Arbeidshof te Brussel

Transcriptie

1 Repertoriumnummer Uitgifte Uitgereikt aan 2015 / Datum van uitspraak 16 februari 2015 Rolnummer op JGR 2014/AB/236 Arbeidshof te Brussel vijfde kamer Arrest

2 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 2 ARBEIDSRECHT - discriminatie tegensprekelijk arrest definitief 1. T. F. M., appellant, verschijnend in persoon en vertegenwoordigd door mr. DE NYS Thomas, advocaat te 1000 BRUXELLES, rue des Minimes 41 tegen 1. VANDERGOTEN J-Ph nv, met maatschappelijke zetel te 1804 VILVOORDE CARGOVIL, Monnetlaan 1A, geïntimeerde, vertegenwoordigd door mr. Marie DE VULDER loco mr. VAN OBBERGHEN Olivier, advocaat te 1800 VILVOORDE, Medialaan 30 *** * Na beraad, spreekt het arbeidshof te Brussel het hiernavolgend arrest uit: Gelet op de stukken van rechtspleging, inzonderheid: - het voor eensluidend verklaard afschrift van het bestreden vonnis, uitgesproken op tegenspraak op door de arbeidsrechtbank te Brussel, 25e kamer (A.R. 13/7469/A), - het verzoekschrift tot hoger beroep, ontvangen ter griffie van dit hof op , - de conclusies voor de appellant, neergelegd ter griffie op & , - de conclusies voor de geïntimeerde, neergelegd ter griffie op & , - de voorgelegde stukken. *** * De partijen hebben hun middelen en conclusies uiteengezet tijdens de openbare terechtzitting van 12 januari 2015, waarna de debatten werden gesloten. De heer D. SOETEMANS, Eerste Advocaat-generaal, heeft mondeling advies gegeven. Mr De Nys repliceerde onmiddellijk op dit advies, waarna de zaak in beraad werd genomen en voor uitspraak werd gesteld op heden.

3 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 3 I. FEITEN De heer T. F. (hierna genoemd de heer T. ) trad op 1 april 2007 in dienst van de NV Les Fils Vandergoten als verhuizer/chauffeur rijbewijs C, met schriftelijke arbeidsovereenkomst van dezelfde datum. Op 10 september 2010 was de heer T. het slachtoffer van een arbeidsongeval, waarbij hij een rugletsel opliep. Met kennisgeving van 28 februari 2011 werd aan de heer T. ter kennis gebracht dat de NV Les Fils Vandergoten vanaf 1 maart 2011 overgenomen werd door de NV J.Ph. Vandergoten (hierna genoemd de NV). Op 26 mei 2011 besliste het ziekenfonds van de heer T. dat hij vanaf 6 juni 2011 niet langer arbeidsongeschikt was, maar wel geschikt voor aangepaste arbeid. Op 6 juni 2011 werd de heer T. onderzocht door dr. Schoscheva, preventieadviseurarbeidsgeneesheer bij de VZW Arista in het kader van een onderzoek bij werkhervatting na ongeval. Op het formulier voor gezondheidsbeoordeling dat dezelfde dag werd afgeleverd, werd aanbevolen dat de heer T. definitief overgeplaatst zou worden naar een functie die aan volgende aanbevelingen voldeed: geen zware lasten tillen, geen verhuiswerk. Nog steeds op 6 juni 2011 ondertekende de heer T. en de NV een document beëindiging van de arbeidsovereenkomst wegens overmacht, met volgende tekst: Gelet op het medisch attest van de behandelend arts Dr A. S. en het formulier voor de gezondheidsbeoordeling dd 06/06/2011 van Arista waaruit blijkt dat T. F. M. definitief in de onmogelijkheid verkeert om zijn werk als drager-verhuizer te verrichten. Gelet op het onderzoek naar mogelijke herplaatsing in het bedrijf, waaruit gebleken is dat de werkgever geen gepast vervangingswerk kan aanbieden, aangezien dit niet voorhanden is. Gelet op het feit dat de betrokken werknemer verklaart dat hij geen gebruik wil maken van de reïntegratieprocedure zoals die voorzien is in het KB van 28 mei 2003 betreffende het gezondheidstoezicht voor werknemers.

