Hoofdstuk 5 F Het heft in handen (1) Voeding: Koolhydraten en calorieën

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Hoofdstuk 5 F Het heft in handen (1) Voeding: Koolhydraten en calorieën"

Transcriptie

1 Hoofdstuk 5 F Het heft in handen (1) Voeding: Koolhydraten en calorieën Duur 45 minuten Leerdoelen deelnemers Deelnemers Kunnen de link leggen tussen de informatie over voeding en het onderdeel Diabetes Mellitus type 2 Kunnen voedingsmiddelen noemen die invloed hebben op de bloedglucose, zowel op korte als langere termijn (insulineresistentie) Kunnen voedingsmiddelen/dranken noemen die een grote stijging van de bloedglucose tot gevolg hebben Kunnen alternatieven noemen die weinig suiker/vet bevatten Zijn zich bewust van de invloed van vet rond het middel op insulineresistentie Zijn zich bewust van de balans tussen het eten van calorieën (energieinname) en beweging (energieverbruik) Zijn zich bewust dat vet en alcohol relatief veel calorieën bevatten Raken zich er van bewust dat kleine veranderingen in calorie-inname en verbruik (voeding en beweging) een groot effect kunnen hebben op lichaamsgewicht en insulineresistentie. Inhoud Koolhydraten Voedingsmiddelen die koolhydraten bevatten hebben een stijging van het bloedglucosegehalte tot gevolg Voedingsmiddelen en dranken die veel koolhydraten bevatten hebben een grote stijging van de bloedglucose tot gevolg Voedingsmiddelen die veel koolhydraten bevatten vervangen door alternatieven met minder koolhydraten De bruikbaarheid van etiketten op voedingsmiddelen Factoren die van invloed zijn op het effect van koolhydraten op de bloedglucose. 1

2 Inhoud (vervolg) Insulineresistentie Voedingsmiddelen die veel verzadigde vetten bevatten hebben invloed op de insulineresistentie Vetzucht rond het middel heeft een direct verband met insuline resistentie (de sloten worden roestig ) Calorieën Het begrip energiebalans om de balans tussen energie-inname (calorieën) en -verbruik (lichamelijke activiteit) weer te geven Een kleine hoeveelheid calorieën minder kan al, op langere termijn, resulteren in een langzame maar zekere daling van het lichaamsgewicht. Kleine veranderingen in het eetpatroon kunnen veel invloed hebben op de risicofactoren Van alle voedingsstoffen bevatten vet en alcohol relatief de meeste calorieën Alle soorten vet bevatten veel calorieën (ook de goede vetten uit olijfolie en visolie) Rol trainer Helpt deelnemers Terug te blikken op de boodschap over de invloed van voeding op de bloedglucose uit onderdeel 5C Diabetes Mellitus Type 2 en geeft daarbij aan waar dit in de overzichtstekening (blz. 7) past Voedingsmiddelen te noemen die een grote stijging van de bloedglucose tot gevolg hebben Voedingsmiddelen te noemen die invloed hebben op de insulineresistentie. Activiteit deelnemers Belangrijkste punten over voeding en de bloedglucose noemen Koolhydratenspel 100 calorieënspel. 2

3 Materiaal Suikerklontjes (bijvoorbeeld in de vorm van legosteentjes) Verpakkingen en dummy s van voedingsmiddelen Eettabel Dummy s voor 100-calorieën spel Meetlinten voor het meten van de middelomtrek. DRAAIBOEK F 1 Inleiding Gebruik de flap-over uit onderdeel C `Diabetes Mellitus Type 2`. Begin met een groepsdiscussie. In de loop van de ochtend hebben we het al over voeding gehad. Letten op wat je eet is belangrijk bij diabetes. Bij diabetes zijn drie voedingsonderwerpen belangrijk. Dit zijn koolhydraten, vetten en calorieën. Noteer deze 3 onderwerpen onder elkaar op de flap-over onder de titel Belang van voeding bij diabetes type 2. Dit dient om onderscheid te maken tussen de verschillende voedingsonderwerpen die aan de orde komen. Neem de onderwerpen kort door. Waar hebben koolhydraten invloed op bij diabetes? En waarom staan vetten erbij? Wat is het effect van calorieën uit de voeding op het lichaam? En welke adviezen gelden hiernaast voor iedereen? Welke voedingsstoffen zorgen voor een volwaardige voeding? Rangschik de antwoorden in de volgende structuur: Belang van voeding bij diabetes type 2 Koolhydraten Vetten Calorieën Volwaardige Voeding Invloed op bloedglucose Invloed op middelomtrek/gewicht Invloed op cholesterol Invloed op middelomtrek/gewicht Invloed op middelomtrek/gewicht (vetten, koolhydraten en alcohol) Voldoende voedingsstoffen, voedingsvezels, eiwitten, vitamines en mineralen 3

4 We gaan het als eerste hebben over de koolhydraten. Daarna zullen we ook de calorieën bespreken. De vetten komen volgende week uitgebreid aan de orde. Als u meer wilt weten over een volwaardige voeding, hebben wij de folder richtlijnen goede voeding voor u. F 2 Koolhydraten Kunt u voedingsmiddelen noemen die bestaan uit koolhydraten? Denk vooral aan de dingen die uzelf eet. Noteer de antwoorden op een flap-over Koolhydraten en maak al een onderverdeling in zetmeel, fruit, melkproducten, suiker en weinig koolhydraten. Gebruik daarbij de woorden die door de groep genoemd worden. Bespreek als alle belangrijke voedingsmiddelen zijn genoemd de verschillende groepen en zet de namen erbij. Koolhydraten Zetmeel Aardappelen Rijst / pasta Brood Bruine bonen Fruit Al het fruit Suikerbevattende Producten Frisdrank Koek Snoep Gebak Melkproducten Yoghurt / vla (Karne)melk Weinig koolhydraten Groente Kaas Vlees / Vis / Kip Olie Ei Welk effect hebben koolhydraten op de bloedglucosewaarden? Ze verhogen de bloedglucosewaarden. Wat gebeurt er wanneer u minder koolhydraten eet? 4

