Infobrochure voor studenten

Infobrochure voor studenten B2.1 Chirurgie

Voorwoord Welkom op de afdeling B2.1. Wij willen je graag als nieuwe collega opnemen op onze eenheid. Met deze beknopte bespreking, die je altijd kan raadplegen, willen we je wegwijs maken op onze afdeling. De brochure geeft niet altijd de juiste oplossing en daarom zal eenieder uit onze equipe je graag helpen bij eventuele problemen. Ieder van ons heeft het recht om fouten te maken maar ook ieder van ons heeft de plicht om eventuele fouten te melden en te herstellen! Je hoeft niet te leren met vallen en opstaan. Vraag liefst op voorhand uitleg, zo kunnen misverstanden en fouten voorkomen worden. Wij gunnen je de nodig tijd om je aan te passen Namens de ganse equipe van B2.1 Als je twijfelt, vraag dan hulp! Dit doe je beter te vroeg dan te laat!

Voorwoord... 2 1. Voorstelling van de eenheid... 4 1.1 De architectuur... 4 1.2 Het multidisciplinaire team... 6 1.3 De Patiëntenpopulatie... 8 2 Taakinhoud en taakverdeling...10 2.1 Organisatie van de verpleegzorg...10 2.2 Prioriteiten in de zorg...13 2.3 Taken van de logistieke assistente...15 2.4 Operatiedagen...17 2.5 Specifieke verpleegkundige interventies...18 3 Specifieke aandachtspunten van deze afdeling...22 3.1 Algemeen...22 3.2 Begeleiding van...22 3.3 Observatie...23 3.4 Rapportage...23 3.5 Administratief...23 3.6 Werken met technische hulpmiddelen...23 4 Verwachtingen...24 4.1 Algemene verwachtingen...24 4.2 Specifieke verwachtingen...24 4.2.1 Eerstejaarsstudenten Initiatie verpleegkunde en basiszorg... 24 4.2.2 Tweedejaarsstudenten Oriëntatie Algemene... 25 4.2.3 Derdejaarsstudenten Uitstroom Algemene... 25

1. Voorstelling van de eenheid 1.1 De architectuur De afdeling Gynaecologie Urologie MKA NKO Abdominale en plastische chirurgie of B2.1 telt 29 bedden en bevindt zich in de B-Blok op nivo + 2. De afdeling telt 2 éénpersoonskamers voor isolatie 206-207 11 éénpersoonskamers 205 208 tem 212-217 tem 221 8 tweepersoonskamers 201 tem 204 213 tem 216 De afdeling wordt verdeeld in drie delen. De verdeling gebeurt gemakshalve door middel van kleuren. Het GELE gedeelte van de gang kamers 201 202 + 217 221 Het GROENE gedeelte van de gang kamers 203 210 Het RODE ganggedeelte kamers 211 216

B2.1: Urologie Gynaecologie - NKO - MKA - Abdom. en plastische chirurgie

1.2 Het multidisciplinaire team Het medisch beleid is in handen van de chirurgen. Zij beslissen tot opname, doen diagnosestelling, stellen een behandelingsplan op en bepalen het ontslag. Er kan steeds een consult aangevraagd worden bij om het even welke medische discipline via de behandelende arts. Medisch team Uroloog en medisch duo leider B2.1 Urologen Gynaecologen Algemene chirurgen Neus Keel Oren MKA Plastische chirurgie Dr. Walter Vervecken Dr. Philip Franssen Dr. Stijn Schapmans Dr. Steven Vermeersch Dr. Bart Bollen Dr. Annick Corremans Dr. Anne Mireille François Dr. Lieve Schops Dr. Elke Stevens Dr. Kaat Verbeke Dr. Jennifer Goedbloed-Laros Dr. Pieter Ceulemans Dr. Jan Matheï Dr. Jan Vanden Boer Dr. Rob Snoecks Dr. Leen De Cuyper Dr. Gert Jeunen Dr. Jan Haels Dr. Sylvie Hendrikx Dr. Paul Legrand Dr. Yannick Spaey Dr. Kristien Verbruggen Dr. Paul Vanstraelen Verpleegkundig team Hoofdverpleegkundige Zorgcoördinator Verpleegkundigen, logistieke assistenten en studenten verpleegkunde en organisatieondersteuning (LA) Stagementoren Meter/ Peter Benny Harzé Vera Geens Zie lijst personeelsleden Linda Daniëls Marleen Das Elien Lemmens Silke Vranken Sarah Leurs Hanne Ramaekers Seroeyen Kim Benny Harzé Linda Daniëls Anita Schildermans Anneleen Brouwers

