ONTSPANNING Zwembaden & Een zwembad, al dan niet met overdekking, is altijd een blikvanger in de tuin en heeft een sterke aantrekkingskracht. Het is een bron van spel, plezier en ontspanning en staat symbool voor puur comfort. Maar wil het zijn aantrekkingskracht behouden, vergt het een juiste aanpak en keuze van materialen, zowel van het zwembad zelf als van de omgeving. Het is immers belangrijk om voldoende aandacht te besteden aan de aanleg van zwembadboorden en het terras naast het zwembad, niet alleen om esthetische en hygiënische redenen maar ook om veiligheidsredenen. Dit ovale zwembad is mooi geïntegreerd in een terras met houten planken met een antislipprofiel. Het aanpalende poolhouse en de omheining zijn eveneens van hout om het geheel harmonieus in de natuurlijke omgeving van de tuin te laten passen. De volledig zelfdragende structuur van het zwembad bestaat uit gegolfde stalen panelen bekleed met een vierdubbele composiet beschermlaag die de mechanische weerstand en de levensduur ervan garandeert. De zwembadliner heeft hier een hemelsblauwe kleur (model Marbella). Het water van dit zwembad wordt verwarmd met zonnepanelen die op het dak van het poolhouse zijn geplaatst. Bovendien is het voorzien van een onderwaterspot voor een sfeervolle avondverlichting. Model "Olivia 2" (850 x 385 cm) bij WATERAIR Realisatie: G. GIL PRODUCTIONS 104
Zwembadoverdekkingen 105
1 2 3 6 4 5 7 1 tot 3. Dit sobere zwembad is uitgerust met een Romeinse trap en een geïntegreerd rolluik. De zelfdragende constructie bestaat uit dikke gegolfde staalplaten die bekleed zijn met een composietbeschermlaag en met een liner met een mozaïekmotief. Bovendien is dit zwembad uitgerust met een warmtewisselaar, een zandfilter en een onderwaterspot. Model "Séréna" (1097 x 516 cm)van WATERAIR. Realisatie: G. GIL PRODUCTIONS 4. Dit zwembad met een gemetste kuip (4 x 8 m) en een Romeinse trap is bekleed met een hemelsblauwe liner en het is omgeven door een terras met planken van Ipéhout. Om het water proper te houden en het warmteverlies te beperken, is er een drijvend afdekluik voorzien. 5. De kuip van dit rechthoekige zwembad (4,5 x 9 m) met Romeinse trap is uit beton gegoten en afgewerkt met een liner. Voor de boord en het terras koos men witte cementtegels. 106
6 & 7. De vijf telescopische segmenten van deze zwembadoverdekking (9,4 m x 4,1 m) zijn gemaakt van wit gemoffelde aluminium profielen, een afwerking die ze doeltreffend tegen corrosie beschermt. De segmenten schuiven op wieltjes in elkaar zodat er geen rails op de vloer nodig zijn. Het dak is voorzien van dubbelwandige policarbonaatpanelen, een isolerend materiaal dat belet dat de overdag dankzij het broeikaseffect geaccumuleerde warmte s nachts verloren gaat. De zijwanden zijn van een ander materiaal: transparant polimetacrylaat. Realisatie: POOLCOVER 107
Deze zwembadoverdekking heeft een constructie met bronsgrijze smalle aluminiumprofielen en een dak met vier hellingen dat wegens zijn grote volume een extra versteviging heeft gekregen in de vorm van een onzichtbare stalen structuur. Vijf dubbele deuren zetten deze ruimte wagenwijd open naar de omliggende tuin. Bovendien zorgen vier elektrisch bediende klapramen in het dak voor een betere ventilatie, wat in een zwembadruimte zeker nodig is. Ook aan de decoratieve kant werd gedacht, met een hele reeks sierelementen: vier kolommen van gegoten aluminium, friezen en vlamvormige dakornementen, sierlijsten op de dakgoten en mooie bogen op de vaste ramen. In de ramen boven elke dubbele