5 Geef uitleg: Koolhydraten verhogen weliswaar de bloedglucose, maar zijn ook heel gezond. De meeste voedingsmiddelen die genoemd zijn kunnen we niet missen, ze bevatten waardevolle voedingsstoffen en leveren energie. Welke koolhydraten kunnen we wel missen? Vooral suiker. En op aardappelen en brood kan mogelijk ook worden bezuinigd. Denkt u dat het voor de bloedglucosewaarde uitmaakt welk soort koolhydraten u eet? Benadruk dat voedingsmiddelen die alléén uit koolhydraten bestaan en vloeibare voedingsmiddelen een snellere stijging van de bloedglucose tot gevolg hebben. In welke speciale situatie kan dit juist nuttig zijn? Bij een hypo. Dan is het juist nodig dat de bloedglucose snel weer stijgt. Hoe komt u erachter welk effect de verschillende dingen die u eet hebben op uw bloedglucose? Bespreek hoe zelfcontrole van de bloedglucose in dit verband kan worden gebruikt en benadruk het nut van experimenteren met verschillende voedingsmiddelen om na te gaan wat de invloed van voeding op de bloedglucose is. Het Koolhydraten-spel Dit kan neergezet worden als voorbeeld of dienen als activiteit tijdens de bijeenkomst. Zet de verschillende voedingsmiddelen neer. Leg uit dat het de bedoeling is dat de groep met behulp van suikerklontjes (witte legoblokjes) aangeeft hoeveel koolhydraten de verschillende voedingsmiddelen per portie bevatten. Vraag de deelnemers naast elk van de voedingsmiddelen de, naar hun mening, juiste hoeveelheid suikerklontjes neer te leggen (1 suikerklontje = 5 gram koolhydraten). Leg uit dat ze de informatie kunnen vinden op de verpakking of in de eettabel. Bespreek daarna met de groep de antwoorden. 5

6 NB: voor dit spel worden voedingsmiddelen gekozen die vooral koolhydraten bevatten en nauwelijks vet. Vet komt later aan de orde. Van de voedingsmiddelen zijn, voor zover mogelijk, verpakkingen aanwezig waarbij de hoeveelheid koolhydraten op het etiket vermeld is. Daarnaast is een voedingswaardetabel aanwezig (Voorbeelden: een tussendoor biscuit, koekje, snee brood, pasta, aardappels, rijst, fruit, vruchtensap, drinkyoghurt met en zonder suiker, gewone frisdrank en light frisdrank). Voorbeeld Koolhydraatspel Product Koolhydraten (gram) Suikerklontjes (stuks van 5 gram, afgerond op hele aantallen) Cola flesje van 500 ml Cola light 1 flesje van 500 ml 0 0 Ice tea 1 blikje van 333 ml Crystal Clear 1 groot glas Sinaasappelsap 1 glas van 200 ml CoolBest light 1 glas van 200 ml Halfvolle melk 1 beker van 250 ml Vitamel Drink (met suiker) 1 beker van 250 ml Optimel Drink (zonder suiker) 1 beker van 250 ml Banaan 100 gram Sinaasappel 120 gram Druiven 40 stuks Sultana Pakje van 3 stuks Broodje 50 gram Snee brood 35 gram

7 Product Koolhydraten (gram) Suikerklontjes (stuks van 5 gram, afgerond op hele aantallen) 1 portie aardappelen gram gekookt 3 stuks Pasta gram gekookt 3 opscheplepels (zo n 75 gram ongekookt) Rijst 150 gram gekookt 3 opscheplepels (zo n 75 gram ongekookt) Bij dit spel maakt het niet veel uit welke voedingsmiddelen gekozen worden; de belangrijkste boodschap die moet worden overgebracht is: Welke voedingsmiddelen en dranken veel koolhydraten bevatten en wat koolhydraatarme alternatieven zijn Begrippen als light en geen toegevoegde suiker (de lightvruchtensappen bevatten wel degelijk koolhydraten) Het belang van de hoeveelheid die van bepaalde voedingsmiddelen/ dranken gebruikt wordt Hoe vaak worden bepaalde voedingsmiddelen/ dranken gebruikt? Maak de invloed van koolhydraten op de bloedglucose duidelijk in de vorm van een grafiek. Bij mensen die geen diabetes hebben, is de situatie als volgt. Teken de onderste lijn. Leg uit dat de verticale as staat voor de hoogte van de bloedglucose en de horizontale as 1 dag voorstelt met 3 hoofdmaaltijden en 3 tussendoortjes. 7

8 Ontbijt Lunch Diner Wat is er anders bij mensen met diabetes als je op deze manier de bloedglucose tekent? Wat gebeurt er als je meet na de maaltijd? Na de maaltijd stijgen de waarden verder door. Er zitten meer pieken in de bloedglucose na het eten bij diabetes. Over de hele linie zijn de bloedglucosewaardes ook hoger. Is bij u de bloedglucose door de dokter nuchter gemeten? Vaak wordt de diagnose gesteld op basis van een verhoogde nuchtere bloedglucosewaarde. Nu kun je de andere diabetesgrafiek tekenen. Wat kun je doen om die sterke pieken eruit te krijgen? Minder grote maaltijden. Minder snelle koolhydraten. Verdelen van de koolhydraten over de dag. Geef een samenvatting van de bevindingen in het koolhydratenspel, gebruik hierbij de flap over koolhydraten. Voedingsmiddelen en maaltijden die veel koolhydraten bevatten zorgen voor een grote stijging van de bloedglucose. Geef aan welke voedingsmiddelen relatief veel koolhydraten bevatten en wat alternatieven met minder koolhydraten zijn. Etiketten en de voedingswaardetabel kunnen een hulpmiddel zijn om de hoeveelheid koolhydraten van een voedingsmiddel te bepalen. Door middel van zelfcontrole van de bloedglucose kan worden nagegaan wat de invloed van verschillende soorten en hoeveelheden koolhydraten is op de bloedglucose. 8

