UITGAVE 2017/2018 UITGAVE IN SAMENWERKING MET: SLIMME LOGISTIEK

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "UITGAVE 2017/2018 UITGAVE IN SAMENWERKING MET: SLIMME LOGISTIEK"

Transcriptie

1 UITGAVE 2017/ UITGAVE IN SAMENWERKING MET: SLIMME LOGISTIEK

2 Slimme logistiek EN VERDER... Black box: Real time info over uw wagenpark 11 Bijna wekelijks berichten de media over maatregelen die gemeenten nemen om de luchten leefkwaliteit in de stedelijke omgeving te verbeteren. Het vervoersbeleid is daarbij een belangrijk aspect dat onder de loep genomen wordt. Stadsdistributie, en andere vormen van stedelijke logistiek, zijn noodzakelijk voor het goed functioneren van een (binnen)stad - maar stadsdistributie is, in de traditionele vorm, ook een bron van geluidsoverlast en vervuiling. Samen met Logistiek010, dat streeft naar een emissieloze en slimme stadslogistiek, zet Nieuwsblad Transport een groot aantal innovaties op een rij, en vergelijkt (daar waar mogelijk) de verschillende opties die transporteurs en verladers hebben. Alle mogelijkheden die we weergeven hebben gemeen dat ze het transport in de stedelijke omgeving duurzaam - of in elk geval duurzamer - kunnen maken. Populariteit fleet management-systeem snel gegroeid 4 Tracking & tracing: actuele informatie over het voertuig 14 Houd de (banden) spanning erin Digitale navigatie: IT maakt logistiek slimmer Deels is winst te behalen bij de voertuigen. Een elektrische truck is immers duurzamer dan voertuigen die fossiele brandstoffen nodig hebben. Maar heel veel winst is ook te behalen door ritten goed te plannen. Er is immers niets duurzamer dan een niet gemaakte vrachtwagenrit. Wat alle opties gemeen hebben, is niet alleen dat ze duurzamer zijn dan het traditionele alternatief, maar tevens dat ze de onderneming vrijwel altijd geld besparen. Zowel het milieu áls de balans van de transporteur profiteren van slimme stadsdistributie. Ik wens u veel wijsheid bij het kiezen van uw duurzame strategie! Schonere én slimmere stadsdistributie 36 Mels Dees Hoofdredacteur Nieuwsblad Transport COLOFON Het magazine Logistiek010 is mogelijk gemaakt door Gemeente Rotterdam, Topsector Logistiek, in samenwerking met NT Publishers. Vormgeving: Hage Grafische Vormgeving Distributie: Nieuwsblad Transport Doorbraak elektrisch wegtransport staat voor de deur 20 Alternatieve brandstoffen: plussen en minnen 32 Voordelen transport management-systeem 40 2 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK 010 3

3 FLEET MANAGEMENT- SYSTEEM Populariteit FMS snel gegroeid Steeds meer trucks en bestelwagens worden uitgerust met elektronica om zowel de chauffeur, als de ondernemer te ondersteunen. Door verschillende systemen aan elkaar te koppelen aan een fleet management-systeem (FMS) kunnen transportbedrijven en logistiek dienstverleners hun planning verbeteren, besparen op kosten en de uitstoot van schadelijke stoffen verminderen. TEKST: MARTIN DEKKER De populariteit van fleet managementsystemen is snel gegroeid. Volgens een schatting van brancheorganisatie TLN maakt circa 35% van de Nederlandse transportondernemingen gebruik van een fleet management-systeem. Het zijn vooral grote bedrijven. De dekkingsgraad onder ondernemingen met meer dan 100 werknemers is 91% (bron: Automatiseringsenquête TLN, 2015). Bij de categorie van 1 tot en met 4 werknemers is dat op dit moment 6%. In totaal wordt 80% van alle voertuigen in ons land via een FMS-systeem aangestuurd. In heel Europa reden volgens de Zweedse marktanalist Berg Insight op 1 januari 2017 circa 6,2 miljoen trucks met een fleet management systeem rond. Dat aantal groeit jaarlijkse met bijna 15%. Ook voor kleinere transportbedrijven kunnen boordcomputers in combinatie met software voor fleet management interessant zijn. Helemaal nu de producten en diensten in abonnementsvorm afgenomen kunnen worden. De investering is daardoor lager. Met deze vorm van Software as a Service (SaaS) zijn de programma s via een internetplatform ( vanuit de cloud ) beschikbaar. Extra voordeel: ze zijn overal te raadplegen en altijd up-to-date. Als bedrijf betaal je een vast bedrag per maand per voertuig. Tracking & Tracing De techniek is begonnen met GPS-voertuigvolgsystemen. Zogenaamde black boxes boden de mogelijkheid voor tracking & tracing van vrachtwagens en hun lading. Niet alleen handig voor de transportplanners op kantoor, maar ook voor verladers en hun klanten. Zij wisten precies wanneer hun bestelling afgeleverd werd. Het GPS-signaal maakte ook flexibele routeplanning (en navigatie) mogelijk, rekening houdend met files, afsluitingen, ferry-afvaarten en dergelijke. Trucknavigatie is tegenwoordig vrijwel altijd geïntegreerd in FMS-systemen. Met de verbeterde datacommunicatie (hogere snelheden en lagere tarieven voor online communicatie) groeide het aantal toepassingen. De boordcomputer zorgde bijvoorbeeld voor snelle en doeltreffende communicatie tussen planner en chauffeur. Opdrachten, charters, routewijzigingen en vertragingen kunnen snel en efficiënt worden doorgegeven. Steeds meer functies In de loop der tijd hebben de FMS-systemen dankzij verregaande digitalisering steeds meer opties en functionaliteiten gekregen. Met zogeheten On Board foto: daf Voor wie? Een fleet management-systeem is voor veel bedrijven uit het beroepsgoederenvervoer interessant. Voor groot en klein. Al lijken eigen rijders een uitzondering (tenzij ze dedicated vervoeren voor één opdrachtgever en in diens systeem meedraaien). Van (internationale) distributie en groupage tot het vervoer van zeecontainers en pakketbezorging. Welke aanbieders zijn er? Het kan zijn dat u als ondernemer of wagenparkbeheerder door de bomen het bos niet ziet. Er zijn veel aanbieders van fleet management-systemen. Welke moet u kiezen? De meeste gespecialiseerde leveranciers van navigatie- en softwaresystemen richten zich specifiek op trucks, bestelwagens (of getrokken materieel). In deze markt is een consolidatieslag aan de gang binnen Europa; door overnames en fusies proberen de aanbieders hun marktgebied en marktaandeel te vergroten. Die ontwikkeling gaat naar verwachting de komende jaren nog door. EIGEN OPLOSSINGEN Daarnaast leveren alle fabrikanten van trucks en bestelwagens hun voertuigen tegenwoordig met een black box (en eventueel boordcomputer), of bieden dat als optie aan. Nog lang niet in alle gevallen met daaraan gekoppeld een fleet management-systeem. Maar DAF heeft een eigen oplossing aangekondigd. Ook de meeste oliemaatschappijen hebben programma s voor zakelijke klanten om black boxes aan te schaffen en informatie over motor, voertuig en rijgedrag te krijgen. Bij hen ligt de focus vooral op brandstofbesparing, verlaging van de CO2-uitstoot en veilig rijden. Ook hier is dus geen sprake van een fleet management -systeem. 4 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK 010 5

4 Kansen Diagnostics kunnen naast de locatie en route ook de snelheid, rijtijden, het brandstofverbruik, de rijstijl en de conditie van de motor worden gemeten en geregistreerd. Maar er is veel meer mogelijk. Zoals een koppeling met de digitale tachograaf. Of met sensoren in de laadruimte, zodat bij geconditioneerd vervoer tijdig kan worden ingegrepen indien de temperatuur afwijkt. Documentscanning wordt zeer veel gebruikt: de chauffeur heeft een portable scanner waarmee hij door de ontvanger getekende vrachtdocumenten direct naar kantoor kan sturen. Geld besparen en duurzamer vervoeren Fleet management-systemen helpen kosten besparen. Volgens de leveranciers kan dat oplopen tot circa 15%. Dat is voor de meeste ondernemers de belangrijkste drijfveer zowel bij grote als bij kleine transportbedrijven. De besparingen op een rijtje: geen telefoonkosten meer voor de communicatie tussen planningsafdeling en chauffeurs minder administratiekosten door geautomatiseerde verwerking van uren en onkosten minder onnodige kilometers en vertraging door files (door betere en flexibeler ritplanning, gebruik makend van actuele Fleet management- systemen hebben eigenlijk geen nadeel informatie over de toestand op de weg) zuiniger rijden: dankzij analyse van en advies over hun rijstijl gaan chauffeurs zuiniger (en veiliger!) rijden. Als het brandstofverbruik daalt, heeft dat per definitie ook een gunstig effect op de uitstoot van CO2. Voor een toenemend aantal bedrijven is duurzaamheid van hun bedrijfsvoering een thema, al of niet ingegeven door de vraag van klanten of strengere normen van overheden. Begrippen Fleet management is een applicatie voor transportsoftware die zich richt op het wagenparkbeheer bij transportbedrijven. Een fleet management-systeem automatiseert dit beheer en stelt transporteurs in staat de productiviteit te verhogen tegen lagere kosten. De boordcomputer is de mobiele dataleverancier van het fleet managementsysteem. Door de koppeling met een transport management-systeem (TMS) worden dossiers en planning automatisch bijgewerkt met actuele gegevens uit de vloot. tracking van het voertuig: locatie en toestand zijn continu bekend; de informatie is te benutten als service aan klanten betere planning (real time) zorgt voor een optimale inzet van het wagenpark: niet onnodig leeg- en omrijden besparing op brandstofkosten; gemiddeld 15 tot 20 procent en minder uitstoot van schadelijke uitlaatgassen directe communicatie tussen plan afdeling en chauffeurs levert actuele data voor onderhoud van voertuigen en brandstofmanagement grotere veiligheid; bij diefstal kan het voertuig snel worden teruggevonden minder bekeuringen (bijvoorbeeld daadwerkelijke snelheid vergelijken met toegestane snelheid; alarmering bij inrijden van milieuzone) verbeterd rijgedrag van chauffeurs (defensief rijden spaart brandstof, levert minder kans op ongelukken en is minder vermoeiend) extra functionaliteiten: koppeling aan tachograaf (naleving rij- en rusttijden), informatie over truckparkings, tankstations, et cetera op de route Risico s selectie van leverancier, de installatie en invoering kosten tijd aanschaf van black boxes/boordcomputers en het abonnement kosten geld wennen aan een andere manier van werken mogelijk weerstand bij chauffeurs; die kunnen zich gecontroleerd voelen boordcomputer kan de chauffeur afleiden Een boordcomputer is een kleine computer die in de cabine van vrachtwagens geplaatst wordt. Door koppeling met andere apparatuur, zoals scanners, printers, temperatuurof veiligheidssensoren of de digitale tachograaf kan de boordcomputer een veelvoud aan gegevens ontsluiten, die de productiviteit en kostenefficiëntie van het logistieke bedrijf aanzienlijk verhogen. Via het display kunnen chauffeurs in realtime data met de backoffice uitwisselen. Tips Verdiep u in de aanbieders. Vraag uitleg en offerte bij meerdere partijen. Heeft uw bedrijf meerdere merken trucks of bestelwagens? Check of het systeem van de aanbieder met al uw voertuigen en de mogelijk al geïnstalleerde boordcomputers werkt. Vraag collega-ondernemers met een fleet management-systeem naar hun ervaringen De black box is een track & trace-unit die het hart vormt van FMS. Het toestel ontvangt satellietsignalen via gps en is daardoor uitermate geschikt als volgsysteem voor de vloot. Zonder tussenkomst van de chauffeur registreert de black box gegevens gerelateerd aan de plaatsbepaling van vracht wagens en assets. Geregistreerde data worden naar de backoffice verzonden. De unit wordt op een onzichtbare plaats in het voertuig ingebouwd. Wout van den Heuvel (TLN): Het is altijd maatwerk Steeds meer transportondernemers gaan over tot aanschaf van een fleet management-systeem (FMS). Ook kleinere bedrijven, zo merken ze bij Transport en Logistiek Nederland (TLN). Bij de ledenservice krijgen we er veel vragen over, vertelt Wout van den Heuvel. Hij is vakspecialist ICT bij de brancheorganisatie. Kernvragen zijn: Wat is er te koop? En: Wat past bij mijn bedrijf? Hij maakt meteen duidelijk: Op die laatste vraag is geen standaardantwoord te geven. Dat is per bedrijf anders. Welke activiteiten doe je? Het maakt nogal verschil of je in stadsdistributie actief bent of op Zuid-Spanje rijdt. Ter illustratie: wij hanteren bij TLN zestien deelmarkten in het wegvervoer en die zijn allemaal anders. Het is altijd maatwerk. De kosten variëren ook. Per bedrijf en per leverancier. In de meeste gevallen is sprake van een eenmalige investering, plus een abonnement voor de gebruikskosten van de software. De software is via een internetplatform beschikbaar; de gegevens worden in de cloud opgeslagen. Een dergelijk abonnement kost een paar tientjes per maand per voertuig, aldus Van den Heuvel. TERUGVERDIENTIJD Over de mate van besparingen dankzij FMS kan hij geen uitspraken doen. Dat is ook weer afhankelijk van het specifieke bedrijf. Je kunt wel aanhouden dat de terugverdientijd in de meeste gevallen één tot twee jaar is. Gemiddeld gaan de Over besparingen zijn geen uitspraken te doen boord computers drie tot vier jaar mee. Gevraagd naar de voordelen noemt Van den Heuvel betere communicatie als eerste. En verder: beter zicht op het rijgedrag van de chauffeur, het volgen van het voertuig en de lading, rijtuig ondersteunende activiteiten en brandstofbesparing. En de nadelen? Die zijn er eigenlijk niet. Productvergelijking Het aantal aanbieders in de markt is groot. Het aanbod zeer divers. Welk systeem voor u geschikt is is sterk afhankelijk van wat uw wensen, doelen en werkzaamheden zijn. Op de volgende pagina s een vergelijking tussen de verschillende systemen. 6 LOGISTIEK 010 SLIMME LOGISTIEK LOGISTIEK 010 7

5 PRODUCTVERGELIJKING Astrata Europe Groeneveld ICT Solutions RitAssist Aanbieder Astrata Europe, met hoofdkantoor in Eindhoven, is voor sommige mensen beter bekend onder de oude naam Qualcomm. Het bedrijf is sinds 1988 in de transportsector actief en heeft een eigen FMS-oplossing: FleetVisor. Producten TruckLinc: hybride boordcomputer (vast gemonteerd in het voertuig en aangesloten op de CANbus en de digitale tachograaf) DriverLinc+: een Android-tablet die via bluetooth gekoppeld is aan de TruckLinc FleetVisor: open softwareplatform TripMonitor: open platform voor andere merken boordcomputers (monitoren van de status en voortgang van de geplande ritten en stops) Functiona liteiten urenregistratie en salarisvoorloop track & tracing van trekkers, trailers en verstuurde opdrachten communicatie tussen planning en chauffeurs rijstijlanalyse: software en rapporten (in combinatie met de Astrata Driver Coach die chauffeurs tijdens het rijden confronteren met hun gedrag - positief en negatief) volledige integratie met bestaande softwarepakketten, zoals TMS, ERP en APS (planningssoftware) integratie met de CANbus en met de digitale tachograaf voor het uitlezen van chauffeurskaarten en massageheugen integratie met systemen van derden, zoals koelsystemen, deurcontacten en trailersystemen navigatie van TomTom met specifieke truckdata en realtime verkeersinformatie (TomTom Traffic) Groenveld ICT Solutions is onderdeel van de Groeneveld Group en gevestigd in Gorinchem. Het bedrijf is gespecialiseerd in logistieke automatisering, waaronder fleet management-systemen. RitAssist is onderdeel van INmatix Technology Group. Dit Nederlandse technologiebedrijf is sinds 2010 actief in de markt met telematica-oplossingen. De historie in deze markt gaat echter terug tot 1998, het beginjaar van Rittenadministratie.nl, dat tegenwoordig onderdeel is van het bedrijf uit Hattem. ATX RitAssist: fleet management-systeem urenverantwoording koppeling digitale tachograaf vervoersopdrachten en workfloberichten track & trace telefonie vast en/of mobiel scherm mogelijke integratie met tablet of mobiele telefoon rijgedragmodule instructievideo s voor chauffeurs koppeling met digitale media voor verrijking orders (foto s, handtekening) fiscale rittenregistratie track & trace rijgedraganalyse tacho download Naast deze standaardoplossingen kent de hybride boordcomputeroplossing voordelen van het open Android-platform zoals: klantspecifieke apps; mogelijkheid tot het maken van foto s, scans van afleverbonnen of CMR s, barcodescanning en digitale handtekening; integratie met apps van softwarepartners; toepassing van nieuwe ontwikkelingen, zoals TransFollow of platforms van verladende partijen. Aantal voertuigen in Europa en buiten Europa (stand december 2016) Doelgroepen Vervoerders, logistieke dienstverleners, expediteurs en verladers. Voordelen FleetVisor en Tripmonitor zijn compatible systemen van derden. Ook met systemen voor getrokken materieel (bijvoorbeeld van Schmitz Cargobull, Novacom en Tcomm) mogelijkheden om met apps het fleet management-systeem af te stemmen op het logistieke proces van de klant en diens aanwezige software de chauffeur kan de tablet uit het voertuig meenemen, bijvoorbeeld om barcodes te scannen, de orderafhandeling te doen aan het loket van de afzender of de ontvangende partij, foto s te nemen van schades of manco s. Realtime doordat de tablet is voorzien van een eigen 3G/4G- of wifi-modem. plusminus meer dan , voornamelijk in Nederland (stand december 2016) Gehele transportsector Alle bedrijven met een wagenpark van 1 tot voertuigen. juiste verloning inzicht in efficiënt voertuiggebruik brandstofbesparing één systeem, vervangt meerdere combinatiesystemen op de home base-software van Groeneveld kunnen meerdere types boordcomputers worden aangesloten volledige open Android-systeem Nadelen Geen informatie Veel functionaliteiten. Worden mogelijk niet allemaal gebruikt. Investering/kosten Een basispakket (track & tracing plus tachograaf-koppeling en CANbus-koppeling) is te koop vanaf 595,-. Een basisabonnement op FleetVisor (inclusief communicatie) kost circa 25,- per maand. Astrata Europe is vooral actief in high-end oplossingen. Transportbedrijven kiezen in de praktijk bijna altijd voor de TruckLinc in combinatie met de DriverLinc+ tablet. De kosten bedragen dan circa 1.500,- per voertuig. Het maandelijkse abonnement is tussen de 30,- en 35,-. Terugverdientijd De Return on Investment is gemiddeld tussen de negen en veertien maanden (afhankelijk van de keuze en inzet van de oplossing en de mate van activiteit van de klant). Als economische levensduur wordt dan gerekend met vijf jaar. De technische levensduur ligt tussen de zeven en tien jaar. Meer weten? Astrata Europe (040) De exploitatiekosten van een systeem bij een vloot van 20 voertuigen bedragen ongeveer 3 euro per voertuig per dag. Dat is inclusief de aanschaf van de hardware, de software, instructies en abonnementen. Afhankelijk van de inzet van het voertuig: tussen de 12 en 24 maanden. Groeneveld ICT Solutions (0183) snelle en gebruiksvriendelijke software oplossing voor het gehele wagenpark (ook lichte voertuigen) gebruikmaken van de nieuwste technologie mogelijkheid tot maatwerk per maand opzegbaar gratis App voor ios en Android ritgegevens worden 10 jaar bewaard RRS keurmerk product/organisatie Uitgebreide mogelijkheden om gegevens via een API-koppeling te delen (software RitAssist koppelen met bestaande software binnen het transportbedrijf) Het fleet management-systeem werkt niet samen met andere merken black boxes. RitAssist publiceert geen prijzen. Geïnteresseerde ondernemers kunnen een offerte aanvragen. Is afhankelijk van de gekozen oplossing. Maar vaak al binnen zes maanden. RitAssist Nederland (038) LOGISTIEK 010 LOGISTIEK 010 9

