De ondersteuningsaspecten zijn weggelaten en het verklarend woordenboek is vrij kort

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De ondersteuningsaspecten zijn weggelaten en het verklarend woordenboek is vrij kort"

Transcriptie

1 Voorwoord Beste Lezer, Momenteel hebt u de eerste voorlopige versie van een belangrijk deel van mijn GIP, of Geïntegreerde Proef, in handen. Dit deel behandeld 3 zeer bekende en veelgebruikte webdevelopment talen/frameworks: PHP, JSP en ASP.NET. In dit werk zullen de talen algemeen gesitueerd worden, zullen servers geïnstalleerd worden, kan u interviews met webdevelopers lezen en wordt er een voorbeeldtoepassing ontwikkeld. U zal merken dat deze eerste voorlopige versie nog niet volledig is. Onder het motto If there s an elephant in the room, introduce it lijst ik even op wat er volgens mij mist/beter kan. Door een fout gelopen download staat hier nog niets over het installeren van een IIS server of een Apache Tomcat server in. De voorbeeldtoepassing is nog in ontwikkeling De ondersteuningsaspecten zijn weggelaten en het verklarend woordenboek is vrij kort De bibliografie dient te worden vervolledigd Zoals het cliché en de regels mij voorschrijven, wens ik enkele personen te bedanken. Ten eerste zijn er zij die ik mocht interviewen: Peter Tibackx, Thomas Toye en Jonas Drieghe. Verder is er Tom Klaasen, die interesse toonde in een interview, maar helaas in Ruby (on Rails) developt, wat buiten dit werk valt. Ook is er Bert Cielen, die interesse toont in een interview dat door tijdsgebrek nog niet is afgenomen. Verder is er Hilde Huberland, mijn moeder, voor haar raadgevingen. Ook vermeld ik nogmaals Peter Tibackx, dit maal voor zijn bereidheid om mijn vragen over JSP en algemene coding principles te beantwoorden. Ook zijn er alle personen die mij doorheen de jaren hebben gestimuleerd om te developen en designen: mijn broers, Bas, Jochem Te Wierik, Thomas Toye, Boris Meer en vele anderen. Zonder deze laatsten had ik niet gestaan waar ik nu sta. Beste lezer, ik hoop dat ik u kan bekoren met dit werk. Tot nu toe is het mij een plezier dit werk te maken. Niet te min is de weg naar de definitieve versie nog lang. Eigenlijk heeft de weg zelfs geen einde, handelend over code moet het, net zoals code, permanent gedevelopt en geüpdatet worden. Wim Tibackx ksjoma, 6IB Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 1

2 Inhoudstafel Voorwoord... 1 Inhoudstafel Algemene situering PHP, JSP & ASP.NET ASP.NET PHP JSP Ontwikkeling voorbeeldtoepassing Algemene info over de toepassing Data Inleiding Concrete tabellen Wat anderen denken: Interviews met doorwinterde webdevelopers Peter Tibackx developt 9 jaar waarvan 3 jaar professioneel de jonge Thomas Toye developt nu 1,5 jaar in PHP Jonas Drieghe, blogger op developt 10 jaar, waarvan 4 à 5 jaar professioneel Installeren van servers (simpele setup) Inleiding Overzicht van de servers Opzetten van de servers Opzetten van Server 2: Ubuntu Desktop (gedeeltelijk) Verklarend Woordenboek Compiled vs. Interpreted Routing Bibliografie Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 2

3 1. Algemene situering PHP, JSP & ASP.NET 1.1. ASP.NET ASP.NET is de opvolger van ASP (Active Server Pages), beiden ontwikkeld door Microsoft. Verder wordt ASP.NET gecompileerd 1. ASP.NET is meer een framework voor websites en -applicaties dan een taal. Vanuit het standpunt van de webdeveloper die ASP.NET gebruikt is het niet meer dan een set XML tags die hij/zij in een.aspx pagina (die verder gewone html bevat) kan gebruiken. Deze tags worden controls genoemd en zijn te herkennen aan de asp: prefix. Hieronder een voorbeeld van een mogelijke control. <asp:inputfield ID= InputField_Test runat= server /> In bovenstaand voorbeeld is er al iets belangrijk te zien: het runat attribuut. Meestal zal de waarde server moeten zijn. Dit zorgt ervoor dat de parser deze tag oppikt en gebruikt. Verder kan de gebruiker ook zogenaamde User Controls definiëren. De user kan dan eigen stukken code oproepbaar maken met een tag zoals bovenstaande. Natuurlijk is er meer dan de controls. Om dit te begrijpen moet men echter eerst de structuur van een ASP.NET website of -applicatie begrijpen. In dit werk wordt uitgegaan van een semi-optimale structuur, d.w.z. een duidelijke opsplitsing in files en de DRY 2 en KISS 3 principes. Volgens die voorwaarden ziet de structuur er als volgt uit: een masterpage (.master) die een algemene layout bevat met controls die een per-pagina invulbare plaats aangeven. Dit gebeurt met de control ContentPlaceHolder. In de front-end pagina s (.aspx), diegenen die de user in de URL kan zien staan, komen de controls. Bij elke front-end pagina zit een backend pagina, de zogenaamde Code Behind. In die Code Behind kan men gewoon Visual C#.NET of Visual Basic.NET schrijven. Daar zit meteen ook de kracht van ASP.NET. ASP.NET zelf is (vanuit developers standpunt) maar een set tags in HTML, maar door zaken als de ContentPlaceHolder en de herbruikbaarheid van C# of VB code is de drempel lager om het te gaan gebruiken. Hiermee zijn de 3 belangrijkste components geschetst. Er zijn er natuurlijk nog vele andere, zoals de Class file (.cs). Nadat Microsoft IIS 4.0 releasde (1997) wou het iets doen aan de vele klachten die er waren rond ASP. Deze gingen er vooral over dat de code niet proper was en er geen scheiding tussen logica en design was. Mark Anders en Scott Guthrie kregen de opdracht om te onderzoeken wat hieraan kon gedaan worden. 1 zie woordenboek 2 Don t Repeat Yourself 3 Keep It Simple, Stupid! Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 3

4 Na een tijd kwamen ze met het concept XSP op de proppen (de X in de naam had geen betekenis, maar werd er geplaatst omdat het destijds de modeletter was in webtalen (XML, XSLT)). Er werd een eerste prototype van XSP gemaakt met Java. Later besloot men van Java af te stappen en met de Common Language Runtime (CLR) van Microsoft zelf. Met het verschuiven naar CLR besloot men het eigen C# te gebruiken in plaats van Java. Het project was intern gekend onder de naam Project Cool. In de eerste helft van 2000 werd het project voorgesteld onder de naam ASP+. Enkele maanden later werd het echte al gerebrand naar ASP.NET. Op 5 Januari 2002 werd ASP.NET 1.0 gereleaset, als onderdeel van.net framework 1.0. Dit werk heet wel ASP.NET, JSP & PHP: Een vergelijking tussen webdevelopment talen maar eigenlijk is ASP.NET meer een framework dan een taal. ASP.NET is de tags, de routing 4 en dergelijke. De échte kracht zit in de backend taal: Visual C#.NET of Visual Basic.NET. ASP.NET is dus een framework voor Visual C#.NET en Visual Basic.NET PHP PHP (origineel Personal Home Page, later Personal Home Page/Forms Interpreter, nu PHP Hypertext Processor) werd origineel ontwikkeld door Rasmus Ledorf, toen hij senior software engineer was bij de Amerikaanse technologiereus IBM. Hij begon aan PHP in In 1995 kon hij versie releasen voor het grote publiek. In 1997 begonnen Zeef Suraski & Andi Gutmans (beiden Israëliërs) met het herschrijven van de PHP parser. Zo legden zij de basis voor PHP Was een druk jaar voor PHP. PHP 3 kwam uit, PHP/FI 2 kwam uit (dit was de laatste release van PHP/FI), PHP veranderde van naam naar PHP: Hypertext Processor. Verder werd de parser na de release van PHP 3 opnieuw herschreven. In 1999 werd dit gereleaset onder de naam Zend Engine 1 door Suraski & Gutmans via hun daarvoor opgerichte bedrijf Zend Technologies. Sindsdien krijgt elke major release een nieuwe versie van de Zend Engine mee. Zend Technologies legde de naam PHP ook vast. PHP is een zeer populaire open source webdevelopment taal. Het verschilt echter sterk van de andere talen besproken in dit werk. In het begin van de ontwikkeling was het duidelijk geïnspireerd op Perl, tegenwoordig is dit minder te merken. De syntax van PHP lijkt het meeste op C (in tegenstelling tot C is het wel mogelijk om Object-Oriented te werken). De programmeerwijze lijkt vooral op C++. 4 Zie woordenboek Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 4

