIC SANS SERIF. ADAPTABLE, LASTING QUALITIES Cork Tagline:

Nadere informatie

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7 Media en creativiteit Winter jaar vier Werkcollege 7 Kwartaaloverzicht winter Les 1 Les 2 Les 3 Les 4 Les 5 Les 6 Les 7 Les 8 Opbouw scriptie Keuze onderwerp Onderzoeksvraag en deelvragen Bespreken onderzoeksvragen

Nadere informatie

Taco Schallenberg Acorel

Taco Schallenberg Acorel Taco Schallenberg Acorel Inhoudsopgave Introductie Kies een Platform Get to Know the Jargon Strategie Bedrijfsproces Concurrenten User Experience Marketing Over Acorel Introductie THE JARGON THE JARGON

Nadere informatie

From Padua to Groningen

From Padua to Groningen From Padua to Groningen The effects of the CercleS Seminar in Padua in 2009 on writing Nederlands in gang (0-A2) Berna de Boer Benvenuti a tutti! Contents I. State of affairs in September 2009 II. The

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 1 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 4 8 mei 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 Plan voor Vandaag Praktische dingen 3.1, 3.2, 3.3, 3.4, 3.5. SQL Aantekeningen 2 Tabellen. Theorie

Nadere informatie

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS Gezondheidsgedrag als compensatie voor de schadelijke gevolgen van roken COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS Health behaviour as compensation for the harmful effects of smoking

Nadere informatie

0503 FIRST LANGUAGE DUTCH

0503 FIRST LANGUAGE DUTCH UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education MARK SCHEME for the May/June 2012 question paper for the guidance of teachers 0503 FIRST LANGUAGE

Nadere informatie

Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen. Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles

Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen. Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen tussen Leeftijdsgroepen Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles between Age Groups Rik Hazeu Eerste begeleider:

Nadere informatie

Introductie over AEGEE

Introductie over AEGEE Introductie over AEGEE EUROPEAN STUDENTS FORUM AEGEE-Europe, European Students Forum Rue du Noyer / Notelaarsstraat 55 1000 Bruxelles Belgium - Belgique De meeste visuele materialen die gebruikt zijn in

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 4 8 mei 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 1 Plan voor Vandaag Praktische dingen Huiswerk 3.1, 3.2, 3.3, 3.4, 3.5. SQL Aantekeningen 2 Tabellen.

Nadere informatie

ALTERNATIEVE MANIEREN CLUB BIJEENKOMSTEN

ALTERNATIEVE MANIEREN CLUB BIJEENKOMSTEN PETS D1570 Groei door Inspiratie ALTERNATIEVE MANIEREN CLUB BIJEENKOMSTEN Frank van der Meijden Public Image Coordinator zone 13A&C, 18B OPLOSSING? Alternatieve vormen Club bijeenkomsten: Oplossing voor

Nadere informatie

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Difference in Perception about Parenting between Parents and Adolescents and Alcohol Use of Adolescents

Nadere informatie

ONDERNEMERSCHAP (Nederlandstalig)

ONDERNEMERSCHAP (Nederlandstalig) ONDERNEMERSCHAP (Nederlandstalig) LEERDOELEN 1. Inzicht krijgen in de waarde van creatief ondernemerschap door de marktwaarde van je kunst te leren waarderen. 2. Het ontwikkelen van fundamentele marketing-

Nadere informatie

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Wilde Wijze Vrouw, Klara Adalena August 2015 For English translation of our Examination rules, please scroll down. Please note that the Dutch version

Nadere informatie

How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK)

How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK) (for Dutch go to page 4) How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK) The Illumina HD offers dictionary support for StarDict dictionaries.this is a (free) open source dictionary

Nadere informatie

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Manon krabbenborg, Sandra Boersma, Marielle Beijersbergen & Judith Wolf s.boersma@elg.umcn.nl Homeless youth in the Netherlands Latest estimate:

Nadere informatie

DRIVE AGAINST MALARIA ONTVANGT 104.000 EURO VAN LAND ROVER NEDERLAND DRIVE AGAINST MALARIA RECEIVES 104.000 EURO FROM LAND ROVER NETHERLANDS

DRIVE AGAINST MALARIA ONTVANGT 104.000 EURO VAN LAND ROVER NEDERLAND DRIVE AGAINST MALARIA RECEIVES 104.000 EURO FROM LAND ROVER NETHERLANDS DRIVE AGAINST MALARIA ONTVANGT 104.000 EURO VAN LAND ROVER NEDERLAND DRIVE AGAINST MALARIA RECEIVES 104.000 EURO FROM LAND ROVER NETHERLANDS V.l.n.r. Julia Samuël, David Robertson en CEO Marc Bienemann