Sarah Leurs Veerle Bos Referentiemedewerkers/ - verpleegkundigen Op de afdeling is hiervan een lijst met taakverantwoordelijkheden aanwezig Paramedisch team Kinésitherapie Ergotherapie Logopedie Diëtisten Patiëntenbegeleiding Sociale dienst Psychologe Pijnverpleegkundige Andere medewerkers Palliatief supportteam Oncologisch begeleidingsteam Diabeteseducatieteam Pastorale dienst De verpleegkundige treedt in contact met andere hulpverleners indien dit noodzakelijk is voor de zorgbehoeften van de patiënten die hem/ haar zijn toegewezen. Onder andere hulpverleners verstaan wij onder andere de kinésisten, de medewerkers van de sociale dienst, het palliatief supportteam, de pastorale dienst, de diabetesverpleegkundigen, het oncologisch begeleidingsteam, De verantwoordelijke verpleegkundige zal, in overleg met de behandelende geneesheer en volgens de noden en behoeften van de patiënt, andere disciplines contacteren. 1.2.1 Zorgcoördinator Binnen het project Effectief en efficiënt leiderschap werd een belangrijk knelpunt binnen de ZE/ ZOE aangepakt. Het takenpakket van de diensthoofden zat overvol waardoor de operationeel-technische taken, de taak van leidinggevende in de zin van leiden, coachen en managen, niet meer naar behoren kon opgenomen en uitgevoerd worden. Daarbij komt ook dat patiënten, medewerkers, artsen, middenkader, directie, verschillende verwachtingen hebben naar de leidinggevende toe. Doelstellingen konden niet meer gerealiseerd worden. Om een oplossing te bieden aan dit knelpunt werd in 2011 gestart met een pilootproject rond effectief en efficiënt leiderschap. De afdelingen B21 en B22 werden hiervoor weerhouden. Duoleiders gingen een resultaatsverbintenis aan. Hoofddoel: effectiever en efficiënter leidinggeven verbetering van kwaliteit van zorg tevredenheid van klanten (lees: patiënten) en medewerkers verhogen De afdeling kreeg een bijkomend budget van 0.5 VTE voorzien in de functie van zorgcoördinator. Binnen B21 werd deze taak aan Vera Geens toegewezen. Door haar functie kreeg het diensthoofd meer ruimte voor zijn taken op vlak van leiden, coachen en managen. Door de goede resultaten binnen de pilootafdelingen zal dit project stapsgewijs verder gezet worden binnen de organisatie. 1.2.2 Artsen De zaalrondes van de artsen gebeuren op de afgesproken tijdstippen. Deze tijdstippen werden met de afdelingsartsen op voorhand bepaald en afgesproken.

Voor onze patiënten o bij voorkeur na 10u tijdens de vroege dienst o niet tussen 16u en 17u in de namiddag (verzorging) o niet na 20u (rust van de patiënt) De verpleegkundige loopt mee de zaalronde voor de patiënten waarvoor hij/zij verantwoordelijk is. 1.2.3 Diëtisten De maaltijdbedeling gebeurt op de afdeling omstreeks 8u, 12u en 17u. De verpleegkundigen en logistiek assistenten helpen bij het opdienen van de maaltijden en bieden hulp aan de patiënten daar waar nodig. De verantwoordelijke verpleegkundige ziet toe voor zijn of haar patiënten dat de maaltijden in overeenstemming zijn met de bestelde voedingen (patiënt moet (niet) nuchter blijven, juiste dieet, ). Na elke zaalronde verifieert de verantwoordelijke verpleegkundige of er wijzigingen zijn in de voeding voor zijn of haar patiënten aan de hand van het menuboek, en brengt wijzigingen aan daar waar nodig. Bij opname wordt van elke patiënt éénmalig een voedingsformulier ingevuld met zijn/haar dieet. Correcties worden aan de diëtiste doorgegeven aan de hand van het menuboek. In dit menuboek is ook ruimte voorzien om aan te geven of het bezoek van de diëtiste bij de patiënt gewenst is. 1.3 De Patiëntenpopulatie Alle pathologie opnoemen zou onbegonnen werk zijn, maar we proberen toch om via de verschillende specialismen een korte opsomming te geven van de verscheidenheid aan patiënten B2.1 omvat voornamelijk patiënten in observatie, diagnosestelling en behandeling van abdominale, urologische en gynaecologische pathologie, alsook NKO, MKA en plastische chirurgie. In de abdominale pathologie spreekt men algemeen over 4 categorieën Inflammatoire en tumorale aandoeningen Perforatie van hol orgaan Obstructie Traumata Meest voorkomende aandoeningen Urologie Totale prostatectomie Millin prostatectomie Bricker-operatie Nefrectomie TUR prostaat, - blaas Phimosis of circumcisie Uretherorenoscopie Hydrocoele Pyeloplastie TVT ESWL Totaal en gedeeltelijk Gynaecologie Hysterectomie Abdominaal of vaginaal (laparoscopisch ondersteund) Borstoperaties Colporaphia Operaties bij incontinentie Posterior en anterior TVT = tensionfree vaginal tape

Marchall-Marchetti Burch plastie Abdominale chirurgie Neus Keel - Oren Cholecystectomie Borstoperaties Darmoperaties Re of li hemicollectomie of totale collectomie Rectumamputatie Abdominaal peritoneaal rectum amputatie Sigmoïdresectie Aanleggen en heraanleggen van een stoma Fissura ani; anaal abces Gastrectomie Gastric Bypass Hemorroïden Totaal en gedeeltelijk Liesbreuk - Navelbreuk Laparoscopische ingrepen Nissen Cholecystectomie Appendectomie Tonsillectomie Septumplastiek Tympanoplastiek Directe Laryngoscopie UPPP Uvulo palato pharyngo plastiek Thyroïdectomie Neusreductie Plastische chirurgie Borstreductie Borstvergroting (augmentatie) Abdominoplastiek Gynaecomastie Aangezichtschirurgie MKA Kaakchirurgie Bij grote chirurgische ingrepen gaan de patiënten meestal de eerste dag naar de IC om de vitale functies nauwkeurig te kunnen volgen.