4 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 4 Gelet op het voorgaande, stellen beide partijen vast dat om al deze redenen de tussen hen bestaande arbeidsovereenkomst dd 01/03/2011 beëindigd is op 06/06/2011 ingevolge definitieve overmacht, zoals bedoeld in artikel 32 van de Wet van betreffende de Arbeidsovereenkomsten en dat bijgevolg beide partijen uitdrukkelijk afzien van iedere opzeggingstermijn of vergoeding. II. RECHTSPLEGING a.- Met tegensprekelijk verzoekschrift, neergelegd ter griffie van de arbeidsrechtbank te Brussel op 5 juni 2012, vorderde de heer T. betaling door de NV van: 1,00 euro provisioneel compensatoire opzeggingsvergoeding 1,00 euro provisioneel vergoeding wegens willekeurig ontslag 1,00 euro provisioneel schadevergoeding voor loonderving Deze bedragen te vermeerderen met de wettelijke ende gerechtelijke intrest. Hij vorderde tevens afgifte van de sociale documenten en de veroordeling van de NV tot de kosten van het geding, met inbegrip van de rechtsplegingsvergoeding. b.- Met aanvullende en syntheseconclusie, neergelegd ter griffie van de arbeidsrechtbank op 21 maart 2013, vorderde de heer T. betaling door de NV van: 2.567,952 euro provisioneel compensatoire opzeggingsvergoeding ,792 euro provisioneel vergoeding wegens willekeurig ontslag 1,00 euro provisioneel schadevergoeding voor discriminatie De eerste twee bedragen te vermeerderen met de wettelijke intrest vanaf 6 juni 2011 en met de gerechtelijke intrest, het derde bedrag te vermeerderen met de wettelijke intrest en met de gerechtelijke intrest. c.- Met vonnis van 4 november 2013 verklaarde de arbeidsrechtbank de vordering ontvankelijk doch ongegrond; zij veroordeelde de heer T. tot de kosten van het geding, in hoofde van de NV begroot op de minimum rechtsplegingsvergoeding.

5 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 5 d.- Er wordt geen melding gemaakt van een betekening van dit vonnis. e.- Met verzoekschrift, neergelegd ter griffie van het arbeidshof te Brussel op 11 maart 2014, tekende de heer T. hoger beroep aan tegen dit vonnis; hij vorderde dat het arbeidshof de NV zou veroordelen tot betaling van: 1,00 euro provisioneel compensatoire opzeggingsvergoeding 1,00 euro provisioneel vergoeding wegens willekeurig ontslag Te vermeerderen met de wettelijke intrest vanaf 6 juni 2011 en met de gerechtelijke intrest. Hij vorderde verder de veroordeling van de NV tot afgifte van de sociale documenten en tot de kosten van het geding, met inbegrip van de rechtsplegingsvergoeding voor beide aanleggen. In zijn aanvullende en syntheseberoepsconclusie, neergelegd ter griffie van het arbeidshof op 14 november 2014, vorderde hij dat het arbeidshof de NV zou veroordelen tot betaling van: 1,00 euro provisioneel compensatoire opzeggingsvergoeding 1,00 euro provisioneel vergoeding wegens willekeurig ontslag In ondergeschikte orde: 1,00 euro morele schadevergoeding Te vermeerderen met de wettelijke intrest vanaf 6 juni 2011 en met de gerechtelijke intrest. Verder vorderde hij dat het arbeidshof de debatten zou heropenen teneinde partijen toe te laten de bovenvermelde vergoedingen te berekenen, en te dien einde, de NV te veroordelen tot neerlegging en mededelen van alle sociale documenten betreffende de tewerkstelling van de heer T., in het bijzonder de loonfiches, de fiscale fiches en de loonafrekeningen voor de periode van tewerkstelling. In uiterst ondergeschikte orde vordert hij indien het arbeidshof zijn vordering zou afwijzen, de rechtsplegingsvergoeding vast te stellen op 82,50 euro, zowel in beroep als in eerste aanleg. III. ONTVANKELIJKHEID VAN HET HOGER BEROEP