5 PHP is een loosely-typed language. Dit houdt in dat men niet opgeven van welk type een variabele is, welk type de parameters zijn en dergelijke. Het moet gezegd worden dat PHP sinds versie (juli 2004) evolueert naar een hard-typed language. Zo is het sinds versie mogelijk om (behalve voor de ingebouwde types als int, string 5 ) het verwachtte type parameter te definiëren. PHP heeft een kleine leercurve, maar dit is niet enkel een sterkte van de taal. De kleine leercurve zorgt ervoor dat veel nieuwe programmeurs met PHP beginnen. Echter vertrouwen velen van hen hiervoor op tutorials en cursussen op het internet, welke vaak outdated zijn en slecht in elkaar steken. Zo krijgen zij slechte technieken aangeleerd, die moeilijk af te leren zijn. Een andere zwakte van PHP is dat PHP over het algemeen een zéér trage adoption van nieuwe versies kent. Vaak gebeurd het dat programmeurs wel willen overschakelen maar hun webhosts nog enkele jaren bij de oude versie blijven. Bij de laatste grote versie (5.0.0) vergrootte dit effect nog doordat de eerste releases van 5.x vrij onstabiel waren. Dit zorgde ervoor dat PHP 5 pas 3 jaar na haar release echt doorbrak JSP JSP was het antwoord van Sun op ASP.NET en PHP. Het wou het denkbeeld dat Java niet voldoende ondersteuning had voor het web de wereld uit helpen. JSP is, net zoals ASP.NET, meer een framework dan een taal. Aan een gewone (x)html pagina worden speciale xml tags toegevoegd (JSP actions). De JSP pagina wordt door de user aangeroepen. De pagina wordt dan gecompileerd (als dit niet al gebeurd is) naar een Java Servlet. Een servlet is zowat het omgekeerde van een JSP pagina (veel vs. weinig java). JSP action kunnen worden gebundeld in een JSP Tag Library. Dit is een verzameling van acties die gebruikt kunnen worden om een webserver van extra functionaliteit te voorzien. 5 Men kan voor de ingebouwde types wel de alternatieven uit de SPL extensie gebruiken, bv. SplInt, SplString. Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 5

6 2. Ontwikkeling voorbeeldtoepassing 2.1. Algemene info over de toepassing Voorlopig heb ik vooral theorie besproken, maar wat er natuurlijk écht toe doet is hoe het in de praktijk werkt. Om dit te vergelijken zal ik een voorbeeldtoepassing ontwikkelen in de 3 talen, met verschillende database engines. Het doel van deze toepassing is het bijhouden van persoons-, bedrijfs- en adresgegevens. Deze toepassing zal met een database werken. Om de vergelijking compleet te maken zal ik, voor zover mogelijk, in de 3 talen met de 3 meest voorkomende relationele database systemen werken: Microsoft SQL Server, MySQL en Firebird. In totaal zullen er dus 3 versies van de applicatie zijn, met elks 3 subversies Data Inleiding Deze applicatie zal heel wat data moeten bijhouden. We willen immers een modern adresboek maken, gericht op de moderne internet- en mediagebruiker. Naast fysieke adressen moet de applicatie dus ook websites en online profielen kunnen bijhouden. Een kort, onvolledig overzicht van de mogelijke data: Persoonsnaam, voornaam Bedrijf waarvoor persoon werkt (of waarvan gewoon gegevens worden bijgehouden) Fysiek adres Telefoon- GSM- en faxnummers adressen Websites & online profielen (twitter, facebook,..) Beschrijvingen/notities Concrete tabellen Op basis van deze informatie dacht ik na over hoe een database eruit moet zien en kwam tot de volgende tabellen en velden: Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 6

7 Contact (grouperingstabel voor personen en bedrijven) o o o cid (Primary Key, Auto Increment, Integer) Naam (Unique, Varchar(75). Bedoeld als bijnaam. Als de gebruiker bijvoorbeeld twee personen met de naam Jan Janssens kent, de ene een collega en de andere iemand die hij ontmoette in de bibliotheek kunnen deze heren de namen Jan Janssens Werk en Jan Janssens Bib toegewezen krijgen) Beschrijving (Tekst, Default NULL, om meer informatie te geven over het contact) Persoon o o o o o pid (Primary Key, Auto Increment, Integer) First Name (Varchar(50)) Middle Name(Varchar(50), Default NULL) Last Name(Varchar(100)) cid (Foreign key => Contact.cID) Organisatie o o o oid (Primary Key, Auto Increment, Integer) Name (Varchar(200)) cid (Foreign key => Contact.cID) Datatype (Types van dataobjecten) o o tid (Primary Key, Auto Increment, Integer) Naam (Unique. Voorbeeld: telefoonnummer, adres ) Data (table waarin contactdata wordt opgeslagen) o o o o did (Primary Key, Auto Increment, Integer) Type (Foreign Key => Datatype.tID) Data (Text) cid (Foreign key => Contact.cID) Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 7

8 o Description (Varchar(140). Voorbeeld persoonlijk adres, tel. Werk ) PersoonOrganisatieLink (Link tussen Persoon en Organisatietabel) o o pid (Foreign key => Persoon.pID, Unique) oid (Foreign key => Organisatie.oID) Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 8

9 3. Wat anderen denken: Interviews met doorwinterde webdevelopers 3.1. Peter Tibackx developt 9 jaar waarvan 3 jaar professioneel 1. Met welke talen werkt u? PHP & JSP/Java 2. Welke van deze talen geniet uw voorkeur en waarom? Ik heb geen echte voorkeur, beide talen hebben hun eigen handigheden. PHP is flexibel en loosely typed. Onder andere deze zaken zorgen ervoor dat men snel iets kleins kan testen. JSP is strongly typed en dwingt om robuustere systemen te bouwen. Verder zijn er zeer veel libraries en is het beter geoptimaliseerd. Dit zorgt ervoor dat het nuttiger is voor grotere projecten. Voor kleinere projecten en om snel iets te testen is het dan weer minder handig 3. Wat vindt je handig/minder handig aan bepaalde talen? M.a.w. hoe zou de ideale taal werken? Strong typed is echt wel handig voor serieuze projecten aangezien het de leesbaarheid van code vergroot. Een groot aanbod aan libraries, documentatie en support is ook zeer belangrijk. Voor mij is Java ongeveer de ideale taal. JSP heeft echter het nadeel dat men zonder scriptlets geen functies met argumenten kan oproepen of men moet zelf function library wrappers schrijven, wat niet altijd even handig is de jonge Thomas Toye developt nu 1,5 jaar in PHP 1. Waarom hebt u voor PHP gekozen? Het leek me de gemakkelijkste taal om te leren. Verder is het ook veel makkelijker (gratis) webhosting met PHP te vinden in plaats van met bijvoorbeeld JSP. 2. Ben je, achteraf gezien, tevreden met je keuze? Zeker. Tegenover ASP.NET en JSP vindt ik de structuur van PHP veel logischer en duidelijker. 3. Loosely typing of strongly typing? Ik vind loosely typing handiger, omdat ik flexibiliteit wil. Verder maakt dit de taal ook simpeler. 4. Als laatste, waar kunnen de lezers je terugvinden? Voornamelijk op mijn website Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 9