2 Taakinhoud en taakverdeling 2.1 Organisatie van de verpleegzorg Met uitzondering van de hoofdverpleegkundige en zorgcoördinator werken de verpleegkundigen volgens een 3-ploegen systeem, waarin het de bedoeling is te komen tot een minimumbezetting V04 of vroege dienst 06u30 14u36 3 verpleegkundigen D11 of dagdienst 08u00 16u06 Hoofdverpleegkundige/ zorgcoördinator L25 of late dienst 14u09 22u15 3 verpleegkundigen 2 verpleegkundigen in het weekend N02 of nachtdienst 21u50 06u50 1 verpleegkundige Het dienstrooster vindt men terug in het verpleeglokaal. Ook het dienstrooster van de studenten hangt ter inzage op het prikbord in de dienstplaats. Gele kant Groene kant Rode kant 1 vroege dienst V04 1 late dienst L25 1 vroege dienst V04 1 late dienst L25 1 nachtdienst N02 1 vroege dienst V04 1 late dienst L25 Men werkt op de afdeling volgens het model Totaalzorg, dus met patiëntentoewijzing. Dagelijks wordt een taakverdeling opgemaakt. Iedere verpleegkundige krijgt 9 à 10 patiënten toegewezen. De studenten worden op hun beurt toegewezen aan een verpleegkundige. Elke verpleegkundige heeft een oproepsysteem (telefoon) van zijn/ haar eigen patiënten. Met totaalzorg wordt bedoeld elke verpleegkundige staat zoveel mogelijk in voor alle verpleegkundige zorgaspecten bij de patiënten die hem zijn toegewezen men voert deze zorgaspecten zoveel mogelijk in één tijd uit de verpleegkundige zorgt voor de invulling van het verpleegdossier met inbegrip van de bijhorende registratie zoals o.a. MVG voor de patiënten die ham zijn toegewezen de verpleegkundige treedt in contact met andere hulpverleners indien dit noodzakelijk is voor de zorgbehoeften van de patiënten die hem zijn toegewezen en biedt hulp bij andere collega s. elke verpleegkundige loopt zaalronde met artsen voor zijn/haar patiënten.

Buiten de totaalzorg van de patiënten is iedere verpleegkundige, samen met de logistieke assistent ook verantwoordelijk voor andere dagelijkse taken zoals: aanvullen van linnen aanvullen van steriele en niet-steriele materialen bestelling van de medicatie orde in het verpleegkwartier, apotheek, berging, keuken, halen van de medicatie in de apotheek en de verdeling van de medicatie Dit is ook voor de studenten een leerervaring. De maaltijdverdeling gebeurt voornamelijk door de logistieke assistenten, in samenwerking met de medewerkers van de maaltijdbedeling. Transporten naar onderzoeken, operatiezaal, ontslag, lopen door het voormiddagprogramma. Hiervoor wordt een centrale vervoersdienst ingeschakeld. Ontslag en opname van patiënten gebeuren op wisselende tijdstippen. VROEGE DIENST (V) 6u30 6u50 6u50 8u00 8u00 9u00 11u30 12u00 12u00 14u09 Patiëntenoverdracht van nachtpost naar morgenpost Starten met totaalzorg bij de toegewezen patiënten Controle van de medicatie van 8 tot 14u (IV, PO, SC, IM) Bloed en cultuurname Meten van glycaemie en toedienen van insuline Aërosoltherapieën Medicatie toedienen Meten van parameters: pols saturatie temperatuur bloeddruk Bedelen van het ontbijt en het ontbijt van de nuchtere patiënten bewaren Opname van patiënten door hoofdverpleegkundige of zorgcoördinator Voorbereiding van de te opereren patiënten Invullen van de patiëntendossiers (elektronisch) Voorbereiding van onderzoeken en behandelingen Ontslagvaardig maken van de patiënten Pottenwas en aanvullen van verzorgingskarren samen met logistiek assistenten Apotheek verdelen van de medicatie (patiëntenbakjes/ noodkast) Middagpauze verpleging in twee groepen Controle van de medicatie en medicatiebedeling Meten van glycaemie en toedienen insuline Uitdelen van middagmalen, rechtzetten van patiënten en helpen bij het eten waar nodig Klaarmaken IV-therapie Comfortronde patiënten LATE DIENST (L) 14u09 14u36 Patiëntenbespreking Nakijken van de medicatie Beddenopschik van de ontslagen patiënten/door logistiek assistenten voor ontslag

