Lesmateriaal Música! 11 september 2015 Gorinchem

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Lesmateriaal Música! 11 september 2015 Gorinchem"

Transcriptie

1 Lesmateriaal Música! 11 september 2015 Gorinchem

2 Inhoudsopgave Inleiding p. 3 Informatie voor de docent p. 4 Les 1 Kennismaking met het orkest en de instrumenten p. 7 Les 2 Hola! Kennismaking met de muziek, De Man en enkele musici p. 8 Les 3 Música! : De muziek verkennen aan de hand van vijf emoties p.10 Les 4 Nabespreking en tekenwedstrijd p. 12 Bijlage 1 Op zoek naar Muziek p. 14 Bijlage 2 Aan de slag bij het orkest p. 18 2

3 Inleiding Op 11 september 2015 vindt een bijzonder concert plaats. De philharmonie zuidnederland voert de muzikale voorstelling Música! uit tijdens het Lingehavenconcert voor 2000 leerlingen van het primair onderwijs uit Gorinchem en omgeving. Dit project bundelt een uniek theatraal concert en een educatief traject waarin leerlingen kennis maken met het orkest en de gevoelswaarde van muziek. Spaanse passie De kern van het project wordt gevormd door een uitvoering van El Amor Brujo van de Spaanse componist Manuel de Falla ( ) voor symfonieorkest en zang. Het hele traject van voorbereidende lessen, uitvoering en verwerkingsopdracht is erop gericht uw leerlingen deze bijzondere concertuitvoering optimaal te laten beleven. De ritmisch markante muziek van De Falla, met de Spaanse flamenco-achtergrond, het zien en horen van een voltallig symfonieorkest met professionele musici, de gidsrol van acteur Michiel Bijmans in de rol van De Man, en de cantaora (Spaanse zangeres) Erminia Férnandez Córdoba. Al deze aspecten zullen van Música! een indrukwekkende ervaring maken. Uitvoerenden orkest dirigent acteur zangeres regie philharmonie zuidnederland Arjan Tien Michiel Bijmans Erminia Férnandez Córdoba Gienke Deuten Dit lesmateriaal bereidt u met uw leerlingen voor op deze bijzondere ontmoeting met het symfonieorkest in het algemeen en philharmonie zuidnederland in het bijzonder. Voor het Lingehavenconcert maakten wij een selectie uit bestaand lesmateriaal van philharmonie zuidnederland als introductie op het orkest ( en van lesmateriaal vervaardigd door Kunstbalie als voorbereiding op Música! ( Adeline van Campen philharmonie zuidnederland juni

4 Informatie voor de docent philharmonie zuidnederland philharmonie zuidnederland is het professionele symfonieorkest van de provincies Limburg, Noord- Brabant en Zeeland en is ontstaan uit Het Brabants Orkest en het Limburgs Symfonieorkest. Het orkest geeft per jaar 150 concerten, verzorgt operabegeleidingen, werkt mee aan tal van regionale manifestaties en heeft een uitgebreid educatief programma. Zie Lingehavenconcert Rond en om de renovatie en 25 jarig bestaan van de Lingehaven is het idee ontstaan om een groot klassiek concert te organiseren met nationale uitstraling. En dat is gelukt! Met hoogstandjes in techniek en aanpassingen in de Lingehaven, zoals een podium op een ponton, staan we dit jaar voor de vierde editie. Waar een klein stadje als Gorcum groot in kan zijn. Het brengen van klassieke muziek op een zeer fraaie locatie en op basis van een unieke formule. Educatie, amateurorkesten, professionele orkesten en solisten. Gorcum kan weer reken op meer dan bezoekers. Música! Uitgangspunten van Música! Regisseur Gienke Deuten over El Amor Brujo: Ik vond het een vrij uitdagende keuze voor een jeugdconcert, want bij De Falla gaat alles om passie en liefde, en ook nog op een Spaanse, hartstochtelijke manier. Toen ik het stuk voor het eerst hoorde, heb ik geprobeerd om er vanuit de positie van de kinderen naar te luisteren. En toen dacht ik: het is wel een kolkend gevoelsleven, maar emoties en gevoelens zijn universeel, die worden door elk mens, jong of oud, begrepen. Música! laat leerlingen de magische kracht van muziek ervaren. Het is een kennismaking met de totaalklank van het symfonieorkest en met de karakteristieke klanken van de afzonderlijke muziekinstrumenten. Het is ook een intensieve kennismaking met de zeggingskracht van muziek. Mede door de theatrale ondersteuning en de educatieve begeleiding wordt het kolkende gevoelsleven dat uit de muziek spreekt ook voor kinderen herkenbaar. Gienke Deuten: Mijn uitgangspunt is niet het programma achter de muziek. Ik ben meer van een pure, directe relatie, van iets wat je ziet en hoort. Ik wil weten wat erin zit, wat het bij me oproept. Als ik naar muziek luister, dan ontstaat er een verhaal in beelden en daarmee ga ik aan de slag. Regisseur Gienke Deuten brengt met haar poëtische, beeldende vertaalslag van De Falla s muziekstuk de kinderen naar de muziek toe. De leerlingen begrijpen de dingen die ze zien en horen zonder deze direct te kunnen benoemen of verklaren. De soliste, Erminia Férnandez Córdoba, heeft naast haar zangtaken ook een dramatische rol. Acteur Michiel Bijmans in zijn rol van De Man is tijdens het concert voor de leerlingen de gids. Traject van het gehele project in het kort 1. Voor de Música!dag De school bereidt de leerlingen voor met bijgaand lesmateriaal. Een selectie van scholen krijgt een extra workshop in de school 2. Música!dag Leerlingen bezoeken het concert in de Lingehaven. Het concert bestaat uit 4

5 Kinderconcert met een prominente rol voor de scholen met een workshop Concert het kinderconcert loopt over in het Concert 3. Na de Música!dag De school behandelt de laatste les van het lesmateriaal Het verhaal van Música! Het oorspronkelijke verhaal van El Amor Brujo, zoals beschreven in het libretto, wordt in Música! helemaal losgelaten. De uiteenlopende emoties die uit de muziek spreken zijn gekozen als kapstok om het stuk te beluisteren. Een nieuwe verhaallijn, eerder aangeduid dan uitgespeeld, geeft de kinderen daarbij houvast. Een wetenschapper, De Man, weet alles van feiten, tabellen en cijfers. Maar in zijn binnenste gebeuren dingen waar hij niets van begrijpt. Zijn gevoelens, vertegenwoordigd door de muziek, zitten hem zo dwars dat hij op onderzoek moet in zijn eigen emotionele wereld. Maar hoe komt hij daar? Hij doet een uitvinding waarmee hij in zijn eigen hoofd kan stappen. Deze uitvinding is bijna af, maar er ontbreekt nog iets... De leerlingen reiken De Man de ontbrekende ingrediënten aan. Dit zijn zijn eigen emoties, verklankt in vijf korte muziekstukken. Tijdens het Kinderconcert, de uitvoering die de opmaat vormt naar het Concert, brengen de leerlingen deze muziekstukken zelf ten gehore onder leiding van een musicus van philharmonie zuidnederland. Met deze toevoeging kan De Man verder. Hij stapt in zijn eigen hoofd: nu kan het Concert beginnen. 5

6 Praktische informatie Lesmateriaal Voor het gebruik van lesmateriaal verwijzen we naar twee websites: zuidnederland.nl over het symfonieorkest voorbereiding Música! ( vervaardigd door Kunstbalie) Indeling in kleuren De Falla s muziek gaat over het uitdrukken van gevoelens. In het educatieve traject is daarom een aantal emoties gekozen als kapstok bij het beluisteren van El Amor Brujo: Onrust, Bang, Boos, Verliefd, Blij. De emoties hebben elk een eigen kleur. Alle leerlingen worden aan een emotie gekoppeld en zullen op de dag van de uitvoering in het vak van de kleur zitten waar zij bij horen. Graag vragen wij u de leerlingen op de dag van het concert zoveel mogelijk kleding in hun groepskleur te laten dragen. De kleur vindt u voorop het lesmateriaal en in de begeleidende brief. Workshopscholen Een aantal scholen krijgt een extra workshop om het Kinderconcert gestalte te geven. Voor deze scholen is in het lesmateriaal extra materiaal opgenomen, waarin zij instructie krijgen om de workshop goed voor te bereiden. De scholen die geen workshop krijgen bereiden met een filmpje wél de ingrediënten van het Kinderconcert voor. Zo kunnen zij toch met de workshopscholen onder leiding van musici van philharmonie zuidnederland meedoen en voelen zij zich extra betrokken bij hun musicus en de emotie die zij vertegenwoordigen. Differentiatie Voor de groepen 5/6 en 7/8 is het lesmateriaal deels gedifferentieerd Logistiek Lingehavenconcert Van de Stichting Lingehavenconcerten ontvangt u instructies over de aankomsttijden en placering van de leerlingen. Wij vragen u voor een soepel verloop van het concertbezoek deze nauwkeurig op te volgen. 6

7 Les 1 Kennismaking met het orkest en de instrumenten Doel Leerlingen kunnen na de les verschillende instrumentgroepen van het symfonieorkest onderscheiden en enkele instrumenten benoemen. Benodigdheden digibord, docentenhandleidingen en website op Vertel de leerlingen in uw eigen woorden We gaan een concert bezoeken. Daar ontmoeten we De Man en de musici van philharmonie zuidnederland. Philharmonie zuidnederland is een professioneel symfonieorkest uit Zuid-Nederland. De musici van dit orkest hebben een speciale opleiding gevolgd om in het orkest te kunnen musiceren. Philharmonie zuidnederland treedt iedere week op; soms samen met een koor, het speelt opera s, verzorgt de muziek bij stomme films en geeft familie- en kerstconcerten. Elk jaar heeft het orkest speciale programma s voor leerlingen van het primair onderwijs. Het project Música! is er daar een van. Groep 5/6 Ga naar en doorloop met de leerlingen de website Op zoek naar muziek groep 5/6. Op de website vindt u ook de docentenhandleiding (zie ook bijlage 1) en de leerlingenbladen. Sla Kamer 5 eventueel over. Groep 7/8 Ga naar en doorloop met de leerlingen de website Aan de slag bij het orkest groep 7/8. Op de website vindt u ook de docentenhandleiding (zie ook bijlage 2) en de leerlingenbladen. 7