10 3.3. Jonas Drieghe, blogger op developt 10 jaar, waarvan 4 à 5 jaar professioneel. 1. Je ontwikkelt in php en jsp, welke taal geniet je voorkeur en waarom? Ik denk dat de vergelijking hier verder mag getrokken worden. JSP situeert zich namelijk enkel in de frontend van Java webontwikkeling. Mijn persoonlijke voorkeur zit een beetje dubbel. Als het over view-layers en front-end ontwikkeling gaat verkies ik PHP (en de smarty template engine) omwille van de hoeveelheid code die nodig is in JSP (en JSTL). Als het gaat over back-end ontwikkeling verkies ik Java voor zijn robuustheid en strong typing. Uiteraard hangt het ook allemaal af van de omvang van het project. Kleine projecten doe ik liever in php, terwijl Java zich veel beter thuis voelt in een enterprise omgeving. 2. Als ik het goed begrijp ben je begonnen met php, waarom heb je daar orgineel voor gekozen? Heel eenvoudig. Het is open source, eenvoudig op te starten en bijna elke ISP ondersteunt de combinatie apache / php / mysql. Een degelijke Java web host vinden is niet zo eenvoudig. De drempel om met php te beginnen voor webontwikkeling is gewoonweg veel lager dan die van Java. 3. Wat zijn enkele grote projecten waar je (mee) aan gedevelopt hebt? Professioneel ben ik de voorbije jaren vooral met front-end code bezig geweest. Hiervoor heb ik meegewerkt aan verschillende grote projecten als en een aantal interne applicaties voor de Sociale Zekerheid. Het laatste anderhalf jaar werk ik als Java web developer aan en (en een hele boel subsites hiervan zoals en dergelijke). Hiervoor werk ik in alle lagen van de applicatie (van database tot css / js). 4. Doe je, buiten je werk, ook jsp? En zo ja, heb je een bepaald proces om te beslissen welke taal je gaat gebruiken? Wanneer ik buiten de werkuren iets doe werk ik meestal in PHP. Dit hoofdzakelijk om dezelfde reden waarom ik er aanvankelijk mee begonnen ben. Eenvoudige configuratie en hosting zijn hier vooral doorslaggevend. Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 10

11 5. Zijn er bepaalde dingen die je handiger vindt in php of in jsp (bijvoorbeeld: geen enums (behalve met SPL) in php,...) Ik mis vooral vaak de type checking in PHP. Het feit dat PHP loosely typed is maakt het zeer krachtig, maar ook zeer gevoelig voor fouten in de code. In Java mis ik dan weer regelmatig de mogelijkheid om functies aan te roepen op basis van strings ( zoals je in php bvb. $class->$methodname() kan doen ). Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 11

12 4. Installeren van servers (simpele setup) 4.1. Inleiding In dit deel van het werk is het de bedoeling servers te draaien als lokale testomgeving voor de gemiddelde huis-, tuin- en keukendeveloper. Het gaat dus om simpele servers die, indien mogelijk, draaien op de eigen lokale machine. Deze servers moeten makkelijk te configureren en te beheren zijn Overzicht van de servers In deze setup zijn er 2 servers: een Microsoft Windows Server 2008 R2, die sowieso op een aparte machine (of eventueel virtueel) moet draaien, en een Ubuntu Desktop (linux). De Ubuntu Desktop kan vervangen worden door een Ubuntu Server indien gewenst. Concreet zullen deze machines het volgende bevatten: Server 1 (Microsoft Windows Server 2008 R2) IIS 7.0 Microsoft SQL server 2008 R2 Extra PHP support voor IIS Server 2 (Ubuntu Desktop 10.10) Apache 2 PHP 5.3 MySQL Apache Tomcat Firebird phpmyadmin Webmin Mod-rewrite 4.3. Opzetten van de servers Zoals eerder in dit werk vermeld (zie inleiding) wordt voorlopig enkel het opzetten van een gedeelte van Server 2 besproken. Verder wordt steeds gebruik gemaakt van de meest eenvoudige methode Opzetten van Server 2: Ubuntu Desktop (gedeeltelijk) Hier vertrekken we van een nieuwe Ubuntu Desktop installatie. Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 12

13 Figuur 1: Een nieuwe Ubuntu Desktop installatie Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 13

14 Figuur 2: Open een terminalvenster Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 14

15 Figuur 3: Installeer tasksel met "sudo apt-get install tasksel" Tasksel is een debian utility die default geïnstalleerd staat op en gebruikt wordt in Ubuntu Server. Het biedt de mogelijkheid taken te maken (en komt ook met enkele voorgeïnstalleerde taken) om gebruik te vergemakkelijken. Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 15

16 Figuur 4: apt-get geeft weer welke paketten worden geïnstalleerd en vraagt om confirmatie Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 16

17 Figuur 5: apt-get installeert tasksel Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 17

18 Figuur 6: Installeer een lamp-server met het commando "sudo tasksel install lamp-server" Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 18

19 Figuur 7: Na enige tijd komt dit scherm tevoorschijn. Tasksel is bezig met installeren Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 19

20 Figuur 8: Voer een wachtwoord in voor de root gebruiker van mysql. Onthoud dit Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 20

21 Figuur 9: Herhaal het wachtwoord Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 21

22 Figuur 10: Tasksel configureert Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 22

23 Figuur 11: Ga na het installeren naar een browser en typ "http://localhost/" in Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 23

24 Figuur 12: Nu staan de web files in /var/www/. Hier heeft de gewone gebruiker geen schrijfrechten. Om development te vergemakkelijken willen we de webroot verplaatsen naar ~/server. (In deze installatie /home/wim/server). Open een texteditor als root (sudo gedit) Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 24

25 Figuur 13: De editor is geopend Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 25

26 Figuur 14: Open /etc/apache2/sites-enabled/000-default Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 26

27 Figuur 15: Pas de documentroot (waar de files staan) aan naar de nieuwe map Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 27

28 Figuur 16: Doe dit ook bij de directory config. Sla op en sluit gedit Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 28

29 Figuur 17: Open nu een texteditor met gewone permissies. (commandline: gedit of via het menu) Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 29

30 Figuur 18: Typ hier een simpele HTML pagina Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 30

31 Figuur 19: Sla dit op onder /home/wim/server/index.html Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 31

32 Figuur 20: Herstart apache met "sudo apachectl restart" Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 32

33 Figuur 21: Open de browser opnieuw en test of het werkt Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 33

34 Figuur 22: Open gedit weer en typ een php pagina. Hier wordt de functie phpinfo() opgeroepen. Deze geeft info over de installatie weer. Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 34

35 Figuur 23: Sla de pagina op in /home/wim/server/phpinfo.php Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 35

36 Figuur 24: Ga in de browser naar Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 36

37 Figuur 25: Nu gaan we phpmyadmin installeren. Typ "sudo apt-get install phpmyadmin" Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 37

38 Figuur 26: Na enige tijd vraagt men voor welke server men configureert. Druk op spatie bij apache2 Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 38

39 Figuur 27: Typ enter om verder te gaan Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 39

40 Figuur 28: phpmyadmin wordt geïnstalleerd Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 40

41 Figuur 29: Er komen nog enkele vragen. Hier vraagt men om de databases te configureren. Druk enter bij Yes Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 41

42 Figuur 30: Typ het rootpassword van mysql in Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 42

43 Figuur 31: Typ een wachtwoord in voor phpmyadmin (mag hetzelfde zijn als mysql) Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 43

44 Figuur 32: Herhaal dat laatste wachtwoord Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 44

45 Figuur 33: phpmyadmin installeert verder Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 45

46 Figuur 34: Herstart Apache Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 46

47 Figuur 35: Ga naar Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 47

48 Figuur 36: Voor makkelijke configuratie willen we webmin gebruiken. Ga naar de website van webmin en druk links op Debian Package Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 48

49 Figuur 37: Je wordt omgeleid naar Sourceforge Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 49

50 Figuur 38: Klik om te openen met Ubuntu Software Center (of sla op en open later met Ubuntu Software Center) Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 50

51 Figuur 39: Ubuntu Software Center komt tevoorschijn Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 51

52 Figuur 40: We vertrouwen webmin. Klik op install Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 52

53 Figuur 41: Webmin is geïnstalleerd Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 53

54 Figuur 42: Herstart Apache Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 54

55 Figuur 43: Ga naar https://localhost:10000/ (in Firefox en Google Chrome kan dit problemen geven met het https certificaat) Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 55

56 Figuur 44: Log in met je username en wachtwoord Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 56

57 Figuur 45: Dit is de webmin startpagina Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 57

58 Figuur 46: Ga naar servers -> apache webserver en klik op Global Configuration Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 58

59 Figuur 47: Klik op configure apache modules en scroll tot je rewrite ziet Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 59