Klaarleggen van IV/ IM/ SC medicatie avond Klaarleggen van infusen Aanvragen van onderzoeken worden in orde gebracht 16u00 17u00 18u00 20u00 21u30 Comfortronde patiënten Aërosoltherapie Eventuele wondverzorgingen Controle temperatuur en pols Zaalronde dokters Glycaemie meten en insulinetherapie Avondmaal patiënten Rechtzetten van patiënten en helpen bij het eten Uitdelen orale medicatie Eten verpleegkundigen Comfortronde patiënten Controle parameters Controle verbanden Aërosoltherapie IV-therapie Uitdelen orale medicatie Glycaemie meten en insulinetoediening Voorbereiding patiënten voor operatie Invullen van patiëntendossier (elektronisch) NACHT (N) 21u50 6u50 Patiëntenoverdracht van avonddienst naar nachtdienst Overschakelen van de dag- naar de nachttelefoon Totaalzorg volgens planning (min. Alle 2u) en voorschriften van artsen De eerste nacht van verblijf van de patiënt, minimum alle 4u parameters, tenzij anders voorgeschreven werd door de arts Nakijken en toedienen van medicatie; controle van de inname Medicatie klaarzetten voor de komende 24u Verdovende middelen worden niet op voorhand klaargezet! Apotheek in orde brengen Medicatie bestellen en terugschrijven Controle op doorschrijven van de medicatie Verpleegdossiers correct en volledig invullen Blad van patiëntenoverdracht aanpassen Blad voor de keuken koppelen aan patiëntenoverdracht Orde op de afdeling Dieetlijsten nakijken en eventuele wijzigingen aanbrengen NOTA Deze dagindeling is een richtgegeven. Elke opname of onvoorzien ontslag dient men binnen deze uurregeling te plannen door aanpassingen aan te brengen in de werkplanning. De enige vastliggende uren zijn de bezoekuren. Deze zijn van 14u tot 20u.

2.2 Prioriteiten in de zorg Er wordt getracht om tussen 7u en 10u in de voormiddag de verzorging van de patiënten alle voorrang te geven. Afspraken m.b.t. prioriteiten en volgorde van verzorging zijn Bloednames eerst uitvoeren De te opereren patiënten worden als eerste voorbereid o preoperatief scheren Dan de verzorging van o de geopereerde patiënten van dag voordien (vb. Bricker, cystectomie, hysterectomie, ). o Patiënten die gedeeltelijke hulp nodig hebben o Patiënten die ondersteunende hulp nodig hebben en/ of moeten geholpen worden bij het eten. o De zelfredzame patiënten met verbanden. Aangezien de zorgbehoefte niet altijd gelijkmatig is verdeeld, in evenredigheid met het aantal patiënten waarvoor de verantwoordelijkheid werd gegeven, zal hulp geboden moeten worden bij de collega die belast werd met een grotere zorg. Dit gebeurt spontaan en op basis van collegialiteit. Nadat alle patiënten de nodigde zorgen hebben toegediend gekregen,wordt de verslaggeving gedaan in het elektronische verpleegdossiers. Bijkomende taken van de verpleegkundigen 2.2.1 Patiëntenoverdracht De overdracht is een communicatiemiddel waarbij de klemtoon ligt op het van persoon tot persoon doorgeven van voor dat ogenblik belangrijke informatie. Een overdracht moet plaatsvinden telkens de verantwoordelijkheid door een ander verpleegkundige wordt overgenomen. In een overdracht wordt de volgende informatie doorgegeven Een overzicht van de toestand van de patiënt op de verpleegeenheid op het ogenblik dat de dienst wordt verlaten en van de te verwachten evolutie in de volgende diensttijd Uitzonderlijke of spoedeisende situaties die zich tijdens de voorbije diensttijd hebben voorgedaan of die in de volgende diensttijd te verwachten zijn. Toelichtingen bij instructies en observaties die in het verpleegdossier of op de patiëntenbladen genoteerd staan 2.2.2 Telecommunicatie Elke verantwoordelijke verpleegkundige is in het bezit van een draagbaar telefoontoestel met apart telefoonnummer. Door middel van dit toestel is hij of zij altijd bereikbaar, zowel intern op de eigen afdeling, als extern met andere afdelingen of disciplines. Alle beloproepen van patiënten verschijnen op deze individuele telefoontoestellen. GEEL 2502 GROEN 2503 ROOD 2504 2.2.3 Informatieverstrekking De verpleegkundige is verantwoordelijk voor het verschaffen van duidelijke, verstaanbare en correcte informatie naar patiënt en familie toe. Over medische aspecten wordt best in overleg met de behandelende geneesheer informatie gegeven.