6 PRODUCTVERGELIJKING TomTom Telematics Transics Transics, een WABCO-onderneming, ontwikkelt en verkoopt software, hardware en diensten voor de transportsector. Het Belgische bedrijf, met een Nederlandse vestiging in Capelle aan den IJssel, bestaat sinds Aanbieder TomTom is bekend van de navigatiesystemen, zowel voor personenauto s als bedrijfswagens. WEBFLEET is een Software-as-a-Service platform waar alle transportvoertuigen op kunnen worden aangesloten. Geïntegreerde telematica-oplossing voor trucks, trailers, chauffeurs en goederen, die bestaat uit een vaste boordcomputer (eventueel ondersteund door een chauffeurs-app voor alle handelingen buiten de cabine), en backoffice- software. Trailer- en asset management-oplossingen, koppeling met de randapparatuur van trailers (temperatuur, deurcontacten et cetera) ook geïntegreerd met Transics backofficeplatform. Producten Webfleet: platform, te combineren met geconnecteerde navigatiesystemen zodat transportbedrijven hun voertuigen kunnen volgen en de chauffeurs aansturen. Geen informatie Functiona liteiten Automatisch uitlezen van de digitale tachograaf, opslag en analyse voor de wettelijke rij- en rusttijden (of combineren met het Tis-web platform van VDO) Meer dan Wereldwijd zijn voertuigen wereldwijd aangesloten op WEBFLEET (stand december 2016). Aantal voertuigen Doelgroepen Alle bedrijven in transport en logistiek, (rijks)overheden. Transportbedrijven en logistieke dienstverleners. verbetering van (kosten)efficiëntie, productiviteit, veiligheid en duurzaamheid lager brandstofverbruik kortere rijafstanden geoptimaliseerde werktijden minder communicatiekosten betere naleving van wetgeving lagere personeelskosten efficiënter inzetten van chauffeurs alle realtime-informatie is op één scherm zichtbaar Voordelen realtime zicht op alle voertuigen, bestuurders en opdrachten de LINK-boordcomputer ondersteunt koppelingen met koel- en bandenspanningsystemen via een LINK.connect bluetooth interface de planning heeft direct inzicht in resterende rijtijden voor optimale planning downloaden van data digitale tachograaf, inclusief analyse en wettelijk correcte opslag inzicht in de werkelijke aankomsttijd (ETA) inzicht in rijgedrag en brandstofverbruik (met directe terugkoppeling aan de chauffeur) compleet gamma aan telematicasystemen leverbaar werkt ook met andere hardware-apparaten (zoals die van Peugeot en Citroën en Fleetlogic) WEBFLEET is geschikt voor koppelingen aan TMS-, CRM- en ERP-systemen van andere softwareleveranciers het platform is ISO gecertificeerd: garandeert beveiliging en beschikbaarheid van data Nadelen Geen informatie Geen informatie Transics maakt geen prijzen bekend. Ze zijn afhankelijk van diverse factoren, zoals het aantal voertuigen en het soort transport. Investering/kosten Verschilt per klant. De hardware kan gekocht worden, maar ook te huren binnen een WEBFLEET-abonnement. De maandelijkse abonnementskosten zijn afhankelijk van de verschillende modules die een bedrijf kiest. Terugverdientijd 6 tot 9 maanden Hangt ook af van diverse factoren. Grosso modo: tussen de 12 en 18 maanden Transics Nederland (010) Meer weten? TomTom Telematics (020) BLACK BOX Real time info over uw wagenpark De black box registreert alle relevante data van een voertuig. De unit wordt op een onzichtbare plaats ingebouwd. Het apparaat is uitgerust met gps en is daardoor uitermate geschikt voor een volgsysteem. Zonder dat de chauffeur iets hoeft te doen, vindt voortdurend plaatsbepaling plaats van bijvoorbeeld vrachtwagen, trailer, bus of bestelwagen. TEKST: MARTIN DEKKER Op de black box kunnen allerlei soorten sensoren en connectoren worden aangesloten. Bijvoorbeeld om gegevens uit het motormanagement te registreren, de hoeveelheid brandstof te meten of de beelden van een aangesloten dashboardcamera op te slaan en verzenden. Door middel van datacommunicatie via het gsm-netwerk kunnen de gegevens automatisch naar de thuisbasis worden verzonden. Er komen steeds meer toepassingen bij voor black boxes. Tracking & tracing was het originele doel, maar als het voertuig dan toch permanent in verbinding staat met kantoor, ontstaat vanzelf behoefte aan steeds meer informatie. Niet meer alleen over de locatie en de route, maar ook over de conditie van de truck, de motor en andere onderdelen, de lading(ruimte) et cetera. Het maakte de weg vrij voor uitgebreide fleet management-systemen. Black box staat niet op zichzelf Zit er eenmaal een black box in het voertuig, dan is de stap naar tracking & tracing en fleet management klein. Terwijl de voordelen groot zijn. Daardoor komt het nauwelijks nog voor dat ondernemers kiezen voor uitsluitend een black box, met slechts beperkte functionaliteiten. De black box staat niet op zichzelf. Er zijn ook nauwelijks aanbieders meer die alleen black boxes verkopen; bijna allemaal hebben ze een pakket aan diensten. De één uitgebreider dan de ander. Doorgaans zit een aantal functies in het standaardabonnement en zijn er extra opties mogelijk. De prijs een paar tientjes per maand per voertuig is ook voor kleinere transport-, koeriers- en touringcarbedrijven geen bezwaar meer. De meeste ondernemers geven de voorkeur aan een all-in abonnement; Er komen steeds meer toepassingen bij voor black boxes. Niet meer alleen over de locatie en de route 10 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

7 daar zit alles in: inclusief de aanschaf en montage van de black box en (een gelimiteerde hoeveelheid) te verzenden data per maand. Daardoor is geen grote investering nodig, hebben ze geen onverwachte meerkosten en zijn onderhoud, service en updates geregeld. On Board Diagnostics Met zogeheten On Board Diagnostics kunnen naast de actuele locatie en de gereden route ook de snelheid, afstanden, rijtijden, het brandstofverbruik, de rijstijl en de conditie van de motor worden gemeten en geregistreerd. Maar ook koppeling met de digitale tachograaf is mogelijk. Beveiliging van de laadruimte is een andere optie: tegen ladingdiefstal (met een deur- of laadklepsensor) of als temperatuurcontrole bij geconditioneerd vervoer. Een uitbreiding met een dashcam is eveneens gewild: de beelden worden automatisch opgeslagen en bij een onverhoopte aanrijding heb je als bedrijf en chauffeur bewijzen als de schuldvraag aan de orde komt. Een andere nuttige optie is het automatisch controlesysteem voor de bandenspanning. Ook bestaat er een module om brandstofdiefstal tegen te gaan. Een speciale sensor meet constant de hoeveelheid brandstof in de tank. Als het niveau afneemt terwijl de wagen geparkeerd staat, volgt er een automatische alarmmelding. Toepassing van een black box kan zorgen voor aanzienlijke besparingen. Onder meer door een betere rijstijl (dankzij het inzicht in het brandstofverbruik) en de optimale bandenspanning (dankzij de automatische monitoring). Een indicatie van de gemiddelde besparing, zoals leveranciers die opgeven: 15 tot 20%. Als het brandstofverbruik daalt, heeft dat ook een gunstig effect op de CO2-uitstoot. Als ondernemers zelf nog geen duurzaamheid nastreven, ondervinden ze in toenemende mate dat klanten een kleinere carbon footprint verlangen. Product Omschrijving Specificaties Functionaliteiten Route 42 N-Able Route42 combineert techniek en ICT tot slimme oplossingen met als doel transportbedrijven kostenefficiënter, veiliger en duurzamer te maken. Het bedrijf uit Breda richt zich op de optimalisatie van de trucks en trailers. Met een nieuw telemetriesysteem werkt Route42 aan de connected truck. N-Able is de kern, een universeel platform waarop allerlei sensoren ook die van andere partijen aangesloten kunnen worden. Die sensoren meten en registreren bijvoorbeeld het brandstofverbruik, de beladingsgraad en de bandenspanning. Met Remote Diagnostics wordt de conditie van de motor gemonitord. N-Able is merkonafhankelijk en registreert de foutcodes van alle truckfabrikanten. Die worden gemeld aan de chauffeur en de werkplaats van het bedrijf. Black box: N-Able, 10 x canbus, uitgerust met gps, verbindingen via wifi, ethernet en Bluetooth. brandstofmonitor: inzicht in brandstofverbruik Fuel Protect: voorkomt brandstofdiefstal rijgedrag bandenmonitor: real time meting van de bandenspanning, signaal bij dreigende klapband eyetracking: registreert vermoeidheid bij chauffeur dashcam: handig voor de bewijslast bij een aanrijding, maar ook om de chauffeur te waarschuwen als hij te dicht op een voorganger rijdt track & Trace: de gebruiker vindt de locatie van voertuigen vrachtvervoer (nationaal en internationaal) koeriersdiensten pakketbezorging specifieke (maatwerk)oplossingen, onder andere voor een trailervolgsysteem geschikt voor alle merken trucks ook voor trailers abonnementsvorm altijd maatwerk rechtstreeks contact met de ontwikkelaar/aanbieder Rout42 heeft geen eigen fleet management-systeem en ook geen chauffeursterminal. De N-Able is wel te combineren met fleet management-systemen en terminals van andere aanbieders. De prijs van het goedkoopste abonnement (Smart) is vanaf 21,49 per truck per maand. Daarvoor krijgt men drie apps: Rijgedrag, Brandstofmonitor en Track, inclusief 200Mb data binnen Nederland. De eenmalige aanschaf van de black box (N-Able) kost 499,-. Onbekend Route42 (076) Toepassingen Voordelen Nadelen Investering/kosten Terugverdientijd Meer weten? Rob Aarse (TLN): Boordcomputer doet meer dan black box Het is van belang om de black box en de boordcomputer goed uit elkaar te houden. Het gebruik van black boxes is beperkt in het beroepsgoederenvervoer. Boordcomputers worden in ruime mate ingezet. Met een black box wordt bedoeld de continue registratie van voertuiggegevens. Die bijvoorbeeld na een ongeval over de laatste seconden gedetailleerd uitleesbaar zijn. Die gegevens kunnen waardevol zijn voor het reconstrueren van de toedracht tot een ongeval en zo dus zelfs van waarde zijn voor de beoordeling van de schuldvraag. RIJGEDRAG Een dergelijke black box is geen standaardvoorziening in vrachtauto s. De literatuur en praktijkproeven hebben geleerd dat het besef van de installatie van een black box op het rijgedrag een kortstondige preventieve werking heeft die na verloop van tijd vermindert. De boordcomputer daarentegen vormt een instrument om opgeslagen voertuiggegevens te gebruiken voor terugkoppeling aan planning/chauffeur om reductie van het brandstofverbruik te realiseren. De ervaring leert dat systemen die (ook) terugkoppelen aan de chauffeur de grootste potentie hebben. Behalve een rechtstreekse terugkoppeling kan dat natuurlijk ook een periodieke terugkoppeling zijn vanuit het bedrijf. Er bestaat een correlatie tussen het reduceren van het brandstofverbruik en de verkeersveiligheidsprestatie. Dat betreft de factor defensief rijden. CO2-RAPPORTAGE Opdrachtgevers vragen hun vervoerders niet zozeer om een black box of boordcomputer, maar wél in toenemende mate om een CO2-rapportage. Daarvoor kan de boordcomputer een handig instrument zijn. Welke aanbieders zijn er? Er is veel keuze uit black boxes, systemen en leveranciers. Geen van allen leveren ze uitsluitend de black box. Altijd zijn er meer functies aan verbonden; In elk geval tracking & tracing en meestal ook een fleet management-systeem. Omdat Route42 wél een solitaire black box levert, belichten we die oplossing uitgebreid. Een kleine selectie: Accredis; Astrata Europe; Ctrack; Fleetmatics; Global TrackMarks; Groeneveld ICT Solutions; PowerTrace; RitAssist Nederland; Route42; RouteConnect; TomTom Telematics; Transics Nederland; Transscope; Trimble Transport & logistics. 12 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

8 TRACKING & TRACING Actuele informatie over het voertuig Tracking & tracing is verreweg de meest ingeburgerde toepassing van telematica in het weg- en personenvervoer. Voor zo n voertuigvolgsysteem maken alle aanbieders gebruik van gps: global positioning system. Deze techniek werd ontwikkeld door het Amerikaanse ministerie van Defensie en werkt met de signalen van meerdere satellieten om positie en snelheid te bepalen van de gps-ontvanger in het voertuig. TEKST: MARTIN DEKKER Vaak is die gps-ontvanger meteen ook een black box: een unit die alle relevante data van het voertuig registreert. De unit wordt op een onzichtbare plaats ingebouwd. Op de black box kunnen allerlei soorten sensoren en connectoren worden aangesloten. Bijvoorbeeld om gegevens uit het motormanagement te registreren, het rijgedrag te analyseren of de brandstofvoorraad te meten. Er zijn overigens ook systemen waarbij een mobiel apparaat wordt gebruikt als zender/ontvanger. Dat kan zelfs een smartphone zijn. Zo n mobiel device is dan echter niet gebonden aan het voertuig. Neemt de chauffeur het apparaat mee naar huis of laat hij het liggen bij een afleveradres, dan is de truck dus ook niet meer te traceren. Gebruik van gsm-signalen voor track & trace heeft nog een nadeel: de plaatsbepaling via telefoonmasten is minder nauwkeurig dan met de satellieten via gps. Prijs is geen bezwaar meer Er worden steeds meer toepassingen ontwikkeld. Tracking & tracing was het originele doel en is nog steeds het meest toegepast, vaak in combinatie met een fleet management-systeem. De prijs is ook voor kleinere transport-, koeriers- en touringcarbedrijven meestal geen bezwaar meer. Vaak wordt gewerkt met een eenmalige aanschaf/installatie van gemiddeld 200 tot 300 euro per voertuig, plus een maandelijks abonnement van 10 tot 30 euro. Je hebt als ondernemer dan geen onverwachte meerkosten voor bijvoorbeeld onderhoud, service en software-updates. Minder brandstof en CO2 De investering in een track & trace-systeem resulteert voor vrijwel elk bedrijf in een besparing op de brandstof. De CO2-uitstoot neemt evenredig af. Dat is onder meer te danken aan een realtime planning, die daardoor efficiënter wordt. Ritten worden beter op elkaar afgestemd. Planners weten door de exacte locatie van de voertuigen wie er het dichtst in de buurt is om een spoedopdracht aan te nemen, en of de chauffeur ruimte heeft in zijn schema. De actuele informatie over het voertuig wordt door veel transport- en koeriersbedrijven ingezet voor een betere informatievoorziening aan ontvangers. Veel webwinkels profiteren daarvan. Zij bieden hun klanten de mogelijkheid om hun bestelling te volgen. Consumenten willen hun pakket niet alleen snel in huis hebben, maar ook een zo exact mogelijk tijdvenster waarbinnen het bezorgd wordt. Tracking & tracing resulteert doorgaans in een besparing op de brandstof Ga naar pagina 16 voor de productvergelijking Leo Ringelberg, Leo Ringelberg Touringcars: Rust in de tent dankzij volgsysteem We hebben al van alles geprobeerd. Sinds een jaar of acht rijden al onze bussen met een GPS-unit van Ctrack. Dat gebruiken we alleen voor tracking & tracing: zodat we weten waar de bussen zijn. Zo n volgsysteem geeft rust in de tent en maakt het mogelijk de voertuigen efficiënter in te zetten. Bijvoorbeeld door een rit te combineren als er een rit in de buurt is terwijl een chauffeur staat te wachten. Het helpt om zo min mogelijk leeg te rijden. De besparing die we zo behalen is zeker 10 procent. Andere modules gebruiken we niet. Ook niet om het brandstofverbruik te meten dat doen we anders. Ik bekijk gewoon dagelijks en wekelijks de brandstofnota s en bereken het verbruik op basis van het aantal liters en kilometers. Inclusief de AdBlue. Het hoeft niet zo ingewikkeld te zijn. We weten van alle merken en uitvoeringen bussen die we hebben, precies wat ze gemiddeld verbruiken. We doen niet aan het controleren van het rijgedrag van de chauffeurs via de GPS-unit. Houden ook geen wedstrijden wie het zuinigst rijdt of zo. Dat zorgt alleen maar voor onrust. Openheid, ook naar de chauffeurs toe is veel belangrijker én effectiever. Kansen als de locatie van het voertuig continu bekend is, kan die informatie worden gebruikt als service aan klanten betere planning (real time) zorgt voor een optimale inzet van het wagenpark: niet onnodig leeg- en omrijden besparing op brandstofkosten; gemiddeld 15 tot 20 procent minder uitstoot van schadelijke uitlaatgassen bij diefstal kan het voertuig snel worden teruggevonden extra functionaliteiten mogelijk: koppeling aan tachograaf, automatische bandenspanningscontrole, rijstijlanalyse, dashcam, beveiliging tegen diefstal (van brandstof, lading), et cetera Risico s selectie van leverancier, de installatie en invoering kosten tijd kosten voor aanschaf/ abonnement wennen aan een andere manier van werken mogelijk weerstand bij chauffeurs; die kunnen zich gecontroleerd voelen Tips Er zijn veel aanbieders. Vraag uitleg en offerte bij meerdere partijen. Heeft uw bedrijf meerdere merken trucks, bussen of bestelwagens? Check of het systeem van de aanbieder met al uw voertuigen werkt. Vraag collega-ondernemers naar hun ervaringen. Tot slot: raadpleeg uw brancheorganisatie. 14 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