9 Wat zou kunnen helpen om de grafiek in zijn geheel naar beneden te helpen? Insulineresistentie verminderen. Dit kan door de middelomvang te verlagen. Hier gaan we het nu over hebben. F 3 Middelomtrek/Gewicht Herinner deelnemers nog eens aan de invloed van overgewicht rond het middel op insulineresistentie, het roestig worden van de sloten. De grafiek wordt daardoor in zijn geheel te hoog. De onderliggende insulineresistentie is dus vaak het werkelijke probleem, het is misleidend om alleen te focussen op koolhydraten. Vraag de groep, als er genoeg tijd is, hun eigen middelomtrek te meten en het in te vullen op het gezondheidsprofiel. Zie hiervoor onderdeel I 9 risicofactoren: Te grote middelomtrek / overgewicht. Het meten van de middelomtrek kan zowel nu in het programma als tijdens het bespreken van I 9 gedaan worden, afhankelijk van de tijd. Het wordt gebruikt bij het maken van het actieplan. Wat denkt u dat invloed heeft op uw lichaamsgewicht? Schrijf de antwoorden op een flap-over met als titel: Middelomtrek/Gewicht en geef uitleg over het begrip energie-balans, waarbij u aangeeft dat het gewicht toeneemt naarmate er meer calorieën worden ingenomen (voeding), of minder calorieën worden verbruikt (lichaamsbeweging). Teken een weegschaal met aan de ene kant de voeding en de andere kant lichaamsbeweging. Middelomtrek/gewicht Energiebalans Afvallen Minder calorieën Meer bewegen Aankomen Meer calorieën Minder bewegen Wat zijn eigenlijk de huidige aanbevelingen voor lichamelijke activiteit? Ja, dat klopt, om de conditie op peil te houden gaat het om 30 minuten matige inspanning, bij voorkeur alle dagen van de week. Matige inspanning houdt in dat u het een beetje warm krijgt en iets sneller gaat ademhalen, maar nog wel in staat bent om te praten terwijl u actief bent. 9

10 Leg dummy s of verpakkingen neer van de volgende voedingsmiddelen die allemaal 100 kcal bevatten. Het 100 calorieën spel Product Aardappel Gemengde groenten Pepermunt Bier Boterhamworst Olie Margarine Hoeveelheid (100 kcal) 130 gram (2-3 kleine) ca. 500 gram (= 2½ portie) 12 stuks 240 ml (1 glas) 30 gram (2 plakken) 11 gram (1 eetlepel) 14 gram (1 eetlepel) Welk van deze soorten voedingsmiddelen denkt u dat de meeste calorieën bevatten? Leg de producten naar aanleiding van de inbreng uit de groep op volgorde van meeste naar minste hoeveelheid calorieën. Vertel, als er enigszins overeenstemming is, dat alle voorbeelden 100 kcal bevatten. Leg uit dat een verschil van 100 calorieën voor een verandering in de balans kan zorgen. Hoeveel kilogram komt u aan als u dagelijks 100 calorieën meer eet? Ja dat is 4 à 5 kg per jaar. Als je die 100 calorieën elke dag een jaar lang laat staan, kan u 4 à 5 kilo afvallen. Ga terug naar de dummy s of verpakkingen. Als deze voedingsmiddelen in deze hoeveelheden allemaal 100 calorieën bevatten, welke voedingsmiddelen zou u kunnen weglaten om een verschil van 100 calorieën te bereiken? Wat is de makkelijkste manier om minder calorieën binnen te krijgen? Ja, vergeleken met andere voedingsmiddelen bevatten margarine, boter, olie en alcohol relatief de grootste hoeveelheid calorieën. 10

11 Bespreek dat alle soorten vet evenveel calorieën bevatten (wanneer wordt opgemerkt dat sommige soorten vet beter zijn dan andere, onderken dat en geef aan dat dit in het volgende onderdeel ter sprake komt). Bespreek dat niet alle voedingsmiddelen weggelaten kunnen worden om af te vallen. Sommige voedingsmiddelen zijn nodig om voldoende vitamines en voedingsstoffen binnen te krijgen. Verwijs naar de richtlijnen goede voeding. F 4 Samenvatting Vat de belangrijkste punten kort samen door terug te verwijzen naar de flapovers die zijn gemaakt gedurende onderdeel F. 11

Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes

Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes DIETETIEK Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes Bij de behandeling van zwangerschapsdiabetes hoort een voedingsadvies. Vaak zijn maar een paar aanpassingen nodig in de voeding om nadelige gezondheidsgevolgen

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Koolhydraten en koolhydraten tellen

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Koolhydraten en koolhydraten tellen Koolhydraten en koolhydraten tellen KOOLHYDRATEN EN KOOLHYDRATEN TELLEN WAT ZIJN KOOLHYDRATEN? Koolhydraten is de verzamelnaam voor suikers en zetmeel. Ze zijn opgebouwd uit één of meerdere suikermoleculen,

Nadere informatie

Voedingsadviezen. Diëtetiek. Bij zwangerschapsdiabetes

Voedingsadviezen. Diëtetiek. Bij zwangerschapsdiabetes Diëtetiek Voedingsadviezen Bij zwangerschapsdiabetes Inleiding U heeft van uw behandelend arts vernomen dat u zwangerschapsdiabetes heeft. U heeft tijdens uw bezoek aan de diëtist al de voedingsadviezen

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes en voeding

Zwangerschapsdiabetes en voeding Gynaecologie Zwangerschapsdiabetes en voeding www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Zwangerschapsdiabetes... 3 Glucosedagcurve... 3 Behandeling... 4 Adviezen met betrekking tot uw voeding... 4 Hanteer een

Nadere informatie

Zelfmanagement. Project. Filmpje IZP 24-2-2014

Zelfmanagement. Project. Filmpje IZP 24-2-2014 Zelfmanagement Agenda: - Ervaring van 1 vd kartrekkers in het project, door Annelies - Filmpje IZP - Casus en zelfmanagement tools, door Ruth Project Ervaringen van Annelies Filmpje IZP Wat gaat goed,

Nadere informatie

Koolhydraatarm dieet en diabetes mellitus

Koolhydraatarm dieet en diabetes mellitus Koolhydraatarm dieet en diabetes mellitus Een koolhydraatarm dieet De arts of diëtist heeft met u besproken dat u gedurende drie maanden een koolhydraatarm dieet gaat volgen. Dit dieet volgt u in overleg

Nadere informatie

Het bijhouden van een diabetes-eetdagboek tijdens de sensor. Diëtetiek

Het bijhouden van een diabetes-eetdagboek tijdens de sensor. Diëtetiek Het bijhouden van een diabeteseetdagboek tijdens de sensor Diëtetiek Inleiding Mensen met diabetes kunnen hun glucosewaarden op verschillende manieren onder controle houden. Sommigen doen dat met een zorgvuldig

Nadere informatie

Voeding bij diabetes mellitus

Voeding bij diabetes mellitus Voeding bij diabetes mellitus Inleiding Dieetadviezen bij diabetes mellitus zijn nauwelijks anders dan adviezen voor een goede voeding. De gedachte dat iemand met diabetes helemaal geen suiker mag eten