deur heeft men een hartvormig motief in een halve cirkel gemonteerd. Binnen zijn, ter hoogte van de dakgoot, zestien halogeenspots geplaatst. Ze functioneren in twee aparte circuits. De vloer rond het zwembad is betegeld met blauwe hardsteen. Om de felle zonnestralen op te warme zomerdagen tegen te houden, heeft men hier gemotoriseerde verticale vouwgordijnen aangebracht. Deze veranda is via een overgangsruimte met het huis verbonden: het is een houten structuur met een plat dak waarin dezelfdealuminium ramen zitten als deze van de zwembadoverdekking. In deze ontspanningsruimte staat een jacuzzi. Realisatie stores: CÔTÉ STORES. Realisatie overdekking: SPACE 108
109
1 &2. De eigenaars van dit mooi gerestaureerde landhuis uit 1907 hebben hun zwembad laten overdekken met deze constructie (8 x 10 meter) in blauw gemoffelde aluminium profielen. Het gaat om een zelfdragende structuur die tegen de woning is aangebouwd. Zo kan men er het hele jaar door zwemmen en doet de overdekking zelfs dienst als extra ontspanningsruimte bij de woning. De wanden zijn voorzien van dubbele beglazing, terwijl de dak bestaat uit policarbonaatpanelen. Het klimaat in de overdekking kan dankzij verluchtingsroosters die in elk raam zitten, worden geregeld en een ontvochtiger houdt het vochtgehalte op een comfortabel laag peil. In de zomer kan men de dakraampjes en de grote schuiframen wijd open zetten. Op die manier kan men 50% van de omtrek van de constructie openen. Het betonnen zwembad (4 x 8 m) is bekleed met een liner met een mozaïekmotief. Het is voorzien van een zandfiltersysteem, een waterverwarming en een onderwaterspot. Zwembad: Europiscine Realisatie van de overdekking: IMPORT GARDEN 1 3 4 5 6 2 7 8 110
3 tot 8. Deze grote overdekking herbergt niet alleen een mooi zwembad maar ook een jacuzzi, sauna, hammam en douche. Het zwembad (5 x 11 m) bestaat uit een constructie van gewapend beton met een cementlaag die met echt mozaïek werd afgewerkt (Serie 895 van Opiocolor). Via een comfortabele brede trap met antislipranden, kan men in het water. Het zwembadwater wordt met een klassieke verwarmingsketel op huisbrandolie verwarmd. Het systeem met een zandfilter en de automatische chloorbehandeling houden het water schoon. Bovendien is het zwembad verlicht met een onderwaterspot en kan men het afdekken met een elektrisch bediend rolluik dat in een kast verborgen zit. (Aqua Technology). De zelfdragende overdekking werd speciaal ontworpen om het hele jaar van het zwembad te kunnen genieten. Ze is tegen de woning aangebouwd en is zo ruim (8 x 20 m) dat er ook nog plaats overblijft om de jacuzzi (2,45 x 2,45 m) te plaatsen en om een comfortabele doorgang rond het zwembad te bieden. Ook de hoogte is ruim voldoende zodat men er vanzelf rechtop kan rondlopen. Deze zwembadoverdekking bestaat uit een constructie van gemoffelde aluminium profielen met thermische onderbreking die in de wanden van dubbele beglazing en in het dak van doorschijnende policarbonaatpanelen zijn voorzien. Voor een comfortabel binnenklimaat zorgen de verwarming en de ontvochtiger (Dantherm CDP 165). Via de verluchtingsroosters in elk schuifraam komt er voldoende frisse lucht naar binnen. Bovendien zijn er zoveel schuiframen dat ze in open stand 50% van de omtrek van de overdekking open zetten. De binnendakgoten helpen het condensatiewater te recupereren en zo 70% van de luchtvochtigheid weg te voeren. Zwembad: Europiscine Realisatie van de overdekking: IMPORT GARDEN 111