9 PRODUCTVERGELIJKING TRACKING & TRACING Fleetmatics Nederland Global TrackMarks Transscope Transscope levert sinds 1993 ritregistratiesystemen. Het bedrijf uit Dedemsvaart ontwikkelt sinds de start zelf zijn hard- en software. Global TrackMarks is sinds 2006 actief op het gebied van ritregistratie, track & trace en fleet management. Het bedrijf uit Rotterdam levert de black box zelf en bouwt die door heel Nederland op locatie in. Aanbieder Fleetmatics, onderdeel van Verizon, werd in 2004 opgericht in Ierland. Fleetmatics Nederland is actief sinds 1 januari Het kantoor is gevestigd in Utrecht. Fleetmatics levert en installeert zelf de gps-units in voertuigen. BlackboxXp: platform voor tracking & tracing, ritregistratie, fleet management, car sharing, rijstijlanalyse etc Producten Fleetmatics REVEAL GTM Ultimum Module GTM Connect/Push Navigation ruim eenheden, variërend van vrachtwagens, trams, treinen, vliegtuigen, schepen, werkmaterieel en wat al niet meer. Meer dan voertuigen zijn uitgerust door Global TrackMarks. Wereldwijd rijden er meer dan voertuigen rond met het systeem van Fleetmatics. Aantal voertuigen (stand februari 2017) Iedereen die iets geregistreerd wil hebben van een voertuig of ander bewegend bedrijfsmiddel: van ZZP er tot multinational (vooral alles wat daar tussen zit). Doelgroepen Alle bedrijven met een commercieel wagenpark. Gemeentes, WSW-bedrijven, waterschappen, zorginstanties, transport en logistiek, servicebedrijven, verhuurbedrijven heeft Keurmerk Ritregistratiesystemen i nzicht in de bewegingen, planning, rijgedrag p ositie is bekend; dat maakt adequate planning mogelijk alarmering bij diefstal of gevaar Transscope heeft het gehele traject in eigen hand verkoop ook door wederverkopers bezit Keurmerk Ritregistratiesystemen en E-Keur ISO-gecertificeerd ook geschikt voor trailers snelle communicatie tussen kantoor en chauffeurs optie: waterdichte GTM Premium 0 2 module voor vaartuigen en aanhangers Voordelen besparing op brandstofkosten beschikt over Keurmerk Ritregistratiesystemen ongeoorloofd rijgedrag tegengaan tankpasfraude in kaart brengen en verminderen productiviteit verhogen van de bestuurders meer opdrachten per dag per bestuurder in kaart brengen waar de voertuigen live zijn (zijn ze wel op de locatie waar ze behoren te zijn) Geen informatie Nadelen Geen informatie Geef het personeel niet het gevoel dat je alles in de gaten houdt en misbruik het systeem niet om mensen op de huid te zitten. Indicatie voor een basisregistratie met een vloot van 20 voertuigen: 299,50 euro per voertuig en 9,75 euro per voertuig per maand. (Prijs is inclusief vijf jaar garantie op product en montage en ondersteuning van de adviseur en servicedesk.) Prijzen beginnen bij 199 euro. Abonnement per maand per voertuig vanaf 7,90 euro. Investering/kosten Maandelijkse kosten per voertuig. Alles inbegrepen. Contractperiode minimaal drie jaar. Terugverdientijd Direct vanaf dag 1. Kan al binnen 6 maanden In 6 tot 9 maanden hebben de meeste klanten het systeem terugverdiend. Transscope voertuigsystemen (0523) Global TrackMarks Meer weten? Fleetmatics Nederland BANDENSPANNING Houd de spanning erin voor veiligheid en duurzaamheid Rijden met de juiste bandenspanning levert door onder meer brandstofbesparing en minder slijtage niet alleen geld op, het is ook goed voor het milieu, de doorstroming en de verkeersveiligheid. Om chauffeurs en bedrijven te helpen hun banden op spanning te houden, zijn er verschillende middelen beschikbaar, en in ontwikkeling. TEKST: ERIK STROOSMA Banden verliezen lucht. Dat is een natuurlijk proces. Osmose wordt dit genoemd. Rubber is poreus. Door het verschil tussen de druk in de band en de buitenluchtdruk ontsnapt er via het rubber perslucht naar buiten. Hoe snel dit gaat, is afhankelijk van verschillende factoren. Edwin Brinksma van VACO (Bedrijfstakorganisatie voor de banden- en wielenbranche) noemt er een aantal op de volgende pagina s. Gemiddeld verliezen banden op deze manier 0,05 tot 0,1 bar aan spanning per maand. Andere oorzaken van luchtverlies zijn beschadigingen aan de band, kapotte ventielen, hard remmen en het, met een te hoge snelheid, op- en afrijden van stoepranden en verkeersdrempels. Tot 5% minder brandstofverbruik Door het verlies van lucht ontstaat onderspanning en neemt de rolweerstand van de banden toe. TNO deed in 2016 in opdracht van Transport en Logistiek Nederland (TLN) onderzoek naar bandenspanning in relatie tot zware vrachtauto s. Hierin keek het onderzoeksinstituut ook naar het effect van een hogere rolweerstand op het brandstofverbruik. Conclusie: bij een onderspanning van 20% op alle banden neemt het brandstofverbruik met 2 tot 4% toe. Ook uit andere onderzoeken komt naar voren dat met een juiste 16 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

10 Regelmatig controleren, kan hoge kosten voorkomen Vier manieren om bandenspanning te controleren 1) HANDMATIG Voordeel: voordeligste methode Nadeel: kost veel tijd (15 tot 30 minuten bij een trekker met oplegger) bandenspanning veel brandstof bespaard kan worden, tot wel 5%. Verhoogd risico op klapbanden Voertuigen met de juiste bandenspanning rijden niet alleen zuiniger, ze veroorzaken ook minder uitstoot van CO2, NOx (stikstofoxiden) en fijnstof, zijn stiller, verslijten hun banden minder snel en hebben een veel kleinere kans op een lekke band of klapband. Toch heeft, volgens het eerder genoemde onderzoek van TNO, ongeveer 40% van de banden in het zwaar wegtransport een te lage spanning. Een kleine 2% heeft een gevaarlijk lage onderspanning van tussen de 30 en 40%. Minder dan 2% lijkt misschien niet veel, de gevolgen daarvan zijn groot. Want wie op zulke slappe banden rijdt, loopt een zeer groot risico op een klapband. Uit de jongste jaarrapportage van de Stichting Incident Management Vrachtauto s (STIMA) blijkt dat klapbanden en lekke banden met ruim 35% de grootste veroorzakers van pechgevallen met vrachtwagens zijn. Andere bronnen spreken zelfs van 43%. Dat levert niet alleen grote veiligheidsrisico s op, het kost de logistiek sector, onder meer door de honderden files die daardoor jaarlijks ontstaan, ook nog eens handenvol geld. Free tyre check Een proef met sensoren in het wegdek om de bandenspanning te controleren, vindt momenteel plaats bij APM Terminals Maasvlakte II. Deze free (want hij is gratis te gebruiken) tyre check is een initiatief van Havenbedrijf Rotterdam en De Verkeersonderneming. Als chauffeurs bij het verlaten van de terminal met lage snelheid over de sensoren rijden, toont een smiley of de bandenspanning in orde is. Als de proef een succes blijkt, komen er ook op andere plaatsen free tyre checks. In tire sensoren Een van de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van TPMS zijn de in tire sensoren van Route42. Hierbij worden sensoren in alle banden van een truck en trailer gemonteerd die zowel de druk als de temperatuur meten. Is de bandenspanning te laag of de temperatuur te hoog, dan wordt hier melding van gemaakt op het online dashboard van de transporteur. Bij een acute kans op een klapband waarschuwt het systeem direct de chauffeur. Na testen in de Dakar Rally doet nu een aantal transportondernemingen mee aan een praktijkproef met deze sensoren. Meer informatie: truckvandetoekomst.nl/rolweerstand TNO-bandenspanning.pdf 2) BANDENSPANNINGSCONTROLE- SYSTEMEN (TPMS) Voordeel: kan een potentiële pechsituatie tijdig detecteren Nadeel: het ontbreken van een standaard van TPMS voor vrachtwagens 3) SENSORSYSTEEM IN HET WEGDEK Voordeel: meet ook de profieldiepte van de banden Nadeel: alleen geschikt voor bedrijven met een groot wagenpark (vanaf 100 trucks) op een centrale locatie 4) GEAUTOMATISEERD METEN EN POMPEN Voordeel: meest efficiënt, geen omkijken naar Nadeel: duurste methode Edwin Brinksma, branchemanager bij VACO: Controleer vrachtwagenbanden om de twee à drie weken Bandenspanning wordt in de transport- en logistieksector meestal nog handmatig gecontroleerd. Hoe vaak dit moet gebeuren, is afhankelijk van het gebruik van een voertuig. Het gewicht van de lading, de afgelegde afstand en de snelheid waarmee gereden wordt, hebben allemaal invloed op de bandenspanning. Om onderspanning te voorkomen, adviseren wij vrachtwagenbanden elke twee à drie weken visueel te controleren. Vaak wordt gebruikgemaakt van een speciale hamer om snel te kunnen vaststellen of sprake is van onderspanning. Structureel bijpompen vindt meestal om de twee, drie maanden plaats. Regelmatig controleren heeft nog een ander voordeel: beschadigingen en slijtage komen daardoor in een vroeg stadium aan het licht. Dat kan hoge kosten voorkomen. Anders dan bij nieuwe personenwagens zijn bandenspan- ningscontrolesystemen (TPMS) bij bedrijfswagens niet verplicht. Wel zijn er al veel van die systemen voor trucks op de markt. Bedrijven die er een willen aanschaffen, raad ik aan te kiezen voor een deugdelijk systeem dat werkt met sensoren in de ventielen die signalen doorgeven naar de boordcomputer. Die zijn wel wat duurder, maar in tegenstelling tot sommige andere oplossingen de investering wel waard. VACO, waar Edwin Brinksma werkzaam is, is de bedrijfstakorganisatie voor de banden- en wielenbranche in Nederland. MEER INFO: Tips Controleer de bandenspanning van vrachtwagens elke twee tot drie weken en die van lichte bedrijfswagens elke maand. Zorg dat ook het getrokken materieel meegenomen wordt in de controles. In de praktijk schiet dat er nog wel eens bij in en daardoor leveren die de grootste problemen op. Controleer de spanning als de banden koud zijn. Zijn de banden warm, tel dan 0,3 bar op bij de aanbevolen spanning. Ook banden met stikstof moeten regelmatig gecontroleerd worden. Laat u, voordat u een TPMS-systeem aanschaft, goed informeren. Bijvoorbeeld door uw bandenleverancier. 18 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

11 ELEKTRISCH WEGTRANSPORT Doorbraak staat voor de deur Bestelbussen en vrachtwagens worden steeds vaker elektrisch aangedreven. Ondernemingen die actief zijn op de last mile nemen daarbij het voortouw. Zo nam DHL nam het bedrijf Streetscooter over, en beschikt sindsdien over een groot aantal bezorgauto s. Die worden ingezet in 100 Nederlandse steden. Online supermarkt Picnic is al sinds de oprichting, bijna twee jaar geleden, actief met elektrische voertuigen voor de bezorging van boodschappen aan huis. TEKST: ERIK STROOSMA Logistiek010, dat de logistiek in Rotterdam slimmer en schoner wil inrichten hoopt dat elektrische stadsdistributie een hoge vlucht zal nemen. Elektrisch vervoer is schoner, zuiniger en stiller dan traditionele bestelwagens. Het zijn echter inmiddels niet alleen bestelwagens meer die elektrisch onderweg zijn. Ook grotere vrachtwagens worden duurzamer, zo demonstreert transportbedrijf Breytner, dat zich in Rotterdam profileert als zero emissie transportonderneming. Het bedrijf liet twee MAN-bakwagens ombouwen tot elektrische vrachtwagens en voegt binnenkort twee omgebouwde Mercedes-Benz Antos-bakwagens aan het wagenpark toe. Hybride Autofabrikanten onderzoeken, samen met kennisinstellingen als TNO, de seriematige productie van zwaardere vrachtwagens die elektrisch worden aangedreven. Als overgangsmodel wordt daarbij ook gekeken naar hybride aandrijvingen. Qua infrastructuur kan het, elektrisch rijden. Er is geen ander Europees land met zoveel laadpunten als Nederland. Elektrische bestelwagens in serieprod uctie: Volkswagen E-crafter; Renault Master; Mercedes e-sprinter. Ombouwen van bestaande vrachtwagens naar elektrische voertuigen: Breytner BV; Emoss Mobiles Systems. Bezorgdiensten met elektrische wagens: Streetscooter; DHL Parcel; Cargobikes.nl; Picnic; UPS; Eco-Mobiliteit BV. Projecten gericht op zero emissie: Logistiek010.nl; Fier Automotive & Mobility Stedelijke omgeving biedt elektrisch vracht vervoer kansen CO2-uitstoot en de opwarming van de aarde zijn in zekere zin mondiale problemen, luchtkwaliteit en geluidshinder zijn lokale problemen. En serieuze problemen voor de stedelijke omgeving. Gemeenten sorteren voor op emissieloos stadsvervoer ook met zware vrachtwagens. Er zijn verschillende oplossingen denkbaar om in 2025 tot emissieloze stadslogistiek te komen. Op de eerste plaats kunnen de huidige infrastructuur en het huidige wagenpark beter benut worden. Door samenwerking tussen verladers en vervoerders kan de beladingsgraad van de vrachtwagens duidelijk verbeteren. In plaats van meerdere vrachtwagens leeg de stad in te laten rijden zou dan slechts een enkel voertuig op pad gaan maar dan volledig beladen. Pakketbezorging met kleine vrachtwagens wordt nu al langzaam elektrisch, maar uiteindelijk zal de auto-industrie aan zet zijn en ook zwaardere vrachtwagens die volledig elektrisch zijn moeten aanbieden. Bij zware vrachtwagens wordt al snel de link gelegd met het rijden van lange afstanden. Deels is dat ten onrechte. Niet alle zware vrachtwagens rijden lange afstanden. Veel logistieke bewegingen vinden plaats binnen een straal van 50 kilometer. Dit komt vooral voor in logistieke hotspots en/of havensteden, zoals Rotterdam, waar veel korte vervoerspatronen zijn. Hierdoor ontstaan kansen voor zwaardere trucks om deze last miles elektrisch af te leggen. Proefproject Om de kansen voor dergelijk elektrisch transport te onderzoeken én de fabri kanten van vrachtwagens een duwtje in de rug te geven bij het ontwikkelen van zwaardere elektrische trucks, ontstond een intensieve samenwerking tussen onder meer adviesbureau Fier Automotive, TNO en verschillende overheidsinstellingen. Op korte termijn moet een eerste elektrische zware vrachtwagen binnen een proefproject rondrijden, gevolgd door nog acht vrachtwagens in de jaren erna. Gezondheid Dat in dit project nadrukkelijk aandacht wordt gevraagd voor duurzame stadslogistiek, is niet onlogisch, stelt Frank Rieck, lector future mobility aan de Hogeschool Rotterdam. Emissies zijn het nieuwe roken. Het gaat om veel meer dan CO2-uitsoot. CO2 is een wereldwijd probleem, maar fijnstof is een lokaal probleem. De lector geeft aan dat in een stad als Rotterdam mensen last hebben van geluidsstress door optrekkende vrachtwagens. Het transport met elektrische vrachtwagens geeft niet of nauwelijks geluidsoverlast. Mensen die langs een drukke weg wonen leven gemiddeld 2 jaar korter. Het is, zo stelt Rieck, niet zozeer de CO2-uitstoot die in de stedelijke omgeving de aanjager is voor milieuzones en elektrisch rijden, maar juist de uitstoot van fijnstof en de geluidhinder. Vrachtwagens en busjes zijn daarbij de grootste boosdoeners. Het is, in Nederland, niet de infrastructuur die elektrisch rijden in de weg staat: geen land heeft zoveel laadpunten als Nederland. Nu is het woord aan de fabrikanten die kunnen inschrijven op de productie van een eerste truck. Nadat daarmee voldoende praktijkervaring is opgedaan, volgt de aanschaf van nog 8 trucks. Frank Rieck, lector in Rotterdam, is realistisch. Natuurlijk zullen er kinderziektes zijn, maar vergeet niet: een ondernemer die nu een truck koopt zit daar 25 jaar aan vast. Dan kun je maar beter meteen voor elektrisch kiezen. 20 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