Nadere informatie

Diabetes type 2. Het belang van gezonde voeding

Diabetes type 2. Het belang van gezonde voeding Diabetes type 2 Het belang van gezonde voeding Gezond eten is voor iedereen belangrijk, maar voor mensen met diabetes type 2 zijn er extra aandachtspunten. Onze voedingsadviezen helpen je. Wat gebeurt

Nadere informatie

Dienstverlenende werkzaamheden Les 7

Dienstverlenende werkzaamheden Les 7 Dienstverlenende werkzaamheden Les 7 voedingsadvies Julie hebben in les 1 al een voedingsdagboek moeten invullen en in les drie heb je als het goed is geleerd hoe de schijf van vijf werkt. Met deze kennis

Nadere informatie

Voedingsadvies bij verhoogde bloedsuikers tijdens de zwangerschap

Voedingsadvies bij verhoogde bloedsuikers tijdens de zwangerschap Voedingsadvies bij verhoogde bloedsuikers tijdens de zwangerschap 2 Bij de Glucose Tolerantie Test was uw bloedsuiker (ook wel bloedglucose genoemd) te hoog. Daarom ontvangt u deze informatie. Wat is glucose?

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes Afdeling Diëtetiek Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes Inleiding Zwangerschapsdiabetes (diabetes gravidarum) is een vorm van diabetes die tijdens de zwangerschap ontstaat en meestal na de bevalling

Nadere informatie

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Inhoudsopgave: Kennis testen Waar is voeding eigenlijk goed voor? Waarmee moeten we dan ontbijten? Bloedsuiker spiegel Calorieën?? Schijf van 5 Hoeveel calorieën

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes

Zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes Ziekenhuis Gelderse Vallei Ongeveer één op de twintig zwangere vrouwen krijgt te maken met zwangerschapsdiabetes. Zwangerschapsdiabetes is een tijdelijke soort diabetes die bijna

Nadere informatie

Diabetes mellitus. Victoza en voeding

Diabetes mellitus. Victoza en voeding Diabetes mellitus Victoza en voeding In het kort Wat is diabetes? Diabetes mellitus wordt in de volksmond ook wel suikerziekte genoemd. Bij Diabetes mellitus is er geen of onvoldoende insuline beschikbaar

Nadere informatie

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding patiënteninformatie voedingsadvies bij dreigende ondervoeding De arts of verpleegkundige heeft met u besproken dat u kans heeft op ondervoeding. Goede voeding kan helpen om uw conditie te verbeteren. Wat

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek PATIËNTEN INFORMATIE Ondervoeding in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek Ondervoeding bij ziekte Ondervoeding door ziekte is in ziekenhuizen een veel voorkomend probleem. Ongeveer 1 op de 4 patiënten is

Nadere informatie

Glucose Tolerantie Test (GTT)

Glucose Tolerantie Test (GTT) Binnenkort komt u naar de polikliniek van het MCL voor een glucose tolerantie test. Een andere naam hiervoor is glucose belastingcurve. Bij dit onderzoek krijgt de huisarts of de specialist een betere

Nadere informatie

VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES

VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES Diabetes DIABETES VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES Diabetes is een aandoening waarbij er problemen zijn met het op peil houden van het bloedglucose. Glucose is afkomstig van koolhydraten uit de voeding

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes en voeding

Zwangerschapsdiabetes en voeding Zwangerschapsdiabetes en voeding Afdeling diëtetiek Zwangerschapsdiabetes wordt ook wel diabetes gravidarum genoemd en is een tijdelijke vorm van diabetes (suikerziekte). Meestal wordt zwangerschapsdiabetes

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes

Zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes Ziekenhuis Gelderse Vallei Ongeveer één op de twintig zwangere vrouwen krijgt te maken met zwangerschapsdiabetes. Zwangerschapsdiabetes is een tijdelijke soort diabetes die bijna

Nadere informatie

Voedingsadviezen. Diëtetiek. Bij zwangerschapsdiabetes

Voedingsadviezen. Diëtetiek. Bij zwangerschapsdiabetes Diëtetiek Voedingsadviezen Bij zwangerschapsdiabetes Inleiding U heeft van uw behandelend arts vernomen dat u zwangerschapsdiabetes heeft. U heeft tijdens uw bezoek aan de diëtist al de voedingsadviezen

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij verhoogde bloedglucose in de zwangerschap

Voedingsadviezen bij verhoogde bloedglucose in de zwangerschap Voedingsadviezen bij verhoogde bloedglucose in de zwangerschap Dit document bevat vertrouwelijke informatie van JijWij. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorgaand schriftelijke toestemming

Nadere informatie

Een operatie? Let op uw voeding!

Een operatie? Let op uw voeding! Een operatie? Let op uw voeding! Belangrijk Om een operatie en uw herstel zo goed mogelijk te laten verlopen is het belangrijk dat u lichamelijk in een zo goed mogelijke conditie bent. Een goede voedingstoestand

Nadere informatie

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus Bij gebruik van GLP-1-analoog Aangezien u lijdt aan Diabetes mellitus, type 2 (oftewel ouderdomsdiabetes) én overgewicht hebt, heeft de arts u een behandeling met zogenaamd

Nadere informatie

De glucose kan de cellen niet in waardoor het bloedglucosegehalte te hoog wordt.

De glucose kan de cellen niet in waardoor het bloedglucosegehalte te hoog wordt. Inleiding Onze voeding bestaat uit eiwitten, vetten, koolhydraten, voedingsvezels, vitamines, mineralen en vocht. Al het voedsel wordt in de maag en in de darmen verteerd. De waardevolle stoffen worden

Nadere informatie

Energiebalans. Opdracht 8B. Opdracht

Energiebalans. Opdracht 8B. Opdracht Opdracht 8B Energiebalans Opdracht Doel: Introductie vragen (Bijlage 1) 20 min. Opdracht 1 (Werkboekje Energiebalans) 30 min. Aan de hand van het deze opdracht leren de kinderen: Wat de energiebalans is;

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht Afdeling Diëtetiek Algemeen U heeft jicht. In deze folder vindt u een aantal algemene adviezen die eventuele klachten kunnen voorkomen of verminderen. Wat is jicht? Jicht is een aandoening die behoort

Nadere informatie

Pak voor de activiteit Hoe eten astronauten? de foto van de etende astronaut uit de bijlage.