Natuurlijk is het fantastisch om op zonnige dagen buiten van echte waterpret te genieten, maar een zwembadoverdekking kan zeker haar diensten bewijzen als het weer wat tegenvalt. Met dat laatste moeten we vooral in onze streken rekening houden. Bovendien helpt een zwembadoverdekking s nachts het warmteverlies van het water te beperken, zeker als het verwarmd is. Wie zowel in open lucht als binnen van zijn zwembad wil genieten, kiest dus best voor een telescopische overdekking. Deze overdekking die aan één zijde tegen een tuinmeur steunt bestaat uit zeven segmenten die in elkaar kunnen schuiven. Ze glijden op wieltjes en worden elektrisch aangedreven. Er zijn dus geen rails nodig in terrasvloer. De elementen worden elektrisch aangedreven: met een afstandbediening kan je de overdekking open laten schuiven en weer sluiten. Het geheel is 14,5 meter lang en 9 meter breed. De structuur bestaat uit gemoffelde aluminium profielen voorzien van transparante polimetacrylaatpanelen in de wanden. De dakbedekking echter, bestaat uit lixhtdoorlatende policarbonaatpanelen. Realisatie: POOLCOVER 112 Wanneer het zwembad van onze dromen eindelijk af is en we het in gebruik kunnen nemen, moet er nog één ding gebeuren: de directe omgeving moet nog worden afgewerkt. Want een zwembad alleen in een terrein dat onder de zwembadaanleg heeft geleden, beantwoordt qua esthetische afwerking nog lang niet aan de wensen van zijn eigenaar. Voor de afwerkingsmaterialen rondom het zwembad bestaan er geen regels. De zwembadeigenaar kan dus zijn fantasie de vrije loop laten, op voorwaarde dat hij de basisregels voor comfort en veiligheid niet uit het oog verliest. De keuze van de materialen Voordat we de aanleg van een zwembadterras overwegen, kunnen we ook opteren voor de eenvoudigste oplossing: het natuurlijke decor van de omgeving. Want een zwembad mag ook gewoon omgeven zijn door een mooi gazon. Deze heel natuurlijke oplossing biedt een aantal voordelen: een aangenaam gevoel onder blote voeten, een veilige antislipondergrond en een beperkt onderhoud. Bovendien is gazon ook ideaal voor kinderen, die er naar hartelust op kunnen ravotten. Toch moet u in dit geval een aangelegde toegangsweg voorzien. Kwestie van de voeten niet vuil te maken. Als u toch de voorkeur geeft aan een terras rond het zwembad, dan blijkt de keuze heel groot te zijn. We hebben de materialen verdeeld in zes categorieën die we elk in het kort zullen analyseren volgens hun geschiktheid voor een zwembad. Natuursteen : Dit nobele, natuurlijke materiaal is hét materiaal bij uitstek voor de tuin. En we willen hier toch even het hardnekkige vooroordeel in verband met de prijs uit de wereld helpen. Vandaag is natuursteen betaalbaar voor praktisch alle budgetten, op voorwaarde dat men geen zeldzame natuursteen op maat wil laten maken en plaatsen. Op het moment dat u de steen kiest, mag u zeker niet vergeten om inlichtingen te vragen over de afwerking en het thermische gedrag. Voor buiten, en zeker voor de zone rond een
Rondom het zwembad zwembad, kiest u liefst een antislipafwerking, namelijk geribbelde, gevlamde, geborstelde, gestriemde of gebouchardeerde oppervlakken. Maar deze laatste afwerking is minder aan te raden voor de zwembadzone, omdat ze voor blote voeten te scherp kan zijn. Kies zeker een vorstbestendige steensoort. En ten slotte moet de steen het zonlicht weerkaatsen en dus niet teveel warmte absorberen, om te voorkomen dat uw voetzolen verbranden. Zodra de natuurstenen tegels geplaatst zijn, hebben ze praktisch geen onderhoud nodig. Kunststeen : Dit materiaal bestaat uit