12 Logistiek010 hoopt op elektrische bestelwagens Een forse toename van het gebruik van elektrische bestelauto s zou een van de oplossingen kunnen zijn bij het terugdringen van de door de bussen uitgestoten emissies. En dat is nodig om de stad leefbaar te houden. Logistiek010, dat de logistiek in Rotterdam slimmer, sneller en schoner wil inrichten, hoopt dat elektrische stadsdistributie zal leiden tot minder luchtvervuiling door traditionele bestelwagens. Uit onderzoek blijkt, dat deze wagens disproportioneel veel bijdragen aan de luchtvervuiling. 24% van de NOx en 34% van de fijnstofuitstoot van motorvoertuigen in de stad kunnen op het conto van bestelwagens geschreven worden, terwijl zij maar 12% van het totale aantal gereden kilometers in de stad voor hun rekening nemen. De uitstoot van personenauto s per gereden kilometer ligt een stuk lager. Die van vrachtwagens ligt daarentegen wat hoger dan die van bestelwagens, maar die voertuigengroep is slechts verantwoordelijk voor 2% van de in stad gereden kilometers. Daarbij komt dat bestelauto s aanzienlijk langer in het wagenpark blijven dan vrachtwagens en dieselpersonenauto s. De gemiddelde leeftijd van bestelbussen in Nederland is dan ook 9,3 jaar. Businesscase Een forse toename van het gebruik van elektrische bestelauto s zou een van de oplossingen kunnen zijn bij het terugdringen van de door de bussen uitgestoten emissies. Er zijn inmiddels bedrijven die daarmee ervaring hebben, zoals Picnic, DHL en het Rotterdamse Roadrunner Koeriersdiensten. Hieruit blijkt, dat met het huidige aanbod aan elektrische bestelwagens best een businesscase te maken is. Veel ondernemers geven echter aan de overstap pas te overwegen als het aanbod elektrische bussen wordt uitgebreid en er ook grotere modellen beschikbaar komen. Dit lijkt er nu van te komen. De al jaren voorspelde doorbraak van de elektrische bestelbus is nu echt aanstaande met de geplande komst van onder meer een Volkswagen Crafter met elektromotor, de Renault Master Z.E. en, wat later, de Mercedes e-sprinter. Dat je niet op fabrikanten hoeft te wachten, maar ook zelf een elektrisch wagenpark kunt samenstellen, liet Breytner zien. Dit zero emissie transportbedrijf uit Rotterdam liet bij gebrek aan regulier aanbod van zwaardere elektrische vrachtwagens twee 19-tons MAN-bakwagens door Emoss ombouwen tot volledig elektrische trucks. Binnenkort breidt Breytner zijn wagenpark uit met twee tot e-truck omgebouwde Mercedes-Benz Antos-bakwagens. Managing director Marie-José Baartmans is enthousiast over een pilot met last-miledistributie die haar bedrijf gaat uitvoeren met Synergy Health. Voor deze onderneming verzorgt Breytner sinds afgelopen zomer het vervoer van de schone en vuile was van en naar een aantal Rotterdamse ziekenhuizen. Bij een logistiek ontkoppelpunt in de Waalhaven wordt de textiel, die in wissellaadbakken wordt getransporteerd, overgeladen. Conventionele vrachtwagens van Synergy Health verzorgen het vervoer tussen het ontkoppelpunt en de wasserij in Tiel. Breytner werkt volgens Baartmans al voor onder andere Ikea en C&A. Vrachtwagens met hybride aandrijflijn worden concurrerend TNO leidt een Europees project met een uitdagend doel: maak een hybride zware vrachtauto die 40% minder brandstof verbruikt dan een conventionele combinatie, niets duurder is dan een dieseltruck en die al binnen vier jaar op de markt moet kunnen komen. Als ons dit lukt, zegt René Corbeij, projectleider bij TNO, zou dat uniek zijn. Ons staat voor een groep vrachtautofabrikanten en onderzoeksinstituten, waaronder Volvo, Iveco, TNO en Bosch. Hun project, dat een veel efficiëntere aandrijflijn van zware voertuigen, zoals vrachtauto s en bussen, moet opleveren, maakt deel uit van het Europese programma Orca. Orca moet ervoor zorgen dat, op het gebied van verkeer en vervoer, de Europese lidstaten in 2030 voldoen aan de klimaatdoelstelling in het Verdrag van Parijs. In dat jaar moet de uitstoot van CO2 kooldioxide 40% lager zijn dan in In hybride vrachtauto s wordt gebruikgemaakt van een motor die zowel door diesel als door elektriciteit uit een accu wordt aangedreven. Beide energiebronnen hebben hun zwakke punten. Aan de uitstoot van broeikasgassen door diesel is met de steeds scherpere Europese Euro-normen in de afgelopen decennia al veel gedaan, maar deze brandstof blijft relatief een grote vervuiler. Aandrijving door stroom staat, terwijl deze techniek al in de eerste helft van de vorige eeuw is ontwikkeld, vreemd genoeg nog in de kinderschoenen. Voor lichtere bedrijfsvoertuigen is elektrische voortstuwing de laatste jaren ruimschoots in beeld gekomen. Deze voertuigen bewijzen zich in de stadsdistributie. Ze zijn schoon het gebruik van elektriciteit zelf veroorzaakt in de directe omgeving geen vervuiling en vrijwel geluidloos. Voor de aandrijving van zware vrachtauto s is stroom wat minder geschikt. Dit heeft onder meer te maken met de accu, de reusachtige batterij waarin de voor de rit benodigde energie moet worden opgeslagen. Wereldwijd wordt naarstig gespeurd naar lichtere versies, die het voertuig bovendien over langere afstanden kunnen voortstuwen zonder voortdurend te moeten worden opgeladen. Een verdere beperking is het feit dat er nog betrekkelijk weinig laadpunten zijn. Het is zaak de accu niet te laat op te laden. Wordt een laadpaal gemist, dan moet worden overgeschakeld op diesel. Maar het is ook onverstandig om te vroeg op te laden, aangezien dit niet goed is voor de levensduur van de accu. Trolleybus In Duitsland wordt voor het probleem van de korte actieradius van elektrische voertuigen, gewerkt aan een radicale oplossing. In de loop van 2018 worden op testbanen in Sleeswijk-Holstein en Hessen trucks getest die zelf geen zware batterij hoeven mee te torsen, maar hun stroom afnemen van een leiding die boven de weg is aangebracht. Dit is, net als het elektrische voertuig zelf, dat na een beperkt aantal kilometers alweer stroom moet innemen, ook al een oud concept. In verscheidene Nederlandse steden reden in de vorige eeuw trolleybussen, die elektriciteit aftapten van een bovenleiding. Ze konden zich relatief vrij bewegen over het wegdek en dus haltes aandoen en passeerbewegingen maken dank zij zwenkende stroomafnemers. China De proeven in Duitsland beperken zich voorlopig tot trajecten van niet meer dan twaalf kilometer. Voor het principe maakt dat niet uit. Het is immers wel duidelijk dat een zwaar voertuig lange afstanden kan afleggen op stroom, mits daarvoor een voorziening boven de weg beschikbaar is. Of later miljarden kostende investeringen in bovenleidingen over afstanden van vijfhonderd kilometer en meer zullen lonen, is echter nog zeer de vraag. Wie gaat, om te beginnen, deze infrastructuur betalen? TNO wil, samen met zijn partners, over drie jaar de echte truck uit zijn Automotive Lab in Helmond laten rollen. Er is een budget voor van ruim tien miljoen euro. Wereldwijd is er een nek-aan-nekrace, bijvoorbeeld met China, dat van duurzamere mobiliteit een industrieel speerpunt heeft gemaakt. De Volksrepubliek bouwt wel kolencentrales bij om in zijn groeiende energiebehoefte te voorzien, maar is ook mondiaal marktleider in opwekking van energie door de opvang van zonnestraling. 22 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

13 DHL lanceert Streetscooter in 100 Nederlandse steden Streetscooter is het nieuwe wapen van DHL in de strijd om de last mile. De elektrische bezorgauto wordt ingezet in 100 Nederlandse steden. Picnic: elektrisch succes Nieuwkomer Picnic breidt in rap tempo uit. De elektrische voertuigen van de online supermarkt zijn vanaf volgend jaar in nog eens tien tot vijftien steden te vinden. De oorspronkelijke scepsis is overwonnen. Het concern laat ook weten dat de productiecapaciteit verdubbeld wordt tot bestelauto s tegen het eind van DHL Parcel investeert 10 miljoen euro in woonwijkvriendelijke bezorging met de aanschaf van 400 kleinere bestelauto s. Een kwart hiervan zal de elektrische bestelauto Streetscooter zijn. DHL lijfde in 2015 Streetscooter in om de oprukkende milieuzones en regelgeving én mogelijke verbanning van diesel in steden het hoofd te bieden. De volledig elektrische wagen heeft een maximum snelheid en actieradius van 80 kilometer (binnen 4 uur opgeladen) en 3,8 kuub opslagruimte. De total cost of ownership is volgens DHL vergelijkbaar met diesel of benzineauto s. Fietskoeriers DHL heeft als doel uiterlijk in % van de bezorgingen emissievrij te doen. Om die doelstelling te halen investeert DHL ook in fietskoeriers. Naast de Parcycle, heeft DHL onlangs de Cubicycle gelanceerd. De Cubicycle heeft een afneembare container van een kubieke meter, met het formaat van een Europallet van 80x120x100 centimeter. Zonnepanelen op de container zorgen voor de benodigde stroomvoorziening voor de elektrische trapondersteuning. In Nederland zijn de Streetscooters inmiddels te zien in de plaatsen Alkmaar, Almere, Amsterdam, Amersfoort, Den Haag, Eindhoven, Groningen, Maastricht, Rotterdam, Tilburg, Tiel, Utrecht en Zoetermeer. Vervolgens komen er nog steden bij als Apeldoorn, Nijmegen en Wageningen. De Streetscooter zal daarmee in de woonwijken van ruim vijftig plaatsen in het land te zien zijn. De online bezorgdienst begon in 2015 in Amersfoort en is inmiddels actief in Leusden, Soest, Maarssen, Utrecht en Almere. In 2018 wordt een nieuw distributiecentrum in gebruik genomen, want het huidige in Nijkerk wordt te klein. Het jonge bedrijf richt de distributie anders in dan de webwinkels van supermarktketens als Albert Heijn en Jumbo. Klanten doen hun bestellingen via een app. Op basis daarvan koopt Picnic de verse goederen en kruidenierswaren in en doet centraal de orderpicking. In grote vrachtauto s gaan de goederen naar de microhubs aan de rand van de steden waar Picnic actief is en van daaruit worden ze in kleine elektrische voertuigen naar de klant gereden. Een zelf ontworpen softwaresysteem stelt de routes vast. Het grote verschil met andere bezorgdiensten is dat Picnic niet op elk moment van de dag levert, maar binnen vaste tijdsvensters. Een ander verschil is de gratis bezorging van de levensmiddelen. De microhubs aan de rand van de wijken minimaliseren de kans op vertraging. De kleine voertuigen zijn zo ontworpen dat ze vanaf de buitenkant aan de lange zijdes kunnen worden gelost. Nieuwenhuys: Gewone bestelwagens ga je vanaf de achterkant in en dan heb je een gangpad nodig. Dat is veel loze ruimte. In onze kleinere voertuigen kan bijna net zoveel als in een gewone bestelwagen. Omdat ze elektrisch zijn, besparen we op brandstofkosten. Doordat de voertuigen klein zijn, staan ze minder snel in de weg. En ze zijn zero-emissie, dus geen fijnstof in de wijken waar kinderen spelen. Een veelgenoemd nadeel van de verkoop via internet is de flinke toename van het aantal bestelauto s in woonwijken. Pakketbezorgers zoals UPS en DHL zetten daarom in toenemende cargobikes in. Nieuwenhuys: We doen dat nu nog niet, maar kijken er wel naar. Grotere cargobikes zijn overigens bijna net zo groot als onze autootjes. foto: dhl/ jennifer zumbusch 24 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

14 DIGITALE NAVIGATIE IT maakt logistiek slimmer Door het gericht inzetten van automatisering en digitalisering kunnen verdere stappen gezet worden in het duurzamer én veiliger maken van het wegvervoer. We stellen vier innovaties aan u voor, twee ín de vrachtwagen en twee rond de vrachtwagen. Het betreft respectievelijk verschillende vormen van cruise control, start/stop- en eco roll-systemen, naast verkeerslichten die met vrachtwagens communiceren en ten slotte een praktijkvoorbeeld van het effect van datadelen. TEKST: REDACTIE NT Bijna autonoom rijden Veel is de afgelopen jaren in de media bericht over autonoom rijdende vrachtwagens. Oud-minister Schultz van Haegen (Infrastructuur & Milieu) stimuleerde platooning, het in konvooi rijden van vrachtwagens, waarbij alleen de voorste actief bestuurd wordt en de andere wagens volgen. De introductie van volledig autonoom rijden laat nog op zich wachten maar ondertussen zijn vrachtwagens al redelijk zelfstandig. Een belangrijke functie in de cabine, die zorgt voor meer veiligheid, lager brandstofverbruik en het werk van de chauffeur lichter maakt, is de cruise control. Letterlijk is dat natuurlijk al een vorm van autonoom rijden, want de chauffeur hoeft niet zelf gas te geven. Luxe wagens kennen de techniek ook, maar in de meeste auto s wordt de auto simpelweg op één snelheid gehouden, ongeacht het overige verkeer of de route. Bij vrachtwagens is dat anders. Vrijwel alle merken rusten hun trucks inmiddels uit met twee soorten cruise control: predictive cruise control en adaptive cruise control. In combinatie met lane departure warning, dat ervoor zorgt dat de wagen tussen de lijnen dus op de eigen weghelft blijft ontstaat een duurzame én veilige rijstijl. Adaptive cruise control In druk verkeer moet een chauffeur continu zijn of haar snelheid aanpassen aan de verkeerssituatie. Een traditionele vorm van cruise control, waarbij de wagen op één snelheid wordt gehouden, voldoet dan niet. Adaptive cruise control reageert op de overige verkeersdeelnemers. Als het voertuig een voorligger nadert, zal de cruise control minder gas geven en indien noodzakelijk remmen. Zelfs in druk verkeer en wanneer andere voertuigen met verschillende snelheden de rijbaan kruisen of invoegen hoeft de chauffeur niet steeds handmatig in te grijpen. De chauffeur wordt niet alleen minder snel moe, maar het systeem zorgt er ook voor dat het aantal kop-staart botsingen sterk afneemt. De rustiger manier van rijden zorgt ook voor brandstofbesparing. Predictive cruise control Waar in duurdere luxe-wagens inmiddels ook adaptive cruise control is ingebouwd, daar is predictive cruise control typisch iets voor vrachtwagens. Deze vorm van cruise control helpt de chauffeur bij het behouden van een goede gemiddelde snelheid op heuvelachtige wegen. Het systeem werkt op basis van GPS-technologie. Er wordt continu gedetailleerde wegenkaarteninformatie gebruikt om te bepalen welke omstandigheden het voertuig onderweg tegenkomt. Anticiperend kan de cruise control de snelheid aanpassen, schakelen of de Eco Roll activeren. Fabrikant DAF geeft aan dat een brandstofbesparing tot 4% mogelijk is. Lane departure warning Een functie die een vrachtwagen niet per se duurzamer, maar het rijden ermee wel veel veiliger maakt, is lane departure warning. Door continu de markering op het wegdek te monitoren, weet het systeem wanneer onbedoeld van weghelft of rijbaan wordt gewisseld, terwijl de richtingaanwijzers niet zijn ingeschakeld. De chauffeur wordt dan nadrukkelijk gewaarschuwd. De drie beschreven functies maken het verkeer veiliger en duurzamer. De fabrikanten én de verzekeraars wijzen er wel op dat de chauffeur uiteindelijk verantwoordelijk is voor een veilige rit. De automatische systemen ondersteunen slechts. In het streven het brandstofverbruik terug te dringen kiezen fabrikanten van vrachtwagens ervoor de motor zo min mogelijk toeren te laten draaien. Twee technieken zijn dominant: eco roll, waarbij met behulp van gps de snelheid van de vrachtwagen zó wordt ingesteld dat de auto een deel van de route kan uitrollen terwijl de motor slechts stationair draait. De tweede techniek is het start/ stop systeem dat we ook in veel luxe wagens aantreffen. De motor slaat daarbij helemaal af als het voertuig een aantal seconden stilstaat. Vrachtwagens met minder toeren onderweg We bespreken eerst de eco roll. Bijna alle vrachtwagenfabrikanten leveren hun wagens tegenwoordig zonder extra kosten met deze functie. Het doel is duidelijk: brandstof besparen. Een stationair draaiende motor verbruikt immers minder brandstof dan wanneer de chauffeur gas geeft in een versnelling. Besparen Verschillende fabrikanten stellen dat met de eco roll besparingen van 1 tot 3% mogelijk zijn. Bij het testen van de vrachtwagens blijkt echter, dat dit lang niet altijd het geval is. Eigenlijk is de besparing alleen merkbaar als de vrachtwagen volledig beladen is anders niet. Nu is het natuurlijk zo, dat ondernemers er altijd naar zouden moeten streven hun wagens volledig te beladen eventueel door samen te werken met collega s en lading te bundelen maar dat streven wordt nog belangrijker als je wilt profiteren van de vrijloopfunctie. Sterker nog, als de wagen te licht beladen is, dan bestaat de kans de de chauffeur extra gas moet geven, wat juist leidt tot hogere kosten dan wanneer de wagen zonder vrijloop onderweg zou zijn geweest. Bij een totaalgewicht tot 30 t heeft de functie nauwelijks nut. Eco roll Zonder een adequate GPS koppeling heeft de eco roll helemaal geen zin, maar gelukkig hebben bijna alle vrachtwagens tegenwoordig een navigatie die de route kent en weet wanneer gas gegeven moet worden en wanneer niet. Als de wagen een route rijdt met de nodige heuvels en met wat schwung bergaf kan rijden, dan bespaart eco roll beslist brandstof. In een stedelijke omgeving zal het effect niet groot zijn. Dat geldt wel voor start/stop systemen, waarbij de motor afslaat indien de vrachtwagen stil staat, bijvoorbeeld wachtend voor een verkeerslicht. Juist bij stadsdistributie is het effect groot. Vooral bezorgdiensten (pakketbezorgers, taxi s, bussen) kunnen met een start/stop systeem fors besparen op brandstofgebruik én het leefmilieu in de stedelijke omgeving flink verbeteren. Ook neemt de geluidsoverlast af. Een nadeel is, dat het vaak in- en uitschakelen van (zwaardere) vrachtwagenmotoren tot extra slijtage kan leiden. 26 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

15 Betere doorstroming dankzij verkeersmanagement Het verkeer beter laten doorstromen door informatie uit auto s en van wegbeheerders slim te combineren: dat is het doel van de Praktijkproef Amsterdam. Mobiliteitsdeskundige Walther Ploos van Amstel legt uit hoe dat werkt Er zijn heel veel bronnen van informatie, maar hoe combineer je die op een slimme manier zodat het verkeer beter doorrijdt? Dat kan door bundeling van informatie. Een voorbeeld van hoe dat kan was te zien tijdens het laatste weekend van mei 2017, toen er in het Amsterdamse Arena gebied drie grote concerten waren waar ruim bezoekers op afkwamen. De lokale, provinciale en nationale wegbeheerders, die normaliter los van elkaar werken, hadden samen met politie, parkeer- en hulpdiensten een tijdelijke verkeerscentrale ingericht. Weggebruikers kregen onderweg individueel advies over alternatieve routes en beschikbare parkeergelegenheid. Een mooi staaltje crowdmanagement, zegt Walther Ploos van Amstel, lector City Logistics aan de Hogeschool van Amsterdam. Het knappe is dat partijen die ogenschijnlijk tegengestelde belangen hebben samenwerken en daardoor gezamenlijk een betere doorstroming bereiken. Dat heeft heel goed gewerkt. De publieke partijen weten welke scenario s ze kunnen inzetten en krijgen via private partijen informatie over de afzonderlijke auto s via social media en Google. Omgekeerd kunnen de wegbeheerders informatie via de private partijen verspreiden. Flitsmeister bijvoorbeeld biedt de mogelijkheid om informatie in de auto te laten uitspreken. Het blijkt dat mensen eerder bereid zijn aanwijzingen op te volgen als ze die horen. Innovaties Vanuit de logistiek is er volop belangstelling voor deze innovaties. Het bedrijf Simacan, dat verkeersinformatie verbindt met logistieke processen, werkt al ruim twee jaar met 25 transporteurs die voor Albert Heijn rijden, weet Ploos van Amstel te vertellen. Die bedrijven delen alle boordcomputerdata en zitten samen in één portaal. Ze kunnen de winkel informeren dat de wagen eerder of later komt of de chauffeur laten weten dat hij langzamer moet rijden zodat de laad- en losplek beschikbaar is als hij aankomt. Ploos van Amstel ziet veel mogelijkheden voor de logistieke sector. Het delen van verkeersdata kan je helpen om je logistieke processen te verbeteren. Door betere informatie kan de transporteur zijn planning aanpassen aan de beschikbaarheid van infrastructuur. In de regio Amsterdam is tien procent van het verkeer op de snelweg vrachtverkeer, maar de impact op de weg is al snel veertig procent. Kun je dat verkeer beter begeleiden, bijvoorbeeld bij het invoegen, dan heeft dat grote invloed op de doorstroming. Volgens de mobiliteitsdeskundige vraagt het wel aanpassing van de partijen. Bij de A10 begint de toeritdosering al vier stoplichten voor de toerit. Dan rijdt het op de A10 beter door, maar gaat het verkeer langzamer in de stad. Voor de een is dat een voordeel, voor de ander een nadeel, maar het is beter voor het geheel. Creëer je voor het vrachtverkeer een groene golf, dan heeft een grote impact op de luchtkwaliteit, maar de bestuurder van de personenwagen baalt misschien. Partijen die ogenschijnlijk tegengestelde belangen hebben, werken samen Mobiliteitsdeskundige Walther Ploos van Amstel: Het delen van verkeersdata kan je helpen om je logistieke processen te verbeteren. Slimme vrachtwagens praten met verkeerslichten In de regio Schiphol is een proef gestart waarin vrachtwagens voor het eerst met verkeerslichten communiceren via het 4G netwerk. Elke dag rijden er duizenden vrachtwagens van en naar het gebied. Het voorkomen van onnodig afremmen en optrekken van vrachtwagens zorgt voor minder uitstoot, minder vertraging, minder brandstofkosten en betrouwbaardere reistijden. In de proef wordt de timing van verkeerslichten afgestemd op naderende vrachtwagens. Wanneer de chauffeur het verkeerslicht nadert, communiceert zijn vrachtwagen met het verkeerslicht voor hem. Er wordt berekend op welk moment de vrachtwagen het verkeerslicht zal passeren en de on-board unit geeft de chauffeur een snelheidsadvies zodat hij niet hoeft te stoppen. Ondertussen past het verkeerslicht de groentijd, indien nodig en mogelijk, aan zodat de vrachtwagen veilig en zonder te stoppen het kruispunt kan passeren. Het gebied rond Schiphol leent zich goed voor een proef om vrachtwagens beter door te laten rijden. Er rijden veel vrachtwagens en er zijn veel provinciale wegen met verkeerslichten. Innovatie in nieuwe technologie in de vrachtwagens en in de software die het verkeerslicht bestuurt, bieden nieuwe mogelijkheden. Techniek waarbij vrachtwagens langer groen krijgen bij verkeerslichten is niet nieuw in Nederland, bijvoorbeeld speciale lusdetectie, radar en communicatie tussen vrachtwagen en verkeerslicht via lokale wifi. Om de communicatie tussen vrachtauto en verkeerslicht accuraat en tijdig te laten verlopen is een betrouwbaar communicatiemedium nodig. In de proef wordt gebruik gemaakt van het 4G netwerk van KPN. Doordat het 4G netwerk landelijk dekkend is, kunnen vrachtauto s niet alleen in de regio Schiphol, maar ook in de rest van Nederland nauwkeurig gevolgd worden. In de proef zijn twee verkeerslichten voorzien van nieuwe software. Dit aantal kan eenvoudig uitgebreid worden naar andere kruispunten. Het aantal vrachtwagens dat is uitgerust met de on-board unit kan eveneens gemakkelijk uitgebreid worden, ook naar andere vervoerders. Het systeem kan ook worden toegepast in andere voertuigen, zoals bussen en taxi s. Bovendien worden Europese standaarden toegepast die met de auto-industrie zijn vastgesteld, zodat de toepassing ook internationaal gebruikt kan worden. 28 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