6 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 6 Het hoger beroep werd tijdig en met een naar de vorm regelmatige akte ingesteld, zodat het ontvankelijk is. IV. BEOORDELING 1. De geldigheid van het document beëindiging van de arbeidsovereenkomst wegens overmacht a.- Aan de orde is in essentie de vraag of de heer T. door de ondertekening van het document beëindiging van de arbeidsovereenkomst wegens overmacht geldig ingestemd heeft met de inhoud van dit document. Uit de conclusie voor de heer T. begrijpt het arbeidshof dat de heer T. de geldigheid van dit document betwist door te stellen: - Dat er geen akkoord is over de beëindiging van de arbeidsovereenkomst vermits de handtekening van de heer T. niet werd voorafgegaan door de handgeschreven vermelding gelezen en goedgekeurd ; dat dit des te meer geldt nu de tekst van het document zelf vermeldt dat dit moet gebeuren; - Dat de heer T. geen Nederlands begrijpt en de arbeidsrelaties voorheen steeds in het Frans verliepen; - Dat de heer T. gedwaald heeft met betrekking tot de zelfstandigheid van de zaak die het voorwerp van dit document uitmaakt. b.- Naar het oordeel van het arbeidshof is er geen wettelijke bepaling die voorschrijft dat de instemming van een partij met de inhoud van een document enkel geldig is wanneer zijn handtekening voorafgegaan is door de vermelding gelezen en goedgekeurd. (vgl. D. Mougenot, Droit des obligations, La preuve, Rep. Not., deel IV, boek II, Larcier, Brussel 2012, 188, nr. 107) De werkwijze om de handtekening te laten voorafgaan door de eigenhandig geschreven formule gelezen en goedgekeurd, die in de praktijk frequent wordt gevolgd steunt op geen enkele rechtsregel en heeft juridisch geen enkele betekenis noch effect. (vgl. B. Cattoir, A.P.R. Tw. Burgerlijk bewijsrecht, Wolters Kluwer, Mechelen 2013, nr. 523) Een document tot beëindiging van een arbeidsovereenkomst waarvan de formulering duidelijk laat uitkomen dat partijen een einde aan hun arbeidsovereenkomst hebben willen

7 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 7 maken, is geldig gesloten en kan uitwerking hebben, ook wanneer bij de handtekening van de ondertekenende partijen niet de vermelding gelezen en goedgekeurd aangebracht is. (vgl. Arbh. Brussel 19 mei 1998, Med. VBO 1999, nr. 4, 88) c.- De omstandigheid dat de taal waarin het document wordt gesteld onbekend is aan een van de partijen, is inzake bewijs niet relevant. (vgl. B. Cattoir, A.P.R. Tw. Burgerlijk bewijsrecht, Wolters Kluwer, Mechelen 2013, nr. 517) Door hun handtekening te plaatsen, eigenen de partijen zich op eigen risico de akte toe, welke ook de daarin gebruikte taal is. (vgl. Cass. 30 april 1942, Arr. Cass. 1942, 48; in dezelfde zin: Antwerpen 8 december 1997, T. Not. 2001, 237; Kh. Antwerpen 1 december 2009, RABG 2010, 656) d.- Opdat de vernietiging van een overeenkomst zou kunnen worden gevorderd op grond van dwaling, dient naast de vereisten uit artikel 1110 BW, voldaan te worden aan een voorwaarde die hieraan werd toegevoegd, met name dat de vernietiging door de dwalende partij enkel kan worden ingeroepen wanneer haar dwaling verschoonbaar is, dit wil zeggen in de mate dat ook een redelijk persoon in gelijkaardige omstandigheden zou hebben gedwaald. Op elke contractant rust de verplichting om voldoende informatie in te winnen; doet hij dit niet, dan is zijn dwaling niet verschoonbaar. Een dwaling is ook verschoonbaar wanneer zij het gevolg is van een fout van de tegenpartij. (vgl. W. van Gerven m.m.v. S. Covemaeker, Verbintenissenrecht, tweede herwerkte uitgave, Acco, Leuven / Voorburg 2006, 120; S. Stijns, Leerboek verbintenissenrecht boek 1, Die Keure, Brugge 2005, 82, nr. 107) De heer T. toont niet aan dat hij alvorens zijn handtekening te plaatsen, voldoende informatie heeft ingewonnen, en evenmin dat de NV hierbij enige fout zou hebben begaan. In die omstandigheden is zijn beroep op dwaling tevergeefs. e.- Vermits de heer T. geldig ingestemd heeft met de inhoud van het document beëindiging van de arbeidsovereenkomst wegens overmacht, is de inhoud van dit document hem tegenstelbaar.