8 Les 2 Hola! Kennismaking met de muziek, De Man en enkele musici Doel De leerlingen kennen de opzet van het project Música! en hun rol daarin. Benodigdheden computer, digibord, (klik op home, kies Muziek en Música! Vertel aan uw leerlingen in uw eigen woorden We gaan binnenkort naar Música! tijdens het Lingehavenconcert. Dit concert wordt uitgevoerd door philharmonie zuidnederland. Dat is het symfonieorkest waarover we in de vorige les al meer hebben geleerd. Bij het concert dat we gaan beluisteren is niet alleen een orkest maar ook een wetenschapper, de Man, die maar niet begrijpt wat er in zijn binnenste gebeurt. Om De Man alvast een beetje te leren kennen, bekijken we de website, waarop hij een eigen pagina heeft. Met de twee andere filmpjes leren we met de klas van musici van philharmonie zuidnederland kleine muziekstukjes die we tijdens het Kinderconcert aan de man gaan aanbieden. Voor de scholen die geen workshop vooraf hebben Vertel kort het verhaal over Música! zie p. 5 van deze handleiding. Leg uit dat de leerlingen met het kinderconcert toch goed kunnen meedoen, als ze de filmpjes van deze les hebben bekeken en goed geoefend hebben. Voor scholen die wel een workshop vooraf hebben Vertel dat ze het materiaal op film 2a en 2b goed moeten leren, want daarover krijgt de klas een workshop en met de muziek die we dan leren moeten we De Man een beetje helpen. De workshopleider vertelt het verhaal van Música! Instructie met de website Ga op van de website naar het onderdeel Música!, bekijk het openingsbeeld en bespreek met de leerlingen wat ze daar zien. Als u de muis over het hoofd beweegt klinken er korte muziekfragmenten. 8

9 Ga via het menu naar Voor de Música!dag les 1 Hola!. De violist is uw wegwijzer Laat film 1 Maak kennis met de Man zien en bespreek na het bekijken van de film wat de leerlingen hebben gezien. Leg de leerlingen uit dat alle leerlingen zijn ingedeeld in vijf groepen met elk een eigen kleur. Kijk op de voorkant van dit lesmateriaal in welke kleur uw groep is ingedeeld. Bekijk nu het filmpje 2a van uw Musicakleur en bespreek met de leerlingen wat ze hebben gezien. Voor de scholen die geen workshop krijgen Bekijk het filmpje 2b in de kleur van uw school en leer de muzikale ingrediënten aan zodat ze tijdens het Kinderconcert toch mee kunnen doen Voor de scholen die wel een workshop krijgen Bekijk het filmpje 2b in de kleur van uw school en leer de muzikale ingrediënten zodat de leerlingen optimaal aan de workshop kunnen deelnemen en goed het Kinderconcert kunnen uitvoeren. De leerlingen moet alles uit het hoofd kunnen meedoen. De andere kleuren die u in het menu ziet staan zijn de filmpjes waarmee de andere deelnemende groepen oefenen. U kunt met uw leerlingen ook deze filmpjes bekijken maar dat is geen vereiste. Deze les is vervaardigd door Kunstbalie 9

10 Les 3 Música! : De muziek verkennen aan de hand van vijf emoties Doel De leerlingen kunnen verschillende emoties benoemen en muzikaal onderscheiden Benodigdheden computer, digibord, In deze les luisteren de leerlingen naar flamencomuziek. Ze leren dat deze muziek een verklanking is van verschillende emoties. Vervolgens luisteren ze naar fragmenten uit El Amor Brujo van Manuel de Falla en koppelen de beluisterde fragmenten aan vijf emoties, die in het Música!project als luisterkapstokken fungeren. Vertel de leerlingen in uw eigen woorden over flamencomuziek. Informatie hiervoor vindt u in onderstaande tekst: Flamencomuziek kenmerkt zich door rauwe zang, virtuoos gitaarspel, handgeklap of castagnetten en vele dansvormen. De muziek is temperamentvol, expressief en krachtig. Maar flamenco is niet alleen een muzikale stroming, het is vooral een levensstijl. Het toverwoord bij flamenco is duende, een term die verwijst naar het moment waarop de zanger, danser of gitarist volledig opgaat in de muziek. Op dat magische moment houdt het publiek zijn adem in; iedereen voelt zijn hart sneller kloppen. Flamenco gaat om het uitdrukken van gevoelens: het hele scala van intense triestheid tot en met grote vreugde komt aan bod. Ga via de menupagina van naar Voor de Músicadag > Les 3 MÚSICA! De Violist is uw wegwijzer voor de volgende opdrachten Bekijk het introductiefilmpje over flamenco en bespreek na het bekijken ervan klassikaal de titel: Goede zang doet pijn. Ga verder met de blauwe pijl Introductie vijf emoties De vijf emoties worden geïntroduceerd aan de hand van een simpele opdracht: plaats het juiste woord bij de juiste foto. Er zijn vijf emoties: boos, verliefd, onrustig, blij en bang. Vervolgens brengt u een koppeling aan tussen de emoties en de muziek. In de flamencomuziek hoor je de Spaanse passie en emoties terug die ook herkenbaar aanwezig zijn in de muziek van Manuel de Falla. De leerlingen beluisteren via de website enkele muziekfragmenten. Bespreek ieder fragment na en besteed vooral aandacht aan de vraag: hoe heeft Manuel de Falla ervoor gezorgd dat je die emotie goed terughoort? 10

11 Nogmaals oefenen Oefen tot slot nogmaals mee met Film 2b uit Les 1. De laatste voorbereiding voor het concert oefen nog een keer voor het Kinderconcert laat de leerlingen op 11 september iets aantrekken in de hun kleur van de emotie lees voor de logistiek van het concert de laatste instructies in de brief van Stichting Lingehavenconcerten herinner de kinderen eraan dat ze toch de gedragsregels van een concert acht moeten nemen ( laatste deel les 1) ook al zitten ze buiten Heb er veel zin in Bestel goed weer Deze les is vervaardigd door Kunstbalie 11

12 Les 4 - Nabespreking en tekenwedstrijd Doel De leerlingen kunnen in een tekening laten zien wat de muziek voor hen heeft betekend Benodigdheden - 1 A3-tekenvel voor elke leerling; - kladblaadjes; - kleurpotloden, stiften, wasco, verf; - veel oude tijdschriften; - computer; - digibord; - In deze afsluitende les wordt een trailer van de voorstelling bekeken, de Música!dag nabesproken en de leerlingen maken een tekening/collage ter reflectie op het Concert. Hieraan is een wedstrijd verbonden. De nabespreking Bekijk een kort filmpje via via de extra vlonder: Trailer. Bespreek de Música!dag na. Verwerk daarbij onder meer de volgende vragen: - Heb je van de muziek kunnen genieten? - Hebben jullie de muziek in jezelf gevoeld? - Welke emoties kon je goed voelen? - Met welke emotie denk jij zelf aan de voorstelling terug? Waarom? - Welke kleur vind jij het beste passen bij de voorstelling? Waarom? Bij deze vragen zijn geen foute antwoorden mogelijk. Iedere leerling heeft zijn eigen associatie of mening. Het doel is een goed gesprek dat recht doet aan de individuele verschillen in uw klas. De Tekenwedstrijd Ga op de menupagina van naar Na de Músicadag > Tekenwedstrijd. De Violist is uw wegwijzer. Deel de tekenvellen uit met de volgende opdracht: 1. Teken met een stift de omtrek van je eigen gezicht. Doe dat zo groot mogelijk. Teken alleen je oren en je haar, dus géén neus, mond of ogen. 2. Doe je ogen eens dicht, luister naar de muziek via de website en denk terug aan de voorstelling. Schrijf op je kladblaadje: - Met welke emotie denk jij zelf aan de voorstelling terug? Waarom? - Welke kleur vind jij het beste passen bij de voorstelling? Waarom? 3. Maak binnen de omtrek van jouw getekende hoofd een tekening/collage waarbij je deze emotie en kleur gebruikt. Laat zien hoe jij Música! in je eigen hoofd wilt onthouden. Het origineelste hoofd is kanshebber voor de prijs! 12

13 Terwijl de leerlingen aan het werk zijn, laat u de muziek horen van El Amor Brujo door deze aan te klikken op het gedeelte van de website waar u nu al bent. Als de werkstukken klaar zijn, kiest u er drie voor deelname aan de wedstrijd die philharmonie zuidnederland heeft uitgeschreven. Noteer op de achterzijde van de deelnemende tekeningen: - naam school - postadres school - naam leerling - klas - datum en tijd van het bijgewoonde concert en stuur ze binnen drie weken na uw Música!dag op naar: philharmonie zuidnederland t.a.v. Adeline van Campen Postbus AE Eindhoven Philharmonie zuidnederland en Kunstbalie kiezen een topdrie uit van de allermooiste tekeningen. De winnaars ontvangen een tegoedbon van philharmonie zuidnederland om met vier personen een concert bij te wonen. Extra mogelijkheden ter verdieping Links naar websites en filmpjes zijn te vinden op onder Na de Músicadag > Extra. De Violist is uw wegwijzer. U kunt met deze websites en filmpjes op verschillende manieren aan de slag. Ze kunnen klassikaal worden aangeboden via het digibord, maar u kunt de links ook verdelen over groepjes leerlingen, die elk een link bekijken en deze vervolgens presenteren aan de overige groepjes. Deze les is vervaardigd door Kunstbalie 13