16 Dashcam maakt wegvervoer veiliger Iedereen op de weg weet dat onveilige situaties vaker goed aflopen dan fout. Over de keren dat het misgaat bij de bij haar verzekerde transporteurs weten ze bij TVM alles. Over de incidenten die (net) goed aflopen niet. Met de pilot veilig rijgedrag wilde de verzekeraar daarin en in de oorzaken van ongevallen meer inzicht krijgen. Dat leverde een aantal opvallende uitkomsten (slecht weer beïnvloedt het rijgedrag niet) én een overzicht met de onveiligste verkeerslocaties op. De opmerkelijkste uitkomst van de in maart 2016 begonnen pilot maakte TVM al in september bekend. Namelijk dat vrachtwagenchauffeurs niet onzorgvuldiger rijden naarmate ze langer achter het stuur zitten. Toen noemde de verzekeraar dat nog een eerste inzicht op basis van een analyse van de eerste in de proef verzamelde data. Nu is het een van de einduitkomsten. Ook uit latere analyses bleek dat er bij langere ritten niet meer onveilige situaties geregistreerd werden dan bij kortere, zegt TVM s innovatiemanager Joost Sterenborg. Dat beeld veranderde gedurende de pilot niet. Dat geldt eveneens voor een aantal andere bevindingen uit de beginperiode. Zoals dat chauffeurs in het eerste uur van hun werkdag het vaakst afgeleid zijn, de meeste onveilige situaties en bijna-ongelukken op maandag geregistreerd worden en in nieuwe vrachtauto s niet veiliger gereden wordt dan in oudere. De uitkomsten die de verzekeraar uit Hoogeveen bekendmaakte, zijn gebaseerd op data die transporttechnologiebedrijf Route42 voor TVM verzamelde bij de 28 aan de proef deelnemende transporteurs. Uit de analyses die IT-bedrijf InSpark daar vervolgens van maakte, komen ook meerdere opvallende zaken. Dat er bij slecht weer niet meer registraties van onveilige situaties en bijna-ongelukken waren dan bij goed weer bijvoorbeeld. En dat chauffeurs op bekend terrein niet een beetje, maar fors meer risico s nemen dan op minder bekende wegen. Verrassend is het eveneens dat de plekken op het Nederlandse hoofdwegennet waar statistisch gezien de meeste meldingen worden geregistreerd allemaal buiten de Randstad liggen. Van de zeven locaties die het onveiligst bleken, stelde TVM een ranglijst samen. Op vier daarvan liggen de registraties structureel hoog: knooppunt Leenderheide bij Eindhoven, de brug Nijvelaar bij Den Bosch, knooppunt Julianaplein in Groningen en het punt bij de Kiltunnel in Dordrecht waar de A16 met de N217 en N3 kruist. Bij de andere drie ging het om tijdelijke pieken door wegwerkzaamheden. Knooppunt Leenderheide komt op de ranglijst naar voren als de onveiligste snelweglocatie voor vrachtwagens. Waarom het juist daar zo onveilig is, zal nader onderzocht moet worden, geeft Sterenborg aan. Rijkswaterstaat heeft al aangegeven zeer geïnteresseerd te zijn in onze data. Wij onderzoeken nu welke mogelijkheid de privacywetgeving biedt voor het uitwisselen daarvan. Mandarijn Buiten de snelwegen leveren stoplichten, rotondes en plekken waar geritst moet worden de meeste meldingen op. Bij stoplichten zie je dat chauffeurs er veelal op lijken te rekenen dat de lichten groen blijven of groen worden als zij komen aanrijden, stelt Sterenborg. Met vaak hard remmen als gevolg. Slimme stoplichten in combinatie met systemen als Time to Green zouden daarvoor een oplossing kunnen bieden. Behalve de reeds genoemde komen er in de pilot tal van andere factoren naar voren die het rijgedrag beïnvloeden; andere weggebruikers, het gebruik van boordcomputers en smartphones, de communicatie met de planning, maar ook bepaalde gewoontes van chauffeurs. Bij één chauffeur was elke dag op een vast tijdstip een piek te zien in de bij hem geregistreerde events (de in de pilot gehanteerde term voor onveilig rijgedrag en/of onveilige omstandigheden, red.). Bleek dat hij dan altijd zijn mandarijn pelde. Bij het aan de pilot gekoppelde coachingstraject kwamen dit soort dingen en andere opvallende zaken in het rijgedrag aan de orde en werden chauffeurs begeleid bij het aanpassen van onveilig gedrag. De meeste meldingen werden geregistreerd buiten de Randstad Verbeterpotentieel Dat veiligheid positief te beïnvloeden is, is een van de minder opzienbarende uitkomsten. Transporteurs met een actief veiligheidsbeleid toonden dat al eerder aan. In de pilotperiode nam het aantal events en alerts (ongelukken en bijna-ongelukken) met in totaal 20% af. Het verbeterpotentieel bij de deelnemers liep volgens Sterenborg sterk uiteen. Bij bedrijven die hiervoor nog niet veel aandacht besteedden aan het rijgedrag van chauffeurs lag de daling veel hoger. Eén bedrijf realiseerde zelfs een reductie van 50%. Overigens zit er wel een bodem aan de daling die je met de door ons ingezette middelen kunt behalen. Op een gegeven moment namen de meldingen niet verder af. Wat verder opviel, is dat bij de chauffeursgroep die met een dashboardcamera reed de totale afname aan onveilige situaties nog 10% hoger was. Een mogelijke oorzaak is dat de feedback die chauffeurs krijgen die met een dashcam rijden meer effect heeft. Bij een ongeluk of bijna-ongeluk slaat de camera de beelden op die tien seconden voor de gebeurtenis gemaakt zijn en die van de tien seconden daarna. Die zijn terug te zien op het online dashboard en kunnen met onderliggende data, over onder meer de plaats van de situatie en de snelheid van de auto, ingezet worden bij de coaching. De helft van de 372 vrachtauto s die aan de pilot meedoen, heeft een dashboardcamera. Een blackbox die het rijgedrag bijhoudt, is bij alle deelnemende trucks ingebouwd. Eyetracker Volgens Sterenborg is er bij de chauffeurs van de deelnemende bedrijven veel draagvlak voor de dashboardcamera s. Ook de vakbonden, met wie we uitkomsten van de pilot delen, zijn enthousiast over de met de dashcam behaalde resultaten. Minder enthousiast waren de chauffeurs en FNV Transport en Logistiek en CNV Vakmensen over de eveneens bij de helft van de auto s ingebouwde eyetrackers. Voorafgaand aan de proef en in de eerste maanden ervan toonde met name FNV zich een fel tegenstander van dat apparaat omdat dit op de ogen van chauffeurs gerichte meetmiddel de privacy zou schenden en voor meer afleiding in de cabine zou zorgen. Volgens TVM is daar geen sprake van. Na maanden tegenover elkaar gestaan te hebben, verdween na een gesprek in september de ergste kou uit de lucht. Maar met de eyetracker kwam het niet meer goed. Mede door alle ophef werden ze door een deel van de chauffeurs gewantrouwd. 30% van hen draaide ze systematisch van zich af. Daarnaast zorgde een technische fout ervoor dat het geluidssignaal, dat eyetrackers afgeven als chauffeurs langer dan drie seconden niet door de voorruit kijken of hun ogen sluiten, niet goed hoorbaar was in de cabine. Beide zaken zorgden er helaas voor dat de met de eyetrackers verzamelde data slechts beperkt bruikbaar waren. Piramide Ondanks die tegenvaller kijkt Sterenborg tevreden terug op de pilot. Voor het eerst is aangetoond dat er een statistisch verband is tussen schade en rijgedrag. Daarnaast hebben we de onderkant van de ongevalspiramide (niet te verwarren met de driehoek van Heinrich, die ook weleens zo genoemd wordt, red.) in beeld kunnen brengen. Tot nu toe kenden we alleen de data van de bovenkant van die piramide; de situaties die tot dodelijke slachtoffers, zwaargewonden, lichtgewonden en blikschade leiden. Van wat daaronder plaatsvindt aan bijna-ongelukken, onveilig gedrag en onveilige omstandigheden hebben we nu ook een goed beeld. Die informatie kunnen we inzetten voor preventie- en voorlichtingsdoeleinden. De pilot heeft verder veel aanknopingspunten opgeleverd waarmee de transportveiligheid verbeterd kan worden. Met stakeholders als TLN en de vakbonden willen we kijken hoe we die inzichten het best kunnen inzetten om de sector veiliger te maken. Bijvoorbeeld door de oprichting van een taskforce veiligheid. 30 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

17 ALTERNATIEVE BRANDSTOFFEN Elektrisch, waterstof, HVO/BTL, CNG en LNG in plussen en minnen Wie een emissievrij alternatief zoekt voor een dieseltruck, kan kiezen uit elektrisch en waterstof. Niet uitstootvrij, maar wel schoner dan diesel zijn HVO/BTL, CNG en LNG. Binnen de Green Deal 010 Zero Emission Stadslogistiek worden die gezien als tijdelijke alternatieven in de overgang naar emissievrij goederenvervoer in de binnenstad. Aan het overstappen op elektrisch, waterstof, HVO/BTL, CNG en LNG zitten plussen en minnen. Logistiek 010 zet ze op een rij. TEKST: ERIK STROOSMA Net als elektrische vrachtauto s worden trucks die op waterstof rijden aangedreven door een elektromotor. Bij de eerste wordt die motor gevoed door stroom uit een accupakket, bij de tweede zorgt een brandstofcel voor de elektriciteit. Door daarin waterstof samen te brengen met zuurstof uit de lucht treedt er een reactie op waaruit elektriciteit ontstaat. Hydrotreated Vegetable Oil (HVO) en Biomass to Liquid (BTL) worden ook wel renewable of hernieuwbare diesels genoemd en behoren tot de tweede generatie biobrandstoffen. In tegenstelling tot de eerste generatie worden HVO en BTL gemaakt van niet-eetbare planten(delen) en afval uit de voedingsindustrie (waaronder frituurvet). Generatie drie, met algen, zeewier en bacteriën als grondstof, is in ontwikkeling. De letters CNG staan voor Compressed Natural Gas, wat aardgas onder druk betekent. Het hoofdbestanddeel van CNG is methaan. Dat kan ook uit biomassa gewonnen worden. Deze variant heet Compressed Bio Gas (CNG), bio-gng of groen gas en is aanzienlijk duurzamer dan gewone CNG. LNG is de afkorting van Liquefied Natural Gas. Het is aardgas dat onder hoge druk vloeibaar gemaakt is. Om het gas vloeibaar te houden, is een temperatuur van circa -162 graden Celsius nodig. Net als CNG bestaat LNG hoofdzakelijk uit methaan. Het gas dat van biomassa gemaakt wordt, heet Liquefied Bio Gas (LBG) of bio- LNG. Meer informatie: truckvandetoekomst.nl transportenmilieu.nl toekomst_brandstofbesparing_en_co2- reductie_anno_2016.pdf brandstoffen%20wegverkeer/2014/factsheets_brandstoffen_wegverkeer_juni_2014. pdf Marie-José Baartmans, directeur van zero emission transportbedrijf Breytner: Wij zoeken bewust de pioniersrol In 2016 begonnen we met twee elektrische 19-tons trucks. Dat zijn er nu vier. Daarmee bedienen we de gehele Randstad, maar verzorgen we vooral last-mile-distributie in Rotterdam. De actieradius van onze trucks ligt tussen de 220 en 230 km; voldoende om de hele dag in de stad te kunnen leveren. Doordat elektrische vrachtauto s veel duurder zijn in aanschaf, liggen onze tarieven hoger. Dat compenseren we door innovatieve oplossingen aan te bieden waarmee onze klanten elders in Marie-José Baartmans: Een volgende stap zou heel goed een waterstoftruck kunnen zijn. hun logistieke keten kosten besparen. Zo zetten wij onder meer wissellaadbakken in waardoor goederen bijvoorbeeld niet overgeladen hoeven te worden. Een aantal grote retailers, waaronder C&A, en textielverzorgingsbedrijf Synergy Health maken inmiddels gebruik van dat concept. Verder doen we veel B2C-transporten en verhuizingen. Wij zijn gericht op innovatie en zoeken bewust de pioniersrol. Nieuwe ontwikkelingen bieden altijd kansen. Door er vroegtijdig in te stappen, benutten we die. Een volgende stap zou heel goed de aanschaf van een waterstoftruck kunnen zijn. Die ontwikkelingen volgen we op de voet. Plussen en minnen In het overzicht op de volgende pagina s is aangegeven hoe vrachtauto s die op elektriciteit, waterstof, HVO en BTL, CNG of LNG rijden zich verhouden ten opzichte van Euro VI-dieseltrucks. Omdat de temperatuur van grote invloed is op het volume van CNG, LNG en waterstof worden deze brandstoffen in kilogrammen aangeboden bij de pomp. Elektriciteit wordt uitgedrukt in kilowattuur (kwh). Bij de emissies zijn de percentages aangegeven van de directe uitstoot van de voertuigen. 32 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