8 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 8 Dit betekent dat hij: - bevestigt dat uit het formulier voor gezondheidsbeoordeling dat door de preventieadviseur-arbeidsgeneesheer op 6 juni 2011 werd opgesteld blijkt dat hij zijn werk als verhuizer niet langer kan uitoefenen; - erkent dat uit een onderzoek naar mogelijke herplaatsing in het bedrijf is gebleken dat de werkgever geen gepast vervangingswerk kon aanbieden, daar dit niet voorhanden was; - verklaart geen gebruik te willen maken van de reïntegratieprocedure voorzien in het KB van 28 mei 2003 betreffende het gezondheidstoezicht voor werknemers; - mee vast stelt dat de arbeidsovereenkomst op 6 juni 2011 beëindigd is ingevolge definitieve overmacht; - hij afziet van iedere opzeggingstermijn of vergoeding. In die omstandigheden werd de arbeidsovereenkomst niet door de NV beëindigd, en kan de heer T. geen aanspraak maken op betaling van een opzeggingsvergoeding of een vergoeding wegens willekeurig ontslag. Met toepassing van artikel 39 1 van de Arbeidsovereenkomstenwet is de opzeggingsvergoeding slechts verschuldigd door de partij die onrechtmatig, dit is zonder naleving van een (voldoende) opzeggingstermijn of zonder dringende reden een einde aan de arbeidsovereenkomst stelt. Met toepassing van artikel 63 van de Arbeidsovereenkomstenwet is een vergoeding wegens willekeurig ontslag enkel verschuldigd bij ontslag door de werkgever. In voorliggende betwisting werd de arbeidsovereenkomst niet beëindigd door de werkgever, doch hebben beide partijen vastgesteld dat de arbeidsovereenkomst ten gevolge van overmacht een einde had genomen. 2. Schadevergoeding wegens discriminatie Het arbeidshof stelt vast dat de heer T. dit onderdeel van zijn uiteindelijke vordering voor de arbeidsrechtbank niet langer handhaaft in de procedure in beroep. 3. Rechtsplegingsvergoeding a.-

9 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 9 Artikel 1022 derde lid Ger.W. bepaalt dat de rechter op verzoek van één van de partijen en op een met bijzondere redenen omklede beslissing het bedrag van de rechtsplegingsvergoeding kan verminderen of verhogen, rekening houdend met de financiële draagkracht van de verliezende partij, de complexiteit van de zaak, de contractueel bepaalde vergoedingen voor de in het gelijk gestelde partij of het kennelijk onredelijk karakter van de situatie. Het arbeidshof is van oordeel dat in deze rekening kan worden gehouden met de financiële draagkracht van de heer T., die leeft van een vervangingsuitkering, om de rechtsplegingsvergoeding te bepalen op het minimumbedrag. b.- Met toepassing van artikel 2 tweede lid van het KB. van 26 oktober 2007 tot vaststelling van het tarief van de rechtsplegingsvergoeding, wordt voor de toepassing van dit artikel het bedrag van de vordering vastgesteld overeenkomstig de artikelen 557 tot 562 en 618 Ger.W.. Artikel 557 Ger.W. refereert in dit verband aan het bedrag gevorderd in de inleidende akte, met uitzondering van gerechtelijke intrest, gerechtskosten en dwangsommen. Artikel 618 Ger.W. laat toe dit te corrigeren aan de hand van de som die in de laatste conclusie wordt gevorderd. In laatste conclusie vordert de heer T. weliswaar slechts 1,00 euro als opzeggingsvergoeding en 1,00 euro als vergoeding wegens willekeurig ontslag; zijn vordering is echter wel in geld waardeerbaar (zoals blijkt uit de voor de arbeidsrechtbank gevorderde bedragen) en wel op een bedrag dat tussen de en de euro ligt, zodat het minimumbedrag van de rechtsplegingsvergoeding 687,50 euro bedraagt. OM DEZE REDENEN HET ARBEIDSHOF Gelet op de Wet van 15 juni 1935 op het gebruik der talen in gerechtszaken, zoals tot op heden gewijzigd, inzonderheid op artikel 24; Gehoord de heer D. Soetemans, eerste advocaat-generaal in zijn mondeling advies;

10 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 10 Rechtsprekend op tegenspraak en na erover beraadslaagd te hebben: Verklaart het hoger beroep ontvankelijk doch ongegrond; Verwijst de heer T. in de kosten van het hoger beroep, in hoofde van de NV vereffend op 687,50 euro rechtsplegingsvergoeding arbeidshof. Aldus gewezen en ondertekend door de vijfde kamer van het Arbeidshof te Brussel, samengesteld uit: Daniel RYCKX, Christian LAURIERS, Andre LEURS, bijgestaan door : Dirk DE RAEDT, raadsheer, raadsheer in sociale zaken, werkgever, raadsheer in sociale zaken, werknemer-arbeider, griffier. Daniel RYCKX; Dirk DE RAEDT; Christian LAURIERS Andre LEURS en uitgesproken op de openbare terechtzitting van maandag 16 februari 2015 door: Daniel RYCKX, raadsheer, bijgestaan door Dirk DE RAEDT, griffier.

11 Arbeidshof te Brussel 2014/AB/236 p. 11 Daniel RYCKX Dirk DE RAEDT