14 Bijlage 1 Op zoek naar muziek Een introductie van de instrumenten van het symfonieorkest Groep 5-6 Docentenhandleiding 14

15 Vooraf Voor u ligt de docentenhandleiding bij de educatieve website Introductie van het symfonieorkest Op zoek naar muziek. Deze website is gemaakt om uw klas voor te bereiden op een bezoek aan een concert van philharmonie zuidnederland. Aan de hand van deze website leren de kinderen spelenderwijs meer over de instrumenten in een orkest, de klank van deze instrumenten afzonderlijk en gezamenlijk en sferen in muziek. Daarnaast is het belangrijk om enkele afspraken te maken die gelden bij het bezoek aan het orkest. U als docent hoeft inhoudelijk geen deskundige te zijn om met dit materiaal aan de slag te kunnen. De voorkeur bij de website is een klassikale bespreking aan de hand van een smart-board. Indien dit niet mogelijk is, kunnen leerlingen er ook zelfstandig of in tweetallen mee aan de slag. Dan nog verdient het aanbeveling om er klassikaal op terug te komen. Openingspagina: Doel: Kennismaken met Chadwick en introductieverhaal Op de pagina zien we Chadwick, een oud mannetje die de kluts kwijt is. Het introductieverhaaltje leert ons dat hij zijn geheugen kwijt is. Monsters in zijn huis hebben zijn herinneringen aan muziek gestolen. Aan de hand van opdrachten helpen we Chadwick om zijn geheugen terug te krijgen. Kamer 1: Instrumenten sorteren Doel: Instrumenten ordenen in instrumentgroepen Opdracht: In de eerste kamer zien we het eerste spook. De opdracht is om alle instrumenten uit de doos te ordenen in de drie kasten: Blaas, Snaar en Slag. De website is zo opgebouwd dat alleen de juiste oplossing geaccepteerd wordt. Elk instrument is ook te horen. U kunt de leerlingen op het antwoordblad de naam van het instrument laten schrijven en in laten vullen in welke groep/kast het instrument moet komen. Per instrument kort bespreken. Het gebruik van het antwoordblad is niet noodzakelijk. Antwoord: Instrumentnaam Blaas Snaar Slag 1 Dwarsfluit 2 Pauken 3 Viool 4 Klokkenspel 5 Klarinet 6 Triangel 7 Cello Nadat alle instrumenten geordend zijn, lost de rook op, is de kamer opgeruimd en verlost van het spook. Tevens wordt Chadwick na elke goed opgeloste kamer iets jonger. Kamer 2: Beelden in de muziek Doel: Leerlingen ervaren dat muziek en beeld elkaar kan versterken. Opdracht: 15

16 In de kamer hangen drie schilderijen, twee met een duidelijk beeld erop en het derde schilderij is leeg. Door op het eerste schilderij te klikken wordt het schilderij groter. Er kan nu geluisterd worden naar twee muziekfragmenten. Leerlingen moeten nu kiezen welk fragment ze het beste vinden passen bij het schilderij. Belangrijk: elk antwoord is hierbij goed! Iedere luisteraar kan een ander beeld krijgen bij de muziek, op andere muzikale aspecten de nadruk leggen. Het is belangrijk om te bespreken welke muzikale onderdelen nu geleid hebben tot die keuze. Laat de leerlingen op het antwoordblad in woorden omschrijven waar zij op gelet hebben. Bij het tweede schilderij is de opdracht gelijk. Bij het derde schilderij moeten de leerlingen zelf een tekening maken bij de muziek die ze horen. Deze tekening hoeft niet iets voor te stellen, maar dat mag natuurlijk wel. Laat leerlingen nadenken over de kleuren die ze gebruiken, de vormen. Laat het fragment desgewenst nogmaals horen. Antwoord: Zoals gezegd is er geen goede oplossing. Bespreek met de leerlingen de verschillende resultaten. Zijn er tekeningen die op elkaar lijken? Waarom lijken ze op elkaar? Wat hoorde je, waardoor je deze keuzes gemaakt hebt? Na de derde opdracht is de kamer weer opgeruimd, het monster weg en de volgende ruimte bereikbaar. Kamer 3: Instrumenten herkennen en benoemen Doel: De kinderen herkennen de klank van verschillende instrumenten en weten deze te koppelen aan de juiste naam en afbeelding. Opdracht: Door te klikken op de flessen met de muzieknoten komt de opdracht in beeld. Eerst klikken op de fles om het geluid te beluisteren en daarna vullen de leerlingen in op het antwoordblad welk instrument zij denken te horen. Ze kunnen steeds kiezen uit twee instrumenten. Als alle flessen goed zijn beantwoord, is de kamer opgeruimd en kunnen we door naar de volgende kamer. Antwoord: Fragment 1 Pauken Bekkens Fragment 2 Hobo Viool Fragment 3 Triangel Hoorn Fragment 4 Trompet Klarinet Fragment 5 Klokkenspel Piccolo Fragment 6 Cello Harp Fragment 7 Trombone Dwarsfluit Kamer 4: Afspraken in de concertzaal Doel: Leerlingen leren enkele afspraken die gelden bij een bezoek aan de concertzaal. In deze kamer bespreken we enkele regels die gelden bij een bezoek aan de concertzaal. Dit zijn enkele algemene 16

17 afspraken die ook bij een ander theater- of concertbezoek gelden. Deze met de leerlingen klassikaal bespreken. Na de laatste regel is ook deze kamer verlost van het monster. Kamer 5: Slotopdracht Doel: Leerlingen ervaren ritme en tempo door het bedenken en instuderen van een rap. Opdracht: De leerlingen bedenken een rap van twee of vier zinnen. Deze dienen te rijmen en in ritme op elkaar aan te sluiten. Het is dus belangrijk om te oefenen of de zinnen vloeiend lopen. De rap dient over het geleerde te gaan. Dat kan dus over de instrumenten gaan, het orkest, muziek, U kunt ervoor kiezen om leerlingen in tweetallen of in viertallen te laten werken. Hierbij moeten ze eerst brainstormen over de inhoud, het verloop van de zinnen. Als ze hun rap hebben voorbereid, mogen ze hem presenteren aan de rest van de klas. Daarna kiest de klas de beste rap uit. Na de presentaties van de raps kunt u klikken op de laatste deur. Chadwick is bevrijd van alle monsters en kan zich weer herinneren hoe mooi muziek kan zijn. Hij voelt zich weer jong. Extra opdracht ter voorbereiding van het repetitiebezoek Gebruikt u dit lesmateriaal als voorbereiding op een repetitiebezoek, studeer de beste rap dan gezamenlijk in. Op de dag dat de groep naar de concertzaal komt, krijgen zij op een gegeven ogenblik de opdracht deze rap te laten horen! Vragen aan een musicus of medewerker van het symfonieorkest Op het antwoordblad hebben de leerlingen nog ruimte om enkele vragen te noteren die ze kunnen stellen tijdens het repetitiebezoek. Dit kunnen vragen zijn die direct aan een musicus gesteld kan worden, of aan de medewerker educatie die het repetitiebezoek zal begeleiden. 17

18 Bijlage 2 Aan de slag bij het orkest Een introductie van het symfonieorkest Groep 7-8 en VO onderbouw Docentenhandleiding 18

19 Vooraf Voor u ligt de docentenhandleiding bij de educatieve website Introductie van het symfonieorkest Aan de slag bij het orkest. Deze website is gemaakt om uw klas voor te bereiden op een bezoek aan van philharmonie zuidnederland. Aan de hand van deze website leren de kinderen spelenderwijs meer over de instrumenten in een orkest, de klank van deze instrumenten en sferen in muziek. Daarnaast is het belangrijk om enkele afspraken te maken die gelden bij het bezoek aan het orkest. U als docent hoeft inhoudelijk geen deskundige te zijn om met dit materiaal aan de slag te kunnen. De voorkeur bij de website is een klassikale bespreking aan de hand van een smart-board. Indien dit niet mogelijk is, kunnen leerlingen er ook zelfstandig of in tweetallen mee aan de slag. Dan nog verdient het aanbeveling om er klassikaal op terug te komen. Etage 0 (Receptie): Doel: introductieverhaal Op de pagina zien we de ontvangsthal in de concertzaal. De receptioniste heet de leerlingen welkom en vraagt of we willen helpen bij aantal opdrachten. De musici in het gebouw hebben onze hulp nodig. Etage P (Parkeerplaats): Instrumenten sorteren Doel: Instrumenten ordenen in instrumentgroepen Opdracht: In de eerste kamer zien we één van de musici. De opdracht is om alle instrumenten te ordenen in de drie vrachtwagens: Snaar-, Slag- en Blaasinstrumenten. De website is zo opgebouwd dat alleen de juiste oplossing geaccepteerd wordt. Elk instrument is ook te horen. U kunt de leerlingen op het antwoordblad de naam van het instrument laten schrijven en in laten vullen in welke groep/kast het instrument moet komen. Per instrument kort bespreken. Het gebruik van het antwoordblad is niet noodzakelijk. Antwoord: Instrumentnaam Blaas Snaar Slag 1 (Contra)fagot 2 Harp 3 Cello 4 Grote Trom 5 Tuba 6 (Alt-)viool 7 Hoorn 8 Pauken 9 Klokkenspel 10 Bekkens Nadat alle instrumenten geordend zijn, krijgen de leerlingen de opdracht om naar de kleedkamers te gaan op de eerste verdieping. Etage 1 (Kleedkamer): Beelden in de muziek Doel: Leerlingen ervaren dat muziek en beeld elkaar kan versterken. 19