18 ELEKTRISCH CO2-uitstoot: 100% lager, elektrische voertuigen stoten geen CO2 uit. Andere emissies: Geen, 100% emissievrij. Geluidsproductie: Elektrische voertuigen produceren nagenoeg geen geluid. Dat verandert in Uit veiligheidsoverwegingen heeft het Europees Parlement besloten dat nieuwe hybride en elektrische voertuigen vanaf dat jaar meer geluid moeten maken. Voor bestaande gaat die verplichting in 2021 in. Beschikbaarheid brandstof: / Er is nog geen infrastructuur van openbare 32 ampère-oplaadpunten voor grotere voertuigen. E-trucks worden daardoor nu op het bedrijf en bij laad- en lospunten opgeladen. Prijs brandstof: Voor bedrijven tussen de 0,025 en 0,08 per kwh*. De hoogte van de prijs is afhankelijk van de afspraken met de energieleverancier. Met een opgeladen accupakket van 180 kwh kan een 14 tons truck gemiddeld 195 km afleggen. Bereik/actieradius: Veel kleiner/lager. Gemiddeld 200 km (afhankelijk van het accupakket). Beschikbaarheid voertuigen: Beperkt. De grote merken leveren ze nog niet, maar zijn wel bezig met het ontwikkelen van elektrische trucks. Ook bedrijven als Tesla en VDL werken daaraan. In Nederland bouwen onder meer Emoss, E-Trucks Europe en Ginaf bestaande modellen om tot elektrische vrachtauto s. Prijs voertuigen: Ongeveer drie keer zo hoog als die van een vergelijkbare Euro VI-diesel. Wel subsidiemogelijkheden (MIA en VAMIL). Onderhoudskosten: / Valt door de kleine aantallen (ruim 100) en de relatief korte tijd dat ze op de weg zijn nog weinig over te zeggen. Doordat er minder bewegende delen zijn, zouden die lager kunnen uitvallen, maar omdat het nu nog om nicheproducten gaat, zouden die kosten ook hoger kunnen zijn. Onder de streep: Elektrische trucks stoten (lokaal) geen emissies uit en zijn daarmee voorbereid op de overgang naar emissievrije staddistributie in Rotterdam en andere steden. Dat in combinatie met de beperkte actieradius en lage geluidsproductie maakt ze vooralsnog vooral geschikt voor staddistributie. De aanschafprijzen zijn wel veel hoger, maar zullen als de serieproductie van e-trucks op gang komt wel dalen. Hoe schoon elektrisch rijden onder de streep is, is afhankelijk van de herkomst van de elektriciteit. HVO/BTL CO2-uitstoot: Afhankelijk van de mengverhouding (HVO en BTL worden meestal gemengd met reguliere diesel) en de gebruikte grondstoffen tot 90% lager (lokale uitstoot). Andere emissies: / 10% minder stikstofoxiden (NOx) en 20% minder fijnstof bij 100% HVO en BTL. Bij het vaak gebruikte B30 (diesel met 30% HVO of BTL) is de NOx- en fijnstofuitstoot vrijwel gelijk aan die van Euro VI-dieselmotoren. Geluidsproductie: Diverse bronnen (oa. Fuelswitch) melden dat voertuigen met HVO en BTL stiller rijden. Beschikbaarheid brandstof: Nauwelijks verkrijgbaar bij openbare pompen. Wordt nu hoofdzakelijk rechtstreeks in bulk aan bedrijven geleverd. Prijs brandstof: Grootverbruikers betalen tussen de 1,15 en 1,30 per liter voor B100*. Pure HVO en BTL zijn gemiddeld 0,30 à 0,40 per liter duurder dan diesel. Bereik/actieradius: Door de iets mindere ener- giedichtheid is de actieradius ongeveer 5% lager. Beschikbaarheid voertuigen: Met bijna alle vrachtauto s van DAF, MAN, Mercedes- Benz, Renault, Scania en Volvo kan zonder aanpassingen op 100% HVO en BTL gereden worden. Prijs voertuigen: Geen prijsverschil bij de voor HVO en BTL goedgekeurde modellen van bovenstaande merken. Onderhoudskosten: Bovengenoemde fabrikanten geven aan dat de onderhoudskosten minimaal gelijk blijven. Onder de streep: De nadelen van de eerste generatie biobrandstoffen (FAME/FAEE), zoals concurrentie met voedselgewassen en voertuigaanpassingen bij hogere blends, zijn bij HVO en BTL nagenoeg verdwenen. Hoe duurzaam ze uiteindelijk zijn, is onder meer afhankelijk van de grondstoffen. Als dit bijvoorbeeld afvalstromen uit de palmolie-industrie zijn, heeft dat een negatief effect op de indirecte CO2-uitstoot. CNG CO2-uitstoot: Tot 10% lager. Bij CBG (groen gas) kan dit, afhankelijk van de productiemethode, oplopen tot 80%. Andere emissies: Tot 50% lagere uitstoot van fijnstof en stikstofoxiden (NOx). Geluidsproductie: Stiller. Voldoen aan de Pieknorm voor laden en lossen. Beschikbaarheid brandstof: Verkrijgbaar bij ongeveer 150 tankstations. Prijs brandstof: 1,059 per kg*. Met een kilogram CNG kan ongeveer dezelfde afstand gereden worden als met een liter diesel. Bereik/actieradius: Veel kleiner/lager. Ongeveer 25% van die van een Euro VI-diesel. Op monofuel rijdt een distributietruck met een tankinhoud van 50 kg ca. 250 km. Beschikbaarheid voertuigen: Zowel in monofuel als dual fuel (geschikt voor zowel aardgas als diesel, ook wel bi-fuel genoemd) zijn er verschillende CNG-trucks leverbaar. Aanschafprijs voertuigen: De meerprijs ligt tussen de en euro. Wel subsidiemogelijkheden. Onderhoudskosten: / Onduidelijk. Bronnen melden meer onderhoudskosten door de hogere verbrandingstemperaturen en, in het geval van dual fuel, de extra installatie. Andere melden lagere kosten vanwege verminderde slijtage door de schonere verbranding en het minder trillen van de motor. Dat de kosten in de praktijk wat hoger liggen, lijkt het meest waarschijnlijk. Onder de streep: Doordat de opslag van samengeperste CNG veel ruimte inneemt, is de brandstof vooral geschikt voor transport over kortere afstanden. CNG wordt gemaakt van aardgas en is daarmee een fossiele brandstof die na verloop van tijd opraakt. Voor CBG geldt dat niet. LNG CO2-uitstoot: Tot 10% lager. Bij LBG (bio- LNG) kan dit, afhankelijk van de productiemethode, oplopen tot 80%. Andere emissies: Tot 50% lagere uitstoot van fijnstof en stikstofoxiden (NOx). Geluidsproductie: Stiller. Voldoen aan de Pieknorm voor laden en lossen. Beschikbaarheid brandstof: Verkrijgbaar bij 16 tankstations. Prijs brandstof: 1,029 per kg*. Het rendement is bij dual fuel vergelijkbaar met dat van een Euro VI-diesel. Bij monofuel is dat ongeveer 10% lager. Bereik/actieradius: / Met een tank van 300 kg kan op lange afstanden ongeveer km gereden worden. Met een tweede LNG-tank kan dit bijna verdubbeld worden. Beschikbaarheid voertuigen: Iveco en Scania leveren verschillende LNG-trucks. Aanschafprijs voertuigen: Gemiddeld tot duurder. Wel subsidiemogelijkheden (MIA en VAMIL). Onderhoudskosten: Gemiddeld tussen de 5 en 10% hoger. Onder meer door het vaker vervangen van de bougies en de tweejaarlijkse keuring van de LNG-tank. Onder de streep: LNG is een fossiele brandstof. De voorraad aardgas is echter veel groter dan die van aardolie. Geschat wordt dat er nog voldoende is voor 200 jaar. De brandstof wordt vooral gezien als een geschikt alternatief voor zwaar transport en vervoer over lange afstanden. Critici stellen dat de klimaatvoordelen van LNG, door onder meer methaanlekkage, beperkt zijn en ook negatief kunnen uitvallen en dat er nooit voldoende biogas zal zijn voor een massale inzet van bio-lng. WATERSTOF (H2) CO2-uitstoot: 100% lager, waterstofvoertuig stoot enkel waterdamp uit. Andere emissies: Zie CO2-uitstoot. Geluidsproductie: Aanzienlijk stiller. Vergelijkbaar met die van een elektrische auto. Beschikbaarheid brandstof: Verkrijgbaar bij drie stations: in Helmond, Rhoon en Arnhem (alleen voor trucks en bussen). In 2020 moeten dat er twintig zijn. Prijs brandstof: / Ongeveer 10,00 per kg* (een personenwagen** rijdt circa 100 km met 1 kg waterstof, oftewel 0,10 per km). Bereik/actieradius: / Tussen de 500 en 600 km (personenwagen**). Beschikbaarheid voertuigen: Momenteel zijn er alleen twee personenwagens op waterstof (Hyundai ix35 FCEV en Toyota Mirai). Waterstoftrucks zijn volop in ontwikkeling. Behalve een aantal grote (vracht)automerken werken ook het Nederlandse VDL en het Amerikaanse Nikola aan een waterstofvrachtauto. Aanschafprijs voertuigen: Ongeveer hoger bij personenwagens**. Wel subsidiemogelijkheden (MIA en VAMIL). Onderhoudskosten: / Min of meer gelijk aan die van een vergelijkbare auto op fossiele brandstoffen. Onder de streep: Als alternatieve brandstof, of beter gezegd, energiedrager, is waterstof nog volop in ontwikkeling. H2 produceren kost veel energie. Waterstofvoertuigen zijn daardoor pas echt schoon als daarvoor duurzame energie gebruikt wordt. De voorraad waterstof is in principe oneindig. Bronnen: oa. TNO * De vermelde brandstofprijzen zijn vastgesteld op 15 september De gemiddelde landelijke adviesprijs van diesel was toen 1,309. ** Omdat van waterstoftrucks nog niet voldoende gegevens beschikbaar zijn, zijn data van personenwagens die op waterstof rijden opgenomen in dit overzicht. 34 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

19 BESTELAUTO S Schonere én slimmere stadsdistributie Bestelauto s dragen disproportioneel bij aan de luchtvervuiling in de stad. Dat blijkt uit een rapport van Topsector Logistiek over de gebruikers en inzet van bestelbussen. Voor stadsdistributie zijn er met elektrische bestelauto s en lichte elektrische vrachtvoertuigen (LEVV) verschillende schone alternatieven beschikbaar voor de huidige dieselbussen. Ook kunnen ondernemers door bestelauto s slimmer in te zetten veel brandstof en tijd besparen. TEKST: ERIK STROOSMA In het rapport dat Topsector Logistiek in april 2017 publiceerde, staat onder meer dat 24% van de NOx (stikstofoxiden) en 34% van de fijnstofuitstoot van motorvoertuigen in de stad op het conto van bestelauto s geschreven kan worden. Dit terwijl de busjes daar maar 12% van het totale aantal gereden kilometers voor hun rekening nemen. Een van de oplossingen voor het terugdringen van de door de dieselbussen uitgestoten emissies is overstappen naar elektrische voertuigen. Met de Iveco Daily Electric, Nissan e-nv200 en Renault Kangoo Z.E. is het aanbod elektrische bestelauto s van de grote merken nog beperkt. Met de geplande komst van de Mercedes e-sprinter, Renault Master Z.E. en Volkswagen e-crafter komt daar binnenkort verandering in en neemt ook het aantal beschikbare modellen met een groter laadvermogen toe. Dat meer merken, waaronder marktleiders Volkswagen en Mercedes-Benz, met elektrische modellen komen, maakt het volgens Hans Quak van TNO makkelijker om over te stappen. Veel bedrijven kunnen daarvoor dan bij hun eigen dealer blijven, zegt de senior wetenschapper stedelijke logistiek en distributie. Dat verlaagt de drempel aanzienlijk. Zeker als dealers hen ook gaan ondersteunen bij zaken als het inrichten van een oplaadinfrastructuur. Toenemende actieradius en TCO Als tweede factor die elektrische bestelauto s aantrekkelijker maken, noemt Quak de toenemende actieradius. Door de ontwikkelingen op het gebied van batterijtechnologie wordt die steeds groter en daarmee ook de inzetmogelijkheden van de voertuigen. Nu al zijn ze goed inzetbaar op met name voorspelbare routes. Bijvoorbeeld bij pakketbezorging. Voor 7 van de 10 routes die daarvoor afgelegd worden, is de actieradius van de huidige modellen reeds voldoende. Dat blijkt uit het gebruik in de praktijk van bijvoorbeeld UPS en TNT binnen het FREVUE-project (Europees project dat elektrisch vrachtvervoer in de stad stimuleert, red.). Over een ander belangrijk, zo niet doorslaggevend punt om een elektrische bestelauto aan te schaffen, de total cost of ownership (TCO), kan Quak in algemene zin geen indicatie geven. Quak: Daarvoor lopen lokale subsidies en belastingvoordelen in Europa te veel uiteen. Ook zijn er nog grote onzekerheden ten aanzien van de levenscyclus, onderhoudskosten en restwaarde. Wel duidelijk is dat tegenover de hogere aanschafprijs aanzienlijk lagere brandstofkosten per kilometer staan. Door veel te rijden, lijkt een positieve business case daardoor haalbaar. Uit Europees onderzoek komt dat ook naar voren, maar die uitkomsten zijn niet een-op-een af Dat meer merken met elektrische modellen komen, maakt het makkelijker om over te stappen 36 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

20 Voor snelle kleine leveringen van bijvoorbeeld versproducten en bepaalde service- en onderhoudsdiensten zijn LEVV een kansrijk alternatief in de stad. te zetten tegen de Nederlandse situatie. Al kan het heel goed zijn dat door de dalende aanschaf- en batterijprijzen de TCO voor een elektrische bestelbus in Nederland al op korte termijn lager is dan die van een diesel-variant. Heft in eigen hand Behalve de grote automerken bieden onder andere ook BD Auto, Spijkstaal, Van Blitterswijk Eco-Mobiliteit en Voltia elektrische bestelauto s aan. De laatste doet dat via een leaseconcept. Zowel Voltia als BD Auto leveren e-vans die niet standaard elektrisch zijn, maar omgebouwde modellen van onder meer Fiat en Renault (BD Auto) en Citroën (Voltia). Van Blitterswijk Eco-Mobiliteit is importeur van onder andere Goupil. Online supermarkt Picnic gebruikt voor zijn bezorgingen de G4 van dat merk (en de inmiddels niet meer leverbare E-Worker van Mega). Het moederbedrijf van DHL, Deutsche Post, wachtte voor het elektrificeren van zijn wagenpark de ontwikkelingen in de markt af, maar nam zelf het heft in handen. De postgigant produceert via dochterbedrijf StreetScooter zijn eigen elektrische bestelauto: de Work. Spijkstaal brengt dit model in Nederland op de markt. Daarnaast is Deutsche Post een samenwerking aangegaan met Ford voor het maken van een grotere elektrische bezorgauto. Van deze Work XL, die gebaseerd is op de Ford Transit, moeten er voor het einde van 2018 minimaal dienst doen in stedelijke bezorgrondes. De gemeente Rotterdam heeft een subsidieregeling voor ondernemers die hun oude bestelauto willen laten slopen of inruilen voor een schonere, zoals een 100% elektrische. Lichte elektrische vrachtvoertuigen (LEVV) Andere schonere alternatieven voor de dieselbus zijn lichte elektrische vrachtvoertuigen (LEVV). Dat zijn elektrisch aangedreven voertuigen met twee, drie of vier wielen die kleiner zijn dan een bestelwagen en, volgens de definitie van de branchevereniging voor elektrisch ver Tegenover de hogere aanschafprijs staan aanzienlijk lagere brandstofkosten voer DOET, een accucapaciteit hebben van minder dan tien kilowattuur. Hieronder vallen onder meer elektrische brommers en scooters, bakfietsen met een elektromotor (e-cargo bikes) en minibusjes met een maximale laadcapaciteit van 750 kg. Dit nieuwe fenomeen kent dus vele verschijningsvormen. LEVV zijn al volop verkrijgbaar en het aantal nieuwe modellen neemt rap toe, maar het ultieme lichte elektrische vrachtvoertuig bestaat nog niet, aldus Ewoud Moolenburgh. Hij is als docent en onderzoeker stedelijke distributie verbonden aan de Hogeschool Rotterdam. Die onderwijsinstelling is een van de kennispartners van LEVV-LOGIC. In dat project ontwikkelt de Hogeschool Rotterdam, samen met de Hogeschool Amsterdam, de Vereniging DOET, het bedrijfsleven, overheden en kennisinstellingen, nieuwe kennis over logistieke concepten en businessmodellen met LEVV voor het MKB. Het doel van het twee jaar durende project is een rendabele inzet van lichte elektrische vrachtvoertuigen voor stadslogistiek. Gedragsverandering Voor snelle kleine leveringen van bijvoorbeeld versproducten en bepaalde service- en onderhoudsdiensten zijn LEVV een kansrijk alternatief in de stad, vertelt Moolenburgh. In dit project inventariseren wij onder meer het aanbod lichte elektrische vrachtvoertuigen en onderzoeken we aan de hand van pilots in hoeverre dat aansluit bij de behoeften en eisen van gebruikers en inpasbaar is in hun logistieke keten. Een van de rollen die wij daarbij spelen, is aan de hand van praktijkervaringen LEVV zo aan te passen dat ze aan de eisen van de deelnemende bedrijven voldoen en ook voor vergelijkbare diensten goed inzetbaar zijn. Hier houden onze studenten van de opleiding Automotive zich mee bezig. Aan het succesvol implementeren van deze voertuigen zitten meer kanten dan alleen een technische, logistieke en economische. Ook de menselijke factor speelt daarbij een grote rol. Gedragsverandering, bij zowel bedrijven die LEVV willen inzetten als hun klanten, is noodzakelijk voor het welslagen daarvan. Het vraagt bijvoorbeeld nogal wat aanpassing van servicemonteurs om de overstap te maken van een bestelauto naar een e-bakfiets, zoals nu bij een van de pilots gebeurt. Logistieke efficiency Met gedragsverandering heeft Michel Oldenburg ook te maken in zijn functie van logistiekmakelaar bij Bereikbaar Haaglanden. Het doel van dit samenwerkingsverband van werkgevers en overheden is het verbeteren van de bereikbaarheid in de regio Haaglanden en Rijnland tijdens de spits. Het inzetten op logistieke efficiency is een van de manieren waarop die organisatie dat wil bereiken. Voor advies daarover en ondersteuning daarbij kunnen bedrijven bij Oldenburg terecht. Het slimmer inzetten van bestelauto s is een van de oplossingen die hij hen kan bieden. Dat kan op veel verschillende manieren, geeft Oldenburg aan. Door procedures aan te passen, het werk anders in te richten, andere diensttijden in te voeren, goederenstromen te bundelen, gebruik te maken van de technologische innovaties. Voorbeelden uit die laatste categorie zijn overstappen op digitale werkbonnen en bij service- en onderhoudswerkzaamheden beheer op afstand en voorspelbaar onderhoud. Daarmee zijn veel kilometers te besparen. Soms kan met een relatief eenvoudige verandering in de werkwijze al een enorme efficiencyslag gemaakt worden. Bij een bouwbedrijf, dat meedeed aan onze pilot Beter Benutten Nachtdistributie, bezochten de medewerkers s ochtends vaak eerst de bouwmarkt voordat zij naar de klant gingen. Door in te stellen dat zij voortaan s middags doorgeven welke materialen zij de volgende dag nodig hebben, worden die nu collectief besteld. s Ochtends staan die klaar op het eigen bedrijf en kunnen de medewerkers vanaf daar direct naar de klant en mijden ze ook nog de spits. Per wagen, het bedrijf heeft er een stuk of zeven, levert dat dagelijks een tijdsbesparing op van drie kwartier. Tel uit je winst. Meer informatie: contentgroep/levv/levv.html. bereikbaarhaaglanden.nl greendealzes.connekt.nl/publicaties nederlandelektrisch.nl/technologie/voertuigtypen/twee-en-driewielers-/-light-electricvehicles new-reality-electric-trucks-and-their-implications-on-energy-demand 38 LOGISTIEK 010 LOGISTIEK

VOLVO TRUCKS SERVICES

VOLVO TRUCKS SERVICES VOLVO TRUCKS SERVICES DRIE UNIEKE PAKKETTEN BESPAAR DIRECT SLIMMER VEILIGER EFFICIËNTER DE TOEKOMST Er is meer dan alleen uw truck op de weg. Het gaat ook om goede prestaties, een laag brandstofverbruik,

Nadere informatie

OWERING TECHNOLOGY. Presentatie inhoud. Wie is Trimble?

OWERING TECHNOLOGY. Presentatie inhoud. Wie is Trimble? Win-Win oplossing 1. Meer orders met minder trucks, trailers en chauffeurs 2. Lager dieselverbruik 3. Minder CO2 uitstoot 4. Minder ongevallen 5. Lagere kosten reparatie, onderhoud en banden 6. Besparing

Nadere informatie

Mesttransport wordt eenvoudiger dan ooit

Mesttransport wordt eenvoudiger dan ooit Mesttransport wordt eenvoudiger dan ooit De AGR Cockpit één systeem voor meststoffenregistratie, navigatie, track & trace, urenregistratie en (tele)communicatie 1 De AGR Cockpit 2 De AGR Cockpit Data2Track

Nadere informatie

Organisaties met een wagenpark krijgen er vaak mee te maken: medewerkers die hun gemaakte kilometers onnauwkeurig bijhouden. Vergeten of geen tijd

Organisaties met een wagenpark krijgen er vaak mee te maken: medewerkers die hun gemaakte kilometers onnauwkeurig bijhouden. Vergeten of geen tijd Organisaties met een wagenpark krijgen er vaak mee te maken: medewerkers die hun gemaakte kilometers onnauwkeurig bijhouden. Vergeten of geen tijd wordt als reden aangevoerd, maar het niet correct bijhouden

Nadere informatie

transport management system (TMS)

transport management system (TMS) transport management system (TMS) optimale planning, kwaliteit verhogend dus kostenbesparend Verzamelen van transportorders via telefoon, internet, mail of EDI TMS Minder administratie op kantoor. Beter

Nadere informatie

ebook Wat Is Telematica?

ebook Wat Is Telematica? ebook Wat Is Telematica? Wat is telematica? Laten we bij het begin beginnen. Telematics, of telematica, is letterlijk een combinatie van de woorden telecommunicatie en informatica. Het is de technologie

Nadere informatie

LeasePlan Connected Car Wij zien toekomst in slimmer rijden. Met LeasePlan Connected Car maken we zakelijk rijden veiliger, schoner én goedkoper.

LeasePlan Connected Car Wij zien toekomst in slimmer rijden. Met LeasePlan Connected Car maken we zakelijk rijden veiliger, schoner én goedkoper. LeasePlan Connected Car Wij zien toekomst in slimmer rijden. Met LeasePlan Connected Car maken we zakelijk rijden veiliger, schoner én goedkoper. What s next? Wij zien toekomst in slimmer rijden. Met LeasePlan

Nadere informatie

Goodyear TPMS: Houd uw voertuigen mobiel.