60 Figuur 48: Selecteer rewrite en scroll verder tot je de knop ziet om verder te gaan. Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 60

61 5. Verklarend Woordenboek 5.1. Compiled vs. Interpreted Sommige talen worden gecompiled, sommigen worden geïnterpret. Bij compileren wordt de code één keer (bij elke aanpassing van de code) omgezet in machinecode en wordt later de machinecode gebruikt om het programma uit te voeren. Bij interpreten wordt bij elke aanvraging elk nodig lijntje geïnterpreteerd en wordt het juiste lower-level commando uitgevoerd. Bij een gecompilede taal zal het runnen van het programma sneller gaan, maar het initiële compilen kan, zeker bij grote projecten, lang duren, aangezien alle code wordt gebruikt Routing Het herleiden van een URL naar de juiste pagina (en evt. functie). Soms wordt een pagina gewoon direct aangesproken (bv. maar soms wordt gebruik gemaakt van zogenaamde clean URLs (bv. waarna men gebruik moet maken van routing. Figuur 49: Webcomic XKCD over Compilen Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 61

62 Bibliografie e.a., -, Compiler, internet, 16/10/2010,( O0Rollo0o e.a., -, ASP.NET, internet, 18/10/2010, (http://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=asp.net&oldid= ) e.a., -, ASP.NET, internet, 27/10/2010, (http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=asp.net&oldid= ) Johnc e.a., -, ASP.NET why runat= server, internet, 20/11/2008, (http://stackoverflow.com/questions/304290/asp-net-why-runatserver) MrBlueSky e.a., -,PHP, internet, 26/09/2010, (http://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=php&oldid= ) e.a., -,PHP, internet, 27/10/2010, (http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=php&oldid= ) MaBoehm e.a., -, JavaServer Pages, internet, 02/10/2010, (http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=javaserver_pages&oldid= ) Wimpus e.a., -, JavaServer Pages, internet, 11/06/2010, (http://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=javaserver_pages&oldid= ) Onbekend, -, JSP Tutorial, internet, 27/10/2010, (http://www.jsptut.com/) Onbekend, -, General Information, internet, 22/10/2010, (http://be.php.net/manual/en/faq.general.php) Scott Hanselman, S. H., What is ASP.NET, internet, 09/03/2010, (http://www.asp.net/general/videos/what-is-asp-net) Vrije Keuze: PHP, JSP & ASP.NET: Een vergelijking tussen webdevelopment talen 62

Voorwoord. Beste Lezer,

Voorwoord. Beste Lezer, Voorwoord Beste Lezer, Momenteel hebt u de tweede voorlopige versie van een belangrijk deel van mijn GIP, of Geïntegreerde Proef, in handen. Dit deel behandelt 3 zeer bekende en veelgebruikte webdevelopment

Nadere informatie

Installeer Apache2: Landstede februari 2009 versie 3 1 Bertil Hoentjen

Installeer Apache2: Landstede februari 2009 versie 3 1 Bertil Hoentjen Installeer Apache2: Deze howto gaat over name based virtual hosting onder Apache 2.x., en is getest onder OpenSUSE 11 maar is in feite ook van toepassing op de andere distributies. Alleen Debian en afgeleide

Nadere informatie

Analyse Programmeertalen

Analyse Programmeertalen Analyse Programmeertalen De keuze van een programmeertaal mag niet onderschat worden. Het is dankzij deze taal dat de gebruiker interactie heeft met het complete systeem. Het is dus vanzelfsprekend dat

Nadere informatie

icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous

icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous 2006-2007 Inhoudsopgave 1 2 1.1 Programmeertaal PHP5..................... 2 1.2 MySQL database......................... 3 1.3 Adobe Flash...........................

Nadere informatie

Les 4 Installeren Apache2 Php MySQL

Les 4 Installeren Apache2 Php MySQL Les 4 Installeren Apache2 Php MySQL LAMP staat voor Linux, Apache, MySQL, PHP. In deze Les laat ik zien hoe je een een Apache2 webserver op een Ubuntu 12.04 LTS server met PHP5 support (mod_php) en MySQL

Nadere informatie

Op de Virtual Appliance is MySQL voorgeïnstalleerd. MySQL is momenteel de meest gebruikte database op het internet.

Op de Virtual Appliance is MySQL voorgeïnstalleerd. MySQL is momenteel de meest gebruikte database op het internet. Het installeren van WordPress Nu je een volledig werkende virtuele server hebt is het tijd om er een applicatie op te installeren. We beginnen met de blogtool WordPress. De database De eerste stap is het

Nadere informatie

Xampp Web Development omgeving opzetten onder Windows.

Xampp Web Development omgeving opzetten onder Windows. Xampp Web Development omgeving opzetten onder Windows. Inhoudsopgave 1. Lees dit eerst... 2 2. Inleiding... 2 3. Installatie Xampp... 3 1.1 Installatie Xampp Launcher... 7 1.2 Controle geïnstalleerde bestanden...

Nadere informatie

Chapter 4. eenvoudige webserver opzetten

Chapter 4. eenvoudige webserver opzetten Chapter 4. eenvoudige webserver opzetten Table of Contents 4.1. overzicht... 44 4.2. software beheren op Linux... 44 4.3. vi... 45 4.4. html... 45 4.5. apache2... 45 4.6. twee extra websites op de apache

Nadere informatie

Inhoudsopgave Disclaimer... 3 Voorwoord... 4 Inleiding... 5 Het downloaden van XAMPP... 7 Het installeren van XAMPP... 8 Joomla installeren op

Inhoudsopgave Disclaimer... 3 Voorwoord... 4 Inleiding... 5 Het downloaden van XAMPP... 7 Het installeren van XAMPP... 8 Joomla installeren op 1 Inhoudsopgave Disclaimer... 3 Voorwoord... 4 Inleiding... 5 Het downloaden van XAMPP... 7 Het installeren van XAMPP.... 8 Joomla installeren op XAMPP... 15 Handige links... 16 2 Disclaimer Bij de samenstelling

Nadere informatie

De SAP Cloud Connector 2.0 maakt SAPUI5 ontwikkeling via de WEB-IDE mogelijk met data uit je eigen backend systeem.

De SAP Cloud Connector 2.0 maakt SAPUI5 ontwikkeling via de WEB-IDE mogelijk met data uit je eigen backend systeem. De SAP Cloud Connector 2.0 maakt SAPUI5 ontwikkeling via de WEB-IDE mogelijk met data uit je eigen backend systeem. Vele van ons willen wel eens spelen met de WEB-IDE in de could via het SAP Trial Hana

Nadere informatie

Acht stappen voor JSF

Acht stappen voor JSF Acht stappen voor JSF Inleiding In deze tutorial zullen we JSF (Java server faces) installeren. Wat we niet beschrijven is hoe te werken met JSF, over dit onderwerp zijn er genoeg boeken en internetsites

Nadere informatie

XAMPP Web Development omgeving opzetten onder Windows.

XAMPP Web Development omgeving opzetten onder Windows. XAMPP Web Development omgeving opzetten onder Windows. Inhoudsopgave 1. Lees dit eerst... 2 2. Inleiding... 2 1 Xampp downloaden... 2 2 Installatie Xampp 1.7.4 op externe harddisk... 3 3 XAMPP herconfiguren...