20 Opdracht: In de kamer hangen drie schilderijen, twee met een duidelijk beeld erop en het derde schilderij is leeg. Door op het eerste schilderij te klikken wordt het schilderij groter. Er kan nu geluisterd worden naar twee muziekfragmenten. Leerlingen moeten nu kiezen welk fragment ze het beste vinden passen bij het schilderij. Belangrijk: elk antwoord is hierbij goed! Iedere luisteraar kan een ander beeld krijgen bij de muziek, op andere muzikale aspecten de nadruk leggen. Het is belangrijk om te bespreken welke muzikale onderdelen nu geleid hebben tot die keuze. Laat de leerlingen op het antwoordblad in woorden omschrijven waar zij op gelet hebben. Bij het tweede schilderij is de opdracht gelijk. Bij het derde schilderij moeten de leerlingen zelf een tekening maken bij de muziek die ze horen. Deze tekening hoeft niet iets voor te stellen, maar dat mag natuurlijk wel. Laat leerlingen nadenken over de kleuren die ze gebruiken, de vormen. Laat het fragment desgewenst nogmaals horen. Antwoord: Zoals gezegd is er geen goede oplossing. Bespreek met de leerlingen de verschillende resultaten. Zijn er tekeningen die op elkaar lijken? Waarom lijken ze op elkaar? Wat hoorde je, waardoor je deze keuzes gemaakt hebt? Etage 2 (Backstage): Instrumenten herkennen en benoemen Doel: De kinderen herkennen de klank van verschillende instrumenten en weten deze te koppelen aan de juiste naam en afbeelding. Opdracht: Door te klikken op de koffers met instrumenten komt de opdracht in beeld. Eerst klikken op het instrument om het geluid te beluisteren en daarna vullen de leerlingen in op het antwoordblad welk instrument zij denken te horen. Ze kunnen steeds kiezen uit de afgebeelde instrumenten. Als alle instrumenten goed benoemd zijn, kunnen we door naar de volgende etage. Antwoord: Fragment 1 Fragment 2 Fragment 3 Fragment 4 Fragment 5 Fragment 6 Fragment 7 Piccolo Bekkens Cello Trompet Hobo Harp Viool Etage 3 (Toiletten): Afspraken in de concertzaal Doel: Leerlingen leren enkele afspraken die gelden bij een bezoek aan de concertzaal. In deze kamer bespreken we enkele regels die gelden bij een bezoek aan de concertzaal. Dit zijn enkele algemene afspraken die ook bij een ander theater- of concertbezoek gelden. Deze met de leerlingen klassikaal bespreken. Na 20

21 de laatste regel mogen ze door naar de concertzaal op de vierde etage. Etage 4 (Concertzaal): Slotopdracht Doel: Leerlingen kunnen na het beluisteren van een muziekfragment benoemen wat er mis gaat. Opdracht: De leerlingen horen drie keer een muziekfragment waarbij iets mis gaat. Door eerst te luisteren en daarna het te bespreken leren de leerlingen de begrippen dynamiek, inzetten en tempo. Het kan raadzaam zijn het geluidsfragment een aantal keren te beluisteren. Wanneer de leerlingen de juiste conclusie hebben getrokken mag de musicus op de juiste plek in het orkest worden geplaatst en volgt de volgende opdracht. De conclusie is dat een dirigent nodig is om alle musici goed te laten spelen. Hij geeft de inzetten, de dynamiek en het tempo aan. Antwoord: Fragment 1: De instrumenten klinken niet in balans. Soms is een instrument te luid of te zacht. In de muziek heet dat, dat de dynamiek niet klopt. Fragment 2: De instrumenten zetten allemaal op een ander moment in. Fragment 3: De instrumenten spelen allemaal in een ander tempo. Enkele instrumenten spelen te snel en andere instrumenten te langzaam. Extra: De geluidsfragmenten bij de opdrachten zijn computergeluiden. Kunnen de leerlingen dit horen? Het laatste fragment, waarbij het orkest het muziekfragment speelt, is een echt symfonieorkest. Kunnen de leerlingen aangeven wat het verschil in klank is? Extra opdracht bij repetitiebzoek: Vragen aan een musicus of medewerker van het symfonieorkest Op het antwoordblad hebben de leerlingen nog ruimte om enkele vragen te noteren die ze kunnen stellen tijdens het repetitiebezoek. Dit kunnen vragen zijn die direct aan een musicus gesteld kan worden, of aan de medewerker educatie die het repetitiebezoek zal begeleiden. 21

Op zoek naar muziek Een introductie van de instrumenten van het symfonieorkest Groep 5-6 Docentenhandleiding

Op zoek naar muziek Een introductie van de instrumenten van het symfonieorkest Groep 5-6 Docentenhandleiding Op zoek naar muziek Een introductie van de instrumenten van het symfonieorkest Groep 5-6 Docentenhandleiding Vooraf Voor u ligt de docentenhandleiding bij de educatieve website Introductie van het symfonieorkest

Nadere informatie

Aan de slag bij het orkest

Aan de slag bij het orkest Aan de slag bij het orkest Een introductie van het symfonieorkest Groep 7-8 en VO onderbouw Docentenhandleiding Vooraf Voor u ligt de docentenhandleiding bij de educatieve website Introductie van het symfonieorkest

Nadere informatie

Een theatraal concert uitgevoerd door philharmonie zuidnederland handleiding voor groep 5 en 6 van het primair onderwijs. U w M ú s i c a k l e u r

Een theatraal concert uitgevoerd door philharmonie zuidnederland handleiding voor groep 5 en 6 van het primair onderwijs. U w M ú s i c a k l e u r Een theatraal concert uitgevoerd door philharmonie zuidnederland handleiding voor groep 5 en 6 van het primair onderwijs U w M ú s i c a k l e u r Illustratie: Barbara Mulderink Inhoudsopgave Inleiding

Nadere informatie

Lesbrief bij workshop PBones

Lesbrief bij workshop PBones Lesbrief bij workshop PBones Introductie Deze lesbrief is gemaakt ter ondersteuning van het project PBones. De methode PBones bestaat uit drie workshops gegeven door een musicus van de philharmonie zuidnederland

Nadere informatie

Lesbrief bij workshop Componeren in de klas

Lesbrief bij workshop Componeren in de klas Lesbrief bij workshop Componeren in de klas Introductie Deze lesbrief is gemaakt ter ondersteuning van het project Componeren in de klas. De methode Componeren in de klas bestaat uit drie workshops gegeven

Nadere informatie

METROPOLE ORKEST IN DE KLAS

METROPOLE ORKEST IN DE KLAS V1.1-2/5/2014 DOCENTENHANDLEIDING METROPOLE ORKEST IN DE KLAS Op maandag 12 mei gaat het Metropole Orkest een deel van hun repetitie voor het concert Games in Concert live uitzenden (streamen) voor scholieren.

Nadere informatie

Het Symfonie orkest. Lessuggestie bovenbouw: Lesdoelen: Lesopbouw:

Het Symfonie orkest. Lessuggestie bovenbouw: Lesdoelen: Lesopbouw: Lessuggestie bovenbouw: Het Symfonie orkest Lesdoelen: Kinderen maken kennis met klassieke muziek. Ze weten welke instrumenten er in een symfonieorkest te vinden zijn. De kinderen kunnen de verschillende

Nadere informatie

China. Traditionele muziek in China. Vakgebied: Muziek. Lesduur: 2 x 30 minuten per les

China. Traditionele muziek in China. Vakgebied: Muziek. Lesduur: 2 x 30 minuten per les China Traditionele muziek in China Vakgebied: Muziek Lesduur: 2 x 30 minuten per les 3 Pagina 1 Colofon Traditionele muziek in China Les voor groep 7/8 2 x 30 minuten Muziek China - Traditionele muziek

Nadere informatie

Slaven in Florida Verhalenwedstrijd voor GROEP 5-8 BASISONDERWIJS DOCENTENHANDLEIDING

Slaven in Florida Verhalenwedstrijd voor GROEP 5-8 BASISONDERWIJS DOCENTENHANDLEIDING Lesdoel Leerlingen verdiepen zich in het thema slavernij en in een compositie van Frederick Delius: Florida Suite. Dit muziekstuk is geïnspireerd op muziek van de slaven. Met deze achtergrondkennis en

Nadere informatie

DE INSTRUMENTENTOCHT. Muiekale voorseling van het Noord Nederlands Orket voor kinderen in groep 3 en 4 LESMATERIAAL

DE INSTRUMENTENTOCHT. Muiekale voorseling van het Noord Nederlands Orket voor kinderen in groep 3 en 4 LESMATERIAAL DE INSTRUMENTENTOCHT Muiekale voorseling van het Noord Nederlands Orket voor kinderen in groep 3 en 4 LESMATERIAAL Beste docent, Binnenkort geven een acteur en vier musici van het Noord Nederlands Orkest

Nadere informatie

Muziek Les. Tekst bestuderen. De informatieve tekst en illustraties geven de leerlingen meer inzicht in de Oosterhoutse carnavals muziek.