Goodyear TPMS: Houd uw voertuigen mobiel. Goodyear TPMS: Houd uw voertuigen mobiel. Uw uitdagingen Transportbedrijven hebben te maken met verschillende uitdagingen Stilstand Onverwachte voertuigstilstanden als gevolg van bandenpech leiden tot

Nadere informatie

track-and-trace Kwaliteit, gemak en up-to-date inzicht

track-and-trace Kwaliteit, gemak en up-to-date inzicht Kwaliteit, gemak en up-to-date inzicht Kwaliteit, gemak en up-to-date inzicht Meten is weten. Om zeker te weten dat uw voertuigen en medewerkers optimaal presteren, wilt u inzicht in waar ze zijn en wat

Nadere informatie

Bescherm het milieu en uw bedrijfsresultaten

Bescherm het milieu en uw bedrijfsresultaten 23042012_WORKsmart_ECO_bro_NL WORKsmart -Eco Bescherm het milieu en uw bedrijfsresultaten www.tomtom.com/business Let s drive business Inhoud 2 Hoe groen is uw onderneming? 3 Optimaliseer de inzet van

Nadere informatie

IS UW WAGENPARK KLAAR VOOR DE RIT?

IS UW WAGENPARK KLAAR VOOR DE RIT? IS UW WAGENPARK KLAAR VOOR DE RIT? Als u gebruikmaakt van een GPS-voertuigvolgsysteem, zult u daar directe voordelen mee realiseren. Het is echter belangrijk om die op peil te houden. Dat geldt vooral

Nadere informatie

Best practices. Praktische toepassingen om uw brandstofverbruik terug te dringen. Paul van den Hurk 12 april 2018

Best practices. Praktische toepassingen om uw brandstofverbruik terug te dringen. Paul van den Hurk 12 april 2018 Best practices Praktische toepassingen om w brandstofverbrik terg te dringen Pal van den Hrk 12 april 2018 Zinig rijden Wat levert mij dat op? Lager brandstofverbrik -> minder kosten Minder itstoot schadelijke

Nadere informatie

CO 2 -prestatieladder. Inventarisatie sector en keteninitiatieven. Alsema B.V. Versie 1.1 Datum 12-06-2014 Status Definitief.

CO 2 -prestatieladder. Inventarisatie sector en keteninitiatieven. Alsema B.V. Versie 1.1 Datum 12-06-2014 Status Definitief. Pagina 1 van 7 CO 2 -prestatieladder Inventarisatie sector en keteninitiatieven Alsema B.V. Pagina 2 van 7 Aangepast rijgedrag bespaart brandstof Spreek chauffeurs aan op rijgedrag en bespaar brandstof!

Nadere informatie

EEN LOGISCHE VISIE OP LOGISTIEK

EEN LOGISCHE VISIE OP LOGISTIEK EEN LOGISCHE VISIE OP LOGISTIEK Wat zou het ideaal zijn als de chauffeurs en de planning voortdurend met elkaar in contact zouden staan. De planning zou precies zien waar de chauffeurs zich bevinden en

Nadere informatie

ebook Is uw wagenpark klaar voor de rit?

ebook Is uw wagenpark klaar voor de rit? ebook Is uw wagenpark klaar voor de rit? Inleiding Als u gebruikmaakt van een GPS-voertuigvolgsysteem, zult u daar directe voordelen mee realiseren. Het is echter belangrijk om die op peil te houden. Dat

Nadere informatie

On-the-Road transport

On-the-Road transport On-the-Road transport Verbeter uw planning en distributie Overzicht en inzicht. Altijd en overal. Effciënte transportplanning met On-the-Road Tijd is geld, zeker voor transportbedrijven. Daarom is het

Nadere informatie

Boordcomputers & Fleetmanagement

Boordcomputers & Fleetmanagement Boordcomputers & Fleetmanagement Zoals elke bewuste ondernemer wilt u dat de processen in uw organisatie soepel verlopen en dat u volledig inzicht hebt in het gebruik van uw bedrijfsmiddelen. Om dit te

Nadere informatie

MEER RENDEMENT DOOR MEER INZICHT DAF CONNECT

MEER RENDEMENT DOOR MEER INZICHT DAF CONNECT MEER RENDEMENT DOOR MEER INZICHT DAF CONNECT TRUCKS PARTS FINANCE WWW.DAF.COM DAF CONNECT REAL-TIME INFORMATIE VOOR OPTIMALE PRESTATIES Altijd zicht op de prestaties van uw vloot en grip op uw logistieke

Nadere informatie

De weg om uw doelen te bereiken.

De weg om uw doelen te bereiken. CONSEQUENT EFFICIENT Downloading % 99 SYSTEM Downloading % 71 % 25 Downloading % 25 % 16 % 88 START % 06 Downloading % 34 Downloading % 23 % 16 % 65 Downloading % 75 De weg om uw doelen te bereiken. MAN

Nadere informatie

Modul-Fleet OPTIMALISATIE VAN HET WAGENPARKBEHEER. I can help! Ordered 3 items. Can t serve last client. Running late!

Modul-Fleet OPTIMALISATIE VAN HET WAGENPARKBEHEER. I can help! Ordered 3 items. Can t serve last client. Running late! Modul-Fleet OPTIMALISATIE VAN HET WAGENPARKBEHEER I can help! Ordered 3 items Can t serve last client Running late! Modul-Fleet OPTIMALISATIE VAN HET WAGENPARKBEHEER Wilt u beter inspelen op de groeiende

Nadere informatie

Voortgang CO2 reductie

Voortgang CO2 reductie Voortgang CO2 reductie Introductie A. Hak wil in 2030 CO2 neutraal werken en heeft doorlopend aandacht voor de invloed van onze werkzaamheden op het milieu. Wij zijn gecertificeerd volgens ISO 14001, MVO

Nadere informatie

SLIMMER WAGENPARKBEHEER EN BETERE BEDRIJFSRESULTATEN? FLEETMATICS REVEAL!

SLIMMER WAGENPARKBEHEER EN BETERE BEDRIJFSRESULTATEN? FLEETMATICS REVEAL! SLIMMER WAGENPARKBEHEER EN BETERE BEDRIJFSRESULTATEN?! INHOUD INTRODUCTIE 1 DASHBOARD 2 TRENDING 3 MOBIEL 4 RAPPORTEN 5-6 LIVE MAP 7 GEOFENCE-ZONES 8 ALERTS 9 ROUTE REPLAY 10 ONDERHOUDSPLANNING 11 HAAL

Nadere informatie

MAN TeleMatics voor zuinig rijden en een transparante logistiek

MAN TeleMatics voor zuinig rijden en een transparante logistiek MAN TeleMatics voor zuinig rijden en een transparante logistiek MAN TeleMatics software in een nieuw jasje Asse 17/06/2013 Verschillende servicepakketten voor elk doel Wagenparken onderweg beheren met

Nadere informatie

Miles handleiding. Koeriers. Android & ios.

Miles handleiding. Koeriers. Android & ios. Miles handleiding Koeriers Android & ios www.miles.delivery Welkom bij Miles! Hoi, leuk dat je gebruik gaat maken van het meest moderne online koeriers platform van Nederland. Miles regelt koeriersopdrachten

Nadere informatie

ONLINE APPLICATIE OM UW VERKEERSSYSTEMEN SLIM AAN TE STUREN

ONLINE APPLICATIE OM UW VERKEERSSYSTEMEN SLIM AAN TE STUREN INTERNET APPLICATIE TRAFFIC FLEET ONLINE APPLICATIE OM UW VERKEERSSYSTEMEN SLIM AAN TE STUREN GEBRUIKSVRIENDELIJK, OVERZICHTELIJK EN OVERAL BEREIKBAAR TRAFFIC FLEET, HET NIEUWE WAGENPARKBEHEER: EENVOUDIG,

Nadere informatie

Boordcomputers & Fleetmanagement

Boordcomputers & Fleetmanagement Boordcomputers & Fleetmanagement Zoals elke bewuste ondernemer wilt u dat de processen in uw organisatie soepel verlopen en dat u volledig inzicht hebt in het gebruik van uw bedrijfsmiddelen. Om dit te

Nadere informatie

Klaar voor de toekomst met Mercedes PRO. Ontdek het nu bij Mercedes-Benz Dealer Bedrijven.

Klaar voor de toekomst met Mercedes PRO. Ontdek het nu bij Mercedes-Benz Dealer Bedrijven. Klaar voor de toekomst met Mercedes PRO. Ontdek het nu bij Mercedes-Benz Dealer Bedrijven. Vergemakkelijk en versnel uw bedrijfsvoering. Mercedes PRO is het nieuwe merk van Mercedes-Benz Vans. De servicedienst

Nadere informatie

Voortgang CO 2 reductie

Voortgang CO 2 reductie Voortgang CO 2 reductie Introductie A. Hak wil in 2020 CO2 neutraal werken en heeft doorlopend aandacht voor de invloed van onze werkzaamheden op het milieu. Wij zijn gecertificeerd volgens ISO 14001 en

Nadere informatie

CXEuro. De Gespecialiseerde Vrachtbeurs voor Koeriers en Expediteurs. / Een Virtuele Vloot Binnen Handbereik /

CXEuro. De Gespecialiseerde Vrachtbeurs voor Koeriers en Expediteurs. / Een Virtuele Vloot Binnen Handbereik / CXEuro De Gespecialiseerde Vrachtbeurs voor Koeriers en Expediteurs k in o o Nu land! er Ned / Een Virtuele Vloot Binnen Handbereik / De oplossing voor al uw uitdagingen in de logistieke sector Koeriers:

Nadere informatie

On-the-Road transport

On-the-Road transport On-the-Road transport Verbeter uw planning en distributie Overzicht en inzicht. Altijd en overal. Effciënte transportplanning met On-the-Road Tijd is geld, zeker voor transportbedrijven. Daarom is het

Nadere informatie

LOODGIETERS BEDRIJVEN: Op weg naar een beter bedrijfsresultaat.

LOODGIETERS BEDRIJVEN: Op weg naar een beter bedrijfsresultaat. LOODGIETERS BEDRIJVEN: Op weg naar een beter bedrijfsresultaat. INHOUD Inleiding 3 Betaal niet meer voor uren die niet zijn gewerkt 4 Stop ongeoorloofd voertuiggebruik 5 Stop tankpasmisbruik 6 Stop brandstofverspilling

Nadere informatie

J.A. Boer BV CO 2 reductiedoelstellingen 2016. Conform niveau 3 op de CO 2 -prestatieladder 2.1

J.A. Boer BV CO 2 reductiedoelstellingen 2016. Conform niveau 3 op de CO 2 -prestatieladder 2.1 J.A. Boer BV CO 2 reductiedoelstellingen 2016 Conform niveau 3 op de CO 2 -prestatieladder 2.1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Doelstellingen 3 2 Subdoelstellingen 4 2.1. Subdoelstelling brandstofverbruik

Nadere informatie

Hét betaalbare track & tracesysteem voor uw wagenpark, materieel en vaartuigen

Hét betaalbare track & tracesysteem voor uw wagenpark, materieel en vaartuigen Hét betaalbare track & tracesysteem voor uw wagenpark, materieel en vaartuigen Betaalbaar Gebruiksvriendelijk Transparant in kosten Zonder abonnementskosten Met Europese dekking TrackJack Europe TrackJack

Nadere informatie

Waar ligt uw MVO uitdaging?

Waar ligt uw MVO uitdaging? welkom Waar ligt uw MVO uitdaging? Verbeteren imago transportbranche Bijdrage Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO) Inzage en reductie CO2 uitstoot Reductie brandstof kosten Reductie, banden, schades

Nadere informatie

De CO2-footprint is weer bekend!

De CO2-footprint is weer bekend! De CO2-footprint is weer bekend! Energiebeleid In het eerste half jaar van 2018 is Gebr. van der Lee ook weer actief bezig om hun CO2- footprint in kaart te brengen. Hierbij wordt opnieuw gebruik gemaakt

Nadere informatie

Arval Active Link DE VERSCHILLENDE MODULES VAN ARVAL ACTIVE LINK ACTIVE JOURNEY EUR 2,00 ACTIVE LINK EUR 3,00 ACTIVE ROUTING EUR 2,00

Arval Active Link DE VERSCHILLENDE MODULES VAN ARVAL ACTIVE LINK ACTIVE JOURNEY EUR 2,00 ACTIVE LINK EUR 3,00 ACTIVE ROUTING EUR 2,00 Arval Active Link Arval Active Link maakt fleet management nog efficiënter met zijn nieuwste telematica. De automatische verwerking in real time van gegevens die rechtstreeks uit de wagens zijn gehaald,

Nadere informatie

MYTHES OVER: VOERTUIG TRACKING

MYTHES OVER: VOERTUIG TRACKING MYTHES OVER: VOERTUIG TRACKING De meeste bedrijven die veel met hun wagenpark doen, hebben op zijn minst al eens overwogen om een systeem voor fleetmanagement te implementeren, in welke vorm dan ook. Of

Nadere informatie

Energie management actieplan 2016

Energie management actieplan 2016 Pagina : 1/7 Energie management actieplan 2016 In dit hoofdstuk wordt de doelstelling beschreven in het kader van de CO2-reductie, inclusief de reductiemaatregelen, die Oosterhuis BV vanaf het jaar 2016

Nadere informatie

Betrouwbaar Eenvoud. Overzichtelijk. Privacy

Betrouwbaar Eenvoud. Overzichtelijk. Privacy Betrouwbaar Eenvoud Overzichtelijk Privacy Wilt u voor uw bedrijf: Efficiëntere inzet van uw medewerkers? Besparen op het brandstofverbruik en de onderhoudskosten? 24/7 beveiligde toegang tot de posities

Nadere informatie

Technologie en innovatie in de sector Transport en Logistiek. 30 november 2016 G.J. (Jaap) Verkiel, Team strategie & bedrijfsvoering

Technologie en innovatie in de sector Transport en Logistiek. 30 november 2016 G.J. (Jaap) Verkiel, Team strategie & bedrijfsvoering Technologie en innovatie in de sector Transport en Logistiek 30 november 2016 G.J. (Jaap) Verkiel, Team strategie & bedrijfsvoering De sector De sector T&L creëert verbinding! Onze klanten zoeken betaalbare

Nadere informatie

6,5% minder verbruik. MAN EfficientLine 2. De zuinigste MAN nu nog zuiniger. www.man-trucks.nl

6,5% minder verbruik. MAN EfficientLine 2. De zuinigste MAN nu nog zuiniger. www.man-trucks.nl MAN EfficientLine 2 De zuinigste MAN nu nog zuiniger 6,5% minder verbruik www.man-trucks.nl MAN EfficientCruise De basis voor een grote besparing Door koppeling van GPS data aan de cruise control is het

Nadere informatie

Voortgang CO2 reductie

Voortgang CO2 reductie Voortgang CO2 reductie Introductie A. Hak wil in 2030 CO2 neutraal werken en heeft doorlopend aandacht voor de invloed van onze werkzaamheden op het milieu. Wij zijn gecertificeerd en door het hebben en

Nadere informatie

CO2 uitstoot per klant Tolheffingen per klant Lege kilometers Gereden kilometers per stop en klant Transport- of voertuigkosten per stop en klant

CO2 uitstoot per klant Tolheffingen per klant Lege kilometers Gereden kilometers per stop en klant Transport- of voertuigkosten per stop en klant Hoe kun je de race tegen de klok winnen? HOE KUN JE DE RACE TEGEN DE KLOK WINNEN? PTV. The Mind of Movement De PTV Group levert software en consultancy diensten voor transport, logistiek en geomarketing.

Nadere informatie

GreenPlan. Boek groen resultaat

GreenPlan. Boek groen resultaat GreenPlan Boek groen resultaat Waarom groen ondernemen? Groen ondernemen krijgt in het bedrijfsleven steeds meer aandacht. En terecht. We zijn getuige van een opwarming van de aarde. Een toenemende CO

Nadere informatie

3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen + voortgang

3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen + voortgang 3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen + voortgang Samen zorgen voor minder CO2 Moerkapelle, 06-02-2019 dhr. A. van der Spek Akkoord directie: Datum: Handtekening: 1 Inleiding Dit CO 2 -reductieplan heeft, net

Nadere informatie

3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen

3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen 3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen Samen zorgen voor minder CO2 Moerkapelle, 26 april 2018 dhr. A. van der Spek Akkoord directie: Datum: Handtekening: 1 Inleiding Dit CO 2 -reductieplan heeft, net zoals

Nadere informatie

Platform Regent Mobile Connect

Platform Regent Mobile Connect Platform Regent Mobile Connect WWW.REGENTMOBILE.NL Eigenschappen Regent Connect Productlijn Secure Route Pro Plug & play Live actuele locatie bekijken x x x x Routes terugkijken op kaart x x x x Virtueel

Nadere informatie

Energiemanagement CO 2 -prestatie

Energiemanagement CO 2 -prestatie Energiemanagement 2016-2019 CO 2 -prestatie Van Rosmalen B.V. Weidestraat 7-B 5241 CA ROSMALEN tel. 073 523 26 32 M. info@vanrosmalenbv.nl www.vanrosmalenbv.nl Opgesteld d.d.: Sept 2017 Revisie: 001 Opgesteld

Nadere informatie

J.A. Boer BV CO2 reductiedoelstellingen 2016. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 3.0

J.A. Boer BV CO2 reductiedoelstellingen 2016. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 3.0 J.A. Boer BV CO2 reductiedoelstellingen 2016 Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 3.0 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Doelstellingen 3 2 Subdoelstellingen 4 2.1. Subdoelstelling brandstofverbruik

Nadere informatie

Goodyear Proactive Solutions

Goodyear Proactive Solutions Goodyear Proactive Solutions Fact Sheet Goodyear Proactive Solutions is een volledig pakket van op gegevens gebaseerde oplossingen met geavanceerde telematica en gepatenteerde voorspellende analytische

Nadere informatie

Meten is weten! Om zeker te weten dat uw voertuigen en mensen optimaal presteren, wilt u inzicht in waar ze zijn en wat ze doen.

Meten is weten! Om zeker te weten dat uw voertuigen en mensen optimaal presteren, wilt u inzicht in waar ze zijn en wat ze doen. Meten is weten! Om zeker te weten dat uw voertuigen en mensen optimaal presteren, wilt u inzicht in waar ze zijn en wat ze doen. Dat is waardevolle informatie om uw organisatie efficiënter aan te sturen.

Nadere informatie

De standaard routeplanner voor de logistieke branche. TLNplanner is een product van

De standaard routeplanner voor de logistieke branche.     TLNplanner is een product van De standaard routeplanner voor de logistieke branche www.tlnplanner.nl TLNplanner is een product van 2 De standaard routeplanner voor de logistieke branche TLNplanner is ontwikkeld omdat er behoefte was

Nadere informatie

Energiemanagement 2014-2015 CO 2 -prestatie

Energiemanagement 2014-2015 CO 2 -prestatie Energiemanagement 2014-2015 CO 2 -prestatie Cable Partners B.V. Venneveld 34 4705 RR ROOSENDAAL tel. 0031 165 523 000 fax 0031 165 520 033 www.cablepartners.nl Opgesteld d.d.: Mei 2014 Revisie: 001 Opgesteld

Nadere informatie

Wat u niet ziet,... ziet de satelliet. APS volgsystemen

Wat u niet ziet,... ziet de satelliet. APS volgsystemen Wat u niet ziet,... ziet de satelliet APS volgsystemen Volg uw waardevolle bezittingen Real-time en op de voet De black box voor mobiele bedrijven Wilt u altijd en overal kunnen zien waar uw medewerkers

Nadere informatie

Energie Managementplan

Energie Managementplan Energie Managementplan 2017-2020 Timmer Grond- Weg- en Waterbouw B.V. Barneveldseweg 105 3826 PB Nijkerk Periode van uitvoering: Januari april 2018 Rapportrevisie: 1 Datum: 7 mei 2018 Status: Definitief

Nadere informatie

Boer B.V. 3.B.1-1 CO2-reductiedoelstellingen. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 3.0

Boer B.V. 3.B.1-1 CO2-reductiedoelstellingen. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 3.0 Boer B.V. 3.B.1-1 CO2-reductiedoelstellingen Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 3.0 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 Colofon... 2 1 Inleiding... 3 1.1. Doelstellingen... 3 2 Subdoelstellingen...