Nadere informatie

Buy Me! FILE 5 BUY ME KGT 2

Buy Me! FILE 5 BUY ME KGT 2 Buy Me! FILE 5 BUY ME KGT 2 Every day we see them during the commercial break: the best products in the world. Whether they are a pair of sneakers, new mascara or the latest smartphone, they all seem to

Nadere informatie

Effecten van contactgericht spelen en leren op de ouder-kindrelatie bij autisme

Effecten van contactgericht spelen en leren op de ouder-kindrelatie bij autisme Effecten van contactgericht spelen en leren op de ouder-kindrelatie bij autisme Effects of Contact-oriented Play and Learning in the Relationship between parent and child with autism Kristel Stes Studentnummer:

Nadere informatie

PROJECT INFORMATION Building De Meerlanden Nieuweweg 65 in Hoofddorp

PROJECT INFORMATION Building De Meerlanden Nieuweweg 65 in Hoofddorp BT Makelaars Aalsmeerderweg 606 Rozenburg Schiphol Postbus 3109 2130 KC Hoofddorp Telefoon 020-3 166 166 Fax 020-3 166 160 Email: info@btmakelaars.nl Website : www.btmakelaars.nl PROJECT INFORMATION Building

Nadere informatie

Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting. aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen

Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting. aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen Determinants and Barriers of Providing Sexual Health Care to Cancer Patients by Oncology

Nadere informatie

ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept

ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept 7 juni 2012 KNX Professionals bijeenkomst Nieuwegein Annemieke van Dorland KNX trainingscentrum ABB Ede (in collaboration with KNX Association) 12/06/12 Folie 1 ETS

Nadere informatie

STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC

STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC LIGHTREC Energiezuinige lampen zijn goed voor het milieu, maar mogen niet worden afgedankt bij het gewone huisvuil. De materialen uit energiezuinige verlichting

Nadere informatie

UNIT 2 Begeleiding. Coaching proces, Instrumenten and vaardigheden voor Coacing en mobiliteit for Coaching and Mobility

UNIT 2 Begeleiding. Coaching proces, Instrumenten and vaardigheden voor Coacing en mobiliteit for Coaching and Mobility UNIT 2 Begeleiding Coaching proces, Instrumenten and vaardigheden voor Coacing en mobiliteit for Coaching and Mobility 1 2 Wat is coaching? Coaching is een methode voor het ontwikkelen van potentieel

Nadere informatie

2013 Introduction HOI 2.0 George Bohlander

2013 Introduction HOI 2.0 George Bohlander 2013 Introduction HOI 2.0 George Bohlander HOI 2.0 introduction Importance HOI currency Future print = HOI 2.0 HOI 2.0 Print: Décomplexation/more simple Digital: New set-up Core values HOI Accountability

Nadere informatie

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet.

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. General: Please use the latest firmware for the router. The firmware is available on http://www.conceptronic.net! Use Firmware version

Nadere informatie

Uw bedrijf. 19 nov - 23 nov. 11 mar - 15 mar. 1 mei - 3 mei. Wat hebben wij u te bieden? Wie zijn wij?

Uw bedrijf. 19 nov - 23 nov. 11 mar - 15 mar. 1 mei - 3 mei. Wat hebben wij u te bieden? Wie zijn wij? Wie zijn wij? Studievereniging i.d is de studievereniging van Industrieel Ontwerpen aan de TU Delft. Met 2700 leden is zij een van de grootste en actiefste studieverenigingen van Delft. Studievereniging

Nadere informatie

Advanced Instrumentation. Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet. 10 Oktober 2012

Advanced Instrumentation. Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet. 10 Oktober 2012 Advanced Instrumentation Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet 10 Oktober 2012 Agenda Wat is Advanced Instrumentation? Hoe past Advanced Instrumentation in de keten van fundamenteel onderzoek

Nadere informatie

ADVERTISING INCUBATE 2011

ADVERTISING INCUBATE 2011 ADVERTISING INCUBATE 2011 INCUBATE FESTIVAL GUIDE (DURING THE FESTIVAL AN EDITION OF 7,500 AND ONLINE) English page 2 Nederlands pagina 4 INCUBATE BLOG BANNERS (HTTP://INLOG.ORG, 24/7, 1,000 VISITORS A

Nadere informatie