Muziek Les. Tekst bestuderen. De informatieve tekst en illustraties geven de leerlingen meer inzicht in de Oosterhoutse carnavals muziek. Carnaval en Muziek Doormiddel van een informatieve tekst en geluidsfragmenten krijgen de leerlingen inzicht in de muziek van het Oosterhouts carnaval. Het belangrijkste doel is de leerlingen een beeld

Nadere informatie

Peter en de Wolf Een project van philharmonie zuidnederland voor de groepen 4 t/m 7 van het basisonderwijs

Peter en de Wolf Een project van philharmonie zuidnederland voor de groepen 4 t/m 7 van het basisonderwijs Peter en de Wolf Een project van philharmonie zuidnederland voor de groepen 4 t/m 7 van het basisonderwijs pagina 2 van 27 Inhoud Competenties 2 Voorwoord 3 Lesactiviteiten Thema 1: De Wolf 4 Lesactiviteiten

Nadere informatie

Informatie voor docent: Les 1

Informatie voor docent: Les 1 Informatie voor docent: Les 1 a. Eigen antwoord. b. De Eerste Wereldoorlog: Stravinsky verbleef in de jaren voor de oorlog al een aantal maanden per jaar in Zwitserland met zijn familie. Door de Eerste

Nadere informatie

Muziek: betekenis en emotie

Muziek: betekenis en emotie VOORBEREIDEND LESMATERIAAL BIJ PIETER ROELF JEUGDCONCERT NOOTTOCHT Les 2 Muziek: betekenis en emotie Groep 6/7/8 Doelstelling Benodigd materiaal Ruimte en opstelling Organisatorische voorbereiding Aan

Nadere informatie

Peer Gynt een project van philharmonie zuidnederland voor de bovenbouw PO

Peer Gynt een project van philharmonie zuidnederland voor de bovenbouw PO Peer Gynt een project van philharmonie zuidnederland voor de bovenbouw PO Inhoud Voorwoord p. 3 Les 1: Wegdromen p. 4 Les 2: Rap je droom p. 6 Les 3: De wereldreis van Peer p. 8 Bijlage 1 Het symfonieorkest

Nadere informatie

DieDrie. Lesbrief bij de voorstelling Zeg het met muziek

DieDrie. Lesbrief bij de voorstelling Zeg het met muziek DieDrie Lesbrief bij de voorstelling Muziekles (deel1) ±35 minuten (incl. filmpjes) (uitleg en filmpjes) Groep 3 t/m 8 Hoe? In groepjes op 1 of meer computers (met internet), of klassikaal met beamer of

Nadere informatie

Leve de Opera! Lerarenhandleiding

Leve de Opera! Lerarenhandleiding Leve de Opera! Lerarenhandleiding [1] -Inhoud- Blz 1 Inleiding Blz 2 Les vóór de voorstelling Les 1 Blz 4 Voorbereiden op en bezoeken van de voorstelling Les 2 Blz 5 Les na de voorstelling Les 3 Blz 7

Nadere informatie

Sire Filmpjes maken - Docent

Sire Filmpjes maken - Docent Mediawijsheid lessen Juli 2013 Sire Filmpjes maken - Docent Sociale Media als Facebook/Twitter/Instagram is het medium waar veel pubers zich op begeven. Ouders zeggen wel eens dat de smartphone aan de

Nadere informatie

TOEAC Pictures. Een concert voor leerlingen van groep 5 en 6 van het primair onderwijs. Handleiding voor de leerkracht

TOEAC Pictures. Een concert voor leerlingen van groep 5 en 6 van het primair onderwijs. Handleiding voor de leerkracht TOEAC Pictures Een concert voor leerlingen van groep 5 en 6 van het primair onderwijs Handleiding voor de leerkracht Inhoudsopgave Inleiding 5 Lessen voor het concert 6 Les 1 De schilderijententoonstelling

Nadere informatie

ZINGEN BRAINSTORM MET DE KLAS BELANGRIJK BIJ DE KEUZE VAN EEN LIED

ZINGEN BRAINSTORM MET DE KLAS BELANGRIJK BIJ DE KEUZE VAN EEN LIED ZINGEN Zang mag niet ontbreken in de BZTband XXL! Daarom zijn we op zoek naar een klas die graag samen zingt. Zing je al vaak met je klas, dan kun je meteen aan de slag. Zo niet, dan heb je hopelijk iets

Nadere informatie

Peer Gynt een project van philharmonie zuidnederland voor de bovenbouw van het primair onderwijs

Peer Gynt een project van philharmonie zuidnederland voor de bovenbouw van het primair onderwijs Peer Gynt een project van philharmonie zuidnederland voor de bovenbouw van het primair onderwijs Inhoud Voorwoord p. 3 Les 1: Wegdromen p. 4 Les 2: Rap je droom p. 6 Les 3: De wereldreis van Peer p. 8

Nadere informatie

Kennis maken met het Rotterdams Philharmonisch Orkest en de Doelen

Kennis maken met het Rotterdams Philharmonisch Orkest en de Doelen Kennis maken met het Rotterdams Philharmonisch Orkest en de Doelen U bezoekt met een groep het Rotterdams Philharmonisch Orkest in de Doelen. Voor veel kinderen kan het de eerste keer zijn dat ze een concert

Nadere informatie

Informatie. Maak kennis, maak muziek! Onderwijsprogramma. voor GROEP 5 van het basisonderwijs Gemeente. Woudrichem BROCHURE. www.cultuurpuntaltena.

Informatie. Maak kennis, maak muziek! Onderwijsprogramma. voor GROEP 5 van het basisonderwijs Gemeente. Woudrichem BROCHURE. www.cultuurpuntaltena. Maak kennis, maak muziek! Onderwijsprogramma www.cultuurpuntaltena.nl Informatie voor van het basisonderwijs Gemeente Woudrichem 019500_BIBLIOTHEEK_ALTENA_brochure_CPA_MuziekWijzer_Altena_A5.indd 16-17

Nadere informatie

DE WAANZINNIG FASCINERENDE ONTDEKKING VAN NIMROD LESMATERIAAL PIETER ROELF JEUGDCONCERTEN 2015

DE WAANZINNIG FASCINERENDE ONTDEKKING VAN NIMROD LESMATERIAAL PIETER ROELF JEUGDCONCERTEN 2015 DE WAANZINNIG FASCINERENDE ONTDEKKING VAN NIMROD LESMATERIAAL PIETER ROELF JEUGDCONCERTEN 2015 Lesmateriaal Binnenkort bezoekt u met uw leerlingen van groep 6, 7 en/of groep 8 de Pieter Roelf Jeugdconcerten

Nadere informatie

Adios. Beste Docent(e), D O C E N T E N H A N D L E I D I N G

Adios. Beste Docent(e), D O C E N T E N H A N D L E I D I N G Adios Beste Docent(e), U bezoekt binnenkort met uw klas(sen) de theatervoorstelling Adios van Het Houten Huis. Wat fijn dat u voor onze voorstelling hebt gekozen en wij u en uw leerlingen mogen verwelkomen

Nadere informatie

LESBRIEF HARTENJAGERS 3.0

LESBRIEF HARTENJAGERS 3.0 INHOUDSOPGAVE Voorwoord Inhoudsopgave Docentenhandleiding Leerlingenbladen: Jonge Harten Theaterfestival FILMmmmmmmmm Wie werkt er mee aan een voorstelling? Opdracht Papagaaienjas Kijkwijzer LESBRIEF HARTENJAGERS

Nadere informatie

Alice in Wonderland Een project van philharmonie zuidnederland voor de groepen (5/6) 7/8 van het basisonderwijs

Alice in Wonderland Een project van philharmonie zuidnederland voor de groepen (5/6) 7/8 van het basisonderwijs Alice in Wonderland Een project van philharmonie zuidnederland voor de groepen (5/6) 7/8 van het basisonderwijs pagina 2 van 20 Inhoud Competenties 2 Voorwoord 3 Lesactiviteit Deur 1: Het symfonieorkest

Nadere informatie

Lesmap bij de voorstelling

Lesmap bij de voorstelling Lesmap bij de voorstelling Vòòr de voorstelling Voorbereiding op het theaterbezoek Afhankelijk van de leeftijd van de kinderen en hun achtergrond, kan het nuttig zijn om het theaterbezoek met hen voor

Nadere informatie

Apenootje Rotterdams Philharmonisch Orkest

Apenootje Rotterdams Philharmonisch Orkest Apenootje U bezoekt met een groep een concert van het Rotterdams Philharmonisch Orkest in de Doelen. Voor veel kinderen kan het de eerste keer zijn dat ze een concert meemaken in de Doelen. Wij geven u

Nadere informatie

Dieren deel 1 luisteren en noteren X Muziek noteren X Luisteren O Individueel X Duo 1. Inleiding: Oriëntatie: 3. Delen oefenen:

Dieren deel 1 luisteren en noteren X Muziek noteren X Luisteren O Individueel X Duo 1. Inleiding: Oriëntatie: 3. Delen oefenen: Dieren deel 1 luisteren en noteren Groep 3-6 Eindproduct Kinderen maken grafische notaties van muziek die over dieren gaat. Onderdeel O Zingen O Muziek maken X Muziek noteren X Luisteren O Bewegen Leerdoelen

Nadere informatie

Kijken met je oren. Project over abstracte animatiefilms waarbij beeld en geluid elkaar versterken. Groep 1 t/m 4 van het primair onderwijs

Kijken met je oren. Project over abstracte animatiefilms waarbij beeld en geluid elkaar versterken. Groep 1 t/m 4 van het primair onderwijs Kijken met je oren Project over abstracte animatiefilms waarbij beeld en geluid elkaar versterken Groep 1 t/m 4 van het primair onderwijs inhoudsopgave Inleiding 2 Praktische informatie 4 LES 1: Geluid

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Koos en de Kapotte Kopjes

Docentenhandleiding. Koos en de Kapotte Kopjes Docentenhandleiding Koos en de Kapotte Kopjes 1 Inhoud pag. Inleiding 3 Opdracht 1 Hoe klinkt thuis? 4 Opdracht 2 Club Mondain 5 Opdracht 3 Muziek stapelen 7 Opdracht 4 Naar de voorstelling 8 Opdracht

Nadere informatie

DE MARINIERSKAPEL IN DE DOELEN Maandag 9 en maandag 16 maart 2015

DE MARINIERSKAPEL IN DE DOELEN Maandag 9 en maandag 16 maart 2015 DE MARINIERSKAPEL IN DE DOELEN Maandag 9 en maandag 16 maart 2015 LESBRIEF BIJ SCHOOLCONCERTEN VOOR GROEP 7 / 8 onderdeel van Cultuurtraject Rotterdam Een samenwerking van Concertgebouw de Doelen, de Marinierskapel

Nadere informatie

Een close-up illustratie maken bij een spannend verhaal

Een close-up illustratie maken bij een spannend verhaal Lesbrief bij Project Lekker griezelen?! Cultuurtraject 2015-2016 Een close- up illustratie maken bij een spannend verhaal Beste leerkracht, U heeft met uw klas deelgenomen aan het project Lekker griezelen?!