Nadere informatie

Installatie en configuratie documentatie

Installatie en configuratie documentatie Installatie en configuratie documentatie Assistance Web Portal v. 2.58, 2.60 Voor Windows 2003 / 2008 / XP / Vista / Windows 7 Assistance PSO handleiding, uitgegeven door Assistance Software. Alle rechten

Nadere informatie

Gegevens. Cliënt met browser Server met Apache/IIS Databaseserver En PHP

Gegevens. Cliënt met browser Server met Apache/IIS Databaseserver En PHP Webservers inrichten Inleiding De webapplicatie die je hebt geschreven, is volgens het three-tier systeem ontwikkeld: 1. Gegevensopslag in een database 2. PHP voor de logica 3. XHTML (en CSS) voor de presentatie

Nadere informatie

icafe Een digitaal bestelsysteem voor de horeca Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Naim Ben Tanfous

icafe Een digitaal bestelsysteem voor de horeca Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Naim Ben Tanfous icafe Een digitaal bestelsysteem voor de horeca Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Naim Ben Tanfous 2006-2007 Voorwoord 1 Inhoudsopgave 2 Hoofdstuk 1 Inleiding 3 Hoofdstuk 2 icafe 2.1 Het idee 2.2 Mogelijkheden

Nadere informatie

Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I

Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I WOSI Ruud Jungbacker en Michael de Vries - Technisch ontwerp Website Document historie Versie(s) Versie Datum Status Omschrijving / wijzigingen 0.1 20 nov 2008 Concept

Nadere informatie

Kleine cursus PHP5. Auteur: Raymond Moesker

Kleine cursus PHP5. Auteur: Raymond Moesker Kleine cursus PHP5 Auteur: Raymond Moesker Kleine cursus PHP PHP is platform en CPU onafhankelijk, open source, snel, heeft een grote userbase, het is object georiënteerd, het wordt omarmd door grote bedrijven

Nadere informatie

Webhosting Online Beginnen met Joomla v1.0

Webhosting Online Beginnen met Joomla v1.0 Webhosting Online Beginnen met Joomla v1.0 1 Inleiding KPN stelt met een abonnement op Webhosting Online Linux gratis het content management systeem Joomla voor u beschikbaar. Dit populaire programma om

Nadere informatie

Over PHP. PHP en MySQL. 1.1 Inleiding. In dit hoofdstuk maak je kennis met PHP. Hoe werkt deze

Over PHP. PHP en MySQL. 1.1 Inleiding. In dit hoofdstuk maak je kennis met PHP. Hoe werkt deze Over PHP 1.1 Inleiding In dit hoofdstuk maak je kennis met PHP. Hoe werkt deze programmeertaal? En hoe is het ontstaan? Ook leer je welke editors je kunt gebruiken om PHP-scripts te maken en hoe je eenvoudig

Nadere informatie

Geïntegreerde Proef 6IB Wim Tibackx

Geïntegreerde Proef 6IB Wim Tibackx Katholiek Scholencentrum JOMA Schooljaar 2010-2011 Maantjessteenweg 130 2170 Merksem

Nadere informatie

Capita Selecta Design Patterns voor administratieve applicaties

Capita Selecta Design Patterns voor administratieve applicaties Capita Selecta voor administratieve applicaties Bij afstudeerproject: Generiek framework voor administratieve toepassingen in een webgeörienteerde omgeving Henk van de Ridder 26 augustus 2006 Inhoud 26

Nadere informatie

Het opzetten van deze applicatie

Het opzetten van deze applicatie Installatie Codeigniter 2.1.3 Om met Codeigniter te kunnen werken, heb je een werkende Codeigniter 2.1.3. omgeving nodig. Die gaan we hier maken. We zullen eerst deze omgeving gaan opzetten en inrichten.

Nadere informatie

WebUntis 2014 Instructies basisinstallatie

WebUntis 2014 Instructies basisinstallatie WebUntis 2014 Instructies basisinstallatie Copyright 2013 Untis Benelux Rotterdam Installatie WebUntis 1 1 Algemeen...2 1.1 Java JRE 7... 2 1.2 Apache Tomcat... 2 1.3 Een database.... 4 1.4 JDBC-Driver...

Nadere informatie

Linux Quickstart Cygwin via HTTP

Linux Quickstart Cygwin via HTTP Linux Quickstart Cygwin via HTTP Deze Quickstart-installatie is bedoeld voor mensen welke overnieuw moeten beginnen omdat hun laptop is gecrashed, of op een andere manier hun gegevens zijn kwijtgeraakt.

Nadere informatie

Linux Gevorderden Basis installatie Linux. Elektronica-ICT. Selina Oudermans 2ICT4. Academiejaar 2015-2016

Linux Gevorderden Basis installatie Linux. Elektronica-ICT. Selina Oudermans 2ICT4. Academiejaar 2015-2016 Linux Gevorderden Basis installatie Linux Elektronica-ICT Selina Oudermans 2ICT4 Academiejaar 2015-2016 Campus Geel, Kleinhoefstraat 4, BE-2440 Geel 65 3 INHOUDSTAFEL INHOUDSTAFEL... 3 INLEIDING... 4 1

Nadere informatie

FUMAGGO WEB SOLUTIONS

FUMAGGO WEB SOLUTIONS FUMAGGO WEB SOLUTIONS Aanpassen design stemexamen.nl Offerte voor ProDemos Den Haag Fumaggo Web Solutions Lammenschansweg 93, 2313 DK Leiden KvK Rijnland 52202992 Leiden, 19 juni 2012 2 1 Introductie ProDemos

Nadere informatie

De installatie en configuratie van een webserver

De installatie en configuratie van een webserver pagina 1 van 60 De installatie en configuratie van een webserver In dit digitale practicum wordt de complete installatie en configuratie van een webserver behandeld. De installatie is uitgebreid getest

Nadere informatie

PHP (v5.2.0): homepage: http://www.php.net/ downloadpagina: http://www.php.net/downloads.php bestandsnaam: php-5.2.0-win32.

PHP (v5.2.0): homepage: http://www.php.net/ downloadpagina: http://www.php.net/downloads.php bestandsnaam: php-5.2.0-win32. Installatie van Apache webserver, MySQL, PHP 5, PHPMyAdmin en Ruby On Rails door: Wietse Veenstra - http://www.wietseveenstra.nl/blog laatste update: 02 januari 2007 Inhoudsopgave: 1. Voorbereiding/benodigde

Nadere informatie

Linux Quickstart Cygwin

Linux Quickstart Cygwin Linux Quickstart Cygwin Deze Quickstart-installatie is bedoeld voor mensen welke overnieuw moeten beginnen omdat hun laptop is gecrashed, of op een andere manier hun gegevens zijn kwijtgeraakt. Let op:

Nadere informatie

Test Joomla op je PC 1

Test Joomla op je PC 1 1 Disclaimer Bij de samenstelling van dit ebook is de grootst mogelijke zorg besteed aan de juistheid en correctheid van de informatie die in dit ebook wordt verstrekt. De auteur van dit ebook kan op geen

Nadere informatie

DrICTVoip.dll v 2.1 Informatie en handleiding

DrICTVoip.dll v 2.1 Informatie en handleiding DrICTVoip.dll v 2.1 Informatie en handleiding Nieuw in deze versie : Koppeling voor web gebaseerde toepassingen (DrICTVoIPwebClient.exe) (zie hoofdstuk 8) 1. Inleiding Met de DrICTVoIP.DLL maakt u uw software

Nadere informatie

Gebruikers handleiding. Lizard Configuration Manager ToolTip. Installatie. Instellen. Initieel instellen

Gebruikers handleiding. Lizard Configuration Manager ToolTip. Installatie. Instellen. Initieel instellen Gebruikers handleiding Lizard Configuration Manager ToolTip Installatie Installeer eerst het volgende: Installeer python 2.5.2; zie de map Breda\Tooltip\lcm\install\python-2.5.2.msi Ga naar dos (run/uitvoeren

Nadere informatie

Rapporten. Labels en Rapporten in Atlantis 1. Atlantis heeft twee manieren om output te genereren: 1. labels 2. rapporten (reports)

Rapporten. Labels en Rapporten in Atlantis 1. Atlantis heeft twee manieren om output te genereren: 1. labels 2. rapporten (reports) Labels en Rapporten in Atlantis 1 Atlantis heeft twee manieren om output te genereren: 1. labels 2. rapporten (reports) Rapporten Een rapport is eigenlijk altijd een tekst bestand, die vorm wordt gegeven

Nadere informatie

Drupal lokale installatie op Linux Mint 17.1 Cinnamon.