Pak voor de activiteit Hoe eten astronauten? de foto van de etende astronaut uit de bijlage. Mensen in de ruimte GROEP 5-6 58 50 minuten 1 en 23 Pak voor de activiteit Hoe eten astronauten? de foto van de etende astronaut uit de bijlage. De leerling: weet dat voedsel in de ruimte gaat zweven weet

Nadere informatie

123-12-2011 SPORTVOEDING. Zwat

123-12-2011 SPORTVOEDING. Zwat 1 SPORTVOEDING Zwat Inhoud: Wat is sportvoeding? Energiebehoefte Belang van Koolhydraten Praktisch Supplementen Atleet 1-2 2 WAAROM Voeding en sport Gezonde voeding: optimaal functioneren lichaam Extra

Nadere informatie

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Docentenhandleiding KlasseLunch 2008:

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Docentenhandleiding KlasseLunch 2008: Over gezond eten 1 WAAROM IS GEZOND ETEN BELANGRIJK? Je bent nu in de groei. Je lichaam is nog lang niet klaar. Goed en gezond eten is daarom erg belangrijk. Want alleen dan krijg je voldoende voedingsstoffen

Nadere informatie

Welkom bij Forte kinderopvang

Welkom bij Forte kinderopvang Welkom bij Forte kinderopvang Gezonde voeding van 0-12 jaar Voedingsbureau PUUR! Donderdag 5 maart 2015 Inhoud 1. Belang gezonde voeding 2. Duurzaam & puur 3. Interactief informeren 4. Vragen 1. Belang

Nadere informatie

DIEET BIJ CF-GERELATEERDE DIABETES. In deze folder vindt u informatie over het Dieet bij CF-gerelateerde Diabetes

DIEET BIJ CF-GERELATEERDE DIABETES. In deze folder vindt u informatie over het Dieet bij CF-gerelateerde Diabetes DIEET BIJ CF-GERELATEERDE DIABETES In deze folder vindt u informatie over het Dieet bij CF-gerelateerde Diabetes Inhoud 1. Inleiding 3 2. Diabetes bij CF 4 3. Behandeling 4 3.1. Doel van de behandeling

Nadere informatie

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Waarom eet je eigenlijk? Je krijgt er energie van! Energie heb je nodig alle processen in je lichaam b.v. voor lopen, computeren Maar ook

Nadere informatie

Voeding bij zwangerschaps diabetes. Diabetes Gravidarum

Voeding bij zwangerschaps diabetes. Diabetes Gravidarum Voeding bij zwangerschaps diabetes Diabetes Gravidarum Universitair Medisch Centrum Groningen Zwangerschapsdiabetes is een vorm van suikerziekte die kan optreden tijdens de zwangerschap. Deze brochure

Nadere informatie

KIJK! VOEDING. mijn leven. Leerjaar 1. Leskatern 2. Geschikt voor. praktijkonderwijs Basis - Kader

KIJK! VOEDING. mijn leven. Leerjaar 1. Leskatern 2. Geschikt voor. praktijkonderwijs Basis - Kader em ex jk ki In KIJK! VOEDING mijn leven Leerjaar 1 aa pl Leskatern 2 r Geschikt voor praktijkonderwijs Basis - Kader Voeding INLEIDING Eten doen we allemaal, elke dag. Het is niet altijd makkelijk om gezonde

Nadere informatie

Gezond gewicht: BOFT. Gezonde eet- en beweegadviezen. voor ouders van kinderen van 4 tot 12 jaar

Gezond gewicht: BOFT. Gezonde eet- en beweegadviezen. voor ouders van kinderen van 4 tot 12 jaar Gezond gewicht: BOFT Gezonde eet- en beweegadviezen voor ouders van kinderen van 4 tot 12 jaar Van gezond eten blijf je fit en van bewegen word je vrolijk Kinderen moeten goed eten om te groeien, leren,

Nadere informatie

Dieetadvies bij diabetes mellitus (voor insuline afhankelijke diabetespatiënten)

Dieetadvies bij diabetes mellitus (voor insuline afhankelijke diabetespatiënten) Dieetadvies bij diabetes mellitus (voor insuline afhankelijke diabetespatiënten) Wat is diabetes mellitus? Diabetes mellitus is een chronische stofwisselingsziekte waarbij het glucosegehalte in het bloed

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling

Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is een veelvoorkomend probleem in het ziekenhuis. Ongeveer één op de drie patiënten loopt risico

Nadere informatie

VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES

VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding Tijdens de zwangerschap kan het voorkomen dat de hoeveelheid bloedglucose in het bloed te hoog wordt. Zijn er één of meerdere glucosewaarden

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Albert Schweitzer ziekenhuis september 2014 pavo 1127 Inleiding U heeft een Whipple-operatie gehad waarbij (een deel van) uw alvleesklier is verwijderd. Na de operatie

Nadere informatie

Dieetadviezen bij wondgenezing

Dieetadviezen bij wondgenezing Dieetadviezen bij wondgenezing Diëtetiek Bereikbaarheid afdeling Diëtetiek Amphia Ziekenhuis: Locatie Langendijk, Molengracht, Pasteurlaan: (076) 595 30 75 Algemeen telefoonnummer Amphia Ziekenhuis: (076)

Nadere informatie

Dieet bij zwangerschapsdiabetes

Dieet bij zwangerschapsdiabetes Dieet bij zwangerschapsdiabetes De arts heeft u verteld dat u zwangerschapsdiabetes hebt. In deze folder leest u wat dit is en wat u hier met een dieet zelf aan kunt doen. Neem altijd uw verzekeringsgegevens

Nadere informatie

Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen

Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen Voorkomen van ondervoeding bij volwassenen Inleiding Ondervoeding door ziekte komt in het ziekenhuis veel voor. Daarom besteedt ook de Ommelander Ziekenhuis Groep hieraan extra aandacht. Ziek zijn is topsport

Nadere informatie

Dieetadvies bij jicht

Dieetadvies bij jicht VOEDING & DIEET Dieetadvies bij jicht ADVIES Dieetadvies bij jicht Jicht ontstaat als urinezuur in het lichaam wordt opgehoopt, vooral in de gewrichten. De behandeling die u krijgt, heeft tot doel de hoeveelheid

Nadere informatie

Dieetadvies bij diabetes mellitus (voor insuline afhankelijke diabetespatiënten)

Dieetadvies bij diabetes mellitus (voor insuline afhankelijke diabetespatiënten) Dieetadvies bij diabetes mellitus (voor insuline afhankelijke diabetespatiënten) Wat is diabetes mellitus? Diabetes mellitus is een chronische stofwisselingsziekte waarbij het glucosegehalte in het bloed

Nadere informatie

Wie ben ik? 22 jaar wedstrijdzwemmen. 5 jaar professioneel EK Rijeka, EK Istanbul, WK Rome, houder NL record 200schoolslag

Wie ben ik? 22 jaar wedstrijdzwemmen. 5 jaar professioneel EK Rijeka, EK Istanbul, WK Rome, houder NL record 200schoolslag (sport)voeding Wie ben ik? 22 jaar wedstrijdzwemmen 5 jaar professioneel EK Rijeka, EK Istanbul, WK Rome, houder NL record 200schoolslag Voeding & Diëtetiek, afgestudeerd 2013 HVA Bezig trainingscursus

Nadere informatie

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over.