Nadere informatie

Examenopgaven VBO-MAVO-C 2003

Examenopgaven VBO-MAVO-C 2003 Examenopgaven VO-MVO-C 2003 tijdvak 1 maandag 19 mei 09.00 11.00 uur MUZIEK C Naam kandidaat Kandidaatnummer anwijzingen voor de kandidaat: 1 Van 9.00-9.10 uur heb je de tijd om de vragen in te zien. 2

Nadere informatie

Handleiding voor de digitale les Internet in 2025 Kinderen tekenen de toekomst

Handleiding voor de digitale les Internet in 2025 Kinderen tekenen de toekomst Handleiding voor de digitale les Internet in 2025 Kinderen tekenen de toekomst Een digitale les voor groep 6, 7 en 8 van het primair onderwijs waarbij leerlingen nadenken over innovatieve toepassingen

Nadere informatie

Tuin van Heden 5 en 6 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij?

Tuin van Heden 5 en 6 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij? Tuin van Heden 5 en 6 Werken met kunst in de paasperiode Opmerking vooraf: Voor de uitwerking van deze lessen hebben we doelen gehaald uit verschillende thema s van de betreffende graad. Na elk doel verwijzen

Nadere informatie

MCO_VO_krant_23_10 25-10-10 09:15 Pagina 1. MCO Educatie Voortgezet Onderwijs. Muziek. moet je maken! Muziekcentrum van de Omroep www.

MCO_VO_krant_23_10 25-10-10 09:15 Pagina 1. MCO Educatie Voortgezet Onderwijs. Muziek. moet je maken! Muziekcentrum van de Omroep www. MCO_VO_krant_23_10 25-10-10 09:15 Pagina 1 MCO Educatie Voortgezet Onderwijs Muziek moet je maken! Muziekcentrum van de Omroep www.mco/educatie MCO_VO_krant_23_10 25-10-10 09:15 Pagina 2 Muziek moet je

Nadere informatie

12-18 JAAR. Educatieprogramma VOORTGEZET ONDERWIJS

12-18 JAAR. Educatieprogramma VOORTGEZET ONDERWIJS 12-18 JAAR Educatieprogramma VOORTGEZET ONDERWIJS 2015 2016 Inhoudsopgave 4 6 8 9 10 11 12 13 14 15 KLINKENDE KUNST TRACK YOUR SOUND LUNCHPAUZECONCERT MET WORKSHOP AVONDCONCERT MET WORKSHOP REPETITIEBEZOEK

Nadere informatie

Muziekcoaching, wie doet dat? Muziekcoaching, wat is dat?

Muziekcoaching, wie doet dat? Muziekcoaching, wat is dat? Ook in jullie Schoolwerkplan staat waarschijnlijk dat de leerkrachten muzieklessen verzorgen in hun eigen groep. Of misschien dat deze lessen gegeven worden door een van de collega s die wat meer onderlegd

Nadere informatie

Bij het muzikaal spelen wordt gebruik gemaakt van dynamiek en articulatie.

Bij het muzikaal spelen wordt gebruik gemaakt van dynamiek en articulatie. Muzikaliteit en ritmiek Muzikaliteit is emotie toevoegen aan tonen en de verbanden van tonen. Emotie uit zich heel verschillend: van droevig tot agressief en van gevoelloos tot romantisch. Bij het muzikaal

Nadere informatie

Oriëntatie: Samen Scholen Beeldende Kunsteducatie. Helma Molenaars en Grada Buren.

Oriëntatie: Samen Scholen Beeldende Kunsteducatie. Helma Molenaars en Grada Buren. Oriëntatie: Het doel van deze lessenserie is: bestaande foto s zoeken met een eigen verhaal erbij. Dan gaan jullie mensen deze fotoserie voorleggen en vragen welk verhaal zij erin zien. Tot slot gaan jullie

Nadere informatie

Beste leerkracht, Binnenkort woont u met uw klas een OORcollege van defilharmonie bij: Stuk Stroganoff. Omdat we graag willen dat u en uw leerlingen ten volle kunnen genieten van de muziek, ontwikkelden

Nadere informatie

Handleiding digitale les Lezen en Schrijven met Anne Frank

Handleiding digitale les Lezen en Schrijven met Anne Frank Handleiding digitale les Lezen en Schrijven met Anne Frank Een digitale les over Anne Frank voor vmbo-leerlingen van 13-15 jaar ter bevordering van lezen en schrijven. De digitale les bestaat uit: > Diverse

Nadere informatie

Product beschrijvingen. september 2014

Product beschrijvingen. september 2014 Product beschrijvingen september 2014 Groep 1 en 2 Muziek en Beweging Cursus muziek en beweging voor kinderen van groep 1 en 2 van het basisonderwijs Korte beschrijving van de lessen Binnenschools traject:

Nadere informatie

Op zoek naar mooie geluiden. Lerarenhandleiding Basisonderwijs groep 1, 2, 3 en 4

Op zoek naar mooie geluiden. Lerarenhandleiding Basisonderwijs groep 1, 2, 3 en 4 Op zoek naar mooie geluiden Lerarenhandleiding Basisonderwijs groep 1, 2, 3 en 4 Geachte leerkracht, Binnenkort gaan uw leerlingen met onze slagwerker Joep Everts Op zoek naar mooie geluiden tijdens een

Nadere informatie

Over taaie taboes en lastige liefdes

Over taaie taboes en lastige liefdes Seksuele diversiteit graad 3 Lesvoorbereiding Over taaie taboes en lastige liefdes Bij lesmateriaal, bij deze les op de site, vind je het nodige lesmateriaal voor deze les: Print het artikel Huwelijken

Nadere informatie

Het Instrumentencircuit

Het Instrumentencircuit groep 5-6 Het Instrumentencircuit Soest kunst- en cultuurmenu: Cultuurprogramma domein professionele omgeving discipline: Muziek 2012-2013 Colofon Dit is een uitgave van: Kunst Centraal Postbus 160 3980

Nadere informatie

Het circus komt 3+ Clair de Lune Théâtre (België)

Het circus komt 3+ Clair de Lune Théâtre (België) lesbrief Het circus komt 3+ Clair de Lune Théâtre (België) onderbouw (groep 1 t/m 4) bezoekadres Markendaalseweg 75a Het doek gaat op. Er komt een schaduwcircus aan en alles is ineens mogelijk! Schaduwen

Nadere informatie

Checklist Gesprek voeren 2F - handleiding

Checklist Gesprek voeren 2F - handleiding Checklist Gesprek voeren 2F - handleiding Inleiding De checklist Gesprek voeren 2F is ontwikkeld voor leerlingen die een gesprek moeten kunnen voeren op 2F. In deze handleiding wordt toegelicht hoe de

Nadere informatie

2 Ik en autisme VOORBEELDPAGINA S

2 Ik en autisme VOORBEELDPAGINA S 2 Ik en autisme In het vorige hoofdstuk is verteld over sterke kanten die mensen met autisme vaak hebben. In dit hoofdstuk vertellen we over autisme in het algemeen. We beginnen met een stelling. In de

Nadere informatie

PROJECTBESCHRIJVING VERHALEN IN DE MUZIEK

PROJECTBESCHRIJVING VERHALEN IN DE MUZIEK PROJECTBESCHRIJVING VERHALEN IN DE MUZIEK Leerlijn Muziek Thema Identiteit Groep 3 en 4 April 2016 Cultuuronderwijs op zijn Haags Leerlijn Muziek Thema Identiteit Groep 3 en 4 April 2016 Deze projectbeschrijving

Nadere informatie

Shadow Games T42 (Zwitserland)

Shadow Games T42 (Zwitserland) l e s b ri ef Shadow Games T42 (Zwitserland) +31 (0)76-515 49 84 t +31(0)76-513 81 25 stiltefestival techniek@destilte.nl 4811 TL Breda 4811 KB Breda F facebook.com/ +31(0)6-11 62 32 91 Nieuwe Huizen 41

Nadere informatie

Groep 5/6 - Joris en de draak

Groep 5/6 - Joris en de draak Groep 5/6 - Joris en de draak Inleiding Introductie "Joris en de draak" Techniek: Tijdsduur: Beginopstelling: Benodigdheden: Bewegingsspel 5 minuten Kring Verhaal "Joris en de draak" (download) Een bekend

Nadere informatie

Schilderijen van een tentoonstelling

Schilderijen van een tentoonstelling Schilderijen van een tentoonstelling lesmateriaal groep 5 lesmateriaal 2014-2015 educatie.concertgebouw.nl Schilderijen van een tentoonstelling Inhoud Voorwoord... 2 Inleiding... 3 Geluidsfragmenten en

Nadere informatie

De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën:

De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën: > Categorieën De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën: 1 > Poten, vleugels, vinnen 2 > Leren en werken 3 > Aarde, water,

Nadere informatie

DE ROZENTUIN- KAMP AMERSFOORT Docentenhandleiding

DE ROZENTUIN- KAMP AMERSFOORT Docentenhandleiding DE ROZENTUIN- KAMP AMERSFOORT Docentenhandleiding DE ROZENTUIN- KAMP AMERSFOORT Docentenhandleiding Door : Priscilla de Kock Joey Larioza Wesley van Vliet Cursus: Minor, Tweede Wereldoorlog Educatie Docent:

Nadere informatie

Werkboek. Wij werken samen. Nederlands Mentorles Duits Geschiedenis Kunst Muziek Percussie. oktober - december 2015 Meridiaan College JAAR VAK