Drupal lokale installatie op Linux Mint 17.1 Cinnamon. Drupal lokale installatie op Linux Mint 17.1 Cinnamon. Door Paul Driedijk Onderstaande uitleg is bedoeld om Drupal uit te proberen op je eigen computer. Wil je Drupal later installeren op een webserver

Nadere informatie

Aanmelden Na installatie wordt de service automatisch gestart en kunt u meteen aanmelden van op afstand:

Aanmelden Na installatie wordt de service automatisch gestart en kunt u meteen aanmelden van op afstand: Remote administratie Als administrator hebt u verschillende mogelijkheden om een Linux systeem van op afstand te beheren. Populaire toepassingen zijn bijvoorbeeld Webmin en VNC. Het gebruik van deze twee

Nadere informatie

Installatie Avalanche Webview

Installatie Avalanche Webview Installatie Avalanche Webview Deze handleiding beschrijft de stappen om software voor Avalanche Webview op een huidige omgeving te updaten en te installeren. 1. Deïnstalleer de huidige Avalanche Webview

Nadere informatie

WebUntis 2014 Instructies basisinstallatie

WebUntis 2014 Instructies basisinstallatie WebUntis 2014 Instructies basisinstallatie Copyright 2013 Untis Benelux Rotterdam Installatie WebUntis 1 1 Algemeen... 2 1.1 Java JRE 7... 2 1.2 Apache Tomcat... 2 1.3 Een database.... 4 1.4 JDBC-Driver...

Nadere informatie

Tinus Plotseling 29-12-2002. MySQL

Tinus Plotseling 29-12-2002. MySQL Tinus Plotseling 29-12-2002 MySQL Inhoudsopgave Inleiding... 3 MySQL Geschiedenis... 3 MySQL Toepassingen... 3 MySQL Voordelen... 4 MySQL Nadelen... 4 MySQL bij ASCI... 4 PostgreSQL... 5 ORACLE... 6 MS

Nadere informatie

Handleiding. Certificaat installeren

Handleiding. Certificaat installeren Handleiding Certificaat installeren Inhoudsopgave 1. Installatie op PC s met Windows 2 2. Voor niet-windows PC s en andere apparatuur 3 1.1. Microsoft Internet Explorer / Google Chrome 3 1.2. Mozilla Firefox

Nadere informatie

Open SQL Server Management Studio en log in als Administator. Je ziet dan wat je in figuur 2.1 ziet.

Open SQL Server Management Studio en log in als Administator. Je ziet dan wat je in figuur 2.1 ziet. Hoofdstuk 2 Een ASP.NET applicatie met ADO.NET opzetten In dit hoofdstuk ga je een eenvoudige website opzetten, waarbij je een aantal gegevens uit een database ophaalt. Je moet je kennis van ADO.NET dus

Nadere informatie

Installatie MicroSoft SQL server 2012 Express

Installatie MicroSoft SQL server 2012 Express Installatie MicroSoft SQL server 2012 Express Het installeren van deze MicroSoft SQL server 2012 Express dient te gebeuren door iemand met volledige rechten op het systeem. Wij adviseren dit door een systeembeheerder

Nadere informatie

Handleiding Certificaat installeren

Handleiding Certificaat installeren Handleiding Certificaat installeren Inhoudsopgave 1. Installatie op PC s met Windows 2 2. Voor niet-windows PC s en andere apparatuur 4 1.1. Microsoft Internet Explorer / Google Chrome 5 1.2. Mozilla Firefox

Nadere informatie

Webs.hogent.be Persoonlijke home/webdirectory voor personeel en studenten

Webs.hogent.be Persoonlijke home/webdirectory voor personeel en studenten Webs.hogent.be Persoonlijke home/webdirectory voor personeel en studenten Inleiding Als personeelslid of student aan de beschikt u over de mogelijkheid om 100 MB aan data centraal op onze servers te plaatsen.

Nadere informatie

Installatie Groeps Login app

Installatie Groeps Login app Installatie Groeps Login app Inleiding Deze handleiding bestaat uit twee delen: 1. Voor de systeembeheerder: technische installatie van de Groeps Login app 2. Voor de systeembeheerder of gebruiker: installatie

Nadere informatie

Website plaatsen op het Parallels-platform van InterNLnet / Tele2.

Website plaatsen op het Parallels-platform van InterNLnet / Tele2. Website plaatsen op het Parallels-platform van InterNLnet / Tele2. Website plaatsen op het Parallels-platform van InterNLnet/Tele2 Pagina 1 Index 1. Inleiding 2. Keuze platform en hostingpakket. a. Platform

Nadere informatie

Voor de database wordt een Access 2000 bestand gebruikt, met voorlopig 1 tabel:

Voor de database wordt een Access 2000 bestand gebruikt, met voorlopig 1 tabel: Eenvoudig voorbeeld. Er wordt verondersteld dat er met VS 2008 EXPRESS gewerkt wordt. Voor de database wordt een Access 2000 bestand gebruikt, met voorlopig 1 tabel: (Sommige schermafdrukken zijn afkomstig

Nadere informatie

LES 3: XAMPP OF MAMP. Lesoverzicht:

LES 3: XAMPP OF MAMP. Lesoverzicht: LES 3: XAMPP OF MAMP Lesoverzicht: Aan de slag Wat is XAMPP (Windows & Linux) Installatie XAMPP Gebruik van XAMPP Wat is MAMP (Mac) Installatie MAMP Gebruik van MAMP Samenvatting Tijd: 15 minuten Doel:

Nadere informatie

Externe toegang met ESET Secure Authentication. Daxis helpdesk@daxis.nl Versie 2.0

Externe toegang met ESET Secure Authentication. Daxis helpdesk@daxis.nl Versie 2.0 Externe toegang met ESET Secure Authentication Daxis helpdesk@daxis.nl Versie 2.0 Inhoudsopgave: Inhoudsopgave:... 1 Inleiding:... 2 Stap 1: Download eenmalig Eset Secure Authentication op uw smartphone...

Nadere informatie

Les 10 : Aanmaken van een database (deel2).

Les 10 : Aanmaken van een database (deel2). Les 10 : Aanmaken van een database (deel2). Wat is een database? Een centrale opslagruimte voor gegevens. Alle informatie wordt centraal opgeslagen en kan door iedereen geraadpleegd worden. Voordelen van

Nadere informatie

Intramed OnLine instellen en gebruiken. Voor Mac OSX

Intramed OnLine instellen en gebruiken. Voor Mac OSX Intramed OnLine instellen en gebruiken Voor Mac OSX Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Algemeen...1 1.1 Toegang tot inlogportalen...1 Hoofdstuk 2 Basic account...3 2.1 Microsoft Remote Desktop installeren en Intramed

Nadere informatie

HANDLEIDING DMS Plugin Installatie, configuratie & werking

HANDLEIDING DMS Plugin Installatie, configuratie & werking HANDLEIDING DMS Plugin Installatie, configuratie & werking Dit document is de handleiding voor de installatie, configuratie en werking van de DMS Plugin. Versie 1-12/09/2005 Inhoudstafel 1 Installatie...

Nadere informatie

Beschrijving functioneel en technisch design van de website

Beschrijving functioneel en technisch design van de website Bespreking Punten: Beschrijving functioneel en technisch design van de website Nr. Punt 1 Student 2 Bedrijf 3 Algemene lay out 4 Technologieën 5 Webruimte en datatrafiek 1. Student Registratie Bij de registratie

Nadere informatie

Geert Dekkers Web Studio info@nznl.net +31(0)6 27 224 301

Geert Dekkers Web Studio info@nznl.net +31(0)6 27 224 301 Geert Dekkers Web Studio info@nznl.net +31(0)6 27 224 301 Persoonlijk Geert Dekkers, geb 1955, opleidingen in educatie en de kunsten. Programmeert websites sinds 1998. Als programmeur grotendeels autodidact,

Nadere informatie

Installatie SQL: Server 2008R2

Installatie SQL: Server 2008R2 Installatie SQL: Server 2008R2 Download de SQL Server 2008.exe van onze site: www.2work.nl Ga naar het tabblad: Downloads en meld aan met: klant2work en als wachtwoord: xs4customer Let op! Indien u een

Nadere informatie

Multi user Setup. Firebird database op een windows (server)

Multi user Setup. Firebird database op een windows (server) Multi user Setup Firebird database op een windows (server) Inhoudsopgave osfinancials multi user setup...3 Installeeren van de firebird database...3 Testing van de connectie met FlameRobin...5 Instellen

Nadere informatie

ISW Presents Debian Homeserver Workshop

ISW Presents Debian Homeserver Workshop ISW Presents Debian Homeserver Workshop Lucas Kauffman Vincent Andries Debian Homeserver Voorzitter ISW lucas@isw.student.khleuven.be serveradmin ISW goose@isw.student.khleuven.be Debian Homeserver Installatie

Nadere informatie

Een ASP.NET applicatie opzetten. Beginsituatie:

Een ASP.NET applicatie opzetten. Beginsituatie: Hoofdstuk 1 Een ASP.NET applicatie opzetten Beginsituatie: Windows XP Pro, Windows Vista Pro of Windows 7 Pro Visual Studio.NET moet zijn geïnstalleerd. Let hierbij op dat de Express versie niet voldoet.

