SOFTWARE ENERGY FOOTPRINT LAB Ir. Bo Merkus Onderzoeker CleanTech T: +31 (0) 621156138 E: b.merkus@hva.nl W: www.hva.nl/cleantech Hogeschool van Amsterdam 14 mei 2013 1
CLEANTECH ONDERZOEKSTHEMA S Groene datacenters + Software Energy Footprints Laadinfrastructuur + zonneboot + waterstofauto + tegenwindauto roadmapping & demonstration GreenIT Future Energy Systems E-mobility Clean mobility Smart & Clean Production innovation management PV + DC grids Sustainable systems for food + bio materials Betrokken opleidingen: E-tech, Engineering Design & Innovation, Product Design, Technische Bedrijfskunde, (Technische Informatica) 2
HET SEFLAB SEFLab 3
WAAROM SOFTWARE? Energieverliesketen datacenter Energiecentrale: 100 Watt Nuttig gebruik: <1 Watt
SOFTWARE ENERGY FOOTPRINT LAB Onderzoeksvraag: Wat is de invloed van software op het energieverbruik van de hardwarecomponenten in servers? Doelen: Theorie vormen over de impact van software op het energieverbruik van computers Richtlijnen opstellen voor efficiënte softwareontwikkeling Werken naar een energielabel voor software In samenwerking met: 5
INNOVATIEREGELING 2012 1. Professionalisering van meetopstelling - Welke componenten meten en wat is hun aandeel in het energieverbruik? - Hoe te meten zonder de server te beïnvloeden? - Wat is de meetonzekerheid? 2. Doorrekening van softwareapplicaties - Vijf verschillende browsers 3. Uitvoering van een stakeholderanalyse - Intern - Extern 6
MEETOPSTELLING 7
google.nl facebook google.com youtube live linkedin wikipedia nu.nl yahoo markplaats Energy [Joule] Energy [Joule] ZUINIGSTE BROWSER? VERBRUIK WEBSITES? Mean browsing session energy consumption on top of idle 2.500 2.000 1.500 1.000 500-450 400 350 300 250 200 150 100 50 - Average website energy consumption Ferreira, M.A., Hoekstra, E., Merkus, B., Visser, B., and Visser, J. (2013). SEFLab: A Lab for Measuring Software Energy Footprints. In: Green and Sustainable Software (GREENS), 2013 2nd International Workshop on. IEEE 8
STAKEHOLDER ANALYSE - Energie-efficiënte software is nog een onbekend begrip, maar het besparingspotentieel enorm - Er zijn op dit moment nauwelijks effectieve incentives om deze besparingen te verwezenlijken. - Er mist een gemeenschappelijke taal tussen inkopers, ontwikkelaars en beheerders - Bij HvA, VU, en UvA is er ruimte en belangstelling om groene software op te nemen in de curricula van ICT opleidingen. 9 Softwarecertficeerder Kennisinstellingen Overheden Groene software Eindgebruiker Softwareontwikkelaar Datacenter/ hoster
INNOVATIEREGELING 2013 Probleem 1: duurzaamheid nog niet echt een onderwerp is bij de ICT-opleidingen Probleem 2: Geen ICT-studenten betrokken bij het SEFLab 10
INZET SEFLAB IN ICT-OPLEIDINGEN Doel: Inventarisatie van de mogelijkheden om het SEFLab in te zetten in het ICT-onderwijs van de HvA op korte en lange termijn. (Technische) Informatica HvA, 6 bedrijfsprofielen: - System & Network Engineering - Technical Computing - Software Engineering - Game Development - Human Centered Design - IT management 11
AANPAK Haalbaarheidsonderzoek Green Software Engineering lesmodule: - Welke relevante vakken worden er al gegeven, - Welke aandacht is er al voor energie-efficiënte, waar is aansluiting mogelijk - Wat zijn gewenste leerdoelen voor een lesmodule Green Software Engineering Uitbreiding SEFLab meetopstelling: - Uitbreiding aantal servers en meetopstellingen - Onderzoek mogelijkheden remote meten Studentenprojecten: - Literatuuronderzoek richtlijnen efficiënte software - Testen van richtlijnen a.d.h.v. zelfgeschreven applicaties 12
EN VERDER Start onderzoek i.h.k.v. subsidie MRA Cluster Groene Software i.s.m.: Uitbreiden met nieuwe hardwareconfiguraties Doorontwikkelen van meetopstelling voor hoogfrequente metingen 13
VRAAG: HOE ZIEN JULLIE DE INZET VAN HET SEFLAB IN ICT-OPLEIDINGEN? Bo Merkus CleanTech onderzoeker b.merkus@hva.nl Eric Hoekstra E-tech docent/cleantech onderzoeker, e.hoekstra@hva.nl Robert van den Hoed Lector Energie&Innovatie/CleanTech, r.van.den.hoed@hva.nl