Werkboek. Wij werken samen. Nederlands Mentorles Duits Geschiedenis Kunst Muziek Percussie. oktober - december 2015 Meridiaan College JAAR VAK oktober - december 2015 Meridiaan College NAAM JAAR VAK PROJECT TITEL KLAS Nederlands Mentorles Duits Geschiedenis Kunst Muziek Percussie Werkboek Wij werken samen Wat gaan we doen? Het Meridiaan College

Nadere informatie

Teken een architect. Lees het volgende verhaal:

Teken een architect. Lees het volgende verhaal: Teken een architect Lees het volgende verhaal: Een architect heeft een hele dag nagedacht over een nieuwe brug die gebouwd moet worden. Via de brug moet het verkeer, ook zware vrachtwagens, over een brede

Nadere informatie

Les 1: Orkest en Anne Frank

Les 1: Orkest en Anne Frank Anne en Zef Inleiding Jullie gaan in april de voorstelling Anne & Zef en bekijken. Anne & Zef is een jeugdopera en zal worden gespeeld door twee solozangers, en een ensemble uit het Nederlands Philharmonisch

Nadere informatie

We hopen dat alles duidelijk is. Mochten er nog vragen zijn, laat het ons graag even weten! Team Accordeonportaal.nl

We hopen dat alles duidelijk is. Mochten er nog vragen zijn, laat het ons graag even weten! Team Accordeonportaal.nl De profielen Je kunt verschillende kanten op met een profiel: Je etaleert jezelf als accordeonist, en vermeld je verschillende bands/projecten op je profielpagina. Je zet je belangrijkste project/band

Nadere informatie

Teken een architect. Lees het volgende verhaal:

Teken een architect. Lees het volgende verhaal: Teken een architect Lees het volgende verhaal: Een architect heeft een hele dag nagedacht over een nieuwe brug die gebouwd moet worden. Via de brug moet het verkeer, ook zware vrachtwagens, over een brede

Nadere informatie

Website maken Mediawijsheid lessen Juli 2013

Website maken Mediawijsheid lessen Juli 2013 Website maken Mediawijsheid lessen Juli 2013 Website maken - Docent Sociale Media als Facebook/Twitter/Instagram is het medium waar veel pubers zich op begeven. Ouders zeggen wel eens dat de smartphone

Nadere informatie

Seizoen 2012-2013. Alles is muziek! www.zeistermuziekschool.nl

Seizoen 2012-2013. Alles is muziek! www.zeistermuziekschool.nl Seizoen 2012-2013 Alles is muziek! www.zeistermuziekschool.nl Liefde voor muziek De Zeister Muziekschool is hèt trefpunt voor muziek in Zeist. Iedereen die iets met muziek wil doen - van spelen tot luisteren,

Nadere informatie

Een dans- en muziekvoorstelling van Gaia Gonnelli en Wiebe Gotink voor groep 1 en 2 van het primair onderwijs. Handleiding

Een dans- en muziekvoorstelling van Gaia Gonnelli en Wiebe Gotink voor groep 1 en 2 van het primair onderwijs. Handleiding Ondersteboven Een dans- en muziekvoorstelling van Gaia Gonnelli en Wiebe Gotink voor groep 1 en 2 van het primair onderwijs Handleiding KunstSelect: werken aan competenties cultuureducatie Kunstbalie ontwikkelde

Nadere informatie

Dans & drama o.b.s. De Eiber Dedemsvaart Januari 2015

Dans & drama o.b.s. De Eiber Dedemsvaart Januari 2015 Dans & drama o.b.s. De Eiber Dedemsvaart Januari 2015 Inleiding 2 INLEIDING DANS Leerlingen in het basisonderwijs dansen graag. Het sluit aan bij hun natuurlijke creativiteit, fantasie en bewegingsdrang.

Nadere informatie

Groep 8 Basisles: Verschil in energiebronnen

Groep 8 Basisles: Verschil in energiebronnen Leerkrachtinformatie Deze basisles kunt u op verschillende manieren organiseren: A. Klassikaal (35 minuten) U verzorgt en begeleidt de les. U gebruikt hierbij deze Leerkrachtinformatie en het Werkblad

Nadere informatie

Aanwezig: Jolanda Wedage (directeur Vincent van Goghschool), Adeline van Campen (Philharmonie ZuidNederland), Ingrid Ruijgh (Kunstbalie)

Aanwezig: Jolanda Wedage (directeur Vincent van Goghschool), Adeline van Campen (Philharmonie ZuidNederland), Ingrid Ruijgh (Kunstbalie) Verslag 2 e overleg op de Vincent van Goghschool te Etten-Leur dd 3 december 2014 in kader Investeringsprogramma De CultuurLoper. Aanwezig: Jolanda Wedage (directeur Vincent van Goghschool), Adeline van

Nadere informatie

Dag van Respect & PABO. DOE MEE met de Dag van Respect 8 November 2012

Dag van Respect & PABO. DOE MEE met de Dag van Respect 8 November 2012 Dag van Respect & PABO DOE MEE met de Dag van Respect 8 November 2012 Beste Pabo-studenten, Elk jaar ontwikkelt Stichting Dag van Respect nieuw lesmateriaal over respect. Respect voor jezelf, Respect voor

Nadere informatie

ZET DE BOXEN AAN! Kijk op de week. Inhoud. Doelgroep. Vakgebied. Materialen. Doelen STERKE SCHAKELS

ZET DE BOXEN AAN! Kijk op de week. Inhoud. Doelgroep. Vakgebied. Materialen. Doelen STERKE SCHAKELS ZET DE BOXEN AAN! Jongeren verkennen verschillende manieren om radio te maken (podcasting, internetradio), beluisteren voorbeelden en zetten de grote lijnen uit voor een eigen radio-uitzending: voor wie?

Nadere informatie

Tweede wereldoorlog:

Tweede wereldoorlog: geschiedenis Tweede wereldoorlog: Kleding Omschrijving van de opdracht: Wat doe je als leerkracht? Introductie Thema: Tweede Wereldoorlog - Kleding Introduceren thema Tweede Wereldoorlog - Kleding In dit

Nadere informatie

Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen

Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen Beste docent, Binnenkort gaat u met uw klas naar de voorstelling Zwemmen Zonder Mouwen; een muzikale 8+ voorstelling die zich afspeelt in en rondom

Nadere informatie

Lesbrief bij de voorstelling Mijn vriend en ik van Soulshine Connection

Lesbrief bij de voorstelling Mijn vriend en ik van Soulshine Connection Lesbrief bij de voorstelling Mijn vriend en ik van Soulshine Connection 1 Beste docent, Binnenkort gaat u samen met uw klas naar de voorstelling Mijn vriend en ik van Soulshine Connection. Deze lesbrief

Nadere informatie

Workshop Handleiding. Sinterklaas en Kerstmis. wat is jouw talent?

Workshop Handleiding. Sinterklaas en Kerstmis. wat is jouw talent? Workshop Handleiding Sinterklaas en Kerstmis wat is jouw talent? Inhoudsopgave Hoe gebruik je deze workshop? Hoe kun je deze workshop inzetten in je klas? Welk materiaal kun je het best gebruiken? Welk

Nadere informatie

Benodigdheden: A. Inleiding: kringgesprek 15 minuten.

Benodigdheden: A. Inleiding: kringgesprek 15 minuten. Handleiding Groep Les Thema Wat zie je en wat vind je ervan? Weet wat je ziet Welkom bij de eerste les van het Nationaal Media paspoort voor uw groep! De kinderen (en u als leerkracht) worden zich in deze

Nadere informatie

Regionaal Integratiecentrum Foyer, Brussel. Opleiding Leeftijd Werkvorm Duur Materiaal Ontwikkelingsdoelen. Ik voel me zo

Regionaal Integratiecentrum Foyer, Brussel. Opleiding Leeftijd Werkvorm Duur Materiaal Ontwikkelingsdoelen. Ik voel me zo Opleiding Leeftijd Werkvorm Duur Materiaal Ontwikkelingsdoelen Alle opleidingen (les ASV) 12-18 Klasgesprek Individueel werk Duowerk Groepswerk Spel 110 Computer Internet 36 afdekschijfjes Sociaal-emotionele

Nadere informatie

OOSTENRIJK 1 GROEP 7. Muzikale elementen. Volksmuziek. Bron: Alma ten Bruin

OOSTENRIJK 1 GROEP 7. Muzikale elementen. Volksmuziek. Bron: Alma ten Bruin OOSTENRIJK 1 GROEP 7 Muzikale elementen Volksmuziek Bron: Alma ten Bruin Benodigdheden: CD: Landen Digibord Liedblad Bijlage 1 2 en 3 Werkblad 1 Bord Voorbereiding: CD maken en CD speler klaarzetten. Kaart

Nadere informatie

LESPROGRAMMA LES 1. INTRODUCTIELES

LESPROGRAMMA LES 1. INTRODUCTIELES LESPROGRAMMA LES 1. INTRODUCTIELES Inhoud In de introductieles gaat u met de leerlingen aan de slag met het thema duurzaam en eerlijk eten. Samen met de leerlingen bekijkt u drie filmpjes die uitleggen

Nadere informatie

Verdeling vakinhoud leerlijn muziek groep 1-8

Verdeling vakinhoud leerlijn muziek groep 1-8 Verdeling vakinhoud leerlijn muziek groep 1-8 Definities Puls: in de maat (in een vierkwartsmaat 1,2,3,4 en in een driekwartsmaat 1,2,3) Afterbeat: Op de beat speel je op de tellen 1 en 3 van de maat,

Nadere informatie

Films kijken op internet: verboden of niet?

Films kijken op internet: verboden of niet? Les over auteursrecht tekst niveau A Films kijken op internet: verboden of niet? Veel mensen kijken graag naar films. Jij ook? Als je zin hebt om een film te zien, kun je natuurlijk naar de bioscoop gaan.