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Pre-diabetes Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Wat is pre-diabetes Pre-diabetes is het stadium vóór diabetes (suikerziekte). Het

Nadere informatie

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN.

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. GEZONDHEID INFOBLAD DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. BRON: VIGeZ, 2011. De actieve voedingsdriehoek. De actieve voedingsdriehoek geeft je een idee

Nadere informatie

Dieetadvies bij zwangerschapsdiabetes

Dieetadvies bij zwangerschapsdiabetes Dieetadvies bij zwangerschapsdiabetes Wat is zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes (diabetes gravidarum) is een vorm van diabetes mellitus die tijdens de zwangerschap ontstaat. Als een vrouw deze

Nadere informatie

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf De Schijf van Vijf in het kort Om fit en gezond te leven is het belangrijk om gezond te eten. Gezond eten is samen met voldoende bewegen dé basis voor een

Nadere informatie

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Inhoud 1 Vakantiebestemmingen 2 Wat is gezonde voeding? 3 Energieleveranciers en functies 4 Energiebalans op vakantie 5 Weet

Nadere informatie

Voedingsadvies bij zwangerschapsdiabetes. diabetes gravidarum

Voedingsadvies bij zwangerschapsdiabetes. diabetes gravidarum Voedingsadvies bij zwangerschapsdiabetes diabetes gravidarum 2 Deze brochure is bedoeld voor vrouwen met diabetes gravidarum. In deze brochure wordt informatie gegeven over o.a. de richtlijnen voor de

Nadere informatie

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008:

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008: Werkbladen 2008: Over gezond eten 1 WAAROM IS GEZOND ETEN BELANGRIJK? Je bent nu in de groei. Je lichaam is nog lang niet klaar. Goed en gezond eten is daarom erg belangrijk. Want alleen dan krijg je voldoende

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een maagresectie

Voedingsadviezen na een maagresectie Voedingsadviezen na een maagresectie Afdeling diëtetiek U heeft een maagoperatie ondergaan. Hierbij is (een gedeelte van) uw maag weggenomen. Door deze ingreep is uw spijsverteringskanaal veranderd. Deze

Nadere informatie

Afdeling diëtetiek Voeding en zwangerschapsdiabetes

Afdeling diëtetiek Voeding en zwangerschapsdiabetes Afdeling diëtetiek Voeding en zwangerschapsdiabetes Telefoonnummer: 0344 674285 Zwangerschapsdiabetes (= diabetes gravidarum) is een vorm van diabetes mellitus die tijdens de zwangerschap ontstaat en meestal

Nadere informatie

Overgewicht Inhoud Inleiding Oorzaken van overgewicht

Overgewicht Inhoud Inleiding Oorzaken van overgewicht Overgewicht Brochure over oorzaken, gevolgen en behandeling van overgewicht. Met eet- en beweegdagboekje. Inhoud Inleiding Oorzaken van overgewicht Gevolgen van overgewicht Meten en wegen BMI (Body Mass

Nadere informatie

Goed eten en drinken in het CWZ

Goed eten en drinken in het CWZ Goed eten en drinken in het CWZ Als u de laatste maand(en) onbedoeld bent afgevallen en/of een verminderde eetlust heeft (gehad) kan het zijn dat u risico loopt op een slechte voedingstoestand of dat u

Nadere informatie

voedingsadviezen na gastric bypass

voedingsadviezen na gastric bypass voedingsadviezen na gastric bypass 1 2 VOEDINGSADVIEZEN NA GASTRIC BYPASS Inleiding Na de gastric bypass operatie ontstaat er een kleine maag. De hoeveelheid voedsel die men daarna per maaltijd kan innemen

Nadere informatie

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Bob ter Haak Miracle Performance Bob ter Haak Eigenaar Miracle Performance Sportdiëtist Bewegingsdeskundige Docent Sport Fietsen

Nadere informatie

Voeding bij diabetes gravidarum

Voeding bij diabetes gravidarum Voeding bij diabetes gravidarum Diëtetiek Beter voor elkaar Voeding bij diabetes gravidarum Wat is diabetes gravidarum? Tijdens de zwangerschap kan het gebeuren dat de hoeveelheid glucose (suiker) in het

Nadere informatie

Kinderen en een gezond gewicht

Kinderen en een gezond gewicht Kinderen en een gezond gewicht Gezond eten en bewegen Met de tips in deze folder werk je aan een gezond gewicht voor je kind. Onze adviezen richten zich op gezond eten en drinken, de juiste (eet)opvoeding

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 5 Inleiding. 85 Energie in balans met de Schijf van Vijf. 7 Gezond eten met de Schijf van Vijf

Inhoudsopgave. 5 Inleiding. 85 Energie in balans met de Schijf van Vijf. 7 Gezond eten met de Schijf van Vijf Inleiding Iedereen weet dat gezond eten goed voor je is. Je voelt je daardoor beter. Daarnaast is het ook belangrijk om een gezond gewicht te krijgen of te houden. Om gezond te kunnen eten, moet je wel

Nadere informatie

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam 1 2 VOORKOMEN VAN ONDERVOEDING BIJ OUDEREN Bij het bezoek op de polikliniek is u een aantal vragen gesteld over gewichtsverlies en uw eetlust. Hiermee wordt

Nadere informatie

Diabetes type 2 Het belang van gezonde voeding

Diabetes type 2 Het belang van gezonde voeding Diabetes type 2 Het belang van gezonde voeding Gezond eten is voor iedereen belangrijk, maar voor mensen met diabetes type 2 zijn er extra aandachtspunten. Onze voedingsadviezen helpen je. Wat gebeurt

Nadere informatie

Voedingsadvies bij peuterdiarree

Voedingsadvies bij peuterdiarree Diëtetiek Voedingsadvies bij peuterdiarree www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl DIE009 / Voedingsadvies bij peuterdiarree / 29-09-2014 2 Voedingsadvies

Nadere informatie

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over.