Nadere informatie

FUMAGGO WEB SOLUTIONS

FUMAGGO WEB SOLUTIONS FUMAGGO WEB SOLUTIONS Aanpassen design partijenwijzer.nl Offerte voor ProDemos Den Haag Fumaggo Web Solutions Lammenschansweg 93, 2313 DK Leiden KvK Rijnland 52202992 Leiden, 20 juni 2012 2 1 Introductie

Nadere informatie

Absentie Presentie Server Migratie

Absentie Presentie Server Migratie Absentie Presentie Server Migratie Auteur A. Boerkamp Versie V1.2 Datum 11-08-2010 Status Voor Intern / Extern gebruik Pincash International, 3066GS Rotterdam, Anthonetta Kuijlstraat 43-45, 010-2868000

Nadere informatie

Frontend ontwikkeling

Frontend ontwikkeling Frontend ontwikkeling Mark Jansen Edwin Vlieg PHPFreakz ledendag 10 november 2007 Frontend ontwikkeling De interface is je product richting de eindgebruiker Goede PHP code met een slechte interface geeft

Nadere informatie

Installatie en configuratie documentatie

Installatie en configuratie documentatie Installatie en configuratie documentatie Assistance Web Portal v. 2.x Voor Windows 2003 / XP / Vista Assistance PSO handleiding, uitgegeven door Assistance Software. Alle rechten voorbehouden. Niets uit

Nadere informatie

Koppeling met een database

Koppeling met een database PHP en MySQL Koppeling met een database 11.1 Inleiding In PHP is het eenvoudig om een koppeling te maken met een database. Een database kan diverse gegevens bewaren die met PHP aangeroepen en/of bewerkt

Nadere informatie

TaskCentre Web Service Connector: Creëren van requests in Synergy Enterprise

TaskCentre Web Service Connector: Creëren van requests in Synergy Enterprise TaskCentre Web Service Connector: Creëren van requests in Synergy Enterprise Inhoudsopgave 1. Voorbereiding... 4 2. Web Service Connector tool configuratie... 5 3. TaskCentre taak voor het aanmaken van

Nadere informatie

Cursus Raspberry PI door: Mitchell Verbruggen

Cursus Raspberry PI door: Mitchell Verbruggen Cursus Raspberry PI door: Mitchell Verbruggen 2014-2015 Inhoudsopgave Over Raspberry PI... 2 Wat is een Raspberry Pi?... 2 Mogelijkheden met de Raspberry Pi:... 2 Je hebt 2 types:... 3 A-type:... 3 Cursus

Nadere informatie

Installatiehandleiding Wordpress binnen Parallels Panel

Installatiehandleiding Wordpress binnen Parallels Panel Installatiehandleiding Wordpress binnen Parallels Panel 1 Wordpress handleiding In deze handleiding zullen we stap voor stap uitleggen hoe u Wordpress kunt installeren. Er is natuurlijk nog veel meer mogelijk,

Nadere informatie

Module VIII - DNS. Stefan Flipkens - Cursus: Internet - Intranet (2004-2005)

Module VIII - DNS. Stefan Flipkens - Cursus: Internet - Intranet (2004-2005) Module VIII - DNS Wanneer we de url van een webpagina ingeven in de adresbalk van onze browser dan moet ons computersysteem weten op welk IP adres de webpagina te vinden is. DNS servers helpen ons computersysteem

Nadere informatie

FIREBIRD DE SAFESCAN TA EN TA+ SOFTWARE OP MEER DAN ÉÉN COMPUTER GEBRUIKEN

FIREBIRD DE SAFESCAN TA EN TA+ SOFTWARE OP MEER DAN ÉÉN COMPUTER GEBRUIKEN FIREBIRD DE SAFESCAN TA EN TA+ SOFTWARE OP MEER DAN ÉÉN COMPUTER GEBRUIKEN Deze handleiding beschrijft het installatieproces voor en het inrichten van één centrale database voor alle computers waar u de

Nadere informatie

Intramed OnLine instellen en gebruiken. Voor Android tablet of telefoon

Intramed OnLine instellen en gebruiken. Voor Android tablet of telefoon Intramed OnLine instellen en gebruiken Voor Android tablet of telefoon Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Algemeen...1 1.1 Toegang tot inlogportalen...1 Hoofdstuk 2 Basic account...3 2.1 Microsoft Remote Desktop

Nadere informatie

Loremipsumdolorsitamet,consectetue radipiscingelit.aeneancommodoligula egetdolor.aeneanmassa.cumsociisnat oquepenatibusetmagnisdisparturient

Loremipsumdolorsitamet,consectetue radipiscingelit.aeneancommodoligula egetdolor.aeneanmassa.cumsociisnat oquepenatibusetmagnisdisparturient Loremipsumdolorsitamet,consectetue radipiscingelit.aeneancommodoligula egetdolor.aeneanmassa.cumsociisnat oquepenatibusetmagnisdisparturient Content management systeem v1.1 montes,nasceturridiculusmus.donecq

Nadere informatie

KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken. Voor Android tablet of telefoon

KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken. Voor Android tablet of telefoon KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken Voor Android tablet of telefoon Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Algemeen...1 1.1 Toegang tot inlogportalen...1 Hoofdstuk 2 Basic account...3 2.1 Microsoft Remote

Nadere informatie

koppelen in De belangrijkste punten van hoofdstuk 15 Databasetechnieken gebruiken. De eigenschappen van een database instellen.

koppelen in De belangrijkste punten van hoofdstuk 15 Databasetechnieken gebruiken. De eigenschappen van een database instellen. 15 Een database koppelen in Dreamweaver CS3 De belangrijkste punten van hoofdstuk 15 Databasetechnieken gebruiken. De eigenschappen van een database instellen. Databasetechnieken gebruiken. De eigenschappen

Nadere informatie

Auteur: Chris Twiest Versie: 2.0 HANDLEIDING

Auteur: Chris Twiest Versie: 2.0 HANDLEIDING Auteur: Chris Twiest Versie: 2.0 HANDLEIDING INHOUDSOPGAVE Inleiding... 3 Citrix Installeren Windows... 4 Citrix Installeren Mac OSX... 9 Certificaten Installeren Mac OSX... 15 Inloggen via Windows of

Nadere informatie

Installatie & configuratie Citrix Receiver voor Windows

Installatie & configuratie Citrix Receiver voor Windows Installatie & configuratie Citrix Receiver voor Windows Gebaseerd op : Flevo Office 4.1 Gecreëerd door : Erik Hillebrand Versie : 1.0 Inleiding: Deze handleiding is bestemd voor de installatie en configuratie

Nadere informatie

Installatie Handleiding voor: TiC Narrow Casting Certified. System Integrators

Installatie Handleiding voor: TiC Narrow Casting Certified. System Integrators Installatie Handleiding voor: TiC Narrow Casting Certified System Integrators Installatiehandleiding TiC Narrow Casting Manager Inhoudsopgave 1. Algemeen - 3-2. Installatie PostgreSQL database server -

Nadere informatie

NVU work shop. Kees Moerman http://www.keesmoerman.nl November 2006. 1. Overzicht van een web site. Wat is een web site HTML files

NVU work shop. Kees Moerman http://www.keesmoerman.nl November 2006. 1. Overzicht van een web site. Wat is een web site HTML files NVU work shop Moerman http://www.keesmoerman.nl November 2006 1 1 Overzicht 1. Overzicht van een web site Wat is een web site HTML files 2. NVU: Een HTML editor Overzicht Een eerste pagina Configuratie

Nadere informatie

Externe Toegang installeren onder Windows 7

Externe Toegang installeren onder Windows 7 Externe Toegang installeren onder Windows 7 Deze handleiding beschrijft hoe u Externe Toegang installeert onder Windows 7. Er zijn aparte handleidingen voor Windows XP, Windows 8, Mac OSX en Ubuntu (Linux).