2.2.4 Voorbereiding onderzoeken preoperatieve voorbereiding Bij het opnamegesprek, door de hoofdverpleegkundige of afdelingsverantwoordelijke, wordt steeds een minimum aan informatie verstrekt betreffende de geplande onderzoeken en/of ingrepen (zie checklist onthaal). De voorbereiding van onderzoeken en de daarbij horende informatie wordt verder toegelicht en uitgevoerd door de verantwoordelijke verpleegkundige conform de bestaande procedures (o.a. préoperatief scheren, voorbereiding CT, ). 2.2.5 Verpleegdossier Het elektronische verpleegdossier (planning en verslaggeving) wordt aangevuld door de verantwoordelijke verpleegkundige voor zijn of haar patiënten, en dit volgens de geldende richtlijnen en op het afgesproken tijdstip. Het elektronisch medicatiebeheer wordt aangevuld door de verantwoordelijke verpleegkundige voor zijn of haar patiënten en volgens de procedure geneesmiddelendistributie. 2.2.6 Referentiemedewerkers/ referentieverpleegkundigen Referentiemedewerker = binnen eigen afdeling Referentieverpleegkundige = afdelingsoverschrijdend bv. wondzorg, stomazorg Op de afdeling worden verantwoordelijkheden gedelegeerd tot op het niveau van de uitvoerende medewerker. Iedereen krijgt de kans om actief mee te denken en mee te werken aan de verbetering van de organisatie van de afdeling. Onder de noemer referentiemedewerker/ -verpleegkundige, op basis van bereidwilligheid en onder verantwoordelijkheid van de hoofdverpleegkundige, kunnen medewerkers bepaalde taken en gedeelde verantwoordelijkheden toegewezen krijgen. 2.2.7 Geplande opname, spoedopname en ontslag De geplande opnames s ochtends worden uitgevoerd door de hoofdverpleegkundige of de zorgcoördinator. De patiënt en zijn familie worden voldoende ingelicht over de reden van opname, geplande onderzoeken en/of ingrepen De anamnese wordt door de hoofdverpleegkundige of de afdelingsverantwoordelijke ingevoerd in het elektronisch verpleegdossier De patiënt wordt begeleid naar de kamer, alwaar hij of zij ontvangen wordt door de verantwoordelijke verpleegkundige. Van 7u tot 10u wordt prioritair voorrang gegeven aan verzorgingsaspecten. Tijdens deze uren zal de hoofdverpleegkundige of de zorgcoördinator instaan voor de geplande opnames, maar ook voor de spoedopnames die zich aanmelden. Buiten deze uren zal de verantwoordelijke verpleegkundige zelf zijn of haar spoedopnames in zijn totaliteit opvangen. De toewijzing van de bedden voor de opnames (zowel geplande als dringende opnames) gebeurt in de eerste plaats volgens de kamerkeuze van de patiënt (éénpersoons, tweepersoons, zaal). Vervolgens wordt in overleg, op basis van collegialiteit, en al naar gelang de zorgzwaarte de opnamespreiding georganiseerd. Tijdens de late dienst is elke verpleegkundige verantwoordelijk voor zijn of haar geplande opnames (dit kan evenwel in overleg met de hoofdverpleegkundige of zorgcoördinator). Bij ontslag zorgt de verantwoordelijke verpleegkundige ervoor dat De thuismedicatie in orde is, samen met het ontslagformulier De teruggave van medicatie in orde gemaakt is De patiënt geholpen wordt met aankleden indien dit nodig blijkt Bedden opgemaakt worden, nadat ze werden afgewassen door het onderhoud. Ontslag administratief in orde gemaakt wordt o Voorlopig/definitief ontslag via PORT o vermelden van ontslag op poetsblad

2.3 Taken van de logistieke assistente De taken van een logistieke assistente situeren zich op verschillende domeinen. Zij bieden vooral ondersteuning aan de verpleegkundigen bij de uitvoering van verschillende taken op verschillende terreinen. Elke logistieke assistente is in het bezit van een draagbaar telefoontoestel 2505. 2.3.1 Algemene organisatie van de zorgeenheid Orde in Balie, bergruimten, spoelruimte, afvalruimte, badkamer, keuken Aanvullen linnen en verzorgingswagens Hygiëne van Reinigen van toiletstoelen, infuusstaanders, verzorgingswagen, linnenwagen, infuuspompen, tolstoelen, geriatrische zetels op regelmatige basis Controle en aanvullen of vervangen van Patiëntenkamers: handzeep, Alcogel Linnenzakken en afvalzakken Geordend opbergen van Patiëntendossiers In orde brengen van Opnamebundels Verpleegdossier Voedingsformulier Onthaalbrochure afdeling Checklist onthaal Opmaken van bedden samen met Verpleegkundige en/of collega logistiek assistent Na ontslag (afdekken en opmaken)/logistiek assistenten ontslag Dagelijks na de verzorging 2.3.2 Ondersteuning van de verpleegkundige Assisteren van de verpleegkundige in de zorg Patiënten die opgenomen of ontslagen worden, helpen met het in- of uitpakken Helpen bij het installeren van een patiënt in de zetel of in het bed

2.3.3 Apotheek Bijkomend Een dringende bestelling ophalen in de apotheek op vraag van de verpleegkundige/ hoofdverpleegkundige Verschillende domeinen Stalen naar het labo brengen Aanvraagbonnen voor onderzoek wegbrengen Maken van kopieën 2.3.4 Maaltijdgebeuren Verschillende domeinen Voedingsformulieren naar de keuken brengen De medewerkers van de maaltijdbedeling ondersteunen bij het uitdelen van de maaltijden Samen met de verpleegkundigen de patiënten een comfortabele houding geven voor het gebruik van hun maaltijd Patiënten helpen bij het nemen van de maaltijd Na overleg met en onder de verantwoordelijkheid van de verpleegkundige 2.3.5 Voorraadbeheer Verschillende domeinen Bestellingen maken (scankaartjes) en materialen opbergen na levering Keuken Niet steriele verbruiksmaterialen Steriele verbruiksmaterialen Labo o Bloedtubes o Potjes voor staalname o Economaat o Papierwaren o Wegbrengen en ophalen van materialen van de centrale sterilisatieafdeling 2.3.6 Materialenbeheer Taken Defecten melden aan de technische dienst Inventariseren van de materialen op regelmatige basis Opvolgen van de uitgeleende materialen 2.3.7 Begeleiding van studenten Het begeleiden van leerlingen Logistiek assistent, in samenspraak met de hoofdverpleegkundige of zorgcoördinator.