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Pre-diabetes Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Wat is pre-diabetes Pre-diabetes is het stadium vóór diabetes (suikerziekte). Het

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens opname

Risico op ondervoeding tijdens opname Risico op ondervoeding tijdens opname Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is in het ziekenhuis een veelvoorkomend probleem. Ongeveer één op de drie patiënten heeft een risico op

Nadere informatie

Ondervoeding een zaak van gewicht

Ondervoeding een zaak van gewicht Ondervoeding een zaak van gewicht 2 Inleiding Ondervoeding door ziekte komt in het ziekenhuis veel voor. Daarom besteedt ook de Ommelander Ziekenhuis Groep, locatie Lucas hier extra aandacht aan onder

Nadere informatie

Ongewild afvallen. Dietetiek. gemini-ziekenhuis.nl

Ongewild afvallen. Dietetiek. gemini-ziekenhuis.nl Ongewild afvallen Dietetiek gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Ziek zijn is topsport 3 Gewicht 3 Wat doet het Gemini Ziekenhuis aan ondervoeding? 3 Wat is uw score? 4 Wat is goed eten en drinken? 4 Drink

Nadere informatie

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding H.40025.0416 Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding Inleiding Een gezond voedingspatroon is voor iedereen van belang. Gezonde voeding levert de energie en de voedingsstoffen die uw lichaam

Nadere informatie

Lichaamsbeweging en sport

Lichaamsbeweging en sport Hoofdstuk 6B Lichaamsbeweging en sport 6b.1 Inleiding Regelmatig bewegen heeft een positieve invloed op de gezondheid. En het zorgt voor ontspanning en plezier. Dit geldt voor iedereen, dus ook voor mensen

Nadere informatie

DE BESTE VOOR BEREIDING OP JE

DE BESTE VOOR BEREIDING OP JE HERSTEL? DE BESTE VOOR BEREIDING OP JE VOLGENDE TRAINING OF WEDSTRIJD! ZORG ERVOOR DAT JE NA IEDERE INSPANNING GOED EET! Vragen? Neem dan contact op met Anne-Marijke Ambergen, sportdiëtist. Tel. 035 577

Nadere informatie

KIJK! VOEDING. mijn leven. Leerjaar 1. Leskatern 2. Geschikt voor. praktijkonderwijs Basis - Kader

KIJK! VOEDING. mijn leven. Leerjaar 1. Leskatern 2. Geschikt voor. praktijkonderwijs Basis - Kader em ex jk ki In KIJK! VOEDING mijn leven Leerjaar 1 aa pl Leskatern 2 r Geschikt voor praktijkonderwijs Basis - Kader Voeding INLEIDING Eten doen we allemaal, elke dag. Het is niet altijd makkelijk om gezonde

Nadere informatie

niveau 2, 3, 4 thema 5.5

niveau 2, 3, 4 thema 5.5 niveau 2, 3, 4 thema 5.5 Gezonde voeding Inleiding Wanneer eet je gezond? Hoeveel moet ik dagelijks eten? Wat is een goed lichaamsgewicht? Onder- en overgewicht Inleiding Goede voeding levert de dagelijks

Nadere informatie

Energie en eiwitverrijkt dieet. Afdeling Diëtetiek

Energie en eiwitverrijkt dieet. Afdeling Diëtetiek 00 Energie en eiwitverrijkt dieet Afdeling Diëtetiek Wanneer is een energie- en eiwitverrijkt dieet nodig? Een energie- en eiwitverrijkt dieet is bestemd voor mensen met een te laag lichaamsgewicht of

Nadere informatie

Gezonde voeding voor teamsporters

Gezonde voeding voor teamsporters Gezonde voeding voor teamsporters Inleiding Door: Esther Verhoef en Puck Reckers Doel: Kennis vergroten goede voeding rondom trainingen/wedstrijden. Inhoud Presentatie Wat is voeding - Koolhydraten - Vetten

Nadere informatie

dit eetdagboek is van:... hij of zij is jarig op:...

dit eetdagboek is van:... hij of zij is jarig op:... eetdagboek dit eetdagboek is van:... hij of zij is jarig op:... en wordt dan:... jaar. Een eetdagboek bijhouden De kinderarts heeft u gevraagd een eetdagboek bij te houden. Dit dagboek kan helpen bij het

Nadere informatie

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Eiwitbeperkt dieet Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Natriumbeperkt à 2400 mg natrium per dag (6 gram zout) Over een eiwitbeperkt dieet U heeft het advies gekregen een eiwitbeperkt

Nadere informatie

Adviezen bij slikproblemen

Adviezen bij slikproblemen Adviezen bij slikproblemen 2 Inleiding In deze folder vindt u adviezen die u kunnen helpen het slikken zo makkelijk mogelijk te maken. Houding - Zorg dat u goed rechtop op de stoel zit. - Zorg ervoor dat

Nadere informatie

Gezonde voeding. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? De betekenis van eten voor mensen. Gezonde voeding

Gezonde voeding. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? De betekenis van eten voor mensen. Gezonde voeding Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over gezonde voeding. Nu vraag je je misschien af wat dit met de horeca te maken heeft. Gasten komen toch naar een horecabedrijf om lekker te eten en toch niet

Nadere informatie

Zelfregulatie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Zelfregulatie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Zelfregulatie U heft suikerziekte (diabetes mellitus) en gebruikt daarvoor twee of vier maal per dag insuline. In overleg met uw arts heeft u besloten dat u zelf uw diabetes mellitus gaat regelen (zelfregulatie).