Nadere informatie

Stappenplannen MailPlus SOAP API

Stappenplannen MailPlus SOAP API Stappenplannen MailPlus SOAP API Stappenplannen MailPlus SOAP API oktober 2009 Introductie Dit document bevat stappenplannen welke u als technische gebruiker van MailPlus op weg kunnen helpen met de koppeling

Nadere informatie

Organisatie. Gestart in 2009 Open Source Webdevelopment Grafische achtergrond Servicegericht

Organisatie. Gestart in 2009 Open Source Webdevelopment Grafische achtergrond Servicegericht Even voorstellen Organisatie Gestart in 2009 Open Source Webdevelopment Grafische achtergrond Servicegericht Ons team Philip Vergunst Oprichter en webdeveloper Nathan Vergunst Back-end developer Cor van

Nadere informatie

Dynamische websites met PHP (basis) Karel Nijs 2010/09

Dynamische websites met PHP (basis) Karel Nijs 2010/09 Dynamische websites met PHP (basis) Karel Nijs 2010/09 Leswijze Eerst wat theorie Begeleid met (korte) oefeningen Editor = UltraEdit Geen DreamWeaver Browser = Internet Explorer Vereiste voorkennis: (X)HTML

Nadere informatie

KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken. Voor Mac OSX

KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken. Voor Mac OSX KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken Voor Mac OSX (Untitled) Voor Mac OSX Copyright 2012 Convenient en licentiegevers. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

Stappenplan bij het gebruik van SQL 2008 Versie 2.0, 17-09-2010

Stappenplan bij het gebruik van SQL 2008 Versie 2.0, 17-09-2010 Stappenplan bij het gebruik van SQL 2008 Versie 2.0, 17-09-2010 Installatie stappen Microsoft SQL Server 2008 Express: Het is raadzaam om de volledige installatie met een gebruiker zonder beperkingen uit

Nadere informatie

Internetfilter HTTPS instellen

Internetfilter HTTPS instellen Internetfilter HTTPS instellen Windows Windows Phone Mac / Linux iphone / ipad Android Handleiding Installatie van HTTPS bij het Internetfilter In deze handleiding staat stapsgewijs beschreven hoe het

Nadere informatie

Installatiehandleiding Wordpress binnen Parallels Panel

Installatiehandleiding Wordpress binnen Parallels Panel Installatiehandleiding Wordpress binnen Parallels Panel Wordpress handleiding In deze handleiding zullen we stap voor stap uitleggen hoe u Wordpress kunt installeren. Er is natuurlijk nog veel meer mogelijk,

Nadere informatie

Drupal lokale installatie op Windows 7.

Drupal lokale installatie op Windows 7. Drupal lokale installatie op Windows 7. Door Paul Driedijk april/mei 2015 Onderstaande uitleg is bedoeld om Drupal uit te proberen op je eigen computer. Wil je Drupal later installeren op een webserver

Nadere informatie

Prijslijst 2015. Algemeen. Reparaties. Installaties. Voorrijkosten binnen gemeente Bedum: 5,- Voorrijkosten buiten gemeente Bedum: 20,-

Prijslijst 2015. Algemeen. Reparaties. Installaties. Voorrijkosten binnen gemeente Bedum: 5,- Voorrijkosten buiten gemeente Bedum: 20,- Prijslijst 2015 Algemeen Voorrijkosten binnen gemeente Bedum: 5,- Voorrijkosten buiten gemeente Bedum: 20,- Advisering: 10,- per uur. Reparaties Onderzoekskosten: 10,- Reparatiekosten: 10,- Installaties

Nadere informatie

JOOMLA WEBSITE SPECIFICATIES VERSIE 1201

JOOMLA WEBSITE SPECIFICATIES VERSIE 1201 1 1 JOOMLA WEBSITE SPECIFICATIES 1.1 Specificaties Voor onze Joomla websites gelden de volgende specificaties: 1. Search Engine Optimization (SEO) We maken de website in opzet geschikt voor Search Engine

Nadere informatie

Curriculum Vitae. Barry van Zanten. 1995-1999 Grafisch Lyceum Utrecht Utrecht

Curriculum Vitae. Barry van Zanten. 1995-1999 Grafisch Lyceum Utrecht Utrecht Curriculum Vitae Barry van Zanten Personalia Naam: Barry van Zanten Adres: Weimarstraat 289 Postcode + woonplaats: 2562HJ Den Haag Mobiel: 06-52682464 E-mail: barry@isolf.nl Geboortedatum: 09 september

Nadere informatie

Programma's installeren in Linux (toegespitst op Kanotix; Debian/sid)

Programma's installeren in Linux (toegespitst op Kanotix; Debian/sid) Programma's installeren in Linux (toegespitst op Kanotix; Debian/sid) In het kort 1 Probeer eerst met # apt-get install programmanaam. (je kunt ook zoeken naar een programma. Zie hoofdstuk apt. 2 Als je

Nadere informatie

APEX en JasperReports

APEX en JasperReports APEX en JasperReports een Dream Team! Spreker(s) : Datum : E-mail : Vincent Deelen 28 mei 2013 vincent.deelen@transfer-solutions.com WWW.TRANSFER-SOLUTIONS.COM Outline APEX en rapporten Oracle BI publisher

Nadere informatie

INFITT01 - Internettechnologie WEEK 8

INFITT01 - Internettechnologie WEEK 8 INFITT01 - Internettechnologie WEEK 8 Programma Databases (JDBC, JNDI, ORM, JPA) MVC & Spring/Struts EJB Databases Veel web applicaties moeten informatie over langere tijd op kunnen slaan. Een voor de

Nadere informatie

Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving

Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving Versie april/2008 Zicht nieuwe media ontwerpers 2008 1 Inleiding Een Content Management Systeem (CMS) is een webapplicatie waarmee je zonder

Nadere informatie

Startgidsen & Tutorials

Startgidsen & Tutorials Startgidsen & Tutorials Bevat o.a. DirectAdmin, FTP, Webmail, Windows Live Mail, PHPMyAdmin en Rapifia klantenpaneel uitleg. Naam: Hoofdstukken Pagina: 1. Inleiding 2 2. Benodigde programma s 3 3. DirectAdmin

Nadere informatie

Studietaak 5 Hoe installeer ik software? ProFTPD FTP-Server

Studietaak 5 Hoe installeer ik software? ProFTPD FTP-Server Studietaak 5 Hoe installeer ik software? ProFTPD FTP-Server Opdracht Installeer op je Knoppix installatie de ProFTPD ftp-server. Doelstelling Het leren van: 1. het installeren van ProFTPD, en 2. de basis

Nadere informatie

Installatie Handleiding voor Modelit Applicatieprogrammatuur

Installatie Handleiding voor Modelit Applicatieprogrammatuur Modelit Elisabethdreef 5 4101 KN Culemborg Telefoon +31 345 521121 info@modelit.nl www.modelit.nl Installatie Handleiding voor Modelit Applicatieprogrammatuur Datum 27 April 2007 Modelit KvK Rivierenland

Nadere informatie

Zelftest Java concepten

Zelftest Java concepten Zelftest Java concepten Document: n0838test.fm 22/03/2012 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INLEIDING BIJ DE ZELFTEST JAVA CONCEPTEN Om de voorkennis nodig

Nadere informatie

9. MYSQL. Daarin zien we het administratie paneel van mysql.

9. MYSQL. Daarin zien we het administratie paneel van mysql. 9. MYSQL We kunnen ook in dit systeem gebruik maken van de gekende ACCESS databanken. Zolang het maar relationale databanjken zijn kunnen we er gebruik van maken. In PHP echter maakt men meestal gebruik

Nadere informatie

1.Noem de vijf categorieën waarin programmeertalen kunnen worden ingedeeld en geef van elke categorie één voorbeeld.

1.Noem de vijf categorieën waarin programmeertalen kunnen worden ingedeeld en geef van elke categorie één voorbeeld. Module 4 programmeren 1.Noem de vijf categorieën waarin programmeertalen kunnen worden ingedeeld en geef van elke categorie één voorbeeld. Machinecode Assembleertalen: assembly Hogere programmeertalen:

Nadere informatie