gemalen natuurlijke elementen die met hydraulische bindmiddelen (bijvoorbeeld mortel) weer worden samengesteld. Daardoor is dit product meer verwant met beton dan met natuursteen, en dus één van de minst dure. Dankzij dit procédé kan men zowat alle gekende natuurstenen namaken in tal van vormen en afwerkingen. Nog een voordeel van zo een hersamengestelde steen: het is een antislipmateriaal dat vorstvrij is en gemakkelijk kan worden geplaatst. Het veroudert mooi, maar vergt toch enkele voorzorgen qua onderhoud, zoals het vermijden van te bijtende reinigingsproducten en de reiniging met een hogedrukreiniger. Keramiek : Omdat keramische tegels vaak een te glad oppervlak hebben en niet tegen vorst kunnen, worden ze meestal niet aanbevolen voor buitenafwerkingen. Toch zijn er een aantal uitzonderingen op deze regel, zoals bepaalde terra cotta tegels. Deze tegels mogen enkel buiten worden gelegd wanneer ze bij een heel hoge temperatuur zijn gebakken. Dat maakt ze namelijk minder poreus en dus minder fragiel. Bovendien heeft terracotta, in tegenstelling tot andere keramiektegels, een antislipoppervlak dat voor blote voeten aangenaam aanvoelt. Toch is er een minpunt: in volle zon kan dit materiaal zeer heet worden. Daartegenover staat dan weer dat terracotta onderhoudsvriendelijk is en heel wat mogelijkheden biedt voor het creëren van motieven en decors. Hout : Nog maar enkele jaren geleden waren houten afwerkingen buitenshuis een zeldzaamheid. Aan de blauwstenen boord van dit zwembad grenst een terras van ipéhout dat bestand is tegen alle weersomstandigheden. Het onderhoud beperkt zich tot een schoonmaakbeurt na de winter, om mossen en micro-organismen te verwijderen. Realisatie: Mon jardin à toi Tegenwoordig is hout bijzonder populair omdat het een nobel uitzicht heeft, milieuvriendelijk is, natuurlijk met de tuin harmonieert en aan ontwerpers veel creatieve vrijheid biedt. Daar komt nog bij dat hout een materiaal is dat men perfect met andere materialen kan combineren. En het biedt nog meer voordelen: het heeft een antislipoppervlak, het wordt niet gloeiend heet, zelfs niet na urenlange blootstelling aan de zon, en het kan zo nodig gemakkelijk worden hersteld. Voor een terras is het essentieel dat u een duurzame, weerbestendige houtsoort kiest. De keuzeis daarom beperkt tot tropische houtsoorten zoals padouk, teak, of ipé. En qua prijs heeft dat zo zijn gevolgen. Het grote voordeel van deze houtsoorten is dat ze niet splinteren, zowat de ergste vijand van blote voeten. Laat de plaatsing liefst over aan een vakman, want de montage is al even essentieel als de keuze van de houtsoort. In deze tuin werden de boorden rondom het zwembad en het terras tussen poolhouse en zwembad in eenzelfde materiaal aangelegd. Het gaat om planken van ipéhout, een exotische houtsoort die vooral wordt gewaardeerd om haar duurzaamheid, haar grote stabiliteit en haar weerstand in een vochtige omgeving. Ze worden afgezet met een boord in blauwe steen. Het poolhouse bestaat uit een eiken structuur waarop een cederhouten bekleding is gemonteerd. Realisatie: Mon jardin à toi Tegenwoordig zien we naast de natuurlijke houtsoorten ook composietproducten op basis van hout op de markt verschijnen. Dit zijn mengelingen van houtvezels en kunststoffen (bijv. : Optiwood of Decodeck). Of ze zijn gemaakt volgens een systeem waarbij houtvezels in een polymeerlaagje worden ingekapseld. Daarna worden 113