Nadere informatie

Voedingsdagboek. Neem mee naar de 1e afspraak: Volgcode: Naam: Geb. datum: Afspraak: Datum: Locatie: Adres: Plaats:

Voedingsdagboek. Neem mee naar de 1e afspraak: Volgcode: Naam: Geb. datum: Afspraak: Datum: Locatie: Adres: Plaats: Voedingsdagboek Volgcode: Naam: Geb. datum: Afspraak: Datum: Locatie: Adres: Plaats: Neem mee naar de 1e afspraak: ingevuld voedingsdagboek verzekeringspasje verwijzing van de huisarts legitimatiebewijs

Nadere informatie

Gezonde Sportvoeding. als basis voor optimale sportieve prestaties

Gezonde Sportvoeding. als basis voor optimale sportieve prestaties Gezonde Sportvoeding als basis voor optimale sportieve prestaties Een gezonde voeding is levensbelangrijk. Niet enkel om sportieve prestaties te leveren is een uitgebalanceerde voeding een vereiste, maar

Nadere informatie

RICHTLIJNEN BIJ EEN ENERGIEBEPERKTE VOEDING

RICHTLIJNEN BIJ EEN ENERGIEBEPERKTE VOEDING RICHTLIJNEN BIJ EEN ENERGIEBEPERKTE VOEDING Inleiding Een hoog lichaamsgewicht is gevaarlijk voor de gezondheid. Overgewicht wordt vaak in verband gebracht met: hart- en vaatziekten; gewrichtsklachten;

Nadere informatie

Diabetes Mellitus Type 1. Informatie over diabetes voor kinderen van de basisschool

Diabetes Mellitus Type 1. Informatie over diabetes voor kinderen van de basisschool Diabetes Mellitus Type 1 Informatie over diabetes voor kinderen van de basisschool 1 Hallo! Dit boekje is geschreven voor kinderen op de basisschool die diabetes hebben en voor hun ouders. Hierin vind

Nadere informatie

Waar u op moet letten

Waar u op moet letten voedseldagboek datum van invullen naam diëtist OLVG patiëntensticker Voor de behandeling van uw kind is het belangrijk om te weten wat uw kind eet en drinkt. Wij vragen u om 3 dagen (2 weekdagen en 1 weekenddag)

Nadere informatie

Voeding voor waterpolo heren. Daniëlle Vriezema

Voeding voor waterpolo heren. Daniëlle Vriezema Voeding voor waterpolo heren Daniëlle Vriezema Wie ben ik? Daniëlle Vriezema Topsporter Judo Sportdiëtiste Militair Eigen praktijk www.dieetslim.nl Wat komt aan de orde? Inleiding Wie ben ik & wat doe

Nadere informatie

Dienstverlenende werkzaamheden Les 3

Dienstverlenende werkzaamheden Les 3 Dienstverlenende werkzaamheden Les 3 Wat moet je nu wel eten en wat niet? Waarom wel en waarom niet? Hoe kun je er achter komen wat gezonde keuzes zijn? Eten is voor ons het zelfde als brandstof voor

Nadere informatie

Energie en eiwitverrijkte. voor kinderen

Energie en eiwitverrijkte. voor kinderen Energie en eiwitverrijkte voeding voor kinderen Inleiding Als uw kind ziek is, verbruikt het lichaam van uw kind meer energie en voedingsstoffen in vergelijking met een gezond kind. Ook kan een ziekte

Nadere informatie

Voorkom Zwangerschapsdiabetes

Voorkom Zwangerschapsdiabetes Voorkom Zwangerschapsdiabetes Steeds meer zwangere vrouwen krijgen zwangerschapsdiabetes (zwangerschapssuiker). Deze folder geeft informatie over gezond eten en bewegen tijdens zwangerschap. Wat is zwangerschapsdiabetes?

Nadere informatie

Gezond eten met pubers

Gezond eten met pubers Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders E-Book uitgegeven door Feel Good Coaching, exploitant van Ladyline Parkstad en Ladyline Sittard Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders Als ouder zie

Nadere informatie

voedingsadvies bij hypoglykemie

voedingsadvies bij hypoglykemie voedingsadvies bij hypoglykemie (te laag bloedglucose) 1 2 Inleiding Mogelijke klachten Wanneer u last heeft van een te lage bloedglucose (hypoglykemie) kunnen de volgende klachten zich voordoen: trillen,

Nadere informatie

Postprandiale hypotensie

Postprandiale hypotensie Diëtetiek Geriatrie Postprandiale hypotensie i Patiënteninformatie Lage bloeddruk na het eten Slingeland Ziekenhuis Algemeen Postprandiale hypotensie betekent een lage bloeddruk na het eten. Als de bloeddruk

Nadere informatie

Maaltijdvervangers bij overgewicht en diabetes mellitus

Maaltijdvervangers bij overgewicht en diabetes mellitus Maaltijdvervangers bij overgewicht en diabetes mellitus Maaltijdvervangers bij overgewicht en diabetes mellitus Deze folder gaat over maaltijdvervangers als Modifast Intensive en Weight Care. Dit zijn

Nadere informatie

Patiënteninformatie Interne geneeskunde. Zwangerschapsdiabetes

Patiënteninformatie Interne geneeskunde. Zwangerschapsdiabetes Patiënteninformatie Interne geneeskunde Zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes (zwangerschapssuikerziekte) wordt ook wel Diabetes Gravidarum genoemd. Als een vrouw deze vorm van diabetes krijgt, gebeurt

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes

Zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes Inleiding U heeft van uw arts of verloskundige gehoord dat u zwangerschapsdiabetes heeft. In deze folder leest u wat dit inhoudt en wat de mogelijke gevolgen voor u en uw baby zijn.

Nadere informatie

Gezond eten en drinken voor je kind van 4 tot 8 jaar

Gezond eten en drinken voor je kind van 4 tot 8 jaar Gezond eten en drinken voor je kind van 4 tot 8 jaar Je kind speelt, leert en groeit. Door goed te eten en te drinken, krijgt je kind de energie die hij daarvoor nodig heeft. Van ontbijt tot lunch, tussendoortjes

Nadere informatie

Health Products. Slank Shake gebruikers handleiding

Health Products. Slank Shake gebruikers handleiding Health Products Slank Shake gebruikers handleiding WERKING. Insuline & Glucagon Aankomen en afvallen gaan beide terug op de hormonen insuline en glucagon. Door het eten van verkeerde koolhydraten (snelle

Nadere informatie

Invloed van voeding en beweging op het hart. Goedele Vandamme Klinische voeding UZ Leuven

Invloed van voeding en beweging op het hart. Goedele Vandamme Klinische voeding UZ Leuven Invloed van voeding en beweging op het hart Goedele Vandamme Klinische voeding UZ Leuven Inhoud Samenstelling van de voeding De energiebalans De actieve voedingsdriehoek Zout Besluit Samenstelling van

Nadere informatie