Nadere informatie

De kinderen zitten in een hoefijzeropstelling, omdat er iets gaan gebeuren vooraan in de klas. Iedereen moet dat goed kunnen zien.

De kinderen zitten in een hoefijzeropstelling, omdat er iets gaan gebeuren vooraan in de klas. Iedereen moet dat goed kunnen zien. Foto s uitbeelden 1 Doel: de leerlingen kunnen een eenvoudige handeling uitbeelden in houding en mimiek Benodigdheden: een fototoestel De kinderen zitten in een hoefijzeropstelling, omdat er iets gaan

Nadere informatie

Cultuurmenu gemeente Hoogeveen 2011-2012 Beschrijvingen Cultuurmenu basisonderwijs

Cultuurmenu gemeente Hoogeveen 2011-2012 Beschrijvingen Cultuurmenu basisonderwijs Cultuurmenu gemeente Hoogeveen 2011-2012 Beschrijvingen Cultuurmenu basisonderwijs Beeldend Groep: 1, 2 en 3 Kunstontmoeting: MADIWODO SIERADEN van Kunstgebouw Nieuwsgierigheid is dé voedingsbodem om te

Nadere informatie

Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij?

Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij? Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode Opmerking vooraf: Voor de uitwerking van deze lessen hebben we doelen gehaald uit verschillende thema s van de betreffende graad. Na elk doel verwijzen

Nadere informatie

les 18 Samba De leerlingen ervaren dat muziek iets kan vertellen over een land of cultuur. Ze kunnen ritmisch improviseren. doel

les 18 Samba De leerlingen ervaren dat muziek iets kan vertellen over een land of cultuur. Ze kunnen ritmisch improviseren. doel 107 les 18 zingen luisteren spelen vastleggen bewegen doel benodigd materiaal ruimte voorbereiding kunst en cultuur Samba In deze les staat de samba uit Brazilië centraal. De leerlingen leren het lied

Nadere informatie

les 1 The sunshine doel

les 1 The sunshine doel 44 Moet je doen muziek groep 7 les 1 zingen luisteren spelen vastleggen bewegen The sunshine De les begint met het zingen van een zomers lied over activiteiten in de zon. Daarna beelden de leerlingen met

Nadere informatie

Codename Future professionaliseert jongeren aan de hand van hun maatschappelijke positie. >>> Belastingdienst

Codename Future professionaliseert jongeren aan de hand van hun maatschappelijke positie. >>> Belastingdienst Codename Future professionaliseert jongeren aan de hand van hun maatschappelijke positie >>> Belastingdienst voorbereiding Het doel van dit project Met het project de Belastingdienst willen we uw leerlingen:

Nadere informatie

Benodigdheden: A. Inleiding: voorbeeld 5 minuten. B. Spel: wat klopt wel, wat klopt niet? 15 minuten.

Benodigdheden: A. Inleiding: voorbeeld 5 minuten. B. Spel: wat klopt wel, wat klopt niet? 15 minuten. Handleiding Groep 2 Les Thema Wat klopt wel en wat klopt niet? Weet wat je ziet Om mediabeelden goed op hun betrouwbaarheid te kunnen beoordelen is het belangrijk onderscheid te maken tussen feit en fictie.

Nadere informatie

jij ontdekt... jouw passie voor Luistercursussen Klassiek cursusaanbod 2015-2016 www.ontdekscala.nl muziek Centrum voor de Kunsten

jij ontdekt... jouw passie voor Luistercursussen Klassiek cursusaanbod 2015-2016 www.ontdekscala.nl muziek Centrum voor de Kunsten jij ontdekt... muziek jouw passie voor Luistercursussen Klassiek cursusaanbod 2015-2016 Centrum voor de Kunsten www.ontdekscala.nl Luistercursussen Klassieke Muziek Al sinds vele jaren geven een tweetal

Nadere informatie

Muziekmethode voor basisonderwijs Docentenhandleiding voor groep 3. Jennemieke Snijders. Uitgeverij Lambo telefoon: 026-3515613

Muziekmethode voor basisonderwijs Docentenhandleiding voor groep 3. Jennemieke Snijders. Uitgeverij Lambo telefoon: 026-3515613 Muziek en Meer Muziekmethode voor basisonderwijs Docentenhandleiding voor groep 3 Jennemieke Snijders Uitgeverij Lambo telefoon: 026-3515613 Parkstraat 30 internet: www.lambo.nl 6828 JJ Arnhem e-mail:

Nadere informatie

Theater/Bioscoop De Nieuwe Kolk

Theater/Bioscoop De Nieuwe Kolk Theater/Bioscoop De Nieuwe Kolk Reclame maken, doe je zo! Groep 6 Les 2 Cameratechnieken en Logo maken Les 1 Cameratechnieken en logo maken Samenvatting van de les De leerlingen leren in deze les hoe reclames

Nadere informatie

Muziek en meer MUZIEK METHODE VOOR BASISONDERWIJS GROEP 6

Muziek en meer MUZIEK METHODE VOOR BASISONDERWIJS GROEP 6 Muziek en meer MUZIEK METHODE VOOR BASISONDERWIJS GROEP 6 Muziek en meer MUZIEK METHODE VOOR BASISONDERWIJS GROEP 6 1.1. Lied allemaal voor jou tekst & muziek: Jennemieke Snijders 3 Opdracht 1.1.a. Omcirkel

Nadere informatie

Programma 21 november 2015 Open dag muziek JAZZ POP WERELDMUZIEK KLASSIEKE MUZIEK DOCENT MUZIEK MUZIEKTHEATER MASTERS EN HAVO/VWO VOOR MUZIEK EN DANS

Programma 21 november 2015 Open dag muziek JAZZ POP WERELDMUZIEK KLASSIEKE MUZIEK DOCENT MUZIEK MUZIEKTHEATER MASTERS EN HAVO/VWO VOOR MUZIEK EN DANS Programma 21 november 2015 Open dag muziek JAZZ POP WERELDMUZIEK KLASSIEKE MUZIEK DOCENT MUZIEK MUZIEKTHEATER MASTERS EN HAVO/VWO VOOR MUZIEK EN DANS Welkom op de open dag Muziek! Muziek is jouw passie,

Nadere informatie

Nieuwsbegrip Schrijven 2012 week 2 Hoog water in Nederland

Nieuwsbegrip Schrijven 2012 week 2 Hoog water in Nederland week 2 9 januari 2012 Handleiding Schrijven niveau A Nieuwsbegrip Schrijven 2012 week 2 Hoog water in Nederland Inhoud Eenmalig afdrukken: Handleiding les 1 en 2 Hardopdenk-tekst Voor de leerlingen: Leerlingblad

Nadere informatie

ANIMATIE S MAKEN Les 1 Les 2 Les 3 Les 4

ANIMATIE S MAKEN Les 1 Les 2 Les 3 Les 4 ANIMATIE S MAKEN Les 1: uitleg animatie maken, verhaal maken en storyboard Les 2: foto s maken voor de animatie Les 3: foto s aanpassen en een gif bestand maken Les 4: filmpje bewerken met MovieMaker en

Nadere informatie

Curriculum Leerorkest groep 5 t/m 8

Curriculum Leerorkest groep 5 t/m 8 Curriculum Leerorkest groep 5 t/m 8 Alle nieuwe doelen per leerjaar worden cursief- en dikgedrukt. Zingen Spelen Groep 5 Groep 6 Groep 7 Groep 8 20 liedjes correct zingen, klassikaal en in een groepje

Nadere informatie

Lesvoorbereiding Tumult Kunst!? CKV 3-4 vmbo

Lesvoorbereiding Tumult Kunst!? CKV 3-4 vmbo Lesvoorbereiding Tumult Kunst!? CKV 3-4 vmbo Hoofdstuk Vaardigheid: Leerdoel: Inleiding Reflecteren op de eigen ervaringen met kunst en cultuur. De leerling kan: uitleggen wat cultuur is; uitleggen wat

Nadere informatie

C5basis)201452015) Discipline:*muziek*/*dans* Thema:)GEZONDHEID))))))))))))) Gr)152:)Museum)voor)Religieuze)Kunst)

C5basis)201452015) Discipline:*muziek*/*dans* Thema:)GEZONDHEID))))))))))))) Gr)152:)Museum)voor)Religieuze)Kunst) Ondersteunend)educatief)materiaal))voor)de)groepen)758)behorende)bij):) C5basis)201452015) Discipline:*muziek*/*dans* Thema:)GEZONDHEID))))))))))))) Gr)152:)Museum)voor)Religieuze)Kunst) ) Gr)354:)Markant)Uden)i.s.m.)Jelle)Douma)

Nadere informatie

Muzieklessen groep 5:

Muzieklessen groep 5: Muzieklessen groep 5: We kwamen de gymzaal van de kleuters binnen. Er stond een man met een gitaar, en er lagen matten. Daar moesten we gaan zitten. Hij had meer gitaren mee, hij liet de namen van de gitaren

Nadere informatie

together forever is het motto van het Europees Jaar van de Interculturele Dialoog 2008 in Nederland Parents` Love

together forever is het motto van het Europees Jaar van de Interculturele Dialoog 2008 in Nederland Parents` Love Parents` Love Ook ouders houden van hun kinderen: ouderliefde. Naast zorgzaamheid en genegenheid uit zich deze liefde vooral in: opvoeding. 1. Ga naar de site van Sesamstraat: Bekijk en beluister de volgende

Nadere informatie

Workshop Handleiding. Striptekenen deel 1. wat is jouw talent?

Workshop Handleiding. Striptekenen deel 1. wat is jouw talent? Workshop Handleiding Striptekenen deel 1 wat is jouw talent? Inhoudsopgave Hoe gebruik je deze workshop? Hoe kun je deze workshop inzetten in je klas? Les 1: Even voorstellen stelt zich kort voor en vertelt

Nadere informatie