1. De tegels (40 x 40 cm) van deze zwembadzone zijn van blauwe hardsteen. Ze zijn verzoet afgewerkt voor het terras en gehamerd met afgeronde randen voor de boordstenen. Gamma "Euro Blue" van Marlux 2&3. Deze tegels zijn gemaakt van kunststeen, een mengeling van natuurlijke de zo gevormde granulaten onder druk in de gewenste vorm geperst (bijv. : Tech wood). Sierbeton : Dankzij verschillende technieken (bedrukt beton of beton in een sjabloon) biedt beton ontelbare mogelijkheden voor de decoratieve afwerking van een buitenterras. Dit materiaal kan immers natuursteen en keramiek nabootsen tegen zeer scherp concurrerende prijzen. Sierbeton is verkrijgbaar in een ruime keuze aan granulaten en basiskleuren waarmee men mozaïeken en decors volgens eigen ontwerpen kan creëren. Bovendien zijn alle vormen mogelijk, zonder afsnijdingen. Meestal heeft mineralen en hars. Ze meten 40 x 40 cm en ze zijn verkrijgbaar in 6 verschillende tinten. Omdat ze een doordringbare structuur hebben, kunnen ze het water vlot draineren en dus de vorming van plassen voorkomen. Gamma "Drainy" van DSI 4. De planken van dit terras zijn gemaakt van een beton een kortere levensduur dan natuursteen, zodat deze afhangt van de kwaliteit van het onderhoud en de vakkennis van de plaatser. De voorbereiding en de plaatsing zijn van essentieel belang. Reden te meer dat u bij het kiezen van een vakman zorgvuldig wikt en weegt. De composietmaterialen : We hebben eerder al gezien dat er composietproducten bestaan op basis van houtvezels vermengd met kunststof. In dit domein vorderen de technologische ontwikkelingen met rasse schreden. In die mate zelfs, dat ze ernaar streven om natuurlijk hout heel eenvoudig te vervangen. Zo 1 2 2 3 composietmateriaal met een polymeer op basis van hout en PVC. Ze bestaan in 2 formaten en 8 imitatiehout tinten. Gamma "Twinson" van Deceuninck 5. Dit zwembadterras is aangelegd met terra cotta klinkers. Model "Colosseum" uit het gamma "Neo" van Vande Moortel 4 bestaat er bijvoorbeeld al een polymerencomposiet op basis van houtvezels en PVC. Dit is een onrotbaar, waterdicht, sterk en antislip materiaal. Het barst niet, het wordt niet groen en het is recycleerbaar. Voorrang aan de veiligheid Als u overweegt om een terras aan te leggen naast het zwembad, dan mag u zeker niet licht over de factor veiligheid gaan. Deze problematiek heeft meerdere aspecten die we hier zullen aanhalen, zonder er gedetailleerd op in te gaan. Om te beginnen is het van essentieel belang dat het gekozen materiaal een antislipoppervlak heeft. Bepaalde materialen zijn van nature antislip, maar er zijn er die een gepaste behandeling moeten ondergaan om deze eigenschap te krijgen. Natuursteen bijvoorbeeld, is enkel geschikt in bepaalde afwerkingen. Voor hout is het probleem ingewikkelder. Wanneer het droog is, heeft het van nature een antislipwerking, maar wanneer het nat is, kan het ronduit glad en gevaarlijk zijn. Bepaalde fabrikanten zijn voorstanders van het ribbelen van het oppervlak, maar deze afwerking biedt niet alle garanties. Hout mag glad blijven op voorwaarde dat het zodanig werd gemonteerd dat er geen plassen op kunnen blijven staan. Kies daarenboven een houtsoort die niet splintert, want splinters kunnen heel gevaarlijk zijn voor de blote voeten van de zwemmers. Exotische houtsoorten bijvoorbeeld, zijn zeer hard en splinteren niet. Voor de rest dient u voorzichtig te zijn en mag u niet zomaar eender welke houtsoort aanvaarden zonder eerst advies aan een specialist te vragen. Om te eindigen, halen we nog even dit probleem aan, ook al heeft het niet echt te maken met het onderwerp van ons artikel. 114