2.4 Operatiedagen Maandag Urologie Abdominale chirurgie NKO Dinsdag Abdominale chirurgie Gynaecologie NKO Plastische chirurgie Woensdag Urologie Gynaecologie Abdominale chirurgie stomatologie Donderdag Abdominale chirurgie Gynaecologie NKO Vrijdag Urologie Abdominale chirurgie NKO

2.5 Specifieke verpleegkundige interventies 2.5.1 Ademhalingsstelsel Aërosoltherapie Spontaan ademende patiënt o Met tube/ canule zuurstofbril zuurstofmasker toediening aërosol Aspiratie via mond en bovenste luchtwegen o Met tracheacanule Aspiratie secreties Toediening aërosol Reiniging binnencanule en vervangcanule Toedienen van pufjes Gebruik ambu Oxymetrie Patiënt met pleurale drainage o Gebruik en toezicht op thoraxdrainagesysteem CPR Afname sputumkultuur Zorgen aan besmette patiënten 2.5.2 Bloedsomloopstelsel Bloeddrukmeting C.V.D.-meting Voorbereiding, toediening en toezicht op intraveneuse perfusies en transfusies, eventueel met technische hulpmiddelen o Gebruik infuuspompen o Zorg aan centraal veneuze katheter Gebruik van glucometer Plaatsen van intraveneuze katheters in perifere venen Aanbrengen van kousen en verbanden ter preventie en/ of behandeling van veneuze aandoeningen, oedeem CVD-meting Bloednames o Perifeer o Via CVD Porth-à-cath o Aanprikken o spoelen Gebruik obturator CPR 2.5.3 Spijsverteringsstelsel Opvolgen van voedingstoestand, gerichte hulp bij enterale voeding, vochttoedieningen Sondevoeding o Inbrengen van maagsonde, microsonde o Toedienen van sondevoeding en/ of medicatie via jejunostomiesonde, microsonde of gastrostomiesonde Opvolgen van ontlasting o Manuele verwijdering van faecalomen o Lavementen en mycroclysma s o Verzorging van stoma postoperatief Voorbereiding onderzoeken o Endoscopische maag- / darmonderzoeken o Echo, scan, radiologie

o Nucleaire onderzoeken 2.5.4 Urogenitaal stelsel Voorbereiding, uitvoering en toezicht op o Blaassondage o Eenmalige sondage voor onderzoek van urine, residubepaling o Blaasinstillatie o Gesloten urinedrainagesysteem o Urine en/ of stoelgangstaalname o Drainage via suprapubische katheter Bijhouden urinedebieten Blaastrainingen 2.5.5 Huid-en zintuigen Preventie van decubitus d.m.v. wisselhouding, hulpmiddelen, opzitten, mobilisatie, Verzorging van 1, 2 en 3 graad decubitus Aseptische en antiseptische wondverzorging Verwijderen van katheters en hechtingsmateriaal 2.5.6 Metabolisme Inzicht hebben in de behandeling van een diabetespatiënt o Educatie aan de patiënt en zijn familie o Voorbereiding en toediening van insuline o Gebruik van glucometer Voorbereiding, uitvoering van en toezicht op o Technieken van hemoperfusie Opstellen en in evenwicht houden van vochtbalans 2.5.7 Medicamenteuze toedieningen Voorbereiding, uitvoering van en toezicht bij toedienen van o Cytostatica o Anticoagulantia o Diuretica o Corticoïden Opstellen en in evenwicht houden van vochtbalans Voorbereiding, toediening en toezicht op de enterale en parenterale inname van medicatie o Spuitpompen o infuuspompen Voorbereiden en toedienen van medicatie via volgende toedieningswegen o Oraal (inbegrepen inhalatie) o Rectaal o Vaginaal o SC-IM-IV o Via gastro-intestinale katheter o Oogindruppeling en oorindruppeling 2.5.8 Voedsel- en vochttoediening Parenterale en enterale voeding o Totale parenterale nutritie o Sondevoeding via Maagsonde Jejunostomiesonde dudenumsonde Hulp bij vocht en voedseltoediening