Nadere informatie

Bio sensoren Boordcomputer Truck & trailer

Bio sensoren Boordcomputer Truck & trailer Bio sensoren Boordcomputer Truck & trailer Maatwerk Prijs kwaliteit Kantoor Signalering Tacho & CANbus Alles onder controle! LogiVisi is in 1997 gestart met het doel maatwerk software te ontwikkelen. In

Nadere informatie

JAAR. 75 jaar transport op maat

JAAR. 75 jaar transport op maat 75 JAAR 75 jaar transport op maat Wel de lusten maar niet de lasten! Select2Connect de beste manier van SAMENwerken 24/7 bereikbaar Deskundigheid Afspraak = Afspraak Kwaliteit Flexibiliteit Snelle levering

Nadere informatie

Manage all things moving

Manage all things moving Manage all things moving Wat is Moving Intelligence? Online mobiliteitsdiensten De actuele locatie van uw voertuig op uw smartphone, uw rittenadministratie altijd inzichtelijk, diefstalopsporing en rijstijlanalyse.

Nadere informatie

Schaap Beheer B.V. Hoofddoelstelling reductie: 10% minder CO2 uitstoot in 2022 t.ov PLAN VAN AANPAK: MAATREGELLIJST CO2 PRESTATIELADDER 2019

Schaap Beheer B.V. Hoofddoelstelling reductie: 10% minder CO2 uitstoot in 2022 t.ov PLAN VAN AANPAK: MAATREGELLIJST CO2 PRESTATIELADDER 2019 Logistiek & Transport Gebruik efficiëntere diesel 20% tot 50% van gebruikte brandstof is speciale diesel die aantoonbaar tenminste 3% brandstofbesparing oplevert t.o.v. gebruik van normale diesel. Alternatief:

Nadere informatie

ebook Vijf manieren om het succes van uw GPSvoertuigvolgsysteem te meten

ebook Vijf manieren om het succes van uw GPSvoertuigvolgsysteem te meten ebook Vijf manieren om het succes van uw GPSvoertuigvolgsysteem te meten Inleiding U heeft in een GPS-voertuigvolgsysteem geïnvesteerd. Het systeem is aan boord van uw bedrijfswagens geïnstalleerd. Uw

Nadere informatie

WEET ALLES VAN JE WAGENPARK

WEET ALLES VAN JE WAGENPARK WEET ALLES VAN JE WAGENPARK 03 05 Welkom bij MIND Volledig inzicht 04 08 Een smart fleet Besparen 03 WELKOM BIJ MIND Als fleetowner ben je dagelijks met je wagenpark bezig. Rittenregistratie. Onderhoud

Nadere informatie

ebook Mythes Over: Voertuig Tracking

ebook Mythes Over: Voertuig Tracking ebook Mythes Over: Voertuig Tracking GPS-tracking De meeste bedrijven die veel met hun wagenpark doen, hebben op zijn minst al eens overwogen om een systeem voor fleetmanagement te implementeren, in welke

Nadere informatie

VERGELIJKING RITREGISTRATIESYSTEMEN

VERGELIJKING RITREGISTRATIESYSTEMEN VERGELIJKING RITREGISTRATIESYSTEMEN Algemeen LEVERANCIERS Accredis Aps Productnaam Hoofddoelgroep Accredis A1 Small Business/ / Overheid APS Connect / Overheid Business Rit registratie Small Business/

Nadere informatie

Bandenwijzer voor Fleetowners. Met de juiste banden meer grip op veiligheid, brandstofkosten en CO 2 uitstoot

Bandenwijzer voor Fleetowners. Met de juiste banden meer grip op veiligheid, brandstofkosten en CO 2 uitstoot Bandenwijzer voor Fleetowners Met de juiste banden meer grip op veiligheid, brandstofkosten en CO 2 uitstoot Inhoudsopgave De Beste Band 4 Banden en uw leasevloot 5 Bandenlabel 5 Brandstofgebruik 5 Veiligheid

Nadere informatie

Warehouse Management Systeem: Van maatwerk naar standaard

Warehouse Management Systeem: Van maatwerk naar standaard Warehouse Management Systeem: Van maatwerk naar standaard Specialist in software voor logistiek dienstverleners Wij leveren: Software oplossingen gebaseerd op het Microsoft platform Standaard software

Nadere informatie

[3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen]

[3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen] 2017 [3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen] Co2 prestatieladder 3.0 Conform niveau 3 Transportbedrijf R.Vels & Zn. BV 1 Inhoud Inleiding... 3 1 Mogelijkheid en reductie CO2 uitstoot... 4 1.1. Input... 4

Nadere informatie

Ketenanalyse uitbesteed transport. Goedgekeurd door: H. van Wijk

Ketenanalyse uitbesteed transport. Goedgekeurd door: H. van Wijk Ketenanalyse uitbesteed transport Goedgekeurd door: H. van Wijk Lars van Wijk Bedrijf: H. van Wijk transport- en aannemersbedrijf & H. van Wijk bestrating b.v. 25-05-2018 Inhoud Inleiding... 3 1. Doel

Nadere informatie

connect MAAKT FIETSEN SLIMMER

connect MAAKT FIETSEN SLIMMER connect MAAKT FIETSEN SLIMMER connect MAAKT FIETSEN SLIMMER Je fiets op slot zetten met een traditioneel slot zal altijd blijven, bij voorkeur zelfs met 2 verschillende sloten. Dit is de eerste bescherming

Nadere informatie

De standaard voor de digitale vrachtbrief

De standaard voor de digitale vrachtbrief De standaard voor de digitale vrachtbrief Onjuiste en onvolledige informatie in de logistieke keten leidt tot vertraging, extra werk en niet-afgeleverde goederen. Bij 5% van alle zendingen gaat bij de

Nadere informatie

Alles onder controle

Alles onder controle Alles onder controle als afstand een rol speelt real-time voertuigcommunicatie- en volgsystemen voor de servicewereld, de transportwereld en openbare en ordediensten Data2Track 2 Alles onder controle Data2Track

Nadere informatie

Your view on business On your favorite device

Your view on business On your favorite device ANY2INFO OVER ONS Your view on business On your favorite device Any2info is een ICT-onderneming gespecialiseerd in de ontwikkeling van standaard software waarmee mobiele bedrijfsapps kunnen worden gebouwd

Nadere informatie

TLN VENDOR SURVEY. ICT in Transport en Logis0ek. Inzicht en trends in transport management systemen. Oktober 2014. Uitgevoerd door TransportLAB

TLN VENDOR SURVEY. ICT in Transport en Logis0ek. Inzicht en trends in transport management systemen. Oktober 2014. Uitgevoerd door TransportLAB TLN VENDOR SURVEY ICT in Transport en Logis0ek Inzicht en trends in transport management systemen Oktober 2014 Uitgevoerd door TransportLAB In opdracht van Transport en Logis0ek Nederland Colofon Opdrachtgever:

Nadere informatie

Milieu Management V1.4

Milieu Management V1.4 V1.4 Milieu Management Pagina 1 van 6 V1.4 Inhoudsopgave 1. ALGEMEEN 3 2. INLEIDING 3 3. DOELSTELLING 3 4. BEPALEN PRIORITEITEN 3 5. INKOOP 4 6. MANAGEMENT INFORMATIE 4 7. COMMUNICATIE 5 8. EVALUATIE 6

Nadere informatie

Energie Management Rapportage 2016

Energie Management Rapportage 2016 Energie Management Rapportage 2016 Inhoud: Energie beleidsverklaring Reductiedoelstellingen Uitstoot door vervoer Uitstoot door werken Uitstoot door kantoor Energiebeleidsverklaring A. Jansen B. V. streeft

Nadere informatie

[3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen]

[3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen] 2017 [3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen] Co2 prestatieladder 3.0 Conform niveau 3 Transportbedrijf R.Vels & Zn. BV 1 Inhoud Inleiding... 3 1 Mogelijkheid en reductie CO2 uitstoot... 4 1.1. Input... 4

Nadere informatie

Halfjaarlijkse rapportage footprint, doelstellingen en maatregelen

Halfjaarlijkse rapportage footprint, doelstellingen en maatregelen A. Hak Infranet - CO 2-emissies scope 1 en 2 - eerste helft 2018 Inleiding A. Hak Infranet was gecertificeerd op niveau 5 van de CO 2-Prestatieladder, en is in 2017 terug naar niveau 3. Onze nulmeting

Nadere informatie

Budget TT series: Verschil tussen prepaid (geen maandelijkse vaste kosten) of abonnement (alles inbegrepen)

Budget TT series: Verschil tussen prepaid (geen maandelijkse vaste kosten) of abonnement (alles inbegrepen) TrackTrace.net levert 2 series track- and- tracing systemen: De TT budget series (eenvoudig) en de ClickTrace series (uitgebreid). Alle systemen zijn leverbaar als prepaid (geen abonnement, dus geen maandelijkse

Nadere informatie

VOOR VERKEERSINFORMATIE IN BINNENSTEDELIJK GEBIED EN TIJDENS EVENEMENTEN

VOOR VERKEERSINFORMATIE IN BINNENSTEDELIJK GEBIED EN TIJDENS EVENEMENTEN SMART CITY MESSENGER VW 750 VOOR VERKEERSINFORMATIE IN BINNENSTEDELIJK GEBIED EN TIJDENS EVENEMENTEN PRAKTISCH IN FORMAAT, ZONNE-ENERGIE EN SLIM AANGESTUURD VIA TRAFFIC FLEET CO 2 -NEUTRAAL, MANOEUVREERBAAR

Nadere informatie

Ruim Europese transport professionals slechts één muisklik verwijderd

Ruim Europese transport professionals slechts één muisklik verwijderd Ruim 70.000 Europese transport professionals slechts één muisklik verwijderd Logistiek dienstverlener Jonker & Schut bespaart tijd, rijdt minder lege kilometers, werkt duurzaam en verhoogt zijn rendement

Nadere informatie

INNOVATIEVE TEKSTWAGEN GEOPTIMALISEERD VOOR STEDELIJKE GEBIEDEN

INNOVATIEVE TEKSTWAGEN GEOPTIMALISEERD VOOR STEDELIJKE GEBIEDEN ENKELASSER TEKSTWAGEN VW 1350 HB INNOVATIEVE TEKSTWAGEN GEOPTIMALISEERD VOOR STEDELIJKE GEBIEDEN CO 2 -NEUTRAAL, COMPACT IN FORMAAT EN AANGESTUURD VIA TRAFFIC FLEET CO2-NEUTRAAL, MANOEUVREERBAAR IN KLEINE

Nadere informatie

De perfecte mix voor uw logistieke wensen

De perfecte mix voor uw logistieke wensen De perfecte mix voor uw logistieke wensen Toonaangevend, duurzaam en sociaal Directie De eerste Post was onze oprichter Hendrik Nicolaas Post in 1964. Inmiddels staat de derde generatie aan het roer: De,

Nadere informatie

3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen

3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen 3.B.1 CO2-reductiedoelstellingen Samen zorgen voor minder CO2 Belfeld, 21 november 2017 dhr. P. Melis Akkoord directie: Datum: Handtekening: 1 Inleiding Dit CO2-reductieplan heeft, net zoals het volledige

Nadere informatie

3.B.1 Reductie doelstellingen Van Raaijen Groep BV. Almere, M. van Raaijen. Afdeling KAM. Akkoord directie: Datum: Handtekening:

3.B.1 Reductie doelstellingen Van Raaijen Groep BV. Almere, M. van Raaijen. Afdeling KAM. Akkoord directie: Datum: Handtekening: 3.B.1 Reductie doelstellingen Van Raaijen Groep BV Almere, 16-11-2017 M. van Raaijen. Afdeling KAM Akkoord directie: Datum: Handtekening: 1 Inleiding Dit CO2-reductieplan heeft, net zoals het volledige

Nadere informatie

Energiemanagement CO 2 -prestatie

Energiemanagement CO 2 -prestatie Energiemanagement 2014-2016 CO 2 -prestatie Cable Partners B.V. Venneveld 34 4705 RR ROOSENDAAL tel. 0031 165 523 000 fax 0031 165 520 033 www.cablepartners.nl Opgesteld d.d.: Mei 2016 Revisie: 003 Opgesteld

Nadere informatie

LNG is meer dan een nieuwe brandstof Het is pure concurrentiekracht... LNG, de brandstof van de toekomst is nu beschikbaar

LNG is meer dan een nieuwe brandstof Het is pure concurrentiekracht... LNG, de brandstof van de toekomst is nu beschikbaar LNG is meer dan een nieuwe brandstof Het is pure concurrentiekracht... LNG, de brandstof van de toekomst is nu beschikbaar De transportsector stapt over op LNG... De brandstof van de toekomst Liquefied

Nadere informatie

[3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen]

[3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen] 2015 [3.B.1.3- CO2 reductiedoelstellingen] Co2 prestatieladder 3.0 Conform niveau 3 Transportbedrijf R.Vels & Zn. BV Inhoud Inleiding... 2 1 Mogelijkhed en reductie CO2 uitstoot... 3 1.1. Input... 3 1.2.

Nadere informatie

WEBFLEET Inhoud. Release-informatie maart 2015

WEBFLEET Inhoud. Release-informatie maart 2015 WEBFLEET 2.20 Release-informatie maart 2015 Inhoud OptiDrive 360 2 Voertuigspecificaties 6 Voertuiginstellingen kopiëren 8 Werktijdenoverzichtrapport 9 Verbeterde routeweergave 10 Mapcodes 11 TomTom WEBFLEET

Nadere informatie

Win tijd en bespaar kosten met ritplanning

Win tijd en bespaar kosten met ritplanning Win tijd en bespaar kosten met ritplanning PTV Smartour 2 PTV SMARTOUR PTV THE MIND OF MOVEMENT De PTV Group levert software en consultancy diensten voor transport, logistiek, verkeer en geomarketing.

Nadere informatie

ebook Hoe het rijgedrag van uw bestuurders van invloed is op uw bedrijfsresultaat

ebook Hoe het rijgedrag van uw bestuurders van invloed is op uw bedrijfsresultaat ebook Hoe het rijgedrag van uw bestuurders van invloed is op uw bedrijfsresultaat Rij ik goed? Bedrijven met een wagenpark waren vroeger afhankelijk van positieve dan wel negatieve feedback van mensen

Nadere informatie

Integratie is groen! Lean & Green 2.0

Integratie is groen! Lean & Green 2.0 Integratie is groen! Lean & Green 2.0 Integratie als randvoorwaarde voor grip op logistieke proces in keten Frank Erftemeijer 03-10-2013 Agenda Introductie Yellowstar Lean & Grean trends Overheid Verladers

Nadere informatie

INTRO PRESENTATIE BUMBAL

INTRO PRESENTATIE BUMBAL INTRO PRESENTATIE BUMBAL Inhoud 1. Wie zijn we? 2. Bumbal 3. Referenties 4. Waarom Bumbal? 5. Contact Wie zijn we? Bumbal Eenvoudige te gebruiken transportsoftware (afspraken planning track & trace). Missie

Nadere informatie

5.B.1 CO2 reductiedoelstellingen niveau 5

5.B.1 CO2 reductiedoelstellingen niveau 5 5.B.1 CO2 reductiedoelstellingen niveau 5 Aannemingsbedrijf van der Meer B.V. Benthuizen 10 november 2016 J. van der Meer. Afdeling KAM Akkoord directie: Datum: Handtekening: 1 Inleiding Dit CO2-reductieplan

Nadere informatie

HOE EXACT ACCOUNTANTS HELPT GROEIEN.

HOE EXACT ACCOUNTANTS HELPT GROEIEN. HOE EXACT ACCOUNTANTS HELPT GROEIEN www.exactonline.nl GROEIMODEL VOOR AMBITIEUZE ACCOUNTANTS MEER INFORMATIE? WWW.EXACTONLINE.NL/ACCOUNTANTS Hoe Exact accountants helpt groeien Exact focust zich nadrukkelijk

Nadere informatie

STATIONAIR DRAAIEN VERMINDEREN EN OOK NOG BRANDSTOF BESPAREN!

STATIONAIR DRAAIEN VERMINDEREN EN OOK NOG BRANDSTOF BESPAREN! STATIONAIR DRAAIEN VERMINDEREN EN OOK NOG BRANDSTOF BESPAREN! Een voertuig acht minuten stationair laten draaien terwijl u een pakket aflevert lijkt niet zo erg lang. Maar als een bestelwagen negen pakketten

Nadere informatie

Duurzame logistiek en efficiëntie gaan meestal hand in hand

Duurzame logistiek en efficiëntie gaan meestal hand in hand Duurzame logistiek en efficiëntie gaan meestal hand in hand Pieter van der Bas Easy Fairs 7 & 8 april 2010 Logistiek bedrijvenpark wil CO2 neutrale status Rotterdam verscherpt controles in milieuzone CO2-discussie

Nadere informatie

ebook Koeriers Bedrijven: Op weg naar een beter bedrijfsresultaat.

ebook Koeriers Bedrijven: Op weg naar een beter bedrijfsresultaat. ebook Koeriers Bedrijven: Op weg naar een beter bedrijfsresultaat. Inleiding Het managen van een koeriersbedrijf kan veel tijd en geld kosten. U heeft niet alleen te maken met steeds meer concurrentie,

Nadere informatie

De doelstellingen luidt: 4% reductie veroorzaakt door elektraverbruik door het geheel over te stappen naar groene stroom in 2017.

De doelstellingen luidt: 4% reductie veroorzaakt door elektraverbruik door het geheel over te stappen naar groene stroom in 2017. Twee maal per jaar voert Rail Partner Holland een review uit m.b.t. de stand van zaken aangaande CO2- reductiedoelstellingen. Tijdens deze halfjaarlijkse evaluatie worden alle genoemde maatregelen gecheckt.

Nadere informatie

3.B.1 CO 2 Reductie doelstellingen

3.B.1 CO 2 Reductie doelstellingen 3.B.1 CO 2 Reductie doelstellingen J.M. de Wit Groenvoorziening BV Hazerswoude-Rijndijk 28 mei 2016 Marco Hoogenboom. Afdeling KAM Akkoord directie: Datum: Handtekening: 1 Inleiding Dit CO2-reductieplan

Nadere informatie

Quick Start RitMeter Kilometerregistratie

Quick Start RitMeter Kilometerregistratie Quick Start RitMeter Kilometerregistratie Kilometerregistratie op je Android telefoon SIMOSO 2013 Quick Start RitMeter Kilometerregistratie Kilometerregistratie op je Android telefoon RitMeter, de eenvoudigste

Nadere informatie