2.5.9 Parameters Opnemen en correct noteren van verschillende parameters o Temperatuur o Pols o Bloeddruk o Glucometrie o Gewicht o Ontlasting o Zuurstofsaturatie o Pijn o. 2.5.10 Mobiliteit Wisselligging Gebruik van tiltechnieken en hulpmaterialen Passieve en actieve mobilisatie 2.5.11 Hygiëne Totaalverzorging aangepast aan ADL functies Totaalverzorging bij een patiënt met ADL dysfunctie Mondhygiëne Isolatie besmette patiënten Totaalverzorging bij o Beademde patiënt o Patiënt in tractie o Besmette patiënt o 2.5.12 Fysische beveiliging Maatregelen ter voorkoming van lichamelijke letsels o Fixatiemiddelen: onrustriemen voor bed of zetel conform de procedure o Beveiliging: bedbaren o Preventie decubitus Inwindelen Op-site, comfeel Luchtkussen Alternating matras 2.5.13 Verpleegkundige activiteiten die verband houden met het stellen van de diagnose Bloedname o Via diepe veneuze katheter o Perifeer Staalname sputum, faeces en urine Culturen van wonden, drains Controle van parameters Volgen van urinedebiet Glucosurie d.m.v. Aution sticks Afnemen van ECG Observatie van bewustzijn: comaschaal Gebruik glucometer 2.5.14 Voorbereiding (en assistentie) bij medische handelingen Voorbereiding, assistentie bij medische handelingen o Sternumpunctie o Ascitespunctie o Pleurapunctie

o o Plaatsen van centraal veneuze katheter 2.5.15 Algemeen Lijktooi

3 Specifieke aandachtspunten van deze afdeling 3.1 Algemeen Je kan altijd met al je vragen bij de hoofdverpleegkundige, zorgcoördinator, verpleegkundigen en artsen terecht. De grootste bron van informatie zijn de verpleegkundigen! We herinneren je aan je beroepsgeheim. Aandacht hiervoor siert bovendien je persoonlijkheid. Handhygiëne is zeer belangrijk omwille van het risico voor kruisinfecties. Ringen, juwelen, armbanden, uurwerken en kunstnagels zijn verboden. Na het verlaten van de kamer steeds de handen wassen/ ontsmetten, voor dat je andere acties onderneemt. Ook de patiënten hebben recht op privacy: deuren en tussengordijnen sluiten tijdens de verzorging. Maak gebruik van het beletlichtje! Spreek de patiënten eervol en tactvol aan. Patiënten zijn (vaak) afhankelijke mensen: hygiëne, kleden, verplaatsen, continentie, voeding, al deze facetten vragen om een bewuste benadering. Installeren patiënt o Hou rekening met het fixatiebeleid van de afdeling o Zorg dat de alarmbel, drinken in handbereik zijn Voeding o Denk aan de voorbereidende zorg: pakjes open maken, smeren, voorsnijden handel vanuit de concrete situatie o Rapporteer indien nodig Vochtinname o Geef de patiënt de mogelijkheid om voldoende te drinken. Geef hem desnoods effectief te drinken. o Op warme dagen heeft de patiënt meer nood aan vocht. Defecatie o Dagelijks op te volgen. Medicatie en infuusbehandelingen vragen extra aandacht Controle is zeer belangrijk o Correcte medicatie o Correcte dosis o Correcte aantal o Correcte patiënt o Katheterhygiëne conform de procedure Voorschriftenbeleid o Noodkast 3.2 Begeleiding van Patiënt en familie o Opvang, informatie en begeleiding o Psychosociale aspecten bij de opname o Angstgevoelens van patiënt en familie o Goede communicatie Patiënten op een eervolle en tactvolle manier benaderen, behandelen o Zelfzorg stimuleren o Kunnen omgaan met moeilijke patiënten o

3.3 Observatie Belangrijk is een goede nauwgezette observatie o Belangrijke observatiepunten zijn Eetlust Stoelgang Urine Mobiliteit Ademhaling Aandacht voor achterliggende symptomen 3.4 Rapportage Belangrijk is een goede nauwgezette rapportage: rapporteer afwijkende waarden, bijvoorbeeld wat betreft vitale functies, dadelijk aan de verpleegkundige zowel mondeling als schriftelijk in het verpleegdossier. Correcte rapportage o Mondeling naar teamverantwoordelijke o Schriftelijk in het verpleegplan 3.5 Administratief Opname en ontslag kunnen regelen Aanvraag van onderzoeken in orde brengen MVG-registratie (1 tot 15 maart, juni, september, december) Verpleegdossier Bestellingen materiaal Bestellingen medicatie Melden van defecten Patiëntveiligheid: melden van incidenten (idoc, infoland) 3.6 Werken met technische hulpmiddelen spuitpompen infuuspompen - volumetrische pompen glucometer alpha X-cell matras

4 Verwachtingen 4.1 Algemene verwachtingen Eigen leerproces in handen nemen, feedback vragen (minimaal 3x/ week werkpunten) Na een korte inwerkperiode inzicht krijgen in de werking van de dienst. Er wordt verwacht dat men zo veel mogelijk initiatief neemt tot vragen stellen en observeren Je kan uitleg en advies vragen maar heb er wel begrip voor dat dit in crisissituaties niet altijd mogelijk is Op eigen niveau verantwoordelijkheid nemen Tact, voorkomendheid, vriendelijkheid t.o.v. patiënten en familie is vanzelfsprekend Natuurlijk en spontaan contact met alle leden van het team, met respect voor ieders werk Betrouwbaarheid en verantwoordelijkheid tonen Beroepsgeheim respecteren Zich goed informeren alvorens een taak aan te vatten Zelfstandig kunnen werken maar tijdig om advies vragen, hierbij organisatietalent tonen en blijk geven van een vlotte aanpak Kunnen meedenken in moeilijke situaties Initiatief nemen, niet steeds blijven wachten op aanwijzingen, eigen ideeën naar voor brengen Je observatievermogen verder ontwikkelen Wees stipt, gebruik een correcte taal, zorg voor een verzorgd uiterlijk Tracht de vaardigheid te ontwikkelen om te leren omgaan met de beperkingen van de realiteit Kunnen rapporteren, zowel schriftelijk als mondeling. Actief deelnemen aan de briefing (inbreng en vraagstelling) Ken je plaats op dienst zowel naar het team als naar de patiënt en zijn familie Dagelijks je begeleidingsformulier aanbieden aan de begeleidende verpleegkundige. Zowel de positieve feedback als de aandachtspunten hierop vermelden Doelstellingen aanbieden aan de mentoren in de eerste week van de stage 4.2 Specifieke verwachtingen 4.2.1 Eerstejaarsstudenten Initiatie verpleegkunde en basiszorg Leren omgaan met patiënten en familie, het team en medestudenten Luisterbereidheid Leren omgaan met feedback en zelfevaluatie ontwikkelen Hygiëne o o Persoonlijk hygiëne Toedienen van correcte hygiënische zorgen in functie van de mogelijkheden van de patiënt Zelfstandig de vitale en fysische parameters kunnen controleren (noteren in verpleegdossier) Tijdens de maaltijden de nodige hulp bieden en de patiënt een goede houding geven om zijn maaltijd te benutten o Indien mogelijk eten de patiënten aan tafel o Indien aan tafel eten niet mogelijk is dient de patiënt een correcte of aangepast houding te krijgen in bed o Zonodig de patiënt helpen met eten geven o Rapportage omtrent de maaltijd vb. niet gegeten, verslikken, braken, Zuurstof en aërosoltherapie o Het belang hiervan kennen en kunnen toepassen Preventie decubitus kennen en kunnen toepassen Aandacht hebben voor administratieve taken vb. correct invullen van verpleegdossiers Ook steeds mondeling rapporteren Tactvol zijn t.o.v. de patiënten, hun familie, het team en de medestudenten

Door vraagstelling zich kunnen inwerken en inzicht krijgen op de werkindeling Ook open staan voor verdere taken zoals de keuken, de opruim en het wegbrengen van stalen Specifieke technieken beheersen en kunnen toepassen o Insuline met de pen o Glycemiemeting met glucometer o IM en SC- inspuitingen o Geven van kleine en grote lavementen o Bedden opmaken o 4.2.2 Tweedejaarsstudenten Oriëntatie Algemene Zie doelstellingen 1 jaar Verpleegtechnische vaardigheden van 2 jaar kennen en kunnen toepassen Medicatie: o IV-medicatie en perfusies kunnen klaarmaken onder toezicht o Weten welke medicatie vooraf of na het eten moet worden genomen o Toezicht houden op inname van medicatie o Toezicht houden op het verloop van een insulinedrip, infuustherapie en een transfusie Wondverzorging kennen en kunnen toepassen in de bestaande situatie Aandacht hebben voor sondevoeding, urinedebiet en faecesstaalname De voorbereiding en nazorg van de verschillende onderzoeken nagaan Bijwonen van onderzoeken Weten wanneer de patiënt voor meerdere onderzoeken nuchter moet blijven Nemen van initiatief o Uit zichzelf zien wat er moet gebeuren o Eigen werk goed kunnen organiseren o Het verpleegkundig werk weten aan te pakken Eigen verantwoordelijkheid kunnen dragen voor de uitgevoerde taken Onder begeleiding van een verpleegkundige specifieke testen kunnen uitvoeren 4.2.3 Derdejaarsstudenten Uitstroom Algemene Zie doelstellingen 1 en 2 jaar Zelfstandig de nodige zorgen kunnen uitvoeren o Het werk efficiënt kunnen organiseren o Leren fungeren als leider van een team o Verantwoordelijk voor totaalzorg bij 4 patiënten (onder toezicht) Zich betrokken voelen bij de noden van een patiënt, zich verantwoordelijk weten voor de realisatie van die noden, zelf hulp bieden of hulp inroepen van deskundigen Een patiënt kunnen opnemen en wegwijs maken op de afdeling Patiënt met een specifieke behandeling kunnen verplegen o Heparineslot o Met infuuspomp o Met spuitpomp o Diepe katheter o MS-patiënt o Patiënt met porth-à-cath o Voorbereiding en nazorg bij bepaalde onderzoeken kennen en kunnen uitvoeren o Colonscopie o Gastroscopie o Bijwonen van onderzoeken o Puncties o Endoscopies o Bloedafname Transfusies Inzicht in multidisciplinaire samenwerking versterken

Bijwonen van onderzoeken/ operatie : Is zeer belangrijk voor iedere student,vraag dus zeker om eens enkele onderzoeken of een operatie bij te wonen.